Tweede Tussenrapportage 2024

Tweede tussenrapportage 2024

Inhoudsopgave 1. Aanbieding

2

2. Uitgangspunten en leeswijzer

3

3. Algemeen beeld

4

4. Programma’s Programma 1 – Participatie & Ondersteuning

7

Programma 2 – Bedrijvigheid & Bereikbaarheid

11

Programma 3 – Woon- en Leefomgeving

14

Programma 4 – Samenwerken, dienstverlenen en besturen

18

5. Stand van zaken budgetoverheveling 2023

22

6. Stand van zaken investeringen

27

1

Aan de raad Barneveld, oktober 2024 Aanbieding

Tweede Tussenrapportage 2024 Wij bieden u de Tweede Tussenrapportage 2024 aan waarin we rapporteren over de eindprognose van 2024. Gedurende het lopende jaar zetten we ons actief in voor een uitvoering van het beleid en het bereiken van de afgesproken doelen binnen de budgetten zoals vastgesteld in de actuele Programmabegroting 2024. De actuele Programmabegroting 2024 heeft als peildatum 1 augustus 2024. In deze rapportage rapporteren we over beleidsmatige afwijkingen in de voortgang van de speerpunten. Daarnaast stellen wij, indien nodig, aanpassingen voor van budgetten, dit zijn financiële afwijkingen. De ontwikkelingen die daaraan ten grondslag liggen lichten we toe per beleidsproduct. Daarnaast geven we inzicht in de stand van zaken van de budgetoverheveling 2023 en het onderhanden werk vanuit de investeringen. De Tweede Tussenrapportage 2024 heeft betrekking op het lopende jaar en de Programmabegroting 2025 op het komende jaar. Deze P&C producten zijn in de raad tegelijkertijd geagendeerd in november 2024 zodat ze in samenhang kunnen worden behandeld.

Bijgesteld verwacht resultaat In de Programmabegroting 2024 (primitieve begroting) werd een resultaat in 2024 verwacht van € 3,9 miljoen nadelig. In de Eerste Tussenrapportage 2024 is dit bijgesteld naar € 1,96 miljoen nadelig. In deze Tweede Tussenrapportage 2024 stellen we het verwachte resultaat bij naar € 2,68 miljoen voordelig. Een grote aanpassing is het effect van de meicirculaire 2024 waarin het Rijk ons informeert over de ontwikkeling van het gemeentefonds. Zoals eerder opgenomen in een memo ontvangen we in 2024 € 2,29 miljoen meer dan dat eerder werd verwacht. We rapporteren ook een voordeel van € 1,36 miljoen doordat we de kapitaallasten actualiseren op basis van de stand van zaken van de investeringen. Daarnaast hebben we de afgelopen tijd meer aandacht voor het rapporteren van alle bekende meevallers. In de afgelopen jaren zien we (na afloop van het jaar) dat niet alle budgetten zijn besteed. Bijvoorbeeld met als verklaring dat er beperkingen zijn in de uitvoeringscapaciteit door krapte op de arbeidsmarkt. Gedurende het jaar monitoren we, sturen we actief bij en anticiperen we op dit soort ontwikkelingen en omstandigheden zodat we de afgesproken doelen bereiken, via het vastgestelde beleid en de vastgestelde budgetten. In de Tweede Tussenrapportage 2024 geven we aan waar bijsturen niet voldoende is en waar we afwijken in 2024.

Daar is bijstelling nodig zodat we een actuele begroting 2024 behouden. We hebben bij het opstellen en bijstellen van de begroting ook steeds meer aandacht voor wat haalbaar is in de uitvoering in het kader van het verminderen van planningsoptimisme en het traject realistisch begroten fase 2. Dit als een vervolg op de vorig jaar ingezette eerste fase. Het resultaat vanaf 2025 van dit traject wordt verwerkt via de Programmabegroting 2025. In de Jaarverslaggeving 2024 analyseren we in welke mate dit traject voldoende of onvoldoende is gelukt voor 2024. Als we daarin nieuwe inzichten op doen passen we deze toe om zo steeds meer realistisch te begroten. Met de gevraagde aanpassingen in 2024 in de Tweede Tussenrapportage 2024 blijven we onverminderd werken aan het welzijn van onze gemeente en haar inwoners. Vaststelling Wij bieden u de Tweede Tussenrapportage 2024 aan en stellen voor om: 1. de aangepaste budgetten voor 2024 per programma te autoriseren, zoals vermeld in de Tweede Tussenrapportage 2024. 2. de mutaties in de stortingen en onttrekkingen in 2024 in reserves te autoriseren, zoals vermeld in de Tweede Tussenrapportage 2024. 3. de aanwending van zes kredieten voor onderwijshuisvestingsprojecten (De Bron, Anker en Zaaier, Prins Bernhardschool en Dislocatie Bloemendaal) te autoriseren, zoals vermeld in de bijlage Stand van zaken investeringen. 4.

een aanvullend krediet van € 1.450.000 beschikbaar te stellen voor de realisatie van scholen en kinderopvang bij de locaties Anker en de Zaaier; en de netto kapitaallasten die daaruit vloeien te betrekken bij het volgende Uitvoeringsplan MIP 2026 als onderdeel van de Kadernota 2026, zoals vermeld in de bijlage Stand van zaken investeringen. Burgemeester en wethouders van Barneveld, W. Wieringa Secretaris

J. van der Tak Burgemeester

2

Uitgangspunten De uitgangspunten voor de Tweede Tussenrapportage 2024 zijn:

Peildatum: We rapporteren over verwachte afwijkingen in 2024 ten opzichte van de actuele Programmabegroting 2024. De actuele Programmabegroting 2024 heeft als peildatum 1 augustus 2024. Beleidsmatige afwijkingen: In de tussenrapportage worden geen (nieuwe) beleidsdoelstellingen voorgesteld. We rapporteren over beleidsmatige afwijkingen door per programma te kijken naar de voortgang van de speerpunten zoals opgenomen in de Programmabegroting 2024. Afwijkingen in de voortgang van een speerpunt op het gebied van inhoud, financiën, planning of risico's zijn toegelicht. Als er geen afwijking is in de voortgang van een speerpunt (volledig "groene" speerpunten) is er geen toelichting. We gebruiken een "stoplichtenmodel" met de volgende kleuren: Geen afwijking in de voortgang van het speerpunt op de inhoud, financiën, planning of risico's. Mogelijk een afwijking in de voortgang van het speerpunt op de inhoud, financiën, planning of risico's. Er is een nieuwe ontwikkeling waarvan de gevolgen nog niet (volledig) duidelijk zijn. Er is een negatieve afwijking in de voortgang van het speerpunt op de inhoud, financiën, planning of risico's. Mogelijk is er heroverweging van college of raad nodig. Er is een positieve afwijking in de voortgang van het speerpunt op de inhoud, financiën, planning of risico's.

Financiële afwijkingen: Conform de financiële verordening ligt de autorisatie voor het aanpassen van budgetten op het niveau van het programma voor de raad. We rapporteren over financiële afwijkingen in 2024 op het niveau van het beleidsproduct. Afwijkingen met een minimum van € 50.000 aan lasten of baten én meer dan 2% van het budget op het beleidsproduct in de primitieve begroting worden toegelicht. Op deze manier geven we invulling aan het aangenomen amendement 12 bij de Programmabegroting 2024. De bedragen in de financiële tabellen zijn x €1.000 euro. De "I" staat voor incidenteel en de "S" staat voor structureel. In de Tweede Tussenrapportage 2024 worden aanpassingen van budgetten alleen in 2024 verwerkt. Een meerjarig effect van financiële afwijkingen wordt in de Programmabegroting 2025 verwerkt. De "V" staat voor voordeel en de "N" staat voor nadeel. Opbouw financiële tabellen Begroting 2024 primitief: de Programmabegroting 2024 zoals vastgesteld in de raad in november 2023. Dit wordt ook wel de primaire begroting genoemd. Begroting 2024 actueel: de primitieve begroting 2024 inclusief alle aanpassingen tot en met 1 augustus 2024, bijvoorbeeld vanuit de Eerste Tussenrapportage 2024. Mutaties 2e tussenrapportage: de aanpassingen in de begroting die in deze rapportage worden voorgesteld voor 2024 op basis van de eindprognose van 2024.

Begroting 2024 t/m 2e tussenrapportage: de begroting 2024 actueel inclusief de aanpassingen (mutaties) uit de Tweede Tussenrapportage 2024. Leeswijzer In de Tweede Tussenrapportage 2024 is opgenomen:

Algemeen beeld: een korte analyse van de belangrijkste ontwikkelingen. Een rode draad in de beleidsmatige en financiële afwijkingen op de programma's. Rapportage per programma bestaat uit: 1. Voortgang speerpunten in lopende jaar (beleidsmatige afwijkingen) 2. Financiële afwijkingen per beleidsproduct 3. Overige ontwikkelingen Stand van zaken budgetoverheveling 2023: inzicht in de uitputting van de overgehevelde budgetten vanuit 2023 naar 2024 en welk (gedeelte van het) budget vrij kan vallen. Er wordt een toelichting gegeven als er minder dan 50% is uitgegeven en (een gedeelte van) het budget niet vrij valt. Stand van zaken investeringen: inzicht in de besteding van alle openstaande kredieten (het onderhanden werk).

