jaarstukken 2020 incl erratum en aanpassingen nav technische vragen.pdf
Tekst van het document
JAARSTUKKEN 2020
I N H O U D S O P G A V E JAARVERSLAG
4
AANBIEDINGSBRIEF
5
LEESWIJZER
8
1
PROGRAMMAVERANTWOORDING
11
1
Publieksdiensten voor Beemster
12
2
De Beemster Samenleving
16
3
Wonen en ruimtelijke kwaliteit in Beemster
27
4
Duurzaamheid en milieu in Beemster
33
5
De Beemster omgeving
38
6
Veilig in Beemster
42
7
Werken in Beemster
46
8
Bestuur en staf
50
2
ALGEMENE DEKKINGSMIDDELEN
53
3
OVERZICHT OVERHEAD, VPB EN ONVOORZIEN
57
4
HET FINANCIEEL RESULTAAT 2020
59
5
DE PARAGRAFEN
64
5.1 Lokale heffingen
64
5.2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing
65
5.3 Onderhoud kapitaalgoederen
68
5.4 Grondbeleid
70
5.5 Financiering
72
5.6 Bedrijfsvoering
75
5.7 Verbonden partijen
76
JAARREKENING 6
82
BALANS EN TOELICHTING
83
6.1 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling
83
6.2 Balans per 31 december 2020
90
Toelichting op de balans per 31 december 2020
92
Schatkistbankieren verslagjaar
100
BIJLAGEN Bijlage I Portefeuilleverdeling
102
Bijlage II Overzicht baten en lasten per programma en beleidsveld
104
Bijlage III Overzicht baten en lasten per taakveld/programma
106
Bijlage IV Overzicht reserves en voorzieningen
108
Bijlage V Overzicht kredieten
115
Bijlage VI Verantwoordingsoverzicht SISA
119
2
Jaarstukken 2020 | Inhoudsopgave
Bijlage VII Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke sector
125
Bijlage VIII Begrotingsonrechtmatigheid
130
Bijlage IX Corona/COVID-19
132
Bijlage X Beleidsindicatoren
134
Bijlage XI Controleverklaring accountant
139
3
Jaarstukken 2020 | Inhoudsopgave
J
4
A
A
Jaarstukken 2020 | Jaarverslag
R
V
E
R
S
L
A
G
A A N B I E D I N G S B R I E F Geachte leden van de gemeenteraad, Bij deze bieden wij u de jaarstukken 2020 aan. Hiermee leggen wij verantwoording af over het gevoerde beleid en de financiële resultaten. Het jaar 2020 was een jaar met enorme uirdagingen. Het jaar begon als ieder ander jaar, maar het coronavirus heeft een ieder sinds maart 2020 in haar greep. Ook de Beemsterlingen zijn en worden flink op de proef gesteld. De wereld stond even stil, een ieder heeft zich moeten aanpassen. Bijna iedereen in Nederland moest gaan thuiswerken, zo ook onze ambtenaren. Voor andere collega’s moest het het werk zo veel en goed als mogelijk door gaan: het afval werd opgehaald, de paspoorten werden uitgegeven, collega’s werden ingezet in de Veiligheidsregio en sommigen legden huisbezoeken af waar dat nodig was. Inwoners van onze dorpen, onze ondernemers, vrijwilligers en hulpdiensten hebben ons de afgelopen tijd, misschien wel juist door de Corona maatregelen, laten zien dat zij veerkrachtig zijn en oog hebben voor een ander. Wij zijn als bestuurders van de Beemster zeer trots op onze inwoners en ambtenaren! In het jaar 2020 is hard gewerkt aan de voorbereiding van de bestuurlijke fusie en verder gestalte gegeven aan hoe de nieuwe gemeente eruit moet zien. In 2019 is reeds het herindelingsontwerp vastgesteld door de raad.
In het herindelingsontwerp is de noodzaak om te kiezen voor een bestuurlijke fusie onderbouwd, maar het is tevens een belangrijk document voor de toekomst van de nieuwe gemeente. De inhoud van het herindelingsontwerp is tot stand gekomen door middel van een intensief participatietraject met inwoners, ondernemers en maatschappelijke instellingen. In het sociaal domein is ook in 2020 veel aandacht besteed aan het onder controle krijgen van met name het jeugdbudget. Dat heeft tot meer inzicht geleid. Tegelijkertijd zijn wij doorgegaan met de transformatie van het jeugdbeleid. Ook in andere onderdelen binnen dit domein is de controle en de sturing verbeterd. In 2019 is heeft participatie in de Beemster betekenis gekregen. Dit heeft ertoe geleid dat er zowel voor Middenbeemster als Zuidoostbeemster een (gedragen) visie is opgesteld. Beide visies zijn in 2020 door de gemeenteraad omarmd. Met deze visies kan de gemeente Beemster aan de nieuwe gemeente aangeven welke ontwikkelingen in beide kernen wel of juist niet wenselijk zijn, een waardevolle bruidsschat. Vervolgens is in 2020 ook gestart met de dorpsontwikkelingsvisie Noordbeemster en Westbeemster en het Buitengebied. De resultaten van deze participatietrajecten zullen in 2021 aan de gemeenteraad gepresenteerd worden. Inzicht in de financiële situatie Het jaar 2020 is afgesloten met een voordelig saldo van € 4.372.843.
Dit resultaat is een verbetering ten opzichte van het geprognosticeerde resultaat van de tweede tussenrapportage 2020. In deze tussenrapportage werd een voordelig saldo van € 4.135.903 verwacht. Het verschil van € 236.940 bestaat uit diverse onderwerpen die in de afzonderlijke programma's zijn toegelicht. Tabel afwijkingen groter dan € 25.000, gerangschikt per programma / beleidsveld
Programma / Beleidsveld 2. De Beemster samenleving
5
Jaarstukken 2020 | Aanbiedingsbrief
(N = nadeel / V = voordeel
Bedrag
V/N
Programma / Beleidsveld
(N = nadeel / V = voordeel
Bedrag
V/N
Maatschappelijke ondersteuning
Eigen bijdrage WMO
-45.000
N
Maatschappelijke ondersteuning
Begeleiding
-55.000
N
Maatschappelijke ondersteuning
Dagbesteding
-39.000
N
Jeugd en jeugdzorg
GGD
89.000
V
Jeugd en jeugdzorg
Geïndiceerde zorg
-50.000
N
Jeugd en jeugdzorg
PGB
32.000
V
Werk en inkomen
Inkomensvoorziening
119.000
V
Werk en inkomen
Armoedebeleid
56.000
V
Werk en inkomen
Participatie
-78.000
N
Sport en recreatie
Kermis
-32.000
N
Onderwijs
Onderwijsondersteuning
48.000
V
Onderwijs
Huisvesting basisonderwijs en peurteropvang
-56.000
N
Wonen
Invoeringskosten Omgevingswet
30.000
V
Wonen
Wabo bestemming bouwen
48.000
V
Wonen
Leges bouwvergunningen
344.000
V
Wonen
Opbrengst grond bouwlocaties
84.000
V
Ruimtelijke kwaliteit
Beemster werelderfgoed
44.000
V
Ruimtelijke kwaliteit
Faciliterend grondbeleid
-33.000
N
Ruimtelijke kwaliteit
Ontwikkelingsplannen
321.000
V
Milieu
Milieubeheer
120.000
V
Milieu
Watertaken
-75.000
N
Milieu
Duurzaamheid
39.000
V
Beheer openbare ruimte
Wegen, straten en pleinen
30.000
V
Beheer openbare ruimte
Kunstwerken
55.000
V
Beheer openbare ruimte
Openbaar groen
66.000
V
Beheer openbare ruimte
Riolering
-147.000
N
Revitaliseringsplan bedrijventerrein Insulinde, lagere lasten
58.000
V
Bestuur en concern
Lagere onderzoeks- en adviseringskosten m.b.t. het fusiebudget
45.000
V
Bestuur en concern
Extra dotatie aan de voorziening wachtgeld exbestuurders
-280.000
N
Bestuur en concern
Hogere kosten college van B&W
-39.000
N
Lokale middelen
OZB-opbrengsten
-32.000
N
Gemeentefonds
Gemeentefonds
56.000
V
Incidentele baten en lasten
Opbrengst m.b.t. anti-speculatiebeding verkoop woning
56.000
V
Overhead
Detacheringskosten m.b.t. het bestuurssecretariaat
-60.000
N
Overhead
Huisvesting gemeentehuis + gemeentewerf
-66.000
N
Voorlopige aanslag 2020
-216.000
N
Onttrekking aan de BR College programma
-186.000
N
3. Wonen en ruimtelijke kwaliteit in Beemster
4. Duurzaamheid en milieu in Beemster
5. De Beemster omgeving
7. Werken in Beemster Economie 8. Bestuur en staf
Algemene dekkingsmiddelen
Overhead
Venootschapsbelasting Vennootschapsbelasting Resultaatbestemming Resultaatbestemming
6
Jaarstukken 2020 | Aanbiedingsbrief
Het totaal van bovenstaande afwijkingen (groter dan € 25.000) op de programma's, algemene dekkingsmiddelen en resultaatbestemming telt op tot € 251.000 voordelig. Het totaal van de afwijkingen op de programma's, algemene dekkingsmiddelen en resultaatbestemming bedraagt in totaal € 236.940 voordelig. Het verschil wordt verklaard door afwijkingen kleiner dan € 25.000 die hier niet zijn vermeld. Het resultaat van alle programma's vóór bestemming bedraagt € 99.677 nadelig. Na de mutaties op de egalisatieen bestemmingsreserves (€ 4.472.520 voordelig) bedraagt het gerealiseerd resultaat € 4.372.843 voordelig. Het voordeel wordt vrijwel geheel veroorzaakt door de vrijval / het opheffen van de reserve bruto waardering vaste activa voor een bedrag van € 4.248.779. Tabel verloop resultaat 2020 van primitieve begroting naar jaarrekening (bedragen in € ) Stand primitieve begroting 2020
