Document · PDF

Programmabegroting 2024

Raadsvergadering 9 november 2023, gemeente BeekBij agendapunt: Raadstukken: Begroting 2024.33.396 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

Inhoudsopgave 1

Inleiding

1.1

Inleiding / Bestuurssamenvatting

1.2

Inleiding / Belangrijke data

1.3

Inleiding / Leeswijzer

1.4

Inleiding / Beek in cijfers

Financiële samenvatting

2 2.1

Financiële samenvatting / Uitgangspunten

2.2

Financiële samenvatting / Algemeen financieel perspectief

2.3

Financiële samenvatting / Per programma

Programma 1 Werk en economie

3.1

Werk en economie / Samenvatting

3.2

Werk en economie / Wat willen we bereiken?

3.3

Werk en economie / Wat doen we daarvoor?

3.4

Werk en economie / Wat kost dit programma?

Programma 2 Zorg en inkomen

4.1

Zorg en inkomen / Samenvatting

4.2

Zorg en inkomen / Wat willen we bereiken?

4.3

Zorg en inkomen / Wat doen we daarvoor?

4.4

Zorg en inkomen / Wat kost dit programma?

Programma 3 Maatschappelijke ontwikkeling

5.1

Maatschappelijke ontwikkeling / Samenvatting

5.2

Maatschappelijke ontwikkeling / Wat willen we bereiken?

5.3

Maatschappelijke ontwikkeling / Wat doen we daarvoor?

5.4

Maatschappelijke ontwikkeling / Wat kost dit programma?

Programma 4 Ruimtelijk ontwikkelen

6.1

Ruimtelijk ontwikkelen / Samenvatting

6.2

Ruimtelijk ontwikkelen / Wat willen we bereiken?

6.3

Ruimtelijk ontwikkelen / Wat doen we daarvoor?

6.4

Ruimtelijk ontwikkelen / Wat kost dit programma?

7 7.1

Programma 5 Openbare ruimte Openbare ruimte / Samenvatting

102 103

1.1

Inleiding / Bestuurssamenvatting

7.2

Openbare ruimte / Wat willen we bereiken?

105

7.3

Openbare ruimte / Wat doen we daarvoor?

107

7.4

Openbare ruimte / Wat kost dit programma?

110

Programma 6 Bestuur en organisatie

112

8.1

Bestuur en organisatie / Samenvatting

113

8.2

Bestuur en organisatie / Wat willen we bereiken?

115

8.3

Bestuur en organisatie / Wat doen we hiervoor?

116

8.4

Bestuur en organisatie / Wat kost dit programma?

124

Paragrafen

136

9.1

Paragraaf 1 / Weerstandsvermogen en risicobeheersing

137

9.2

Paragraaf 2 / Onderhoud kapitaalgoederen

146

9.3

Paragraaf 3 / Financiering

154

9.4

Paragraaf 4 / Bedrijfsvoering

159

9.5

Paragraaf 5 / Verbonden partijen

164

9.6

Paragraaf 6 / Grondbeleid

181

9.7

Paragraaf 7 / Lokale heffingen

183

9.8

Paragraaf 8 / Taakstellingen en stelposten

193

9.9

Paragraaf 9 / Wet open overheid (Woo)

197

9.10

Paragraaf 10 / Rechtmatigheid en rechtmatigheidsverantwoording

199

10 10.1 11

Investeringen

200

Meerjarig investeringsprogramma

201

Meerjarenraming 2024-2027

202

11.1

Meerjarenraming 2024-2027

203

Bijlage 1:

Samenstelling College / portefeuilleverdeling

207

Bijlage 2:

Overzicht geactiveerde kapitaaluitgaven

214

Bijlage 3:

Overzicht geraamde baten en lasten per taakveld

222

Bijlage 4:

Overzicht reserves en voorzieningen

224

Bijlage 5:

Toelichting doel en aard van reserves en voorzieningen

226

Bijlage 6:

Recapitulatie begrotingsevenwicht

235

Bijlage 7:

Begrippenlijst

241

Bijlage 8:

Lijst met afkortingen

263

Programmabegroting 2024

Inleiding / Bestuurssamenvatting

Programmabegroting 2024

1.1

Inleiding

Programmabegroting 2024

Inleiding / Bestuurssamenvatting

1.1

1.1 Inleiding / Bestuurssamenvatting Gemeente Beek: Rots in de branding Voor u ligt de begroting 2024-2027 die tot stand is gekomen in een tijd dat we op het kruispunt staan van een nieuw tijdperk. Een begroting geschreven vanuit een stabiel Beek in een onzekere wereld. Mondiaal duurt de oorlog in Oekraïne voort en heeft zijn beslag zowel ver weg als dichtbij. En op nationaal niveau hebben we na de val van het kabinet Rutte IV rekenschap te nemen van een demissionair kabinet. De periode tot het aantreden van een nieuw kabinet zal ontegenzeggelijk zorgen voor een periode van relatieve stilstand van besluitvorming ten aanzien van grote opgaven en uitdagingen op het terrein van bestaanszekerheid, hervormingsagenda Jeugd, duurzaamheid (klimaaten energiebeleid), woningbouw en het herstellen van het vertrouwen in de overheid. Juist daarom willen we als gemeente een Rots in de branding zijn. Nabij onze inwoners, verenigingen en ondernemers. Waarbij wij gestaag verder werken aan onze ambities voor deze bestuursperiode en tegelijkertijd flexibel zijn en maatwerk bieden om diegene wiens bestaanszekerheid in het geding komt door de turbulente wereld om ons heen. We continueren de opvang en ondersteuning van Oekraïense vluchtelingen in Beek en hebben oog voor de effecten die de hoge inflatie hebben voor de Baekenaren.

Daarbij is voor ons college ook nu nog het adagium leidend van voormalig wethouder Thijs van Es: We laten in Beek niemand in de kou staan. Gemeentefinanciën vanaf ravijnjaar 2026 onzeker Net als alle gemeenten maken wij ons grote zorgen over de financiële onzekerheid voor gemeenten op lange termijn. Uit de onlangs gepresenteerde Miljoenennota 2024 blijkt wederom dat er, ondanks tal van wetenschappelijke onderzoeken en adviezen, op geen enkele wijze oog en oor is voor de aantoonbare disbalans tussen reële uitgaven en de daarvoor noodzakelijke compensatie vanuit Den Haag. Sterker, het onlangs door de VNG uitgebrachte rapport ‘Taken en middelen in balans’ concludeert dat het rijk zich met de beoogde besparing van drie miljard vanaf 2026 zelf in de voet schiet. Belangrijke ambities van de landelijke overheid, die (deels) door gemeenten worden uitgevoerd dreigen namelijk stil te vallen. Conform het advies van de VNG, in afstemming met onze toezichthouder de provincie, en solidair met onze collega gemeenten in Nederland kiezen wij er voor om onze inwoners niet de dupe te laten zijn van dit onverantwoord Haags beleid. Wij bezuinigen dan ook niet op onderwijs, zorg, voorzieningen en infrastructuur om het gat te dichten. Maar presenteren een niet sluitend meerjaren perspectief om zo de impact van de landelijke keuzes ook zichtbaar te laten zijn.

De meerjarenreeks 2024-2027 inclusief vertaling van de Septembercirculaire 2023 laat hiermee het volgende beeld zien: 2024

2025

2026

2027

Saldo baten en lasten

-1.542.300

-230.900

-3.204.400

-3.099.900

Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves

1.575.500

779.900

696.200

728.000

Begrotingssaldo na bestemming

33.200

549.000

-2.508.200

-2.371.900

Waarvan incidentele baten en lasten (saldo)

14.700

-264.400

-23.000

15.300

Totaal bestaand beleid

18.500

813.400

-2.485.200

-2.387.200

Programmabegroting 2024

1.1

Inleiding / Bestuurssamenvatting

Blijven bouwen aan Beek In Beek bouwen we ondertussen gestaag voort. Met deze begroting blijven we namelijk onverminderd inzetten op de door ons in het Bestuursakkoord 2022-2026 geformuleerde 7 Beekse opgaven en de 23 daaraan gekoppelde doelen. Verder is in deze begroting rekening gehouden met toegenomen autonome kostenontwikkelingen als indexering/inflatie en aanbestedingsresultaten binnen het sociale domein. Daarnaast doen we via deze begroting ook enkele nieuwe voorstellen. Zo zijn wij overtuigd van de preventieve werking die uitgaat van de extra impuls binnen ons minimabeleid met als doel armoede verder tegen te gaan. Ook willen wij het aantoonbare succes van de pilot uitbreiding BOA’s op de subjectieve veiligheidsbeleving via deze begroting structureel verankeren. En daarnaast zien wij kansen door het Beekse cultureel erfgoed een prominentere plek te geven. Versterking solide financiële positie De gemeenteraad heeft in diverse moties en debatten aangegeven belang te hechten aan een solide financiële positie voor onze gemeente. In 2023 hebben wij hier gehoor aan gegeven door onze weerstandpositie fors te versterken. Enerzijds door het ophogen van budgetten voor ondermeer jeugdzorg in de begroting zodat het risico op kostenoverschrijding daalt, anderzijds door een storting in de algemene reserve om zo ook de absolute hoogte van ons weerstandsvermogen fors te verhogen.

