bij Kadernota 2025 Bergen raad v5 04-07-24 na amendering.pdf

De rijksoverheid bepaalt of de gemeenten de specifieke uitkering krijgt, hoeveel de gemeente krijgt en waar het geld aan wordt besteed. Deze middelen zijn dus niet vrij besteedbaar en dienen in de jaarlijkse financiële verantwoording gespecificeerd te worden. Bij de 2e firap 2023 is verondersteld dat al deze thema’s al worden uitgevoerd binnen de gemeente en ook aan het einde van het jaar grotendeels toegerekend zouden kunnen worden aan deze regeling. Daarom zijn toen alleen de inkomsten bijgeraamd, aangezien we de uitgaven al deden en dus ook hadden begroot. Kortom de bestaande middelen moesten herschikt worden. Nu het jaar 2023 afgerond is, is beter inzicht in de daadwerkelijke besteding van middelen aan specifieke doelen. Het blijkt dat de kosten voor het onderdeel valpreventie nog niet begroot zijn, terwijl

Pagina 25 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

de opbrengst van rijksmiddelen wel begroot is bij de 2e firap ad. € 66.405 in 2024, € 66.405 in 2025 en € 68.471 in 2026. Daarnaast is een deel van de subsidie niet besteed in 2023. Dit mag worden doorgeschoven naar 2024. Dit bedrag ad. € 13.198 wordt hiermee zowel aan de inkomsten- als uitgavenkant bijgeraamd. 1b.10 Doorgeschoven activiteiten voor Nationaal Programma Onderwijs € 112.646 De periode waarin de kosten voor het Nationaal Programma Onderwijs (NPO) besteed mogen worden is verlengd van juli 2023 naar juli 2025. De nog niet bestede middelen van het Rijk schuiven daarmee op naar 2024. Er vindt bijraming plaats aan zowel de inkomsten- als aan de uitgavenkant, vandaar budgetneutraal voor het begrotingssaldo. 1b.11 Jeugd zorg in natura Bij de 1e Firap '23/Kadernota '24 is de begroting 2024 met ruim € 600.000 afgeraamd. In 2022 waren de kosten van de jeugdzorg in natura substantieel lager uitgevallen dan begroot. De grootste daling was zichtbaar bij de gemiddelde kosten per cliënt. Daarnaast was een daling zichtbaar van het aantal cliënten. De jaren vòòr 2022 bestonden de totale kosten voor 25 tot 30% uit kosten van de 10 cliënten met de hoogste zorguitgaven. In 2022 lag dit percentage op circa 18%.

Met het aframen van deze kosten is het risico aangegeven dat mogelijk opnieuw bijgeraamd moet worden indien de kosten opnieuw stijgen, bijvoorbeeld als gevolg van meer cliënten met hoge zorguitgaven. Uit de realisatie van 2023 blijkt een substantiële kostenstijging ten opzichte van realisatie 2022. Voornamelijk veroorzaakt door de stijging van de gemiddelde kosten per cliënt. Het aantal cliënten is met 2% licht gestegen. De stijging van de gemiddelde kosten per cliënt is deels verklaarbaar door prijsindexatie en productomzetting naar aanleiding van de nieuwe inkoop. Hier is in de begroting wel rekening mee gehouden. De overige stijging komt door de inzet van meer en complexere zorg ten opzichte van 2022. De 10 cliënten

met hoogste zorguitgaven zorgen nu voor 21% van de totale kosten, een stijging van € 380.000 ten opzichte van 2022. Op basis van de realisatie 2023 is een nieuwe prognose opgesteld voor 2024 en 2025. Dit leidt tot de voorgestelde bijraming. De prognose 2025 wordt conform de systematiek van voorgaande jaren meerjarig structureel doorgetrokken zonder hier een jaarlijkse stijging in op te nemen. Hier is voor gekozen om te voorkomen dat de begroting op totaalniveau een onrealistisch beeld gaat geven, aangezien de maatstaven vanuit de algemene uitkering vooralsnog niet meerjarig meestijgen. De prognose is als volgt opgebouwd; de realisatie 2023 is verhoogd met de prijsindexatie (6,4%) en een stijgingspercentage (2%) mede op basis van historische ontwikkeling (exclusief stijging dure cliënten en effect nieuwe inkoop). In de begroting 2024 was rekening gehouden met een prijsindexatie van 4%, voor 2024 betreft de daadwerkelijke prijsindexatie 6,4%. Conform bovenstaande systematiek was in de begroting 2025 nog geen rekening gehouden met een prijsindexatie of jaarlijkse stijging. In de bijraming is nu rekening gehouden met een ingeschatte prijsindexatie van 3,8% en jaarlijkse stijging van 2% voor alleen het jaar 2025. Dit jaar brengen we voor het eerst geen aanvullende besparing* in mindering op de prognose naar aanleiding van de in 2021 vastgestelde beheersmaatregelen.

Vooralsnog verwachten we geen aanvullende besparingen op de realisatie van 2023. Wel blijven we de effecten monitoren en als zich positieve effecten voordoen, dan worden deze voorgelegd in een daaropvolgend p&c-document. *De bijraming wordt hier deels veroorzaakt door de in de huidige begroting verwerkte besparingsbedragen. Voorgaande jaren brachten we jaarlijks de nog niet gerealiseerde door de raad in 2021 vastgestelde besparingsbedragen in mindering op de prognose. De totstandkoming van de hoogte van de besparingsbedragen in 2021 is gebaseerd op aannames, als risico is benoemd dat deze aannames niet hard zijn en in de praktijk kan blijken dat deze moeten worden aangepast.

Pagina 26 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

Nu in 2023 de beheersmaatregelen grotendeels geïmplementeerd zijn, kunnen we veronderstellen dat de beoogde besparing te hoog is geweest. Het beoogde vastgestelde en oorspronkelijk in de begroting verwerkte besparingsbedrag was vanaf 2024 structureel € 1,5 miljoen op totaalniveau voor jeugd en Wmo. Het resterende besparingsbedrag** wat nu niet in mindering gebracht wordt op de prognose en wat een deel van de bijraming veroorzaakt, bedraagt op totaalniveau voor jeugd en Wmo nog circa € 284.000 (jeugd € 266.000 en Wmo-begeleiding € 18.000). **Het resterende besparingsbedrag 2024 bestaat uit het in 2023 niet behaalde besparingsbedrag plus het vastgestelde aanvullende besparingsbedrag 2024. Het in 2023 niet behaalde besparingsbedrag is gebaseerd op de aanname dat een overschrijding op de begroting betekent dat de besparing niet behaald is. Dit hoeft echter niet het geval te zijn. Het kan ook zijn dat indien de beheersmaatregelen niet geïmplementeerd waren, de kosten nog hoger zouden zijn en/of dat de besparing teniet zou worden gedaan door de stijging in kosten van cliënten met zeer hoge zorgkosten buiten de invloed van de gemeente om. 1b.12 Wmo-begeleiding Op basis van de realisatie 2023 is een nieuwe prognose opgesteld voor 2024 en 2025. In de huidige begroting 2024 was rekening gehouden met een prijsindexatie van 4% en jaarlijkse stijging ontwikkelingen van 5%.

De werkelijke prijsindexatie bedraagt gemiddeld circa 6,3% en nieuwe prognose jaarlijkse stijging van 5,5%. In de begroting 2025 was nog geen prijsindexatie en jaarlijks stijgingspercentage verwerkt. Dit wordt bij een 1e firap/Kadernota alleen toegepast in het huidige en daarop volgende begrotingsjaar. De prijsindexatie en jaarlijkse ontwikkeling is voor 2025 ingeschat op respectievelijk 3,8 en 5%. De verwachte stijging jaarlijkse ontwikkeling van 5,5 en 5% in 2024 en 2025 is gebaseerd op een uitgebreide analyse op diverse ontwikkelingen in combinatie met het voorspelmodel van de VNG. We hanteren wederom dezelfde

systematiek als vorig jaar en trekken de prognose van 2025 structureel door, zonder hier een aanvullende jaarlijkse stijging in op te nemen. 1b.13 Huishoudelijke ondersteuning Op basis van de realisatie 2023 is een nieuwe prognose opgesteld voor 2024 en 2025. Dit leidt voor 2024 per saldo tot een voordeel in de begroting (de daadwerkelijke realisatie 2023 is lager dan van tevoren ingeschat, daar staat tegenover dat de prijsindexatie 4% hoger is (9% ten opzichte van 5%). In de begroting 2025 was nog geen prijsindexatie en jaarlijks stijgingspercentage verwerkt. Dit wordt bij een 1e firap/Kadernota alleen toegepast in het huidige en daarop volgende begrotingsjaar, de prijsindexatie en jaarlijkse ontwikkeling is voor 2025 ingeschat op respectievelijk 3,8% en 5%. De verwachte stijging jaarlijkse ontwikkeling van 5% in 2024 en 2025 is gebaseerd op een uitgebreide analyse op diverse ontwikkelingen in combinatie met het voorspelmodel van de VNG. We hanteren wederom dezelfde systematiek als vorig jaar en trekken de prognose van 2025 structureel door, zonder hier een aanvullende jaarlijkse stijging in op te nemen. Het (demissionair) kabinet is van plan per 2026 de eigen bijdrage inkomensafhankelijk te maken op Wmo-voorzieningen, -hulp en ondersteuning, waaronder de huishoudelijke ondersteuning.