3

Algemeen beeld

In onderstaande infographic zijn de inkomsten en de uitgaven van de gemeente Barneveld voor 2024 (het lopende jaar) weergegeven. De actuele begroting is de raming inclusief alle raadsbesluiten tot en met 1 augustus. De mutaties zijn de wijzigingen die worden voorgesteld in deze Tweede Tussenrapportage 2024.

Financiële hoofdlijnen

Resultaat Stand Programmabegroting 2024 Primitieve begroting Begroting tot en met Eerste Tussenrapportage 2024 Inclusief raadsbesluiten tot en met 1 april 2024 Begroting tot en met Tweede Tussenrapportage 2024 Inclusief raadsbesluiten tot en met 1 augustus 2024

Bedrag € 3,9 miljoen nadelig € 1,96 miljoen nadelig* € 2,68 miljoen voordelig

* In de Eerste Tussenrapportage 2024 was abusievelijk € 70.000 aan lasten voor programma 3 en € 525.000 aan lasten voor programma 4 niet meegenomen in begin- en eindstand. De eindstand van de Eerste Tussenrapportage corrigeren we daarom met € 617.000 waardoor het verwachte resultaat is aangepast van € 1,37 miljoen nadelig naar € 1,96 miljoen nadelig. Het betreft een correctie die van administratieve aard is. In de primitieve begroting 2024 (Programmabegroting 2024) werd een resultaat verwacht van € 3,9 miljoen nadelig. Het verwachte resultaat voor 2024 wordt door de mutaties in de Tweede Tussenrapportage 2024 nu bijgesteld naar: € 2,68 miljoen voordelig. Een grote aanpassing is het effect van de meicirculaire 2024 waarin het Rijk ons informeert over de ontwikkeling van het gemeentefonds, dit is een voordeel van € 2,29 miljoen in 2024. Daarnaast hebben we de afgelopen tijd meer aandacht voor het rapporteren van alle bekende meevallers. In de afgelopen jaren zien we (na afloop van het jaar) dat niet alle budgetten zijn besteed. Bijvoorbeeld met als verklaring dat er beperkingen zijn in de uitvoeringscapaciteit door krapte op de arbeidsmarkt. Gedurende het jaar monitoren we, sturen we actief bij en anticiperen we op dit soort ontwikkelingen en omstandigheden zodat we de afgesproken doelen bereiken, via het vastgestelde beleid en de vastgestelde budgetten.

In de Tweede Tussenrapportage 2024 geven we aan waar bijsturen niet voldoende is en waar we afwijken in 2024. Daar is bijstelling nodig zodat we een actuele begroting 2024 behouden. We hebben bij het opstellen en bijstellen van de begroting ook steeds meer aandacht voor wat haalbaar is in de uitvoering in het kader van het verminderen van planningsoptimisme en het traject realistisch begroten fase 2. Dit als een vervolg op de vorig jaar ingezette eerste fase. Het resultaat vanaf 2025 van dit

4

traject wordt verwerkt via de Programmabegroting 2025. In de Jaarverslaggeving 2024 analyseren we in welke mate dit traject voldoende of onvoldoende is gelukt voor 2024. Als we daarin nieuwe inzichten op doen passen we deze toe om zo steeds meer realistisch te begroten. In de Jaarverslaggeving 2024 houden we rekening met een (forse) afwijking op de grondexploitaties (GREX). De actualisatie van de grondexploitaties vindt plaats via de Meerjarenprognose Grondexploitaties (MPG), waarbij het de reguliere werkwijze is om (eventuele) financiële effecten te verwerken in de Jaarverslaggeving 2024 en niet gedurende het lopende jaar. Daarnaast houden we rekening met een afwijking in de BUIG omdat we op een later moment de definitieve beschikking ontvangen en nu uitgaan van een voorlopige prognose. Ook kunnen de inkomsten vanuit het Rijk in 2024 nog wijzigen. Wij worden daarover geïnformeerd via de september- en decembercirculaire 2024, deze worden niet verwerkt via de Tweede Tussenrapportage 2024. Budgetoverheveling 2023 In totaal werd € 4,79 miljoen overgeheveld vanuit 2023 naar 2024. Op 1 augustus 2024 is bijna € 2 miljoen daarvan besteed en de prognose is dat € 3,6 miljoen wordt besteed in 2024. Het verschil van € 1,19 miljoen is opgebouwd door: Er valt € 224.268 vrij omdat het overgehevelde budget niet meer nodig is in 2024.

Vanuit het overgehevelde budget voor de omgevingswet werd in de Eerste Tussenrapportage 2024 al € 310.000 vanuit 2024 overgeheveld naar 2025 en 2026. Het overige gedeelte laten we nog niet vrij vallen. Stand van zaken investeringen In de Programmabegroting 2024 hebben we een inschatting gemaakt welke investeringen worden afgesloten in 2023. Daarmee zou de afschrijving starten in 2024. Een deel van die investeringen loopt uiteindelijk toch nog door in 2024, waarmee de afschrijvingen pas starten in 2025. Er is vertraging opgelopen in diverse, grotere projecten onder andere door krapte op de arbeidsmarkt. Het actualiseren van kapitaallasten levert een voordeel op van € 1.361.000. Dit is verspreid over diverse beleidsproducten en betreft zowel lagere afschrijvingen als een lagere doorbelaste rente. In de bijlage Stand van zaken investeringen gaan we hier nader op in. In de bijlage Stand van zaken investeringen gaan we ook in op de beoogde aanwending van zes investeringskredieten op onderwijshuisvestingsprojecten en de aanvraag voor een aanvullend krediet voor nieuwbouw scholen en kinderopvang Anker en de Zaaier.

Financiële mutaties

Huidige begroting Programma

bedragen x € 1.000 Voorstel begroting Begroting 2024 Mutaties 2e tussenrapportage t/m 2e tussenrapportage Incidenteel Structureel 4.305 V - 839 N - 135.893 - 143 N - 890 N - 56.116 582 V - 5.246 1.948 V 51 V - 43.032 1.918 V - 31.499

Begroting 2024 Primitief

Begroting 2024 Actueel

- 134.123 - 54.026 - 5.660 - 41.728 - 32.710

- 139.359 - 55.084 - 5.828 - 45.031 - 33.417

Algemene dekkingsmiddelen

126.179

128.065

2.360 V

292 V

130.717

Saldo van baten en lasten

- 7.945

- 11.294

6.665 V

- 547 N

- 5.176

4.048

9.333

- 1.473 N

-

7.860

Resultaat

- 3.896

- 1.961

5.192 V

- 547 N

2.684

Waarvan incidenteel

- 5.823

- 5.876

5.192 V

Structureel resultaat

1.927

3.916

- 547 N

3.369

Programma's 1. Participatie en ondersteuning 2. Bedrijvigheid en bereikbaarheid 3. Woon- en leefomgeving 4. Bestuur en interne dienstverlening

Mutatie reserves

- 685

Mutaties Tweede Tussenrapportage 2024 De belangrijkste aanpassingen van de begroting zijn: Programma 1 Participatie en ondersteuning (€ 1.033.000 N) Eerder werd in een memo over de septembercirculaire 2023 en BUIG (verzonden op 24 oktober 2023) een structurele meevaller gemeld voor de BUIG. Daarin is ook aangegeven dat we rekening houden met fluctuaties voor de BUIG. We rapporteren nu over een tegenvaller in de vorm van hogere lasten en lagere inkomsten. In oktober wordt de definitieve hoogte van de beschikking van de BUIG bekend. Daarnaast zijn er hogere lasten voor (met name ambulante) jeugdhulp. Extra inkomsten vanuit diverse specifieke uitkeringen worden ingezet ter dekking van lasten die al in de begroting waren opgenomen. Programma 2 Bedrijvigheid en bereikbaarheid (€ 582.000 V)

5

Er zijn lagere kapitaallasten. Programma 3 Woon- en leefomgeving (€ 1.999.000 V) Er zijn hogere baten vanuit diverse leges en lagere kapitaallasten. Lagere inkomsten vanuit de afval- en rioolheffing worden verrekend met de voorziening. Voor de grondexploitaties (GREX) doen wij gedurende het lopende jaar geen aanpassingen aan de begroting, we verwerken deze in Jaarverslaggeving 2024. Programma 4 Samenwerken, dienstverlenen en besturen (€ 1.918.000 V) Er zijn lagere lasten voor salarissen, inhuur, software en licenties. Daarnaast is er een voordeel door de verkoop van in erfpacht uitgegeven gronden op een bedrijventerrein. Algemene dekkingsmiddelen (€ 2.652.000 V) In de memo over de meicirculaire 2024 (verzonden op 10 juni 2024) is toegelicht waarom we in 2024 meer ontvangen vanuit het Rijk via het gemeentefonds. Dit komt onder andere door het actualiseren van een prognose van inwoners en woningen die van invloed is op de uitkering vanuit het Rijk via het gemeentefonds. Het effect van de meicirculaire 2024 voor 2024 wordt verwerkt via de Tweede Tussenrapportage 2024. Mutaties reserves (€ 1.472.897 N)

