Jaarverslaggeving 2025 definitief

Dit versterkt de verbinding tussen zorg en veiligheid, zorgt voor betere gezamenlijke besluitvorming en betere aansluiting van beleid op praktijk. Een belangrijk resultaat daarvan is de verbreding van het uitvoeringsplan veiligheid 2026 met onderwerpen vanuit het sociaal domein. Jeugdgezondheidszorg (JGZ) en publieke gezondheid De GGD heeft verdere stappen gezet om de publieke gezondheidszorg en de jeugdgezondheidszorg te versterken en de continuïteit hiervan te waarborgen (Basis op Orde). Met het programma JGZ op Koers werken we samen aan een realistische dienstverlening en de daarbij passende financiering. Het programma richt zich enerzijds op het structureel versterken van de basis en anderzijds op het toekomstbestendig maken van de JGZ, waarbij de gezamenlijke visie als richtinggevend kader dient.

Gezonde Leefstijl Akkoord We hebben het Gezonde Leefstijl Akkoord (GLA) uitgevoerd. Het GLA is een akkoord van diverse maatschappelijke organisaties en wordt Verantwoording gecoördineerd door stichting Connect. De gemeente is één van de partners. Binnen het Gezonde Leefstijl Akkoord is er gewerkt aan de thema's roken, gezond eten, sport en bewegen en tegengaan van problematisch alcoholgebruik. Naast de inhoudelijke thema's is er gewerkt aan het uitbreiden van het netwerk van het Gezonde Leefstijl Akkoord via diverse netwerkbijeenkomsten. WISE Naast het versterken van de lokale samenwerking is de eerste cyclus van het project afgerond. In deze fase zijn activiteiten uitgevoerd die aansloten bij eerder gezamenlijk vastgestelde speerpunten. Samen met verschillende partners uit het maatschappelijk veld, het onderwijs en de kerken is gewerkt aan preventie en bewustwording bij professionals en ouders. Hiervoor is een samenhangend aanbod ontwikkeld van bijeenkomsten, zoals de ‘Opvoedchallenge’, en aanvullend online aanbod. In het najaar is een nieuwe projectcyclus gestart, met een tussentijdse meting onder leerlingen van klas 2 en 4 van het voortgezet onderwijs. Brede SPUK-Regeling voor sport, bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis en het Integraal Zorgakkoord We continueerden onze inzet voor de Brede SPUK-Regeling en het Integraal Zorgakkoord.

Via de Brede SPUK-Regeling ontvingen we van het rijk extra geld voor een integrale aanpak voor een gezonde generatie, onder andere voor Kansrijke Start, het Sport- en Beweegakkoord, de Brede Regeling Combinatiefuncties, inzet voor een gezonde leefomgeving en het Gezonde Leefstijlakkoord. Ook konden we vanuit deze regeling onze aanpak in de buurtgerichte aanpak Rootselaar-West continueren en onze inzet voor dagactiviteiten voor ouderen intensiveren. In 2025 werkte Barneveld actief aan de uitvoering van het Integraal Zorgakkoord (IZA) door aan te sluiten bij regionale samenwerkingen die noodzakelijk zijn om de doelen rond mentale gezondheid te realiseren. Een belangrijk deel van de betrokken partners – zoals huisartsenzorg, ggz‑instellingen en welzijn – is primair georganiseerd binnen de regio Eemland, waardoor Barneveld op verschillende onderdelen deelnam aan het mentaal gezondheidsnetwerk Eemland en met deze regio transformatiegelden kon aanvragen voor verdere ontwikkeling van deze onderdelen in de komende jaren. Voor andere onderdelen sloot Barneveld aan bij de regio Gelderse Vallei, waar eveneens transformatiebudget werd aangevraagd en toegekend om de samenwerking in de eerstelijnszorg en het sociaal domein te versterken. Kansrijke Start In 2025 hebben we verdere uitvoering gegeven aan de werkagenda Kansrijke Start.

Zo hebben we voor het programma Nu Niet Zwanger (NNZ) ingezet op een bredere uitrol en duurzame borging van de activiteiten. Het programma ondersteunt mensen in een kwetsbare positie bij het bewust nadenken over hun kinderwens. De kern van het programma is deskundigheidsbevordering van hulp- en zorgverleners. Er is blijvende aandacht voor het signaleren van en samenwerken rondom financiële kwetsbaarheid. Ook is gewerkt aan de doorontwikkeling van het MDO Zwanger Zonder Zorgen naar het MDO Kansrijke Start, waarbij de zwangere in de toekomst zelf actief deelneemt aan het overleg. Het overleg is gericht op het tijdig bieden van passende zorg en ondersteuning aan het jonge gezin. Zodat zij een kansrijke start krijgt. Een tegen eenzaamheid In 2025 hebben we actief ingezet op het voorkomen en verminderen van eenzaamheid. Onze inzet richtte zich vooral op het versterken en uitbreiden van bestaande initiatieven.Tijdens de Kom Erbij‑week in september hebben we ontmoetingsactiviteiten extra onder de aandacht gebracht. Ook de Nationale Burendag droeg bij aan het versterken van onderlinge contacten in buurten. Gedurende het hele jaar is samen met partners, vrijwilligers, inwonersinitiatieven en buurt‑ en dorpshuizen gewerkt aan het ondersteunen van ontmoetingsplekken en sociale activiteiten. De activiteiten van Welzijn Barneveld vormden hierbij een belangrijke structurele basis.

14

1.3 Gemeentelijk vangnet Speerpunt Samen oud Worden

Doel

We willen ervoor zorgen dat inwoners zo lang mogelijk zelfstandig thuis kunnen blijven wonen. Inkomensafhankelijke bijdrage In 2025 is bekend geworden dat de invoering van de inkomensafhankelijke eigen bijdrage voor Wmo‑voorzieningen is opgeschort. Het demissionaire kabinet heeft dit besluit genomen naar aanleiding van kritische adviezen van de Raad van State en de behoefte aan een zorgvuldiger voorbereiding. Tot 1 januari 2027 blijft daarom het huidige lage abonnementstarief van kracht. De gehoopte financiële verlichting door de invoering van een inkomensafhankelijke bijdrage blijft daardoor vooralsnog uit. Aanbestedingen Wmo In 2025 hebben we drie aanbestedingsprocedures binnen de Wmo succesvol afgerond. Het aanbestedingstraject voor huishoudelijke ondersteuning is in 2025 volledig doorlopen. Dit leidt per 1 januari 2026 tot een nieuwe overeenkomst, waarbij de voorziening verandert van een algemene voorziening naar een vangnetvoorziening. Ook de hulpmiddelen, zoals rolstoelen, scootmobielen en douchestoelen, zijn in 2025 opnieuw aanbesteed. Daarnaast is de aanbesteding voor sociaal‑medisch advies afgerond. Door deze trajecten zijn de samenwerkingsafspraken met onze uitvoerende partners vernieuwd.

Nieuwe contracten en aanpak zorgfraude en zorgcriminaliteit Met inzet van de middelen die via een beleidstoevoeging beschikbaar zijn gesteld hebben we geïnvesteerd in een intensievere aanpak van zorgfraude en zorgcriminaliteit (kwaliteit en rechtmatigheid). In 2025 is de nieuwe contractperiode voor de Wmo‑vangnetvoorzieningen gestart. Alle partijen die zich inschreven zijn preventief gescreend. Door de preventieve screening zijn enkele potentiële nieuwe aanbieders niet toegelaten omdat ze niet voldeden aan de gestelde kwaliteitseisen. Bij de toegelaten aanbieders leverde de Bibob‑light toets geen bijzonderheden op. Daarnaast is de verdere uitrol van contractmanagement opgepakt. Hiermee kunnen we de kwaliteit en rechtmatigheid van de geleverde ondersteuning beter monitoren en borgen en onrechtmatigheden vroegtijdig signaleren en aanpakken.

Verantwoording De start van de nieuwe contractperiode heeft tevens geleid tot hogere kosten binnen de Wmo. De tarieven zijn onafhankelijk vastgesteld en liggen hoger dan in de voorgaande periode. De stijging hangt samen met hogere CAO‑kosten en andere kostenontwikkelingen binnen de sector. Mentale Gezondheidsnetwerken Dit jaar zijn we in het kader van het Integraal Zorgakkoord (IZA) gestart met het vormen van Mentale Gezondheidsnetwerken. We werken samen met de Mentaal Gezondheidsnetwerken in de regio Gelderse Vallei en in de regio Eemland. In het Mentaal Gezondheidsnetwerk bundelen het sociaal domein, de huisartsenzorg en de ggz hun krachten om samen inwoners met mentale klachten beter en sneller te ondersteunen. Domeinoverstijgende samenwerking In 2025 is de domeinoverstijgende samenwerking tussen de Wmo, de wijkverpleging en de casemanagers Dementie verder uitgebreid.. Door gezamenlijk te werken vanuit positieve gezondheid, reablement (versterken eigen kracht) en oplossingsgericht werken ontstaat een steeds meer samenhangende werkwijze. Inwoners krijgen bij elke betrokken professional hetzelfde type gesprek: er wordt op dezelfde manier naar hun situatie gekeken en dezelfde vragen worden gesteld. Eén vaste sleutelfiguur zorgt vervolgens voor de doorverwijzing naar de juiste vorm van zorg of ondersteuning.

