Route Regionale Jeugdhulp 2026 DEF.pdf

Route Regionale Jeugdhulp 2026 gesloten jeugdhulp p met verbl jeugdhul ijf jeugdhulp thuis

vr i

j to

eg an

kelijke voorzien i ng

en

We versterken de eigen kracht We luisteren naar ouders en jeugdigen We versterken de sociale omgeving We bieden ondersteuning nabij en zo thuis als mogelijk

Van regionale jeugdhulp naar lokale ondersteuning:

Ondersteuningsgerichte jeugdhulp

Herstelgerichte jeugdhulp

Van afhankelijkheid naar eigen kracht Van jeugdhulp naar het voorliggende veld Van verblijf naar ambulant Van onveiligheid naar een stabiele thuissituatie

aan we dat do en eg Ho

De beweging

De bedoeling

w t gaan e doen ? Wa

Jeugdige en gezin centraal

De invulling

?

b he

be b

we daarvo or n

?

ig od

Vergroten van doelmatigheid Minder administratie en de basis op orde Krachtig partnerschap

AANSLUITING JEUGDHULP

VERBLIJF & AMBULANT

BOVENREGIONAAL

Wa t

Regio Alkmaar: Alkmaar, Bergen (NH), Castricum, Dijk en Waard, Heiloo en Uitgeest

BEHEERSING

Colofon Publicatie september 2023 Dit document is opgesteld in opdracht van de samenwerkende gemeenten in de regio Alkmaar: Alkmaar, Bergen, Castricum, Dijk en Waard, Heiloo en Uitgeest.

Route Regionale Jeugdhulp 2026

2

Inhoud Inleiding 4 Route Regionale Jeugdhulp 2026 5 Landelijke Hervormingsagenda Jeugd 6 Implementatie Landelijke Hervormingsagenda in de regio Alkmaar 6 Aansluiting Jeugdhulp 7 Wat is behaald 8 Wat gaat veranderen 9 Wat is nieuw 10 Maatregelen Landelijke Hervormingsagenda Jeugd t.o.v. de programmalijn Aansluiting Jeugdhulp 12 Verblijf en Ambulant 14 Wat gaat door 14 Wat gaat veranderen 15 Wat is nieuw 17 Wat is afgerond 17 Aandachtspunten 17 Maatregelen Landelijke Hervormingsagenda Jeugd t.o.v. de programmalijn Verblijf en Ambulant 18 Bovenregionaal 22 Wat gaat door 22 Maatregelen Landelijke Hervormingsagenda Jeugd t.o.v. de programmalijn Bovenregionaal 26 Wat gaat veranderen 27 Aandachtspunten 28 Beheersing 29 Wat gaat door 29 Wat gaat veranderen 31 Wat is afgerond 32 Aandachtspunten 32 Maatregelen Landelijke Hervormingsagenda Jeugd t.o.v. de programmalijn Beheersing 33 Overkoepelend 41 Maatregelen Landelijke Hervormingsagenda Jeugd t.o.v. de programmalijn Overkoepelend 42 Bijlage 1: Accountverdeling 43 Bijlage 2: Financiën 44

Route Regionale Jeugdhulp 2026

3

Inleiding Het Programma Jeugd is een uitvoering van de visie die is vastgelegd in het Overkoepelend Kader. Het programma bestaat uit een combinatie van transformatieopdrachten en beheersmaatregelen. De prioriteit ligt op het krijgen van meer grip op kwaliteit en kosten.

Jeugdhulp thuis

elijke voorzie gank nin e o ge ij t r n V Onder steuni n

gsgeri

Jeugdige en gezin

chte je

ulp jeugdh e t h c i r rstelge

ugdhu

lp

He

DE BEWEGINGEN

Van afhankelijkheid naar eigen kracht Van jeugdhulp naar het voorliggende veld Van verblijf naar ambulant Van onveiligheid naar een stabiele thuissituatie

Het programma en de programmalijnen zijn hieronder schematisch weergegeven. PROGRAMMA

PROGRAMMA JEUGD

PROGRAMMALIJNEN 1. AANSLUITING JEUGDHULP

2. VERBLIJF EN AMBULANT

3. BOVEN REGIONAAL

4. BEHEERSING

OVERKOEPELENDE ACTIVITEITEN

Route Regionale Jeugdhulp 2026

4

Route Regionale Jeugdhulp 2026 Zoals de Landelijke Hervormingsagenda Jeugd benadrukt kan effectieve jeugdhulp alleen gerealiseerd worden in verbinding met de andere domeinen, zowel voor het kind (bijvoorbeeld onderwijs), de jongvolwassene (bijvoorbeeld 18-/18+), als de ouders (bijvoorbeeld armoedebeleid). Dat jeugdhulp moet aansluiten op die domeinen betekent echter niet dat al die domeinen daarmee onderdeel worden van het Programma Jeugd. Het programma zou dan zo breed worden dat het bijna heel het sociaal domein zou omvatten omdat jeugdigen nou eenmaal betrokken kunnen raken in allerlei situaties waarbij hulp ingezet dient te worden. De bedoeling is juist dat de andere domeinen zich op deze punten gaan bewegen richting jeugd. Dit is ook precies hoe het staat beschreven in de Landelijke Hervormingsagenda. Het belangrijkste is dat jeugdigen gezond, veilig en kansrijk kunnen opgroeien. Voor de aansluiting van andere sociale domeinen bij de opgaven voor jeugd is het dus van belang dat portefeuillehouders Jeugd bij andere portefeuillehouders in het sociaal domein de relevantie van die beweging richting jeugd blijven benadrukken en wij vanuit het programma aan de bel kunnen trekken als die aansluiting in de andere domeinen onvoldoende vorm krijgt. Soms gaat de verbinding verder dan het sociaal domein. Het belangrijkste voorbeeld daarvan is het ruimtelijk domein.

Denk daarbij bijvoorbeeld aan de vastgoedstrategie binnen jeugdhulp en de krimp binnen Herstelgericht Verblijf en bijbehorende frictiekosten aan de ene kant, en aan de andere kant de groei in Ondersteuningsgericht Verblijf waarbij we op zoek zijn naar locaties voor gezinshuizen. De beweging naar deze verbinding met de andere domeinen wordt in de programmalijn Aansluiting Jeugdhulp vormgegeven. Hierna volgt per programmalijn en voor het overkoepelende programma een uitwerking van wat er voor 2023, 2024 en 2025 op de agenda staat. Daarbij wordt aandacht gegeven aan wat doorgaat, wat stopt, wat gaat veranderen en wat nieuw is, wat de kosten zijn én de wijze waarop programma's in verbinding staan met de maatregelen vastgesteld in de Landelijke Hervormingsagenda Jeugd. We sluiten de Transformatieagenda 2022 en 2023 en het Transformatiefonds (wat loopt t/m 2023) hiermee af. Het programma en de activiteiten werden deels uit het Transformatiefonds en deels uit lokale jeugdhulpmiddelen bekostigd. Voor de voortzetting van het regionaal beleid en activiteiten vragen we een incidentele bekostiging aan voor 2024. In het voorjaar van 2024 komen we met een inhoudelijke en financiële voortgangsrapportage en vragen we besluitvorming voor de bekostiging voor het jaar 2025. Deze planning sluit dan tevens aan bij de begrotingscyclus van de gemeenten van regio Alkmaar.

Het regionaal beleidskader richt zich, geheel volgens planning, op de voortzetting van de Transformatieagenda. We consolideren, evalueren en sturen bij om de doelen die gesteld zijn te behalen.

Route Regionale Jeugdhulp 2026

5

Landelijke Hervormingsagenda Jeugd Na de decentralisatie in 2015 zijn de gemeenten vanaf 2019 in onderhandeling met het Rijk om te komen tot goede financiële kaders voor de uitvoering van de Jeugdwet. De uitspraak van de Commissie van Wijzen uit 2021 was hierin een doorbraak. Naast het vastleggen van de interbestuurlijke verhoudingen en de uitspraak dat gemeenten moeten worden gecompenseerd voor daadwerkelijke uitgaven, is toen vastgelegd dat er een agenda moet komen. De VNG en het Rijk hebben na langdurige onderhandelingen op 17 april jl. een principeakkoord bereikt over het financieel kader bij de Landelijke Hervormingsagenda Jeugd. Het betreft een robuuste agenda met maatregelen die veel van de gemeenten vraagt. Sommige maatregelen dienen nog verder uitgewerkt te worden. Wel weten we dat de uitvoering van maatregelen ook overlappen met het IZA- en GALA-akkoord. We zullen deze dus in samenhang met elkaar moeten uitvoeren. De doelstelling voor de Landelijke Hervormingsagenda is tweeledig: 1. Betere en tijdige hulp en ondersteuning voor jeugdigen en gezinnen, op de juiste plek en wanneer dit nodig is. 2. Hulp en ondersteuning worden aangeboden binnen een beheersbaar en daarmee duurzaam financieel houdbaar stelsel. Deze doelstellingen sluiten aan op het regionaal beleidskader; effectieve hulp, beschikbaar, bereikbaar en beheersbaar.

