bij 1 2021-10-14 Programmabegroting 2022 2025 (nieuwe versie).pdf

Mede gelet op de onzekerheid over het verloop van de pandemie zal de centrale bank waarschijnlijk ook na maart volgend jaar effecten blijven aankopen.” Op dit moment verwacht de BNG een verdere lichte stijging van de rente voor kort en lang geld op een - in historisch perspectief – boig steeds laag niveau. Voor de tarieven op de geldmarkt (leningen korter dan een jaar) wordt veelal gekeken naar het rentetarief dat banken elkaar onderling berekenen (de Euribor) en voor de kapitaalmarkt (leningen langer dan een jaar) naar de rente op staatsleningen.

Over het algemeen geldt dat de rente hoger wordt bij een langere looptijd van de lening.

2.2 Renteschema De aanbeveling van de BBV is om via het zogenaamde renteschema het renteresultaat op het taakveld treasury inzichtelijk te maken. De omslagrente voor 2022 wordt na afronding 1%.

Pagina 80 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….

aangetrokken en welke gevolgen dit heeft voor de rentekosten. Dit resulteert in onderstaande prognose:

De liquiditeitsprognose laat zien dat vanaf 2022 de rekening-courant negatief wordt. Dit kan tot circa € 6,5 miljoen worden opgevangen binnen de kortlopende kasgeldlimiet. Naar aanleiding van bovenstaande is er de komende jaren behoefte aan de nieuwe leningen. Zie onderstaande tabel. Financieringsbehoefte x (€ 1.000)

2.3 Financieringspositie Voor de financiering van de investeringen passen wij totaalfinanciering toe. Dit betekent dat voor iedere investering niet 1-op-1 een lening wordt aangetrokken, maar voor de investeringen maken wij gebruik van meerdere financieringsbronnen. Deze bronnen zijn primair het eigen vermogen en de langlopende schulden.

Nieuwe leningen

2022

2023

2024

2025

-

15.000

9.000

8.000

Voor de programmabegroting is een liquiditeitsprognose opgesteld. Op basis hiervan is bepaald of extra leningen moeten worden Pagina 81 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….

2.4 Balansprognose De geprognosticeerde balans is bedoeld om meer inzicht te geven in de financieringspositie en de ontwikkeling van het EMU-saldo. Dit levert het volgende beeld op:

3.

Risicobeheer

3.1 Renterisico vlottende schuld (kasgeldlimiet) Een belangrijk uitgangspunt van de Wet fido is het vermijden van grote fluctuaties in de rentelasten. Teneinde een grens te stellen aan de korte financiering (rentetypische looptijd tot één jaar) is in de Wet fido de kasgeldlimiet opgenomen. De kasgeldlimiet wordt berekend als een vastgesteld percentage (8,5%) van het begrotingstotaal. In onderstaande tabel volgt de ontwikkeling van de kasgeldlimiet:

Verschil 1 of 2 is door afronding.

1.5

EMU-saldo

De Wet Houdbare overheidsfinanciën (hof) bevat de bepaling dat het Rijk en de decentrale overheden een gezamenlijke en gelijkwaardige inspanningsplicht hebben om de Europese begrotingseisen te respecteren (maximaal 3% tekort van bruto binnenlands product). Dit wordt gemonitord via het zogenaamde EMU-saldo. Dit is gebaseerd op werkelijke kasstromen en niet op baten en lasten. Zie voorgaande tabel. Pagina 82 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….

3.2 Renterisico vaste schuld (renterisiconorm) De renterisiconorm is ingesteld om de rentegevoeligheid van de leningenportefeuille met een rentetypische looptijd van langer dan een jaar te beperken. De renterisiconorm wordt berekend als een vastgesteld percentage (20%) van het begrotingstotaal. Het renterisico heeft betrekking op de vaste schuld en op het bedrag waarover renterisico wordt gelopen. Naast de renteherzieningen zijn hiervoor ook de herfinancieringen van belang, want het renterisico wordt verkleind door aflossingen in de tijd te spreiden. In onderstaande tabel wordt de renterisiconorm vergeleken met het renterisico:

betalingsverplichtingen kan voldoen of failliet gaat. Aangezien enkel aandelen heeft in de N.V. Bank Nederlandse Gemeenten en Liander is dit risico echter minimaal. 2022

2023

2024

2025

470

432

405

377

B Wst Kennemer Wonen

1.226

1.141

1.052

958

C Hypotheken

1.712

1.709

1.596

1.594

Totaal

3.408

3.282

3.053

2.929

Verstrekte leningen x (€ 1.000) A Instellingen / verenigingen

3.4 Kredietrisico waarborgen en garanties Borgstellingen kunnen op twee manieren voorkomen: 1. Directe borgstelling 2. Achtervang