Dit geldt zowel voor het preventieve voorveld als voor de toegang tot de Wmo (domeinoverstijgend indiceren). Voor het domeinoverstijgend indiceren is in 2025 een SPUK DOS-regeling aangevraagd en toegekend, die financiële compensatie biedt voor de meerkosten van deze werkwijze binnen de Wmo. Woonzorgvisie In april 2025 is de Woonzorgvisie 2025-2029 door de raad vastgesteld. De komende jaren wordt samengewerkt met partners om de concrete acties op het gebied van wonen, zorg en welzijn voor ouderen en aandachtsgroepen uit te voeren. In 2025 heeft o.a. de ETHOS telling plaatsgevonden om het aantal dak- en thuisloze mensen in de Gelderse Vallei in kaart te brengen en is het regionaal actieplan dakloosheid Valleiregio 2025-2029 vastgesteld door alle colleges in de regio.

15

Wat heeft het gekost? bedragen x € 1.000 Rekening Verschil 2025

Rekening 2024

Primitieve Begroting

Actuele Begroting

- 5.994 - 2.530 - 1.729 - 1.735

- 7.396 - 3.333 - 1.769 - 2.294

- 8.912 - 2.587 - 1.704 - 4.622

- 8.246 - 2.611 - 1.744 - 3.891

666 V - 25 N - 40 N 731 V

1.2 Sociale en vitale samenleving 121 Sportstimulering 122 Sociaal-cultureel werk 123 Volksgezondheid en preventie

- 8.087 133 - 1.776 - 6.443

- 9.048 195 - 2.005 - 7.239

- 8.361 - 219 - 1.525 - 6.617

- 8.050 - 67 - 1.574 - 6.409

311 V 152 V - 49 N 208 V

1.3 Gemeentelijk vangnet 131 Inkomensvoorziening 132 Voorzieningen inwoners met beperking

- 38.967 - 4.029 - 34.937

- 39.030 - 2.824 - 36.206

- 40.077 - 3.390 - 36.688

- 40.742 - 3.107 - 37.635

- 665 N 283 V - 947 N

Saldo van baten en lasten

- 53.047

- 55.474

- 57.351

- 57.038

312 V

Resultaat

- 53.047

- 55.474

- 57.351

- 57.038

312 V

1. Participatie en ondersteuning Saldo van baten en lasten 1.1 Zelfredzame inwoners 111 Lokaal onderwijsbeleid 112 Reïntegratie 113 Maatschappelijke zorg

De financiële afwijkingen (ten opzichte van de actuele begroting) worden per programma en beleidsproduct toegelicht in Bijlage 2 Verschillenanalyse.

16

2. Bedrijvigheid & Bereikbaarheid

Wat hebben we bereikt? Doelstelling De gemeente Barneveld heeft zich in 2025 het volgende ten doel gesteld: 1. Aantrekkelijk Ondernemersklimaat Actief accountmanagement en een toegankelijk ondernemersloket. Samen met het bedrijfsleven willen we de organisatiegraad van het bedrijfsleven verder vergroten. Inzet op samenwerking voor het versterken van de centrumgebieden. Verbeteren van het recreatie en toerisme cluster. 2. Uitbreidings- en Vestigingsmogelijkheden We werken aan voldoende (nieuwe) vestigingsmogelijkheden en kwalitatieve hoogwaardige locaties. Het bieden van een uitnodigend vestigingsklimaat voor ondernemers en starters. Het creëren van een nuttig ecosysteem voor innovatieve makers. Faciliteren van de samenwerking tussen overheid en onderwijs voor een juiste aansluiting van opleidingen op de arbeidsmarkt (BTO, PEC, Barneveld Tomorrow). 3. Bereikbaarheid Bovenregionale en regionale bereikbaarheid. Lokale bereikbaarheid. Duurzame, slimme en veilige bereikbaarheid. Wat is er bereikt in 2025? De gemeente Barneveld speelt een cruciale rol in de regionale economie en beschikt over een van de sterkste economische profielen in de regio. Met een bloeiend ondernemersklimaat en een diversiteit aan sectoren, waaronder logistiek, maakindustrie en agrofood, biedt gemeente Barneveld een solide basis voor economische groei.

Het regionaal bedrijventerrein Harselaar is hierin een belangrijke motor, waar innovatie en werkgelegenheid samenkomen. De strategische ligging en goede infrastructuur maken de gemeente een aantrekkelijke vestigingslocatie voor bedrijven, zowel lokaal als internationaal. In 2025 heeft Barneveld zich opnieuw ingezet voor een toekomstbestendige en dynamische economie, waarin bedrijvigheid en bereikbaarheid hand in hand gaan. Door structurele investeringen, samenwerking met ondernemers en gerichte beleidsmaatregelen is verdere groei en ontwikkeling mogelijk gemaakt. We hebben ons gericht op het versterken van het ondernemersklimaat, het optimaliseren van de infrastructuur en het bevorderen van een duurzame en leefbare regio. Aantrekkelijk ondernemersklimaat met voldoende ruimte voor bedrijvigheid Een sterk ondernemersklimaat is cruciaal voor de economische vitaliteit van Barneveld. In 2025 is verder uitvoering gegeven aan de economische visie en is er intensief samengewerkt met regionale partners, zoals Foodvalley en de Veluwe Alliantie. We hebben ondernemers ondersteund in verduurzaming, innovatie en digitalisering en hebben actief geluisterd naar de behoeften van het lokale bedrijfsleven. De uitrol van de Barneveldse Energiemaatschappij heeft geleid tot concrete stappen in het oplossen van netcongestie en de verduurzaming van bedrijventerreinen.

Daarnaast hebben we werk gemaakt van de versterking van de arbeidsmarkt door initiatieven zoals de Human Capital Agenda en nauwere samenwerking tussen onderwijsinstellingen en werkgevers. Dit heeft geresulteerd in een betere aansluiting tussen vraag en aanbod op de arbeidsmarkt, waardoor bedrijven minder hinder ondervinden van personeelstekorten. Om in te spelen op de toenemende vraag naar bedrijfsruimte, is in 2025 gewerkt aan de uitbreiding en herontwikkeling van bedrijventerreinen. De plannen voor Harselaar-Zuid zijn verder uitgewerkt en de eerste voorbereidende werkzaamheden voor het woon-werklandschap Voorthuizen zijn gestart. In Stroe is samengewerkt met ondernemers om innovatieve bedrijfsconcepten te integreren in het toekomstige werklandschap. Naast uitbreiding is ingezet op verduurzaming en modernisering van bestaande bedrijventerreinen. Door betere ontsluiting, een aantrekkelijkere inrichting en stimulering van circulaire economie wordt de kwaliteit van deze gebieden verhoogd, waardoor Barneveld aantrekkelijk blijft voor zowel nieuwe als gevestigde bedrijven. Toerisme en recreatie als economische motor De recreatieve en toeristische sector heeft net zoals in 2024, ook in 2025 een impuls gekregen. De inzet voor de implementatie van de Visie Recreatie en Toerisme 2030 is voortgezet.

In samenwerking met Visit Regio Barneveld en ondernemers zijn promotiecampagnes opgezet om Barneveld beter op de kaart te zetten als aantrekkelijke bestemming voor bezoekers. Dit heeft geleid tot een toename van verblijfstoerisme en een versterking van de lokale economie. Ook is geïnvesteerd in de kwaliteit van toeristische voorzieningen. Wandelen fietsroutes zijn verbeterd, recreatiegebieden zijn aantrekkelijker gemaakt en vakantieparken hebben ondersteuning gekregen bij verduurzaming en kwaliteitsverbetering. Evenementen en culturele activiteiten hebben bijgedragen aan een grotere naamsbekendheid van de regio en een versterking van het toeristische profiel. Een goede bereikbaarheid en verkeersveiligheid Voor het jaar 2025 is opnieuw een GVVP maatregelenpakket opgesteld. Deze is in maart 2025 vastgesteld door het college en samen met de Verkeersveiligheidsmonitor 2020-2024 ter kennisgeving naar de raad gestuurd. Wat we in 2024 hebben bereikt vanuit het GVVP-maatregelenpakket hebben wij al beschreven in een apart hoofdstuk in het GVVP maatregelenpakket 2026 dat inmiddels ook ter kennisgeving naar de raad is gestuurd. Om die reden beperken wij ons in deze jaarverslaggeving tot een aantal ontwikkelingen op hoofdlijnen en enkele ontwikkelingen die buiten het GVVP maatregelenpakket om hebben plaatsgevonden.

