Jaarstukken 2020 BD aangepaste versie.pdf
Tekst van het document
1.290.700
-827.400
463.300
486.375
23.075
7.4:Milieubeheer
Toelichting op de afwijkingen (> € 25.000 en < € 100.000) 7.2 Riolering • Riolering (gesloten financiering) De lasten zijn met name lager doordat er dit jaar minder grote calamiteiten geweest zijn dan voorgaande jaren, waardoor de kosten voor dagelijks onderhoud lager uitvielen dan begroot. Herstel van schades, die tijdens de jaarlijkse inspectieronde geconstateerd zijn, moeten nog worden uitgevoerd. De beoordeling en voorbereiding hiervan loopt. 7.3 Afval • Afval (gesloten financiering) Bij de 2e Tussenrapportage 2020 was de prognose dat de coronamaatregelen tot september zouden duren. Daarna zijn de maatregelen verlengd. Dit brengt met zich mee dat er meer afval is aangeboden. Hierdoor waren de verwerkingskosten hoger. 7.4 Milieubeheer • Duurzame energietransitie (€ 74.858 voordeel) Als gevolg corona zijn wijkacties niet doorgegaan. Ook zijn door digitale bijeenkomsten minder kosten gemaakt bij het opstellen van de warmtevisie.
Programma 3 Verduurzamen
39
Jaarstukken 2020
Programma 4 Leren, werken en ondernemen
Beschrijving Binnen het programma Leren, werken en ondernemen komen de activiteiten op het gebied van economie, onderwijs en arbeidsparticipatie aan de orde. Doelstellingen
We ondersteunen onze ondernemers Wat hebben we daarvoor gedaan? Algemeen Centraal staan het Regionaal Investeringsprogramma en de Roadmap Next Economy. Barendrecht werkt hierin met de 22 andere gemeenten, kennisinstellingen en bedrijfsleven samen aan vernieuwing en verduurzaming van de economie, een betere bereikbaarheid en een aantrekkelijk vestigingsklimaat. Naast de MRDH is Barendrecht actief in de Greenport Westland-Holland, ten behoeve van het agro-versfoodcluster en Nieuw Reijerwaard. Ook in de Greenport West-Holland staat samenwerking met andere overheden, kennisinstellingen en bedrijfsleven centraal. Samen realiseren we een krachtiger lobby en zetten de Dutch Fresh Port steviger op de kaart. Greenport West-Holland voert het Energieakkoord met de sector uit. GR Nieuw Reijerwaard participeert hierin op projectbasis, namelijk voor een duurzaam agro-logistiek terrein met een slimme energie-infrastructuur (smart grid). In 2020 is intensiever samengewerkt met het Rotterdam Food Cluster, Innovation Quarter, Havenbedrijf, PortXL en Rotterdam Partners. Bedrijventerreinen De herinrichting van Dierenstein is afgelopen jaar afgerond. Hiermee is de verbetering van de verkeersafwikkeling gerealiseerd. De percelen nabij het station zijn in 2020 in ontwikkeling genomen. De kavel van ProRail (aan het einde van de Dwarsligger) is verkocht en is in ontwikkeling genomen.
De grondexploitatie BT-Oost is in 2020 nog niet afgesloten. De Gebiedsvisie Stationstuinen is in december 2020 unaniem door de
Programma 4 Leren, werken en ondernemen
40
Jaarstukken 2020
gemeenteraad vastgesteld. In 2020 is de rotonde op de Middelweg aangelegd, die toegang geeft tot bedrijventerrein Augustapolder. Dit zal de veiligheid voor de ondernemers die van en naar dit terrein gaan, vergroten. Tevens zijn de nog braakliggende, percelen op Vaanpark 3 bijna allemaal in ontwikkeling, dat wil zeggen dat de benodigde vergunningprocedures lopen. Duurzaamheid en energie Bedrijven die geen deelnemer zijn van een Meer-Jaren-Afspraak (MJA) met de overheid, vallen onder de Wet Milieubeheer. DCMR controleert en handhaaft deze wet namens de gemeente. Bedrijven zijn verplicht om energiemaatregelen te treffen conform het Activiteitenbesluit. In 2020 is een inventarisatie gemaakt door DCMR van de bedrijven die niet voldoen aan het activiteitenbesluit, waarna maatregelen zijn getroffen. Rond de verdere uitrol van circulaire economie is in 2020 ingezet op realisatie van de bio-vergister in Nieuw Reijerwaard, waardoor de verwerking van de reststromen AGF (Aardappel Groente Fruit) wat door de Agro-sector in Barendrecht nu zelf wordt afgevoerd lokaal kan worden verwerkt.
In het kader van de Klimaatopgave Barendrecht faciliteert de gemeente bedrijven als volgt: • Inzet van de Energieke Regio, waarbij technische en financiële adviezen worden gegeven om bedrijven te verduurzamen; • Ondersteuning van de Duurzaamheidskring Barendrecht die samen met de Energieke Regio activiteiten organiseert ter bevordering van kennis om maatschappelijk verantwoord te kunnen ondernemen en organiseren. Innovatieve startups In 2020 is het thema innovatieve startups verder gebracht. Door de coronacrisis zijn de fysieke bijeenkomsten minimaal geweest. De innovatie board is verder geprofessionaliseerd en verbreed. Er is gewerkt aan betere rolduiding en commitment van een kernteam van bedrijven, onderwijs en overheid. Hierdoor kunnen we in 2021 innovatievraagstukken van Barendrechtse bedrijven beter begeleiden. Eind 2020 is de subsidie van de MKB deal ontvangen, dit betekent dat we in 2021 aanvragen kunnen goedkeuren en financieel kunnen ondersteunen. Binnen Dutch Fresh Port is een aparte bouwsteen Startups/scale-ups en doorbraaktechnologie geformuleerd. Bij deze bouwsteen werken we aan het vestigingsklimaat voor nieuwe bedrijvigheid. In 2020 is een stuurgroep ontstaan vanuit Letiz om aan campusvorming te werken op De Stationstuinen. De eerste activiteiten van een campus vonden in 2020 al plaats op Loods38.