Implementatie Landelijke Hervormingsagenda in de regio Alkmaar Periode

Actie

Effect

Vóór het zomerreces ‘23

De VNG levert landelijke, regionale en lokale formats om de inspanning t.a.v. de maatregelen in kaart te brengen.

Hieruit ontstaat een overzicht van wat de maatregelen op lokaal en regionaal niveau van ons vragen en wat we op welk niveau gaan uitvoeren.

Augustusseptember ‘23

Regionaal en lokaal stemmen we de inzichten uit de formats af (beleid en financiën). We onderzoeken de consequenties van de maatregelen.

Door het gebruik van de formats van de VNG wordt de impact van maatregelen op landelijk, regionaal en lokaal niveau in beeld gebracht en wordt duidelijker wat de impact van maatregelen zijn, welke financiële consequenties dit heeft en wat van de regio gevraagd wordt.

Oktober '23

De VNG levert een concreet handelingsperspectief voor gemeenten. Onderdeel hiervan is een routekaart met verschillende wetgevingssporen en een planning ervan.

Een implementatieplan voor individuele gemeenten, dat aansluit bij de lokale en regionale uitvoering. De aanpak van de verschillende thema's zal zich kenmerken door een variëteit in type benadering, intensiteit, doorlooptijd, onderlinge afhankelijkheden.

De VNG levert een Regioscan aan.

Dit brengt de startsituatie voor de jeugdhulpregio’s geobjectiveerd in beeld en knelpunten worden inzichtelijk gemaakt. Op basis hiervan kan een regionaal implementatie worden opgesteld.

In de bijlagen zijn ten slotte de bestuurlijke accountverdeling en een overzicht van de financiën te lezen. Route Regionale Jeugdhulp 2026

6

Aansluiting Jeugdhulp Daar waar in 2022 de focus lag op aansluiting onderwijs en jeugdhulp, wordt er vanaf 2023 ingezet op het ontsluiten van een betere verbinding met het brede sociale domein. Dit wordt gedaan door Aansluiting Jeugdhulp en Preventie en Aansluiting Jeugdhulp en Wmo/sociaal domein toe te voegen aan de programmalijn. Dat maakt dat de gehele programmalijn voortaan Aansluiting Jeugdhulp zal heten. In 2022 werd de ambitie uitgesproken en geborgd (in een samenwerkingsovereenkomst) dat gemeenten en onderwijs inzetten op het versterken van de sociale basis in en om de school. Het proces is begonnen in het voortgezet onderwijs en wordt in 2023 uitgebreid naar het primair onderwijs en middelbaar beroepsonderwijs. Voor het uitvoeren van deze projecten vindt er intensieve samenwerking plaats tussen de regionale programma’s Passend Onderwijs en Jeugd. Voor preventie geldt dat we te maken hebben met een deels lokale en deels regionale opdracht. Het voorkomen van escalatie binnen de reguliere jeugdhulp is een regionale opdracht en valt onder het staande beleid. De aansluiting op de sociale basis en het beter worden in preventie in het algemeen is een lokale taak. Hiervoor is regionaal geen opdracht, is er geen capaciteit en zijn er geen afspraken over de lokale en regionale verhoudingen. In 2023 worden behoeften opgehaald en komt er een voorstel voor een mogelijk vervolg.

Binnen Wmo/sociaal domein is er al veel gaande. Er bestaat al een regionaal programma Wmo met een eigen plan van aanpak, waarin jeugdhulp ook wordt genoemd. De aansluiting tussen Wmo en jeugdhulp bestond echter nog niet binnen de transformatieagenda Jeugd. Dat is nu veranderd. PROGRAMMA

PASSEND ONDERWIJS

AANSLUITING ONDERWIJS-JEUGDHULP

PROJECTEN

DOELEN

Schoolaanwezigheid en verzuim

Inclusiever onderwijs

Sociale basis binnen het onderwijs

Onderwijs-zorg arrangementen

Inkoop Jeugd- en Schoolteams

Monitoren en evalueren

Elke jeugdige gaat naar school of heeft een passend leer(werk-zorg)traject.

Elke jeugdige gaat naar een reguliere school. Voor jeugdigen met een intensieve ondersteuningsvraag is er passend aanbod en/of gespecialiseerd onderwijs beschikbaar.

Door integrale samenwerking tussen preventie, jeugdhulp en onderwijs wordt de sociale basis (basisinfrastructuur) voor alle jeugdigen in hun natuurlijke omgeving (thuis, school, vrije tijd) versterkt.

Wanneer de ondersteunings-vraag van jeugdigen groter is dan wat er in de sociale basis wordt geboden, wordt er extra maatwerk geboden.

Vanaf 1 januari 2024 zijn er op alle VO-scholen jeugd- en schoolteams actief met een mogelijkheid tot uitbreiding naar PO en MBO.

Om effecten goed te meten wordt er ingezet op een goede monitoring met o.a. data. In een rapportage worden de resultaten beschreven.

● Verbeterde en versterkte samenwerking en afstemming tussen kinderopvang, onderwijs en gemeenten om regulier(voortgezet-) onderwijs voor jeugdigen te organiseren.

● Bestuurlijke en regionale samenwerking tussen samenwerkingsverbanden, schoolbesturen en gemeenten geborgd in een samenwerkingsovereenkomst.

● Nadere uitwerking en implementatie van het Kader onderwijs-zorgarrangementen.

● Voorstel voor Inkoop jeugd- en schoolteams VO met duidelijke beschrijving van profielen, competenties, capaciteit, gedeeld opdrachtgeverschap en cofinanciering.

● Maatschappelijke Businesscase gericht op de doorontwikkeling aansluiting onderwijs en jeugdhulp.

● Meer deskundigheidsbevordering en samenwerking tussen kinderopvang, regulier-, voortgezet- en gespecialiseerd onderwijs.

● Jeugd- en schoolteams VO op alle VO-scholen.

RESULTATEN ● Verbeterde en versterkte

samenwerking en afstemming tussen onderwijs en gemeenten om de schoolaanwezigheid van jeugdigen te bevorderen.

● Meer schoolaanwezigheid door in te zetten op de schoolgang, ook voor jeugdigen met een grote zorgvraag. ● Minder schoolafwezigheid en/of thuiszitters door inzet op preventief ziekteverzuim. ● Minder vrijstellingen voor onderwijs.

● Organiseren van passend aanbod binnen drie maanden.

● Onderzoek naar vormgeving versterkte basisinfrastructuur op PO (incl. kinderopvang) en MBO. ● Vroegtijdige, lichte en kortdurende inzet van passende ondersteuning en/of zorg. ● Minder gespecialiseerde jeugdhulp.

Route Regionale Jeugdhulp 2026

● Meer duidelijkheid rondom financiering van passend onderwijs/aansluiting onderwijs en jeugdhulp. ● Organiseren van individuele- en/of groepsonderwijs-zorgarrangementen voor jeugdigen die dit nodig hebben. ● Gemeentelijke visie op Samen naar Schoolklassen en onderwijs binnen dagbesteding.

● Inkooptraject jeugd- en schoolteams VO gebaseerd op een groeimodel en dialoogsessies/ontwikkeltafels ● Borging van lopende en succesvolle projecten en pilots in samenwerking met onderwijs.

● Eindrapportage met advies van Oberon. ● (Eenmalige) dashboard met data vanuit gemeenten, samenwerkingsverbanden en scholen Noord- en Midden Kennemerland. ● Voorstel voor structurele datakoppeling van onderwijs- en jeugdhulpgegevens gemeenten regio en samenwerkingsverbanden Noord- en Midden Kennemerland.

7

Wat is behaald Programma’s Onderwijs en Jeugd In 2021 is er een verkenning gedaan naar de samenwerking en verbinding tussen de regionale programma’s Onderwijs en Jeugd. Deze verkenning heeft geresulteerd in een aangepaste taakverdeling van de programmamanager Onderwijs, waarin de helft van de tijd geïnvesteerd wordt in het programma Onderwijs en de andere helft in de verbindingslijn ‘Aansluiting Onderwijs en Jeugdhulp’. Deze verbindende programmalijn valt organisatorisch onder het programma Jeugd (en daarmee onder de Programmamanager Jeugdhulp). Project Aansluiting Onderwijs en Jeugdhulp De regio Alkmaar heeft samen met de samenwerkingsverbanden van het primair en voortgezet onderwijs (VO)1 en het MBO de ambitie uitgesproken om de sociale basis te versterken door meer preventieve jeugdhulp, rondom de jeugdigen, op school te organiseren. Deze bestuurlijke wens is verankerd in een samenwerkings- en intentieovereenkomst. Vanuit gemeenten is een maatschappelijke businesscase opgesteld om de meerwaarde van een versterking op onderwijs en jeugdhulp te onderbouwen en om doelen op te stellen welke gemonitord en geëvalueerd worden voor resultaatmeting. In 2022 is het project Jeugdhulp op School in het VO gestart, in partnerschap tussen gemeenten en onderwijs en met twee projectleiders.