(Boven)regionale bereikbaarheid In april 2025 is een netwerkanalyse 2030-2040 Arnhem-Nijmegen-Foodvalley gestart, die mobiliteitseffecten van verstedelijking, de mobiliteitsopgaven 2030-2040 en mobiliteitspakketten in beeld brengt. Eind maart 2026 worden de resultaten van dit onderzoek verwacht. [Bron: Afsprakenlijst Bestuurlijke Overleggen MIRT januari 2026 voor VRO]. In Regio Foodvalley-verband is in 2025 gewerkt aan een aanvraag voor een Rijksbijdrage voor de realisatie van doorfietsroutes tussen Barneveld, Ede, Wageningen en Veenendaal. Dit heeft geresulteerd in een toekenning van € 43,2 miljoen door het Rijk vanuit de Woningbouw op Korte Termijn (WoKT)subsidie. Dit betreft een regeling waarmee gemeenten financiële steun krijgen voor de aanleg van noodzakelijke infrastructuur (wegen, fietspaden, openbaar vervoer) rondom nieuwe woningbouwprojecten. In 2025 zijn wij en enkele andere gemeenten in de regio Foodvalley betrokken bij een onderzoek vanuit

17

de provincie Gelderland naar vrachtwagenparkeerplaatsen. Daarbij is enerzijds de behoefte aan vrachtwagenparkeerplaatsen onderzocht en anderzijds gezocht naar mogelijke locaties voor multifunctionele vrachtwagenparkeerplaatsen waarbij (lang)parkeren wordt gecombineerd met zogeheten Clean Energy Hubs (CEH). Een CEH is een tank-, laad- of bunkerstation met minimaal 2 alternatieve, duurzame energiebronnen en is vooral gericht op zwaar goederenvervoer. Een CEH kan ook gericht zijn op andere faciliteiten zoals openbaar vervoer, horeca en vergaderruimtes. In 2026 wordt uitsluitsel verwacht over kansrijke locaties. MIRT-projecten A1/A28 Knooppunt Hoevelaken en A1/A30 Barneveld De projecten A1/A28 Knooppunt Hoevelaken en A1/A30 Barneveld staan in het Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport (MIRT) van het Rijk. In juni 2023 besloot toenmalig minister Harbers om 17 MIRT-projecten, waaronder de voornoemde projecten, te pauzeren vanwege een structureel tekort aan stikstofruimte, financiële middelen en capaciteit bij Rijkswaterstaat. Korte termijn aanpak A1/A30 Barneveld Tijdens het BO MIRT van eind 2024 hebben Rijk en regio diverse nieuwe afspraken gemaakt over dit project. Zo heeft het Rijk € 12 miljoen gereserveerd voor het verbeteren van de verkeersveiligheid door de aanpak van de ‘botsbocht’.

De voorkeursvariant houdt in dat een deel van het eerder vastgestelde totale voorkeursalternatief wordt gerealiseerd: de 'botsbocht' wordt fors verruimd en de verbindingsboog van Ede naar Apeldoorn wordt verlegd naar de zuidoostzijde van het knooppunt. In 2025 is de provincie Gelderland, in overleg met het Rijk, gestart met het uitwerken van de voorkeursvariant tot een uitvoeringsbesluit. De realisatie van deze kortetermijnmaatregel wordt gekoppeld aan het groot onderhoud van de A30 Ede – Barneveld door Rijkswaterstaat in de periode 2027 / 2028. Stand van zaken A1A28 Knooppunt Hoevelaken Naar aanleiding van afspraken in het Bestuurlijk Overleg MIRT van eind 2024, waren wij in 2025 betrokken bij een onderzoek vanuit het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat naar mogelijkheden om het MIRT-project A1/A28 Knooppunt Hoevelaken in kleinere projecten op te delen en te faseren. In de MIRT-brief voorjaar 2025 werd bekend gemaakt dat Rijk en regio concluderen dat variant vier leidt tot positieve verkeerskundige resultaten, tegen relatief beperkte middelen. In deze variant wordt de capaciteit op de A1 ten oosten van knooppunt Hoevelaken in beide richtingen en ten westen van knooppunt Hoevelaken richting het westen vergroot.

Dit in combinatie met maatregelen die de doorstroming van de A1-A30 aansluiting Barneveld verbeteren én het verlengen van de spitsstrook op de A28 in knooppunt Hoevelaken. Daarna is gewerkt aan plan van aanpak (routekaart) waarin in beeld is gebracht welke vervolgstappen nodig zijn om die variant uit te werken naar een projectbesluit onder de Omgevingswet. In het – uitgestelde – BO MIRT 2025 hebben Rijk en regio geconstateerd dat de daarvoor noodzakelijke randvoorwaarden, te weten (1) een ‘vergunbare’ situatie over stikstof, (2) de beschikbaarheid van financiën en (3) capaciteit, nog niet op orde zijn waardoor de breed gedeelde ambitie om Knooppunt Hoevelaken versneld (gefaseerd) aan te pakken momenteel niet haalbaar is. Rijk en regio hebben onder andere afgesproken om gezamenlijk de mogelijkheden in de aanpak van de stikstofopgave te verkennen.

18

Wat hebben we daarvoor gedaan? Om deze ambities te realiseren, hebben we in 2025 de volgende stappen gezet: Samenwerking en innovatie in het bedrijfsleven In samenwerking met ondernemers en onderwijsinstellingen is gewerkt aan de verdere ontwikkeling en professionalisering van de Barneveldse Techniek Opleiding (BTO). In 2025 is onderzoek gedaan naar de huisvestingsvraagstukken rondom BTO, zodat de opleiding kan blijven groeien en inspelen op de toenemende vraag naar technisch geschoold personeel. Inmiddels is er een locatie gevonden en is de BTO verhuisd. Ruimte voor ondernemerschap De uitbreiding en herontwikkeling van bedrijventerreinen is in 2025 voortgezet om ondernemers voldoende ruimte te bieden voor groei en innovatie. De plannen voor Harselaar-Zuid, Voorthuizen en Stroe zijn verder uitgewerkt en in samenwerking met ondernemers wordt gewerkt aan innovatieve werklandschappen die aansluiten op de economische toekomstvisie van de gemeente. In de regio heeft afstemming plaatsgevonden over de behoefte aan bedrijventerreinen, het soort bedrijventerreinen en de gewenste bedrijvigheid. Dit heeft geleid tot een beter inzicht in de ruimtelijke en economische vereisten voor de komende jaren en een gezamenlijke aanpak binnen de regio. Voor bedrijventerrein Harselaar heeft de raad besloten een reclamebelasting in te stellen.

Vanuit het Regionaal Energieplatform Bedrijven zijn projecten opgestart om langs het thema energie de organisatiegraad op De Briellaerd en De Valk te stimuleren. Naast bedrijventerreinen is in 2025 ook gestart met overleg met ondernemers in het centrum om gezamenlijk te onderzoeken hoe het centrum zich in de toekomst kan ontwikkelen. Dit overleg richt zich op de economische vitaliteit, de aantrekkelijkheid voor bezoekers en de balans tussen winkelvoorzieningen, horeca en andere functies die bijdragen aan een leefbaar en dynamisch centrum. Evenementenfonds In 2025 is het Evenementenfonds uitgevoerd en geëvalueerd. Het fonds heeft in de afgelopen jaren bijgedragen aan de versterking van de evenementenstructuur binnen de gemeente Barneveld. In totaal zijn 36 evenementen ondersteund, variërend van kleinschalige dorpsfeesten tot grotere publieksevenementen in de centra van de kernen binnen de gemeente Barneveld. Uit de evaluatie blijkt dat evenementen een belangrijke bijdrage leveren aan de economische spin-off, de sociale cohesie en de levendigheid van de verschillende kernen. De vraag naar het fonds is in 2023 en 2024 en 2025 na Corona, sterk toegenomen, waardoor het subsidieplafond regelmatig is overschreden. Om deze toegenomen vraag op te vangen, is incidenteel extra budget ingezet.