Storting reserve opvang en ondersteuning nieuwkomers in brede zin (€ 1.723.000 N) In de Eerste Tussenrapportage 2024 is gerapporteerd over een verwacht incidenteel voordeel van € 1.723.000 vanuit de baten en lasten omtrent de opvang en ondersteuning van vluchtelingen uit Oekraïne. Het voorstel is om dit te storten in de reserve Opvang en ondersteuning nieuwkomers in brede zin, zoals besloten in de stuurgroep opvang en asiel. Een mogelijke inzet van deze reserve is het organiseren van opvangmogelijkheden voor de middellange termijn voor ontheemden uit Oekraïne en voor extra activiteiten bij de komst van een azc. Onttrekking reserve opvang en ondersteuning nieuwkomers in brede zin (€ 157.870 V) Betreft een eenmalige bijdrage aan het Johannus Fontanus college voor een extra schakeljaar (ISK). Onttrekking reserve bovenformatieven (€ 130.000 V) Een onttrekking uit de reserve ter dekking van het ingaan van de regeling vervroegde uittreding (RVU) in 2024. Minder onttrekking reserve Flying bikes (€ 37.767 N) Het project is nog niet gereed, er is daarom nog geen onttrekking nodig ter dekking van kapitaallasten. Mutaties voorzieningen Het financiële effect van (mutaties in de) voorzieningen wordt verwerkt binnen de programma's.

Onttrekking egalisatievoorziening riolering GRP: € 200.000 In de Programmabegroting 2024 is de oploop van de opbrengsten vanuit riolering 2024 te hoog geraamd. Onttrekking voorziening afvalstoffenheffing: € 150.000 Er zijn minder inkomsten vanuit de afvalstoffenheffing doordat een hoger aantal huisaansluitingen was verwacht dan daadwerkelijk gerealiseerd. Storting voorziening wethouderspensioenen: € 100.000 Een hogere storting in de voorziening voor wethouderspensioenen. Belangrijke ontwikkelingen

Het realistisch begroten heeft onze aandacht. Dat betekent dat we in de Tweede Tussenrapportage 2024 extra nadruk hebben gelegd op het rapporteren van meevallers en het verminderen van planningsoptimisme.

6

Programma's

Overzicht speerpunten Programma 1

Omschrijving

Inhoud Financiën Planning Risico's

1. Participatie & Ondersteuning 113 Maatschappelijke zorg Iedereen kan meedoen

Participatiewet en re-integratie Eerder werd in een memo over de septembercirculaire 2023 en BUIG (verzonden op 24 oktober 2023) een structurele meevaller gemeld voor de BUIG. Daarin is ook aangegeven dat we rekening houden met fluctuaties voor de BUIG. De huidige prognose op BUIG is € 1,1 miljoen negatief. Er zijn hogere lasten voor de algemene bijstand door: een stijging van de uitkeringsnormen voor de Participatiewet (hoogte bijstandsuitkeringen). een stijging van het uitkeringsbestand bij met name statushouders (verhoogde taakstelling) en jongeren. De stijging van jongeren is ook zichtbaar op landelijk niveau en heeft verschillende oorzaken. We analyseren de ontwikkelingen in ons bijstandsbestand en passen de inzichten toe in onze uitvoering van re-integratie. Daarnaast zijn er lagere baten voor de BUIG: Het budget dat wij vanuit het Rijk ontvangen is voorlopig met ongeveer € 0,55 miljoen naar beneden bijgesteld. Dit komt door aanpassing van het macrobudget in mei 2024. Hierbij heeft het Rijk gekeken naar de werkelijke BUIG-uitgaven van alle gemeenten over 2023 en een inschatting van de economische situatie in 2024. Een belangrijke kanttekening is dat we pas in oktober 2024 de definitieve BUIGbeschikking ontvangen van het Rijk. Pas dan kan de gemeenteraad met meer zekerheid worden geïnformeerd over het BUIG-saldo voor 2024 en een eventuele vangnetaanvraag.

Op reintegratie liggen we voor 2024 op koers. In het voorjaar van 2024 hebben we de uitvoering geëvalueerd en de inzet van aantal instrumenten geïntensiveerd om inwoners te begeleiden naar werk en/of participatie in 2024.

Opvang ontheemden Oekraïne Voor het extra schakeljaar in schooljaar 2024-2025 voor Oekraïense leerlingen op het Johannus Fontanus College wordt € 154.870 beschikbaar gesteld. Dit wordt gedekt vanuit de reserve opvang en ondersteuning nieuwkomers in brede zin.

Omschrijving

Inhoud Financiën Planning Risico's

1. Participatie & Ondersteuning 122 Sociaal-cultureel werk Cultuur- en Sportstimulering

De subsidie aan Stichting Connect is hoger dan begroot door het afsluiten van een noodzakelijke verzuimverzekering.

7

123 Volksgezondheid en preventie

Omschrijving

Inhoud Financiën Planning Risico's

1. Participatie & Ondersteuning 123 Volksgezondheid en preventie Veilig en gezond opgroeien en samenleven

Jeugdhulp De trend van de stijging van jeugdhulpkosten zet in 2024 versterkt door. Onder andere door: Loon en prijscompensatie (6,43%) en herijkte tarieven (3,5%). Dit is nodig om een financieel gezond jeugdhulpveld te behouden. Een stijging in de inzet van ambulante ondersteuning, zowel op individuele basis als via groepsaanbod. Trajecten zijn daarnaast intensiever en duren langer. Deze stijging is een landelijke trend en heeft ook in de regionale samenwerking de aandacht. Het aantal jeugdigen met een GGZ-traject daalt, evenals het aantal jeugdigen met een uithuisplaatsing en/of een jeugdbeschermingsmaatregel. Vanwege reële prijsafspraken zijn de kosten van deze trajecten wel fors gestegen. De uitgaven zijn daarom niet gedaald. In Q4 wordt het plan van aanpak opgesteld voor de hervormingsagenda waarin maatregelen worden uitgewerkt om de kosten voor de jeugdhulp te beteugelen. Daarnaast wordt er in Q4 een taskforce ingericht met als doel om de uitgaven in het sociaal domein in relatie tot de beschikbare budgetten te monitoren.

Ontvangen SPUK Niet beoogde Jeugdzorgkosten Vanuit het Rijk ontvangen we dit jaar de specifieke uitkering niet-beoogde Jeugdzorgkosten voor jeugdigen van wie de oorspronkelijke woonplaats niet achterhaald kon worden. De kosten hoeven daarom niet op de gemeente Barneveld verhaald te worden. Deze uitkering geldt ook voor minderjarige statushouders die in Barneveld wonen. De verwachte inkomsten zijn € 0,9 miljoen.

8

Financieel Overzicht Programma 1

Begroting 2024 Primitief

1. Participatie en ondersteuning

1.1 Zelfredzame inwoners

bedragen x € 1.000 Begroting 2024 Begroting 2024 Mutaties 2e Mutaties 2e t/m 2e Actueeltussenrapportagetussenrapportage tussenrapportage Incidenteel Structureel 10.506 137 V 281 V 10.925 - 18.029 - 323 N 248 V - 18.105 - 7.523 - 186 N 529 V - 7.180

Baten Lasten Saldo

2.925 - 11.685 - 8.760

Saldo Saldo Saldo

- 2.988 - 1.693 - 4.079

- 3.201 - 1.708 - 2.614

- 20 N 25 V - 191 N

535 V -6N

- 2.686 - 1.683 - 2.811

Baten Lasten Saldo

888 - 9.317 - 8.429

970 - 9.950 - 8.980

15 V 20 V 35 V

60 V - 27 N 33 V

1.045 - 9.957 - 8.912

Saldo Saldo Saldo

205 - 1.818 - 6.817

- 120 - 1.846 - 7.013

15 V 20 V

- 27 N 60 V

- 105 - 1.873 - 6.933

Baten Lasten Saldo

9.177 - 46.014 - 36.837

12.339 - 50.920 - 38.581

540 V - 532 N 9V

- 115 N - 1.337 N - 1.452 N

12.764 - 52.789 - 40.025

Saldo Saldo

- 4.077 - 32.759

- 3.526 - 35.055

- 977 N 985 V

- 37 N - 1.415 N

- 4.539 - 35.485

Totaal baten Programma 1 Totaal lasten Programma 1

Baten Lasten

12.991 - 67.017

23.815 - 78.899

692 V - 835 N

226 V - 1.116 N

24.734 - 80.850

Saldo van baten en lasten Programma 1

Saldo

- 54.026

- 55.084

- 143 N

- 890 N

- 56.116

Mutaties bij: 111 Lokaal onderwijsbeleid 112 Reïntegratie 113 Maatschappelijke zorg 1.2 Sociale en vitale samenleving