In deze begroting en meerjarenraming focussen wij op het ook in de exploitatie inbouwen van voldoende buffercapaciteit met versterkte aandacht voor de structurele balans in de begroting. De raad heeft hier in debatten en per moties diverse ideeën voor aangedragen. Van het inbouwen van geoormerkte investeringsruimte tot het inbouwen van een procentueel minimaal begrotingsoverschot. Uiteraard staat dit uitgangspunt op gespannen voet met onze keuze om de korting van het rijk vanaf het ravijnjaar (2026) als tekort te presenteren. Wij geven invulling aan deze ambities op basis van de volgende uitgangspunten: • • • • •

We presenteren een solide begroting waarin budgetten die onder druk staan zijn bijgeraamd (o.a. Jeugdzorg en WMO). Onderhouds- en beheersplannen, en de bijbehorende budgetten zijn op orde. Voor te verwachten investeringen op korte en middellange termijn is er ruimte gereserveerd (specifiek BMV Beek en uitvoeringsprogramma Mobiliteitsvisie). In de jaren 2024 en 2025 dient er een afdoende begrotingsoverschot te zijn. In de jaren 2026 en verder dient het gepresenteerde tekort te allen tijden lager te zijn dan het te verwachte effect van de korting door het rijk.

Vanuit daadkracht, wendbaarheid en trots, maar zeer zeker ook vanuit een vertrouwen in een hoopvolle toekomst voor Beek, bieden wij u deze begroting 2024-2027 aan.

College van Burgemeester & Wethouders Beek, 11 oktober 2023

Programmabegroting 2024

Inleiding / Belangrijke data

1.2

1.2 Inleiding / Belangrijke data In het vergaderschema 2023 zijn de volgende data opgenomen voor de behandeling van de jaarstukken 2022: Datum

Tijdstip

11 oktober 2023 19 oktober 2023

Actie Toezending aan de gemeenteraad van de Begroting 2024.

19:00 uur

Infoavond raads- en commissieleden voor het stellen van technische vragen, eventueel digitaal.

19 oktober 2023

Indienen van feitelijke vragen door de fracties.

27 oktober 2023

Beantwoording feitelijke vragen aan de fracties.

1 november 2023

19:00 uur

Beleidsmatige bespreking van de Begroting gecombineerde commissie Bestuurszaken.

9 november 2023

16:00 uur

Vaststelling van de Begroting 2024 door de gemeenteraad.

Programmabegroting 2024

2024

1.3

Inleiding / Leeswijzer

1.3 Inleiding / Leeswijzer Bovenaan elke pagina staat een gekleurde balk die vermeldt in welk hoofdstuk u zich bevindt en met welke paragraaf de pagina begint. Op deze manier kunt u, al bladerend door het document, steeds in één oogopslag zien waar u zich bevindt. Deze begroting bestaat achtereenvolgens uit de volgende onderdelen: ;

Hoofdstuk 2 Financiële samenvatting In deze samenvatting treft u het budgettaire kader inclusief dekkingsplan van deze begroting aan.

Hoofdstuk 3 t/m 8 Programma’s De hoofdstukken zijn als volgt ingedeeld: • Hoofdstuk 3 Programma 1 Werk en economie • Hoofdstuk 4 Programma 2 Zorg en inkomen • Hoofdstuk 5 Programma 3 Maatschappelijke ontwikkeling • Hoofdstuk 6 Programma 4 Ruimtelijk ontwikkelen • Hoofdstuk 7 Programma 5 Openbare ruimte • Hoofdstuk 8 Programma 6 Bestuur en organisatie De programma’s zijn vervolgens verder onderverdeeld naar: • Samenvatting: elk programma start met een samenvatting waarin wordt aangegeven waar ons beleid is geformuleerd en welke ontwikkelingen er op het programmaonderdeel spelen, aangevuld met cijfermatige trends. • Wat willen we bereiken?: onder dit kopje worden de toekomstplannen en doelen geformuleerd, waarbij ook indicatoren worden gegeven op grond waarvan de effectiviteit kan worden beoordeeld. Let wel dit zijn vaste teksten die zijn afgeleid uit het bestuursakkoord. • Wat doen we daarvoor?: onder dit kopje worden de activiteiten beschreven die in 2024 worden opgepakt en uitgevoerd. • Wat kost dit programma?: elk programma sluit met een financiële samenvatting op taakveldniveau van het totale programma, waarna een toelichting volgt op de nieuwe onderdelen.

Hoofdstuk 9 Paragrafen In dit hoofdstuk zijn de paragrafen opgenomen. De paragrafen zijn als het ware een dwarsdoorsnede van onze begroting, waarmee vanuit een andere, programma overstijgende invalshoek de ontwikkelingen worden belicht. Hierin worden de beleidslijnen met betrekking tot beheersmatige aspecten en de lokale heffingen vastgelegd, waarbij sprake kan zijn van een grote financiële of politieke betekenis of een aanzienlijk belang bij de realisatie van programma’s.

Programmabegroting 2024

Inleiding / Leeswijzer

Hoofdstuk 10

1.3

Meerjarig Investeringsprogramma

In dit hoofdstuk wordt per programma inzicht gegeven in investeringen waarvan de realisatie start in 2024 of daarna. Voor een nadere toelichting op deze en alle andere projecten wordt verwezen naar de betreffende projectformulieren in de separate bijlage: Projectenlijst bij de Begroting 2024.

Hoofdstuk 11

Meerjarenraming 2024 – 2027

Per programma worden hier de inkomsten en uitgaven in meerjarig perspectief geplaatst. Daarnaast treft u de mutaties in de reserves aan, zodat u in de saldi een volledig inzicht wordt geboden over hoe de gemeente Beek zich financieel verhoudt tot en met 2027.

Bijlagen Tot slot zijn de bijlagen bij deze begroting opgenomen. De indeling van de bijlagen is als volgt: Bijlage 1: Samenstelling College / portefeuilleverdeling Bijlage 2: Overzicht geactiveerde kapitaaluitgaven Bijlage 3: Overzicht geraamde baten en lasten per taakveld Bijlage 4: Overzicht reserves en voorzieningen Bijlage 5: Toelichting doel en aard van reserves en voorzieningen Bijlage 6: Recapitulatie begrotingsevenwicht Bijlage 7: Begrippenlijst Bijlage 8: Lijst van afkortingen

Programmabegroting 2024

1.4

Inleiding / Beek in cijfers

1.4 Inleiding / Beek in cijfers Bron

2019

2020

2021

2022

2023

2024

Aantal inwoners

15.929

15.865

15.875

15.817

16.132

n.n.b.

Aantal 0 t/m 3-jarigen

473

502

520

531

553

n.n.b.

Aantal 4 t/m 12-jarigen

1.139

1.173

1.150

1.216

n.n.b.

Aantal 13 t/m 18-jarigen

1.025

963

894

882

884

n.n.b.

Aantal 19 t/m 64-jarigen

9.217

9.155

9.095

8.988

9.129

n.n.b.

Aantal 65-plussers

4.075

4.106

4.193

4.266

4.350

n.n.b.

Aantal niet Nederlandse nationaliteit

472

483

479

471

n.n.b.

Aantal mannen

7.774

7.749

7.738

7.699

7.850

n.n.b.

Aantal vrouwen

8.155

8.116

8.137

8.118

8.282

n.n.b.

Beroepsbevolking (15 t/m 66 jaar)

10.620

10.273

10.216

10.100

10.213

n.n.b.

Werkloosheid

595

575

620

588

551

n.n.b.

5,6%

5,0%

6,1%

5,8%

5,4%

n.n.b.

Omschrijving A. Sociale structuur (per 1 januari)

% niet werkende werkzoekenden

B. Fysieke structuur (per 1 januari) Aantal woningen

7.507

7.515

7.525

7.538

7.547

n.n.b.

Aantal bedrijven

1.751

1.759

1.810

1.925

1.980

n.n.b.