Dat wil zeggen dat bij huishoudens met een inkomen boven 185% van het sociaal minimum de eigen bijdrage geleidelijk zal stijgen. Dit kan bijdragen aan het voorkomen van een verdere stijging van het aantal cliënten. Hoe de inkomensafhankelijke eigen bijdrage er precies uit komt te zien, wordt de komende periode verder uitgewerkt.

Pagina 27 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

1b.14 Wmo Hulpmiddelen Op basis van de realisatie 2023 is een nieuwe prognose opgesteld voor de hulpmiddelen (bestaande uit onder andere rolstoelen, woonvoorzieningen, woningaanpassingen, scootmobielen, trapliften en individuele vervoersvoorzieningen). Dit leidt tot een voordeel op de begroting. De kosten zijn in 2023 namelijk met 7% gedaald ten opzichte van 2022. In de huidige begroting 2024 was rekening gehouden met een prijsindexatie van 4% en stijging naar aanleiding van diverse ontwikkelingen van 5%. De werkelijke prijsindexatie bedraagt gemiddeld circa 6,2% en de nieuwe prognose jaarlijkse stijging is ingeschat op 2%. In de begroting 2025 was nog geen prijsindexatie en verwachte stijging overige ontwikkelingen verwerkt. Dit wordt bij een 1e firap/Kadernota alleen toegepast in het huidige en daarop volgende begrotingsjaar. De prijsindexatie is voor 2025 ingeschat op 4% en de verwachte stijging overige ontwikkelingen op 2%, gebaseerd op een analyse op diverse ontwikkelingen in combinatie met het voorspelmodel van de VNG. 1b.15 Leerlingenvervoer De begroting wordt bijgesteld naar aanleiding van de realisatie 2023 inclusief de daadwerkelijke prijsindexatie van 3,4%. In de begroting 2025 wordt uitgegaan van een verwachte prijsstijging van 3,4%. De kosten 2023 zijn toegenomen ten opzichte van 2022.

De verwachting is dat deze stijging wordt veroorzaakt door kinderen uit Oekraïne die gebruikmaken van het leerlingenvervoer. Uit de facturen valt dit onderscheid niet af te leiden. In de meicirculaire 2023 was hier incidenteel budget voor beschikbaar gesteld, vooralsnog alleen voor het jaar 2023. Mogelijk volgen bij de meicirculaire wederom extra middelen ter compensatie. 1b.16 Bijdrage uitvoeringskosten Zaffier De begroting wordt bijgesteld op basis van de vastgestelde begroting 2024 Zaffier.

1b.17 Zaffier BUIG-uitgaven De verwachte BUIG-uitgaven over 2024 zijn berekend op basis van: - De aantallen op basis van één jaar voortschrijdend gemiddelde en historische patronen (2022-2023); - Uitkeringsbedragen herrekend met de Wet Minimumloon (WML) stijging van 3,75% per 1 januari 2024; - Verwachting van Zaffier van een stijging WML van 3,00 % per 1-7-2024 reguliere stijging; - Extra stijging WML van 1,20% per 1-7-2024 boven op de reguliere stijging. De hoogte van de Loonkostensubsidie is berekend op voortschrijdend één jaar gemiddelde. 1b.18 Zaffier bijzondere bijstand De verwachte uitgaven bijzondere bijstand over 2024 zijn berekend op basis van: - één jaar voortschrijdend gemiddelde en historische patronen (2022-2023); - kosten voor collectieve ziektekostenverzekering minima zijn geëxtrapoleerd over 2024 op basis van de eerste drie maanden. 1b.19 Zaffier Check in De begroting wordt bijgesteld op basis van de vastgestelde begroting 2024 Zaffier. 1b.20 Zaffier Vliegwiel De begroting wordt bijgesteld op basis van de vastgestelde begroting 2024 Zaffier. 1b.21 Zaffier Sociale werkvoorziening Op basis van de vooruitblik 2024/begroting 2024 Zaffier; aansluitend op integratie-uitkering participatie WSW (wet sociale werkvoorziening) onderdeel van de algemene uitkering.

Pagina 28 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

1b.22 Zaffier Participatiebudget re-integratie Het beschikbare participatiebudget wordt volledig en integraal (onafhankelijk woongemeente inwoner) ingezet bij Zaffier. In de bijdrageverordening Zaffier 2023 is bepaald dat 2023 een overgangsjaar is en dat Zaffier met een voorstel komt voor de omvang van het participatiebudget vanaf 2024. Er ligt een conceptvoorstel voor aan de deelnemende gemeenten en hierover zal de komende tijd een besluit worden genomen. We houden alvast rekening met de financiële effecten van dit voorstel.

1b.28 Saldo verwachte inkomsten en uitgaven opvang Oekraïne 2024 De inkomsten uit de normvergoeding vanuit het Rijk zijn iets hoger dan de uitgaven. Het saldo is lager dan vorige jaar doordat de normvergoeding GOO (Gemeentelijke opvang Oekraïne) is verlaagd van € 83 in 2023 naar € 61 met ingang van 2024

1b.23 Zaffier Nieuwe Wet Inburgering € 12.887 2024 De begroting wordt bijgesteld op basis van de vastgestelde begroting 2024 Zaffier. Is een gelijk bedrag aan uitgaven en inkomsten vandaar budgetneutraal.

1b.29 Uitvoering motie vreemd BSG bouwkosten raad 25 april 2024 In de raad van 25 april 2024 is een motie vreemd aangenomen om € 219.000 extra aan bouwkosten ter beschikking te stellen voor; naisoleren van gevels en extravoorzetwanden, luchtdicht maatregelen, akoestische LP plafonds, A-kwaliteit LED verlichting en extra kozijnen in donker lokaal A1.003. Dit betreft de extra afschrijvingsen rentelasten.

1b.24 Zaffier BUIG - inkomsten uit verhaal WWB De begroting wordt bijgesteld op basis van de vooruitblik 2024 vanuit Zaffier.

1c.1 Bijdrage Veiligheidsregio NHN begroting 2025 Verhoging bijdrage aan de gemeenschappelijke regeling VR-NHN conform begroting 20025

1b.25 Zaffier BUIG - inkomsten uit verhaal bijstand zelfstandigen De begroting wordt bijgesteld op basis van de vooruitblik 2024 vanuit Zaffier.

1c.2 Mutatie kapitaalslasten voor dit PO Wijziging kapitaalslasten naar aanleiding van mutaties in de investeringen voor dit programmaonderdeel.

1b.26 Actualisatie huurinkomsten voor dit PO Voor 2024 en verder is de huurindexatie 3,1%, meerjarig was 4% als inschatting opgenomen na de hoge stijging in 2023. Per saldo over alle programmaonderdelen heen een nadeel van 2024 € 20.000, 2025 € 41.000, 2026 € 61.000, 2027 € 84.000 en 2028 € 104.000.

1c.3 Indexatie jaarlijkse subsidies voor dit PO De jaarlijkse subsidies worden geïndexeerd met de "Inflatie, nationale consumentenprijsindex (cpi)" zoals vastgesteld door het Centraal Planbureau. Voor het jaar 2025 is dit 2,8%.

1b.27 Aframing energiebudget voor dit PO Eerder zijn de budgetten voor energiekosten structureel verhoogd in verband met de eerdere harde stijging van de prijzen. Dit wordt nu weer geactualiseerd.

1c.4 Ondermijning maatwerkplannen Voor de maatwerkplannen moet er structureel € 25.000 worden bijgeraamd voor het voortzetten van uitvoeren van (bedrijfs)controles, informatieverzameling, et cetera.