3.3 Krediet-en beleggingsrisico Het kredietrisico is het risico dat de tegenpartij niet aan haar contractuele verplichtingen kan voldoen en dus aan de gemeente zijn verstrekte lening niet terugbetaalt. Het beleggingsrisico is het risico dat bellegingen minder waard kunnen worden door de economische situatie, door stijging van de rente, indien aandelen nauwelijks verhandeld kunnen worden of indien instelling waarin is belegd niet aan haar

Bij directe borgstelling staat de gemeente jegens geldgevers borg voor de betaling van rente en aflossing op langlopende geldleningen die door lokale organisaties, instellingen of verenigingen zijn aangetrokken die veelal activiteiten verzorgen welke in het verlengde liggen van de gemeentelijke publieke taak. Achtervang houdt in dat de gemeente, al dan niet samen met het Rijk, een rol speelt in de zekerheidsstructuur van een waarborgfonds, bijvoorbeeld de Stichting Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW). Door deze structuur kunnen instellingen die bij een waarborgfonds zijn aangesloten tegen de laagste rente lenen. Mede vanwege de strenge toelatingscriteria en periodieke toetsing door het fonds loopt de gemeente hierbij een veel lager risico dan bij directe borgstellingen.

Pagina 83 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….

Waarborgen en garanties x (€ 1.000)

2022

2023

2024

2025

A Instellingen / verenigingen

2.003

1.814

1.626

1.543

B WSW leningen 50%

51.189

51.103

51.012

50.917

D HVC

9.649

9.649

9.649

9.649

F Overige verbonden partijen Totaal

2.424

2.352

2.263

2.175

65.265

64.918

64.550

64.284

WSW leningen Als het financieel niet goed gaat met een woningcorporatie (bijvoorbeeld rente en aflossing worden niet meer betaald en de borg dreigt te worden aangesproken), zijn er verschillende vangnetten en buffers in het garantiestelsel: - Primaire zekerheid: De financiële middelen van de corporatie - Secundaire zekerheid: de borgstellingsreserve van het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW) - Tertiaire zekerheid: de achtervangpositie van Rijk en gemeenten. Alleen indien voorgaande zekerheden ontoereikend zijn, moeten Rijk en gemeenten op verzoek van het WSW renteloze leningen aan het WSW verstrekken. De kans dat onze gemeente als achtervang wordt aangesproken is bijzonder klein.

Pagina 84 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….

PARAGRAAF E: GRONDBELEID Wat is grondbeleid? Grondbeleid is het samenhangende geheel van handelingen betreffende grondtransacties en -ontwikkeling. Het geeft aan welke mogelijkheden er zijn om een gebied tot ontwikkeling te brengen en welke rol de gemeente (actief/ faciliterend) hierin kan vervullen. Actief grondbeleid omvat alle fasen van het exploiteren van grond. De aankoop van gronden, sloop of bouwrijp maken tot en met de uitgifte/verkoop van bouwgrond. Bij actief grondbeleid exploiteert de gemeente voor eigen rekening en risico gronden. De gemeente legt bij actief grondbeleid de publieke voorzieningen aan en kan in beginsel alle productiekosten doorberekenen in de gronduitgifteprijzen, mits de marktprijs niet wordt overschreden. Bij een actief grondbeleid wordt een gemeentelijke grondexploitatie opgesteld. Faciliterend grondbeleid houdt in dat de gemeente het particulieren mogelijk maakt grond te exploiteren. Gemeentelijke kosten verbonden aan de desbetreffende ontwikkelingen moet de gemeente verhalen op de particuliere exploitant. De gemeente koopt zelf geen grond aan en beperkt zich tot de wettelijke publieke taak. Deze taak bestaat vooral uit het toetsen van de plannen aan vastgestelde beleidskaders, inspraakprocedures, het vaststellen van het bestemmingsplan en zo nodig het exploitatieplan.

Bij faciliterend grondbeleid wordt geen gemeentelijke grondexploitatie opgesteld.

Grondbeleid in Bergen Het grondbeleid wordt gebruikt als sturingsinstrument om gemeentelijke doelstellingen te realiseren op verschillende beleidsterreinen, zoals ruimtelijke ordening, wonen, economische ontwikkeling, energietransitie, infrastructuur, duurzame leefomgeving en voorzieningen. Het grondbeleid van de gemeente Bergen is vastgelegd in de nota Grondbeleid uit november 2019. De gemeente neemt een actieve houding aan ten aanzien van strategische verwervingen, maar voert in de basis een faciliterend grondbeleid bij ruimtelijke ontwikkelingen, tenzij het verdedigbaar is actieve grondpolitiek te voeren. Actief grondbeleid wordt niet uitgesloten, met name in het realiseren van maatschappelijke voorzieningen of sociale woningbouw kan het voorkomen dat de gemeente actief handelt. Wanneer wordt gekozen voor actief grondbeleid, met een financiële vertaling er van in een grondexploitatie, dan gaat dit altijd via aparte goedkeuring van de raad. Toetsingscriteria voor de keuze in faciliterend of actief grondbeleid zijn: gemeentelijke ambitie, beleidsdoelstellingen, maatschappelijk belang, grondpositie, het al dan niet ontbreken van marktinitiatief, risico’s en rendement.