C: Financiële structuur (per 31 december) (x € 1.000)

(t/m 2022 rekeningcijfers; 2023 t/m Afwijkingenrapportage 2023, 2024 begroting)

Lasten

47.995

49.580

49.966

58.935

58.949

51.567

Gecorrigeerde lasten

47.8661

49.5511

49.8181

58.4511

58.9401

51.5581

Opbrengsten belastingen en heffingen

9.309

9.417

10.227

9.847

11.360

11.085

4.844

4.945

5.009

5.298

5.382

5.759

waarvan: •

alg.belastingen (OZB, honden-toeristenbelasting, BIZ)

•

milieuheffingen (riool, afval)

3.462

3.605

3.868

3.974

4.244

4.366

•

overige heffingen en leges

1.003

867

1.350

575

1.734

960

Algemene uitkering “oud”

20.251

21.237

23.140

27.057

27.117

29.864

Integratie-uitkering sociaal domein

1.845

1.767

1.817

1.776

1.098

1.116

Totaal Algemene uitkering

22.096

23.004

24.957

28.833

28.215

30.980

Overige inkomensoverdrachten Rijk

4.257

4.210

6.318

9.714

5.913

4.167

Overige baten

15.722

13.392

8.337

8.653

13.533

5.368

Totale baten

51.384

50.023

49.839

57.047

59.021

51.600

Programmabegroting 2024

Inleiding / Beek in cijfers

1.4

Omschrijving

Bron

2019

2020

2021

2022

2023

2024

Vaste schuld:

10.000

5.000

11.190

16.933

16.377

15.820

waarvan voor woningbouw

Lasten

3.013

3.125

3.147

3.726

3.654

3.197

Gecorrigeerde lasten

3.005

3.123

3.138

3.695

3.654

3.196

Opbrengsten belastingen en heffingen

584

594

644

623

704

688

304

312

316

335

334

357

per inwoner: 2

waarvan: •

alg.belastingen (OZB, honden-toeristenbelasting, BIZ)

•

milieuheffingen (riool, afval)

217

227

244

251

263

271

•

overige heffingen en leges

107

Algemene uitkering “oud”

1.271

1.339

1.458

1.711

1.681

1.851

Integratie-uitkering sociaal domein

116

111

114

112

Totaal Algemene uitkering

1.387

1.450

1.572

1.823

1.749

1.920

Overige inkomensoverdrachten Rijk

267

265

398

614

367

258

Overige baten

987

844

525

547

839

333

Totale baten

3.225

3.153

3.139

3.607

3.659

3.199

Vaste schuld:

628

315

705

1.071

1.015

981

waarvan voor woningbouw

Bron: 1 = Gemeente, 2 = CBS, 3 = Algemene Uitkering

1. 2.

In verband met technische verwerking van investeringen via de reserve dekking kapitaallasten. Voor 2024 inwoneraantal 1-1-2023 als deler gehanteerd.

Programmabegroting 2024

1.4

Inleiding / Beek in cijfers

Baten 2024

Lasten 2024

2 Zorg en inkomen 8%

1 Werk en economie 1%

1 Werk en economie 7%

3 Maatschappelijke ontwikkeling 2%

6 Bestuur en organisatie 23%

5 Openbare ruimte 16%

4 Ruimtelijk ontwikkelen 7%

4 Ruimtelijk ontwikkelen 3%

5 Openbare ruimte 10% 2 Zorg en inkomen 39% 6 Bestuur en organisatie 76%

3 Maatschappelijke ontwikkeling 8%

Programma (bedragen x € 1.000)

Lasten

Percentage

Baten

Percentage

1 Werk en economie

-3.356

6,51%

253

0,49%

2 Zorg en inkomen

-20.233

39,24%

4.192

8,12%

3 Maatschappelijke ontwikkeling

-4.328

8,39%

1.025

1,99%

4 Ruimtelijk ontwikkelen

-3.485

6,76%

1.486

2,88%

5 Openbare ruimte

-8.458

16,40%

5.284

10,24%

6 Bestuur en organisatie

-11.706

22,70%

39.359

76,28%

Totaal

-51.566

100,00%

51.599

100,00%

Programmabegroting 2024

Inleiding / Beek in cijfers

Programmabegroting 2024

1.4

Financiële samenvatting

Programmabegroting 2024

Financiële samenvatting / Uitgangspunten

2.1

2.1 Financiële samenvatting / Uitgangspunten Naast de basisdocumenten die aan deze programmabegroting ten grondslag liggen zijn enkele financiële uitgangspunten van toepassing, gebaseerd op landelijke en/of provinciale richtlijnen. Het betreft het percentage van 3,9% voor prijsontwikkeling zoals opgenomen in de Meicirculaire 2023. Daarnaast is bij de opstelling van de begroting uitgegaan van het volgende: • de OZB voor zowel woningen als niet-woningen stijgt met 7,2%. We hanteren een hoger index percentage dan de prijsindex om de korting op de algemene uitkering door WOZ-waarde stijging te dempen. • de rioolheffing wordt verhoogd met de index van 3,9%, conform de door de gemeenteraad op 17 februari 2022 vastgestelde Kostendekkingsplan Water en klimaatadaptatie 2022-2025. De tarieven rioolheffing worden vastgesteld door het college en ter kennisname voorgelegd aan de raad. • de afvalstoffenheffing wordt kostendekkend bepaald, mede op basis van de begroting van RWM (Regionaal afvalbedrijf Westelijke Mijnstreek). Dit leidt tot een stijging van het vast tarief afvalstoffenheffing 2024 met € 11,42 ten opzichte van 2023, zijnde 5,0%. De tarieven afvalstoffenheffing worden vastgesteld door het college en ter kennisname voorgelegd aan de raad.

• hondenbelasting, begrafenisrechten en toeristenbelasting stijgt enkel met de prijsindex van 3,9% • stijging opbrengst in rekening te brengen privaatrechtelijke tarieven, zoals huur van accommodaties (gymzalen, sporthal, sportcomplexen e.d.): 3,9%; • subsidies aan verenigingen en stichtingen op grond van de subsidieregeling ASV zijn in het kader van bezuinigingen afgeraamd met 10% op het verstrekte bedrag van 2023. In eerdere prognoses over 2024 waren de subsidies reeds verhoogd met de indexatie van 3,9%. Per saldo worden de subsidies dus verlaagd met 6,1%. • tariefstijging leges omgevingsvergunningen - gemeentelijke leges omgevingsvergunningen zijn in 2023 gebenchmarkt met omliggende gemeenten. Naar aanleiding van deze benchmark zijn de tarieven verhoogd; • tariefstijging leges voor producten en diensten van Publiekszaken: - stijging van eventuele landelijke leges worden geheel doorberekend; - gemeentelijke leges zijn in 2023 gebenchmarkt met omliggende gemeenten. Naar aanleiding van deze benchmark zijn de tarieven marktconform gemaakt. Van de totale baten inclusief reserves in deze programmabegroting (€ 51.600.000) is een aantal baten verbonden aan de inhoud van de eerste 5 programma’s. Daarnaast beschikt de gemeente over inkomstenbronnen die naar eigen inzicht kunnen worden ingezet, de zogenaamde algemene dekkingsmiddelen.

De belangrijkste algemene dekkingsmiddelen zijn de Algemene Uitkering uit het Gemeentefonds en de onroerende zaakbelasting. Andere algemene dekkingsmiddelen zijn ontvangen dividenden en de hondenbelasting. Tot de algemene dekkingsmiddelen behoren niet de rioolheffing en de afvalstoffenheffing, die immers een vastgesteld bestedingsdoel hebben. Ook de leges worden niet als algemene dekkingsmiddelen beschouwd, omdat deze qua heffing en hoogte nadrukkelijk verbonden zijn aan specifieke prestaties.

Programmabegroting 2024

2.1

Financiële samenvatting / Uitgangspunten

Algemene dekkingsmiddelen Taakveld 0.5 Treasury

Baten 2024 Ontvangen rente verstrekte geldleningen

105.000

Dividenden

99.700

Overige baten taakveld treasury

41.600

Taakveld 0.61 OZB woningen

Baten OZB

2.888.100

Taakveld 0.62 OZB niet-woningen

Baten OZB

2.607.400

Taakveld 0.64 Belastingen overig

Baten hondenbelasting

Taakveld 0.7 Algemene uitkering

Algemene uitkering gemeentefonds

29.863.700

Decentralisatie uitkering sociaal domein

1.116.000

Totaal algemene dekkingsmiddelen

Programmabegroting 2024

121.100

36.842.500

Financiële samenvatting / Algemeen financieel perspectief

2.2

2.2 Financiële samenvatting / Algemeen financieel perspectief 2024

2025

2026

2027

Saldo na Afwijkingenrapportage 2023

-572.800

-59.700

-1.289.600

-1.215.000

Consequenties doortrekken bestaand beleid en administratieve mutaties

-699.300

-778.400

-955.800

-956.800

Autonome ontwikkelingen incl. mutaties onder de € 10.000

-984.800

-621.300

-816.900

-768.800

Mutaties o.b.v. eerdere besluitvorming raad/college

1.743.700

1.468.000

13.700

28.300

Saldo

-513.200

8.600

-3.048.600

-2.912.300

Overige maatregelen

546.400

540.400

Totaal begroting 2024 en meerjarenraming

33.200

549.000

-2.508.200

-2.371.900

Elke afzonderlijke post wordt nader toegelicht: Bij a: Deze saldi komen overeen met de meerjarige begrotingssaldi van de Afwijkingenrapportage 2023. Bij b1: Hierin komen de consequenties van het doortrekken van bestaand beleid tot uitdrukking waaronder indexering, kapitaallasten en personele lasten. De uitsplitsing hiervan is als volgt: Bestaand beleid en administratieve mutaties

2024

2025

2026

2027

Indexering

-654.800

-657.400

-664.000

-664.900

Kostenverdeelstaat totaal, bestaande uit: a. Overige salarislasten

-111.700

-91.900

-132.700

b. Stelpost salarislasten

102.300

57.000

c. Overige kleine wijzigingen en correcties

-35.100

-86.100

-216.100

-216.200

Totaal bestaand beleid

-699.300

-778.400

-955.800

-956.800

Indexering: Pfh: R. Diederen Zoals gebruikelijk zijn de gemeentelijke budgetten (baten en lasten) geïndexeerd met 3,9%. Deze indexering is bepaald op basis van de Meicirculaire 2023.