2.974.227
Bijstellingen 1e tussenrapportage 2020
433.626
Geraamd resultaat 2020 na 1e tussenrapportage
3.407.853
Bijstellingen 2e tussenrapportage 2020
728.050
Geraamd resultaat 2020 na 2e tussenrapportage
4.135.903
Ontwikkelingen na 2e tussenrapportage
236.940
Definitief resultaat jaarrekening 2020
4.372.843
Resultaatbestemming Het resultaat voor bestemming bedraagt € 4.372.843 voordelig. Dit resultaat moet expliciet door de gemeenteraad worden bestemd. Ons college stelt u de volgende bestemmingen voor: > € 30.000 toevoegen aan het budget invoeringskosten omgevingswet 2021; > € 130.000 toevoegen aan het budget dorpsontwikkelingsvisie Noordbeemster en Westbeemster; > € 71.000 toevoegen aan het budget beheer wegen t.b.v. asfaltreparaties en aanbrengen van belijning; > € 55.000 toevoegen aan het budget project Onderhoud kunstwerken Beemster; > € 66.000 toevoegen aan het budget openbaar groen t.b.v. natuuronderzoek ecologische zones; > € 10.000 toevoegen aan het budget verkeerstechnisch onderzoek dependance Bloeiende Perelaar; > € 58.000 toevoegen aan het budget revitaliseringsplan bedrijventerrein Insulinde; > € 3.952.843 als restant van het resultaat 2020 toevoegen aan de algemene reserve. Het college van burgemeester en wethouders Gemeente Beemster. De burgemeester,
De gemeentesecretaris,
Mw. H.C. Heerschop
Mw H.J.C. Welage
7
Jaarstukken 2020 | Aanbiedingsbrief
1 L
E
E
S
W
I
J
Z
E
R
HOOFDSTUKINDELING Voorliggende jaarstukken 2020 van de gemeente Beemster zijn opgesteld volgens de voorschriften in het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (hierna: BBV). In de aanbiedingsbrief las u al in welke programma's de grootste afwijkingen in 2020 zijn gerealiseerd en wat de oorzaak is van het financieel resultaat. Daarnaast doet het college in de aanbiedingsbrief een voorstel aan u als gemeenteraad voor de bestemming van het resultaat. Achtereenvolgens komen aan de orde: • De verantwoording van de programma’s; • De algemene dekkingsmiddelen; • Het overzicht overhead, VPB en onvoorzien; • Het financieel resultaat 2020; • De verplichte paragrafen bij de jaarrekening; • De balans per 31 december 2020 met toelichting. In de bijlagen treft u ten slotte aan: • De portefeuilleverdeling van het college van B&W; • Het overzicht van baten en lasten op programma- en beleidsveldniveau; • Het overzicht van baten en lasten per taakveld/programma; • Het overzicht van en toelichting op reserves; • Het overzicht van in 2020 afgesloten kredieten en nog doorlopende kredieten; • De Sisa-verantwoording 2020 (dit betreft de verantwoording naar het Rijk); • De bezoldiging van topfunctionarissen; • De begrotingsonrechtmatigheid; • De beleidsindicatoren • De controleverklaring.
OPBOUW VAN DE HOOFDSTUKKEN De verantwoording van de programma’s De programmaverantwoording 2020 is opgezet met inachtneming van de meest actuele versie van het BBV. Per programma komt aan de orde: • Wat willen we bereiken met het programma, ofwel de beoogde maatschappelijke effecten? In deze paragraaf geven we aan wat Beemster in de bestuursperiode van het betreffende jaar wil bereiken met het betreffende programma. • Wat hebben we gedaan om de gewenste maatschappelijke effecten te bereiken? In deze paragraaf geven we aan welke prestaties voor 2020 zijn toegezegd en wat daarvan wel of niet (volledig) is gerealiseerd. Als bepaalde, voor 2020 toegezegde acties en prestaties niet konden worden afgerond, geven we aan wat hiervan de reden is en of de actie alsnog wordt uitgevoerd en afgerond. • Wat heeft het gekost? Deze paragraaf behandelt als eerste de lasten en baten per programma en de onderverdeling hiervan naar de afzonderlijke beleidsvelden. Afwijkingen groter dan € 25.000 ten opzichte van de begroting 2020 worden toegelicht. In de afwijkingenkolom wordt de begroting minus de realisatie gepresenteerd. Hierdoor is er niet altijd sprake van aansluiting tussen de toelichting op de afwijkingen en het totaal aan afwijkingen. In de tabellen kunnen afrondingsverschillen zichtbaar zijn tussen de som van de afzonderlijke producten en het hele programma.
Daarna volgt een overzicht van de reserves binnen dit programma en tot slot volgen de investeringen.
8
Jaarstukken 2020 | Leeswijzer
Algemene dekkingsmiddelen Met inachtneming van het BBV moet er ook verplicht een onderdeel overzicht algemene dekkingsmiddelen in de programmaverantwoording staan. Dit onderdeel is opgenomen in hoofdstuk 3 Algemene dekkingsmiddelen. Deze middelen kennen, in tegenstelling tot heffingen als het rioolrecht of de afvalstoffenheffing, geen vooraf bepaald bestedingsdoel. De niet vrij besteedbare heffingen worden, evenals de ontvangsten van de specifieke uitkeringen in de programma’s waarvan ze voor een deel de kosten dekken, verantwoord. Het overzicht overhead, VPB en onvoorzien In de programma's moeten alleen de kosten worden opgenomen van het primaire proces. De kosten moeten zoveel mogelijk direct worden toegerekend aan de betreffende taken en activiteiten. Activiteiten die onder de overhead vallen, zijn grofweg in te delen in: ondersteunende afdelingen (zoals activiteiten van personeelszaken, facilitaire zaken, financiën) en ondersteunende personen op de taakvelden (zoals activiteiten van leidinggevenden, secretariaat).Om te kunnen vaststellen welke kosten onder de overhead vallen, is de volgende definitie opgesteld: "alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces". De post ‘onvoorzien’ is bedoeld als dekking voor (een schatting van) uitgaven die niet zijn voorzien in de begroting.
Het bedrag hiervoor wordt geraamd per programma of voor de begroting in zijn geheel. Het is wettelijk voorgeschreven dat er een post ‘onvoorzien’ wordt opgenomen. Voor Beemster is een post onvoorzien opgenomen van € 25.000. Als gevolg van de invoering van de 'Wet modernisering Vpb-plicht overheidsondernemingen' zijn gemeenten verplicht vennootschapsbelasting (Vpb) te betalen als zij een fiscale onderneming hebben. Dit onderdeel is hier ook opgenomen. Het financieel resultaat 2020 Dit hoofdstuk geeft een samenvattend overzicht van de baten en lasten van de afzonderlijke programma’s en de algemene dekkingsmiddelen. Dit wordt het resultaat voor bestemming genoemd. Conform het BBV worden hierna de mutaties in de reserves gepresenteerd. Deze worden vergeleken met de mutaties zoals die zijn opgenomen in de begroting en de bijstellingen op de begroting die door de gemeenteraad zijn vastgesteld. Hierna resteert het zogenaamde resultaat na bestemming. De gemeenteraad wordt voorgesteld aan dit bedrag een bestemming te geven. Dit resultaat krijgt een bestemming in de besluitvorming door de Raad bij de vaststelling van de programmarekening. De paragraaf eindigt met een beschrijving van eventuele gebeurtenissen die zich hebben voorgedaan na balansdatum en niet zijn verwerkt in de programmarekening.
De paragrafen In de paragrafen doen we verslag van het (financiële) beleid en de uitvoering daarvan. Op basis van artikel 9 van het BBV worden in de programmarekening in afzonderlijke paragrafen de beleidslijnen vastgelegd met betrekking tot relevante beheersmatige aspecten en tot de lokale heffingen. Doel van de paragrafen is dat onderwerpen die versnipperd in de programmarekening staan, worden gebundeld in een kort overzicht, waardoor voldoende inzicht wordt verstrekt. De paragrafen geven een dwarsdoorsnede van de programmabegroting. De balans en toelichting In dit hoofdstuk zetten we allereerst uiteen welke waarderingsgrondslagen we hanteren in Beemster. Daarna volgt een beschrijving en toelichting van de afzonderlijke onderdelen van de balans en de mutaties die in 2020 zichtbaar zijn.