Daarvoor is een plan van aanpak geschreven, zijn afspraken gemaakt met de huidige jeugdhulpaanbieder en is een onafhankelijk onderzoeksbureau ingeschakeld voor de monitoring.

Wat gaat door In deze agenda wordt voortgeborduurd op eerder gemaakte afspraken. De basis van de Route Regionale Jeugdhulp 2026 ligt reeds in het regionaal beleidskader jeugdhulp, welke leidend is voor de keuzes die bestuurlijk en ambtelijk worden gemaakt. Dit houdt in dat de focus blijft liggen op de verschillende bestaande en benodigde projecten en werkgroepen. Project Aansluiting Onderwijs en Jeugdhulp Het eerdergenoemde project, om de aansluiting onderwijs en jeugdhulp binnen het voortgezet onderwijs te verbeteren, zal worden voortgezet. In 2023 zal het aanbestedingsproces voor de Jeugd- en Schoolteams VO (jeugden gezinscoach VO en gedragswetenschappers J-GGZ) van start gaan met het doel om nog in 2023 een opdracht te kunnen gunnen. Daarbij wordt er rekening gehouden met de eerste resultaten vanuit de monitor. JGGZ in het voortgezet onderwijs •

Transformatiefonds (reeds akkoord bevonden)

€ 172.800

•

Cofinanciering vanuit Onderwijs (reeds akkoord bevonden)

€ 90.000

Monitoring •

1

Transformatiefonds (reeds akkoord bevonden)

€ 30.000

Noord-Kennemerland en Midden-Kennemerland

Route Regionale Jeugdhulp 2026

8

Wat gaat veranderen Project Aansluiting Onderwijs en Jeugdhulp Met het project Aansluiting Onderwijs en Jeugdhulp wordt er door integrale samenwerking tussen jeugdhulp en onderwijs de sociale basis van jeugdigen in hun natuurlijke omgeving versterkt (thuis, school, vrije tijd). Er wordt hierop ingezet zodat jeugdigen zich optimaal kunnen ontwikkelen en perspectief gaan krijgen. In 2023 wordt de aansluiting onderwijs en jeugdhulp binnen het voortgezet onderwijs doorgezet. Tevens wordt er gestart met de aansluiting onderwijs en jeugdhulp op zowel het primair onderwijs als middelbaar beroepsonderwijs. Indien passend wordt daar een inkooptraject aan gekoppeld, welke in 2025 of 2026 wordt afgerond. Om de uitbreiding naar zowel het primair onderwijs als middelbaar beroepsonderwijs te kunnen uitvoeren, is geen extra capaciteit nodig. Vanuit de regionale programma’s Onderwijs en Jeugd worden er, volgens afspraak, per gemeente uren beschikbaar gesteld, welke deels op deze projecten kunnen worden ingezet. Daarnaast zal het proces binnen het voortgezet onderwijs dit jaar worden afgerond, waardoor capaciteit vrijkomt. Aankomende jaren (2023, 2024, 2025) ● Voortgezet onderwijs: о Jeugdhulp op School VO: De doorontwikkeling op aansluiting onderwijs en jeugdhulp in het voortgezet onderwijs wordt tot en met 2023 doorgezet.

Er is inmiddels een tussentijdse rapportage opgeleverd door Oberon over de (preventieve) inzet van jeugdhulp op de scholen. In het vierde kwartaal wordt een eindrapportage opgeleverd. о Inkoop Jeugd- en Schoolteam VO: Door de ambitie die gemeenten en samenwerkingsverbanden hebben uitgesproken, het aflopen van het contract van de jeugd- en gezinscoaches VO en het structureel maken van incidenteel bekostigde projecten, vindt er een nieuwe inkoop plaats. De inkoop van het Jeugd- en Schoolteam VO vormt een fundamentele basis waarbij de aansluiting onderwijs, preventie en jeugdhulp wordt versterkt. Het is een contract voor maximaal 10 jaar en wordt gekoppeld aan een leer- en ontwikkelagenda. ● Primair onderwijs: о Sterke ondersteuning op School: De doorontwikkeling op aansluiting onderwijs en jeugdhulp in het primair onderwijs is inmiddels gestart. Om de gezamenlijke aanpak vorm te geven en uit te proberen wordt er gestart in drie onderzoeksgebieden. Uiteindelijk is het de bedoeling om tot een aanpak te komen voor de hele regio die tegelijkertijd voldoende ruimte biedt voor de verschillen in de populaties tussen de verschillende gebieden en de gemeenten. Het jaar 2023 gebruiken we om in alle drie de onderzoeksgebieden als onderwijs en gemeenten gezamenlijk te inventariseren wat nodig is, draagvlak te creëren en te komen tot een ontwerp.

De jaren 2024 en 2025 wordt het ontwerp(plan) uitgevoerd en gemonitord en indien gewenst uitgebreid en geborgd via een inkooptraject. ● Middelbaar beroepsonderwijs: о In 2023 wordt er gewerkt aan een voorstel om regionaal in te zetten op de aansluiting onderwijs en jeugdhulp binnen het mbo. Dit voorstel past binnen de ambitie van de samenwerkingsovereenkomst en zal onder andere een duidelijke opdracht met randvoorwaarden en kaders omvatten. Voor 2024 en mogelijk 2025 wordt het plan uitgevoerd. Voor het uitvoeren wordt er samengewerkt met het regionale programma Voortijdig Schoolverlaters (VSV).

Route Regionale Jeugdhulp 2026

9

Aansluiting Jeugdhulp Primair Onderwijs •

Transformatiefonds

€ 60.000

•

Lokaal gemeentelijk budget en NPO

n.t.b.

•

Cofinanciering vanuit onderwijs

n.t.b.

Aansluiting Jeugdhulp Middelbaar Beroepsonderwijs •

Transformatiefonds

€ 5.000

•

Programma voortijdig schoolverlaters

PM post

Wat is nieuw Om een betere verbinding met het brede sociale domein te ontsluiten wordt de programmalijn aangepast naar Aansluiting Jeugdhulp. Waar voorheen de focus lag op de aansluiting onderwijs en jeugdhulp, wordt deze verbreed met de aansluiting op Wmo en preventie. Dat houdt in dat het regionale programma Wmo aansluiting zoekt op Jeugd en dat er wordt onderzocht op welke manier preventie regionaal opgepakt dient te worden. Er zal moeten worden gekeken welke ontwikkelingen er lokaal zijn en of er thema’s zijn die we regionaal willen aanpakken, naast de bestaande samenwerkingen. De gehele programmalijn bestaat dus uit drie projecten: ● Project: Aansluiting Preventie en Jeugdhulp ● Project: Aansluiting Onderwijs en Jeugdhulp ● Project: Aansluiting Wmo/sociaal domein en Jeugdhulp Project: Aansluiting Preventie en Jeugdhulp Aan de aansluiting op preventie was in de vorige transformatie-agenda geen prioriteit gegeven. Het is echter een belangrijke randvoorwaarde om de kwaliteit van jeugdhulp te vergroten (en kosten te verlagen). Dit is een lokale taak, maar er ligt een wens om meer kennis van best-practices te delen, zowel tussen gemeenten in onze regio, alsook vanuit ervaringen elders in het land. Het is echter nog de vraag hoe deze samenwerking wordt vormgegeven en hoe ver de regionale samenwerking op preventie gaat.

Om de regionaal ingekochte jeugdhulp beter aan te kunnen laten sluiten op het voorveld/de sociale basis, zullen we als regio inventariseren waar regionaal samen in opgetrokken kan worden rondom preventie. Er kan onderscheid gemaakt worden tussen algemene preventie en specifieke preventie. Daar waar algemene preventie vooral gericht is op de sociale basis binnen een gemeente (preventief voorveld; eigen kracht), kan specifieke preventie meerwaarde bieden voor de aansluiting op regionale jeugdhulp. Denk hierbij aan het de-escaleren van complexe casuïstiek (voorkomen van escalatie binnen reguliere en gespecialiseerde jeugdhulp). Aankomende jaren (2023, 2024 en 2025) Binnen preventie gaat het vooral om het verkennen van de behoeften van gemeenten en de manieren om samenwerking te faciliteren. Voor deze verkenning is er voor 2023 geen extra capaciteit nodig. Vanuit het transformatiefonds is er dekking om enkele inspiratiesessies te organiseren. De follow-up hiervan blijft een lokale verantwoordelijkheid.