Kostenverdeelstaat: Pfh: R. Diederen a. Overige salarislasten Hieronder vallen o.a. de stijging van de anciënniteit (doordat medewerkers een trede stijgen in hun salarisschaal en werkgeverslasten). b. Stelpost salarislasten Jaarlijks wordt een bedrag gereserveerd voor o.a. anciënniteiten. Deze dekt deels de werkelijke verhoging van de salarissen, zodat er geen aanspraak op extra middelen gedaan hoeft te worden. Er zou een inverdieneffect per 2025 ten opzichte van 2024 van € 243.000 moeten ontstaan door de inzet van de gelden voor strategische personeelsplanning ad € 750.000 vanaf 2023. In 2022 is hiervan € 186.800 ingezet.

Programmabegroting 2024

2.2

Financiële samenvatting / Algemeen financieel perspectief

Overige kleine wijzigingen Dit betreft diverse kleine wijzigingen die betrekking hebben op de kostenverdeling van de overhead en daarnaast enkele correcties in de laatste meerjarenschijven die niet conform besluit waren verwerkt welke van invloed zijn op de kostenverdeling.

Bij b2: Autonome ontwikkelingen inclusief mutaties onder de € 10.000: Autonome ontwikkelingen incl. mutaties onder de € 10.000

2024

1 Werk en economie

-19.300

1.900

Energiekosten 2024

-14.700

Mutaties < 10.000

-4.600

1.900

2 Zorg en inkomen

-794.700

-789.600

-973.700

-957.700

Energiekosten 2024

-61.200

Jongerenwerk

-11.500

Inclusie

-10.000

-7.500

Bijgestelde begroting P-bedrijf 2024 e.v.

-80.300

-114.100

-141.000

-211.700

Budget gebundelde uitkering (BUIG)

-260.300

-283.400

-440.600

-354.300

Minimabeleid

-38.700

Zorgkosten WMO

-34.500

Zorgkosten Jeugdzorg

-273.500

Mutaties < 10.000

-24.700

-26.400

-26.000

3 Maatschappelijke ontwikkeling

88.800

112.600

112.800

Energiekosten 2024

-13.300

Leerlingenvervoer

-150.500

-140.000

SPUK Sport

250.000

Mutaties < 10.000

2.600

2.800

4 Ruimtelijk ontwikkelen

-400

-100

Klimaat- en Energiebeleid

-339.800

Spuk CDOKE

339.800

2025

2026

2027

WKb-effect bouwleges

-22.000

Milieuleges

22.000

-400

-100

5 Openbare ruimte

-197.200

-16.500

-12.700

-12.200

Onderhoud riolen

-113.000

Voorziening riolen

113.000

Energiekosten 2024

-81.800

Groenonderhoud: capaciteit en areaal

-100.000

Mutaties < 10.000

-15.400

-16.500

-12.700

-12.200

6 Bestuur en organisatie, incl. KVS

-62.000

70.400

55.100

86.500

Energiekosten 2024

-60.100

OZB areaaluitbreiding

31.300

31.700

Mutaties < 10.000

Programmabegroting 2024

Financiële samenvatting / Algemeen financieel perspectief

Autonome ontwikkelingen incl. mutaties onder de € 10.000 C

Reserve ingroei Veiligheidsregio

D E

2.2

2024

2025

2026

2027

-29.900

Leges Publiekszaken

20.400

22.200

43.500

58.800

Actualisatie budget verkiezingen

-20.000

14.800

-20.000

-30.000

1.600

6.000

3.900

9.000

51.000

-3.900

-4.000

-4.100

-984.800

-621.300

-816.900

-768.800

Mutaties < 10.000 Kostenverdeelstaat F

Wet Open Overheid (WOO) Mutaties < 10.000 Totaal autonome ontwikkelingen

Toelichting op de autonome ontwikkelingen vanuit de begroting 2024: 1A Energiekosten 2024 Pfh: R. Diederen Door de energiecrisis in 2022 zijn de energiekosten flink gestegen. Voor 2023 betekende dit een forse verhoging van de kosten, welke incidenteel is bijgeraamd in 2023. Vanaf 2023 is een dalende lijn te zien in de energieprijzen. De prijzen voor 2024 staan inmiddels voor 72% vast en op basis van de ervaringscijfers is voor 2024 een bijraming nodig van totaal € 231.400 verspreid over de verschillende programma’s. 2A Energiekosten 2024 Zie toelichting bij 1A

Pfh: R. Diederen

2B Jongerenwerk Pfh: M. Meurkens Gemeente Beek en Stichting Buurtgezinnen hebben al een jarenlange samenwerkingsrelatie. Stichting Buurtgezinnen is een sociale onderneming, opgericht in 2015 door pedagoog en (pleeg)moeder Leontine Bibo. Door gezinnen die het moeilijk hebben te koppelen aan een stabiel steungezin in de buurt, wil Buurtgezinnen voorkomen dat problemen in gezinnen verergeren. Buurtgezinnen wil eraan bijdragen dat kinderen thuis in hun eigen gezin kunnen (blijven) opgroeien. Kinderen krijgen zo wat extra liefde en aandacht en ouders worden ontlast. Onder het motto: Opvoeden doen we samen, werkt Buurtgezinnen mee aan een maatschappij waar de gemeenschap elkaar weer meer helpt met het grootbrengen van kinderen. Op basis van de huidige budgetten was er binnen gemeente Beek ruimte voor het maken van maximaal 3 nieuwe koppelingen en het onderhouden van een gelijk aantal koppelingen. Door Stichting Buurtgezinnen worden gerealiseerde koppelingen gedurende een periode van maximaal 2 jaar onderhouden door deze te versterken en te borgen. Vanuit Stichting Buurtgezinnen was aangegeven dat de vraag binnen gemeente Beek naar koppelingen groter was namelijk op jaarbasis maximaal 6 nieuwe koppelingen.

Aangezien de werkwijze van Stichting Buurtgezinnen aansluit bij de gedachte rondom normaliseren en demedicaliseren (zwaardere jeugdzorg kan zo mogelijk voorkomen worden) wordt voorgesteld om het budget uit te breiden zodat er invulling gegeven kan worden aan de extra koppelingen. 2C Inclusie Pfh: M. Meurkens De gemeente Beek wil een samenleving waarin iedereen op zijn eigen manier kan meedoen en erbij hoort. De in 2023 gestarte nieuwe lokale inclusieaanpak zal in 2024 vervolgd worden. Samen met een nieuw samengesteld platform Beek Voor Iedereen en de Adviesraad Sociaal Domein werkt de gemeente aan een nieuwe lokale inclusieagenda. Dat is het plan waarin staat hoe onze gemeente ervoor wil zorgen dat in Beek iedereen kan meedoen.

Programmabegroting 2024

2.2

Financiële samenvatting / Algemeen financieel perspectief

Voor de lokale inclusieaanpak is geen structureel budget beschikbaar. In 2023 is gewerkt met een incidenteel budget. Om de doelstellingen te behalen is het voorstel om voor 2024 e.v. een structureel budget beschikbaar te stellen. 2D Bijgestelde begroting P-bedrijf 2024 e.v. Pfh: M. Meurkens Op basis van de ontvangen begroting 2024 van Vidar is het aandeel van de gemeente Beek opnieuw berekend. Ten opzichte van de eerdere meerjarenraming van het P- bedrijf is er sprake van een verhoging van de uitvoeringskosten van de Wsw. Hieraan liggen een drietal redenen ten grondslag. • Door de ontwikkelingen op de energiemarkt zijn de kosten voor energie (gas en stroom) aanzienlijk hoger dan eerder meerjarig geraamd. • De correctie op inflatie via de lonen en salarissen werkt ook door in de loonkosten. • Omdat de nieuwbouw voor Vidar (het P- bedrijf) voorzien is voor 2026/2027 is de lopende huurovereenkomst met enkele jaren verlengd. In deze nieuwe overeenkomst zijn de huren verhoogd ten opzichte van de eerdere huurprijs. Daarnaast is meerjarig het beeld zichtbaar geworden dat rekening moet worden gehouden met een wat hoger gemiddeld aantal bijstandsgerechtigden. Naar verwachting zal het meerjarig gemiddelde aantal rond de 230 bedragen en dat is hoger dan het eerder aangenomen gemiddelde van 225. 2E Budget gebundelde uitkering (BUIG) Pfh: M.