Dit valt binnen het, door het innovation board gekozen, concept ‘innovatieprogramma met ecosysteem voor gevestigde ondernemers, onderwijs, startups, scale ups en andere stakeholders’, waarvoor we ons als gemeente inzetten. MRDH In 2020 waren de speerpunten van Barendrecht in de MRDH de projecten die op het Regionaal Investeringsprogramma en de Roadmap Next Economy staan. We koppelden Barendrechtse ondernemers aan de innovatie (subsidieprogramma’s) in de regio waar innovatie en vernieuwing centraal staan. Hiermee is lokaal innovatie in het bedrijfsleven versterkt. In 2020 zijn we doorgegaan om samen met de MRDH en andere regionale partijen de randvoorwaarden te creëren voor de groei van de ondernemersactiviteiten in Barendrecht en met name het AGF-cluster Dutch Fresh Port. Dit gaat ook over de bereikbaarheid en ontsluiting van het gebied van Dutch Fresh Port. Tevens hebben we meegedacht met de MRDH om voor 2021 een agrotech innovatie programma te ontwikkelen, dat in 2021 door Barendrechtse bedrijven kan worden benut. Ondernemers helpen bij het in dienst nemen van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt De accountmanager van het werkgeversservicepunt heeft ondanks corona vele bedrijven bezocht. Hieruit zijn in groeisectoren, ook in deze moeilijke economische tijd, nog diverse vacatures ontstaan. Werkzoekenden uit ons uitkeringsbestand zijn hierop geplaatst.
Het segment “werk” uit ons uitkeringsbestand heeft voor minimaal 90% een ‘HalloWerk’ profiel. Ervaring is dat er steeds meer plaatsingen gerealiseerd kunnen worden via dit platform. De instrumenten loonkostensubsidie en job coaching zijn ingezet om werknemers met een beperking aan het werk te krijgen en te houden. Opstellen regionale agenda economie Barendrecht is vertegenwoordigd in diverse regionale overleggen om de economische positie van Barendrecht in de regio te versterken. Met Ridderkerk en Albrandswaard wordt frequent gesproken hoe we krachtiger samen kunnen optreden om de economische vraagstukken aan te pakken. In 2020 hebben we dit in het licht van (steun)maatregelen omtrent corona gedaan en hebben we binnen de MRDH Dutch Fresh Port geagendeerd. Tevens benutten we onze potentie om gezamenlijk krachtiger op te kunnen optreden in regionale en landelijke
Programma 4 Leren, werken en ondernemen
41
Jaarstukken 2020
verbanden. De profilering van Dutch Fresh Port maakt het gemakkelijker om samen op te trekken in de regio en ook landelijk, bijvoorbeeld bij het GroentenFruit Huis of Greenports Nederland. Ook zijn we op Europees niveau aan het verkennen of een subsidie op het thema vers logistiek binnen de mogelijkheden behoort. Stichting Samenwerking Onderwijs-Bedrijfsleven (SOB) In 2020 is ingezet op versteviging van de band tussen onderwijs en ondernemers om de invloed van ondernemers op het opleidingsaanbod te verhogen. Bedrijfsbezoeken en gastlessen zijn voortgezet. Stimuleren inkoop bij lokale ondernemers Het beleid om bij gemeentelijke uitgaven de voorkeur te geven aan lokale ondernemers heeft in 2020 een extra dimensie gekregen. De coronacrisis en met name de directe economische gevolgen heeft de rijksoverheid doen besluiten een breed ondersteuningspakket voor door de pandemie getroffen ondernemers beschikbaar te stellen. De gemeente Barendrecht heeft aan de ondersteuning van de lokale ondernemers kunnen bijdragen door, daar waar mogelijk, lokaal in te kopen of aan te besteden. In 2020 is 36% van de inkoopuitgaven betaald aan bedrijven met een huisvestingsadres in Barendrecht. 36% staat voor een bedrag van €14 miljoen. Daarmee wordt nu reeds voldaan aan het collegeprogramma om in 2022 een lokaal inkooppercentage van minimaal 30% te realiseren.
De coronacrisis maakt het in 2020 helaas vrijwel onmogelijk om netwerkbijeenkomsten of een cursus Tenderned te organiseren voor lokale ondernemers. Veiligheid Collectieve Beveiliging Bedrijventerreinen Barendrecht (CBBB) In 2020 is de camera-infrastructuur vernieuwd en uitgebreid. Deze structuur biedt nog meer toegevoegde waarde voor de beveiliging van de terreinen. De beelden kunnen worden uitgekeken door de mobiel surveillant en kunnen worden gebruikt bij de opvolging van alarmen. Tevens zijn de overleggen tussen politie, beveiliger, gemeente en CBBB geïntensiveerd. Er zijn veel vragen beantwoord van ondernemers, die te maken hadden met toezicht op leegstaande panden tijdens de coronacrisis. Winkelcentra In 2020 is de Biz-centrum opgeheven. Corona heeft zich aangediend. Ondernemers hebben hun energie daarop gezet. We onderzochten de mogelijkheid en noodzaak om de detailhandelsvisie te herzien, wellicht als extra input voor de omgevingsvisie te kunnen brengen. We werken verder aan het maken van een levendige en aantrekkelijk centrum van Barendrecht. Het moet een plek worden om te ontspannen, elkaar te ontmoeten, te winkelen en te wonen. Om dat te bereiken is het behoud van de verschillende culturele en maatschappelijk voorzieningen naast de winkels en de horeca van groot belang.
We faciliteren goed onderwijs Wat hebben we daarvoor gedaan? Klimaatverbetering op scholen Eind 2020 is de evaluatie van de pilot ‘verbetering binnenklimaat basisscholen’ afgerond. Vanwege de coronacrisis duurde deze evaluatie langer dan gepland. Uit de evaluatie blijkt dat de klimaatproblemen in de aangepakte lokalen van de twee basisscholen zijn verholpen. Wel bleek dat het aanpassen van de ventilatie in bestaande gebouwen maatwerk vergt en dat het plaatsen van de units duur is. Bovendien maken ze relatief veel geluid. De resultaten uit de evaluatie gebruiken we voor verdere vervolgstappen en een plan van aanpak. Nieuwbouw de Ark en de Tweemaster De vervangende nieuwbouw van De Tweemaster en De Ark is nog niet gestart. De belangrijkste reden daarvoor is dat we nog niet precies weten welke bestemming het dit jaar aangekochte pand Dierensteinweg 2 krijgt. Het onderzoek hiernaar loopt nog. Na het afronden van het onderzoek en de besluitvorming hierover, zal duidelijk zijn welke invloed dit heeft op de bouwplannen voor De Tweemaster en De Ark. Onderwijs Achterstanden Beleid (OAB) Het onderwijsachterstandenbeleid richt zich op de ontwikkeling van kinderen die vermoedelijk een verdere ontwikkelings- en onderwijsachterstand op zullen lopen als er niet tijdig wordt geïnvesteerd in extra
Programma 4 Leren, werken en ondernemen
42
Jaarstukken 2020
ontwikkelingskansen. Voor deze kinderen is het aanbod voorschoolse educatie vergroot door een rijksmaatregel op basis waarvan elk kind met een indicatie 16 uur per week deel kan nemen aan een voorschools educatieprogramma om achterstanden in te lopen. Voor het bestrijden van onderwijsachterstanden krijgt de gemeente geoormerkt geld, de OAB-middelen. Het ministerie berekent op grond van indicatoren het budget voor elke gemeente en elke school. Voor Barendrecht betekende dit een stapsgewijze verhoging van het OAB-budget in de jaren 2019-2022. Barendrecht heeft de verhoogde uren-eis naar 16 uur per week ruimschoots op tijd ingevoerd. Conform prognose zijn 95 kinderen, via indicatiestelling door het Centrum voor Jeugd en Gezin, toegeleid naar een voorschools programma bij een kinderopvangorganisatie die hiervoor aan bepaalde extra eisen moet voldoen. De verhoging van de OAB-middelen gaat per jaar, waardoor in 2022 de gemeenten het volledige bedrag ontvangen waar zij volgens de nieuwe systematiek recht op hebben. Het is de taak van de gemeente om de gemeentelijke OAB-middelen terecht te laten komen bij de 15 procent kinderen met het grootste risico op een onderwijsachterstand. Om aan deze taak te kunnen voldoen is onder andere de definitie van de doelgroepkinderen aangepast.