Route Regionale Jeugdhulp 2026

10

Om tot een concrete opdracht aan het PORA te kunnen komen, ondernemen we als regio de volgende stappen: ● Afnemen van interviews met de gemeenten door onder andere te kijken naar de good- en bad practices. ● Verkenning van de mogelijkheid om via kwalitatieve en/of kwantitatieve methoden zorgpaden vanuit jeugdhulp te analyseren en daarbij in te zoomen op beschermende- en risicofactoren en intergenerationele overdracht. Ook worden zoveel als mogelijk de subsidierelaties die te maken hebben met (algemene en specifieke) preventie geïnventariseerd en inzichtelijk gemaakt. ● Onderzoeken op welke manier beschikbare data vanuit de Verwijsindex gebruikt kan worden om beter en passend te kunnen inzetten op preventie. ● Ophalen bestuurlijke motivatie, randvoorwaarden en kaders. Aansluiting Preventie en Jeugdhulp •

Transformatiefonds

€ 7.500

Project: Aansluiting Wmo/sociaal domein en jeugdhulp Vanuit het Programma Wmo wordt de aansluiting op het Programma Jeugd, specifiek op Verblijf en Beschermd/ Begeleid Wonen, opgepakt. Dit is al bestaand beleid. De aansluiting Wmo en jeugdhulp stond echter niet benoemd binnen het Programma Jeugd. Door de aansluiting met Wmo nu wel op te nemen wordt de verbinding tussen beide programma’s versterkt. De programmacoördinator ziet toe op goede verbinding binnen het jeugddomein. Aankomende jaren (2023, 2024 en 2025) Vanuit het programma Wmo wordt er meer verbinding gemaakt met de jeugdhulp. Dit wordt gedaan om de aankomende jaren in te zetten op een uniforme werkwijze bij de toegang voor de doelgroep rond 18 jaar, het ontwikkelen van passend aanbod binnen de Wmo (waaronder uitbreiding van aanbod begeleid wonen) en de verkenning van de mogelijkheden voor één regionale toegang voor de doelgroep 18-/18+ (in samenhang met Beschermd Wonen). Uiteindelijk moet dit resulteren in het optimaliseren van de doorstroom/overgang van jeugdhulp naar Wmo en meer inzicht in welk passend aanbod nog mist binnen Wmo op het snijvlak 18-/18+. Dat houdt in dat er ook vanuit jeugdhulp gekeken gaat worden op welke manier de doorstroom verbeterd kan worden. In 2023 zetten we in op de analyse van bestaande casussen rond 18, waarbij verbeteringen/nieuwe interventies in beeld worden gebracht.

Daarnaast worden de huidige zorgpaden binnen Beschermd Wonen (vanuit de Wmo) uitgebreid en geanalyseerd met casuïstiek jeugd (18-/18+). Het passend aanbod binnen Wmo zal hier mogelijk ook op worden aangepast. Gedacht kan worden aan het uitbreiden van woonzorgprojecten voor jeugdigen. Door goed voorwerk en onderzoek te doen zal er een voorstel worden opgemaakt met heldere uitwerking, planning en implementatie. Er is een budget in het Transformatiefonds beschikbaar voor aanvullende activiteiten. Aansluiting Wmo/sociaal domein en Jeugdhulp •

Transformatiefonds

Route Regionale Jeugdhulp 2026

€ 7.500

11

Maatregelen Landelijke Hervormingsagenda Jeugd t.o.v. de programmalijn Aansluiting Jeugdhulp Maatregel 2.1.2 Ouderschap versterken en directe leefomgeving (de pedagogische basis) lokaal inrichten

Wat wordt gevraagd?

Wat wordt regionaal al gedaan? Wat vraagt dit van ons?

о Toereikend aanbod van basisvoorzieningen.

о Uitbreiden van de programmalijn о Samenhang en afstemming tusnaar sociaal domein en sen lokaal en regionaal. preventie. о Inzet op preventie. о Samenwerking tussen gemeenten en onderwijs.

о Benutten van afspraken uit het GALA: Een integrale benadering van het preventiebeleid stimuleren en faciliteren door o.a. versterken van de sociale basis.

о Lokale toegang (preventief en gespecialiseerd) en vormgeving integraal preventieplan.

Maatregel 2.2.2 Onderwijs en kinderopvang

Wat wordt gevraagd?

Wat wordt regionaal al gedaan? Wat vraagt dit van ons?

о Het Rijk investeert in het versterken van de onderwijskwaliteit en heeft de ambitie om de ondersteuning op scholen te versterken.

о Inzet en versterkte vormgeving lokale teams (d.m.v. jeugd- en gezinscoaches PO; preventie-, expert en krachtteams) о Kader voor onderwijszorgarrangementen.

о Gezamenlijke inzet op collectief aanbod van zorg en onderwijs en о Project: Sterke ondersteuning op financiering. School in het primair onderwijs.

о Samenhang en afstemming tussen lokaal en regionaal о Opdracht voor onderzoek naar collectieve inzet en bekostiging. о Opdracht voor onderzoek naar passende kinderopvang.

о Norm van basisondersteuning op о Project: Jeugdhulp op School in scholen. het voortgezet onderwijs. о Investering door het Rijk voor extra activiteiten zoals cultuur, sport, techniek en huiswerkbegeleiding.

о Jeugd- en Schoolteams binnen het voortgezet onderwijs. о Jongerenwerk uitbreiden naar het voortgezet onderwijs.

о Ondersteuning op scholen en kinderopvang.

Route Regionale Jeugdhulp 2026

12

Maatregel 2.2.4 Bestaanszekerheid

Wat wordt gevraagd?

Wat wordt regionaal al gedaan? Wat vraagt dit van ons?

о Jeugdzorg kan niet los worden gezien van (de situatie van) het gezin waarin een jeugdige opgroeit. Ook niet van de situatie waarin een jongvolwassene terecht komt na jeugdzorg.

о Uitbreiden van de programmalijn о Samenhang en afstemming naar sociaal domein (Wmo) en tussen lokaal en regionaal preventie. (bijvoorbeeld op lokale aanpak armoede en visie op wonen). о Analyses van zorgpaden binnen Wmo. о Voortzetten van de verbinding aansluiting jeugdhulp en sociaal о Good practises ophalen vanuit domein. gemeente(n), bijvoorbeeld voor preventie en Wmo. о Voortzetten van de verbinding aansluiting jeugdhulp en preventie met een heldere regionale opdracht.

Maatregel 2.2.5 18-/18+ problematiek

Wat wordt gevraagd?

Wat wordt regionaal al gedaan? Wat vraagt dit van ons?

о Inzet en hulp uit gehele sociaal domein.

о Toekomstperspectiefplan

о Overgang verbeteren.

о Project: MBO Coach

о Samenhang en afstemming tussen lokaal en regionaal. о Betere sturing en monitoring op toepassing toekomst/ perspectiefplan. о Mogelijkheden onderzoeken voor aansluiten op de agenda Passend Onderwijs MBO.

Route Regionale Jeugdhulp 2026

13

Verblijf en Ambulant In september 2021 stelden alle gemeenteraden het Overkoepelend Kader Jeugd en de Visie op ambulante jeugdhulp 2023 en verder vast. Samen met de in 2020 vastgestelde Visie op Jeugdhulp met Verblijf vormen deze documenten de basis van de inkoop Jeugdhulp (Ambulant en Verblijf) en de nieuwe contracten die op 1 januari 2023 van kracht zijn. Het jaar 2022 stond vrijwel volledig in het teken van deze inkoopprocedure, de implementatie en alles wat daarbij komt kijken. Deze fase is bijna achter de rug. Voor 2023 en 2024 zal de focus van deze programmalijn er daardoor anders uit komen te zien en meer gericht zijn op het doorontwikkelen van de opgaven vanuit het Overkoepelend Kader Jeugd.

PROGRAMMA

PROJECTEN

DOELEN

VERBLIJF EN AMBULANT

DOORONTWIKKELING REGIE EN VERWIJZEN

ONTWIKKELTAFELS

BELEID AMBULANT EN VERBLIJF

Het vertalen van de visie naar de uitvoering en borging in reguliere werkprocessen voor de verschillende onderdelen regie, contractmanagement en datagestuurd leren en ontwikkelen.

Jeugdigen groeien thuis of zo thuis als mogelijk op. Ambulant voorkomt uithuisplaatsing (herstelgericht). Jongeren die niet thuis kunnen wonen, wordt een stabiele woonplek geboden.

We sturen vanaf 1-1-2023 op kwaliteit met een dekkend zorglandschap.