Meurkens Bij het ramen van de inkomsten van de gebundelde uitkering (BUIG) is in de Meerjarenraming van vorig jaar uitgegaan van het nader voorlopige beschikking BUIG 2022. Eind mei 2023 is de nader voorlopige beschikking BUIG 2023 ontvangen. De raming wordt hierdoor naar beneden bijgesteld. Deze inkomsten dienen in samenhang bezien te worden met uitgavenkant. 2F Minimabeleid Pfh: M. Meurkens In lijn met het bestuursakkoord 2022-2026 is in 2023 het minimabeleid geactualiseerd, hetgeen onder andere ertoe leidt dat de uitgaven voor het minimabeleid structureel zullen toenemen met € 38.700. Hiervoor wordt onder andere, zoals ook toegelicht in het raadsvoorstel van Q3/2023, een breder doelgroepenbeleid toegepast en ligt de focus verder op het versterken van het meedoen aan de samenleving voor diegenen die hiertoe onvoldoende middelen ter beschikking hebben. 2G Zorgkosten WMO Pfh: M. Meurkens Op basis van realistisch budgetteren is een aantal posten naar boven bijgesteld, zoals het budget voor Pgb Begeleiding. Afgelopen jaar is er een aantal hogere Pgb’s toegekend, waardoor deze kosten gestegen zijn. Ook voor de Pgb’s Huishoudelijke Ondersteuning is een hoger budget nodig. Dit heeft te maken met een uitspraak van de Centrale Raad van Beroep (CRvB) over de hoogte van het informele tarief Pgb, wat een ophoging van dit tarief tot gevolg heeft.

Daarnaast zijn de inkomsten voor de Eigen Bijdrage naar beneden bijgesteld. De verwachting is dat er vanaf 2026 een inkomensafhankelijke Eigen Bijdrage wordt ingevoerd. Daarentegen zijn de budgetten voor hulpmiddelen, begeleiding (Zorg in Natura) en dagbesteding (Pgb) verlaagd. In het kader van realistisch budgetteren, resulteert dit in een structurele aanpassing van de begroting 2024 en de daarop volgende jaren. 2H Zorgkosten Jeugdzorg Pfh: M. Meurkens De afgelopen jaren is de tendens zichtbaar dat de tarieven voor de jeugdzorgproducten een hogere indexering kennen dan de gemeentelijke indexering van de begroting. Om te kunnen voldoen aan het vereiste tot het betalen van reële tarieven is deze indexering echter wel noodzakelijk. Op basis van de

Programmabegroting 2024

Financiële samenvatting / Algemeen financieel perspectief

2.2

realisatie en prognose in 2023 is dan ook de verwachting dat er een bijraming noodzakelijk is op het gebied van zorgkosten jeugdzorg voor 2024. Deze bijraming bedraagt voor 2024 in totaal € 273.500. 3A Energiekosten 2024 Zie toelichting bij 1A

Pfh: R. Diederen

3B Leerlingenvervoer Pfh: M. Meurkens Het budget voor leerlingenvervoer kent de facto een open-einde. De kosten zijn onder andere afhankelijk van het aantal aanmeldingen, de aard van de aanmeldingen, de school waar de leerlingen naartoe gaan, de mate waarin de vervoerder het vervoer kan indelen en de jaarlijkse indexatie. Op basis van de cijfers van de afgelopen jaren is getracht een realistische prognose te maken voor de uitgaven van het leerlingenvervoer voor 2024 en verder. Daarom is het budget leerlingenvervoer structureel opgehoogd. De komende jaren wordt ingezet op het terugdringen van het aantal toekenningen voor leerlingenvervoer via het taxibedrijf en meer toekenningen af te geven voor het openbaar vervoer en het fietsen te stimuleren. Dit blijft echter afhankelijk van een aantal factoren, zoals de aard van de aanmeldingen en de ligging van de school. Uiteindelijk zou deze aanpak tot minder uitgaven moeten leiden. 3C SPUK Sport Pfh: R. Diederen Vanaf 1 januari 2019 is de btw-sportvrijstelling verruimd. Door deze wetswijziging vervalt het recht op aftrek van btw voor gemeenten en niet-winstbeogende exploitanten van sportaccommodaties. In het ‘geven van gelegenheid tot sportbeoefening’ is het niet meer mogelijk om btw te heffen en daarmee vervalt ook het recht op aftrek van voorbelasting.

Daartoe zijn in de 1e Bestuursrapportage 2019 de budgetten voor sport in de gemeentelijke begroting waarop BTW van toepassing is structureel verhoogd met het BTW percentage om zodoende dezelfde taken te kunnen uitvoeren als voorheen. Hier stond een uitkering van het Rijk tegenover, de Specifieke Uitkering Sport (SPUK). De SPUK-regeling gold in eerste instantie voor een periode van 5 jaar: 2019 t/m 2023. De regeling wordt nu voor 2024 e.v. voortgezet. 4A Klimaat- en Energiebeleid: Spuk CDOKE Pfh: R. Schwillens De specifieke uitkering Capaciteit Decentrale Overheden Klimaat en Energie (CDOKE) is bedoeld voor de uitvoering van het klimaat- en energiebeleid en wordt in de jaren 2023 t/m 2027 gebruikt om de ingezette focus vanuit de themasessie klimaat- en energie van 4 april jl. voort te zetten. Dit betreft tijdelijke ambtelijke capaciteitsuitbreiding, externe inhuur, een deel materiele middelen, en beleidsmatig onderzoek. De voor de jaren 2023 t/m 2025 toegekende specifieke uitkering van in totaal € 1.010.300 is reeds verwerkt in de Afwijkingenrapportage 2023. Conform de richtlijn van de Provincie kunnen gemeenten erop rekenen dat ze voor de jaren 2026 en 2027 hetzelfde bedrag aan specifieke uitkering CDOKE ontvangen als in 2025. De Provincie gaat er daarbij vanuit dat gemeenten een gelijk bedrag aan extra lasten opnemen voor de klimaat- en energietaken.

Vandaar dat in de voorliggende Begroting 2024 de specifieke uitkering CDOKE ook voor de jaren 2026 en 2027 budgettair neutraal is verwerkt. 4B Wkb-effect Bouwleges Pfh: R. Diederen Per 1 januari 2024 treedt de Wet kwaliteitsborging voor de bouw (Wkb), samen met de Omgevingswet in werking. Als gevolg van de Wkb gaat een onderdeel van de vergunningverlening, namelijk de technische toets, naar de markt. Dat wil zeggen dat de markt zelf vanaf 1 januari 2024 verantwoordelijk is voor de controle en toezicht op haar eigen werk. In eerste instantie gaat de Wkb alleen in voor relatief eenvoudige nieuwbouwwerken, zoals de bouw van een nieuwe woning en per 1 juli ook voor verbouwingen. Als gevolg hiervan mogen door gemeenten geen bouwleges worden geheven voor het technische onderdeel van deze vergunningen. Het gevolg hiervan is een derving aan bouwleges, wordt geraamd op € 22.000 structureel per 2024.

Programmabegroting 2024

2.2

Financiële samenvatting / Algemeen financieel perspectief

4C Milieuleges Pfh: R. Diederen Na de invoering van de Omgevingswet en Wkb mag het bevoegd gezag leges heffen op de omgevingsvergunning milieubelastende activiteit, voor zover het niet gaat om actualisaties of ambtshalve revisies. Deze milieuleges worden geraamd op circa € 22.000 per jaar. 5A Onderhoud riolen Pfh: R. Schwillens Binnen de regio Westelijke Mijnstreek wordt met de gemeenten Stein, Sittard-Geleen en Beekdaelen samen gewerkt op het gebied van reinigen, inspecteren en repareren van riolen. De afgelopen jaren hebben we gezamenlijk bestekken op de markt gezet en is een verbeterslag gemaakt op het gebied van planmatig beheer en onderhoud. Jaarlijks wordt circa 10% van ons areaal aan riolen gecontroleerd en waar nodig reparaties uitgevoerd. Gebleken is dat het geraamde budget voor deze werkzaamheden structureel met € 113.000 verhoogd dient te worden ten laste van de voorziening riolen om alle noodzakelijke reparaties uit te kunnen voeren. 5B Energiekosten 2024 Zie toelichting bij 1A

Pfh: R. Diederen

5C Groenonderhoud: capaciteit en areaal Pfh: R. Schwillens De Business-case 2.0 Buitendiensten van de gezamenlijke gemeenten Beek, Stein en Sittard-Geleen wordt in het najaar van 2023 aanbesteedt. Naar verwachting zullen in het vierde kwartaal van 2024 de resultaten beschikbaar komen. Hierdoor zullen er in 2024 geen grote wijzigingen zijn ten opzichte van 2023. Dit betekent dat net als in 2023 ook in 2024 € 100.000 extra middelen nodig zijn voor extra inhuur van personeel om te kunnen voldoen aan de minimale kwaliteitseisen van het groenonderhoud door de buitendienst. 6A Energiekosten 2024 Zie toelichting bij 1A