Pagina 29 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

1c.5 Wetswijziging Bibob, versterking en ondermijning Door een wijziging van de Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (Wet Bibob), kan de aanpak van ondermijnende criminaliteit worden versterkt met 1 fte. Voor wat betreft de BUCH brede aanpak wordt geadviseerd 1 fte Regisseur Ondermijning en 1 fte Administratieve en projectmatige ondersteuning te werven voor aanpak ondermijning. De doelstellingen uit het Integraal Veiligheidsplan verwezenlijken door uitvoering van het Uitvoeringsplan Integrale Veiligheid door 2 fte extra. 1c.6 Wetswijziging Bibob, versterking en ondermijning 2024 Zie mutatie 1c.5. Voor deze verbeterslag moet een quickscan worden uitgevoerd en een verbeterplan worden uitgewerkt. 1c.7 Wetswijziging Bibob, versterking en ondermijning 2024 inhuur Door een wijziging van de Wet Bibob moet de aanpak van ondermijnende criminaliteit worden versterkt met (verlenging) van inhuur. 1c.8 Actualisatie huurinkomsten voor dit PO Zie verder de verklaring onder mutatie 1b.26. 1c.9 Aframing energiebudget voor dit PO Eerder zijn de budgetten voor energiekosten structureel verhoogd in verband met de eerdere snelle stijging van de prijzen. Dit wordt nu weer geactualiseerd.

Pagina 30 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

Programma 2 Een aantrekkelijke gemeente Pagina 31 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

PROGRAMMA 2. EEN AANTREKKELIJKE GEMEENTE 2A. CULTUUR, RECREATIE EN TOERISME Erfgoed en cultuurhistorie Wat willen we bereiken? De gemeente Bergen heeft waardevolle archeologie, karaktervolle dorpen en een fraai historisch buitengebied. Ook zijn er veel betrokken burgers bij o.a. historische verenigingen en musea, die zich inzetten voor erfgoed en de beleving van het erfgoed. Het verbindt inwoners, ondernemers en recreanten. Erfgoed en cultuurhistorie hebben daarom een groot maatschappelijk en economisch nut. Met de tijdelijke uitbreiding van de ambtelijke capaciteit (plustaak) is capaciteit gecreëerd om erfgoedzorg te continueren, te borgen en te verbeteren. Een grote behoefte is de bescherming van beeldbepalend erfgoed, waarbij uitgangspunt is dat de regeldruk beperkt blijft. Wat gaan we daarvoor doen? Na de vaststelling van de Beleidsnota Beeldbepalend Erfgoed vindt conform een uitvoeringsagenda een geleidelijke uitrol plaats van dat beleid.

Verder komt er in 2025 een archeologische beleidskaart gereed. Een update van de archeologische beleidsnota maakt de afwegingen van de beleidskaart duidelijk. Recreatie en toerisme Wat willen we bereiken? Het versterken van de lokale economie door het aantrekken van meer toeristen, gericht op een evenwichtige verspreiding van bezoekers over de regio en het bevorderen van toerisme gedurende het hele jaar. Wat gaan we daarvoor doen? In samenspraak met het lokale bedrijfsleven de regionale toeristische visie vertalen naar een uitvoeringsprogramma voor de lokale ondernemers.

Daarnaast haken we aan bij de verdere ontwikkelingen als gevolg van de invoering van de Omgevingswet. Op basis van de nieuwe archeologische verwachtingenkaart, verplicht onder de Omgevingswet, krijgt het archeologiebeleid een update.

Waaraan kunnen we zien of we het bereiken? Meetbare indicatoren zijn een toename in het aantal toeristische bezoeken buiten het piekseizoen, een evenwichtigere verdeling van toeristen over de regio en positieve terugkoppeling van lokale ondernemers over de bijdrage van het uitvoeringsprogramma aan hun bedrijfsvoering.

Waaraan kunnen we zien of we het bereiken De eerste beeldbepalende panden zijn aangewezen in de oude kern van Egmond aan Zee en het Van Reenenpark in Bergen Centrum. Er wordt de komende jaren gefaseerd onderzoek verricht naar beeldbepalende panden in andere kernen en wijken in de gemeente.

Strand Wat willen we bereiken? De gemeente Bergen heeft een kustlijn van ruim 20 kilometer. Elk strand in de gemeente Bergen heeft een unieke sfeer en beleving. Deze sfeer en beleving willen we graag behouden. Tegelijkertijd willen we openstaan voor nieuwe ontwikkelingen. We willen een helder en uitvoerbaar strandbeleid voor bezoekers, ondernemers, Pagina 32 van 66

Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

verengingen en andere belanghebbenden. In de kuststrook speelt ook een groot veiligheidsbelang. Het jaarlijks aangroeien van deze duinen zorgt ervoor dat we hierop moeten anticiperen. We willen onze stranden namelijk begaanbaar en toegankelijk houden. Wat gaan we daarvoor doen In Hargen is de hoofdstrandopgang toe aan groot onderhoud en in Bergen aan Zee zijn de twee meest noordelijke strandopgangen toe aan groot onderhoud. De duinen worden hoger, maar de strandopgangen blijven achter. Deze strandopgangen moeten opgehoogd worden en in Bergen aan Zee moeten nieuwe leuningen geplaatst worden. Het huidige strandbeleid is in 2009 vastgesteld. Vervolgens heeft in 2013 een evaluatie plaatsgevonden. Ruim tien jaar later hebben zich diverse ontwikkelingen voorgedaan. Ontwikkelingen die ons strand positioneert. Sommige ontwikkelingen worden tegengehouden vanwege het verouderde beleid. Andere ontwikkelingen gaan daarentegen te snel vanwege het nietgeformuleerde beleid. In 2025 gaan we samen met alle stakeholders van de stranden van de gemeente Bergen de Strandnota 2009 evalueren en nieuw strandbeleid formuleren om een richting, een kader en houvast voor de toekomst te bieden. Op 31 december 2024 loopt het convenant voor het openhouden van de lagune af. Tegelijkertijd wordt in 2024 de visie van Camperduin geëvalueerd. De inzichten uit deze evaluatie vormen

een onderdeel voor de vernieuwing van de strandnota in 2025. Zodra er een nieuwe strandnota wordt vastgesteld, is er weer een visie voor de langere termijn. Op basis van deze visie zal beoordeeld worden of de voortzetting van de lagune hierin past. Het voornemen is om de lagune in ieder geval komend jaar nog voort te zetten en te onderhouden. In 2024 zijn nieuwe slagbomen langs de kustlijn gerealiseerd. In 2025 en de daaropvolgende jaren zorgen we dat het beheer en de administratie rondom deze slagbomen en ontheffingen op orde worden gehouden. Waaraan kunnen we zien of we het bereiken? Het strandbeleid is geactualiseerd. Na vaststelling van het beleid dient de regelgeving, zoals de APV, hier nog op aangepast te worden. De stranden in Bergen aan Zee en Hargen zijn toegankelijk en tonen een verzorgde uitstraling doordat de strandopgangen zijn vernieuwd. Het onderhoud van de lagune bij Camperduin wordt komend jaar nog voortgezet. Het beheer en de administratie rondom de slagbomen en de ontheffingen om te rijden op het strand zijn op orde.

Pagina 33 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

2B. ECONOMISCHE VITALITEIT Wat willen we bereiken? 1. In de gemeente Bergen gaan we maatwerk en fundament aan brengen c.q. verscherpen per kern, zodat een gezamenlijke bijdrage kan worden geleverd aan een vitale, lokale economie. De te maken stappen zijn verschillend per kern, maar zijn alle bedoeld om de verbinding tussen ondernemers te bevorderen en een aantrekkelijk economisch klimaat te creëren voor nu en in de nabije toekomst. 2. Evaluatie BIZ Egmond aan Zee. 3. We willen ondernemers vaker betrekken bij maatschappelijke ontwikkelingen. De te maken stappen zijn verschillend per kern, maar zijn alle bedoeld om de verbinding tussen ondernemers en andere Bergenaren te bevorderen, een aantrekkelijk economisch klimaat te creëren én de ‘doe kracht’ van ondernemend Bergen waar dat kan te laten renderen voor iedereen in Bergen. In gezamenlijkheid met centrummanagers, RPA, Zaffier en Sociaal Domein samenwerking neerzetten om de lokale arbeidsmarkt te stimuleren c.q. te verbeteren en ondernemers denkkracht in te zetten om maatschappelijke problemen op te lossen. 4. Actualisatie van het horecabeleid gemeente Bergen. Wat gaan we daarvoor doen? 1. Voor de Egmonden, Bergen en Schoorl wordt extra budget en capaciteit beschikbaar gesteld om door versterking van samenwerking de economische vitaliteit van de kernen te helpen versterken.