Wat gaat door Inkoop Productontwikkeling Vanaf 1 januari 2023 zijn de nieuwe producten van kracht. Gedurende het jaar kunnen er kleine wijzigingen worden doorgevoerd die bijdragen aan duidelijkheid rondom de inzet van een product. Ook kunnen er (met wederzijds goedvinden) aanpassingen aan de contracten gedaan worden naar aanleiding van de Ontwikkeltafels. Wezenlijke wijzigingen van het contract kunnen verwerkt worden op de daartoe bepaalde evaluatiemomenten in de contractperiode. Wijzigingen worden altijd gecommuniceerd met de verwijzers en andere betrokkenen bij jeugdhulp. Het nieuwe Productenboek is omvangrijk en de structuur is in grote mate veranderd ten opzichte van 2022. Daarom is eind 2022 de Jeugdhulpkaart ontwikkeld. Dit is een overzichtelijke weergave van het totaal aan percelen voor Ambulante Jeugdhulp en Jeugdhulp met Verblijf. In het eerste kwartaal van 2023 is dit uitgebreid met een toewijstool, waarmee alle soorten verwijzers door middel van het beantwoorden van vragen bij een of meerdere producten uitkomen. Voor de productontwikkeling, het ontwikkelen en integreren van de jeugdhulpkaart en toewijstool met de Beschikbaarheidswijzer is capaciteit nodig en daarnaast € 30.000 voor productkosten. Deze uitgaven zijn eenmalig en daarom incidenteel nodig voor de ontwikkeling van tools en keuzehulp bij het toewijzen.

Route Regionale Jeugdhulp 2026

14

Analyse zorglandschap De regio Alkmaar heeft met de nieuwe inkoop een dekkend zorglandschap ingekocht. Mocht er tussentijds geconstateerd worden dat er zorg ontbreekt binnen het ingekochte aanbod, dan kan dit met een degelijke onderbouwing worden toegevoegd. Deze constateringen kunnen voortvloeien uit de Ontwikkeltafels, maar kunnen ook resulteren uit een strakkere wachtlijstmonitoring. Evaluatie inkoop Gedurende de looptijd van de overeenkomst (naar verwachting 2025) vindt een evaluatiemoment plaats (exacte datum wordt nader bepaald). De uitkomsten van de evaluatie en de uitkomsten van de Ontwikkeltafels binnen Jeugdhulp met Verblijf, zie hiervoor de Aanbesteding Jeugdhulp met Verblijf 2023-2025-2030 (2033), vormen de basis voor eventuele aanpassingen of wijzigingen in de overeenkomsten voor ambulante jeugdhulp voor de periode van, naar verwachting, 1 januari 2026 tot en met 31 december 2030.

Wat gaat veranderen Verblijf en Ambulant Ontwikkeltafels De Ontwikkeltafels zijn de plek waar regio en aanbieders gezamenlijk vormgeven aan de transformatie, in eerste instantie voor het onderdeel Jeugdhulp met Verblijf. Eind 2022 zijn de gemaakte afspraken met betrekking tot de Doorontwikkeling regie en verwijzen •

Productontwikkeling en Toewijstool

€ 80.000

Ontwikkeltafels tussen Netwerkorganisatie Regio Alkmaar (NORA) en aanbieders Jeugdhulp met Verblijf conform het aanbestedingsdocument vastgelegd in een samenwerkingsconvenant. Hierin is een werkwijze afgesproken voor de Ontwikkeltafels die themagericht werken en die worden begeleid vanuit een zogenaamde Binnentafel (belangrijkste aanbieders Verblijf) en een Buitentafel (overige betrokkenen). De Ontwikkeltafels zullen het karakter hebben van ‘Sprintsessies’: in een korte en afgebakende periode van drie maanden wordt er door betrokken partijen gewerkt aan een concrete oplossing voor een probleem. Gevolg hiervan kan zijn dat bepaalde producten worden aangepast of vervangen door nieuwe. Om het proces van de Ontwikkeltafels te ondersteunen worden middelen vanuit het Transformatiefonds ingezet voor ambtelijke ondersteuning, vergoeding voor deelname van aanbieders Verblijf in 2023 en voor het experimenteren. We streven naar een afbouw van Herstelgericht Verblijf door er beter in te worden om met ambulante trajecten problemen thuis in het gezin op te vangen. De ontwikkeling t.a.v. Ondersteuningsgericht Verblijf richt zich erop jeugdigen in een zo gezin-achtig mogelijke setting te laten opgroeien.

Op welke wijze we dit gaan doen, ook in samenhang met de programmalijn Bovenregionaal, en welke gevolgen dit bijvoorbeeld heeft voor de inzet van nieuwe vormen van pleegzorg en gezinshuizen, gaan we aan de Ontwikkeltafels uitwerken. Onderdeel van de afspraken is een eenmalige tegemoetkoming in kosten voor aanbieders die zitting hebben aan de Binnentafel en daarmee relatief de grootste bijdrage leveren aan het proces. Voor deze tegemoetkoming wordt een beroep gedaan op het Transformatiefonds van naar verwachting € 50.000. Daarnaast is budget nodig voor de inzet van een onafhankelijk procesbegeleider en voor inspiratie en onderzoek. Voor de Ontwikkeltafels is incidenteel budget gereserveerd uit het Transformatiefonds voor het jaar 2023. Ook in 2024

Route Regionale Jeugdhulp 2026

15

en 2025 zal budget nodig zijn. Voor de jaren daarna is er op dit moment nog veel onduidelijk, maar de verwachting is dat het benodigde budget blijvend is. Het benodigde budget zal waarschijnlijk afnemen, maar niet minder worden dan € 50.000 per jaar. Daarom zal voor de Ontwikkeltafels voor 2024 en 2025 met een onderbouwing en via een collegebesluit budget gereserveerd moeten worden in de begrotingen van de gemeenten. Ambulante jeugdhulp Om de doelstellingen op Verblijf te realiseren hebben we gezien dat de oplossing vaker moet worden gevonden in de ambulante ondersteuning. Binnen Ambulant moet die mogelijkheid en expertise er zijn. Daarnaast is een intensieve samenwerking tussen aanbieders Jeugdhulp Verblijf en Ambulant belangrijk voor het geval de aanbieder Verblijf de herstelgerichte behandeling niet zelf vorm kan geven. Daarom is het belangrijk dat ook aanbieders die ambulante Ontwikkeltafels •

Begeleiding en organisatie

€ 75.000

zorg bieden worden betrokken bij de Ontwikkeltafels. Van implementatie naar doorontwikkelen regie en verwijzen Het jaar 2022 stond in het teken van de implementatie en in 2023 zullen er nog veel werkzaamheden en vragen zijn over de omzetting naar de nieuwe werkwijze. In de doorontwikkeling die daarop volgt richten we ons op het vertalen van de visie naar de uitvoering en borging in reguliere werkprocessen voor de verschillende onderdelen regie, contractmanagement en datagestuurd leren en ontwikkelen. Voor al deze onderdelen worden de plannen en werkwijze de komende maanden verder uitgewerkt. Een belangrijk voorbeeld is de samenwerking tussen de toegang, contractmanagement en toezicht. Een ander voorbeeld is het invoeren van accounthouderschap in de toegang, hoe we dit ondersteunen met datagestuurd werken en koppelen aan de programmalijn Beheersing. Belangrijke verwijzers zijn de huisartsen en de GI’s. Het is belangrijk dat we goede afspraken maken met deze partijen. Voor huisartsen is het bijvoorbeeld belangrijk dat ze de sociale kaart goed kennen zodat ze voor lichtere zorgvormen kunnen doorverwijzen naar de sociale basis (of voorliggend veld). Om resultaatgericht te kunnen werken is het belangrijk dat we goed kunnen monitoren en dat er dus data beschikbaar is waar we op kunnen sturen, zoals de kosten per traject, duur van de trajecten, aantal vervolgtrajecten.

In het handboek Regionale Werkafspraken Toegang landen alle belangrijke afspraken en werkwijzen voor de toegang als het gaat om regie en verwijzen. Aspecten die in 2023 nader uitgewerkt moeten worden gaan over accounthouderschap van zorgaanbieders, volumesturing en kostenbewustzijn, regievoering op de casussen met het meeste rendement, systeemgericht werken en de samenwerking met verwijzers. Structurele gesprekken met aanbieders, NORA en toegangen over passend toewijzen en de interpretatie van de nieuwe producten zijn een centraal onderdeel van de nieuwe contracten jeugdhulp. Hiermee halen we o.a. feedback op over de perceelbeschrijvingen die mogelijk kan leiden tot aanpassingen. Voor het doorontwikkelen van regie en verwijzen is voor 2023 incidenteel budget gereserveerd uit het Transformatiefonds. Het gaat hierbij echter om een nieuwe regionale, coördinerende taak die structureel geborgd moet gaan worden, die voortvloeit uit de ambities en doelstellingen vanuit de inkoop. Deze inspanningen zullen dus blijvend nodig zijn en zullen daarom via een collegebesluit aan de begroting van de NORA toegevoegd moeten worden.