Pfh: R. Diederen

6B OZB areaaluitbreiding Pfh: R. Diederen Op basis van de in 2023 verstrekte bouwvergunningen is een nieuwe inschatting gemaakt van de areaaluitbreiding en de hieruit te verwachten extra OZB inkomsten. Dit leidt tot een structurele bijraming van € 31.300 per 2025 en € 31.700 per 2026. 6C Reserve ingroei Veiligheidsregio Pfh: C. van Basten-Boddin Per abuis is in de begroting 2023 de onttrekking aan de reserve ingroei Veiligheidsregio in de jaarschijf 2027 niet gecorrigeerd voor de dalende ingroei. In de voorliggende begroting is deze ingroei gecorrigeerd hetgeen een incidenteel nadeel betekent voor de algemene middelen van € 29.900 in 2027. 6D Leges Publiekszaken Pfh: C. van Basten-Boddin In 2022 is een nieuwe berekening vrijgegeven door de NVVB voor het aantal verwachte aanvragen reisdocumenten tot 2034. De piek voor de reisdocumenten kunnen we verwachten vanaf maart 2024. De piek is ontstaan omdat in 2014 de geldigheidsduur van een reisdocument voor volwassenen van 5 naar 10 jaar is gegaan. Ook vanuit de RDW is er een prognose voor de verwachte aantal rijbewijzen tot 2028. De piek voor de rijbewijzen kunnen we verwachten vanaf 2026. Daarnaast is ook gekeken naar de inning van de leges burgerlijke stand, vergunningen en uittreksels. Deze zijn gebenchmarkt met omliggende gemeenten en op basis hiervan zijn de tarieven meer marktconform gemaakt.

Volgens de berekeningen levert dit € 14.000 per jaar extra op.

Programmabegroting 2024

Financiële samenvatting / Algemeen financieel perspectief

2.2

6E Actualisatie budget verkiezingen Pfh: C. van Basten-Boddin Het budget wordt bijgesteld op basis van de realisatiecijfers van de afgelopen jaren en wordt met name veroorzaakt door toenemende kosten voor drukwerk, verzending van stemmaterialen, opleidingskosten stembureauleden en verhoogde kosten voor het huren van stemlokalen. Vanaf 2024 staat daarom een structurele kostenverhoging van € 20.000 aangegeven. In 2025 zijn er waarschijnlijk geen verkiezingen. In 2027 zijn er verkiezingen voor Provinciale Staten en Waterschap, waardoor de kosten in dat jaar hoger zullen uitvallen. 6F Wet Open Overheid (WOO) Pfh: C. van Basten-Boddin Het implementatiebudget van de Wet Open Overheid is in de begroting 2022 voor 2022 tot en met 2026 geraamd. In de jaarschijf 2027 was dit nog niet gecorrigeerd. In de voorliggende begroting is dit gecorrigeerd hetgeen een incidenteel voordeel betekent voor de algemene middelen van € 51.000. Overige kleine correcties (< € 10.000), niet zijnde investeringen worden niet in detail toegelicht. Bij b3: Mutaties o.b.v. eerdere besluitvorming in raad/college: Eerdere besluitvorming

2024

2025

2026

2027

1 Werk en economie

-54.900

-55.600

-51.600

-76.200

Begroting 2024 GR Vidar Wsw

-54.900

-55.600

-51.600

-76.200

2 Zorg en inkomen

-207.900

-210.200

-271.600

-301.300

Begroting Omnibuzz 2024

-13.900

-21.500

-28.300

-39.900

Begroting GGD 2024 + MJB 2024-2027

-112.200

-106.900

-161.500

-179.600

Structurele inzet jeugdconsulent vanuit pilot

-81.800

3 Maatschappelijke ontwikkeling

-34.500

Skatepark De Haamen

-7.000

Indexatie bijdrage De Haamen

-27.500

4 Ruimtelijk ontwikkelen

-52.300

-42.300

RUD Begroting 2024

-32.300

Cultureel erfgoed

-20.000

-10.000

St.Martinuskerk

-140.000

Reserve kerkgebouwen

140.000

5 Openbare ruimte

-6.300

Aanplant bomen

-6.300

6 Bestuur en organisatie, incl. KVS

2.099.600

1.816.700

420.000

488.900

Meicirculaire 2023

1.859.900

1.873.300

1.175.400

1.080.300

Begroting Veiligheidsregio 2024-2027

-46.300

Septembercirculaire 2023

528.400

491.100

-207.700

-43.700

Uitbreiding BOA’s

-104.000

37.100

Stadstoezicht Kostenverdeelstaat A

Cyberverzekering

-35.000

P&O studiekosten

-22.000

P&O personeelsvoorzieningen

-18.600

Programmabegroting 2024

2.2

Financiële samenvatting / Algemeen financieel perspectief

Eerdere besluitvorming

2024

2025

2026

2027

P&O bedrijfsgezondheidszorg

-11.900

P&O inhuur personeel

-229.700

Afronding uitrol formatieonderzoek

-88.000

-117.300

Totaal eerdere besluitvorming

1.743.700

1.467.800

13.700

28.300

Toelichting op eerdere besluitvorming vanuit de begroting 2024: 1A Begroting 2024 GR Vidar Wsw Pfh: M. Meurkens Het financiële effect van de ontwerpbegroting 2024 inclusief meerjarenraming GR Vidar Wsw is verwerkt in deze programmabegroting. De verhoging van de meerjarige bijdrage over de jaren 2024 t/m 2027 vindt voornamelijk zijn oorzaak in het niet meer in rekening brengen bij de Sw- medewerkers van de Werkhervattingskas- (WHK-) premie, de verhoogde loonkosten t.g.v. de aanpassingen in de CAO en de hoger dan eerder ingeschatte volumes Sw- medewerkers. Het gaat om een bedrag van € 54.900 in 2024 oplopend naar € 76.200 in 2027. 2A Begroting Omnibuzz 2024 Pfh: M. Meurkens De financiële bijstelling voor Omnibuzz is conform de door het Algemeen Bestuur van Omnibuzz vastgestelde begroting voor 2024 en het meerjarenperspectief 2025-2027. De kostenstijging in de komende jaren wordt verklaard door het doorwerken van indexaties en de cao-verhoging in 2023. 2B Begroting GGD 2024 + MJB 2024-2027 Pfh: M.Meurkens De begroting 2024 van de GGD ZL gaat uit van een gelijkblijvend budget, waarbij sprake is van een jaarlijkse indexatie conform de nu geldende regels.

Het nieuwe Meerjarenbeleidsplan 2024-2027 van de GGD ZL vraagt aanvullende middelen door de maatschappelijke noodzaak en urgentie om te investeren in het structureel verminderen van de gezondheidsachterstanden in regio Zuid-Limburg. Bij de definitieve vaststelling van het Meerjarenbeleidsplan 2024-2027 door het Algemeen Bestuur van de GGD is een addendum aangenomen waarbij is besloten om het Meerjarenbeleidsplan gefaseerd uit te voeren. Dit addendum is in deze Programmabegroting verwerkt. Hierdoor sluiten de bedragen niet aan op eerdere besluitvorming door de raad. 2C Structurele inzet jeugdconsulent vanuit pilot Pfh: M.Meurkens De inzet van de jeugdconsulent vanuit de pilot die eind vorig jaar is gestart is zorgvuldig geëvalueerd. De resultaten van de eindevaluatie laten zien dat het aan de orde is de capaciteit bij het toegangsteam structureel uit te breiden. Om de renderende werkwijze structureel binnen team jeugd in te zetten is ook structureel meer capaciteit nodig. Deze extra capaciteit biedt de mogelijkheid meer invloed uit te oefenen op de alternatieve route, zowel bij het verwijzen/initiële zorginzet als bij verlenging van zorginzet. Deze beïnvloeding/werkwijze beklijft niet wanneer de extra inzet gestopt wordt. De pilot heeft aangetoond dat de kosten van 1 fte extra capaciteit ruim binnen een jaar terugverdiend worden door kostenreductie van zorginzet.

Structurele capaciteitsuitbreiding van het toegangsteam zorgt voor een structurele kostenbesparing wat een positief effect heeft op de meerjarige begroting. 3A Skatepark De Haamen Pfh: R. Diederen Op voorstel van de kindergemeenteraad is besloten tot aanleg van een skatepark bij Sportlandgoed De Haamen. Conform het raadsbesluit van 15 juni jl. is in de voorliggende begroting een investeringskrediet verwerkt van € 80.000 met een structurele afschrijvingslast van € 4.000. De structurele onderhoudskosten van het skatepark bedragen € 3.000.