In de kernen Bergen, Schoorl en Egmond faciliteren we een centrummanager om bij ondernemers initiatieven omhoog te halen die bijdragen aan een sterker

2.

3.

4. 5. 6. 7.

en economisch vitale gemeente. In de kernen werken we aan een verdere professionalisering van het BIZ-bestuur. In samenspraak met de ondernemers afspraken maken voor de economische toekomst van de BIZ Egmond aan Zee. Activiteiten daarvoor zijn opzetten van draagvlakmeting, een vernieuwd BIZ-plan, opstellen collegeadvies, raadsvoorstel en afstemming met Juridische Zaken. Uitvoering geven aan de verbeterpunten van het in 2024 opgestelde advies MKB-dienstverlening gemeente Bergen en blijvend onderzoeken wat de gemeente Bergen kan betekenen om een top dienstverlener te zijn voor deze doelgroep en de contacten te verstevigen. Acties die samenhangen met uitvoering van het nationale actieplan MKB dienstverlening regionaal co-faciliteren. Uitvoering Economische Agenda NHN verder borgen. Uitvoering geven aan besluit toekomst Ontwikkelbedrijf NHN Commercieel netwerk engageren met oog op voorkomen potentiële leegstand en verloedering winkelgebieden.

Waaraan kunnen we zien of we het bereiken? 1. Een toekomstbestendige vitale lokale economie bestaat uit een aantrekkelijk, levendig centrum met een gevarieerd aanbod van detailhandel en nauwelijks leegstand waar inwoners en toeristen hun geld besteden. 2. Continuering van de BIZ Egmond aan Zee. 3. Een economisch vitale gemeente, waarbij het bedrijfsleven en het lokaal bestuur samenwerken en een bijdrage leveren aan uitvoering van het nationale actieplan MKB Dienstverlening ten gunste van de lokale economie. En beperkte leegstand in de winkelgebieden. 4. Een actueel horecabeleid in 2025 vastgesteld door college en raad.

Pagina 34 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

2C. EEN BEREIKBARE GEMEEMTE Wat willen we bereiken? Wij streven naar een gemeente die goed bereikbaar blijft en die is voorzien van een (duurzaam) veilige infrastructuur voor voetgangers, fietsers en autoverkeer. Onderdeel van de bereikbaarheid zijn stallingsvoorzieningen voor fietsers en parkeerplaatsen voor auto’s. Uitgangspunt is dat het in onze gemeente prettig is om te wonen, te werken en te recreëren. Een gemeente met goed onderhouden, veilige en vlotte verbindingen is daarbij een voorwaarde. De maatregelen die wij treffen op gebied van verkeer en vervoer moeten, daar waar mogelijk, een bijdrage leveren aan de verduurzaming van onze omgeving. Wij zetten daarbij in op het gebruik van de fiets en op elektrisch vervoer door onder andere een proactief laadpalenbeleid. Om een goede ontsluiting op het openbaar vervoer te waarborgen hebben wij nauw contact met de Provincie Noord-Holland (concessieverlener) en de concessiehouder (thans Connexxion). Wat gaan we daarvoor doen? Mobiliteitsplan In 2024 is in nauwe samenwerking met onze bewoners, ondernemers en diverse andere partijen een mobiliteitsplan opgesteld. Het mobiliteitsplan geeft ons richting voor de toekomst op basis van actuele ontwikkelingen, wensen van bewoners en ondernemers en taakstellingen vanuit duurzaamheid, onder andere op gebied van klimaatadaptatie en energietransitie.

Actueel verkeersbeleid, waaronder het fiets- en het parkeerbeleid, is geïntegreerd in het mobiliteitsplan.

Fietsnetwerk Wij maken het fietsnetwerk toekomstbestendig, fietsvriendelijk en veiliger door: • Verbreden en verbeteren van fietspaden. Belangrijk knelpunt is de Eeuwigelaan, waar een tweede fietspad aan de zuidzijde wordt gerealiseerd. Het nieuwe fietspad wordt tevens aangesloten op de fietsstraat van de Hoflaan; • Actualisatie van de uitvoeringsagenda van het vastgestelde fietsbeleidsplan. In ieder geval wordt daarin opgenomen het fietsvriendelijker maken van de hoofdfietsroute over Sluislaan en Mosselenbuurt, het aanbrengen van een fietsstraat op de Gerbrandtslaan, het saneren van overbodige fietspaaltjes en het vergroten van het aantal fietsstallingsplaatsen. Resultaten uit het mobiliteitsplan kunnen verder als leidraad gelden voor de uitvoeringsagenda. Fietstunnel N9 Samen met de regio lossen wij het verkeerskundig knelpunt N9Kogendijk op door het aanpassen van het kruispunt N9-Kogendijk, waaronder een fietstunnel onder de N9 door. Beperken overlast aansluiting A9 Wij zetten in op het beperken van de overlast in Egmond-Binnen ten gevolge van de verkeerskundige keuzes rond de aansluiting op de A9. Daartoe monitoren wij wat de effecten in Egmond-Binnen zijn van de verkeerskundige keuzes rond de aansluiting A9.

Pagina 35 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

Parkeerdruk reduceren Op basis van de ervaringen die zijn opgedaan met de pilots uit 2022 en 2023 met betrekking tot een zomertransferium is besloten deze in deze vorm niet te continueren. Afhankelijk van de resultaten uit het mobiliteitsplan worden kansrijke locaties verder verkend en zo mogelijk uitgewerkt tot concrete projecten. Daarbij werken wij samen met de regio (in het bijzonder met de gemeente Alkmaar) om te onderzoeken of een transferium op groter afstand van de kust zinvol en realiseerbaar is. De resultaten van de kustbus zijn zowel voor de gemeente als voor de Provincie Noord Holland reden om deze de komende jaren te continueren waardoor bezoekers een alternatief hebben voor de auto bij strandbezoek. Wij onderzoeken in hoeverre het mogelijk is de parkeerdruk in de openbare ruimte te verminderen door aanwezige parkeerplaatsen op eigen terrein beter te benutten. De motie van de raad met betrekking tot de uitgifte van verblijfsrecreantenvergunningen is uitgevoerd. Verder onderzoeken wij hoe woonbuurten kunnen worden beschermd tegen parkerende (dagjes)recreanten en treffen wij indien gewenst maatregelen. Uitbreiding oplaadpunten Op basis van het laadpalenbeleid en het onderzoek naar (verwachte) behoefte, wordt de plaatsing van oplaadpunten verder uitgerold, waarbij de doorlooptijd tussen aanvraag van een laadpaal en daadwerkelijke plaatsing van deze paal is verkort.

Vervangen verkeerslichten De verkeerslichten in Egmond aan Zee waren aan vervanging toe en zijn in 2024 vervangen door een moderne regelinstallatie. De verkeerslichten aan de (Nieuwe) Egmonderstraatweg-Heilooër Zeeweg in Egmond aan den Hoef zijn nu aan de beurt om te worden vervangen. Deze installatie is sterk verouderd en nieuwe onderdelen zijn moeilijk verkrijgbaar, waardoor wij het functioneren

niet meer kunnen waarborgen. Met moderne installaties kunnen de doelstellingen op gebied van duurzame bereikbaarheid beter worden bereikt, bijvoorbeeld door meer prioriteit te geven aan fietsers. Waaraan kunnen we zien of we het bereiken? Mobiliteitsplan Er ligt een vastgesteld mobiliteitsplan met daarin aangegeven de visie op gebied van mobiliteit, de doelstellingen die wij nastreven en daaraan gekoppeld het te voeren beleid, en een uitvoeringsplan om de doelstellingen daadwerkelijk te realiseren. Fietsnetwerk • Tweede fietspad Eeuwigelaan is gerealiseerd. Belangrijke fietspaden zijn verbreed. De veiligheid van de fietsers is verbeterd. • De uitvoeringsagenda is geactualiseerd, mede op basis van de uitgangspunten uit het Fietsbeleidsplan van de gemeente Bergen en de resultaten van het mobiliteitsplan. Fietstunnel N9 Afspraken rondom realisatie fietstunnel en aanpak kruispunt, inclusief de financiering, zijn gereed en de uitvoeringsplanning is vastgesteld. Beperken overlast aansluiting A9 • De effecten in Egmond-Binnen van de verkeerskundige keuzes worden permanent gemonitord. Parkeerdruk reduceren • De mogelijke locaties voor overloopterreinen en/of transferia zijn in beeld gebracht en er is gestart met de concrete uitwerking. • Beleid voor het beter benutten van parkeerplaatsen op eigen terrein is uitgewerkt en in gang gezet.