De evaluatie laat zien dat het fonds breed wordt gewaardeerd door organisatoren en dat veel evenementen zonder deze financiële steun niet mogelijk zouden zijn. Inzet van middelen zal in samenhang worden afgewogen met twee andere fondsen (Maatschappelijk sport- en Maatschappelijk cultuurfonds), gezamenlijk behoren zij tot het in 2025 vernieuwde Integraal Evenementenfonds. Dit vernieuwde fonds maakt het aanvragen van subsidies toegankelijker en duidelijker doordat er geen overlap meer in de fondsen is en de criteria nu helder zijn. Regionale samenwerking Met het oog op de opgaven op het gebied van bereikbaarheid en mobiliteit gekoppeld aan de verstedelijkingsafspraken met het Rijk, hebben wij vooral ambtelijk en bestuurlijke binnen de regio’s Amersfoort en Foodvalley opgetrokken met andere overheden om te komen tot de afspraken met het Rijk. Uitvoeringsagenda Verblijfsrecreatie De interne samenwerking is de afgelopen jaren versterkt door het kernteam vakantieparken en de inzet van de parkregisseur. Deze aanpak heeft bijgedragen aan korte lijnen en betere afstemming. Om dit resultaat te behouden en verder te versterken, is het belangrijk om zowel het kernteam als de inzet van de parkregisseur voort te zetten. De gemeente werkt samen met externe partners om de verblijfsrecreatieve sector kwalitatief te versterken.

Door deel te nemen aan regionale programma’s en samenwerkingsverbanden kunnen kennis, expertise en instrumenten optimaal worden benut. De inzet is om de samenwerkingen met Vitale Vakantieparken (VVP) en de Ontwikkelingsmaatschappij Vitale Vakantieparken (OMVV) te continueren, zodat de gemeente ook in de komende jaren kan blijven aansluiten op regionale ontwikkelingen, kennis kan delen en gebruik kan maken van de beschikbare instrumenten voor vitalisering van vakantieparken. De verblijfsrecreatie nemen een belangrijke ruimte in binnen onze leefomgeving. Er is vaak sprake van complexe vraagstukken die een integrale gebiedsgerichte benadering vragen. Dit raakt diverse disciplines: volkshuisvesting, economie, ruimtelijke inrichting, sociaal, etc. Het doorontwikkelen van de verblijfsrecreatieve sector en tegelijkertijd oplossingen bieden voor achterblijvende vakantieparken en de vaak bijbehorende sociale vraagstukken vraagt een stevige inzet de komende jaren. Bereikbaarheid en mobiliteit Met het oog op de opgaven op het gebied van bereikbaarheid en mobiliteit gekoppeld aan de verstedelijkingsafspraken met het Rijk, hebben wij vooral ambtelijk en bestuurlijke binnen de regio’s Amersfoort en Foodvalley opgetrokken met andere overheden om te komen tot de afspraken met het Rijk.

19

2.1 Aantrekkelijk ondernemingsklimaat Speerpunt Dorpspromotie (en evenementenstimulering)

Doel

We willen levendige centrumgebieden met voldoende mogelijkheden om te wonen, werken en recreëren. Hierbij ligt de focus op het versterken van de detailhandel- en horecastructuur en het terugdringen van leegstand in de grotere kernen. De nadruk ligt hierbij op de kwaliteit en niet op de kwantiteit van het winkelaanbod. Versterking van de organisatie van winkeliers We hebben sterk ingezet op het vergroten van de organisatiekracht van de winkeliers in Barneveld. In samenwerking met de Barneveldse Middenstandsvereniging (BMV) is een professionaliseringsslag gemaakt. Daarbij wordt toegewerkt naar een fusie tussen de Barneveldse Middenstandsvereniging en de Centrum Ontwikkeling Barneveld (COB). Door deze krachtenbundeling ontstaat één sterke organisatie met meer slagkracht, een duidelijke structuur en eenvoudigere communicatie richting ondernemers en gemeente. Herijking van het evenementenbeleid Het evenementenbeleid is herijkt en vastgesteld door het college. Door deze herijking is het voor aanvragers duidelijker geworden waar en hoe zij een aanvraag kunnen indienen. Daarnaast zijn heldere beoordelingscriteria opgenomen. Dit draagt bij aan een transparante en eerlijke verdeling van middelen en voorkomt dat dezelfde aanvraag bij meerdere regelingen kan worden ingediend.

Aanpak van leegstand en ontwikkeling van centrumgebieden Leegstand in de centra is een vast agendapunt in het overleg met alle betrokken partijen en wordt actief gemonitord. Dit geldt voor de verschillende centrumgebieden binnen de gemeente. Daarnaast is een start gemaakt met de supermarktennotitie voor Voorthuizen. Deze notitie is bedoeld om verdere ontwikkeling mogelijk te maken en leegstand in het centrum terug te dringen. Tegelijkertijd beoogt de notitie om supermarkten weer in Verantwoording beweging te krijgen en zo een nieuwe impuls te geven aan het centrum. Deze ontwikkeling komt niet alleen de supermarkten ten goede, maar biedt ook kansen voor andere centrumondernemers. Toekomst van Barneveld Tomorrow Barneveld Tomorrow (BT) biedt inspirerende werkplekken voor kenniswerkers aan. Vanwege de verkoop van het Rabobankgebouw moet Barneveld Tomorrow op zoek naar nieuwe huisvesting inclusief werkplekken voor kenniswerkers. Het BTO-pand aan de Veemweg is daarbij de meest voor de hand liggende optie. Dit moet nog verder (ook financieel) worden uitgewerkt. Vergroening van het centrum In samenwerking met gebiedsregie, plaatselijk belang Barneveld en de winkeliersvereniging (BMV) zijn diverse vergroeningsmaatregelen genomen, waaronder geveltuinen, verticaal groen bij de Hema en zijn er meerdere bomen geplant in het centrum.

Vanwege dit grote succes dient het nu als voorbeeld voor de andere winkelgebieden en bedrijventerreinen. Uitvoering economische visie en regionale samenwerking Er is een start gemaakt met het uitvoeringsprogramma van de economische visie. Het uitvoeringsprogramma is eind 2025 zo goed als klaar. De bredere samenwerking tussen lokale bedrijven en Visit Regio Barneveld blijft onze aandacht houden; hier wordt nog steeds volop aan gewerkt.

Speerpunt Innovatiebevordering en Human Capital

Doel

Het creëren van ecosystemen en stimuleren van samenwerking tussen bedrijfsleven en onderwijs met als doel om de innovatie te bevorderen en het profiel van innovatie makers beter uit te nutten. Onderwijs en bedrijfsleven zijn onderling van elkaar afhankelijk om een juiste aansluiting van opleidingen op de gevraagde capaciteiten van het bedrijfsleven te realiseren. Het verder doorontwikkelen van BTO, PEC en Barneveld Tomorrow zijn belangrijke punten voor de gemeente. Innovatiebevordering en samenwerking tussen bedrijven en kennisinstellingen In 2024 zijn samenwerkingsverbanden met het bedrijfsleven verder versterkt om innovatie te bevorderen. De gemeente heeft zich ingezet om kennisinstellingen en bedrijven beter met elkaar te verbinden, zodat nieuwe technologieën en werkwijzen sneller kunnen worden toegepast in de praktijk. Op technisch mbo-niveau ontwikkelt de Barneveldse Techniek Opleiding zich steeds meer als een platform waar naast opleiden steeds meer uitwisseling en samenwerking plaats vindt tussen de leden. Op HBO-niveau is afgelopen jaar vanuit een aantal bedrijven actief in de Wind industrie een initiatief genomen om meer samen te werken in opleiding en aantrekken van personeel. Er loopt op dit moment een haalbaarheidsonderzoek hieromtrent.

Verantwoording

De samenwerking met deze partijen is versterkt, er is subsidie aangevraagd en verleend aan de BTO vanuit de provincie. De BTO is verhuisd naar bestaande bouw op het bedrijventerrein. De opleiding BTO kan op deze nieuwe locatie blijven groeien en zo is er voldoende capaciteit geregeld om de studenten en bedrijven optimaal te ondersteunen. Daarnaast is in samenwerking met Sociaal Domein een overleg gestart met Barneveld Tomorrow en commerciële arbeidsbemiddelaars hoe publiek privaat kan worden samengewerkt in de Barneveldse pilot van het werkcentrum waar werknemers en werkgevers terecht kunnen met vragen rond werk en medewerkers. De verder door ontwikkelen van het Food Production Cluster in samenwerking met Nijkerk is nog niet verder van de grond gekomen omdat de ontwikkelingen in Nijkerk achterblijven. Het afgelopen jaar hebben wij in samenwerking met duurzaamheid een grote bijeenkomst voor ondernemers georganiseerd met als thema "slim achter de meter omgaan met je bestaande stroomaansluiting”. Dit is een belangrijk thema m.b.t. accountmanagement en netcongestie. Daarnaast hebben we voor professionals in de energie en installatie branche een tweetal energielunches georganiseerd met als doel de samenwerking te stimuleren en kennis van de nieuwe energiewet en de nieuwe Autoriteit Consument en Markt (ACM) kaders te verdiepen.