Route Regionale Jeugdhulp 2026

16

Strategisch partnerschap We willen vanuit strategisch partnerschap samenwerken in de regio. Dit gaat onder andere over hoe we ons verhouden tot aanbieders. Daarbij spelen verschillende aspecten een rol, zoals de samenwerking tussen contractmanagement en de toegang die in gesprek gaan met deze partners, waarbij we een gezamenlijk doel nastreven en aanbieders bereid zijn om te investeren in het bereiken van de gewenste situatie. Doorontwikkeling regie en verwijzen • Coördinatie

€ 90.000

Wat is nieuw Pleegzorg en gezinshuizen Waar het aanbod ‘gezinsgericht’ zich nu beperkt tot netwerkpleegzorg, reguliere pleegzorg en gezinshuizen, gaan we nader uitwerken welke tussenvormen of verbindingen ingezet kunnen worden om wonen binnen een gezin vaker mogelijk te maken door maatwerk te leveren.

Wat is afgerond Inkoopprocedure Deze inkoop loopt tot 2030 met de mogelijkheid tot wijzigingen in de tussenliggende jaren. De komende jaren richten we ons op de doorontwikkeling/transformatie waarbij producten kunnen worden aangescherpt of toegevoegd. De inkoop is per 1-1-2023 afgerond. Omzetting De omzetting is per 1-7-2023 afgerond. Daarnaast lopen er nog afbouwovereenkomsten voor aanbieders die geen contract meer hebben per 2023. Daarbij sturen we op continuïteit van zorg voor jeugdigen.

Aandachtspunten ● Focus op Jeugd & Schoolteams (verbinding met onderwijs); ervaringen ophalen van de verschillende pilots die daar worden uitgevoerd. ● Het organiseren van een plek waar de signalen binnenkomen over (het toepassen van) producten. Dit is een continu proces van plan, do, check en act. Het is belangrijk dat alle partijen hierin meegenomen worden (bv. met verwijzers zoals GI's). ● Samenwerking met GI’s (en link met het Regionaal Expert Team). ● Verwijsindex Risicojongeren (VIR); de wettelijke verplichting VIR gaat uit de Jeugdwet worden geschrapt. Het contract met Verwijsindex Vroeg samenwerken in NHN (VIN NHN) loopt door tot eind 2023. Er wordt een kerngroep gevormd om aan te sluiten bij de landelijke voorbereiding richting de afbouw van de wettelijke verplichting en de ondersteuning die vanuit het Rijk wordt geboden voor de inzet van andere methoden en maatregelen die bijdragen aan de doelstellingen van de Verwijsindex Risicojongeren (VIR).

Maatregelen Landelijke Hervormingsagenda Jeugd t.o.v. de programmalijn Verblijf en Ambulant We volgen de ontwikkelingen die uit de Landelijke Hervormingsagenda voortkomen. Een recent voorbeeld hiervan zijn de landelijke contractstandaarden jeugdhulp.

Route Regionale Jeugdhulp 2026

17

Maatregel 2.1.4 Jeugdhulpplicht scherper duiden, afbakenen en richten

Wat wordt gevraagd? о De jeugdhulpplicht wordt beter geduid, afgebakend en gericht op jeugdigen en gezinnen die het meest kwetsbaar zijn of in de meest kwetsbare situaties.

Wat wordt regionaal al gedaan? Wat vraagt dit van ons? о Productbeschrijvingen aanscherpen. о Normbepaling wat gemeenten vinden dat ze moeten bieden vervangend voor inkadering van de Jeugdwet о Lokaal: Afbakening moet in wet verankerd worden om door gemeenten te kunnen worden uitgevoerd. Sociale basis verstevigen, met name voor de jeugd die niet in de meest kwetsbare situatie zitten (waar geen jeugdhulpplicht voor geldt, maar gemeenten blijven verantwoordelijk i.h.k.v. doelen van Jeugdwet) en analyseren of aanbod aangevuld moet worden. Kennis van de sociale kaart bij inwoners en verwijzers.

Route Regionale Jeugdhulp 2026

18

Maatregel 2.1.6 Jeugdhulp niet overal meer ingezet

Wat wordt gevraagd?

Wat wordt regionaal al gedaan? Wat vraagt dit van ons?

о Niet-vrij toegankelijke jeugdhulpvoorziening wordt niet ingezet wanneer een hulpvraag beantwoord kan worden binnen het eigen netwerk (eigen kracht en inzet informele steun), als er sprake is van gebruikelijke zorg of wanneer een passende vrij toegankelijke voorziening of overige voorziening beschikbaar is.

о Productbeschrijvingen aanscherpen en verbinding met voorliggende voorzieningen. о Al dan niet aanpassen algemene voorzieningen a.g.v. aanscherping Jeugdwet. о Lokaal: Sociale basis verstevigen. Analyseren of aanbod aangepast of aangevuld moet worden voor jeugdigen/gezinnen die niet meer via de Jeugdwet worden geholpen. Kennis van de sociale kaart bij inwoners en verwijzers.

Maatregel 2.1.8 Jeugdhulp die niet werkt, wordt niet meer ingezet en we vergroten kennis over de effectiviteit van het aanbod

Wat wordt gevraagd?

Wat wordt regionaal al gedaan? Wat vraagt dit van ons?

о Jeugdhulp die niet werkt, wordt niet meer ingezet en we vergroten kennis over de effectiviteit van het aanbod.

о In de contracten staan al bepaalde vereisten zoals bewezen effectief (NJI).

Maatregel 2.1.9 Sturen op trajectduur

Wat wordt gevraagd?

Wat wordt regionaal al gedaan? Wat vraagt dit van ons?

о Gemeenten en aanbieders maken bij de contractering afspraken hoe zij tijdens de looptijd van een contract de gemiddelde trajectduur monitoren en maken afspraken over sturing.

о Monitoring. о Samenwerking contractmanagement en toegang (accounthouderschap).

о We geven nu richtlijnen mee. Toetsen van de richtlijnen en aanbieders aanspreken op trajectduur. о Trajectduur per aanbieder per product opnemen in dashboard voor contractmanagement en accountmanagement. о Toegang monitort en stuurt op trajectduur.

Route Regionale Jeugdhulp 2026

19

Maatregel 2.3.1 Convenant stevige lokale teams

Wat wordt gevraagd?

Wat wordt regionaal al gedaan? Wat vraagt dit van ons?

о We zetten in op een beweging naar stevige lokale teams die voldoen aan een aantal kenmerken (zie Landelijke Hervormingsagenda).

о Deze maatregel gaat over de lokale teams en zijn een lokale verantwoordelijkheid. Vanuit deze programmalijn zal de ontwikkeling regionaal worden gecoördineerd.

Maatregel 2.3.2 Versterking opdrachtnemerschap (aanbieders) en opdrachtgeverschap (gemeenten): betrekken (specialistische) expertise bij lokale teams

Wat wordt gevraagd?

Wat wordt regionaal al gedaan? Wat vraagt dit van ons?

о De versterking van lokale teams о Het product Consultatie is ingeheeft gevolgen voor de opdracht kocht, maar wordt nog nauweaan gespecialiseerde aanbieders, lijks ingezet voor het betrekken Veilig Thuis, GI’s en Jeugdgevan expertise. zondheidszorg (JGZ). Zo wordt er van gespecialiseerde aanbieders gevraagd dat zij, indien nodig, kortdurend expertise kunnen toevoegen bij lokale teams om een goede analyse te doen en zo beter te kunnen bepalen wat nodig is, zonder het geheel over te nemen. Eenzelfde rol heeft de JGZ aan de voorkant. Dit vraagt doorontwikkeling van de samenwerkingswijze tussen lokale teams, gespecialiseerde aanbieders en de JGZ, alsook nadere invulling van zowel het opdrachtgever- als het opdrachtnemerschap.

Route Regionale Jeugdhulp 2026

о Mogelijk aanpassen van de productbeschrijving. о Meer bewustwording van deze optie bij de lokale toegangen. о Zicht op mogelijkheid inzetten expertise vanuit aanbieders? Implementatie (boven) regionaal toekomstscenario met samenwerkingspartners in veiligheidsketen JGZ nog ontwikkelen.

20

Maatregel 2.3.3 Verbinding huisarts

Wat wordt gevraagd?

Wat wordt regionaal al gedaan? Wat vraagt dit van ons?

о Het is van belang dat de samen- о Er zijn al verbindingen met huiswerking tussen de huisarts, de artsen. jeugdgezondheidszorg en een lokaal team sterk is, zodat zij elkaar eenvoudig kunnen vinden en een goede analyse mogelijk is of ondersteuning of hulp nodig is en in welke vorm deze passend is. Hiervoor zijn vaste contactpersonen voor de huisarts binnen het lokale team onmisbaar.