Pagina 36 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

•

Er is in beeld gebracht hoe woongebieden kunnen worden beschermd tegen parkerende (dagjes)recreanten op basis waarvan keuzes kunnen worden gemaakt.

Uitbreiding oplaadpunten Het onderzoek naar behoeften is uitgevoerd. Op basis van nieuw beleid is gestart met de realisatie van nieuwe oplaadpunten, waarbij de doorlooptijd tussen aanvraag van een laadpaal en daadwerkelijke plaatsing van deze paal is verkort. Vervangen verkeerslichten De verkeerslichten in Egmond aan Zee zijn vervangen door een moderne verkeersregelinstallatie (iVRI). Voor de vervanging van de verkeerslichten in (Nieuwe) Egmonderstraatweg-Heilooër Zeeweg in Egmond aan den Hoef ligt een voorstel klaar voor uitvoering in 2025 of uiterlijk voor de zomer van 2026.

Pagina 37 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

WAT GAAT HET KOSTEN Onderstaande een overzicht van de financiële mutaties van dit programma en daarna per mutatie een korte toelichting. In onderstaande tabel zijn de mutaties met betrekking tot de Kadernota 2025 blauw gearceerd. De mutaties met nieuw beleid worden vet getoond. PO = programmaonderdeel, kn = kadernota, fr = financiële rapportage, aut = autonoom, nb = nieuw beleid, N = nadeel, V = voordeel, S = structureel, I = incidenteel. kn kn kn kn kn fr fr kn kn

nb nb aut aut aut aut aut nb nb

2a 2a 2a 2a 2a 2a 2a 2b 2b

.1 .2 .3 .4 .5 .6 .7 .1 .2

kn kn kn fr kn kn fr fr

nb aut aut aut aut aut aut aut

2b 2b 2b 2b 2c 2c 2c 2c

.3 .4 .5 .6 .1 .2 .3 .4

1 =1.000 korte omschrijving Actualiseren strandbeleid Stichting Kranenburgh verlenging tijdelijke subsidie Indexatie jaarlijkse subsidies voor dit PO Mutatie kapitaalslasten voor dit PO Ophogen/onderhoud vier strandslagen Aframing energiebudget voor dit PO Actualisatie huurinkomsten voor dit PO Actualisatie horecabeleid gemeente Bergen Maatwerk en fundament voor vitale, lokale sterke economische kernen Evaluatie BIZ Egmond aan Zee Bijdrage Cocensus begroting 2025 voor dit PO Mutatie kapitaalslasten voor dit PO Actualiseren budget BIZ Bergen Centrum € 76.000 2024 Mutatie kapitaalslasten voor dit PO Indexatie jaarlijkse subsidies voor dit PO Kosten Coöperatie Parkeerservice Aframing energiebudget voor dit PO

2a.1 Actualiseren strandbeleid Voor het actualiseren van het strandbeleid wordt gebruikgemaakt van externe expertise. Hiervoor is € 50.000 benodigd. Een extern bureau gaat assisteren bij het verzamelen van data, opzetten van het onderzoek en vormgeving van de strandnota

2024

2025

2026

50 N 145 N 62 V

2027

74 N

137 N

143 N 2 V

12 V 68 N

12 V 79 N

12 V 87 N

30 N 0 V

0 V

0 V

0 V 0 V

2 V 0 N 73 N 23 V

2 V 0 N 75 N 23 V

2 V 0 V 78 N 23 V

4 V 0 V 80 N 23 V

0 N 12 V 48 N

0 13 V 71 N 23 V

2028

100 N 12 V 58 N 25 N 60 N

I S S I S S S S

2a.2 Stichting Kranenburgh verlenging tijdelijke subsidie De tijdelijke subsidie wordt verlengd in verband met het uitbreiden van het personeel (fondsenwerver en collectiebeheerder) voor het opschonen van de collectie. Daarna wordt er geëvalueerd.

Pagina 38 van 66 Kadernota 2025

I/S I I S S I S S I I

Bergen, raad 4 juli 2024

2a.3 Indexatie jaarlijkse subsidies voor dit PO De jaarlijkse subsidies worden geïndexeerd met de inflatie, nationale consumentenprijsindex (CPI) zoals vastgesteld door het Centraal Planbureau. Voor het jaar 2025 is dit 2,8% 2a.4 Mutatie kapitaalslasten voor dit PO Wijziging kapitaalslasten naar aanleiding van mutaties in de investeringen voor dit programmaonderdeel. 2a.5 Ophogen/onderhoud vier strandslagen In 2025 moeten er onderhoud plaatsvinden aan vier strandslagen. De kosten worden geraamd op € 25.000 per strandslag 2a.6 Aframing energiebudget voor dit PO Eerder zijn de budgetten voor energiekosten structureel verhoogd in verband met de eerdere snelle stijging van de prijzen. Dit wordt nu weer geactualiseerd. 2a.7 Actualisatie huurinkomsten voor dit PO Zie verder de verklaring onder mutatie 1b.26.

blijven versterken. Ook begeleidt en stimuleert de centrummanager verdere professionalisering van het BIZ-bestuur. 2b.3 Evaluatie BIZ Egmond aan Zee De huidige BIZ Egmond aan Zee heeft een looptijd tot 31-12-2025. De wettelijke termijn van een BIZ is maximaal 5 jaar. Dat betekent dat volgend jaar het gehele juridisch proces om een BIZ op te richten opnieuw uitgevoerd dient te worden. In de uitvoering dient een nieuw BIZ-plan in afstemming met het bestuur en andere ondernemers opgezet te worden. En ook een draagvlakmeting voor ca.125 bedrijven, controle door een stemcommissie, het vervaardigen van college- en raadsvoorstellen en afstemming met Juridische Zaken. 2b.4 Bijdrage Cocensus begroting 2025 voor dit PO Betreft de aanpassing van de bijdrage aan de begroting 2025 van Cocensus. (Betreft bedragen kleiner dan € 500 daarom afgerond € 0.) 2b.5 Mutatie kapitaalslasten voor dit PO Wijziging kapitaalslasten naar aanleiding van mutaties in de investeringen voor dit programmaonderdeel.

2b.1 Actualisatie horecabeleid gemeente Bergen Evaluatie en actualisering van horecabeleid. Conform afspraak horecaoverleg november 2023. 2b.2 Maatwerk en fundament voor vitale, lokale sterke economische kernen In de kernen Bergen, Schoorl en Egmond faciliteren we een centrummanager om ondernemersinitiatieven omhoog te halen die bijdragen aan een sterk en levendig economisch hart in al onze kernen. De centrummanager zorgt ervoor, dat de gemeente, vastgoedeigenaren en de lokale ondernemers structureel met elkaar samenwerken en uitvoering geven aan het BIZ (Bedrijveninvesteringszone)-plan per kern om de aantrekkingskracht en het economisch klimaat van de kernen te

2b.6 Actualiseren budget BIZ Bergen Centrum Voor 2024 wordt € 118.000 beschikbaar gesteld aan de stichting BIZ Bergen Centrum. Een even groot bedrag wordt geïnd bij ondernemers via Cocensus. Lasten en baten worden over 2024 bijgesteld met € 76.000 vandaar budgetneutraal. 2c.1 Mutatie kapitaalslasten voor dit PO Wijziging kapitaalslasten naar aanleiding van mutaties in de investeringen voor dit programmaonderdeel.

Pagina 39 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

2c.2 Indexatie jaarlijkse subsidies voor dit PO De jaarlijkse subsidies worden geïndexeerd met de "Inflatie, nationale consumentenprijsindex (cpi)" zoals vastgesteld door het Centraal Planbureau. Voor het jaar 2025 is dit 2,8% (betreft bedragen kleiner dan € 500 daarom afgerond € 0.). 2c.3 Kosten Coöperatie Parkeerservice (CPS) De kosten van CPS zijn vanaf 2024 voor handhaving en het technisch beheer op straat gestegen. Hiervoor wordt vanaf 2024 extra budget aangevraagd. 2c.4 Aframing energiebudget voor dit PO Eerder zijn de budgetten voor energiekosten structureel verhoogd in verband met de eerdere harde stijging van de prijzen. Dit wordt nu weer geactualiseerd.