20

Speerpunt Recreatie en toerisme

Doel

Versterken van het recreatieve en toeristische aanbod als motor voor de lokale economie. Optimalisatie van marketingstrategieeën, betrokkenheid van lokale ondernemers en meetbare doelstellingen voor toerismegroei. In 2024 is een evaluatie uitgevoerd van de strategische koers van Visit Regio Barneveld. Dit heeft geleid tot aanbevelingen over de optimalisatie van marketingstrategieën, het vergroten van de betrokkenheid van lokale ondernemers en de ontwikkeling van meetbare doelstellingen voor toerismegroei​. In 2025 is een begin gemaakt met het uitvoeren van de aanbevelingen. Deze inzet wordt in 2026 doorgezet om een verdere optimalisatie van de marketingstrategieën te bewerkstelligen. In 2025 is gestart met een evaluatie van de werking van en samenwerking met Visit Veluwe, in het kader van de samenwerkingsovereenkomst die in 2026 afloopt. De evaluatie dient als fundament voor toekomstige besluitvorming voor het al dan niet continueren en/of herijken van de samenwerkingsovereenkomst, en daarmee het al dan niet continueren van de inzet van Visit Veluwe voor de marketing en promotie van de regio. Verantwoording De evaluatie wordt in 2026 afgerond.

Om de toerismegroei meetbaar te maken en onze marketingstrategie te optimaliseren hebben we het volgende gedaan: Schouwen en monitoren van de toeristische trekpleisters; Onderzoeken van cross-overs met andere sectoren in het buitengebied Om de inzet op spreiding van toerisme te verbeteren is in 2025 een samenwerking met Leisurelands gestart voor een verkenning voor het realiseren van een Veluwe ontvangstpoort bij recreatiegebied Zeumeren. Het gaat hier om herkenbare toegangspoorten aan de rand van de Veluwe, waar bezoekers hun auto kunnen parkeren en verder te voet of op de fiets gaan. Deze aanpak draagt bij aan spreiding van bezoekers in ruimte en tijd, ontlasting van kwetsbare natuurgebieden en versterking van lokale economische kansen. Deze verkenning is nog niet afgerond.

2.2 Uitbreidings- en vestigingsmogelijkheden Speerpunt Werklocaties

Doel

Het realiseren van inspirerende werkplekken. De Kantorenvisie Foodvalley is vastgesteld. In 2025 is regionaal verband gestart met de actualisatie van de Kantorenvisie Foodvalley. Deze actualisatie richt zich op de afstemming tussen vraag en Verantwoording aanbod van kantorenlocaties en bedrijventerreinen binnen de regio. De kantorenvisie voor Foodvalley is vastgesteld door de gemeenteraad. Binnen de regio is besloten om in het nieuwe regionaal programma werklocaties 2027-2031 bedrijventerreinen, kantorenlocaties en PDV/GDV ontwikkelingen in één programmeringsdocument mee te nemen. Bestuurlijke vaststelling eind 2026.

Speerpunt Bedrijventerreinen

Doel

Het uitbreiden en revitaliseren van bedrijventerreinen en verhogen van de organisatiegraad op bedrijventerreinen. Onderzoek naar uitbreiding van bedrijventerreinen waaronder in Kootwijkerbroek; In samenwerking met het bedrijfsleven zoeken we naar oplossingen voor vertragende factoren als netcongestie; Voor alle terreinen zoeken we naar oplossingen die geïmplementeerd kunnen worden om de bedrijventerreinen van stroom te voorzien. Hierbij kun je denken aan zon energie gecombineerd met lokale energieopwekking met gasturbines. In oktober 2025 heeft de raad unaniem besloten een reclamebelasting in te stellen op geheel Harselaar Verantwoording Er is extra (tijdelijke) formatie ingezet voor de uitbreiding van het accountmanagement voor de bedrijventerreinen, voor de centra en voor de toeristische bedrijven. Ook voor het landelijk gebied is hier extra uren ingezet om onze doelen te bereiken. De uitgifte van kavels voor de bedrijventerreinen en het woon-werklandschap in Voorthuizen zijn door het gevolg van diverse wettelijke eisen waaronder stikstof, groene ontwikkelingszones vertraagd. Ook de ontwikkeling van Harselaar, Tolnegen en woonwerklandschappen hebben hierdoor de nodige vertraging opgelopen.

21

2.3 Een goede bereikbaarheid Speerpunt Interne bereikbaarheid

Doel

Een goede en veilige bereikbaarheid binnen en tussen de afzonderlijke kernen in een toegankelijke openbare ruimte met aandacht voor gezond, schoon en slim vervoer. Hieronder benoemen wij enkele resultaten op hoofdlijnen vanuit het GVVP-maatregelenpakket. In hetGVVP-maatregelenpakket 2025 is een meer uitgebreide opsomming gegeven. Daarnaast is hieronder een aantal resultaten weergegeven die buiten het GVVP-maatregelenpakket vielen, zoals strategische inbreng bij diverse opgaven en ontwikkelingen. Interne bereikbaarheid De volgende – nadrukkelijk zichtbare – projecten zijn voorbereid en/of gestart en/of afgerond: De aanpassing van de wethouder Rebellaan en de Mr. Troelstralaan in Barneveld (afgerond). Het groot onderhoud van de Apeldoornsestraat in Voorthuizen (afgerond). De integrale aanpak van een deel van de Oldenbarnevelderweg in Barneveld naar 30 km/u met fietsstroken (afgerond) De integrale aanpak van de Hoevelakenseweg in Terschuur naar 30 km/u (uitvoering). De integrale aanpak van de Wolweg in Stroe naar 30 km/u (uitvoering). De integrale aanpak van de Rooseveltstraat in Barneveld naar 30 km/u (uitvoering). De integrale aanpak van de Bakkersweg in Voorthuizen naar 30 km/u (voorbereiding). De integrale aanpak van de Molenweg in Voorthuizen naar 30 km/u met fietsstroken (voorbereiding). De integrale aanpak van de Koninginnelaan in Voorthuizen (voorbereiding).

De integrale aanpak van de Postweg in De Glind (voorbereiding) Groot onderhoud De Steenkamp (voorbereiding) De integrale aanpak van de Prinsessenwijk Voorthuizen (voorbereiding) De integrale aanpak van de Valkseweg naar 30 km/u (voorbereiding) De integrale aanpak van de Achterveldseweg (60-inrichting en bermbeton) (voorbereiding) De vervanging van de fietspaden langs de Rijksweg (voorbereiding) De verbreding van het fietspad langs de Harskamperweg bij Stroe (voorbereiding) De verbreding van het fietspad langs de Rubensstraat buiten de kom bij Voorthuizen (voorbereiding) Schetsontwerp met kaders en vervolgafspraken voor het proces richting Vo/Do en Kaderstelling Centrumplan Voorthuizen Afstemming met de provincie Gelderland over de aanpak van de N800. De integrale aanpak van de fiets- en voetgangersoversteek over de Burgemeester Kuntzelaan ter hoogte van de Schaepsmarkt (voorbereiding)

Verkeersveiligheid Ondersteunen van VVN (samen met prov. GLD) / samenwerken met VVN Spandoeken ‘Onze scholen zijn weer begonnen’ Verantwoording Begeleiden verkeersouders en verkeersbrigades Theoretisch en praktisch verkeersexamen MONO-campagne Ontmoet de grootste influencer van je kind Voorlichting landbouwvoertuigen Ruitenbeekschool i.s.m. Cumela Fietscursus allochtone vrouwen i.s.m. Welzijn Barneveld Buurtacties MONO-workshop voor bedrijven (als invulling op Safety Day). Bob-café op grote evenementen Opfriscursus auto senioren Voorlichting zorgorganisatie Norschoten Samenwerken met IrisZorg Alcohol Verkeer Cursus (certificaat = geen kosten voor rijbewijs) Samenwerken met NIV en Univé Programma Jonge Automobilisten (certificaat = korting verzekering) Campagnes i.s.m. provincie Gelderland MONO - rijden zonder afleiding (voorjaar en najaar) Snelheid (continu) BOB - rijden zonder alcohol (zomer en winter) Fietsverlichting (najaar) Overige inspanningen Snelheidsinformatiedisplays / smiley-borden voor gedragsbeïnvloeding Informeren inwoners n.a.v. meldingen onveilige situaties Gemeentelijke lobby voor de aanpak van onveilige wegen (bv A1-A30 en N800) Duurzaam en slim Het regionale verkeersmodel Regio Foodvalley is opgeleverd. Vanuit Regio Foodvalley is de werkgeversbenadering gecontinueerd waarbij werkgevers hulp wordt geboden voor het verduurzamen van de zakelijke mobiliteit.