Op basis van nieuwe wetgeving moeten de uitvoerders van de voorschoolse educatie, te weten kinderopvangorganisaties, voldoen aan toenemende kwaliteitseisen. Hiervoor moet aanvullend kwaliteitsbeleid en een uitvoeringsprogramma voor de kinderopvangorganisaties die deze programma's uitvoeren worden gemaakt. Voor de besteding van de middelen door de gemeenten wordt in deze vierjarenperiode tevens meer ruimte geboden voor de financiering van extra scholing van andere groepen leerlingen met een taal-/onderwijsachterstand, w.o. kinderen met een vluchtelingenachtergrond (schakelklas PO). Hiervoor wordt in 2021 overleg gevoerd met de besturen van de onderwijsinstellingen in de gemeente. Passend onderwijs De opdracht binnen het passend onderwijs is dat leerlingen de juiste ondersteuning (onderwijs/zorg/opvang) ontvangen, zodat thuiszitten voorkomen kan worden en/of onnodig lang thuiszitten (langer dan 3 maanden). Mochten zij toch thuis komen te zitten, dan is het belangrijk dat deze leerlingen de juiste ondersteuning ontvangen (opvang, onderwijs en of zorg), zodat zij zo snel mogelijk hun onderwijscarrière kunnen vervolgen. Samen met de partners (o.a. wijkteams, samenwerkingsverbanden) maakt de gemeente een inventarisatie van thuiszitters en kinderen die geen onderwijs volgen (bijv. vrijstelling van leerplicht), zodat deze leerlingen met de juiste hulp weer verder kunnen.
Voor sommige leerlingen is dat niet (alleen) onderwijs, maar is dit zorg en/of opvang in combinatie met onderwijs. In 2020 zijn met het wijkteam, CJG, samenwerkingsverband RiBA en leerplicht samenwerkingsafspraken gemaakt over het onderwijsperspectief van kwetsbare leerlingen. Dit leidt ertoe dat vroegtijdig een integraal onderbouwd advies wordt gegeven of een beslissing kan worden gemaakt over instroom binnen het regulier- of speciaal vervolgonderwijs. Ook als blijkt dat een cliënt in aanmerking komt voor vrijstelling van de leerplicht is de weg hiernaar toe vroegtijdig- en integraal doorlopen en blijft dit kind in beeld. Hiertoe is een werkwijze opgesteld die wordt uitgerold naar de kinderopvangorganisaties, KDC’s en MKD’s. De coronacrisis heeft invloed op het functioneren van zowel zorg als het onderwijs. Leerlingen zijn minder fysiek in beeld op de scholen, waardoor signalen gemist kunnen worden. Samen met de wijkteams, het onderwijs, CJG en zorgaanbieders is vanuit de gemeente een overlegtafel georganiseerd die periodiek samenkomt. In deze corona-overlegtafel worden de trends en ontwikkelingen rond jeugdigen m.b.t. de huidige coronacrisis besproken en zijn afspraken gemaakt hoe kwetsbare kinderen in beeld te krijgen- en te houden.
Iedereen werkt mee Wat hebben we daarvoor gedaan? Extra ondersteuning statushouders De nieuwe wet inburgering die op 1 januari 2021 zou ingaan is twee keer uitgesteld. De streefdatum van de inwerkingtreding is nu 1 januari 2022. Desalniettemin werkt de gemeente Barendrecht sinds 1 september 2020 in de geest van de nieuwe wet. Dit betekent dat de statushouder samen met de gemeente een Plan Inburgering en Participatie (PIP) maakt op basis van een brede intake. In dit integrale plan staan persoonlijke doelen op het gebied van inburgering en de ontwikkeling naar werk. Door deze handelswijze is het mogelijk om de ontwikkeling van de statushouder beter te monitoren. Hierdoor is het ook makkelijker om die instrumenten in te zetten die passen bij de doelen van de statushouder. Daarbij wil de gemeente Barendrecht samen met het netwerk van maatschappelijke organisaties statushouders extra ondersteuning bieden om dit integrale plan tot een succes te maken. Door de ontwikkelingen rondom corona is de aanlooptijd voor de uitvoering van deze extra
Programma 4 Leren, werken en ondernemen
43
Jaarstukken 2020
ondersteuning langer geworden. Begin 2021 is gestart met een breed maatschappelijk gedragen project, die deze extra ondersteuning biedt. Meer aandacht voor financiële problemen Met het uitbreken van de coronacrisis in maart 2020 en de daarmee gepaarde maatregelen, zijn enkele inwoners soms geconfronteerd met een inkomensterugval. Dit heeft vooralsnog echter niet geleid tot een significante stijging van het aantal inwoners dat een beroep doet op schuldhulpverlening. Ook heeft het niet geleid tot een stijging in het aantal betalingsachterstanden. Het is realistisch te verwachten dat deze stijging zich op een ander moment voordoet. Door de positionering van de klantmanagers schuldhulpverlening in de wijkteams is er meer aandacht gekomen voor financiële problematiek. De klantmanagers schuldhulpverlening leggen, indien de casus daarom vraagt, contact met de medewerkers van het wijkteam. We hebben samen met de woningcorporaties gewerkt aan het convenant vroegsignalering. Eind 2020 is het Landelijk Convenant Vroegsignalering Schulden vastgesteld waarop gemeenten kunnen aansluiten. Het aanschaffen van een applicatie is randvoorwaardelijk om hierop aan te kunnen sluiten. In 2021 krijgt dit vervolg en gaan we vroegsignalering doorontwikkelen. Dit bereidt ons ook voor op een eventuele stijging in het aantal meldingen betalingsachterstanden.