Pagina 85 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….

Rapportages P&C-cyclus Aan het opstellen van financiële rapportages van gemeenten zijn regels verbonden. De Commissie Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) verplicht gemeenten om in de begroting en jaarrekening een paragraaf over het grondbeleid op te nemen (artikel 9 lid 2). Het BBV is de afgelopen jaren gewijzigd, er is getracht de verantwoording en het toezicht te versterken door financiële gegevens inzichtelijker en transparanter te maken. Om de gemeenteraad in staat te stellen zijn controlerende rol adequaat te kunnen uitvoeren, is een transparant inzicht in de grondexploitaties en de geprognotiseerde resultaten noodzakelijk. Jaarlijks worden de grondexploitaties geactualiseerd. Aan de hand van de vastgestelde ruimtelijke kaders, uitgangspunten en planning worden eventuele afwijkingen in programma, fasering en resultaat inzichtelijk gemaakt. Eind januari 2020 is de bouwbegroting vastgesteld. Hierin is een lijst opgenomen met kansrijke (woningbouw)projecten. Met deze lijst wordt inzicht verkregen over welke projecten gerapporteerd gaat worden in de Nota Actualisatie grondexploitatie (NAG) en het Meerjarig Perspectief Grondexploitaties (MPG). De grondkosten, plankosten, uitvoeringskosten en bijkomende kosten (rente) worden ten laste van een complex gebracht. De opbrengsten uit grondverkoop en overige baten worden ten gunste van het complex gebracht.

Actuele prognose van de grondexploitaties De vraag naar nieuwbouwwoningen in Bergen blijft onverminderd hoog. In dat meerjarig perspectief zijn de belangrijkste projecten gerapporteerd. De Small Five zijn op dit moment de enige vijf grondexploitaties binnen de gemeente, welke in financiële samenhang worden gerapporteerd.

Sociale woningbouw Bergen

Programma 3: Een leefbare gemeente Programma 2: Een aantrekkelijke gemeente

Ontwikkelingen Op vijf locaties in Bergen, Schoorl en Groet werkt de gemeente samen met KennemerWonen aan ca. 100 nieuwe sociale huurwoningen. Het gaat om de: T&O-locatie, Elkshove, het voormalige Rabobankgebouw en de voormalige Oosterkim- en Petrusschool. De verwachtte mutatie in 2022 betreft het saldo van een exploitatiebijdrage alsmede de plan-, uitvoerings- en rentekosten. De boekwaarde per 31-12-2022 is lager dan de vaste lage grondprijs voor sociale woningen. Kengetallen Nominaal jaarsaldo Boekwaarde 31-12 Voorziening 31-12 Exploitatieresultaat CW

2021

2022

2023

€ 38.612 € 842.985 € 0

-/- € 47.548 € 795.437

-/- € 776.221 € 19.216

€ 0,85 M

Overige projecten Voor alle andere projecten geldt een faciliterende grondhouding waarbij wij onze kosten verhalen via een exploitatiebijdrage of dat het programma nog niet concreet genoeg is om een grondexploitatie vast te stellen.

Pagina 86 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

BIE

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….

PARAGRAAF F: VERBONDEN PARTIJEN Inleiding Een verbonden partij is een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisatie waarin de gemeente een bestuurlijk en financieel belang heeft. Wanneer een verbonden partij een publiekrechtelijke rechtsvorm heeft, is er sprake van een gemeenschappelijke regeling. Privaatrechtelijke organisaties kunnen stichtingen, verenigingen en vennootschappen zijn. De gemeente heeft een bestuurlijk belang wanneer zij zeggenschap heeft, door vertegenwoordiging in het bestuur of stemrecht. Zij heeft een financieel belang wanneer zij een bedrag ter beschikking heeft gesteld, dat niet verhaalbaar is wanneer de verbonden partij failliet gaat of haar verplichtingen niet nakomt. Organisaties waarmee een subsidierelatie is aangegaan zonder dat het hiervoor beschreven bestuurlijk en financieel belang aanwezig is, vallen buiten de definitie van verbonden partij. Visie en kaders Op 28 januari 2016 is de nota Verbonden Partijen door uw raad vastgesteld. In deze nota zijn de uitgangspunten opgenomen voor sturing, beheersing en evaluatie van de verbonden partijen. Ook zijn de rollen en verantwoordelijkheden van de raad en het college benoemd. Begin 2018 hebben de vier gemeenteraden die samen de werkorganisatie BUCH vormen ingestemd met de herziene versie van de financiële uitgangspunten voor de gemeenschappelijke regelingen.