9
Jaarstukken 2020 | Leeswijzer
Bijlagen In de bijlagen geven we een aantal overzichten die deels verplicht zijn (Sisa en overzicht taakvelden) en deels informatief voor de gemeenteraad zijn. De bijlagen worden hier verder niet toegelicht.
10
Jaarstukken 2020 | Leeswijzer
PROGRAMMAVERANTWOORDING 1. PUBLIEKSDIENSTEN VOOR BEEMSTER
12
2. DE BEEMSTER SAMENLEVING
16
3. WONEN EN RUIMTELIJKE KWALITEIT IN BEEMSTER
27
4. DUURZAAMHEID EN MILIEU IN BEEMSTER
33
5. DE BEEMSTER OMGEVING
38
6. VEILIG IN BEEMSTER
42
7. WERKEN IN BEEMSTER
46
8. BESTUUR EN STAF
50
11
Jaarstukken 2020 | Programmaverantwoording
P�r�o�g�r�a�m�m�a
1
P U B L I E K S D I E N S T E N V O O R � B E E M S T E R Portefeuillehouder: burgemeester mw. H.C. Heerschop
Wat willen we bereiken met het programma Publieksdiensten 1 Beoogd maatschappelijk effect beleidsveld Publieksdienstverlening • Vanaf 1 januari 2020 is de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) van kracht. De BIO vervangt de bestaande baselines informatieveiligheid voor gemeenten, Rijk, waterschappen en provincies. De BIO is een doorontwikkeling van de bestaande baseline. We grijpen deze ontwikkeling aan om de informatiebeveiliging voor Beemster verder te professionaliseren. • Ook in 2020 zal de verplichte ENSIA (Eenduidige Normatiek Single Information Audit) weer worden uitgevoerd. Met ingang van 1 januari 2020 wordt de Baseline Informatiebeveiliging Gemeente (BIG) vervangen voor de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO). ENSIA 2020 zal dan ook voor het eerst gebaseerd zijn op dit nieuwe normenkader. • In 2020 werken we uit hoe de toekomstige dienstverlening eruit gaat zien van de nieuwe gemeente Purmerend. • In 2020 breiden we de digitale dienstverlening verder uit met onder andere het opvragen van uittreksels, aangifte van overlijden (voor uitvaartondernemers) en de melding voorgenomen huwelijk. • Naar verwachting neemt het aantal huwelijken in 2020 iets af. Op de gemeentelijke website is er aandacht voor het product trouwen. We gaan videofilmpjes van de trouwambtenaren plaatsen om het trouwen meer te promoten.
• De invoering van het zaakgericht werken is in volle gang. In 2020 maken we de overstap naar een nieuw zaaksysteem, waarmee we in de komende jaren onder meer de digitale dienstverlening verder kunnen ontwikkelen en het archief kunnen digitaliseren. De zaakgerichte manier van werken is een randvoorwaarde voor bijvoorbeeld de implementatie van het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO), zoals die nu onder regie van het ministerie van BZK tot stand komt. De prioriteit ligt nu bij de digitalisering van bouwdossiers, waar een start mee is gemaakt. Dit is onder andere nodig voor het omgevingsloket en efficiency van hulpdiensten. Het project loopt door tot 2024. Vanaf 2021 is er een aanvullend bedrag nodig van € 66.000. De totale kosten voor Beemster bedragen namelijk € 90.000 minus bijdrage ISW € 24.000 = € 66.000. Deze aanvulling is niet opgenomen in de begroting en zal middels een collegevoorstel in 2020 behandeld worden.
12
Jaarstukken 2020 | Programmaverantwoording
Wat hebben we daarvoor in 2020 gedaan • Ondanks corona zijn de bereikbaarheid en de openingstijden van het Klantencontactcentrum en Burgerzaken, als vitale dienstverlening niet aangepast. De vrije inloop voor de burgers is beperkt en overgegaan in werken op afspraak. Daarnaast zijn veel aanvragen van de producten, via beeldbellen afgehandeld. • Door de opeenvolgende coronamaatregelen zijn een aantal huwelijken een paar keer verschoven in 2020 en verplaatst naar 2021. • Steeds meer producten zijn digitaal afgehandeld. Door de komst van nieuwe e-diensten als o.a. verhuizen in én naar Purmerend, naamgebruik, geheimhouding, melden vermissing reisdocument en het aanvragen van een uittreksel is het digitaal mogelijk gemaakt om in 2020 een aantal producten via de website aan te vragen. Grote stap voorwaarts voor burgers en ondernemers is ook de digitale melding overlijden en geboorte. • Uit de positieve jaarcijfers blijkt dat de burgers en ondernemers hun producten en diensten van Burgerzaken hebben kunnen afnemen. • In 2020 is de kwaliteitsverbetering van de BAG/WOZ objectadministratie gereed gekomen en de omzetting naar taxeren op gebruiksoppervlakte (GBO) is daarmee van start gegaan. Per 1 januari 2022 wordt de WOZ waarde bepaald op basis van gebruiksoppervlakte.
• De nieuwe buurt- en wijkindeling voor de gemeente Purmerend na de fusie is in 2020 vastgesteld in de raad van Purmerend en Beemster. • Het Datalab heeft in 2020 van de VNG een aanmoedigingssubsidie gekregen van 30k om in samenwerking met andere gemeenten Atlas door te ontwikkelen. 1 Beleidsveld Publieksdienstverlening Bestuurlijke producten en kengetallen BESTUURLIJKE PRODUCTEN 2020 Bestuurlijke producten 2020 - 2023
Jaartal
Kwartaal
Legesverordening
Jaarlijks
4e kwartaal
Algemene plaatselijke verordening
2019
1e kwartaal
KENGETALLEN Aantal huwelijken 2019
Aantal huwelijken 2020
Trouwzaal
4
6
Trouwzaal (kort zakelijk huwelijk)
1
4
Spreekkamer (kosteloos)
8
11
Omzetting partnerschap in huwelijk (zonder ceremonie)
4
0
Golfbaan Beemster
0
0
Betje Wolff
1
2
Bezoekerscentrum Beemster
0
0
Agrarisch museum
0
1
Het Heerenhuis
7
8
Fort Resort Beemster
25
17
Fort bij Spijkerboor
0
0
Keyserin
0
1
Stoer in de Beemster
1
0
Totaal
51
50
Locatie Gemeentehuis:
13
Jaarstukken 2020 | Programmaverantwoording
Onderdeel
2018
2019
2020
9.750
9.748
10.027
Rijbewijzen
903
1.176
1.079
Paspoorten
918
462
215
Identiteitsbewijzen
404
362
256
Uittreksel uit persoonsregister
113
160
106
Huwelijksvoltrekkingen
59
51
33
Registraties partnerschap
9
5
11
Verkiezingen
2
2
0
Stembureaus
6
6
6
Opbrengst begrafenisrechten
51.289
29.404
44.816
Aantal begrafenissen/ bijzettingen/asverstrooiingen
20
20
13
Aantal WOZ-beschikkingen
5.630
5.653
5.749
Aantal bezwaren op WOZbeschikkingen
207
300
323
Aantal bezwaren gegrond (geheel of gedeeltelijk)
99
120
87
Burgerzaken: Aantal inwoners
Lijkbezorging:
Uitvoering Wet WOZ:
Wat heeft het gekost in 2020 Realisatie 2019 Begroting 2020 Begroting 2020 primitief bijgesteld
Realisatie 2020
Afwijking
Lasten
-938.744
-764.286
-756.732
-761.409
-4.677
Baten
213.168
208.176
204.176
185.125
-19.051
Saldo
-725.576
-556.110
-552.556
-576.284
-23.728
Het programma Publieksdienstverlening heeft per saldo een nadeel van € 24.000. Dit wordt veroorzaakt door € 5.000 hogere lasten en € 19.000 lagere baten. De belangrijkste verschillen worden hieronder toegelicht. AFWIJKINGEN BELEIDSVELD PUBLIEKSDIENSTVERLENING Lasten Hogere kosten i.v.m. informatiebeveiliging en -kwaliteit (ENSIA)
Baten
-16.000
Reisdocumenten en rijbewijzen , lagere lasten en lagere baten
26.000
Hogere lasten (groot) onderhoud begraafplaats
-16.000
-29.000
Diversen
1.000
10.000
Totaal
-5.000
-19.000
AFWIJKING BELEIDSVELD PUBLIEKSDIENSTVERLENING Afwijkingen onder 25.000 euro worden niet toegelicht. RESERVES Bestemmingsreserve stelsel basisregistraties In 2014 is conform besluitvorming uit het meerjarenperspectief 2015 (raadsbesluit 1129811) € 525.000 ten laste van de algemene reserve gebracht. De reserve dient ter dekking van de (geraamde) incidentele uitgaven voor de
14
Jaarstukken 2020 | Programmaverantwoording
wettelijke verplichting om het stelsel van basisregistraties op te bouwen. De stand van deze reserve bedraagt per 31 december 2020 € 63.000. VOORZIENINGEN De rechten voor het door de gemeente onderhouden van een grafruimte of plaats kunnen worden afgekocht voor een bepaalde tijd met een maximum van 30 jaar. Deze afkoopsommen worden in de voorziening gestort voor toekomstige onderhoudskosten. Jaarlijks valt daaruit dan ook weer een bedrag vrij als dekking van de exploitatiekosten. In 2020 is € 6.000 gestort en € 8.000 onttrokken uit de voorziening. De stand van deze voorziening er 31 december 2020 € 88.000. INVESTERINGEN In 2020 zijn er geen afwijkingen op de investeringen. INCIDENTELE BATEN EN LASTEN Onderwerp
Lasten
Basisregistratie topografie (BGT-incidenteel)
22.800
Totaal
22.800
15
Jaarstukken 2020 | Programmaverantwoording
Baten -
P�r�o�g�r�a�m�m�a
2
D E �B E E M S T E R �S A M E N L E V I N G Portefeuillehouder: wethouder dhr. J.R.P.L. Dings
Dit programma omvat gemeentelijke taken binnen het sociaal domein: kunst en cultuur, sport en recreatie, wijkmanagement, jeugd, onderwijs, maatschappelijke ondersteuning en werk en inkomen. Door de bredere taken en verantwoording op deze beleidsterreinen wordt er doorlopend gezocht naar de samenhang en samenwerking tussen de beleidsvelden.