Mutaties bij: 121 Sportstimulering 122 Sociaal-cultureel werk 123 Volksgezondheid en preventie 1.3 Gemeentelijk vangnet

Mutaties bij: 131 Inkomensvoorziening 132 Voorzieningen inwoners met beperking

Financiële toelichting

Op basis van de huidige verwachting is er sprake van een nadeel van € 1.033.000 binnen programma 1. Dit saldo bestaat uit € 918.000 aan hogere baten en € 1.951.000 aan hogere lasten ten opzichte van de actuele begroting. De financiële afwijkingen met een minimum van € 50.000 aan baten of lasten én meer dan 2% van het budget op het beleidsproduct worden hieronder toegelicht. 111 Lokaal onderwijsbeleid (€ 515.000 V) Een structureel voordeel van € 281.000 doordat extra inkomsten vanuit de specifieke uitkering Onderwijsachterstandenbeleid (OAB) worden ingezet voor dekking van lasten die al begroot waren. Een structureel voordeel van € 254.000 doordat extra inkomsten vanuit diverse specifieke uitkeringen worden ingezet voor lasten die al begroot waren. Een incidenteel nadeel van € 20.000 door enkele kleine afwijkingen. 113 Maatschappelijke zorg (€ 197.000 N) Een incidenteel nadeel van € 155.000 door het verstrekken van een eenmalige bijdrage aan het Johannus Fontanus College voor een extra schakeljaar. Dit wordt gedekt vanuit de reserve Opvang en ondersteuning nieuwkomers in brede zin. Enkele relatief kleine afwijkingen leiden tot een (grotendeels) incidenteel nadeel van € 39.000.

123 Volksgezondheid en preventie (€ 80.000 V) Een structureel voordeel van € 60.000 doordat de extra inkomsten vanuit de specifieke uitkering Integraal Zorg Akkoord (IZA) worden ingezet voor lasten die al begroot waren. Een kleine incidentele afwijking leidt tot een voordeel van € 20.000. 131 Inkomensvoorziening (€ 1.014.000 N) Een nadeel van € 635.000 door hogere lasten voor algemene bijstand door een stijging van het uitkeringsbestand en een aanpassing van de uitkeringsnormen voor de Participatiewet. Een nadeel van € 541.000 doordat de voorlopige specifieke uitkering BUIG naar beneden is bijgesteld. In oktober wordt de definitieve hoogte van de beschikking bekend. Een incidenteel voordeel van € 170.000 doordat er minder is uitgegeven aan energietoeslagen. Een incidenteel voordeel van € 80.000 doordat er meer bijstandsverstrekkingen terug gevorderd zijn. € 50.000 is budgetneutraal verschoven vanuit programma 4 naar programma 1 voor de uitvoering van het programma Bestaanszekerheid. Enkele kleine afwijkingen leiden tot een structureel nadeel van € 38.000. 132 Voorzieningen inwoners met beperking (€ 430.000 N) Een nadeel van € 1.500.000 door hogere kosten voor jeugd vangnetvoorzieningen. Dit komt met name door een stijging van de ambulante hulpverlening. Steeds meer jeugdigen ontvangen deze vorm van ondersteuning.

Daarnaast zijn de trajecten intensiever en is er minder uitstroom.

9

Een incidenteel voordeel van € 900.000 door inkomsten vanuit de specifieke uitkering Nietbeoogde jeugdzorgkosten. Deze uitkering wordt ontvangen ter dekking van gemaakte kosten in 2022 en 2023. Een incidenteel voordeel van € 82.000 doordat inkomsten vanuit de specifieke uitkering Domein Overstijgend Samenwerken (DOS) worden ingezet voor dekking van lasten die al begroot waren. Diverse kleinere afwijkingen leiden tot een (grotendeels) structureel voordeel van € 88.000. Overige beleidsproducten (€ 13.000 V) Een voordeel van € 13.000 door diverse kleine afwijkingen op de overige beleidsproducten.

Overige ontwikkelingen Programma 1

Er zijn geen overige ontwikkelingen.

10

Overzicht speerpunten Programma 2

211 Promotie economie

Omschrijving

Inhoud Financiën Planning Risico's

2. Bedrijvigheid & Bereikbaarheid 211 Promotie economie Dorpspromotie (en evenementenstimulering)

Aanvragen evenementenfonds De aanvragen voor het evenementenfonds verlopen voorspoedig en het beschikbare budget is verstrekt aan initiatiefnemers. Mogelijk volgen er nog verzoeken voor 2024 waardoor het budget (beperkt) wordt overschreden.

Omschrijving

Inhoud Financiën Planning Risico's

2. Bedrijvigheid & Bereikbaarheid 211 Promotie economie Innovatiebevordering en human capital

Omschrijving

Inhoud Financiën Planning Risico's

2. Bedrijvigheid & Bereikbaarheid 211 Promotie economie Recreatie en toerisme

222 Grondexploitatie bedrijventerreinen

Omschrijving

Inhoud Financiën Planning Risico's

2. Bedrijvigheid & Bereikbaarheid 222 Grondexploitatie bedrijventerreinen Bedrijventerreinen

Bedrijventerrein Harselaar Zuid Het planproces van de uitbreiding van bedrijventerrein Harselaar Zuid is weerbarstig. De provinciale beleidsregels voor extern salderen zijn per 1 juli 2024 aangepast waardoor er opnieuw naar stikstofoplossingen gekeken moet worden. Daarnaast veroorzaakt de geldende provinciale natuurregelgeving voor vertraging. Het bedrijventerrein ligt in een Groene

11

Ontwikkelzone. Dit betekent dat er voor de wijziging van de functie agrarisch naar bedrijventerrein mitigerende maatregelen nodig zijn. We zijn met provincie in overleg om zowel kwalitatieve natuur te realiseren als ook maximaal uitgeefbaar bedrijventerrein. Tevens wordt er onderzocht welke oplossingsrichtingen er mogelijk zijn voor netcongestie.

Grondexploitatie Met betrekking tot de grondexploitatie Harselaar-Zuid 1B-2 is de doorbelasting van de bijdrage Bovenwijkse Investeringen (een kostenpost) gecorrigeerd conform de NBI 2024. Deze is naar beneden bijgesteld naar rato van het gemeentelijk grondeigendom. Tevens is het stedenbouwkundig ontwerp conform de laatste inzichten verwerkt. De eindwaarde van de gemeentelijke grondexploitatie 'verbetert' per saldo met ruim € 2 miljoen euro. Met betrekking tot de grondexploitatie van de Verbindingsweg zijn eveneens diverse (kosten- en opbrengsten-) posten aangepast. De doorbelasting van de bijdrage Bovenwijkse Investeringen (een kostenpost) is gecorrigeerd conform de NBI 2024 en de laatste inzichten van het Stedenbouwkundig plan van juli 2024 zijn verwerkt. De eindwaarde van de gemeentelijke grondexploitatie 'verbetert' per saldo met bijna € 2,5 miljoen euro. De daadwerkelijke actualisatie van de grondexploitaties vindt plaats via de Meerjarenprognose Grondexploitaties (MPG), waarbij het de reguliere werkwijze is dat (eventuele) financiële effecten worden verwerkt in de Jaarverslaggeving 2024.

231 Verkeer

Omschrijving

Inhoud Financiën Planning Risico's

2. Bedrijvigheid & Bereikbaarheid 231 Verkeer Interne bereikbaarheid

Gemeentelijk Verkeer- en Vervoerplan (GVVP) Onder andere door het opschuiven van de vaststelling van de (ontwerp)-Omgevingsvisie schuiven ook het ontwikkelen van een nieuw GVVP (beleidsprogramma bereikbaarheid) en de planvorming voor de oostelijke rondweg Barneveld op. Naar verwachting kunnen we op z'n vroegst eind 2024 met dit proces beginnen.

Omschrijving

Inhoud Financiën Planning Risico's

2. Bedrijvigheid & Bereikbaarheid 231 Verkeer Externe bereikbaarheid

Regionale projecten In regionaal verband hebben diverse projecten meer inzet gevraagd dan vooraf voorzien. Bijvoorbeeld het project 'Mobiliteitsagenda Regio Amersfoort' waarbij het Rijk en regiopartijen afspraken maken over het verbeteren van de bereikbaarheid en mobiliteit om de woningbouwopgave mogelijk te maken. Hierdoor hebben we minder aandacht kunnen besteden aan de vraagstukken rond de A1-corridor en station Barneveld Noord. Inmiddels is voorzien in extra strategische capaciteit binnen de regio Foodvalley. Bijdrage vanuit Rijk snelwegaansluiting A30 In augustus 2024 heeft het Rijk een voorschot overgemaakt van € 15 miljoen voor de aanpak van de snelwegaansluiting A30 Barneveld-Noord. De aangevraagde bijdrage was € 17,5 miljoen inclusief BTW, prijspeil 2022. Omgerekend naar prijspeil 2023 en na afdracht aan het btwcompensatiefonds blijft over € 15 miljoen.