Programmabegroting 2024

Financiële samenvatting / Algemeen financieel perspectief

3B Indexatie bijdrage De Haamen Pfh: R. Diederen Op 23 november 2021 is tussen Stichting De Haamen en de gemeente Beek een exploitatieovereenkomst afgesloten voor een periode van 5 jaar. In deze exploitatieovereenkomst is het samengesteld jaarlijks te indexeren percentage overeengekomen. Voor 2023 zou dit percentage uitkomen op 27,8%. De gemeente Beek had voor 2023 een percentage van 2,3% algemeen vastgesteld. In het bestuurlijk overleg op 6 juli 2023 is tussen Stichting De Haamen en de gemeente Beek overeengekomen dat het percentage voor 2023 6,3% bedraagt. Dit bedrag van € 27.500 is in 2023 uitbetaald aan Stichting De Haamen en wordt meerjarig verwerkt in onze begroting. 4A RUD Begroting 2024 Pfh: R. Schwillens Uit hoofde van de begrotingswijziging 2023 dient er € 13.000 structureel bijgeraamd te worden in de begroting 2024. Aanvullend daarop dient nog € 19.300 bijgeraamd te worden in de Beekse begroting 2024 als gevolg van de RUD-begroting 2024. Voor 2024 is gerekend met een loonstijging van 4% ten opzichte van de (gewijzigde) begroting 2023. De bijramingen zijn met name een gevolg van indexaties van loon en materiaal. In de RUD begrotingswijziging 2023 is uitgegaan van een loonstijging van 7,24% en een prijsstijging van 5,9%. Voor de begroting 2024 is gerekend met een loonstijging van 4% ten opzichte van de gewijzigde begroting 2023. 4B Cultureel Erfgoed Pfh: R.

Diederen Het Beeks erfgoed is van wezenlijk belang voor de identiteit van Beek. Een doel van het collegeprogramma is dat in 2025 alle Beeks erfgoed is beschreven en beschermd en zo veel als mogelijk toegankelijk is voor publiek. Inzet is om hier in 2024 mee te beginnen, waarbij deze opgave (gedeeltelijk) zal moeten worden uitbesteed i.v.m. beperkte personele capaciteit. Gekeken dient te worden naar de erfgoedverordening en de gemeentelijke monumenten. De subsidie Uitvoeringsagenda Far biedt wellicht dekkingsmogelijkheden. Voor het opstellen van een Nota Beeks Erfgoed is in de voorliggende begroting een incidenteel budget geraamd van € 10.000 in 2024. Het structureel budget voor de jaarlijkse Open Monumentendag ad € 2.300 is in de begroting 2015 geschrapt (i.h.k.v. het ‘maatregelenpakket’). In de voorliggende begroting wordt dit budget weer opgevoerd en breder getrokken naar een structureel uitvoeringsbudget in brede zin van € 10.000 per 2024. 4C St. Martinuskerk Pfh: R. Diederen Onze plicht naar de kinderen van morgen is het blijven vertellen van de verhalen en het behouden van ons erfgoed. De rijks monumentale Sint Martinuskerk is zo’n plek waar levend en fysiek erfgoed samenkomen. De Romaanse kerk domineert sinds 1918 in zijn huidige vorm het landschap van Beek en schittert van binnen met zijn unieke polychromie.

Sinds enkele jaren is men tot de ontdekking gekomen dat de kerk(toren) aan het verzakken is, wat schade veroorzaakt en de polychromie is met der tijd steeds verder vervuilt. Als gemeente Beek zetten we ons in om het erfgoed te behouden voor toekomstige generaties. Het verzakken van de kerkdelen zorgt voor scheefstand van de toren, scheurvorming in de gewelven en instabiliteit van de kerk. Gezien de unieke en urgente restauratieopgave die zich hier presenteert co-financieren we samen met de Provincie, de parochie en de Beekse gemeenschap de stabilisatie van de toren en restauratie van de kerk om deze zo voor de komende decennia te behouden voor Beek. Om dit te realiseren draagt de gemeente Beek 15% van de restauratiekosten bij middels een eenmalige subsidie, gemaximeerd op € 180.000 bestaande uit twee componenten: • De in 2022 reeds voorgefinancierde € 40.000 voor benodigde onderzoeken om te achterhalen waardoor de schade wordt veroorzaakt en hoe de scheve kerktoren Sint Martinuskerk kan worden hersteld. Conform het raadsbesluit van 13 oktober 2022 wordt deze onderzoekskostenbijdrage van € 40.000 in de vervolgfase in mindering gebracht op de gemeentelijke subsidiebijdrage aan de herstelwerkzaamheden; • De in 2024 bij te dragen resterende € 140.000 te dekken vanuit de reserve kerkgebouwen. De beschikbare ruimte in de reserve kerkgebouwen bedraagt in 2024 € 63.000. In de

Programmabegroting 2024

2.2

Financiële samenvatting / Algemeen financieel perspectief

raadsvergadering van 2 november 2023 wordt voorgesteld om in 2023 incidenteel een additionele storting te doen van € 80.000 in de reserve kerkgebouwen, te verwerken in de Slotrapportage 2023. Hierdoor is de reserve kerkgebouwen in 2024 toereikend om de benodigde € 140.000 te dekken. 5A Aanplant bomen Pfh: R. Schwillens Het benodigde investeringskrediet voor aanplant bomen bedraagt € 125.000 en wordt afgeschreven in 20 jaar. De structurele afschrijvingslast bedraagt € 6.250 per 2024. Met dit investeringskrediet worden in totaal 147 nieuwe bomen aangeplant. Werkzaamheden die in dit kader worden uitgevoerd betreffen het toepassen van grondverbetering van de groeiplaats, het leveren en planten van de bomen, het aanbrengen van boompalen en boombanden en het water geven in het groeiseizoen. 6A Mei circulaire 2023 Pfh: R. Diederen De meicirculaire 2023 levert onderstaand netto budgettair effect op voor de jaren 2024 t/m 2027. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar programma 6. Ontwikkeling AU ( Bedragen x € 1.000) Stand december 2022 Stand mei 2023 Verschil Voorgestelde reserveringen/correcties Netto resultaat

2024

2025

2026

2027

28.515 30.451 1.936 -77 1.859

28.452 30.337 1.885 -12 1.873

27.298 28.485 1.187 -12 1.175

27.368 28.457 1.089 -9 1.080

6B Veiligheidsregio begroting 2024-2027 Pfh: C. van Basten-Boddin De begroting 2024 van de Veiligheidsregio is gebaseerd op de begroting 2023 en is alleen geïndexeerd. Er is geen sprake van nieuw beleid. 6C September circulaire 2023 Pfh: R. Diederen De Septembercirculaire 2023 levert onderstaand netto budgettair effect op voor de jaren 2024 t/m 2027. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar programma 6. 2024

2025

2026

2027

Stand mei 2023

30.451

30.337

28.485

28.457

Stand september 2023

30.979

30.828

28.171

28.302

528

491

-314

-155

106

111

528

491

-208

-44

Ontwikkeling AU ( Bedragen x € 1.000)

Verschil Voorgestelde reserveringen/correcties Netto resultaat

6D Uitbreiding BOA’s Pfh: R. Diederen In de begroting 2023 heeft de raad besloten om voor de duur van één jaar (als pilot) budget beschikbaar te stellen voor de uitbreiding van de boa-capaciteit. Begin 2023 zijn twee boa’s in dienst getreden voor de duur van één jaar. De totale boa-capaciteit van de gemeente Beek komt daarmee (tijdelijk) op 4 fte. Hoewel het pilotjaar nog niet is verstreken, heeft de nut en noodzaak van de extra boa-capaciteit zich in de praktijk reeds bewezen. Dit blijkt uit de gehouden evaluatie, die is besproken in de commissie Bestuurszaken. Uit de evaluatie blijkt dat de structurele uitbreiding van de boa-capaciteit met 2 fte noodzakelijk is ten behoeve van de veiligheid van de inwoners, ondernemers en bezoekers van de gemeente.

Programmabegroting 2024

Financiële samenvatting / Algemeen financieel perspectief

KVS A Cyberverzekering Pfh: R. Diederen De huidige cyberverzekering met een verzekerde som van € 500.000 is per 22 september 2023 beëindigd door de verzekeringsmaatschappij. Deze cyberverzekering was niet meer marktconform. Na een intensief traject is een nieuwe cyberverzekering afgesloten met een verzekerde som van € 2.500.000, de dekking hiervoor is ingegaan per 22 september 2023. Het afsluiten van de noodzakelijk geachte nieuwe cyberverzekering gaat een grotere dekking bieden omdat de impact van een aanval in de praktijk vaak hoger ligt dan de € 500.000 die voorheen was afgedekt. Dit heeft ook tot gevolg dat de jaarlijkse premie toeneemt met € 35.000 KVS B P&O studiekosten Pfh: R. Diederen De vraag naar opleiding is in de afgelopen jaren gestegen, als gevolg van scholing voor landelijke ontwikkelingen, organisatieontwikkelingen en individuele ontwikkelingen (functioneel, in het kader van doorontwikkeling (intern/ extern) en scholing voor nieuwe medewerkers. Het studiekostenbudget is, als gevolg van de formatie-uitbreiding in afgelopen jaren niet meer toereikend. Daarnaast is er op het gebied van scholing sprake van prijsindexeringen waardoor de tarieven voor scholing fors gestegen zijn. In het kader van realistisch begroten is het budget herzien. KVS C P&O personeelsvoorzieningen Pfh: R.