Wat willen we bereiken en wat hebben we daarvoor gedaan 1 Beleidsveld Maatschappelijke ondersteuning We streven een samenleving na waarin iedereen op gelijke voet mee kan doen. Beemsterlingen die vanwege hun beperking of andere redenen hulp nodig hebben, krijgen op de vraag afgestemde ondersteuning. Mensen blijven zo lang mogelijk zelfstandig wonen en steunen elkaar zoveel mogelijk. Daarnaast biedt de gemeente laagdrempelige ondersteuning, zodat een beroep op de Wmo wordt gedaan wanneer er geen andere mogelijkheden aanwezig zijn. Er is een samenhangende zorgstructuur, die goed aansluit op de basisvoorzieningen. Samenwerking tussen de verschillende (keten)partners is hierbij cruciaal. WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN? • Welzijnsorganisaties als Clup Welzijn, SMD, MEE Cliëntondersteuning en WelzijnWonenPlus zijn door de coronasituatie gedwongen geweest de manier van werken aan te passen. De innovatieve en creatieve instrumenten met name op het gebied van digitalisering hebben gemaakt dat inwoners op ook een andere maar zeker positieve én dus blijvende wijze van maatschappelijke ondersteuning hebben kunnen gebruik maken. • Al werkende weg en niet bijtend met het jeugd- en jongerenwerk is het gebouw van jongerencentrum Beejee in Middenbeemster ingezet als bredere welzijnsaccommodatie ten bate van de geconstateerde ruimtebehoefte voor ontmoeting en activiteiten.
• Er wordt blijvend aandacht besteed aan het nog toegankelijker maken van de gemeente voor inwoners met een beperking, bijvoorbeeld door knelpunten in de openbare ruimte aan te pakken en bewustwording te vergroten. • Tijdens de Regenboogweek werd de Regenboogvlag gehesen. De vlag staat symbool voor de sociale acceptatie van lesbiennes, homo’s, biseksuelen, transgenders en intersekse personen (LHBTI). Met Paarse Vrijdag hebben we scholen lespakketten aangeboden om seksuele- en genderdiversiteit bespreekbaar te maken. • In 2020 hebben we samen met de aanbieders van Wmo-maatwerkvoorzieningen een inkoopprocedure doorlopen om tot nieuwe contracten voor hulp bij het huishouden, individuele begeleiding, dagbesteding en kortdurend verblijf te komen. Gemeenten zijn op basis van de AMvB reële prijs verplicht te onderbouwen hoe de reële kostprijs/tarieven tot stand zijn gekomen. De AMvB is in 2017 in werking getreden en was dus nog niet van kracht tijdens de vorige inkoopprocedure/contracten. Het objectief onderbouwen van de tarieven heeft geleid tot
16
Jaarstukken 2020 | Programmaverantwoording
een lichte stijging van de producten HBH, individuele begeleiding regulier, dagbesteding en kortdurend verblijf en tot een daling van het tarief individuele begeleiding specialistisch. • Aangezien het niet altijd mogelijk is om zonder hulp van de overheid tot een oplossing te komen hebben we in 2020 een toenemend beroep gezien op de Wmo maatwerkwerkvoorzieningen hulp bij het huishouden, individuele begeleiding en dagbesteding. De toename van het aantal indicaties, veroorzaakt door vergrijzing, extramuralisering en het landelijk ingevoerde abonnementstarief (vaste maximale eigen bijdrage Wmo van € 19,00 per maand) heeft ertoe geleid dat het geraamde bedrag in de begroting voor hulp bij het huishouden, individuele begeleiding en dagbesteding onvoldoende is gebleken. Wel moet hierbij de opmerking worden gemaakt dat de geraamde uitgaven voor individuele begeleiding en dagbesteding in de begroting 2020 aanzienlijk lager waren dan in de begroting 2019. • Inwoners van de gemeente Beemster waren in 2019 zeer tevreden over de uitvoering van de Wmo door de gemeente. Dit bleek uit het in juni 2019 gehouden Cliëntervaringsonderzoek Wmo. Dit onderzoek is in 2020 niet uitgevoerd vanwege de coronacrisis. Er zijn in 2020 echter geen signalen die erop wijzen dat inwoners minder tevreden zijn. In 2021 zal het onderzoek weer worden uitgevoerd.
• ZCN voert het aanvullend openbaar vervoer uit voor regio Waterland. We zien sinds de start van de coronacrisis een sterke afname in het gebruik van dit vervoer. ZCN is de eerste maanden van de crisis financieel gecompenseerd. Voor de overige maanden is de gemeente met ZCN in gesprek. De verwachting is dat de totale kosten van 2020 binnen de begroting blijven. • Per 1 januari 2020 is Handicare gecontracteerd voor het bieden en plaatsen van trapliften. Dit contract is tot stand gekomen na een regionale aanbesteding van de regio Zaanstreek-Waterland. Er is sprake van een stijging in het aantal verstrekte trapliften. Dit komt waarschijnlijk mede door het abonnementstarief, de vergrijzing en de druk op de huidige woningmarkt waardoor mensen niet kunnen doorstromen naar een gelijkvloerse woning, zodra dit nodig is. • Het nieuwe contract voor hulpmiddelen kenmerkt zich door een hoger onderhoudstarief en een lager aankooptarief ten opzichte van het vorige contract dat tot 1 april 2020 geldig was. Hetgeen voor Beemster tot hogere uitgaven in 2020 • heeft geleid dan was geraamd in de begroting. De hogere uitgaven kunnen mede verklaard worden doordat er verhoudingsgewijs in 2020 meer nieuwe verstrekkingen van hulpmiddelen zijn geweest. • Sinds juli 2019 is de rol van toezichthouder belegd bij GGD Amsterdam (daarvoor bij GGD ZaanstreekWaterland).
GGD Amsterdam kan Toezicht Wmo kwalitatief beter uitvoeren en voor een lager bedrag dan onder GGD Zaanstreek-Waterland het geval was. In 2020 is het product hulp bij het huishouden kwalitatief onderzocht door de toezichthouder. Hierover wordt u verder geïnformeerd middels het Jaarverslag 2020 Toezicht Wmo. • In 2020 hebben de portefeuillehouders Wmo uit de regio Zaanstreek-Waterland het samenwerkingsplan met Zilveren Kruis vastgesteld. Hierin zijn op de thema’s Ouderen en GGZ een aantal speerpunten geformuleerd welke wij de komende jaren verder willen uitwerken. Het doel van de samenwerking tussen gemeenten en zorgverzekeraar/zorgkantoor Zilveren Kruis is om voor onze een inwoners een betere samenwerking tussen de Wmo, Wet langdurige zorg (Wlz) en de Zorgverzekeringswet (Zvw) tot stand te brengen, zodat onze inwoners in de toekomst minder of geen hinder meer zullen ondervinden van de “schotten” die tussen de verschillende wetten bestaan. • Het Netwerk Dementie Zaanstreek-Waterland heeft in 2020 de voorbereidingen getroffen voor het opstellen van een plan voor de komende jaren: het Plan ‘21-’25. Onder andere de cliëntreis is in kaart gebracht en er is een regioanalyse uitgevoerd. Bij het opstellen van het plan gaan ook de Dementie monitor mantelzorg en de Zorgstandaard Dementie uit 2020 gebruikt worden.