De uitgebreide overzichten van de voorgaande jaren zijn in de voorliggende begroting samengevat tot een overzichtelijk geheel dat voldoet aan de wettelijke kaders.

Wijziging Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) Belangrijkste punten uit het in procedure gebrachte wetsvoorstel wijziging Wet gemeenschappelijke Regelingen:  Formaliseren van de actieve informatieplicht van het bestuur van de gemeenschappelijke regeling, vergelijkbaar met de informatieplicht van het college aan de gemeenteraad, zoals vastgelegd in artikel 169 van de Gemeentewet;  Een gemeenschappelijke adviescommissie: een commissie bestaande uit raadsleden die het algemeen bestuur van de gemeenschappelijke regeling van advies kan voorzien, de besluitvorming van de raden van de deelnemende gemeenten met betrekking tot de gemeenschappelijke regeling kan voorbereiden of de raden van advies kan voorzien;  Verruiming van de zienswijzeprocedure. Zienswijzen kunnen behalve in de begrotingscyclus, ook worden ingediend bij het treffen van de regeling en bij voorgenomen besluiten voordat die besluiten zijn genomen;  Gemeenschappelijke regelingen moeten hun ontwerpbegroting 4 weken eerder gereed hebben;  Meer mogelijkheden voor de deelnemende gemeenten om per regeling keuzes te maken over de governance en legitimatie. Op 1 juni 2021 is de wijziging van de wet in de Tweede Kamer aangenomen en ligt nu ter behandeling bij de Eerste Kamer. In het wetsvoorstel is nog geen ingangsdatum genoemd.

Pagina 87 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….

Verbonden partijen gemeente Bergen In de onderstaande paragraaf wordt conform artikel 15 van het ‘Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten’ (BBV) informatie verstrekt over alle verbonden partijen.

Verbonden partij

In 2022 neemt Bergen deel in 15 verbonden partijen. Hieronder een overzicht van het beslag van de verbonden partijen op de gemeentelijke begroting 2022. Verbonden partij

Eigen vermogen 31-12-2020

Vreemd vermogen 31-12-2020 € 11.492.000 € 14.998.000 € 48.257.000 € 9.443.000 € 958.000 € 4.457.000 € 1.378.000 € 11.609.614 € 371.363

Exploitatieresultaat 2020

BUCH €0 €0 GGD NHN € 1.877.000 € 221.000 VRNHN € 8.228.000 € 3.425.000 ODNHNN € 5.766.000 € 1.689.000 RHCA € 439.000 € 134.000 WNK € 831.000* € 831.000 VVI € 24.000 €0 Cocensus € 250.000 € 227.051 Geestmer € 5.921.840 € 77.601 ambacht SOVON € 24.926.000 € 32.279.000 -/- €1.671.000 DECRA* € 421.431 € 14.003 -/- € 12.069 ONHN € 1.168.629 € 2.616.648 € 291.472 BNG € 5.097.000.000 € 155.262.000.000 € 221.000.000 Alliander € 4.328.000.000 € 2.487.000.000 € 224.000.000 Parkeerservice € 1.983.022 € 2.100.000 € 139.304 *jaarresultaat wordt uitgekeerd aan de deelnemers, dus per 01-01-2021 € 0

BUCH

Exploitatie bijdrage 2022

Betrokken bestuurders, lid AB

€ 23.920.000

P. Rehwinkel K. Valkering A. Tromp K. Valkering P. Rehwinkel A. Tromp K. Valkering E. Bekkering E.J. Bekkering A.J. van den Beld A. Tromp K. Valkering E. Bekkering K. Valkering A.J. van den Beld A. Tromp E.J. Bekkering A. Tromp A. Tromp K. Valkering’ E. Bekkering K. Valkering E.J. Bekkering A.A. Tromp A.J. van den Beld A. Tromp E.J. Bekkering K. Valkering E.J. Bekkering K. Valkering

GGD NHN

€0

€ 972.000

VRNHN

€0

€ 2.406.000

ODNHNN

€0

€ 658.000

RHCA

€0

€ 134.592

WNK

€0

€ 64.000

VVI1

€0

€0

Cocensus

€0

€ 784.900

Geestmer ambacht SOVON

€0

€ 7.500

€0

€0

DECRA

€0

€0

ONHN

€ 1000

€ 67.694

BNG

375.000

€0

€ 1.204.000

€0

€0

€ 807.084

Alliander Parkeerservice

Pagina 88 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

Aandelenka pitaal/ leden bewijzen €0

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….