Op het gebied van preventie hebben we aandacht gegeven aan de regelingen op het gebied van minima en schuldhulpverlening. De NIBUD-krant wordt in 2021 verspreid, omdat een aantal regelingen eind 2020 significant zijn gewijzigd. Inwoners die te maken hebben met financiële problematiek, kunnen advies vragen aan de preventie-medewerkers. Vooruitlopend op de nieuwe Wet Inburgering bieden we vergunninghouders extra ondersteuning. Passend traject gericht op werk In 2020 is een begin gemaakt met de harmonisatie van werkgeversinstrumenten. In samenspraak met de arbeidsmarktregio worden zodoende knelpunten weggenomen die zorgen voor drempels tussen werkzoekenden en de arbeidsmarkt. Verder is de dienstverlening van de gemeente Barendrecht onderhevig aan verandering, al dan niet ingegeven, door veranderde wetgeving. Zo kan er meer maatwerk geleverd door de inzet van jo coaching en zijn administratieve knelpunten weggenomen rondom het proces van ziekmelding. Echter hebben de ontwikkelingen rondom corona grote invloed gehad op de dienstverlening voor de begeleiding van mensen naar werk. Eerdergenoemde ontwikkelingen hebben ook grote invloed gehad op de arbeidsmarkt. Het is moeilijker om mensen te begeleiden en er zijn minder banen.
Programma 4 Leren, werken en ondernemen
44
Jaarstukken 2020
Beleidsindicatoren Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Nr. BBV Indicator
Beschrijving indicator
BD
NL
BD
NL
1. Demografische druk (bron: CBS)
De som van het aantal personen van 0 tot 20 jaar en 65 jaar of ouder in verhouding tot de personen van 20 tot 65 jaar.
76,0% (2020)
70,0% (2020)
75% (2018)
69,6% (2018)
2. Banen (bron: LISA)
Het aantal banen, per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar.
867,3 (2019)
792,1 (2019)
846,4 (2018)
774,0 (2018)
3. Vestigingen (bron: LISA)
Het aantal vestigingen van bedrijven, per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar.
131,3 (2019)
151,6 (2019)
129,4 (2018)
145,9 (2018)
4. Netto arbeidsparticipatie (bron: CBS)
Het percentage van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de beroepsbevolking.
73,2% (2019)
68,8% (2019)
71,7% (2018)
67,8% (2018)
5. Functiemenging (bron: CBS BAG / LISA - bewerking ABF Research)
De functiemengingsindex (FMI) weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen, en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen.
58,6% (2019)
53,2% (2019)
57,9% (2018)
52,8% (2018)
6. Voortijdige schoolverlaters tot (VO + MBO) % (bron: DUO)
Het percentage van het totaal aantal leerlingen (12 - 23 jaar) dat voortijdig, dat wil zeggen zonder startkwalificatie, het onderwijs verlaat.
1,7% (2019)
2,0% (2019)
1,3% (2017)
1,9% (2017)
7. Absoluut verzuim (bron: Ingrado)
Het aantal leerplichtigen dat niet staat ingeschreven op een school, per 1.000 leerlingen.
2,0 (2018)
1,9 (2018)
0,45 (2017)
1,82 (2017)
8. Relatief verzuim (bron: Ingrado)
Het aantal leerplichtigen dat wel staat ingeschreven op een school, maar ongeoorloofd afwezig is, per 1.000 leerlingen.
31,0 (2019)
26,0 (2019)
19,65 (2017)
26,58 (2017)
9. Lokale inkoop (bron: gemeente Barendrecht)
Het percentage lokale inkoop ten opzichte van de totale inkoop (streven is 30%).
36% (2020)
n.v.t.
26% (2017)
n.v.t.
Programma 4 Leren, werken en ondernemen
Jaarstukken 2020
Begroting 2020
45
Jaarstukken 2020
Wat heeft het gekost? Programma 4 Leren, werken en ondernemen Overzicht lasten en baten op taakveldniveau
Primitieve begroting 2020
Begrotingswijzigingen 2020
Begroting 2020 na wijziging
Werkelijk 2020
Afwijking 2020
Lasten 3.1:Economische ontwikkeling
325.000
114.600
439.600
400.176
3.2:Fysieke bedrijfsinfrastructuur
-39.424
34.200
77.700
111.900
105.436
-6.464
3.3:Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
0
62.400
62.400
72.987
10.587
3.4:Economische promotie
0
23.900
23.900
22.410
-1.490
4.1:Openbaar basisonderwijs
0
13.400
13.400
12.582
-818
4.2:Onderwijshuisvesting
4.492.300
423.300
4.915.600
4.770.163
-145.437
4.3:Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
2.021.400
595.300
2.616.700
2.351.610
-265.090
6.3:Inkomensregelingen
10.315.600
-532.100
9.783.500
16.655.699
6.872.199
6.5:Arbeidsparticipatie
1.837.700
477.900
2.315.600
2.030.746
-284.854
Totaal Lasten
19.026.200
1.256.400
20.282.600
26.421.809
6.139.209
3.1:Economische ontwikkeling
95.000
120.000
215.000
155.048
-59.952
3.3:Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
309.600
-8.000
301.600
346.278
44.678
3.4:Economische promotie
25.000
0
25.000
62.202
37.202
4.2:Onderwijshuisvesting
1.073.600
-10.600
1.063.000
1.206.929
143.929
746.300
584.500
1.330.800
1.195.955
-134.845
6.3:Inkomensregelingen
7.939.500
580.000
8.519.500
16.478.977
7.959.477
6.5:Arbeidsparticipatie
0
0
0
1.040
1.040
Totaal Baten
10.189.000
1.265.900
11.454.900
19.446.429
7.991.529
Saldo lasten en baten programma 4 leren, werken en ondernemen
-8.837.200
9.500
-8.827.700
-6.975.380
1.852.320
Baten
4.3:Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
Programma 4 Leren, werken en ondernemen
46
Jaarstukken 2020 Toelichting op de afwijkingen (> € 25.000 en < € 100.000) 3.3 Bedrijfsloket en bedrijfsregelingen • Gebruik gemeentegrond staanplaatsen (€ 26.518 voordeel) Er zijn in 2020 meer ontheffingen verleend voor het plaatsen van voornamelijk containers (ook hijskranen en dixies) voor verbouwingen en bouwprojecten op de openbare weg. Ook voor enkele grote projecten die enkele maanden duurden. 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken • Peuterwerk (€ 89.940 voordeel) Het budget voor peuterwerk is bedoeld voor peuterplekken voor éénverdienersgezinnen. Zij hebben geen recht op kinderopvangtoeslag. Deze middelen zijn ook bekend als 'Asschergelden'. Het budget wordt in Barendrecht minder benut dan op grond van statistische informatie kan worden verwacht. De kinderopvangorganisaties melden ons dat in Barendrecht de afgelopen jaren zeer veel ouders beiden een baan hebben. De groep die voor deze gelden in aanmerking kwam, was dus betrekkelijk klein. Het is onduidelijk of veel ouders hun baan zullen verliezen in deze periode als gevolg van corona. In dat geval zou de groep, die aanspraak kan maken op deze subsidie, kunnen groeien. 6.3 Inkomensregelingen • Wet BUIG-uitkeringen (€ 1.078.464 voordeel) Dit voordeel is toegelicht bij de saldoverklaring (nr. 13, p.8).