Daarnaast zijn in 2020 de voorbereidingen getroffen voor het openen van een Slimotheek in gemeente Purmerend. • Samen met onze welzijnspartners zijn activiteiten opgezet om mantelzorgers te informeren over de ondersteuning die ze kunnen krijgen en is deze ondersteuning gegeven. Daarnaast is nieuwe vorm van ondersteuning voor mantelzorgers ontwikkeld: respijthulp. Dit is ondersteuning voor korte periodes waarmee mantelzorgers
17
Jaarstukken 2020 | Programmaverantwoording
(structureel) kunnen worden ontlast. Deze ondersteuning kan per 2021 ingezet worden. De verwachting is dat dit een goede aanvulling is op het bestaande aanbod van mantelzorgondersteuning. 2 Beleidsveld Jeugd en Jeugdzorg De gemeente investeert in goede preventie en zorgt ervoor dat ouders weten waar ze terecht kunnen voor informatie, advies en lichte vormen van ondersteuning voor hun kinderen. Door te investeren in die basis zorgen we ervoor dat kinderen en jongeren zo goed mogelijk opgroeien. Soms is echter meer nodig. Door preventieve maatregelen voorkomen we vaker dat problemen erger worden en kunnen we soms de opschaling naar zwaardere zorg voorkomen of eerder afschalen. WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN? • Voor een startend initiatief als Buurtgezinnen is 2020 een uitdagend jaar geweest. Aangezien het grotendeels onmogelijk was om gezinnen te bezoeken, heeft de coördinator van Buurtgezinnen niet de inzet kunnen leveren die ze graag had gewild. Desalniettemin waren er in september al 2 gezinnen aan elkaar gekoppeld. Speciaal voor de corona – een periode die ook voor gezinnen met jonge kinderen heftig is – heeft Buurtgezinnen afgelopen zomer ‘vakantiegezinnen’ opgezet, in overleg met de gemeente. Gericht op tijdelijkheid, waardoor de drempel voor steungezinnen laag is.
3 Beleidsveld Werk en Inkomen De krapte op de huidige arbeidsmarkt biedt in zijn algemeenheid kansen om meer mensen te laten werken naar vermogen, om daarmee in hun levensonderhoud te voorzien. Het bedrijfsleven heeft een toenemende bereidheid om de vacatures, werkzaamheden en begeleiding aan te passen aan de mogelijkheden. Het beeld in de Beemster is afwijkend van het landelijke beeld. De cliënten die een uitkering ontvangen, ontvangen dit over het algemeen al langere periode met duidelijk aanwijsbare redenen. Voor Beemsterlingen die niet, of niet helemaal mee kunnen doen in de maatschappij hebben we wel mogelijkheden om ze te ondersteunen en op weg te helpen. WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN • De re-integratie van de Participatiewet is belegd bij de gemeente Purmerend, die het heeft uitbesteed aan Werkom. In 2020 heeft Werkom de volgende werkzaamheden uitgevoerd: Aanmelding en intake
10
Dariuz Wegwijzer
3
Werkdiagnose / Werkplan
2
Werkleertraject
8
Individuele begeleiding
23
Werkcafé
8
• In 2020 zijn voorbereidingen getroffen voor actualisering van het beleidsplan integrale schuldhulpverlening. In het eerste kwartaal 2021 wordt deze ter vaststelling aangeboden aan de raad. • In 2020 is in het kader van armoedebestrijding vooral inzet uitgegaan naar de ondernemers. Denk aan budgetcoaching en trajecten schuldhulpverlening. • Om ondernemers te ondersteunen tijdens de coronacrisis, is de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) in het leven geroepen. Het kan hierbij gaan om bijstand in de kosten van levensonderhoud en/of bijstand voor bedrijfskrediet. Halte Werk voert voor de gemeente Purmerend deze werkzaamheden uit. De Tozo 1 kon aangevraagd worden voor de periode maart t/m mei, de Tozo 2 voor de periode juni t/m september en Tozo 3 vanaf oktober t/m maart 2021. Voor de aantal aanvragen Tozo nieuwe en verlengingen verwijzen we naar de Sisa bijlage. • Door de coronacrisis is het aantal uitkeringen gestegen met 11%. Deze stijging wordt met name veroorzaakt door een lagere uitstroom naar werk. Het aantal vacatures is gedaald en een groot deel van de werkleertrajecten bij
18
Jaarstukken 2020 | Programmaverantwoording
Werkom moest noodgedwongen tijdelijk worden stopgezet als gevolg van de coronamaatregelen. De kans is daardoor groot dat het langer duurt voordat mensen aan het werk komen. • De invoering van de nieuwe Wet Inburgering is uitgesteld naar begin 2022. Daardoor heeft de voorbereiding op een laag pitje gestaan. In 2020 hebben we ons vooral gericht op het verbeteren van de huidige dienstverlening aan de zgn. ‘ondertussengroep’. • In mei 2020 is de beleidsnotitie en het uitvoeringsprotocol Social Return herzien en vastgesteld door gemeente Beemster (als contractant). Door deze herziening worden meer kansen gecreëerd, tevens is sociaal inkopen (bijvoorbeeld bij Werkom) opgenomen. werkelijk
werkelijk
begroot
werkelijk
2018
2019
2020
2020
Aantal WW-uitkeringen 108
105
100
148
64
65
69
24
20
20
22
Beëindigde uitkeringen 22
21
23
16
Uitkeringsgerechtigden IOAW 2
4
3
4
Uitkeringsgerechtigden IOAZ 1
0
0
0
Arbeidsmarktinfo: Bijstandsverlening:
Uitkeringsgerechtigden Participatiewet: 68 Prognose uitkeringen: Opgestarte nieuwe uitkeringen
Inkomensvoorzieningen:
Gemeentelijke minimabeleid: Aanvragen bijzonder bijstand
42
40
40
34
Compensatie eigen risico
65
65
65
56
Aanvragen minimabeleid
172
170
170
140
Aanvragen individuele inkomenstoeslag
29
30
30
22
Stand op 1 januari betreffend jaar
0
7
0
4
Taakstelling over dat jaar
13
8
8
8
Gerealiseerd in dat jaar 6
11
8
7
Eindstand betreffend jaar
4
0
5
Statushouders:
7
4 Beleidsveld Kunst en Cultuur • Bij de vaststelling van de begroting 2018-2022 is besloten tot een besparing op de subsidies voor cultuur. Dit heeft nog steeds gevolgen voor het culturele aanbod in Beemster. We kijken samen met organisaties naar alternatieve vormen van inkomsten, zodat er een samenhangend cultuur en cultuurhistorisch aanbod in Beemster behouden kan blijven. • We zetten in op de versterking van het onderwijs met cultuur en maken daarbij gebruik van Brede School Beemster en culturele organisaties. De Brede School Beemster is een samenwerking tussen diverse partners, waaronder de Beemster basisscholen. Er wordt een buitenschools programma geboden, waardoor kinderen zich verder kunnen ontwikkelen in sport, cultuur en andere dingen. Er was altijd al een groter aanbod in sport, zoals korfbal etc. Er is gekeken of het mogelijk was om meer cultuur te kunnen bieden, zodat kinderen zich
19
Jaarstukken 2020 | Programmaverantwoording
ook in cultuur verder kunnen ontwikkelen. Een voorbeeld is een nieuw aanbod in zang en dans, waarbij er een samenwerking tot stand is gebracht tussen de Brede School Beemster en de kinderkoren/tienertheater. WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN • Door COVID-19 en bijbehorende coronamaatregelen heeft het culturele leven in Beemster vanaf maart 2020 voor een groot deel stil gelegen. Tijdens de lockdown perioden waren culturele instellingen gesloten en mochten amateurkunstverenigingen niet bij elkaar komen. In de andere maanden konden culturele instellingen slechts met een beperkte bezoekerscapaciteit open en mochten verenigingen alleen onder strikte voorwaarden bijeenkomen. • In het najaar 2020 is een steunpakket COVID-19 voor het lokale culturele veld in Beemster gepresenteerd, waardoor een groot deel van de coronaschade bij instellingen en verenigingen is gedekt en is gewerkt aan financieel gezonde culturele instellingen. • Door COVID-19 is minder ingezet op de versterking van samenwerking om meer inkomsten uit bezoekers van Beemster te genereren. Wel hebben instellingen en verenigingen samengewerkt om nieuwe diensten en producten aan te bieden (onder andere via het Bezoekerscentrum Beemster). • Er is ingezet op de versterking van het onderwijs met cultuur. De eindmusicals zijn in verband met COVID-19 via RTV Purmerend uitgezonden i.p.v. georganiseerd in De Purmaryn.