Pagina 40 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

Programma 3 Een leefbare gemeente Pagina 41 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

PROGRAMMA 3. EEN LEEFBARE GEMEENTE 3A. WONEN EN LEEFOMGEVING Wat willen we bereiken? In april 2019 is de notitie ‘Woningbouwafspraken en programmering Regio Alkmaar’ vastgesteld. Met deze notitie zijn de ambities en opgaven, programmering en woningbouwafspraken uit het RAP (Regionaal Actie Programma) nader uitgewerkt. Met deze nieuwe woningbouwafspraken gaat Regio Alkmaar zich meer richten op realisatiecapaciteit. Dit betekent dat er meer woningbouwlocaties aan de programmering moeten worden toegevoegd en dat het bouwtempo omhoog moet. Er moeten meer betaalbare woningen worden gerealiseerd om in de behoefte te voorzien. Bergen heeft de Woondeal 2.0 Regio Noord-Holland Noord ondertekend. We zullen ons inspannen om tweederde betaalbare woningbouw te gaan realiseren. Onder het betaalbare segment vallen: • De sociale huurwoningen tot € 879,66 per maand (prijspeil 2024); • Middenhuur tot maximaal circa € 1.129,39 (prijspeil 2024); • koopwoningen met een aankoopprijs van maximaal € 390.000 (VON). De woningbouwprogrammering van de nieuwbouw van sociale huurwoningen wordt zo ingepland dat wordt toegewerkt naar een meer evenwichtige verdeling van de woningvoorraad met een streven naar 30% sociale huurwoningen in de woonvoorraad. De eerste jaren is het aandeel betaalbare huur- en koopwoningen lager.

Om vertraging te voorkomen, worden reeds vastgelegde afspraken met ontwikkelaars niet opengebroken. Extra inzet op betaalbare woningbouw komt daarom op de middellange termijn terug in de realisatiecijfers.

Vanaf 1 juli 2023 geldt de Wet goed verhuurderschap (Wgv). Onderdeel van de wet is een gemeentelijk meldpunt voor ongewenst verhuurgedrag. Wat gaan we daarvoor doen? • De nieuwe Huisvestingswet biedt meer toewijzingsmogelijkheden voor sociale koop en middenhuur. De Doelgroepenverordening en de Huisvestingsverordening moeten hierop worden aangepast. • Zetten we waar nodig de Doelgroepenverordening in om bij nieuwbouw de categorieën sociale huur, middeldure huur en sociale koop te borgen. • Geven we uitvoering aan de bestuursopdracht flexwonen. • Geven we uitvoering aan de Woondeal 2.0. • De gemeente Bergen heeft per 1 januari 2024 een meldpunt voor ongewenst verhuurgedrag. Om de meldingen ook adequaat op te kunnen pakken moeten nog beleidsregels en procedures worden opgezet. Hiervoor is formatie en budget nodig. • In 2025 willen we een woningmarktonderzoek houden. De voorkeur is om dit gezamenlijk met regio Alkmaar en de corporaties op te pakken. • In de Prestatieafspraken met Kennemer Wonen en de Huurdersorganisaties is afgesproken om gezamenlijk een verdichtingsonderzoek (Stadsscan) uit te voeren. Met de stadsscan worden naoorlogse wijken gescand met veel geclusterd corporatiebezit. Hierdoor wordt de ruimte in bestaande stadswijken opgespoord en voorzien van een haalbaar en realistisch programma en proces om te komen tot verdichting. Hierdoor wordt duidelijk hoe Kennemer Wonen

Pagina 42 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

• Parck de Beeck Bergen Een nieuwe woonwijk met 76 sociale huurwoningen, 44 middenhuurwoningen en 32 vrijesectorwoningen met veel groen en water. In 2025 wordt deze wijk opgeleverd.

binnen eigen bezit kan bijdragen door het toevoegen van woningaantallen en het tegelijkertijd werken aan wijkvernieuwing. Waaraan kunnen we zien of we het bereiken? De komende jaren is een toename te zien van het aantal woningen dat wordt opgeleverd. Ook het aantal woningen in de woningprogrammering neemt toe. Het aandeel betaalbare woningen is toegenomen. • Geactualiseerde Huisvestingsverordening • Geactualiseerde Doelgroepenverordening Projecten • Watertorengebied Egmond aan Zee Bij de nieuwbouw van de sporthal wordt de sociale en maatschappelijke functie die de hal heeft gecontinueerd. Tevens worden 12 verandawoningen en 22 eengezinswoningen gerealiseerd. Na realisatie van de sporthal wordt deze in exploitatie genomen. Ook worden eengezinswoningen en 2-onder-1 kapwoningen gerealiseerd en wordt het openbaar gebied ingericht. • Voetbalfusie Egmonden Er komt een nieuw voetbalcomplex op één van de bestaande drie locaties voor de nieuwe fusievereniging. Hiervoor is het sportcomplex aan de Hogedijk aangewezen als voorkeurslocatie. Wanneer in 2024 de besluitvorming hierover heeft plaatsgevonden kan de volgende stap worden gezet richting de uitvoering van het project door middel van het opstarten van de aanbesteding van de aanleg van het sportcomplex en de aanvragen van de omgevingsvergunningen. In 2025 zou gestart kunnen worden met de realisatie.

• Dorpsplein Bergen Centrum Een kwalitatief hoogwaardig plan bestaande uit twee gebouwen met horeca op de begane grond en sociale huurwoningen en vrije sectorwoningen op de verdiepingen met een gezamenlijke parkeergarage en daarbijhorend openbaar gebied. Start van de realisatie, en eventueel ook de inhoud van het plan, is afhankelijk van het afronden van besluitvorming in de raad en te verwachten procedures bij de Raad van State. • Harmonielocatie Bergen Centrum Een nieuwe invulling op de locatie waar nu de brandweerkazerne en Bergense Harmonie zijn gevestigd bij de “entree” van het dorp. In het plan zullen op de begane grond commerciële functies worden gerealiseerd alsmede een nieuwe locatie voor de Bergense Harmonie. Op de verdiepingen worden sociale huurwoningen en vrije sectorwoningen gerealiseerd. • Schoorl-centrum visie Voor Schoorl-centrum is een stedenbouwkundige visie vastgesteld door de raad. Het plan voorziet in de bouw van 100-150 woningen. Tevens is aan de Sportlaan een parkeergarage gepland die plaats biedt aan circa 200 parkeerplaatsen. Voor de bouw van de woningen is een beeldkwaliteitsplan in voorbereiding. Tevens wordt onderzoek gedaan naar de stichtingskosten van de parkeergarage en de exploitatiemogelijkheden. Afhankelijk van de besluitvorming over het beeldkwaliteitsplan en de parkeergarage kan daarna een bestemmingsplan worden voorbereid.

Pagina 43 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

• Woningbouwontwikkeling Kennemer Wonen In de gemeente is grote behoefte aan betaalbare sociale huurwoningen. De sloop en nieuwbouw van Elkshove (Bergen), de herontwikkeling van Petrusschool (Groet) en de herontwikkeling van het oude Rabobankgebouw (Schoorl) geven invulling aan de gemeentelijke uitwerking van de prestatieafspraken en de doelstelling van het bouwen van meer sociale huurwoningen. Deze woningbouwplannen worden aangeduid als de Woningbouwontwikkeling Kennemer Wonen. In elk bouwplan worden ongeveer 20 woningen gerealiseerd. Het totale woningbouwprogramma van de komende jaren voor de Woningbouwontwikkeling Kennemer Wonen komt daarmee uit op circa 60 woningen in de categorieën 1 en 2.

Pagina 44 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

3B. DUURZAAMHEID EN MILIEU Milieutaken Wat willen we bereiken Het realiseren en behouden van een schone, veilige en duurzame leefomgeving en hierbij zorgen dat we adequaat kunnen inspelen op maatschappelijke ontwikkelingen. Ter bevordering van de gezondheid van onze inwoners wordt actief ingezet op beperking van vliegtuighinder. Wat gaan we daarvoor doen? De uitvoering van de milieutaken is in 2025 geheel ingericht zoals vereist voor de Omgevingswet en volledig geïntegreerd in de bedrijfsvoering van de Omgevingsdienst Noord-Holland Noord (OD NHN), nadat deze in 2024 van kracht is geworden. Door ervaringen in 2024 met de implementatie van de wet zullen mogelijke aanpassingen voor 2025 duidelijk worden. Dit brengt mogelijk extra kosten met zich mee. Deze kosten kunnen pas na de eerste ervaringen worden ingeschat en zullen inzichtelijk worden bij het opstellen van de OD NHN-begroting voor 2025. De OD NHN richt zich in samenwerking met de deelnemende gemeenten en Provincie op het Interbestuurlijk programma versterking Vergunning-, Toezicht- en Handhavingsstelsel (IBPVTH). Voor goed toezicht op milieu en leefbaarheid moet er flink wat veranderen bij de 29 omgevingsdiensten in Nederland. Dat concludeerde de commissie Van Aartsen ruim twee jaar geleden. Die deed daarbij aanbevelingen. Ook kwam de commissie met zes robuustheidscriteria.