Publiekrechtelijke verbonden partijen: de gemeenschappelijke regelingen 1. Werkorganisatie BUCH (BUCH) De werkorganisatie BUCH is opgericht voor een krachtige en professionele uitvoering van de door de gemeente opgedragen taken. Momenteel buigen de gemeenten zich gezamenlijk over de uitkomsten van de Evaluatie BUCH. Bovendien lopen de bij de start geformuleerde missie, visie en organisatiedoelstellingen van de werkorganisatie in 2021 af. De bestuurlijke uitkomsten van de evaluatie worden betrokken bij de herijking van het huidige bedrijfsplan en concernplan. Dat moet leiden tot het nieuwe ontwikkelplan BUCH 2022-2025. Nieuwe ontwikkelingen in 2022 waarvan de (financiële) gevolgen nog niet volledig in beeld zijn komen op de organisatie af zoals een nieuwe regionale GR voor uitvoering van de participatiewet, wet open overheid, nieuwe wet inburgering en wijziging in het beschermd wonen. Veel onzekerheid nog over de gevolgen van Covid-19 voor zowel de werkorganisatie als de gemeenten. Dit alles heeft de werkorganisatie doen besluiten tot het opstellen van een beleidsarme begroting 2022. 2. Gezondheidsdienst Hollands Noorden (GGD) De GGD voert de taken uit de Wet Publieke Gezondheid uit.

De GGD gaat in 2022 inzetten op de doorontwikkeling van de Jeugdgezondheidszorg, informatiebeveiliging en privacybescherming en gaat proactief inzetten op preventie en bestrijding van (nieuwe) infectieziekten. De voorgestelde verhoging van de deelnemersbijdrage voor maatregelen informatiebeveiliging en privacy, wordt niet doorgevoerd. De GGD streeft er naar om ultimo 2025 minimaal een reserve van € 734.000 te hebben opgebouwd. Dat is 1,6% van de totale lasten.

Hoewel dit niet geheel conform het financieel herstelplan uit 2018 is, is het wel voldoende om de risico’s die nu in beeld zijn af te dekken. Daarnaast is het toevoegen van Veilig Thuis aan de GR van de GGD mogelijk een financieel risico. De extra kosten die de GGD heeft aan de bestrijding van Covid-19 worden geheel vergoed door het Rijk en hebben geen financiële gevolgen. 3. Veiligheidsregio Noord-Holland Noord (VRNHN) De VRNHN voert taken uit de Wet Veiligheidsregio's uit door het organiseren en operationeel houden van de brandweer- en ambulancezorg, de GHOR (Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de Regio), de rampenbestrijding, de meldkamer en het zorg- en veiligheidshuis. De VRNHN heeft tot een sobere koers besloten. Onderdeel van de sobere koers is een structurele bezuiniging voor 2022 en 2023 van in totaal drie procent (€ 1.360.000). Deze bezuiniging heeft impact op het werk van de VRNHN; de VRNHN gaat daarom in kaart brengen welke ambities uit het beleidsplan deels of niet kunnen worden gerealiseerd.

De VRNHN bereidt zich, conform haar beleidsplan, samen met de ketenpartners voor op de komst van de Omgevingswet, de doorontwikkeling van Brandweer 360 (de ‘toekomst’ van de brandweer), de aanpak van complexe vraagstukken op het snijvlak van zorg en veiligheid en richt zich op nieuwe crisistypen zoals klimaatverandering, energietransitie en cybersafety waarbij behoefte is aan een meer flexibele crisisorganisatie die ongeacht het type crisis adequaat kan reageren, faciliteren en verbinden. De focus bij deze thema’s ligt op preventie, ook in het kader van het thema Veilig Leven (zoals het project ‘laat ouderen niet vallen en stikken’). Risico’s zijn materiële- en personele schade bij omvangrijke incidenten, tekort aan ambulanceverpleegkundigen en IT-dreigingen

Pagina 89 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….

(zoals virus, cyberaanval enz.). Mogelijk moeten brandweervrijwilligers overgaan naar een arbeidsovereenkomst door invoering Wet normalisering rechtspositie ambtenaren (WNRA). 4. Omgevingsdienst Noord-Holland Noord (ODNHN) De ODNHN ondersteunt de deelnemende gemeenten bij vergunnings-verlening, toezicht en handhaving (landelijke milieu- en Wabotaken), duurzaamheid en de invoering van de Omgevingswet. Doel is het voorkomen dan wel beperken van milieueffecten van bedrijfsactiviteiten. De ODNHN bereidt zich voor op de invoering van de Omgevingswet waarbij nog veel onzekerheden bestaan omtrent de gevolgen hiervan. Een ander risico is het vergrijzende personeelsbestand van de OD waardoor de bestaande kennis en ervaring op termijn kan verdwijnen. De OD heeft een op verjonging gericht personeelsbeleid waarin o.a. wordt gewerkt met trainees. 5. Regionaal Historisch Centrum Alkmaar (RHCA) Het RHCA is een regionaal kennis- en informatiecentrum met een zo breed mogelijke collectie die actief aan een breed publiek beschikbaar wordt gesteld. Het RHCA beheert ook de oudere archieven van de aangesloten gemeenten en houdt toezicht op en adviseert voor de uitvoering van taken in het kader van de Archiefwet (analoog en digitaal informatiebeheer).