• Besluit zelfstandigen (€ 31.053 voordeel) Dit voordeel kan met name worden verklaard door meer ontvangsten (rente en aflossingen leningen) van zelfstandigen dan verwacht. • Minimabeleid (€ 45.955 nadeel) Het tekort binnen het minimabeleid wordt veroorzaakt door de volgende 2 zaken: 1. de collectieve zorgverzekering voor minima; 2. de lage ontvangsten terugvordering leenbijstand. De collectieve zorgverzekering wordt steeds meer gebruikt door minima. De bijdrage per verzekerde via de bijzondere bijstand is vanaf 2020 hoger geworden. Dit is een compensatie voor de stijgende premiekosten. De zorgverzekeraar geeft geen collectiviteitskorting meer op de basisverzekering. Daarnaast is het aantal deelnemers binnen de verzekering gestegen. De ontvangsten voor terugvordering leenbijstand zijn te hoog ingeschat, waardoor er minder is ontvangen. 6.5 Arbeidsparticipatie, -instrumenten gericht op werk • Re-integratieprojecten (€ 180.333 voordeel) Dit voordeel is toegelicht bij de saldoverklaring (nr. 14, p.8).
Programma 4 Leren, werken en ondernemen
47
Jaarstukken 2020
Programma 5 Ontspannen
Beschrijving Binnen het programma Ontspannen komen de activiteiten op het gebied van recreatie, sport en cultuur aan de orde. Doelstellingen
Iedereen kan ontspannen Wat hebben we daarvoor gedaan? Buitengebied aantrekkelijker maken voor wandelaars In 2020 is, als gevolg van de coronacrisis, uitzonderlijk veel gebruik gemaakt van het buitengebied als recreatiegebied. Extra drukte is in veilige banen geleid. Ook zijn gebieden afgesloten geweest om te grote concentraties van bezoekers te voorkomen. Met de Kleine Duiker is overlegd hoe ze dit financieel moeilijke jaar door konden komen. Achter de schermen is doorgewerkt aan plannen en verwerving voor nieuwe delen Zuidpolder als groen- en recreatiegebied. Ook is gewerkt aan de omgeving van de Koedoodhaven en aan een natuurvriendelijker beheer van bermen. Eigentijdse inrichting zwemplas Wevershoek Samen met de gemeente Ridderkerk, het Waterschap en het NRIJ is een ontwerp gemaakt om het gebied een eigentijdse inrichting te geven. Voor dit ontwerp zijn aanbestedingsstukken opgesteld. Uitvoering vindt plaats in het tweede kwartaal van 2021. Mogelijkheid recreatiehaven in de Waal Het ontwerp voor de haven is in 2020 afgerond en afgestemd met de nieuw opgerichte watersportvereniging. Voor het ontwerp zijn aanbestedingsstukken opgesteld en is een omgevingsvergunning verleend. Noldijk fietsvriendelijker maken De Noldijk is in beheer bij het Waterschap Hollandse Delta. We voerden gesprekken met het Waterschap om het beheer van de Noldijk over te hevelen naar de gemeente.
Deze gesprekken krijgen een vervolg in 2021.
Programma 5 Ontspannen
48
Jaarstukken 2020 Ontwikkelen omgeving bruggenhoofd met Trimbaan Het is niet gelukt om de ambitie te realiseren zoals beschreven in de begroting. Eind 2019 bleek dat de Landschapstafel niet meer kon zorgen voor cofinanciering. Daarnaast ging de sauna in de Vredepolder na 27 jaar failliet. Hierdoor veranderden de mogelijkheden en prioriteiten rond de Barendrechtse brug en Vredepolder. Overname en herinrichting wegen Waterschap Hollandse Delta Barendrecht is de afgelopen jaren gegroeid qua ruimtelijke ontwikkeling op het gebied van recreatie, groenontwikkeling en bebouwing. Dit leidde tot een wenselijke herziening van de verkeerskundige bebouwde komgrensbepaling. In 2018 is een besluit genomen over het verplaatsen van de komgrens op de volgende locaties: -Zuider Carnisseweg + fietspad; -3e Barendrechtseweg; -Noldijk. Het huidige beheer van de wegen buiten de bebouwde kom ligt bij het waterschap. Omdat het wenselijk is om wederzijdse afstemming te zoeken over de kwaliteit van levering/verkrijging en eventueel nog uit te voeren onderhoud/financiële compensatie, worden hiertoe gesprekken gevoerd met het waterschap. Na de beheeroverdracht kunnen de verkeerskundige aanpassingen worden doorgevoerd.
Verbeteren waterkwaliteit Gaatkensplas In 2018 heeft het waterschap de verantwoordelijkheid voor het planmatig wateronderhoud (baggeren, waterplanten maaien en oeveronderhoud) van de Gaatkensplas overgedragen aan de gemeente. Dit is de aanleiding geweest om een integraal beheer- en onderhoudsplan op te stellen voor deze plas en de aangrenzende waterpartijen en groengebieden. Het plan bevat streefbeelden voor ecohydrologie (soorten waterplanten), beleving door de bewoners, visstand beheer, waterdiepte en blauwalgbestrijding. Deze aspecten beïnvloeden elkaar onderling. Daarom wordt vanaf 2020 gewerkt met één partij die het onderhoud integraal uitvoert. Om een beeld te krijgen van de waterkwaliteit wordt het water ter hoogte van de tramlus in de periode mei – september elke twee weken onderzocht en ook getoetst op zwemwaterkwaliteit. Verder ontwikkelen Zuidpolder Voor het laatste perceel voor de realisatie van fase 2.1, Zuidpolder Verbindt, is overeenstemming bereikt met de betreffende agrariër. Naar verwachting zal dit perceel eind februari 2021 worden aangekocht. Het ontwerp is gereed en het ingenieursbureau werkt aan een bestek dat eind maart op de markt zal worden gebracht. Naar verwachting zal het grondwerk vóór de bouwvak gereed zijn. Daarnaast voert de gemeente gesprekken met een initiatiefnemer om ook de rest van het gebied te ontwikkelen.
Hiertoe is een aantal 'rode’ (bebouwings) ontwikkelingen nodig als economische drager waarover nog geen consensus bestaat.
Iedereen kan sporten Wat hebben we daarvoor gedaan? Opstellen lokaal sportakkoord In 2020 is een ambitieus lokaal Sport- en Beweegakkoord Barendrecht opgeleverd. Er zijn zes ambities waarop de komende jaren wordt ingezet: 1. Inclusief sporten & bewegen; 2. Duurzame sportinfrastructuur; 3. Vitale sport- en beweegaanbieders; 4. Positieve sportcultuur; 5. Vaardig in bewegen; 6. Topsport die inspireert. Met een 30-tal aangesloten partijen, de sport- en beweegaanbieders en andere (potentiële) partners, is gestart met de uitvoering van het akkoord. De uitvoering van het akkoord wordt bekostigd vanuit de hiertoe geoormerkte rijksmiddelen. De totstandkoming van het akkoord levert input voor het actualiseren van het huidige sportbeleid.