Daarnaast is aan culturele instellingen en verenigingen in Beemster gevraagd een digitale les te verzorgen die het onderwijs kan inzetten. Het materiaal wordt begin 2021 opgeleverd. • In 2020 is ook een eerste stap gemaakt in de harmonisatie van het cultuurbeleid met gemeente Purmerend. Er is een amateurkunstverordening opgesteld en op basis hiervan zijn de subsidies voor 2021 verleend. Voor de amateurkunstverenigingen betekende dit een hogere subsidie dan voorgaande jaren. • Door COVID-19 zijn de gesprekken met RTV Purmerend over de mogelijkheden voor het aanbieden van een lokaal toereikend media-aanbod in Beemster uitgesteld tot begin 2021. 5 Beleidsveld Sport en Spelen Een sterk ontwikkeld verenigingsleven, een gevarieerd aanbod van sportstimuleringsactiviteiten en goede sport- en recreatievoorzieningen maken het de inwoners gemakkelijk om gezond te leven en elkaar te ontmoeten. Specifiek aandachtspunt is dat de jeugd in de gelegenheid is om deel te nemen aan sportactiviteiten om ze een gezonde levensstijl aan te leren en onderling contact te bevorderen (sociaal aspect). • Onze inzet is dat sportbeoefening voor jong en oud mogelijk is. Hierbij is specifiek aandacht voor de jeugd. De sportverenigingen en de scholen trekken gezamenlijk op om kinderen te laten bewegen. • We gaan met de peuteropvang in gesprek over peutergym tijdens de opvangtijd.
Deze inzet komt allerlei doelen ten goede in het kader van een doorgaande leerlijn. • Er wordt een lokaal sportakkoord opgesteld, waarin partijen afspraken maken over hoe zij met elkaar de ambities op het gebied van sport en bewegen binnen hun gemeente willen bereiken. Dit wordt bewerkstelligd door een nog aan te stellen sportformateur. Voor het aanstellen van de sportformateur en uitvoering van het sportakkoord, ontvangt de gemeente middelen van het rijk vanuit het Nationaal Sportakkoord. WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN • Algemeen: De rol van corona De wereld, Nederland, Beemster, er is met de uitbraak van de coronacrisis veel fundamenteel gewijzigd. Onzeker is hoe lang deze crisis aanhoudt; een crisis die de activiteiten op het gebied van sport, bewegen en gezonde leefstijl herdefiniëren: inhoudelijk en bedrijfsmatig. Veel van de activiteiten moesten aangepast worden of kwamen te vervallen. Sportverenigingen staan, los van trainingen, op dit moment nog grotendeels stil en het (voorgezet) onderwijs kan waarschijnlijk pas na de zomer voorzichtig weer opstarten. Te zien is dat burgers op dit moment andere keuzes maken rondom sport, bewegen, recreatie en gezonde leefstijl. Doen wat kan en overleven tot betere tijden. Ondanks deze situatie is aan veel van de “wat gaan we daarvoor doen” afspraken invulling gegeven.
20
Jaarstukken 2020 | Programmaverantwoording
• In voorbereiding op de harmonisatie voert Spurd inmiddels het beheer van de gemeentelijke accommodaties uit. Ook zijn er, met ondersteuning van de gemeente, voorzieningen getroffen om verschillende sportaccommodaties te verbeteren. Daar waar en wanneer het kon zijn door Spurd sportstimuleringsactiviteiten gericht op de jeugd geïnitieerd, zoals de Purvak. Ook in deze moeilijke coronaperiode zijn daar waar gewenst de verenigingen ondersteunt door Spurd. Zo zijn ze voorzien van financiële en praktische uitvoeringstips. De Sportraad heeft inmiddels meerdere gesprekken gevoerd met verenigingen in de Beemster om deze te laten aansluiten bij de Sportraad om zo gezamenlijk sterk te staan en de voordelen te ervaren. In gezamenlijkheid met betrokken partijen wordt inhoud gegeven aan de uitvoering van het sportakkoord. Het opnemen en mogelijk aanpassen van de sportverordeningen zal in 2021 invulling krijgen. 6 Beleidsveld Onderwijs Kinderen groeien in Beemster op tot verantwoordelijke, zelfstandige en zelfredzame volwassenen. Hun ontwikkeling door de jaren heen verloopt volgens een doorlopende lijn van 0 tot 23 jaar. Het onderwijs is de belangrijkste basisvoorziening. Onderwijs, zorgprofessionals en gemeente signaleren vroegtijdig dat kinderen extra hulp nodig hebben.
Deze kinderen kunnen rekenen op ondersteuning zoals taalonderwijs, spraaktechniek, psychologische hulpverlening en jeugdhulp. Het integreren van jeugdzorg en onderwijs is belangrijk om de ontwikkeling van het kind maximaal te ondersteunen. • De betrokken partijen in de regio werken samen bij een sluitende thuiszittersaanpak om te realiseren dat in 2020 geen enkel kind langer dan 3 maanden thuiszit zonder een aanbod van passend onderwijs en/of zorg. • We stimuleren het bewegen en gezond eten voor kinderen vanaf 2 jaar, beginnend bij de peuteropvang. • Wij stemmen met de partijen in de arbeidsmarktregio en de scholen (VO en MBO) af wie verantwoordelijk is voor kwetsbare jongeren en hun ondersteuning. • We zetten in op de versterking van het onderwijs met sport en cultuur ter bevordering van de lichamelijke en geestelijke gezondheid van de kinderen. Sport en cultuur hebben een belangrijke ontmoetings- en identiteitsfunctie; kinderen zijn hierdoor beter in staat een sociaal netwerk te ontwikkelen. Hierbij maken we gebruik van de Brede School Beemster (BSB) en onze eigen verenigingen in Beemster. Talentontwikkeling heeft hierbij de aandacht. • Op het gebied van armoede, sociaal emotionele ontwikkeling, gezondheid, duurzaamheid en drugs, wordt er gewerkt aan een passend voorlichtingsaanbod voor ouders en kind tot en met het voortgezet onderwijs.
• We stimuleren de taalvaardigheid van kinderen en hun ouders. Dit doen we samen met partners als CJG, peuteropvang, kinderopvang, bibliotheek en het onderwijs. • We werken aan een doorgaande leerlijn, al vanaf de geboorte, waarbij we preventief inzetten op kinderen met een (mogelijke) onderwijsachterstand. Dit doen we samen met partners als kinderopvang, peuteropvang, CJG en het onderwijs. • Voor peuters tussen de 2,5 en 4 jaar met een taal- en/of spraakprobleem moet een aanbod van 960 uur Vroeg- en Voorschoolse Educatie (VVE) gerealiseerd worden. Dit is voorzien vanaf augustus 2020. • Wij bieden opnieuw alle basisscholen de mogelijkheid om de eindmusical van hun groep 8 op een waar podium uit te voeren. Alle andere basisscholieren (groep 1 t/m 7) en de ouders van de kinderen uit groep 8 krijgen de kans om naar de uitvoering te kijken. Dit doen we samen met de Purmaryn, P3, NKT en het onderwijs. Verbeterpunten uit de evaluatie worden hierin meegenomen. • De inzet van schoolmaatschappelijk werk wordt meer flexibel om maatwerk mogelijk te maken. • Samen met de BSB wordt een agenda gemaakt met onderwerpen die actueel zijn binnen het onderwijs, de kinderopvang en in de gemeente. Samen geven we hier uitvoering aan. WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN • In 2020 werden we geconfronteerd met COVID-19. In maart gingen de scholen dicht en werd er thuisonderwijs gegeven.
De gemeente was verantwoordelijk voor de noodopvang. Samen met het onderwijs en de kinderopvang hebben we dit in goede banen geleid. Het gehele jaar heeft in het teken gestaan van COVID-19 en bij elke
21
Jaarstukken 2020 | Programmaverantwoording
verandering van rijksbeleid hebben we in gezamenlijkheid aanpassingen gedaan, hierdoor zijn niet alle geformuleerde ambities behaald. • Om leesplezier te bevorderen ontvingen alle groepen 8 leerlingen het boek Koning van Katoren. • Ondanks de COVID-19 restricties konden we als gemeente samen met P3, RTV Purmerend en het basisonderwijs de groepen 8 leerlingen toch voorzien van een afscheidsmusical. Door middel van opnames in P3 en latere uitzending van de musicals bij RTV Purmerend. • In schooljaar 20/21 zijn we in Middenbeemster gestart met een ouder- taalcafe’s. Laagtaalvaardige ouders hebben extra aandacht nodig omdat deze ouders vaak belangrijke informatie missen om hun kind thuis in de ontwikkeling te ondersteunen of te helpen bij school. Tegelijkertijd hebben leerkrachten of pedagogisch medewerkers van de kinderopvang vaak moeite om juist deze ouders te bereiken en een wederkerige relatie aan te gaan. Door te investeren in de taalvaardigheid van de ouder, ontstaat er beter contact met de school en kinderopvang. Daardoor kan de school/kinderopvang ook weer beter samenwerken met ouder en kind. Ouders kunnen hun kind weer beter ondersteunen in hun taalontwikkeling. En ouders ontwikkelen meer taalvaardigheden. • In 2020 heeft de BSB extra ingezet op rouwverwerking op de scholen.