In 2022 investeert de RHCA verder in kennis, expertise en de digitalisering van de collectie en het beheer van digitale archieven en publiceert waar mogelijk. De belangrijkste tactische doelstelling is dat de integriteit, authenticiteit, bruikbaarheid en representativiteit van de collectie tot in lengte van jaren gegarandeerd moeten zijn.

6. Werkvoorzieningsschap Noord Kennemerland (WNK) De WNK voert de Wet Sociale Werkvoorziening uit. Zij neemt personen met een arbeidsbeperking in dienst en zorgt voor uitstroom naar reguliere werkgevers. In de afgelopen periode hebben de gemeenten Alkmaar, Bergen, Castricum, Heerhugowaard, Heiloo, Langedijk en Uitgeest besluiten genomen met betrekking tot de procesgang en ambitie om te komen tot een nieuwe uitvoeringsstructuur Participatiewet in de regio Alkmaar en daarmee ook de herpositionering van WNK Personeelsdiensten in de regionale keten van Werk en Inkomen (Sociaal Ontwikkelingsbedrijf Regio Alkmaar). Deze samenwerking is gericht op meer ontwikkelingsmogelijkheden van inwoners. Er is voorzien in de oprichting van een projectorganisatie om te komen tot een succesvolle implementatie in de loop van 2022. Voor 2022 wordt een negatief bedrijfsresultaat voorzien met een omvang van € 915.000. De gemeentelijke bijdrage in het begrote tekort voor 2022 is € 64.000, dat binnen de begroting van Bergen opgevangen kan worden. Risico’s zijn een tegenvallende uitstroom en de afbouw van de rijksbijdrage, die niet gelijk loopt met de afbouw van de WSW populatie en de ontwikkelingen rondom het Sociaal Ontwikkelingsbedrijf regio Alkmaar (SORA). 7. Vuilverbrandingsinstallatie e.o. (VVI) De VVI verwerkt de door de deelnemende gemeenten aangeleverde afvalstoffen.

Hiermee wordt invulling gegeven aan de gemeentelijke taken uit de Afvalstoffenwet. De VVI heeft als speerpunten onder andere meer bronscheiding met een verlaging van de hoeveelheid restafval en de optimalisatie van de benutting van de energie (elektriciteit en warmte) die vrijkomt bij het verbranden van restafval. Zij besteedt ook in 2022 aandacht aan de productie van duurzame energie (Klimaatakkoord) en de afzet van secundaire grondstoffen (circulaire economie).

Pagina 90 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….

8. Cocensus Cocensus voert voor Bergen belastingtaken uit, waaronder alle werkzaamheden in het kader van de Wet Waardering Onroerende Zaken (Wet WOZ) en de heffing en inning van onroerendezaakbelastingen (OZB), rioolheffing, afvalstoffenheffing, toeristenbelasting, forensenbelasting, precariobelasting, reclamebelasting, grafrechten, (WABO) leges en naheffingsaanslagen parkeerbelasting (‘parkeerboetes’). Tevens handelt Cocensus bezwaar- en beroepschriften af en de kwijtscheldingsverzoeken voor riool- en afvalstoffenheffing. Cocensus heeft per 2020 een KCC ingericht waarmee voor Bergen de klantcontacten met betrekking tot gemeentelijke belastingen worden verzorgd. In verband met Covid-19 worden de gevolgen voor de financiële prestaties voortdurend gemonitord om tijdig te kunnen bijsturen. Bijdrage beleidsdoelstellingen en ontwikkelingen: De GR Cocensus is opgericht als een uitvoeringsorganisatie en formuleert geen eigen beleid. De begroting van de GR Cocensus 2022 is sluitend. Per 18 oktober 2019 is Cocensus eigenaar geworden van het pand ‘De Trompet 2700’ in Heemskerk. Het pand is omgebouwd tot duurzaam kantoorpand zonder gasaansluiting en is daarbij voorzien van interne klimaatbeheersing, een dak vol zonnepanelen, een tweetal groene buitenwanden, in de centrale hal een mos wand en op de parkeerplaats oplaadpalen voor elektrische auto’s.

Het nieuwe kantoorpand is per 1 mei 2021 in gebruik genomen. Vanwege het wegvallen van de huur van de 2 voormalige locaties kan de herhuisvesting binnen de begroting gerealiseerd worden. De verwachting is daarbij bijgesteld van budgetneutraal naar een structurele kostenbesparing van 2%. Voor de voormalige gehuurde vestiging Hoofdorp worden de kosten afgewikkeld in de begroting 2021. Voor de (afkoop van de) kosten van huur van het pand in Alkmaar wordt overleg gevoerd met de eigenaar.