Programma 5 Ontspannen
49
Jaarstukken 2020
Iedereen kan cultuur beleven Wat hebben we daarvoor gedaan? Cultuureducatie voor jeugd De cultuurpartners in Barendrecht hebben in 2020, door de coronacrisis, te maken met beperkingen waardoor programmering niet of slechts gedeeltelijk uitgevoerd kon worden. Hierdoor hebben de cultuurpartners minder inkomsten gegenereerd, waardoor de financiële positie onder de druk is komen te staan. De ‘Ollongren’-gelden cultuur zijn in 2020 ingezet om de meest kwetsbare partners te steunen, zodat zij overeind konden blijven. Ondanks deze tegenslagen in de coronacrisis zijn de cultuurpartners vernieuwend en innoverend aan de slag gegaan met coronaproof-activiteiten. Denk aan een zomerprogramma voor kinderen en jongeren, een groene fietsroute, extra radioprogrammering bij Exxact Barendrecht, kleinschalige voorstellingen, films en workshops, online streaming. Er is ook aandacht besteed aan andere bijzondere doelgroepen. Denk aan de quarantaineconcerten voor verzorgingshuizen die Stichting Kruispunt live in samenwerking met maatschappelijke partners, zoals KijkopWelzijn en Patrimonium, heeft georganiseerd. In 2020 is met onze cultuurpartners en het Fonds voor Cultuurparticipatie gesproken over de Rijksregeling ‘Cultuureducatie met Kwaliteit’.
Wij nemen ook in de vervolgperiode van 2021 tot en met 2024 deel aan deze regeling en wij gaan aan de slag met de verbeterpunten uit de vorige periode van 2017 tot en met 2020. Het afgelopen jaar heeft de ontwikkeling naar digitaal werken (lessen, activiteiten en samenkomsten) een grote ontwikkeling doorgemaakt. Mooie voorbeelden zijn de CEB (Cultuureducatie Barendrecht partners) die gestart zijn met een visieontwikkeling en een kant en klaar aanbod ‘cultuureducatie’ voor basisscholen, naast de al bestaande website ‘https://www.cultuureducatiebarendrecht.nl/’. Met de partners zijn wij in 2020 gestart met de tussenevaluatie van de Cultuurnota, deze wordt in 2021 afgerond. Kijkend naar kunst in Barendrecht zijn wij trots op het feit dat in 2020 de kunstwerken ‘Wimpels’ weer teruggeplaatst zijn op de locatie voor Het Kruispunt. Doorontwikkelen bibliotheek Carnisselande Medio 2020 is de Bibliotheek Aan Zet gestart met de uitvoering van de doorontwikkeling van de vestiging Carnisselande aan het Middeldijkerplein; deze is verbouwd en klaar gemaakt voor huisvesting van een bibliotheek "nieuwe stijl"; 'van collectie naar connectie' en ook voor de huisvesting van het Wijkteam en de Veiligheidspost. Het is de bedoeling dat deze drie partners vanuit een gezamenlijk integraal dienstverleningsconcept gaan bijdragen aan de maatschappelijke doelen van de wijk.
Tevens zijn een regiefunctionaris en een programmamanager aangesteld (onderdeel van het inhoudelijk plan), die de nodige inzet hebben gepleegd teneinde een netwerk op te bouwen met zowel de professionele maatschappelijke organisaties als de bewoners in de wijk. Herzien Cultuur Subsidiebeleid De Kadernota en de bijbehorende ‘Algemene Subsidieverordening Barendrecht 2020’ zijn vastgesteld. De uitvoeringsregels (‘Nadere regels’) worden in 2021 vastgesteld. Stimuleren inzetten culturele netwerk om de samenwerking te verbeteren Door de coronacrisis hebben in 2020 geen netwerkbijeenkomsten plaatsgevonden, zoals de culturele cafés. Wel heeft digitaal veel afstemming plaatsgevonden tussen gemeente en cultuurpartners. Wij zien kansen voor het combineren van zowel fysieke bijeenkomsten als voor het gebruik van digitale netwerkbijeenkomsten. Beleidsindicatoren Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Nr. BBV Indicator
1. Niet-sporters (bron: CBS+RIVM)2
Beschrijving indicator
Het percentage inwoners dat niet sport ten opzichte van het totaal aantal inwoners.
Jaarstukken 2020
Begroting 2020
BD
NL
BD
NL
52,2% (2016)
48,7% (2016)
52,2% (2016)
48,7% (2016)
2 De Gezondheidsmonitor kent een frequentie van eens per vier jaar op het detailniveau van gemeenten. Op landelijk niveau wordt dit onderzoek jaarlijks gehouden.
Programma 5 Ontspannen
50
Jaarstukken 2020
Wat heeft het gekost? Programma 5 Ontspannen Overzicht lasten en baten op taakveldniveau
Primitieve begroting 2020
Begrotingswijzigingen 2020
Begroting 2020 na wijziging
Werkelijk 2020
Afwijking 2020
Lasten 5.1:Sportbeleid en activering
614.500
300
614.800
635.463
20.663
5.2:Sportaccommodaties
3.869.500
350.200
4.219.700
4.538.854
319.154
5.3:Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie
1.747.600
-50.200
1.697.400
1.950.911
253.511
0
13.200
13.200
12.582
-618
73.000
30.500
103.500
97.917
-5.583
5.4:Musea 5.5:Cultureel erfgoed 5.6:Media
1.114.300
79.000
1.193.300
1.195.105
1.805
Totaal Lasten
7.418.900
423.000
7.841.900
8.430.832
588.932
Baten 5.1:Sportbeleid en activering 5.2:Sportaccommodaties 5.3:Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie
0
0
0
30.353
30.353
1.507.600
-21.200
1.486.400
1.776.908
290.508
287.200
0
287.200
306.863
19.663
5.6:Media
120.800
-3.000
117.800
130.296
12.496
Totaal Baten
1.915.600
-24.200
1.891.400
2.244.420
353.020
Saldo lasten en baten programma 5 Ontspannen
-5.503.300
-447.200
-5.950.500
-6.186.412
-235.912
Programma 5 Ontspannen
51
Jaarstukken 2020 Toelichting op de afwijkingen (> € 25.000 en < € 100.000) 5.2 Sportaccommodaties • Sporthal De Driesprong (€32.816 nadeel) Dit nadeel wordt voornamelijk verklaard door gederfde huurinkomsten door de coronacrisis. • Sporthal Aksent (€45.913 nadeel) Dit nadeel wordt met name verklaard door hogere onderhoudskosten. In verband met de coronacrisis is de ventilatie eerder vervangen dan was begroot. De kosten voor het onderhoud van installaties waren ook hoger dan verwacht. • Zwembad Inge de Bruijn (€48.887 nadeel) Door de gevolgen van corona is er over het boekjaar 2020 een financieel tekort ontstaan bij het Inge de Bruijn zwembad. De overheid heeft besloten gemeenten met een (ijshal of) zwembad te willen compenseren met de Specifieke Uitkering IJsbanen en Zwembaden (=SPUK IJZ regeling). Om in aanmerking te komen voor deze compensatie moest het college op 30 maart 2021 besluiten om het tekort van het zwembad financieel te compenseren. Vervolgens kan de gemeente aanspraak maken op vergoeding vanuit de SPUK IJZ regeling. Deze zal worden ingediend voor het bedrag van € 271.100. Er was al rekening gehouden met een tekort van € 192.000 in de 2e Tussenrapportage, waardoor extra het nadeel in de jaarrekening € 80.100 bedraagt. De vergoeding van € 271.100 is opgenomen in de 1e Tussenrapportage 2021. Daarnaast is er een voordeel van ca.