Deze vormen de pijlers voor het door het ministerie van I & W opgezette IBP-VTH. De OD NHN voldoet momenteel niet volledig aan de criteria. Er wordt gewerkt aan een transitieplan om uiterlijk 1 april 2026 volledig te voldoen, zoals

gesteld in het IBP-VTH. Dit plan beschrijft de benodigde maatregelen en aanpassingen aan de organisatie en de werkprocessen. De effecten daarvan kunnen nog niet in beeld worden gebracht. Echter, omdat de OD NHN in de huidige situatie niet voldoet, dient rekening te worden gehouden met meerkosten die benodigd zullen zijn om de organisatie robuust te maken. In de regio Alkmaar-IJmond-Haarlem wordt met de Bestuurlijke Agenda Schiphol planmatig inbreng over vlieghinderaspecten geleverd aan de overlegstructuren rondom Schiphol. Via de bestuurlijke agenda wordt aangehaakt bij de Bestuurlijk Regie Schiphol. Daarbij wordt samengewerkt in de NOVEX Schipholregio. Een rijk-regio-traject om in samenwerking de diverse opgaven binnen de Schipholregio integraal op te pakken. Dit alles vanuit het oogpunt van hinderbeperking, leefklimaat en gezondheid. Waaraan kunnen we zien of we het bereiken? In 2025 wordt onder de Omgevingswet in samenwerking met de Omgevingsdienst uitvoering gegeven aan de milieutaken. De jaren 2024 en 2025 worden bezien als leertraject waarin duidelijk zal worden hoe de verschuiving van taken uitwerkt in de dienstverlening en de financiële positie. De inzet voor beperking van vliegtuighinder moet leiden tot een vermindering van het aantal meldingen en een zichtbare verbetering in de periodieke door de GGD uitgevoerde gezondheidsmonitoring.

Klimaat Het Programma Klimaat zal zich in 2025 verder ontwikkelen op basis van een nieuw Programmaplan 2025 - 2030. Dat zal eind 2024 of begin 2025 aan de raad ter vaststelling worden voorgelegd als opvolger van het Ambitiedocument uit 2020. Op basis van steeds meer kaders vanuit EU en Rijk, maar ook met meer juridische en financiële middelen om uitvoering te geven aan de doelen in de Klimaatwet. Met meer mensen en meer middelen, met meer mogelijkheden dus. Handen uit steeds meer mouwen om de

Pagina 45 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

enorme klus van de duurzaamheidstransitie te helpen vormgeven. Meer samen ook, met collega’s uit verschillende domeinen, teams en disciplines. En vooral meer samen met bewoners, bewonersinitiatieven zoals energiecoöperaties en ondernemers in onze gemeenten. De gemeente blijft haar rol invullen als regisseur van de duurzaamheidstransitie, maar zeker ook als facilitator. Ten dienste van initiatieven uit de samenleving, van mensen die hun eigen huis of bedrijf willen verduurzamen, al dan niet met elkaar. Als voorlichter en adviseur en met een beetje financiële hulp. Ook als aanjager of zelfs uitvoerder van projecten voor opwek van duurzame energie, voor circulaire economie en klimaatadaptatie. Voor duurzame mobiliteit en natuurlijk voor het (verder) verduurzamen van ons eigen vastgoed. Hieronder per pijler de belangrijkste initiatieven die we nu voorzien voor 2025. Daarbij wel meteen een disclaimer: de duurzaamheidstransitie is in volle gang, wat betekent dat het ‘speelveld’ er elke maand anders uitziet door nieuwe regelgeving, nieuwe subsidies en nieuwe initiatieven. Bovendien proberen we waar mogelijk te versnellen en op te schalen, omdat dat echt nodig is om de doelen te halen. 1. Energietransitie Voor de opwek van duurzame energie zetten we onder andere in op het continueren van de groei van zonnepanelen op grote daken van bedrijven.

Ook onderzoeken we de mogelijkheid tot de aanleg van een zonneveld op gemeentelijke grond. Warmtetransitie Voor de warmtetransitie ondersteunen we woningeigenaren van verschillende doelgroepen in het verduurzamen van hun woning. Op die manier helpen we inwoners met hun bijdrage om het gezamenlijke doel om in 2050 aardgasvrij te wonen voor elkaar te

krijgen. We willen duidelijkheid geven over de manier waarop dat (het beste) kan en daar goed over communiceren, met online campagnes en het Klimaatplein. Ook willen ervoor zorgen dat er steeds meer vve’s goed geïsoleerd zijn zodat de doelstellingen uit het Nationaal Isolatie Programma worden behaald. Verder willen wij dat besturen van vve’s goed geïnformeerd worden om na isolatie verdere stappen te ondernemen zodat de doelen uit het Klimaatakkoord worden bereikt. Bedrijven Bedrijven ondersteunen we bij het verduurzamen van hun bedrijfspanden, en het voldoen aan hun wettelijke verplichtingen hierover. Dit doen we door het ter beschikking stellen van onafhankelijk en kosteloos energieadvies aan bedrijven en begeleiding bij de implementatie daarvan. 2. Circulaire economie Het uitvoeringsprogramma 2025-2026 van Circulaire economie wordt volgens planning uitgevoerd. Focus op vier hoofdthema’s: Landbouw, Consumptiegoederen, Bouw & Infrastructuur en Bedrijven. Daarnaast (deels samen met team grondstoffen) richten we ons meer op voorkomen van afval, in de eigen organisatie en bij inwoners en bedrijven.

• Ruimte creëren voor natuurinclusieve landbouw; • Circulair maakonderwijsprogramma voortzetten en programma uitbreiden; • Netwerk van reparatiepartijen ondersteunen in de markt; • Consumenten voorlichten en betrekken bij repareren, hergebruiken en voorkomen van afval; • Voorkomen van afval in de eigen organisatie op kantoor, in de openbare ruimte en op de bouwplaats. • Circulair bouwen, onderhouden en slopen binnen de gemeente de norm maken;

Pagina 46 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

• Koplopernetwerk van bedrijven in bouw, toerisme en textielbranche stimuleren.

Bewoners worden gestimuleerd om vaker de fiets te nemen door het uitvoeren van het Fietsbeleidsplan en het realiseren van goede aansluitingen op de regionale doorfietsroute.

3. Klimaatadaptatie We geven uitvoering aan het vastgestelde beleidsplan met uitvoeringsprogramma 2023-2026: “Op weg naar klimaatadaptieve en natuurinclusieve gemeenten”. Op deze wijze zetten we ons in voor de door het Rijk gestelde ambitie om in 2050 klimaatbestendig en waterrobuust te zijn. De gemeente zet zich in op drie niveaus: • Huis en pand; we lichten voor, informeren en sluiten aan bij bestaande initiatieven. Daarnaast faciliteren en stimuleren we onze inwoners en ondernemers op het vlak van klimaatadaptatie. • Straat, wijk en gebied; nieuwbouw ontwikkelingen en herinrichting van de openbare ruimte gebeurt klimaatadaptief. • Regio; de gemeente werkt samen in de regio Alkmaar voor kostenbesparing en kennisdeling.

De visie op (duurzame) mobiliteit wordt onderdeel van de op te stellen Mobiliteitsplan. 5. Duurzame bedrijfsvoering De gemeente heeft de verplichting tot een CO2-reductie van de uitstoot van de gemeentelijke vastgoedportefeuille in 2030 van 55%, in 2050 van 95% (t.o.v. 1990), en 100% aardgasvrije panden in 2050. De strategie om deze doelen te kunnen bereiken is vastgelegd in de Routekaart verduurzaming gemeentelijk vastgoed die in 2023 is vastgesteld. Daarnaast wordt op andere onderdelen binnen de werkorganisatie (wagenpark, HR, facilitair) bekeken waar nog stappen gezet kunnen worden naar verdere verduurzaming.