Het aantal (semi-) publieke laadpunten is toegenomen van 686 naar 813 stuks.

Speerpunt Externe bereikbaarheid

Doel

Een goede en veilige bereikbaarheid tussen de gemeente Barneveld en de omliggende regio’s en landsdelen. Hieronder benoemen wij enkele resultaten op hoofdlijnen vanuit het GVVP-maatregelenpakket. In hetGVVP-maatregelenpakket 2025 is een meer uitgebreide opsomming gegeven. Daarnaast is hieronder een aantal resultaten weergegeven die buiten het GVVP-maatregelenpakket vielen, zoals strategische inbreng in diverse gremia en bij diverse ontwikkelingen.

Externe bereikbaarheid Inzet voor het MIRT project A28-A1 Knooppunt Hoevelaken icm A1-A30 Barneveld Bijdrage aan de planuitwerking voor de aanpak van de verkeersveiligheid in de A1-A30 in 2027/2028: verruimen van de 'botsbocht' en verleggen van de boog Ede-Apeldoorn naar de zuidoostzijde van het knooppunt. Participeren in het onderzoek Netwerkanalyse Arnhem-Nijmegen-Foodvalley wat ten doel heeft om inzichtelijk te maken welke mobiliteitsopgaven Verantwoording ontstaan als gevolg van de verstedelijkingsopgave en welke investeringen bijdragen aan de doelstellingen inzake bereikbaarheid, verkeersveiligheid, duurzaamheid, gezondheid en economie. In regionaal verband een aanvraag gedaan voor een Rijksbijdrage voor de realisatie van doorfietsroutes hetgeen voor de hele regio heeft geresulteerd in een toekenning van € 43,2 miljoen door het Rijk. Vanwege het bredere perspectief dat de Netwerkanalyse Arnhem-Nijmegen-Foodvalley zou bieden, is afgezien van separaat onderzoek naar de Valleilijn of naar de A1-corridor.

Openbaar Vervoer Onze inzet heeft geleid tot het doortrekken van lijn 105 naar Harselaar-West in het vervoerplan van de nieuwe busvervoerder vanaf 1 juli 2026.

22

Wat heeft het gekost? bedragen x € 1.000 Rekening Verschil 2025

Rekening 2024

Primitieve Begroting

Actuele Begroting

- 1.997 - 1.997

- 1.759 - 1.759

- 1.631 - 1.631

- 1.724 - 1.724

- 93 N - 93 N

2.2 Uitbreidings- en vestigingsmogelijkheden 221 Economisch structuurbeleid 222 Grondexploitatie bedrijventerreinen

- 3.271 - 113 - 3.158

- 76 - 76 -

515 - 58 573

697 - 70 767

182 V - 12 N 194 V

2.3 Bereikbaarheid 231 Verkeer 232 Parkeren

- 2.376 - 2.830 454

- 3.257 - 3.541 284

- 2.688 - 3.475 787

- 2.234 - 3.094 860

454 V 381 V 73 V

Saldo van baten en lasten

- 7.644

- 5.092

- 3.805

- 3.261

543 V

- 66 - 66

-

- 740 - 740

- 10 - 10

730 V 730 V

2. Bedrijvigheid en bereikbaarheid Saldo van baten en lasten 2.1 Aantrekkelijk ondernemingsklimaat 211 Promotie economie

Mutatie reserves 2.2 Uitbreidings- en vestigingsmogelijkheden 222 Grondexploitatie bedrijventerreinen Mutatie reserves Resultaat

- 66

-

- 740

- 10

730 V

- 7.710

- 5.092

- 4.545

- 3.271

1.273 V

De financiële afwijkingen (ten opzichte van de actuele begroting) worden per programma en beleidsproduct toegelicht in Bijlage 2 Verschillenanalyse.

23

3. Woon- en Leefomgeving

Wat hebben we bereikt? In 2025 heeft de gemeente Barneveld verder gewerkt aan een prettige fysieke woon- en leefomgeving voor inwoners en bezoekers en aan het realiseren van de groeiambitie van de gemeente. Langs verschillende lijnen zijn in het afgelopen jaar stappen gezet die hieraan hebben bijgedragen. De Omgevingsvisie Barneveld is in 2025 afgerond en biedt richting aan toekomstige ontwikkelingen. Hiermee is een belangrijke basis gelegd voor een samenhangende, gebiedsgerichte aanpak in de fysieke leefomgeving. Groei van Barneveld In 2025 zijn binnen de gemeente Barneveld nieuwe woningen gerealiseerd via lopende en nieuwe woningbouwprojecten. De Omgevingsvisie vormt hierbij een belangrijk kader voor het sturen op kwaliteit, fasering en locatiekeuzes. Daarnaast is verder gewerkt aan het concretiseren van toekomstige ontwikkellocaties, in samenhang met infrastructuur, voorzieningen en landschap. Klimaat en energietransitie In 2025 is verder uitvoering gegeven aan het klimaatadaptatiebeleid, gericht op het vergroten van de weerbaarheid van de kernen tegen weersextremen. De aanpak van netcongestie en de samenwerking met netwerkbeheerders en andere partners zijn voortgezet. Ook is de inzet op energiebesparing en verduurzaming bij inwoners verder uitgebouwd, onder meer via duurzaamheidsadvies en de uitvoering van landelijke en lokale regelingen.

Op het gebied van biodiversiteit en groen is gewerkt aan de verdere uitwerking van het Soortenmanagementplan (SMP), mede in afstemming met provinciaal beleid en regionale partners. Het landschapsplan en bomenbeleidsplan zijn eind 2025 aangeboden aan de raad. Hiermee is een belangrijke stap gezet richting een integrale aanpak van natuur en ruimtelijke ontwikkeling. Buitengebied Het programma Waardevol Landelijk Gebied is in 2025 verder uitgewerkt en vormt het kader voor de ontwikkeling van het buitengebied. Het jaarplan 2026 van dit programma is op 16 december 2025 vastgesteld en dient als basis voor de uitvoering. In 2025 is vervolg gegeven aan de uitvoering van de Aanpak Piekbelasters. Daarbij is zowel aandacht besteed aan het planologisch begeleiden van stoppende ondernemers als aan het ondersteunen van agrarische ondernemers via de pilot Ondernemersplannen Gelderse Vallei. Daarnaast is capaciteit geleverd aan regionale werkgroepen in het kader van de samenwerking binnen de regio Foodvalley, gericht op de uitvoering van het Regionaal Perspectief Landelijk Gebied. Ook is bijgedragen aan gebiedsprocessen zoals GEUS en de preverkenning Barneveld–Ede, waarbij wordt gewerkt aan een evenwichtige ontwikkeling van landbouw, natuur en leefomgeving.

Leefbare dorpen en wijken In 2025 is geïnvesteerd in leefbare dorpen en wijken door aandacht voor sociale cohesie, het versterken van voorzieningen en het stimuleren van beweging en gezondheid. Er is verder uitvoering gegeven aan het programma huisvesting onderwijs en het integraal huisvestingsplan Onderwijs Barneveld is in 2025 vastgesteld en in uitvoering genomen. Daarnaast is gewerkt aan een veilige woon- en leefomgeving door inzet op zorg, veiligheid en digitale weerbaarheid. Ook is blijvend geïnvesteerd in kennisontwikkeling en bewustwording op het gebied van ondermijnende criminaliteit en middelengebruik.

24

Wat hebben we daarvoor gedaan? Bij de hiernavolgende speerpunten verantwoorden we specifiek wat er per onderdeel zoal aan inspanningen is gedaan.