Er zijn diverse online avonden geweest met een specialist voor ouders hoe rouwverwerking bij kinderen gaat. De BSB heeft ook rouwlego aangeschaft zodat kinderen hier gebruik van kunnen maken. • Begin 2020 is gestart met twee keer een half uur peutergym op de beide locaties peuteropvang in Beemster. Spurd organiseert dit sportieve moment samen met de peuteropvang. De peutergym is – naast een lekker beweegmoment – bedoeld om de motoriek van de peuters te verbeteren. • De peuteropvang aanbieder in Beemster die VVE biedt aan peuters voldeed al per januari 2020 aan de nieuwe wettelijke eis. • Het privacy convenant Thuiszitters is in april 2020 ondertekend door alle gemeenten in de regio en door alle schoolbesturen en de samenwerkingsverbanden VO en PO. Dit instrument is bedoeld om afspraken te maken rondom uitwisseling van gegevens tussen het Samenwerkingsverband, de schoolbesturen en de gemeenten. Dit convenant vloeit voort uit het document Thuiszittersaanpak, wat is ondertekend door de alle partijen in april 2018. Het is belangrijk dat een leerling die langdurig verzuimt, goed begeleid wordt en er uitwisseling is met de juiste partners van jeugdzorg, onderwijs en leerplicht. Om met elkaar samen te werken aan het terugdringen van thuiszitters en voortijdig schoolverlaters is dit convenant een randvoorwaarde. • De inzet van leerplicht op het primair onderwijs is geïntensiveerd.
Er is een pilot op een aantal scholen gestart, samen met loket jeugd. De scholen zijn onze ogen en oren en hoe eerder de signalen worden gedeeld hoe eerder er gekeken kan worden wat er nodig is voor de jongere en het gezin. Daarmee kan de school ondersteund worden ten gunste van de kinderen. • Afgelopen jaar was de start van een nieuwe vierjarige projectperiode in het kader van het regionale programma Voortijdig School Verlaten (VSV) en jongeren in kwetsbare (onderwijs) positie. Gemeenten, VO en MBO onderwijsinstellingen uit de agglomeratie Amsterdam hebben een nieuw meerjarenplan opgesteld voor de aanpak van VSV en de begeleiding van kwetsbare jongeren, ook richting arbeid. De VO, MBO instellingen en de gemeenten in de regio Zaanstreek-Waterland trekken samen op in de concretisering van dit meerjarenplan in een meerjarig plan van aanpak. • De aanpak van het jongerenloket op de scholen met kwetsbare leerlingen is verder geïntensiveerd. We trekken samen met deze scholen op om de overstap van school naar arbeid te verstevigen en we werken daarin samen met verschillende interne en externe partners zoals team leerplicht, team WMO-psych en Werkom. Bestuurlijke producten en kengetallen BESTUURLIJKE PRODUCTEN 2020 Product
Jaartal
Opzetten Armoedebeleid Jeugd nota
2020
22
Jaarstukken 2020 | Programmaverantwoording
Wat heeft het gekost in 2020 Realisatie 2019 Begroting 2020 Begroting 2020 primitief bijgesteld Lasten
-7.492.505
-8.330.920
-10.920.995
Realisatie 2020
Afwijking
-9.540.220
1.380.775
Baten
1.474.014
1.530.113
4.254.762
2.926.160
-1.328.602
Saldo
-6.018.491
-6.800.807
-6.666.233
-6.614.060
52.173
Het programma Samenleving heeft per saldo een voordeel van € 52.000. Dit wordt veroorzaakt door € 1.381.000 lagere lasten en € 1.329.000 lagere baten. De belangrijkste verschillen worden hieronder toegelicht.
Realisatie 2019 Begroting 2020 Begroting 2020 primitief bijgesteld
Realisatie 2020
Afwijking
BV021 Maatschappelijke ondersteuning Lasten
-1.723.704
Baten
-2.074.818
-1.888.899
-1.966.430
-77.531
78.739
116.875
100.875
71.081
-29.794
-1.644.965
-1.957.943
-1.788.024
-1.895.349
-107.325
Lasten
-2.606.132
-2.631.466
-2.774.842
-2.701.281
73.561
Baten
0
0
0
12.464
12.464
-2.606.132
-2.631.466
-2.774.842
-2.688.817
86.025
Lasten
-1.325.793
-1.736.897
-4.216.713
-2.919.551
1.297.162
Baten
1.100.712
1.068.882
3.743.402
2.566.712
-1.176.690
-225.081
-668.015
-473.311
-352.839
120.472
Lasten
-329.472
-329.266
-379.267
-317.359
61.908
Baten
34.428
33.244
95.332
25.415
-69.917
-295.044
-296.022
-283.935
-291.944
-8.009
-395.362
-429.442
-431.994
-425.078
6.916
BV022 Jeugd en jeugdzorg
BV023 Werk en inkomen
BV024 Kunst en Cultuur
BV025 Sport en recreatie Lasten Baten
111.382
102.331
109.031
62.249
-46.782
-283.979
-327.111
-322.963
-362.829
-39.866
Lasten
-1.112.042
-1.129.031
-1.229.280
-1.210.520
18.760
Baten
148.753
208.781
206.122
188.238
-17.884
-963.289
-920.250
-1.023.158
-1.022.282
876
Lasten
Baten
Voorzieningen wonen, rolstoel en vervoer (WRV)
-17.000
0
Hulp bij huishouden
-18.000
0
Vervoersvoorzieningen
12.000
0
Maatschappelijke opvang
19.000
0
0
-45.000
Begeleiding
-55.000
0
Dagbesteding
-39.000
0
Cliëntondersteuning
11.000
0
BV026 Onderwijs
AFWIJKINGEN BELEIDSVELD MAATSCHAPPELIJKE ONDERSTEUNING
Eigen bijdrage WMO
Diversen
9.000
15.000
Totaal
-78.000
-30.000
23
Jaarstukken 2020 | Programmaverantwoording
TOELICHTING OP AFWIJKINGEN MAATSCHAPPELIJKE ONDERSTEUNING Voorzieningen wonen, rolstoel en vervoer (WRV) Voor voorzieningen wonen, rolstoel en vervoer (WRV) is de begroting in Turap II met € 30.000 bijgesteld, vanwege de contractering van een nieuwe leverancier voor hulpmiddelen. Bij deze leverancier zijn de tarieven voor het aanschaffen van nieuwe hulpmiddelen lager en het onderhoudstarief voor hulpmiddelen hoger in vergelijking met de vorige leverancier. De lasten voor WRV in 2020 zijn € 17.000 hoger dan de bijgestelde begroting. Hulp bij huishouden Bij hulp bij huishouden is de begroting in Turap II met € 30.000 bijgesteld door toename in vraag. De toename in vraag kan enerzijds worden toegeschreven aan de vergrijzing en extramuralisering en anderzijds aan het abonnementstarief. Deze bijstelling is onvoldoende gebleken, want de lasten in 2020 voor hulp bij huishouden zijn € 18.000 hoger dan de bijgestelde begroting. Vervoersvoorzieningen Bij vervoersvoorziening zijn de lasten € 12.000 lager dan begroot. Door corona is er minder gebruik gemaakt van vervoersvoorzieningen in 2020, waardoor dit effect is ontstaan. Maatschappelijke opvang In de begroting is een bedrag opgenomen van € 19.000 om te besteden aan kwetsbare personen die maatschappelijke opvang nodig hebben. In de gemeente Beemster zijn hier echter (nog) geen voorzieningen voor. Hierdoor is dit voordeel ontstaan.
Eigen bijdrage WMO In de Turap II zijn de baten met € 16.000 naar beneden bijgesteld. Het Rijk heeft in het voorjaar 2020 bepaald, dat er over de maanden april en mei geen WMO bijdrage betaald hoeft te worden. Vanwege de RIVM richtlijnen rondom corona kon niet alle zorg door zorgaanbieders geleverd worden. De baten zijn echter nog € 45.000 lager dan de bijgestelde begroting bij Turap II. Begeleiding In Turap I is de begroting met € 193.443 naar beneden bijgesteld. Ten opzichte van deze bijstelling zijn de lasten € 55.000 hoger dan begroot bij Turap I. Sinds 2018 is de vraag naar individuele begeleiding gestegen met 18%. Het betreft enerzijds de individuele begeleiding aan bewoners met een beschermd wonen indicatie die op de wachtlijst staan omdat er geen geschikte opvangplek beschikbaar is. Anderzijds stijgt ook de vraag naar reguliere individuele begeleiding voor mensen die zelfstandig thuiswonen. Dagbesteding In Turap II is de begroting met € 30.000 naar beneden bijgegesteld omdat er een daling in de uitgaven zichtbaar was. In de eerste helft van 2020 zijn er gemiddeld 34 aanvragen per kwartaal. In de tweede helft van 2020 liep het aantal aanvragen echter op. De laatste twee kwartalen laten een gemiddelde zien van 41 aanvragen per kwartaal.