Diederen Als gevolg van de formatie-uitbreiding in de afgelopen jaren en de landelijke prijs indexeringen zijn de kosten voor financiering van lokale activiteiten voor het personeel gestegen. In het kader van realistisch begroten is het budget herzien. KVS D P&O bedrijfsgezondheidszorg Pfh: R. Diederen In de afgelopen jaren is aandacht besteedt aan de reducering van het ziekteverzuim. Er worden extra inspanningen gedaan op preventief gebied, zowel ter voorkoming van het verzuim en als gevolg van de verplichtingen in de Arbowet. Daarnaast is er bij verzuim sprake van extra inspanningen. Deze kosten zijn onderhevig aan de prijsindexeringen van de afgelopen jaren. In het kader van realistisch begroten is het budget herzien. KVS E P&O inhuur personeel Pfh: R. Diederen Ondanks scherpe monitoring op het ingeleend personeel blijft er in verhoogde mate aanspraak op tijdelijke inhuur, voor vervanging bij vacatures, ziektevervanging en piekwerkzaamheden. Het budget blijft echter te beperkt. Cijfers van het A&O fonds tonen aan dat het budget externe inhuur binnen gemeenten gemiddeld 17 a 18% van loonsom bedraagt. Bij gemeente Beek is dit percentage momenteel 7%. De diverse wetswijzigingen op het gebied van flexibel personeel en de prijsindexeringen zorgen voor forse stijgingen van inhuurtarieven. In het kader van realistisch begroten is het budget herzien met een ingroei naar 2025.

KVS F Afronding uitrol formatieonderzoek Pfh: R. Diederen De organisatie is in 2019 gestart met het gefaseerd uitrollen van de geadviseerde structurele formatieuitbreiding op basis van het formatieonderzoek. Deze structurele formatie-uitbreiding was noodzakelijk om de organisatie qua personele capaciteit in kwantitatief en kwalitatief opzicht op orde te brengen. Daarbij is afgesproken telkens in de toekomst vrij te komen formatie kritisch tegen het licht te houden en te streven naar een efficiënte herbezetting. Inmiddels zijn de eerste twee fasen uitgerold en is nog één fte, ten behoeve van strategie, uit het formatieonderzoek niet gerealiseerd. Deze formatie wordt nu ingezet ter versteviging van de managementstructuur.

Programmabegroting 2024

2.2

Financiële samenvatting / Algemeen financieel perspectief

Bij C: Overige maatregelen 2024

Overige maatregelen

2025

2026

2027

1 Werk en economie

Diverse kleine bezuinigingen < 10.000

2 Zorg en inkomen

32.700

Kinderopvang

20.000

Kernenbeleid

10.000

Diverse kleine bezuinigingen < 10.000

2.700

3 Maatschappelijke ontwikkeling

87.400

Subsidies

15.300

NJOY

10.000

Peuterspeelzalen

20.000

Muziekonderwijs

36.000

Diverse kleine bezuinigingen < 10.000

6.100

4 Ruimtelijk ontwikkelen

150.000

Klimaat- en energiemiddelen

50.000

Bouwleges

100.000

5 Openbare ruimte

100.200

94.200

Versneld verledden openbare verlichting

100.200

94.200

Diverse kleine bezuinigingen < 10.000

6 Bestuur en organisatie, incl. KVS

176.100

Stijging inkomsten OZB

169.200

6.900

546.400

540.400

Diverse kleine bezuinigingen < 10.000

Diverse kleine bezuinigingen < 10.000 Kostenverdeelstaat Diverse kleine bezuinigingen < 10.000 Totaal overige maatregelen

Toelichting op de overige maatregelen vanuit de begroting 2024: 2A Kinderopvang Pfh: M. Meurkens Het budget voor tegemoetkoming in de kosten van kinderopvang op basis van een sociaal medische indicatie is in 2022 vastgesteld op basis van de uitgaven in 2020 en 2021. In 2022 is ruim € 20.000 minder uitgegeven door minder aanvragen. Verwacht wordt dat dit ook het geval zal zijn in de jaren vanaf 2024. 2B Kernenbeleid Pfh: R. Schwillens Het budget voor Burger!Kracht wordt structureel met € 10.000 afgeraamd. Om dit te realiseren zal er minder gebruik worden gemaakt van externe ondersteuning. Hierdoor is het resterende budget voldoende om Burger!Kracht-light (Status Quo en versterking van de bestaande Burger!Kracht netwerken) uit te voeren. 3A Subsidies Pfh: M. Meurkens Als bezuinigingsmogelijkheid is bekeken of de verstrekte subsidies aan verenigingen en stichtingen op grond van de subsidieregeling ASV verlaagd konden worden. Verwerkt is een bezuiniging van 10% op

Programmabegroting 2024

Financiële samenvatting / Algemeen financieel perspectief

het verstrekte bedrag van 2023. In eerdere prognoses over 2024 waren de subsidies reeds verhoogd met de indexatie van 3,9%. Per saldo worden de subsidies dus verlaagd met 6,1%. Het gaat om de subsidieregelingen voor sport, cultuur, jeugd, maatschappelijke participatie, evenementen en ‘goed idee, doe er iets mee’. 3B NJOY Pfh: M. Meurkens Van het rijk zijn er middelen naar de gemeenten gekomen vanuit het Sportakkoord en Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA). De uitvoering van de doelen uit deze akkoorden sluit aan bij onze uitgaven op het structurele budget van NJOY. Hierdoor kan dit budget met € 10.000 afgeraamd worden. 3C Peuterspeelzalen Pfh: M. Meurkens De afgelopen jaren was er een onderbesteding op het budget Onderwijs Achterstanden Beleid (OAB) als gevolg van gebrek aan ambtelijke capaciteit door eerst covid-19, en daarna de opvang van Oekraïense ontheemden. Er wordt nu gewerkt aan een herijking van het beleid dat in december aan uw raad wordt voorgelegd. Herijking is noodzakelijk om aan de wettelijke eisen te kunnen blijven voldoen. In de nieuwe nota wordt een aantal zaken geborgd die nu via het Nationaal Programma Onderwijs (NPO) wordt gefinancierd, waaronder logopedische screening en de uitvoering van het programma Boekstart op de verschillende VVE-locaties.

Daarnaast dienen vanuit dit budget de kostenvergoeding van de tolk, advieskosten, het realiseren van een knooppunt 0-4 jaar en monitoring te worden gefinancierd. Dit vraagt allemaal extra middelen. Naar schatting is hiervoor een bedrag van € 60.000 nodig. Hierdoor kan een bedrag van € 20.000 op dit budget worden bezuinigd. 3D Muziekonderwijs Pfh: M. Meurkens Uit het budget voor muziekonderwijs wordt momenteel gefinancierd het aanbod van muziekschool “stichting CultuurPerron” (voorheen Myouthic), de huur t.b.v. CultuurPerron in De Muziekschool en de brede cultuureducatie op de basisscholen, uitgevoerd door de Domijnen (Cultuureducatie met Kwaliteitprogramma). Op basis van de gemaakte afspraken met deze culturele partners gaan wij er van uit dat voor voornoemde activiteiten vanaf 2023 een bedrag is benodigd € 68.000. Mitsdien kan het budget afgeraamd worden met € 36.000. 4A Klimaat- en energiemiddelen Pfh: R. Schwillens Het Omgevingsbeleidsplan klimaat en energie is in oktober 2022 jl. door de gemeenteraad vastgesteld. Op basis van dit beleidsplan is incidenteel € 210.000 en structureel € 50.000 beschikbaar gesteld.

In afwachting van regionale ontwikkelingen energieloket WM en een concreet plan voor het verplaatsen van het Duurzaamheidshuis (Het Groene Huis) naar het gemeentehuis wordt vooralsnog geen beslag gelegd op de algemene middelen in het meerjarenperspectief van de begroting. Daarmee kan de uit hoofde van het door de raad in oktober 2022 vastgestelde Omgevingsbeleidsplan Klimaat en Energie structureel geraamde € 50.000 vrijvallen. 4B Bouwleges Pfh: R. Diederen Uit een benchmark is gebleken dat de kostendekkendheid van de Beekse leges omgevingsvergunningen substantieel lager is dan die van omliggende gemeenten. Voorgesteld wordt om de legestarieven van omgevingsvergunningen per 2024 te verhogen, waardoor de legesopbrengst omgevingsvergunningen structureel met € 100.000 kan worden bijgeraamd van € 361.600 naar € 461.600. De kostendekkendheid van de Beekse leges omgevingsvergunningen stijgt door deze bijraming van 39% naar 50% en blijft daarmee onder die van omliggende gemeenten die hoger dan 60% is. In de geraamde legesopbrengst omgevingsvergunningen is rekening gehouden met eventuele inkomstenderving en/of stelselwijzigingen in de tarieventabel, voortkomend uit de aankomende Omgevingswet.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Beek&id=fb7931b1-0517-4dfb-913b-136ffaa09580