3.1 Woningen (kwantitatief en kwalitatief) Speerpunt Visie op en groei van Barneveld

Doel

1. Een geleidelijke groei van 600 voldoende betaalbare woningen per jaar. In 2040 8.000 woningen gerealiseerd hebben (gerekend vanaf 2022) volgens gemaakte afspraken uit de Woondeal Foodvalley. 2. Passend meegroeien van banen, voorzieningen en infrastructuur bij de groei van het aantal woningen. Doel 1 In 2025 groeide de woningvoorraad in de gemeente Barneveld met 243 woningen tot 24.689 woningen (+1,02%). Dit blijft achter bij de ambitie om jaarlijks 600 woningen toe te voegen. De groei bestond uit 244 nieuwbouwwoningen, 33 toevoegingen via transformatie en splitsing, 13 positieve gebruikswijzigingen en enkele overige mutaties. Daartegenover stonden onder meer sloop en onttrekkingen, waardoor de netto toevoeging uitkwam op 243 woningen. In 2025 zijn daarnaast 215 vergunningen verleend en is de bouw van 476 woningen gestart. De meeste toevoegingen vonden plaats in Barneveld en Kootwijkerbroek, aangevuld met De Glind, Voorthuizen en Garderen. Op basis van drie representatieve projecten (Oostbroek, Lanen Oost en De Glind) laat de woningbouwproductie een indicatieve mix zien van 59% betaalbare woningen (36% sociaal en 23% betaalbaar). Deze projecten komen grotendeels uit een eerdere planperiode waarin andere normen golden. Waar mogelijk worden de projecten bijgesteld om beter aan te sluiten op de huidige (woondeal en woningbouw) afspraken.

In 2025 zijn 47 startersleningen verstrekt. Verder is gewerkt aan vroegsignalering van financiële problemen, het beter benutten van de woningvoorraad en ondersteuning bij betaalbaarheidsvraagstukken. De taakstelling voor 97 statushouders is gerealiseerd; van de achterstand uit 2024 is een deel ingelopen, waarmee eind 2025 nog een achterstand van 36 personen resteerde. Deze wordt in 2026 verder opgepakt. Voor de opvang van Oekraïense ontheemden is afgestemd over de benodigde capaciteit; de inhoudelijke toelichting staat in het onderdeel Sociaal Domein. Voor het AZC aan de Nijkerkerweg is in 2025 het TAM‑omgevingsplan vastgesteld en is het project overgegaan naar de realisatiefase. Daarnaast is gewerkt aan de buurtgerichte aanpak (waaronder Rootselaar‑West), verbeterde datasignalering, samenwerking met zorg- en veiligheidspartners en ondersteuning van bewonersinitiatieven.

Verantwoording

Op 10 december 2025 is de herijkte Woonvisie 2025–2027 vastgesteld. Deze visie versterkt de sturing op betaalbaarheid, doelgroepen en programmering en overbrugt de periode tot de inwerkingtreding van het Volkshuisvestingsprogramma. Tot slot heeft de raad besloten een gesprekstafel te organiseren om te verkennen waar versnelling van de woningbouwopgave mogelijk is. Eind 2025 zijn hiervoor de voorbereidingen getroffen; de ronde tafel vond begin 2026 plaats. Over de uitkomsten en vervolgacties wordt gerapporteerd in de jaaropgaaf 2026. Doel 2 De Omgevingsvisie Barneveld 2040 is in 2025 vastgesteld. Hierin is ruimte gereserveerd voor werklocaties, maatschappelijke voorzieningen en infrastructuur, passend bij de groei van de bevolking en de woningvoorraad. Ook is in 2025 gewerkt aan verstedelijkingsafspraken met Rijk, provincie en regio, waaronder de actualisatie van de Woondeal en regionale programmering. Vanuit deze inzet zijn knelpunten op het gebied van mobiliteit, voorzieningen en netcongestie bij regionale en provinciale partners onder de aandacht gebracht. Daarnaast is in 2025 uitvoering gegeven aan de Woonzorgvisie 2025–2029, onder andere via structureel overleg met zorg- en welzijnspartners en het in beeld brengen van geclusterde en zorggeschikte woonvormen. Barneveld leverde tevens een bijdrage aan het Afsprakenkader Ouderenhuisvesting regio Foodvalley.

In aanvulling daarop is in 2025 in regionaal verband gewerkt aan het Afsprakenkader Huisvesting Aandachtsgroepen regio Foodvalley, waarin onder meer een ingroeipad is uitgewerkt en de voorbereiding is getroffen voor een regionale urgentiecommissie en verdeeltafel. De formele vaststelling in Barneveld vond plaats op 16 maart 2026 en wordt daarom opgenomen in de jaaropgaaf 2026. De Huisvestingsverordening is geactualiseerd op 17 april 2025. De prestatieafspraken 2026 – 2029 zijn in 2025 voorbereid en in februari 2026 ondertekend. Daarnaast is gestart met de inrichting van monitoring volgens het nieuwe landelijke volkshuisvestingsformat.

3.2 Aantrekkelijke leefomgeving Speerpunt Klimaat en energietransitie

Doel

CO2- en energieneutraliteit in 2050 en een 100 procent circulaire economie in 2050. In 2025 is het energiebeleidsprogramma opgesteld, welke begin 2026 ter inzage is gelegd. Dit bundelt alle werkzaamheden van de gemeente rondom het thema energie. Vanuit het thema netcongestie is er in 2025 hard gewerkt aan het implementeren van het ACM-prioriteringskader. Conform wetgeving is er in de nacht van 1 januari prioriteit aangevraagd voor verschillende woningbouw- en onderwijsprojecten. Ook, is er gewerkt aan het ontwerpen van congestieverzachtende onderwijsgebouwen om zo de kans op een aansluiting te vergroten en netcongestie in de gemeente te verminderen. Vanuit de regio is gewerkt aan de doorontwikkeling RES FoodValley. Het doel is om te komen tot een toekomstbestendig energiesysteem dat Verantwoording aansluit op de ambities van de regio en zal worden vastgesteld na de gemeenteraadsverkiezingen. Ook is er gewerkt aan de aanpak van energie- en geldbesparing met o.a. de inzet van energiecoaches, brede informatievoorziening via het energieloket, warmtebeeldfoto’s en een doelgroepgerichte Lokale Aanpak Isolatie (SPUK LAI) en witgoedregeling. In 2025 is het grondstoffenbeleidsplan hernieuwd om aan te sluiten bij het streven naar een circulaire economie. Bij de tijdelijke nieuwe gemeentelijke grondbank is gebruikt gemaakt van circulaire principes, waarbij o.a.

740kg CO2 is bespaard met het gebruik van circulaire betonblokken. Ook is er samengewerkt om circulariteit, netbewustheid en duurzaamheid op te nemen in het nieuwe vastgoedbeleid.

25

Doel

De gemeente Barneveld is in 2050 klimaatbestendig en waterrobuust ingericht. Het Klimaatadaptatieplan is in 2025 door de gemeenteraad vastgesteld. In het plan wordt beschreven hoe we onze dorpskernen binnen de gemeente Barneveld weerbaar willen maken tegen de toenemende weersextremen. Het college heeft vervolgens het Uitvoeringsplan 20252027 vastgesteld met een samenhangend pakket van infrastructurele en algemene maatregelen. Er is een motie aangenomen die bepaalt dat de watergerelateerde normen al in 2040 gehaald moeten worden. De duurzaamheidsambities, waaronder die op klimaatadaptatie, worden vertaald naar projectniveau middels het afwegingskader duurzaamheid. Dit kader helpt om onze doelen te borgen en mee te geven als uitgangspunt bij fysieke projecten. De reconstructies van de Hoevelakenseweg, Roelenengweg en Wolweg zijn (bijna) afgerond. De voorbereidingen voor de reconstructies van Verantwoording de Valkseweg zijn gestart. Voor de reconstructies van de Rooseveltstraat en Molenweg/Bakkersweg is het VO vastgesteld. Deelname aan de Bouwtafel Waterzuinige Wijken. Samen met ontwikkelaars, adviseurs en andere overheden worden technische, juridische en financiële mogelijkheden om het drinkwatergebruik in woningen te verminderen onderzocht. Een plan voor hergebruik van regenwater in het project Woonwerklandschap Voorthuizen is in voorbereiding.

Naar aanleiding van de grondwateroverlast in Bloemendal zijn in overleg met de ontwikkelaars en de bewoners maatregelen op particuliere terreinen getroffen. De raad is over de voortgang gerapporteerd. Klimaatadaptatie is volwaardig meegenomen in de Omgevingsvisie, is verwerkt in het Bomenbeleidsplan en is meegenomen in de voorbereidingen voor de prestatieafspraken met de Woningstichting Barneveld.