12

Financieel overzicht Programma 2

Begroting 2024 Primitief

2. Bedrijvigheid en bereikbaarheid

2.1 Aantrekkelijk ondernemingsklimaat

bedragen x € 1.000 Begroting 2024 Begroting 2024 Mutaties 2e Mutaties 2e t/m 2e Actueeltussenrapportagetussenrapportage tussenrapportage Incidenteel Structureel - 2.151 113 V - 2.037 - 2.151 113 V - 2.037

Baten Lasten Saldo

- 2.091 - 2.091

Saldo

- 2.091

- 2.151

113 V

-

- 2.037

2.2 Uitbreidings- en vestigingsmogelijkheden Baten Lasten Saldo Mutaties bij: 221 Economisch structuurbeleid Saldo 222 Grondexploitatie bedrijventerreinen Saldo

40 - 123 - 82

40 - 184 - 144

-

-

40 - 184 - 144

- 82 -

- 144 -

-

-

- 144 -

Baten Lasten Saldo

885 - 4.371 - 3.487

885 - 4.418 - 3.533

468 V 468 V

-

885 - 3.949 - 3.065

Saldo Saldo

- 3.806 319

- 3.857 323

508 V - 40 N

-

- 3.348 283

Totaal baten Programma 2 Totaal lasten Programma 2

Baten Lasten

925 - 6.584

925 - 6.752

582 V

-

925 - 6.171

Saldo van baten en lasten Programma 2

Saldo

- 5.660

- 5.828

582 V

-

- 5.246

Mutaties bij: 211 Promotie economie

2.3 Bereikbaarheid

Mutaties bij: 231 Verkeer 232 Parkeren

Financiële toelichting

Op basis van de huidige verwachting is er sprake van een voordeel van € 582.000 binnen programma 2 door lagere lasten ten opzichte van de actuele begroting. 211 Promotie economische bedrijvigheid (€ 113.000 V) Een incidenteel voordeel van € 113.000 door het actualiseren van de kapitaallasten. Een incidenteel nadeel van € 85.000 doordat de subsidie BIZ uit eerdere jaren in 2024 is betaald. Een incidenteel voordeel van € 85.000 door personele wisselingen en onderbezetting bij gebiedsgericht werken. 231 Verkeer (€ 508.000 V) Een incidenteel voordeel van € 508.000 door het actualiseren van de kapitaallasten. Overige beleidsproducten (€ 40.000 N) Een nadeel van € 40.000 door een afwijking op een overig beleidsproduct.

Overige ontwikkelingen Programma 2

Er zijn geen overige ontwikkelingen.

13

Overzicht speerpunten Programma 3

Omschrijving

Inhoud Financiën Planning Risico's

3. Woon- en Leefomgeving 311 Volkshuisvesting Visie op en groei van Barneveld

Visie op en groei van Barneveld De omgevingsvisie wordt in 2025 vastgesteld (in plaats van in 2024), zoals reeds vermeld in de Kadernota 2025-2028. Het doel van het bouwen van 600 woningen zal niet worden behaald in 2024, er worden circa 400 woningen gebouwd. Voor meer toelichting verwijzen we u naar de 18de voortgangsrapportage woningbouw.

Omschrijving

Inhoud Financiën Planning Risico's

3. Woon- en Leefomgeving 326 Milieu & ruimtelijke ordening Klimaat en energietransitie

CO2 en Energieneutraal en circulaire economie De planning en inhoud van het CO2 reductieplan is gewijzigd. Het gesprek met de raad volgt in het najaar over de CO2 rapportage, waarbij de stand van zaken gedeeld wordt en we het gaan hebben over de dilemma’s en het vervolgproces. Vervolgens is het doel om in 2025 met een overzicht van afspraken en concrete maatregelen te komen. Eind 2023 is € 100.000 beschikbaar gesteld voor het onderzoeken van verduurzaming van ons eigen vastgoed tweede fase. Dit budget werd overgeheveld naar 2024. We zijn tot het inzicht gekomen dat er eerst nieuw vastgoedbeleid op verduurzaming nodig is dat is vastgesteld door de raad. We stellen voor om het budget daarom in te zetten voor het opstellen van dit beleid. Klimaatbestendig en waterrobuust ​De vaststelling van het Klimaatadaptatieplan is verschoven naar eind 2024 vanwege een gewijzigde planvoorbereiding en raadsconsultatievorm.

14

Omschrijving

Inhoud Financiën Planning Risico's

3. Woon- en Leefomgeving 326 Milieu & ruimtelijke ordening Toekomst van het buitengebied

Omschrijving

Inhoud Financiën Planning Risico's

3. Woon- en Leefomgeving 336 Overige accommodaties Leefbare dorpen en Wijken

Kootwijkerbroek - Fietscross en mountainbike plek aan de Hanzeweg Zuid We verplaatsen de sportvoorziening fietscross Flying Bikes en mountainbike Tour de Force naar Hanzeweg Zuid. Er is een bestemmingsplanprocedure doorlopen en een omgevingsvergunning afgegeven voor het sportcomplex. De rotonde en parkeerplaatsen zijn gereed. Het grondwerk voor de mountainbiketrack wordt naar verwachting eind dit jaar uitgevoerd. De vereniging Flying Bikes is gestart met de grondwerkzaamheden voor de BMX baan en de verplaatsing wordt verwacht in het tweede kwartaal van 2025. De planning van Tour de Force is nog niet bekend. De inrichting van de groenzone start zodra de activiteiten van de verenigingen zijn afgerond. Integraal Huisvestingsplan Onderwijs Het Integraal Huisvestingsplan Onderwijs wordt in 2025 vastgesteld. Daarnaast volgt een aanpassing van de Verordening huisvesting onderwijs naar aanleiding van het IHP in 2025. Met het vaststellen van de Programmabegroting 2024 heeft de raad besloten dat voor aanwending van een aantal kredieten eerst een separaat inhoudelijk raadsvoorstel moet worden voorgelegd. In de stand van zaken investeringen lichten we toe waarom een separaat inhoudelijk raadsvoorstel niet mogelijk is voor de kredieten voor onderwijshuisvesting. Daarom leggen we de autorisatie tot aanwending via deze tussenrapportage voor.

We vragen in de stand van zaken investeringen een aanvullend krediet van € 1.450.000 aan voor nieuwbouw scholen en kinderopvang de Anker en de Zaaier.

15

Financieel overzicht Programma 3

Begroting 2024 Primitief

3. Woon- en leefomgeving

bedragen x € 1.000 Begroting 2024 Begroting 2024 Mutaties 2e Mutaties 2e t/m 2e Actueeltussenrapportagetussenrapportage tussenrapportage Incidenteel Structureel 267 V 267 - 2.792 - 261 N - 3.053 - 2.792 6V - 2.786

3.1 Woningen (kwantitatief en kwalitatief)Baten Lasten Saldo Mutaties bij: 311 Volkshuisvesting Saldo 312 Grondexploitatie woningen Saldo

- 2.170 - 2.170

- 2.170 -

- 2.792 -

6V -

-

- 2.786 -

3.2 Aantrekkelijke leefomgeving

Baten Lasten Saldo

19.719 - 42.584 - 22.865

19.831 - 43.663 - 23.832

483 V 604 V 1.087 V

-

20.314 - 43.059 - 22.745

Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo

- 6.981 - 4.973 - 131 2.185 1.471 - 6.489 - 6.859 - 1.087

- 6.839 - 5.270 - 496 2.185 1.471 - 6.893 - 6.901 - 1.089

25 V - 130 N - 43 N 59 V 1.143 V 33 V -

-

- 6.814 - 5.400 - 539 2.185 1.530 - 5.750 - 6.868 - 1.089

Baten Lasten Saldo

5.466 - 22.160 - 16.694

5.469 - 23.876 - 18.407

52 V 802 V 854 V

262 V - 211 N 51 V

5.783 - 23.285 - 17.502

Mutaties bij: 331 Publiekszaken 332 Huisvesting onderwijs 333 Bibliotheek 334 Kunst en cultuur 335 Sportaccomodaties 336 Overige accomodaties 337 Speelvoorzieningen

Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo

- 644 - 6.444 - 1.037 - 2.696 - 534 - 305

- 832 - 6.644 - 1.063 - 2.768 - 883 - 305

52 V 588 V - 25 N 70 V -7N

180 V - 13 N -

- 600 - 6.056 - 1.063 - 2.806 - 813 - 312

Totaal baten Programma 3 Totaal lasten Programma 3

Baten Lasten

25.185 - 66.913

25.300 - 70.331

803 V 1.145 V

262 V - 211 N

26.365 - 69.397

Saldo van baten en lasten Programma 3

Saldo

- 41.728

- 45.031

1.948 V

51 V

- 43.032

Mutaties bij: 321 Veiligheid 322 Groen 323 Begraven 324 Afvalinzameling en -verwerking 325 Riolering & water 326 Milieu & ruimtelijke ordening 327 Wegen 328 Reiniging en vuilbeheersing 3.3 Adequate voorzieningen