De stijging in het aantal aanvragen en daarmee de stijging in het aantal indicaties verklaart grotendeels het tekort dat nu is ontstaan van € 39.000 ten opzichte van Turap II. Cliëntondersteuning De lasten zijn € 11.000 lager dan begroot. Voor het grootste deel komt dit door een subsidie afrekening over het jaar 2019 ad. € 7.000. AFWIJKINGEN BELEIDSVELD JEUGD EN JEUGDZORG Lasten
Baten
0
12.000
GGD
89.000
0
Geïndiceerde zorg
-50.000
0
PGB
32.000
0
Gemeentelijke uitvoerignskosten
-22.000
0
Vervoerskosten Jeugd
15.000
0
Pleegzorg
10.000
0
Totaal
74.000
12.000
Regionaal Transformatiebudget
24
Jaarstukken 2020 | Programmaverantwoording
TOELICHTING OP AFWIJKINGEN JEUGD EN JEUGDZORG Regionaal Transformatiebudget De baten zijn € 12.000 hoger dan begroot. Dat komt door een teruggave vanuit de regionale samenwerking met Zaanstreek Waterland in het kader van het transformatiebudget Jeugd. GGD De lasten zijn € 89.000 lager dan begroot. Voor de gemeente Beemster heeft binnen de GGD een verschuiving van taken plaatsgevonden. Daardoor is er budget overgebleven. Geïndiceerde zorg In 2020 zijn de totale lasten van duurzame zorg, niet duurzame zorg, niet gecontracteerde zorg (BOK), dyslexie en contractering gecertificeerde instellingen (GI's) met € 50.000 toegenomen. Dit is ten opzichte van de bijgestelde begroting na Turap II. De oorzaak ligt met name bij het gemiddeld aantal kinderen in zorg in 2020 ten opzichte van 2019. Het gemiddeld aantal kinderen in zorg ten opzichte van 2019 is toegenomen met 12,4%. Het lijkt aannemelijk dat corona hier van invloed op is geweest. De ontwikkeling van de gemiddelde kosten per maand laat een grilliger beeld zien. PGB De lasten voor PGB in 2020 zijn € 32.000 lager dan de bijgestelde begroting na Turap II. Er is een trend zichtbaar dat het aantal PGB's afneemt, door een verschuiving naar zorg in natura. Deze trend heeft zich in 2020 voortgezet en geresulteerd in lagere kosten.
Daarnaast wordt er door PGB houders minder gedeclareerd bij het SVB dan op basis van hun toekenning had gekund. Gemeentelijke uitvoeringskosten Onder de gemeentelijke uitvoeringskosten vallen de kosten van de samenwerking binnen Zaanstreek Waterland (ZAWA) en de samenwerking binnen het Regionaal Ondersteuningsteam (ROT). De begroting hiervoor is in 2020 te ver naar beneden bijgesteld, waardoor dit tekort van € 22.000 is ontstaan. Vervoerskosten Jeugd Dit betreffen specifieke indicaties voor jeugdigden, waarbij vervoer naar bijvoorbeeld een zorginstelling elders in het land nodig is. Hiervan is in 2020 geen gebruik gemaakt. Pleegzorg De gemeente Beemster heeft meegedaan aan de week van de pleegzorg. Verdere activiteiten hebben binnen dit budget niet plaatsgevonden. AFWIJKINGEN BELEIDSVELD WERK EN INKOMEN Lasten
Baten
Inkomensvoorziening
119.000
0
Armoedebeleid
56.000
0
Participatie
-78.000
0
TOZO
1.175.000
-1.175.000
Diversen
25.000
-2.000
Totaal
1.297.000
-1.177.000
TOELICHTING OP AFWIJKINGEN WERK EN INKOMEN Op het beleidsveld werk en inkomen is sprake van een onderschrijding van per saldo afgerond € 120.000. Dit bestaat uit drie grotere verschillen. (1) Op het onderdeel inkomensvoorziening is sprake van een voordeel van € 119.000. Dit komt doordat de verwachte stijging van uitkeringen is uitgebleven. (2) Bij armoedebeleid is er sprake van een onderschrijding van afgerond € 56.000. Dit wordt veroorzaakt door lagere kosten bijzondere bijstand (€ 21.000) en lagere kosten armoedebeleid (€ 35.000). Er waren door corona minder aanvragen voor vergoedingen. (3) Op de taak participatie is sprake van een nadeel van € 78.000 zichtbaar. Dit bestaat vooral uit een nabetaling over 2018 en 2019 van activeringstrajecten van Werkom die abusievelijk door Purmerend waren betaald. Het restant betreft diverse kleinere mutaties. De grote afwijkingen op de baten en lasten qua volume komen door de lagere uitgaven en inkomsten in het kader van de TOZO. Begroot was € 2.613.000 aan inkomsten / uitgaven en
25
Jaarstukken 2020 | Programmaverantwoording
gerealiseerd is € 1.348.000 aan ontvangen vergoeding / doorbetaling van de vergoeding zodat er een afwijking is ten opzichte van de begroting van € 1.175.000. AFWIJKINGEN BELEIDSVELD KUNST EN CULTUUR Lasten
Baten
Gevolgen Coivd-19 culturele sector
61.000
-61.000
Diversen
1.000
-9.000
Totaal
62.000
-70.000
Gevolgen COVID-19 culturele sector De afwijking bij de baten en lasten t.o.v. de bijgestelde begroting van de Turap II wordt veroorzaakt door de aanvraag van het provinciaal steunfonds Kunst en Cultuur voor de schade COVID-19 bij de Bibliotheek ( € 46.000) en de Muziekschool ( € 15.000). AFWIJKINGEN BELEIDSVELD SPORT EN RECREATIE Kermis
Lasten
Baten
0
-32.000
Diversen
7.000
-15.000
Totaal
7.000
-47.000
TOELICHTING OP AFWIJKINGEN SPORT EN RECREATIE Kermis Er is € 32.000 minder aan baten ontvangen dan begroot. Door corona is de Beemster feestweek in 2020 niet doorgegaan en daarmee ook de kermis niet. Hierdoor is de gemeente Beemster inkomsten misgelopen, wat het tekort aan baten verklaard. AFWIJKINGEN BELEIDSVELD ONDERWIJS Lasten Onderwijsondersteuning
Baten
48.000
Onderwijs achterstandenbeleid
11.000
-11.000
Huisvesting basisonderwijs en peurteropvang
-48.000
-8.000
Diversen
8.000
1.000
Totaal
19.000
-18.000
TOELICHTING OP AFWIJKINGEN SPORT EN RECREATIE Onderwijsondersteuning De kosten voor het leerlingenvervoer zijn € 48.000 lager dan begroot. Dit wordt verklaard doordat er minder ritten zijn ingezet dan vewacht. Onderwijs achterstandenbeleid Er zijn € 11.000 lagere lasten dan begroot. Door de sluiting en beperkte opening van de scholen (COVID-19) zijn niet alle geformuleerde ambities die voor een deel bekostigd worden uit het onderwijs achterstanden gehaald. Het budget OAB hoeft niet jaarlijks uitgenut te worden. Niet ingezette middelen worden doorgeschoven naar jaar/ jaren erna. Dit veroorzaakt € 11.000 lagere baten. Huisvesting basisonderwijs en peuteropvang De hogere lasten worden voornamelijk veroorzaakt door een overschrijding op het onderhoudsbudget van de basisschool / multifunctioneel centrum Zuidoostbeemster. INVESTERINGEN In 2020 zijn er geen afwijkingen op de investeringen.
26
Jaarstukken 2020 | Programmaverantwoording
P�r�o�g�r�a�m�m�a
3
WONEN�EN�RUIMTELIJKE KWALITEIT�IN�BEEMSTER Portefeuillehouders: burgemeester mw. H.C. Heerschop en wethouders dhr. D.J. Butter en mw. A. Zeeman
Wat willen we bereiken met het programma Wonen en ruimtelijke kwaliteit 1 Beoogd maatschappelijk effect beleidsveld Wonen De gemeente Beemster is een heel aantrekkelijke gemeente om in te wonen. Net als elders in de regio is de druk op de woningmarkt hoog, waardoor zowel de prijzen van koopwoningen als de wachttijden voor een sociale huurwoning in de gemeente flink oplopen. Ook sluit het aanbod aan woningen niet altijd aan op de woonwensen of de levensfase van woningenzoekenden. Beemster is echter wel in de gelukkige omstandigheid dat er nog enkele relatief grote nieuwbouwlocaties zijn in Middenbeemster en Zuidoostbeemster. Hierdoor is het mogelijk meer diversiteit in de woningvoorraad aan te brengen in zowel prijs als in type woning, waardoor ook de doorstroming binnen de voorraad op gang kan komen. Op deze wijze kan het aanbod ook ruimer en diverser worden. Mede ten behoeve van een zorgvuldige, evenwichtige invulling van de woningbouwlocaties heeft de gemeente Beemster in 2018 een nieuwe Woonvisie 2018-2025 vastgesteld: 'Energiek en Vitaal Beemster'. Veel aandacht is er ook voor de verduurzaming van de voorraad zowel in het kader van de energietransitie als van de levensloopbestendigheid. Voor de uitvoering van de woonvisie wordt tweejaarlijks een woonagenda gemaakt.