€ 31.000 dat komt door de aangevraagde subsidie van de gemeente aan het Rijk voor de btw-nadelen van het zwembad, de zogenaamde ‘Regeling specifieke uitkering sport (SPUK)’. De afrekening van 2020 zal uiterlijk begin 2022 ontvangen worden van het ministerie van VWS. 5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie • Cultuur (€35.214 voordeel) Dit voordeel wordt verklaard door niet bestede middelen voor de ‘Toekomstvisie oude dorp’ en omdat het terugplaatsen van het kunstwerk ‘Wimpels’ efficiënter is gerealiseerd. Bij de saldoverklaring is voorgesteld om het budget van € 16.000 voor de ‘Toekomstvisie oude dorp’ over te hevelen naar 2021 (nr. 27, p.11). • Culturele activiteiten (€275.103 nadeel) Dit nadeel is toegelicht bij de saldoverklaring (nr. 4, p.7).
Programma 5 Ontspannen
52
Jaarstukken 2020
Programma 6 Bestuur en organisatie
Beschrijving Binnen het programma Besturen en organisatie komen de activiteiten op het gebied van bestuur en dienstverlening aan de orde. Doelstellingen
Wij hebben een efficiënte en effectieve organisatie Wat hebben we daarvoor gedaan? Visie op wijkgericht werken en wijkwethouderschap ontwikkelen Vanaf maart kwamen de deelnemers van de verschillende wijkoverleggen niet meer fysiek bij elkaar. Er was weinig belangstelling voor online overleggen met alle deelnemers. Wel was er op individuele basis contact, of in kleine groepjes, als dat kon. Zo voerde Buurt Bestuurt Middeldijkerplein tussen de lockdowns in kleine groepjes overleg over een aantal gerichte onderwerpen. De vakinhoudelijke afdelingen zochten vaker aansluiting bij de wijkoverlegstructuur/ platforms. Bijvoorbeeld bij het beheer van de openbare ruimte, verkeer en afvalbeheer. De wijkwethouders gingen door met de maandelijkse wijkspreekuren en persoonlijke bezoekjes bij inwoners, met inachtneming van de corona richtlijnen. Vanaf april werden het vooral telefonische en online spreekuren. Barendrechts Beste werd voor de tweede keer georganiseerd door KijkopWelzijn. Met als thema ‘voor elkaar’, leverde dat mooie inzendingen op. Ook voerden we gesprekken met maatschappelijke organisaties over de mogelijkheden voor een breed maatschappelijk platform. Dit leidde uiteindelijk tot een opdracht voor een onderzoek door de Barendrechtse Uitdaging.
Het doel is om een proces op gang te brengen, dat ervoor zorgt dat nieuwe verbindingen en vormen van samenwerking kunnen ontstaan tussen inwoners en professionals (en de gemeente) ten behoeve van maatschappelijke initiatieven. Het onderzoek start in het eerste kwartaal van 2021. Het team vrijwillige buurtbemiddelaars heeft in 2020 in totaal 19 zaken bemiddeld. De Advieslijn Woonoverlast Barendrecht werd 29 keer gebeld, waarvan er 4 zijn doorgezet naar Buurtbemiddeling. Er is een nieuw convenant opgesteld waarbij Wooncompas als nieuwe opdrachtgever is aangesloten. Voorbereiding invoering omgevingswet Medio 2020 werd bekend dat de invoering van de Omgevingswet van 1-1-2021 is uitgesteld naar 1-1-2022. Dit uitstel houdt verband met een tegenvallende ontwikkeling van het landelijke Digitaal Stelsel Omgevingswet. Ook corona was van invloed op het uitstel. Het programma Omgevingswet is op deze ontwikkelingen aangepast.
Programma 6 Bestuur en organisatie
53
Jaarstukken 2020
Wij bieden een kwalitatief hoog niveau dienstverlening aan onze inwoners Wat hebben we daarvoor gedaan? Communicatiemiddelen beter benutten We communiceren op al onze kanalen leesbaar, begrijpelijk en feitelijk juist. We geven een snelle, kwalitatief goede en deskundige reactie of antwoord op vragen van inwoners. Waarbij men dezelfde informatie krijgt, ongeacht het kanaal dat men gebruikt. Dus als via Facebook een vraag gesteld wordt, wordt ook via Facebook antwoord gegeven. Zo sluiten we aan bij de voorkeurskanalen van de inwoner. We streven naar een aanpak waarbij alle communicatie- en dienstverleningskanalen naadloos op elkaar aansluiten. Informatie op de website komt overeen met die in de krant en op social media. In 2020 zijn we ons gerichter gaan bezighouden met een social mediastrategie en de productie van content voor deze kanalen. We zijn gestart met een instagram account voor Barendrecht om de doelgroep van jongeren/jong volwassenen beter te kunnen bereiken. Om de omschreven doelstelling te kunnen behalen, is het belangrijk om regelmatig lezersonderzoek te doen naar onze communicatiekanalen en hoe die gewaardeerd, gebruikt en ervaren worden door inwoners. Door de impact van corona zijn we in 2020 niet toegekomen aan de uitvoering. Wel hebben we gebruik kunnen maken van online statistieken, van zowel de website als social media.