Financiële toelichting

Op basis van de huidige verwachting is er sprake van een voordeel van € 1.999.000 binnen programma 3. Dit saldo bestaat uit € 934.000 aan lagere lasten en € 1.065.000 aan hogere baten ten opzichte van de actuele begroting. De financiële afwijkingen met een minimum van € 50.000 aan baten of lasten én meer dan 2% van het budget op het beleidsproduct worden hieronder toegelicht. 311 Volkshuisvesting (€ 6.000 V) In 2023 is een subsidie aangevraagd bij het Rijk voor het project Pastorietuin in Voorthuizen. De subsidie wordt uitgekeerd aan de projectontwikkelaar. We verwerken de baten en lasten van € 267.000 in de begroting. Een klein incidenteel voordeel van € 6.000 in door lagere kapitaallasten. 321 Veiligheid (€ 25.000 V) Een incidenteel voordeel van € 25.000 door een hogere teruggave over 2023 vanuit de Veligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden (VGGM). 322 Groen (€ 130.000 N) Een incidenteel nadeel van € 384.000 door een betaling aan Growepa naar aanleiding van een uitspraak in een rechtszaak. Een incidenteel voordeel van € 150.000 doordat we per 2024 lasten niet langer dekken vanuit exploitatiebudget maar vanuit investeringen. Betreffende investeringen zijn reeds opgenomen in het MIP. Een incidenteel voordeel van € 92.000 door het laten vrijvallen van overgeheveld budget uit 2023 voor een projectleider fysiek domein. Een klein incidenteel voordeel van € 13.000.

323 Begraven (€ 43.000 N) Een incidenteel nadeel van € 100.000 door minder inkomsten vanuit grafleges. Een incidenteel voordeel van € 57.000 door lagere kapitaallasten. 324 Afvalinzameling en -verwerking Er zijn minder inkomsten vanuit de afvalstoffenheffing doordat een hoger aantal huisaansluitingen was verwacht dan daadwerkelijk gerealiseerd. Het incidentele nadeel van € 150.000 wordt gedekt door een onttrekking uit een voorziening.

16

325 Riolering en Water (€ 59.000 V) Een incidenteel voordeel van € 59.000 door lagere kapitaallasten. In de Programmabegroting 2024 is een te hoge oploop van inkomsten vanuit de rioolheffing geraamd. Het incidentele nadeel van € 200.000 wordt gedekt door een lagere storting in de voorziening riolering GRP. 326 Milieu & ruimtelijke ordening (€ 1.143.000 V) Een incidenteel voordeel van € 1.000.000 door meer inkomsten vanuit de leges vergunningen omgevingswet. Per 1 januari 2024 is de nieuwe omgevingswet van kracht. Eind 2023 zijn er nog aanvragen ingediend onder het oude regime. Dit heeft geleid tot aanzienlijk hogere inkomsten vanuit leges in de eerste helft van 2024. Een incidenteel nadeel van € 90.000 door een extra bijdrage aan Omgevingsdienst de Vallei (ODDV) door extra werkzaamheden ten behoeve van gemeente Barneveld door een toename van de vergunningaanvragen. De gemeente Barneveld ontvangt in 2024 een specifieke uitkering van € 1.121.000 vanuit de regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid (CDOKE). De besteding van deze middelen mag gefaseerd in drie jaar plaatsvinden. In deze tussenrapportage worden zowel de geraamde lasten als de baten in 2024 neerwaarts bijgesteld omdat de bijdrage niet volledig in 2024 wordt ingezet. Per saldo ontstaat in 2024 een voordeel van € 240.000.

Voor het ontwikkelfonds platteland (OFP) worden zowel de lasten als de te ontvangen bijdragen in 2024 geraamd op € 350.000. Het uiteindelijke saldo wordt bij de jaarrekening toegevoegd of onttrokken aan de reserve ontwikkelfonds platteland. De lasten ten aanzien van de aanpak energie armoede worden in 2024 geraamd op € 108.000. Hier staat de specifieke uitkering van het Rijk tegenover die de gemeente in 2023 heeft ontvangen. Dus per saldo is dit neutraal. Een klein incidenteel voordeel van € 7.000 door lagere kapitaallasten. 327 Wegen (€ 33.000 V) Een incidenteel voordeel van € 33.000 door lagere kapitaallasten. 331 Publiekszaken (€ 232.000 V) Een structureel voordeel per saldo van € 214.000 doordat er meer paspoorten en rijbewijzen worden aangevraagd. Er zijn meer inkomsten vanuit leges en meer afdrachten. Een incidenteel voordeel van € 18.000 door diverse kleine afwijkingen. 332 Huisvesting onderwijs (€ 588.000 V) Een incidenteel voordeel van € 330.000. In de Programmabegroting 2024 was de sloop, herindeling en tijdelijke huisvesting van een aantal locaties geraamd met een start van de activiteiten in 2024. In de Kadernota 2025 is rekening gehouden met een verschuiving van deze activiteiten naar de periode 2025-2027. Hierdoor kan in 2024 een bedrag vrijvallen. Een incidenteel voordeel van € 258.000 door lagere kapitaallasten.

336 Overige accommodaties (€ 70.000 V) Een incidenteel voordeel van € 70.000 door lagere kapitaallasten. Overige beleidsproducten (€ 92.000 V) Een voordeel van € 92.000 door diverse kleine afwijkingen op de overige beleidsproducten.

Overige ontwikkelingen Programma 3

Er zijn geen overige ontwikkelingen.

17

Overzicht speerpunten Programma 4

411 Raad

Omschrijving

Inhoud Financiën Planning Risico's

4. Samenwerken, dienstverlenen en besturen 411 Raad Samenwerken in netwerken

Samenwerkingsafspraak met dorpen en wijken In de Programmabegroting 2024 is opgenomen dat besluitvorming over de nieuwe samenwerkingsaanpak met dorpen en wijken plaatsvindt in het tweede of derde kwartaal van 2024. In april 2024 is een Plan van Aanpak voor deze samenwerkingsaanpak (Samenwerking met dorpen en wijken gemeente Barneveld) behandeld in de raad, waarin besluitvorming is verschoven naar het vierde kwartaal van 2024. Op dit moment vindt afstemming over de vernieuwde samenwerkingsaanpak plaats binnen de gemeentelijke organisatie, met de dorpen en wijken en met de maatschappelijke partners die in de dorpen en wijken actief zijn. Deze afstemming vraagt meer tijd dan vooraf ingeschat. Naar verwachting vindt besluitvorming plaats in het eerste halfjaar van 2025. Deze planning past binnen de planning die met de provincie is afgesproken over de samenwerkingsaanpak.

Omschrijving

Inhoud Financiën Planning Risico's

4. Samenwerken, dienstverlenen en besturen 411 Raad Dienstverlening en communicatie

Omschrijving

Inhoud Financiën Planning Risico's

4. Samenwerken, dienstverlenen en besturen 411 Raad Versterken positie gemeente Barneveld in de regio

422 Ondersteuning organisatie

Omschrijving

Inhoud Financiën Planning Risico's

4. Samenwerken, dienstverlenen en besturen 422 Ondersteuning organisatie Versterken realisatiekracht middels Barneveld Groeit

18

Programma Barneveld groeit! Vanuit het programma Barneveld groeit! is een grote stap gezet in het sterker en meer toekomstbestendig maken van onze organisatie. Het programma loopt dit jaar af. Echter de ontwikkeling van onze organisatie staat nooit stil, omdat onze omgeving continu verandert. Aan het einde van 2024 volgt een evaluatie van het programma waarin we daarom ook de doorontwikkeling van onze organisatie meenemen.