4. Duurzame Mobiliteit In 2023 hebben Gedeputeerde Staten, met input van de regiogemeenten, de eerste Regionale Agenda Mobiliteit (RAM) vastgesteld, waarin alle regionale projecten en maatregelen op het gebied van mobiliteit zijn gebundeld. Hierbij wordt de Ladder van Verdaas aangehouden als leidraad: verminderen van vervoersbewegingen, inzetten op duurzame mobiliteit, beter benutten van de bestaande infrastructuur en tenslotte pas aanleggen van nieuwe infrastructuur. Op gemeenteniveau is in 2023 een pluspakket voor duurzame mobiliteit vastgesteld (inclusief uitbreiding fte en budget voor uitvoering). In 2024 heeft de provincie met gemeenten alsnog een Regionaal MobiliteitsProgramma (RMP) opgesteld, dat verwerkt is in de RAM. Die gaan we uitvoeren. In 2025 wordt vervolg gegeven aan het uitvoeren van de Nationale Agenda Laadinfrastructuur. In goede afstemming met de omwonenden worden laadpalen geplaatst om inwoners te faciliteren de overstap te maken naar elektrisch rijden. Pagina 47 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

3C. BEHEER EN ONDERHOUD Wat willen we bereiken? Het groene karakter binnen en tussen de dorpen is onderdeel van de identiteit van onze gemeente. Het draagt bij aan een gezonde en prettige leefomgeving. Behoud daarvan, vooral het openhouden van het buitengebied, is essentieel. Tegelijkertijd zien wij dat de druk op onze schaarse buitenruimte groter wordt door ruimtelijke ontwikkelingen, waaronder de opgave om meer woningen voor onze inwoners te realiseren. Verder zien wij taken op ons afkomen als gevolg van de verandering van het klimaat. Wij streven naar een goede balans tussen de diverse ontwikkelingen die het groene karakter van onze gemeente waarborgt en waarbij rekening wordt gehouden met de verandering. In het vastgestelde groenbeleidsplan is afgesproken dat het aantal bomen per jaar met 175 bomen moet toenemen. Deze ambitie wordt nagestreefd waarbij het vinden van passende locaties voor een dergelijk aantal bomen uitdagend is. Daarnaast wordt aandacht gegeven aan de verbinding van groen en klimaatadaptieve maatregelen zoals betere infiltratie en aanleg van koeltegebieden. Aandacht voor biodiversiteit is een van de pijlers uit het groenbeleidsplan. Wij willen bereiken dat de teruggang van de biodiversiteit een halt wordt toegeroepen en waar mogelijk de biodiversiteit verbeterd wordt.

De gemeente Bergen heeft een belangrijke rol bij het zorgen voor een goede waterkwantiteit (doorstroming) en waterkwaliteit. Hiervoor is onder andere een baggerplan gemaakt. Met de uitvoering van dit plan willen wij tevens recreatieve en ecologische functies versterken en waarborgen. Deze werkzaamheden zijn verder van belang voor een klimaatbestendige en waterrobuuste leefomgeving.

Wat gaan we daarvoor doen? Groen In 2024 is een groenbeheerplan opgesteld waarin een concrete uitwerking is opgenomen van de doelstellingen zoals deze in het vastgestelde groenbeleidsplan zijn geformuleerd. Hierbij zijn vraagstukken als biodiversiteit, klimaatadaptatie en hittestress belangrijke thema's. Het groenbeheer wordt volgens dit beheerplan uitgevoerd. We maken een uitvoeringsplan voor ’t Oude Hof in Bergen waarbij deze weer de kwaliteit verkrijgt die past bij het bijzondere en historisch landgoed. Daarbij wordt onder andere aandacht besteed aan het verder herstellen van de beschoeiingen (fase 2), de kwaliteit van de paden en het herpositioneren van de parkeergelegenheid om geparkeerde auto’s uit het zicht te halen. Verder versterken wij het groene karakter door: • Geen bomen kappen bij bouwprojecten en tuinen opleveren met zwarte grond (geen verharding); • De ontwikkeling van nieuwe ‘natuurpareltjes’ waaronder een eigendomsperceel in de Zuurvenspolder; • Verbetering van infiltratie door wegversmalling, doorlatende bestrating en aanleg wadi’s; • Blad niet als afval zien maar als natuurlijk product dat thuishoort in plantsoenen, het toepassen biologische bollen en inheemse beplanting. Er wordt onderzocht waar ecologisch maaien in met name het buitengebied kan worden uitgebreid.

Pagina 48 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

Water Uit recente inspecties van het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK) blijkt dat er niet voldoende watergangen meegenomen zijn in het baggerplan en de begroting. HHNK heeft de gemeente aangeschreven voor meerdere locaties die niet voldoen aan de baggereisen; de legger van HHNK. Het baggerplan gaat alleen uit van openbare watergangen maar ook niet-openbare watergangen in eigendom van de gemeente Bergen, zoals die bij sportcomplexen en begraafplaatsen, moeten in het plan worden opgenomen. Het baggerplan moet daarom worden geactualiseerd. Bij de actualisatie wordt direct rekening gehouden met onverwachte prijsstijgingen. De verwachting is dat daardoor de bedrage in de begroting flink verhoogd moet worden voor de komende jaren. Waaraan kunnen we zien of we het bereiken? • Er ligt een vastgesteld groenbeheerplan met daarin een concrete uitwerking van de doelstellingen zoals deze in het groenbeleidsplan zijn geformuleerd.

Het groenbeheer wordt volgens dit beheerplan uitgevoerd; • Er ligt een vastgesteld uitvoeringsplan voor ’t Oude Hof in Bergen en er is een start gemaakt met de uitvoering daarvan; • Er is meer groen in Egmond aan Zee (vooral Egmond-Zuid); • Er is meer biodiversiteit binnen onze gemeente, waaronder meer leefruimte voor bijen en vlinders en meer soorten insecten in de bermen; • Er is meer vergroening van versteende gebieden, zowel in de openbare ruimte als bij particulieren. Zo wordt er bij herinrichtingen meer rekening gehouden met groen en wordt verstening verminderd waardoor de infiltratie vergroot; • De rapportage ‘Meerjarenplanning baggeren watergangen 2021-2028 gemeente Bergen’ is geactualiseerd en de benodigde extra middelen zijn in de gemeentelijke begroting opgenomen

Pagina 49 van 66 Kadernota 2025

Bergen, raad 4 juli 2024

WAT GAAT HET KOSTEN Onderstaande een overzicht van de financiële mutaties van dit programma en daarna per mutatie een korte toelichting. In onderstaande tabel zijn de mutaties met betrekking tot de Kadernota 2025 blauw gearceerd. De mutaties met nieuw beleid worden vet getoond. PO = programmaonderdeel, kn = kadernota, fr = financiële rapportage, aut = autonoom, nb = nieuw beleid, N = nadeel, V = voordeel, S = structureel, I = incidenteel. kn kn fr fr fr fr fr fr kn kn kn kn kn fr fr kn kn fr fr fr fr

aut aut aut aut aut aut nb nb nb aut aut aut aut aut nb aut aut aut aut aut aut

3a 3a 3a 3a 3a 3a 3a 3a 3b 3b 3b 3b 3b 3b 3b 3c 3c 3c 3c 3c 3c

.1 .2 .3 .4 .5 .6 .7 .8 .1 .2 .3 .4 .5 .6 .7 .1 .2 .3 .4 .5 .6

1 =1.000 korte omschrijving Bijdrage Cocensus begroting 2025 voor dit PO Mutatie kapitaalslasten voor dit PO Actualisatie huurinkomsten voor dit PO Project Schoorl-centrum Voetbalfusie budget aankoop opstallen Voetbalfusie budget sloop opstallen Opheffen reserve RO-projecten Amendement 7.1 Oplossen knelpunten waterproblematiek Afvalstoffenheffing naar 100% kostendekkendheid Bijdrage Cocensus begroting 2025 voor dit PO (afval en riool) Bijdrage Omgevingsdienst begroting 2025 Mutatie kapitaalslasten voor dit PO (riool en afval) Indexatie jaarlijkse subsidies voor dit PO Afvalstoffenheffing actualisatie Maximum instellen reserve energietransitie Bijdrage Cocensus begroting 2025 voor dit PO Mutatie kapitaalslasten voor dit PO Aframing energiebudget voor dit PO Verkoop snippergroen Actualisatie huurinkomsten voor dit PO Aansluiting huishoudens op glasvezelnetwerk 2024 € 183.655

3a.1 Bijdrage Cocensus begroting 2025 voor dit PO Betreft de aanpassing van de bijdrage aan de begroting 2025 van Cocensus.

2024

2025 N V N V V

33 V 0 V 8 V

2026 33 V 0 V 8 V

600 N 50 V