9. Recreatieschap Geestmerambacht (GAB) Het Recreatieschap Geestmerambacht beheert de gebieden Geestmerambacht (Langedijk) en het - later toegevoegde - Park van Luna (Heerhugowaard). Deze recreatiegebieden hebben beiden een meerwaarde voor de gemeente Bergen, omdat deze in de zomer voor een deel de kust ontlasten. Veel inwoners uit Langedijk en Heerhugowaard en omgeving maken nu, vooral bij goed weer, gebruik van de strandjes en andere recreatieve voorzieningen bij Geestmerambacht en Park van Luna. Gemeente Bergen is participant in de Gemeenschappelijke Regeling Recreatieschap Geestmerambacht. De recreatiegebieden hebben een meerwaarde voor de gemeente Bergen, maar de inhoudelijke bestuurlijke betrokkenheid is beperkt. Daarom is in 2019 besloten om uit de gemeenschappelijke regeling te treden en alleen financieel bij te dragen aan het recreatieschap. Privaatrechtelijke verbonden partijen 10. Stichting Openbaar Voortgezet Onderwijs Noord-Holland Noord (SOVON) SOVON voert voor Bergen de wettelijke taken op het gebied van het openbaar voortgezet onderwijs uit. SOVON richt zich ook in 2022 op onderwijsvernieuwing, versterking van de interne en externe samenwerking en versteviging van de bedrijfsvoering. We verwachten dat de financiële situatie van SOVON, ondanks een daling van het aantal leerlingen, de komende jaren stabiel blijft. 11.

Duurzame Energie Coöperatie Regio Alkmaar (DECRA) Het stimuleringsfonds werkt ook in 2022 aan haar doelstellingen op het gebied van duurzaamheid. Daarbij wordt bij de financiering van en participatie in projecten een ruime definitie van het begrip duurzaamheid gehanteerd. Aspecten zoals regionale werkgelegenheid en innovatie worden nadrukkelijk in de afweging meegenomen. Hierdoor kan een diversiteit aan duurzame projecten worden ontwikkeld.

Pagina 91 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….

Het fonds is een revolverend fonds en houdt zich na de eerste storting in stand met de winsten uit duurzame energieprojecten. Door deze wijze van financiering behoudt het kapitaal van de coöperatie over een langere termijn zijn waarde. 12. Ontwikkelingsbedrijf NHN NV (ONHN) Doel van het ONHN is een versterking van de regionale economie en welvaart en de nationale en internationale positionering van Noord-Holland Noord. In nauwe samenwerking met overheden, marktpartijen, ondernemers, onderwijs-, en kennisinstellingen en non-profitorganisaties wordt vormgegeven aan de (economische) toekomst van de regio Noord-Holland Noord, zodat de regio effectief kan handelen bij samenwerkingsmogelijkheden met andere regio’s in Nederland of daarbuiten. Met als resultaat een economisch vitale regio. Holland boven Amsterdam is tijdelijk ondergebracht bij het ONHN. 13. BNG Bank N.V. (BNG) De BNG werkt voor decentrale overheden als centrale inkooporganisatie op de geld- en kapitaalmarkt. Hierdoor ontstaat een groter inkoopvolume wat scherpere (rente)tarieven oplevert voor financiering van (semi)publieke instellingen. De BNG investeert in digitalisering, risicobeheersing en het voldoen aan toezicht en regelgeving. De verwachting is dat de lange rentetarieven in de komende twaalf maanden wat op zullen lopen.

gedaald door minder stroomverbruik van grootzakelijke klanten. Daar komt in 2022 hopelijk verandering in. Het investeringsniveau is gestegen i.v.m. de uitbreiding en verzwaring van het elektriciteitsnetwerk in reactie op het klimaatakkoord. Alliander is als netbeheerder betrokken bij de totstandkoming van de Regionale Energiestrategie. Alliander heeft plannen voor een nieuwe plattere organisatie inrichting. 15. Coöperatie Parkeerservice U.A. Coöperatie Parkeerservice is een samenwerking van (nu nog) 15 leden. Twee hiervan zullen de coöperatie komend jaar verlaten. Leden betreffen zowel stedelijke als landelijke gemeenten. Parkeerservice ontzorgt de leden voor een breed scala aan gestandaardiseerde parkeerproducten- en diensten aan, zoals: parkeervergunningen, beheer op afstand via een centrale meldkamer en beheer op locatie van parkeergerelateerde apparatuur. Ook het legen van ticket- en betaalautomaten, inzet van toezicht en handhaving en de invordering van naheffingsaanslagen kunnen worden afgenomen.

14. Alliander Alliander zorgt voor een betrouwbare, betaalbare en bereikbare energievoorziening in een groot deel van Nederland. Door Corona zijn veel werkzaamheden de afgelopen maanden vertraagd, met name de werkzaamheden achter de voordeur. Ook zijn inkomsten

Pagina 92 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….