19

Financieel overzicht Programma 4

Begroting 2024 Primitief

4. Bestuur en interne dienstverlening

4.1 Bestuur

bedragen x € 1.000 Begroting 2024 Begroting 2024 Mutaties 2e Mutaties 2e t/m 2e Actueeltussenrapportagetussenrapportage tussenrapportage Incidenteel Structureel 244 244 - 3.450 - 232 N - 3.682 - 3.206 - 232 N - 3.438

Baten Lasten Saldo

244 - 3.401 - 3.157

Saldo Saldo Saldo

- 1.436 - 1.029 - 692

- 1.485 - 1.030 - 692

- 32 N - 200 N -

-

- 1.517 - 1.230 - 692

Baten Lasten Saldo

1.569 - 31.122 - 29.553

2.355 - 32.565 - 30.211

812 V 1.338 V 2.150 V

-

3.167 - 31.228 - 28.061

Mutaties bij: 421 Beheer overige eigen gebouwen en gronden Saldo 422 Ondersteuning organisatie Saldo

- 1.168 - 28.385

- 436 - 29.775

771 V 1.379 V

-

335 - 28.396

Baten Lasten Saldo

126.970 - 791 126.179

128.379 - 314 128.065

2.427 V - 68 N 2.360 V

680 V - 388 N 292 V

131.487 - 770 130.717

Mutaties bij: 431 Treasury 432 Belastingen 433 Algemene uitkering 434 Overige baten en lasten 436 Werken voor derden

Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo

559 17.179 107.141 - 521 1.822

559 17.430 108.271 - 17 1.822

127 V - 57 N 2.289 V -

12 V 280 V

698 17.373 110.560 - 17 2.102

Totaal baten Programma 4 Totaal lasten Programma 4

Baten Lasten

128.783 - 35.314

130.978 - 36.330

3.239 V 1.038 V

680 V - 388 N

134.898 - 35.680

Saldo van baten en lasten Programma 4

Saldo

93.469

94.648

4.278 V

292 V

99.218

Mutaties bij: 411 Raad 412 B&W 413 Bestuurlijke samenwerking 4.2 Interne dienstverlening

4.3 Algemene dekkingsmiddelen

Financiële toelichting

Op basis van de huidige verwachting is er sprake van een voordeel van € 4.569.000 binnen programma 4. Dit saldo bestaat uit € 3.919.000 aan hogere baten en € 650.000 aan lagere lasten ten opzichte van de actuele begroting. De financiële afwijkingen met een minimum van € 50.000 aan baten of lasten én meer dan 2% van het budget op het beleidsproduct worden hieronder toegelicht. 412 B&W (€ 200.000 N) Een incidenteel nadeel van € 100.000 door een hogere storting in de voorziening voor wethouderspensioenen. Een incidenteel nadeel van € 100.000 doordat de georganiseerde en ingeplande activiteiten rondom representatie van de gemeente Barneveld meer kosten dan verwacht. 421 Beheer overige gebouwen en gronden (€ 771.000 V) Een incidenteel voordeel van € 771.000 door de verkoop van in erfpacht uitgegeven gronden op bedrijventerrein Harselaar. 422 Ondersteuning organisatie (€ 1.379.000 V) Een incidenteel voordeel van € 976.000 vanuit salarissen, inhuur en vergoedingen vanuit het UWV. Een incidenteel nadeel van € 180.000 door onvoorziene juridische kosten. Een incidenteel voordeel van € 475.000 op de implementatie en vervanging van software en licenties. Een incidenteel nadeel van € 130.000 door het ingaan van de regeling vervroegde uittreding (RVU). € 50.000 is budgetneutraal verschoven van programma 4 naar programma 1 voor de uitvoering van het programma Bestaanszekerheid.

Een incidenteel voordeel van € 175.000 op de kapitaallasten. Een incidenteel voordeel van € 13.000 te verklaren door een kleine afwijking. 431 Treasury (€ 139.000 V) Een incidenteel voordeel van € 150.000 door een eenmalige hogere dividenduitkering van Alliander. Een structureel voordeel van € 400.000 aan rentebaten. We ontvangen een rentevergoeding op het positief saldo van de rekening schatkistbankieren bij het ministerie van Financiën. Een structureel nadeel van € 388.000 door hogere rentelasten op nieuw aan te trekken leningen. Een incidenteel nadeel van € 23.000 door het actualiseren van kapitaallasten. 432 Belastingen (€ 57.000 N) Een incidenteel nadeel van € 30.000 in verband met een extern onderzoek naar de kostendekkendheid van de leges op advies van de rekenkamercommissie. Een incidenteel nadeel van € 15.000 door extra proceskosten vanwege bezwaren OZB.

20

433 Algemene uitkering (€ 2.289.000 V) In de memo over de meicirculaire 2024 (verzonden op 10 juni 2024) is toegelicht waarom we in 2024 meer ontvangen vanuit het Rijk via het gemeentefonds. Dit komt onder andere door het actualiseren van een prognose van inwoners en woningen die van invloed is op de uitkering vanuit het Rijk via het gemeentefonds. Het effect van de meicirculaire 2024 voor 2024 wordt verwerkt via de Tweede Tussenrapportage 2024.

Overige ontwikkelingen Programma 4

Er zijn geen overige ontwikkelingen.

21

Stand van zaken budgetoverheveling 2023

In de Jaarverslaggeving 2023 (vastgesteld door de raad op 10 juli 2024) is een definitieve lijst opgenomen van budgetoverhevelingen vanuit 2023. Het zijn resterende budgetten uit 2023 die beschikbaar zijn gesteld voor uitvoering in 2024. In onderstaand overzicht is per budgetoverheveling aangegeven hoeveel is besteed op 1 augustus 2024 (realisatie). Daarnaast is aangegeven wat de verwachting is aan totale uitgaven in 2024 (prognose), wat vrij kan vallen en hoe vaak het budget eerder werd overgeheveld. Als er minder dan de helft van het budget is besteed op 1 augustus 2024 is toegelicht waarom (een gedeelte van) het budget niet vrij kan vallen. In totaal werd € 4,79 miljoen overgeheveld vanuit 2023 naar 2024. Op 1 augustus 2024 is bijna € 2 miljoen besteed en de prognose is dat € 3,6 miljoen wordt besteed in 2024. Het verschil van € 1,19 miljoen is opgebouwd door: Er valt € 224.268 vrij omdat het overgehevelde budget niet meer nodig is in 2024. Voor de omgevingswet werd in de Eerste Tussenrapportage 2024 al € 310.000 vanuit 2024 overgeheveld naar 2025 en 2026. Het overige gedeelte laten we nog niet vrij vallen.

22

Budgetoverhevelingen

Toelichting bij overheveling in de jaarrekening 2023

Bedrag Overgehe Realisatie Bedrag veld 2024; Prognose bedrag peildatum 2024 1-8-2024

Budget eerder overgeheveld? Toelichting budgetonderschrijding Indien ja, aantal keer.

Bedrag Vrijval

1. Participatie & Ondersteuning 122 Integrale cultuurvisie

Er is sprake van vertraging van de werkzaamheden uit 2023, waardoor een deel van de kosten pas in 2024 gefactureerd zal worden door het externe adviesbureau. Het budget voor 2024 is niet voldoende om deze kosten te dekken. 122 Be Active & Creative Be Active & Creative is per 1-9 verzelfstandigd. Met ingang van die verzelfstandiging datum heeft de gemeente een subsidierelatie met St. Connect (de naam van de verzelfstandigde organisatie). Omdat de stichting nog geen eigen bankrekening heeft (proces is wel in gang gezet), worden de gemaakte kosten in de laatste maanden van 2023 uit het resterende budget van Be Active & Creatieve betaald. Het budget wat aan het einde van 2023 resteert, zal als incidentele subsidie aan de stichting worden uitbetaald begin 2024. Dit is in lijn met het collegebesluit van juni 2023 (nr. 2866). 123 Innovatiebudget Sociaal Er is in 2023/2024 €75.000 beschikbaar voor beleidscapaciteit voor Domein t.b.v. ambtelijke de uitvoering van de laatste tranche van het innovatiebudget sociaal capaciteit die nodig is voor domein. Het accounthouderschap van de projecten, de de uitvoering van de communicatie en evaluatie vraagt personele inzet in 2024 en laatste tranche van het daarom moet dit budget worden overgeheveld.

Met het innovatiebudget sociaal collegevoorstel 2196 (2022) is besloten om het innovatiebudget te domein bestemmen voor innovatieve projecten in 2023 en 2024. De precieze verdeling over 2023 en 2024 pakt net even anders uit als destijds ingeschat. 123 Innovatiebudget Sociaal De afronding van dit project was in 2023 voorzien. Echter, het Domein t.b.v. project project moest getemporiseerd worden door gebrek aan capaciteit bij versterken preventieve de betrokken organisaties en de gemeente. Hierdoor loopt de veld planning uit en wordt het resterende bedrag alsnog in 2024 uitgegeven. 131 Armoedebestrijding Via de meicirculaire zijn incidentele middelen armoedebestrijding ontvangen, inzetbaar voor meerdere jaren. In 2024 is hiervoor geen budget beschikbaar. Dit budget wordt ingezet voor 2 projecten, waarmee we (in geval van een succes) een basis voor langjarige/langdurige inzetten willen realiseren. Het gaat om 'Speaking Minds' en 'De HUB'. ‘Speaking Minds is een project dat zich richt op het betrekken van praktisch opgeleide jongeren bij beleidsvraagstukken. Middels een train-de-trainer concept worden hiervoor lokale trainers opgeleid die de methodiek van Speaking Minds in de klas kunnen toepassen. De uitvoering van Speaking Minds stond gepland voor het schooljaar 2023-2024. Helaas blijkt de invulling van een projectweek in dit schooljaar niet haalbaar.

We verwachten dat dit volgend schooljaar zal plaatsvinden.’

Totaal 1. Participatie & Ondersteuning

Budgetoverhevelingen

Toelichting bij overheveling in de jaarrekening 2023

20.000

18.000

20.000

-

Nee

234.000

234.000

234.000

-

Nee

75.000

-

75.000

-

Nee

Een groot deel van de kosten zal naar verwachting nog in 2024 gemaakt worden. Daarnaast zal in het najaar van 2024 een collegevoorstel volgen voor nieuwe innovatieprojecten.