о Met Vicino is samenwerkingsovereenkomst opgesteld toegang- POH jeugd. о Lokaal: Moet verder opgepakt worden. Alle huisartsen betrekken. Resultaten uit startende pilot met POH en J&G-coach: resultaten hieruit kunnen worden geborgd in lokaal team.

Maatregel 2.3.5 Verwijzing gecontracteerd aanbod

Wat wordt gevraagd?

Wat wordt regionaal al gedaan? Wat vraagt dit van ons?

о Uitgangspunt in de Jeugdwet is о Strategie en monitoring bedat gemeenten behoudens enketaalovereenkomsten. le uitzonderingen niet gehouden о Werkwijze gaten zorglandschap. zijn om jeugdzorg te financieren die geen onderdeel uitmaakt van о Afwijkende afspraken met aanbieders. het gecontracteerd aanbod.

о Strategie vaststellen, daarna: lokale toegang hier goed over informeren.

о Tools voor toewijzen (Beschikbaarheidswijzer, jeugdhulpkaart en keuzehulp) die ervoor zorgen dat het gecontracteerde aanbod goed vindbaar is. De maatregelen met betrekking tot inkoop, contractmanagement en financiële sturing staan benoemd in de programmalijn Beheersing, maar zijn ook relevant vanuit de programmalijn Verblijf en Ambulant.

Route Regionale Jeugdhulp 2026

21

Bovenregionaal Bovenregionale jeugdhulp typeert zich vanwege hulp aan jeugdigen en gezinnen met complexe hulpvragen, waarbij veiligheid van de jeugdige vaak in het geding is. Het gaat, in relatie tot het totale aantal jeugdigen dat gebruikmaakt van jeugdhulp, om een beperkte groep, maar er gaat veel tijd en aandacht naar toe. Deze hulpvorm vraagt een financieel hoge investering. Bovenregionale samenwerking is noodzakelijk om deze vorm van jeugdhulp goed vorm te kunnen geven. Tijdens de periode van de Transformatieagenda 2021-2022 is een start gemaakt om complexe jeugdhulp te normaliseren. Gemeenten willen niet langer dat jeugdigen ver weg en op exclusieve wijze behandeling krijgen, maar dat hulp dichtbij en zo passend mogelijk wordt ingezet. Met deze ontwikkeling gaan we de komende periode door. Jeugdigen (en gezinnen) met complexe vragen verdienen het om mee te kunnen doen in de maatschappij en op te groeien in een vertrouwde en veilige woonomgeving, onderwijs te volgen, te sporten en de contacten met het netwerk te kunnen onderhouden of het netwerk met hen. PROGRAMMA

BOVENREGIONAAL

PROJECTEN

DOELEN

RESULTATEN

Jeugdzorgplus: Huidig en nieuw contract 2023

Thuis voor Noordje

Jeugdbescherming en Jeugdreclasseering

Voor alle jeugdigen met intensieve behandel- en woonvraag in Noord-Holland de zorg zo thuis mogelijk vormgeven. We werken toe naar een beschikbaar en passend aanbod.

Borgen van veiligheid jeugdigen. Beschikbaarheid van JBJR met als doel een gedwongen maatregel te voorkomen, maatregel getoetst op tijdig passende jeugdhulp, tijdig vaste jeugdbescherming en een gedragen koers. Minder instroom GI.

Beschikbaarheid JZPlus met transformatiedoelen: voorkomen van, JZ+ gereguleerde afbouw van geslotenheid en in 2030 geen aanbod meer van gesloten jeugdhulp.

Beschikbaarheid van 24- uurs regionale crisishulp aan jeugdigen t/m 18 jaar en hun ouders.

Uitvoering van melden adviesfunctie onveiligheid jeugdigen en gezinnen.

● Besluitvorming visie

● Uitvoering contract ● NW4 regio’s gezamenlijk inkoop: verbeterplan met GI-en ● Integratie IBT proces in BoRn (5 okt 2022 SG) ● Uitwerking landelijk toekomstscenario Gezinsbescherming: regionaal veiligheidsteam ● Regio Alkmaar: samenwerkingsafspraken veiligheidsketen actualiseren en investeren in relatie en innovatie.

Huidige contract:

● Crisisdienst Jeugd 1 loket: positionering ICD bij VT GGD NHN.

● Uitvoering van DVO t/m 31-12-’22.

● Bovenregionaal en regionaal uitvoeringsplan; opzet KWV, ambulant team en triage van deze voorzieningen +samenhang vormgeven met RET ● Bovenregionale governance

● Beschikbaarheid JZ+ en behalen van de inkoopdoelen ● Uitvoering basiscapaciteit ● Stimuleren van omen afbouw

Integrale crisisdienst

Veilig Thuis

Complexe scheidingen

Regionaal Expertise Team (RET)

Verbeteren en borgen van Uniform Hulpaanbod Echtscheidingen.

Organiseren van een doorbraakaanpak en duurzame oplossing in (dreigende) stagnatie van complexe casuïstiek van jeugdige en gezinnen in de gehele jeugdketen en onderwijs.

● Werkwijze tussen Rechtbank en Toegang optimaliseren zodat gezinnen snellere en passende hulp krijgen bij complexe echtscheidingen.

● Vast team met jeugdexperts, onderwijs en GI’s met de volgende functies: consulatie en advies, procesregie, signaleren en monitoren, stimuleer leren en ontwikkelen

Doorontwikkeling van VT Toekomstscenario Kind- en gezinsbescherming.

● Per 01-01-’22 geborgd in GR.

● Samenwerkingsconvenant tussen regio Alkmaar, jeugdhulpaanbieders, GI’s en onderwijs

Wat gaat door JeugdzorgPlus We hebben ons ten doel gesteld dat de gesloten JeugdzorgPlus wordt afgebouwd en omgebouwd naar andere voorzieningen. Hiermee gaan we de komende jaren verder en dit is opgenomen in het contract van JeugdzorgPlus. Om plaatsingen te voorkomen vraagt het om een regionaal en lokaal passend en integraal aanbod dat onze jeugdigen

Route Regionale Jeugdhulp 2026

22

voorziet in complexe hulp. We zetten in op specialistisch ambulante hulp die behandeling biedt in de thuisbasis van de jeugdige, ouder(s)/opvoeders en andere gezinsleden (broers/zussen) waarbij sprake is van een complexe en een ‘onveilige’ situatie. Het team stabiliseert en biedt hulp aan het gezin en betrekt hierbij het netwerk van het systeem. Belangrijk om instroom te voorkomen en uitstroom te bevorderen is dat er passend onderwijs wordt geboden aan de jeugdige en dat hulp aansluit bij onderwijs en andersom. Uit onderzoek is gebleken dat wanneer een jeugdige uitvalt in het onderwijs, de problematiek en situatie van de jeugdige altijd nog ernstiger en ingewikkelder wordt. Maar ook wanneer een jeugdige al is uitgevallen in het ‘normale’ leven, is onderwijs één van de belangrijkste schakels om natuurlijkerwijs de verbinding weer aan te gaan. Daarom richten wij ons, in samenwerking met de samenwerkingsverbanden van het PO en VO Passend Onderwijs, op een doorontwikkeling van onderwijs in aansluiting op het gespecialiseerde jeugdhulpaanbod. Ook in het RET is deze samenwerking met onderwijs en jeugdhulpaanbieders geborgd. Regionaal Expert Team (RET) De belangrijkste beweging: We ontwikkelen een doorbraakaanpak wanneer jeugdigen en gezinnen met complexe vragen en professionals er niet meer uitkomen. Hiervoor hebben we in de regio Alkmaar het Regionaal Expert Team (RET) opgericht.