Het behouden en versterken van de biodiversiteit zodat er een aantrekkelijke, gezonde en groene leefomgeving blijft bestaan voor mens, flora en fauna De jaarlijkse rapportage over het onderwerp Biodiversiteit en Groen is gedeeld met de raad. Op het gebied van Biodiversiteit en Groen is ingezet op het versterken hiervan. Daarnaast is in 2025 in kaart gebracht wat het betekent en wat er nodig is om een SMP (Soorten Management Plan) op te stellen. Provinciaal beleid wordt naar verwachting begin 2026 vastgesteld waarnaar de subsidies heropenen. Het is landelijk (nog) geen wettelijke verplichting. Het landschapsplan (inclusief bijlage; handboek landschap) en het bomenbeleidsplan zijn eind 2025 aangeboden aan de raad. Hiermee borgen we doelstellingen/toetsingskaders ten behoeve van het herstellen, versterken, behouden en beheren van het landschap, natuur en Verantwoording biodiversiteit. Biodiversiteit en groen is geïntegreerd in de nieuwe Omgevingsvisie. In 2025 heeft de gevel van de HEMA in het centrum van Barneveld een groene jas gekregen door het toepassen van gevelgroen, zijn in Barneveld centrum een aantal geveltuinen vernieuwd en is het weidevogelproject voortgezet.

Daarnaast zijn er specifieke locaties geselecteerd om het maaibeleid aan te passen waardoor de bloei van inheemse planten wordt gestimuleerd, waarbij ook gebruik wordt gemaakt van communicatiemateriaal in de vorm van een informatiebord op een houten paal inclusief qr-code die verwijst naar de gemeentelijke website. Doel

Speerpunt Erfgoed

Doel

Ons erfgoed beschermen en beleven. Voortzetting en intensivering instandhoudingssubsidie voor eigenaren gemeentelijke monumenten. Verantwoording Er zijn in 2025 15 aanvragen geweest voor de instandhoudingssubsidie voor eigenaren van monumenten, waarvan 8 gereed meldingen plaatsvonden in 2025. Doel

We investeren in de zichtbaarheid en beleefbaarheid van erfgoed. Zichtbaarheid, samenwerking en educatie, ondersteuning via partners. Via de subsidie cultuurregeling zijn activiteiten gesubsidieerd van partners die zich inzetten voor behoud, zichtbaarheid en participatie rond erfgoed.

Verantwoording Integrale en gebiedsgerichte benadering van erfgoed bij toekomstig beleid. De integrale en gebiedsgerichte benadering van erfgoed wordt reeds toepast binnen advisering vanuit erfgoed. Daarnaast wordt dit meegenomen in de voorbereiding voor de ontwikkeling van het Erfgoedbeleid. We ontwikkelen Erfgoedbeleid, met aandacht voor erfgoedparticipatie. In 2025 is gestart met de voorbereiding voor de ontwikkeling van het Erfgoedbeleid. Doel

Erfgoed blijft binnen de gemeente een prioriteit.

Verantwoording Extra formatieplek (0.6 fte) medewerker gemeente binnen gemeente. Vanaf juli 2025 is de beleidsadviseur erfgoed gestart met een formatie van 0.6 fte.

26

Speerpunt Toekomst van het buitengebied

Doel

Een sociaal-economisch vitaal en duurzaam landelijk gebied: een toekomstbestendige landbouw, herstel van natuur en landschap, verbetering van water- en bodemkwaliteit en een gezonde leefomgeving voor inwoners. 1. Programma Waardevol Landelijk Gebied (WLG) In 2025 is het jaarplan van het programma waardevol landelijk gebied vastgesteld en in uitvoering gegaan. Het programma is gebaseerd op de Omgevingsvisie 2040 en het Regionaal Perspectief Landelijk Gebied Regio Foodvalley. Het programma bestaat uit drie programmalijnen: (1) Landbouwtransitie, (2) Bodem, water en natuur en (3) Inclusieve ruimtelijke inrichting. Het programma beoogt een omslag te bewerkstelligen in de landbouw, een agrarische sector die goed past in zijn omgeving. Daarnaast richt het programma zich op herstel en versterking van bodem, water en natuur in het buitengebied. De vertaling van deze doelen naar ruimtelijk instrumentarium vormt daarbij een belangrijk onderdeel van de uitvoering.

2. Uitvoering aanpak Piekbelasters De aanpak Piekbelasters is een onderdeel geworden van het programmaplan WLG en is voor de agrariërs die willen doorontwikkelen 'Ondernemingsplannen' gaan heten. Op initiatief van LVVN (en projectleiding van Deloitte) is een pilot gestart met boeren uit de Peel en de gemeenten Ede en Barneveld. Doel van de pilot is dat agrarische bedrijven een ondernemingsplan maken (op basis van een systematiek van Kern Prestatie Indicatoren). Een commissie gaat akkoord met het plan en vervolgens maken alle overheden dit plan mogelijk. Rijk, provincie, gemeente en waterschap zorgen dat de benodigde vergunningen rondkomen. De eerste fase van de pilot is afgerond. De begeleiding van ondernemers met een plan wordt voortgezet om vergunningverlening mogelijk te maken. Deze aanpak (incl. zaakbegeleiding) krijgt een vervolg onder de Aanpak Verantwoording Veluwe. 3. Regionaal Perspectief Landelijk Gebied Regio Foodvalley (RPLG) De doelen en inspanningen van het RPLG waar we als gemeente uitvoering aan geven is opgenomen in het programma WLG. Er is in 2025 capaciteit geleverd voor de door de regio opgestarte werkgroepen onder de programma's Landbouwtransitie en Voedsel voor een gezond leven. Concreet waren dat de werkgroepen: GBDA (groenblauwe dooradering), BKN (basiskwaliteit natuur) en uitloopgebieden. 4.

Gebiedsprocessen In 2025 is actief een bijdrage geleverd aan: Continuering van het gebiedsproces ‘GEUS’ (Garderen-Elspeet-Uddel, Speuld), wat het grondgebied van 4 gemeenten betreft (naast Barneveld zijn dat Apeldoorn, Ermelo en Nunspeet). De pré verkenning Ede-Barneveld is in 2025 afgerond. Besloten is de Verkenningsfase te gaan starten in 2026.; Voor het Groene Valleilint (Nijkerk, Putten, Barneveld) heeft de provincie Gelderland het initiatief genomen om tot een bestuursopdracht te komen. Hiervoor zijn oriënterende gesprekken gevoerd.

27

3.3 Adequate voorzieningen Speerpunt Leefbare dorpen en wijken

Doel

1.Investeren in sociale cohesie door de voorzieningen op te knappen. 2.Investeren in sociale cohesie en stimuleren van beweging en gezondheid iedereen door te helpen met moderne, betaalbare sportplekken. 3.Genoeg goede huisvesting voor basisscholen, speciaal onderwijs en voortgezet onderwijs. 4.Zorgen voor een veilige woon- en leefomgeving. 1. Investeren in voorzieningenniveau In december 2024 zijn extra middelen beschikbaar gesteld voor de vernieuwing van de milieustraat. De raad heeft in oktober 2025 ingestemd met de realisatie van de tijdelijke milieustraat op de huidige grondbank en een tijdelijke verplaatsing van de grondbank. In december 2024 heeft de raad ingestemd met het realiseren van een nieuwe grondbank op de voorkeurslocatie. De voorbereidende werkzaamheden zijn in 2025 gestart. Verduurzaming maatschappelijk vastgoed In lijn met Rijks- en provinciaal beleid is de hoofddoelstelling dat de gemeente Barneveld in 2050 klimaatneutraal is, dat geldt dus ook voor het gemeentelijk vastgoed. Deze doelstelling moet worden omgezet naar beleidskaders voor ons maatschappelijk vastgoed. Dat is onderdeel van het vastgoedbeleid 'Grip op Vastgoed'. De bestuursopdracht voor het vastgoedbeleid is in 2025 vastgesteld. Eigen huisvesting (ambtelijke organisatie) Een nieuwe huisvestingsvisie voor het gemeentehuis en de gemeentewerf is vastgesteld.

Wecombineren het noodzakelijke onderhoud, de verduurzaming en de aanpassingen die nodig zijn om de huisvestingsvisie te verwezenlijken. We zijn gestart met de uitvoering van de aanpassingen van de gemeentewerf. Voor het gemeentehuis is het voorlopig ontwerp uitgewerkt tot een definitief ontwerp. Dorps- en buurthuizen Bij nieuwbouw van Bronveld en Hulp aan Elkaar aan de Begoniastraat zijn verdere stappen gemaakt bij de realisering van het buitenterrein zoals het (kunstgras)speelveld en een basketbalveld. Diverse gesprekken gevoerd met de zelfstandige dorpshuizen over het groot onderhoud. Er is een financiële bijdrage gedaan voor de renovatie van het dak van dorpshuis De Belleman.