163.500

31.674

163.500

-

Nee

45.000

7.586

45.000

-

Nee

Een groot deel van de kosten zal naar verwachting nog in 2024 gemaakt worden. Daarnaast zal in het najaar van 2024 een collegevoorstel volgen voor nieuwe innovatieprojecten. De verwachting is dat in Q4 het restant van het budget nog wordt besteed.

537.500

291.260

537.500

-

Bedrag Overgehe Realisatie Bedrag veld 2024; Prognose bedrag peildatum 2024 1-8-2024

Budget eerder overgeheveld? Toelichting budgetonderschrijding Indien ja, aantal keer.

Bedrag Vrijval

2. Bedrijvigheid & bereikbaarheid 231 Transferium uitbreiding GVVP20

211 Dorpenbeleid

221 Correctie inleg regiogemeenten Regio Deal

In collegevoorstel 3040 (Transferium-Noord; onderzoek naar de toekomstvisie) is dit budget genoemd als in te zetten voor uitvoeren onderzoek in 2024. Opdracht is verstrekt in 2023, echter is het niet gelukt om dit onderzoek uit te laten voeren. Dit is wel nodig cf. voorstel, waardoor overhevelen. Kosten kunnen niet gedekt worden uit begroting 2024. Momenteel is men druk bezig om met de provincie afspraken te maken over een vernieuwd plan van aanpak voor dorpenparticipatie/dorpenbeleid. Als gemeente Barneveld dienen wij €60.000,- te besteden aan de aanpak voor dorpenparticipatie/dopenbeleid (overige €30.000,- komt uit budgetoverheveling gebiedsgericht werken). In dat geval krijgen wij van de provincie €100.000,- aan co-financiering. Voor deze financiële middelen zal er een procesbegeleider moeten worden ingehuurd. Uitvoering zal plaatsvinden in 2024. Door een weeffout bij de tot standkoming van de Regio Deal is er een financieel gat ontstaan van €361.000,-. De gemeente Veenendaal zou dit bedrag in-kind leveren maar dit blijkt in de praktijk niet te lukken. Om deze reden is in goed onderling overleg besloten een correctie door te voeren en alle regiogemeenten op basis van een verdeelsleutel inwoneraantal een bijdrage te laten leveren om het financiële gat gezamenlijk te dichten, te betalen in 2024. zie B&W besluit van 20 december 2022. Voor Barneveld gaat het om €60.586,-.

Dit kan gedekt worden door van het resterende budget Regiodeal Foodvalley dit bedrag over te hevelen.

Totaal 2. Bedrijvigheid & Bereikbaarheid

50.000

-

30.000

-

60.000

-

30.000

- Ja; 2 keer, 1x 30k In 2024 wordt de helft van het bedrag en 1x 60k besteed (30.000 euro). Vanwege de cofinanciering met de provincie kan dit niet vrij vallen.

60.600

60.600

60.600

-

170.600

60.600

120.600

-

Nee

In de tweede helft van 2024 zal de opdracht worden verstrekt.

Ja; 1 keer

23

Budgetoverhevelingen

Toelichting bij overheveling in de jaarrekening 2023

Bedrag Overgehe Realisatie Bedrag veld 2024; Prognose bedrag peildatum 2024 1-8-2024

Budget eerder overgeheveld? Toelichting budgetonderschrijding Indien ja, aantal keer.

Bedrag Vrijval

3. Woon- en leefomgeving 336 Afboeking boekwaarde Trefpunt bij sloop

In de tweede tussenrapportage 2023 is een bedrag van €65.000,opgenomen voor het afboeken van de restant boekwaarde van 't Trefpunt ten laste van de algemene reserve. De sloop wordt verwacht in het tweede kwartaal van 2024. Derhalve wordt nu voorgesteld dit beschikbare budget over te hevelen.

65.000

-

65.000

-

Nee

Er is inmiddels gestart met de sloop. De verwachting is dat de werkzaamheden in 2024 worden afgerond.

335 Sloopkosten Spirit

In de tweede tussenrapportage 2023 is een bedrag van €46.000,opgenomen voor de sloop van het clubgebouw (voormalig Spirit) aan de Overhorsterweg in Voorthuizen ten laste van de algemene reserve. De sloop wordt verwacht in het tweede kwartaal van 2024. Derhalve wordt nu voorgesteld dit beschikbare budget over te hevelen. In de eerste tussenrapportage is €100.000,- beschikbaar gesteld voor onderzoek naar verduurzamen eigen vastgoed tweede fase. Dit betreffen middelen voor het alloceren van bestaand beleid met betrekking tot personele inzet. Het bedrag komt ten laste van de algemene reserve. De offerte aanvraag en opdrachtverlening staat gepland voor eind 2023. De uitvoering van de opdracht volgt eerste helft 2024. De vertraging is ontstaan door beperkte personele inzet.

46.000

-

46.000

-

Nee

Op basis van de actuele planning start de sloop begin november en wordt deze dit najaar afgerond.

100.000

-

50.000

-

Nee

In 2024 wordt dit budget voor een deel ingezet voor het formuleren van beleid rondom verduurzaming van het eigen vastgoed.

25.000

-

25.000

-

Nee

De verwachting is dat dit budget in 2024 nog wordt ingezet.

60.500

3.500

60.500

-

Nee

Voorbereiding vindt plaats in 2024.

114.500

-

114.500

114.500

Nee

Het reguliere budget 2024 is toereikend om de kosten op dit onderdeel te dekken. Om deze reden is de budgetoverheveling 2023 vrijgevallen. Deze vrijval kon (qua timing) niet meer worden meegenomen in de 2e turap, en zal bij de jaarrekening 2024 in het begrotingsresultaat worden verwerkt.

De geschatte kosten voor een borstelronde voor het hele areaal zijn €3200,- per dag. Dit is voor een periode van 38 dagen op basis van 3 borstelcombinaties. Voorheen deed de eigen dienst dit deels. Door gebrek aan personele inzet en materiaal is er voor gekozen om dit in de markt te zetten. Deze nieuwe werkwijze heeft onverhoopt meer tijd gekost dan verwacht. Middelen worden ingezet om achterstand in te halen (incidenteel) en daarna volgt weer standaard onkruidbeheersing. Verwachting start is voorjaar 2024.

63.500

50.000

63.500

-

Nee

De voorbereiding van de aanbesteding is opgepakt in 2023, de daadwerkelijke aanbesteding volgt in 2024. De genoemde kosten zijn initieel bestemd voor het aantrekken van een projectleider, in 2024 willen we dit conform bestuursopdracht omzetten naar een dienst. 322 BT Groeiplaatsverbetering De projecten en werkzaamheden voor groeiplaatsverbetering zijn inmiddels in gang gezet. De eerste kosten van €30.000 worden gemaakt in 2023. De overige kosten worden verwacht in Q1 2024. 311 Landbouwtransitie In 2023 is de bijdrage voor het programma landbouwtransitie van de regio Foodvalley structureel verhoogd, waardoor deze bijdrage niet volledig gedekt kan worden vanuit het structureel beschikbaar budget. Vanuit het meerjarig projectbudget dat we al een aantal jaren hebben voor de landbouwtransitie is nog €80.000,beschikbaar om de bijdrage voor het programma landbouwtransitie in 2024 te kunnen dekken. In de kadernota 2025 kan hier vervolgens een structurele oplossing voor worden gevonden.

92.000

-

-

92.000

Nee

Vrijval van middelen 2024 ivm het afronden van de activiteiten per einde 2023.

70.000

50.000

70.000

-

Nee

Wordt naar verwachting volledig benut.

80.000

80.000

80.000

-

Ja; 1 keer

311 Omgevingswet

Doordat de ingangsdatum van de Omgevingswet meerdere malen is uitgesteld, is het voorbereidings- en implementatietraject anders gelopen dan vooraf gedacht en zijn vooralsnog aanzienlijk minder kosten gemaakt dan eerder geraamd. Nu duidelijk is dat de Omgevingswet per 1 januari in werking treedt, is een raming gemaakt voor de lasten voor de implementatie in de komende jaren. Naast het budget dat in de MJB 2024 -2027 reeds beschibaar is, is op basis van een huidige inschatting nog ruim 1.1 mln. nodig, waarvan €295.000 voor de afronding van de omgevingsvisie. Derhalve wordt voorgesteld de resterende budgetten voor de Omgevingswet, digitalisering Omgevingswet en de omgevingsvisie over te hevelen. Oorspronkelijk was voorzien dat de Omgevingsvisie in 2023 zou worden vastgesteld. Intussen is duidelijk dat dit niet eerder zal zijn dan eind 2024. Dat betekent een doorlooptijd van een jaar extra. Dat brengt een flink bedrag aan extra kosten met zich mee, Dit temeer omdat besloten is om een extra participatieronde in te lassen in het proces. Bovendien is er een deelvisie Garderen opgesteld, waarvan de kosten ook worden opgenomen in het geheel van de omgevingsvisie. Totale kosten worden ingeschat op €295.000.