In 2023 is het vaste kernteam met expertise uit verschillende sectoren gestart. Het RET is ondersteunend aan het wijkteam en de GI's, de verbinding tussen beide teams is belangrijk. Een bespreking van een casus binnen het RET kan nooit zonder de verbinding met het wijkteam en de jeugdhulpexpert. Het aanbod van het RET wordt in elke jeugdregio georganiseerd, de RET- teams sluiten zoveel als mogelijk in uniforme werkwijze in de provincie bij elkaar aan. Dit maakt dat het RET een bovenregionaal karakter heeft. RET Regio Alkmaar levert een actieve bijdrage aan de doorontwikkeling van een uniforme werkwijze. Tevens initiëren we en/of dragen we bij aan ketenbreed leren op regionaal als bovenregionaal niveau. Doel hiervan is om jeugdhulp te versterken, te verbeteren en effectiever in te zetten. Partners RET: Jeugd GGZ NHN, Parlan, iHUB-Horizon, ’s-Heerenloo, DJGB, Samenwerkingsverbanden Passend Onderwijs VO en PO: NKL- MKL-IJmond Kosten RET 2023 opgenomen in Transformatiefonds: •

Projectondersteuning NORA (16 uur per week) t.b.v. de uitvoering van het RETkernteam, de voorzitter/procesregisseur en projectleider

€ 35.000

•

Beleidsondersteuning jeugdhulpaanbieder t.b.v. ontwikkelen en opstellen primair proces (inzet voor de duur van 3 maanden, 40 uur)

€ 5.000

•

Scholing Verklarende Analyse, Gedragswetenschappers Lokale Toegang (4 dagdelen)

€ 5.000

Thuis voor Noordje De belangrijkste beweging: ‘Realiseren van beschikbaarheid (hoog specialistisch) jeugdhulpaanbod (Ambulant en Verblijf) voor jeugdigen en gezinnen met complexe en meervoudige hulpvragen in de regio Alkmaar en daar waar nodig in samenwerking met andere jeugdregio's. Wanneer de jeugdige, als het echt niet anders kan, niet meer thuis kan wonen, of dit nu tijdelijk of langdurig is, moet er beschikbaar aanbod zijn. Hiervoor zijn kleinschalige, zo thuisnabij mogelijk, gezinsgerichte voorzieningen beschikbaar.’ Het vraagt om een plan van aanpak om de af- en ombouw van grote residentiële jeugdhulp voorzieningen te realiseren in de vorm van kleinschalige voorzieningen. Het vraagt om keuzes over de inrichting van kleinschalig wonen.

Route Regionale Jeugdhulp 2026

23

Deze beweging wordt meegenomen in de programmalijn Ambulant en Verblijf, maar vraagt om bovenregionale afstemming, om aanbod te realiseren voor de doelgroep jeugdigen met complexe hulpvragen, evenals afstemming met de programmalijn Onderwijs en Preventie. Bovenregionaal Expertise Netwerk (BEN) De bovenregionale lijn onderhoudt nauwe contacten met het Bovenregionaal Expertise Netwerk (BEN). Zowel vanuit het Thuis voor Noordje als vanuit het RET zijn hier samenwerkingsafspraken over. Het BEN beschikt over financiële middelen om innovatie binnen de jeugdzorg te initiëren met als doel deze in te bedden in het zorglandschap. Alle projectaanvragen, eventueel projectleiderschap en ambtelijke ondersteuning lopen via deze programmalijn. Project KINGS De regio Alkmaar is in samenwerking met de GGZ NHN voorbereidingen en onderzoek gestart om projectmiddelen aan te vragen bij het BEN voor het project KINGS; een klinische en ambulante systeemgerichte aanpak gericht op traumabehandeling. Er is een hiaat in het aanbod van zorg in de regio Noord-Holland-Noord als het gaat over jeugdigen met ernstige gedragsproblemen, dan wel psychiatrische problematiek als gevolg van chronisch trauma door interpersoonlijke gebeurtenissen.

We willen eerder interveniëren met een gezinsgerichte aanpak waarmee we hopen uithuisplaatsingen en toekomstige forse (psychiatrische) problemen en chroniciteit te voorkomen. Het project KINGS richt zich op de doelgroep binnen jeugdzorg/jeugd GGZ die nu goede behandeling ontbeert waardoor we ze vaak rond hun 17e jaar terugzien met suïcidaliteit, automutilatie etc. KINGS focust op het weer veilig maken van het opvoedingsklimaat door het vergroten van responsiviteit en sensitiviteit van ouders en door te werken aan traumaverwerking voor zowel jeugdigen als hun ouders. Doelstelling van dit aanbod is: Het voorkomen van uithuisplaatsing, creëren van veilig klimaat, opheffen van belemmeringen in ontwikkeling van jeugdigen en ouders, vergroten van maatschappelijke participatie en voorkomen van ernstige chronische psychiatrische problematiek en het doorbreken van de intergenerationele spiraal. Toekomstscenario Jeugdbescherming en Jeugdreclassering (JBJR) Er zijn veel verschillende (uitvoerings-) organisaties die werken met gezinnen waarbij sprake is van onveiligheid. Die organisaties hebben allemaal hun eigen taken en bevoegdheden vastgelegd in wet- en regelgeving, eigen beleid en protocollen. De verantwoordelijkheden zijn verdeeld en sluiten onvoldoende op elkaar aan. Het zijn aparte schakels.

Het risico is dat complexe gezinscasuïstiek van organisatie naar organisatie doorgegeven wordt, jeugdigen en ouders keer op keer hetzelfde verhaal vertellen en het ondermijnt het vertrouwen in de relatie tussen jeugdhulp en het gezin. Daarom richten we ons, op zowel regionaal als bovenregionaal niveau, op een nieuwe opzet van de Jeugden gezinsbescherming. Deze opdracht is mede tot stand gekomen vanuit het ministerie Justitie en Veiligheid en in overleg met de VNG. We werken aan structuuraanpassingen die meer ruimte maken voor een nieuwe manier van werken en beter aansluiten bij het gezin en de jeugdige. Daarnaast blijven we ook hier verder toewerken aan het terugbrengen van uithuisplaatsingen. Het interbestuurlijk toezicht van ministerie J&V en VWS op gemeenten en GI's is in 2022 opgeheven. We werken gezamenlijk met gemeenten, de GI's en het Rijk aan concrete maatregelen om de kwaliteit van de uitvoering van de GI's te verhogen, de werkdruk te verminderen en wachtlijsten te verkorten. Op regionaal niveau en in samenwerking met de GI's en de toegang werken we de rol van de GI's als verwijzer verder uit. We versterken de onderlinge samenwerking, efficiëntie en sturing op verwijzingen van de GI. Dit doen wij in samenhang met de programmalijn Ambulant en Verblijf waar de rol van de toegang is geborgd.

Route Regionale Jeugdhulp 2026

24

Integrale crisisdienst Jeugd (ICD-Jeugd) In 2018 is de opdracht gegeven de verschillende loketten voor crisishulp te verminderen en de zichtbaar- en bereikbaarheid van deze hulp voor jeugdigen, ouders en professionals te vereenvoudigen en te vergroten. Dit heeft geresulteerd in één crisisdienst (ICD-Jeugd). Veilig Thuis heeft echter ook een wettelijke taak in de uitvoering van crisishulp en daarmee bleven in Noord-Holland-Noord toch nog twee loketten van crisishulp Jeugd over. In 2021 is een start gemaakt om deze twee loketten op te laten gaan in één loket bij de GGD Hollands Noorden waar Veilig Thuis geborgd is. Hiermee maken we een verdere stap om de bereikbaarheid en vindbaarheid te vereenvoudigen en versterken we de uitvoering van crisishulp door de verschillende expertises samen te voegen in één team. In 2023 hebben we dit gerealiseerd, het contract met het consortium ICD loopt af per 01-01-'24. Samenwerking op meerdere niveaus Doordat sommige vormen van jeugdhulp zo exclusief en intensief zijn werken we samen met andere regio’s. Door bovenregionaal in te kopen zorgen we voor beschikbaarheid en delen we de kosten met elkaar. In deze bovenregionale samenwerking werken we naast de jeugdregio’s ook samen met onderwijs, jeugdhulpaanbieders en Gecertificeerde Instellingen (GI’s). Op de volgende niveaus werken we samen:

Provinciaal

Noord-Holland Noord

De vier jeugdregio's Noord-West

Stuurgroep Bovenregionaal Netwerk Noord-Holland (BorN)

Strategisch overleg Bovenregionale Specialistische Jeugdhulp (BSJ)

Stuurgroep Jeugdbescherming en Jeugdreclassering (JBJR)

Commissie Zorg en Veiligheid, waarin bestuurlijke afstemming plaatsvindt op het Toekomstscenario en Jeugd- Alcohol en Drugs Belangrijk is dat we een sterke governance inrichten op de bovenregionale samenwerking waarbij de democratische legitimiteit van gemeenten geborgd is maar waarmee we ook minder bestuurlijke drukte creëren. Het vraagt om een efficiënte samenwerking maar ook om een duidelijke afbakening van thema’s. Bestuurlijk opdrachtgevers zijn verantwoordelijk voor de strategie op inhoud en proces. Verbindend hierbij is de gezamenlijke bestuurlijke termijnagenda, met alle lijnen richting colleges en raden en programmaplanning. Daarnaast is het van belang dat we leren van elkaar, van nieuwe initiatieven om ons aanbod te versterken en dat we beter worden in de uitvoering en organisatie van complexe jeugdhulp.

Route Regionale Jeugdhulp 2026

25

Maatregelen Landelijke Hervormingsagenda Jeugd t.o.v. de programmalijn Bovenregionaal Maatregel 2.1.5. Jeugdigen en gezinnen in de meest kwetsbare situaties zijn in het vizier van gemeenten en kunnen rekenen op een integrale aanpak Maatregel 2.2.1 Problemen in de context van het gezin oppakken