PARAGRAAF G: BEDRIJFSVOERING De bedrijfsvoering van onze gemeente wordt uitgevoerd door de werkorganisatie BUCH. Het algemeen bestuur heeft de begroting 2022 op 22 juli 2021 vastgesteld. In de begroting 2022 is ingegaan op datgene wat de BUCH werkorganisatie in 2022 wil bereiken, wat ze daarvoor gaat doen en hoeveel dat gaat kosten. De doelstellingen voor 2022 die in de begroting 2022 zijn opgenomen gelden ook voor de gemeente. Ook zijn de op grond van het BBV verplicht gestelde beleidsindicatoren bedrijfsvoering in dat document opgenomen. Bij de begroting 2022 heeft uw raad een positieve zienswijze afgegeven. In de door het BUCH bestuur vastgestelde begroting 2022 is aanvullend een structurele besparing opgenomen van € 440.000,-. Vanuit de werkorganisatie vindt een doorbelasting plaats van de financiële bijdrage aan de gemeenten voor de uitvoering. De financiële bijdrage 2022 volgt uit de begroting 2022 en de 1e financiële rapportage 2021 van de werkorganisatie BUCH. In de paragraaf verbonden partijen van deze begroting is per verbonden partij, dus ook voor de werkorganisatie BUCH ingegaan op het openbaar belang, de belangrijkste ontwikkelingen, de risico’s en de financiële positie van de werkorganisatie voor de begroting 2022.

Rechtmatigheidsverantwoording Het college gaat verantwoording afleggen over de rechtmatigheid. Nu doet de accountant dat nog. Vanaf het moment van wijziging controleert de accountant deze verantwoording nog wel. Afgelopen zomer is door de minister voorgesteld om in tegenstelling tot de eerdere planning de invoering van de rechtmatigheidsverantwoording door het college met een jaar uit te stellen tot het verslagjaar 2022 (was 2021). De verwachting is dat het parlement met dit voorstel akkoord zal gaan. Doel van de verandering ten opzichte van de huidige verantwoordingswijze is om de verantwoordelijkheid van het college voor de rechtmatigheid beter te duiden en de controlerende rol van de raad hierin te versterken. De verantwoordelijkheid van het college voor de rechtmatigheid verandert hiermee niet. Daarbij dient het college te kunnen steunen op een adequaat functionerend systeem van interne beheersing en controle, om te waarborgen dat de gemeente bij alle (financiële) beheershandelingen en transacties de wet- en regelgeving naleeft. De rechtmatigheidsverantwoording door het college maakt vanaf 2022 deel uit van deze paragraaf. Onderzoeken 213a gemeentewet In de verordening onderzoeken doelmatigheid en doeltreffendheid van de gemeente (ex.

213a gemeentewet) is bepaald dat het college jaarlijks de doelmatigheid van de uitvoering van het beleid onderzoekt en over de uitkomsten daarvan rapporteert in de paragraaf bedrijfsvoering. In het meerjarenjarenonderzoeksplan 2021 – 2025 zijn voor 2022 de volgende projecten opgenomen: - Inkoop- en aanbestedingsbeleid (0-meting) i.c.m. SROI - Verkennen en beheersen van ontvangen subsidies

Pagina 93 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….

Omslagrente Per 2022 wordt de omslagrente 1%. Conform BBV voorschriften dient de omslagrente jaarlijks herijkt te worden en indien nodig aangepast. Hieruit volgt de aanpassing van 2% naar 1%. Dit komt door het aantrekken van een nieuwe lening van 40 mln. voor 20 jaar tegen een rente van 0,2945% en door de geplande investeringen. De omslagrente wordt gebruikt voor toedeling van de rentekosten over de verschillende programmaonderdelen. Dit heeft geen effect op het begrotingssaldo doordat voor de toerekening van de rentekosten aan de riool investeringen een extracomptabele extra toerekening van 1% plaatsvindt zodat die 2% blijft. Dit doen wij aangezien er anders circa € 519.000 structureel nadeel voor de exploitatie ontstaat vanaf 2022. Deze extra toerekening is toegestaan en heeft betrekking op de hoge rentes uit het verleden voor de nog langlopende rioolinvesteringen uit het verleden.

Pagina 94 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….

BIJLAGE 1: BATEN & LASTEN PER TAAKVELD

Pagina 95 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….

Pagina 96 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….

Pagina 97 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….

Pagina 98 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….

BIJLAGE 2: OVERZICHT ALGEMENE DEKKINGSMIDDELEN

Pagina 99 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….

BIJLAGE 3: OVERZICHT INCIDENTELE BATEN EN LASTEN

Pagina 100 van 107 Programmabegroting 2022 v05-10-2021

. …………………… Gemeente Bergen, raad 28-10-21 …………………… ………………….….