We kunnen monitoren met welke berichten we inwoners bereiken en met welke niet (genoeg). Verbeteren digitale dienstverlening Ontwikkelingen bij Burgerzaken In 2020 is het aantal klantcontacten aan de balie verder gedaald. Mede door de coronacrisis is het aantal verstrekte producten lager uitgevallen. Overigens valt te verwachten dat zich op een later moment een inhaaleffect zal voordoen. Naast een daling in het aantal klantcontacten aan de balie is een toename te zien van complexe werkzaamheden bij Burgerzaken. Deze toename wordt veroorzaakt door landelijke ontwikkelingen (wetswijzingen), verhoogde aandacht voor de kwaliteit van de basisregistratie personen, het aanscherpen van procedures voor het tegengaan van adres- en identiteitsfraude en een toename van complexiteit van dossiers. Dienstverlening In 2020 is onder andere aan de volgende zaken gewerkt: Onlinedienstverlening Onlinedienstverlening blijft zich in rap tempo ontwikkelen. Inwoners verwachten online gemakkelijk zaken te kunnen doen met hun gemeente, plaats- en tijdsonafhankelijk. Om het online aanvragen van burgerzakenproducten nog gemakkelijker te maken zijn we overgegaan op de zogeheten e-diensten. Deze ediensten, zoals een verhuizing of geboorteaangifte doorgeven, geven inwoners en ondernemers meer gebruiksgemak. Zo wordt alles wat bekend is vooraf ingevuld.
Een inwoner is daardoor sneller door het formulier heen en de kans op fouten is kleiner. Ook verkrijgt de inwoner het product sneller, omdat de aanvraag makkelijker (en digitaal) te verwerken is. Door het uitbreiden van onlinedienstverlening ontstaan tegelijkertijd meer mogelijkheden voor persoonlijk maatwerk voor die producten die zich minder goed lenen voor digitalisering. Digitale toegankelijkheid We richtten onze onlinedienstverlening zo in dat deze toegankelijk is voor inwoners met een (functie)beperking. Denk aan inwoners met een visuele beperking, dove inwoners of inwoners met een motorische stoornis. We maakten Pdf-bestanden op de website toegankelijk en brachten in beeld waaraan in het kader van toegankelijkheid nog gewerkt moet worden. Hiervoor maakten we een plan van aanpak. Voor minder digivaardige inwoners blijft de mogelijkheid bestaan op een alternatieve manier onlineproducten en diensten aan te vragen. Continu verbeteren We vragen inwoners die gebruik maken van de dienstverlening aan de balie, telefoon en onlinedienstverlening op burgerzakenproducten structureel om feedback. Deze feedback gebruiken we om onze (online) dienstverlening continu te verbeteren.
Dienstverlening aan de balie Ook in tijden van corona hebben wij de inwoners kunnen helpen met hun burgerzakenproducten: zowel aan de balie (met aangepaste openingstijden en maatwerk waar nodig), als online door onder andere de inzet van bovengenoemde e-diensten.
Programma 6 Bestuur en organisatie
54
Jaarstukken 2020
Klachtenproces Het nieuwe klachtenproces is in 2020 geïmplementeerd. De teamleiders en clustermanagers zijn via een workshop en mailings geïnformeerd. De nieuwe gemeentelijke klachtenregeling is in augustus vastgesteld en gepubliceerd. Beleidsindicatoren Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Nr. BBV Indicator
Beschrijving indicator
Jaarstukken 2020 Begroting 2020 BD
NL
BD
NL
1. Formatie3 (bron: BARorganisatie)
Toegestane formatie in fte per 1.000 inwoners van het ambtelijk apparaat voor het begrotingsjaar op peildatum 1 januari.
6,76 (2020) n.v.t.
6,39 (2020)
n.v.t.
2. Bezetting3 (bron: BARorganisatie)
Werkelijk aantal fte per 1.000 inwoners dat werkzaam is op 6,68 (2020) n.v.t. peildatum 1 januari t-1.
6,26 (2020)
n.v.t.
€ 555 (2020)
n.v.t.
3. Apparaatskosten3 (bron: BAR- Alle personele en materiële kosten per inwoner die organisatie) verbonden zijn aan het functioneren van de organisatie, exclusief griffie en bestuur in euro’s.
€ 628 (2020)
n.v.t.
4. Externe inhuur3 (bron: BARorganisatie)
Uitvoeren van werkzaamheden door externe medewerkers € 6.531.900 n.v.t. € 709.100 n.v.t. zonder dat daarbij een arbeidsovereenkomst of aanstelling (2020) (2020) aan ten grondslag ligt in euro's.
5. Externe inhuur3 (bron: BARorganisatie)
Uitvoeren van werkzaamheden door externe medewerkers zonder dat daarbij een arbeidsovereenkomst of aanstelling aan ten grondslag ligt in percentage van de loonsom.
10,0% (2020)
n.v.t.
1,23% (2020)
n.v.t.
6. Overhead3 (bron: BARorganisatie)
Alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces (de kosten die opgenomen worden in de programma's) als percentage van de totale kosten.
48,0% (2020)
n.v.t.
43,7% (2020)
n.v.t.
7 Overhead3 (bron: BARAlle kosten die samenhangen met de sturing en organisatie, inclusief overhead ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces gemeente Barendrecht) (de kosten die opgenomen worden in de programma's) als percentage van de totale kosten.
51,4% (2020)
n.v.t.
47% (2020)
n.v.t.
3 De indicatoren formatie tot en met overhead zijn gegevens die intern bij de BAR-organisatie beschikbaar zijn vanuit de desbetreffende P&C producten, de begroting 2020 en de jaarstukken 2020. Op dit moment is er nog geen landelijk systeem dat de cijfers met andere gemeentes kan vergelijken. Vandaar dat er bij deze indicatoren n.v.t. staat aangegeven. Het verschil tussen begroting en rekening bij externe inhuur wordt veroorzaakt door het gegeven dat er weinig inhuur in de primitieve begroting van de GR BAR zit. Pas in de loop van het jaar wordt er incidenteel ingehuurd om vacatures op te vangen en in specifieke expertise te voorzien.
Programma 6 Bestuur en organisatie
55
Jaarstukken 2020
Wat heeft het gekost? Programma 6 Bestuur en organisatie Overzicht lasten en baten op taakveldniveau
Primitieve begroting 2020
Begrotingswijzigingen 2020
Begroting 2020 na wijziging
Werkelijk 2020
Afwijking 2020
Lasten 0.1:Bestuur
3.447.000
87.500
3.534.500
3.952.539
418.039
0.2:Burgerzaken
1.696.000
-608.500
1.087.500
1.019.273
-68.227
Totaal Lasten
5.143.000
-521.000
4.622.000
4.971.812
349.812
883.800
-47.000
836.800
1.035.257
198.457
Baten 0.1:Bestuur 0.2:Burgerzaken
566.100
-92.000
474.100
498.191
24.091
Totaal Baten
1.449.900
-139.000
1.310.900
1.533.448
222.548
Saldo lasten en baten programma 6 Bestuur en organisatie
-3.693.100
382.000
-3.311.100
-3.438.364
-127.264
Toelichting op de afwijkingen (> € 25.000 en < € 100.000) 0.1 Bestuur • Bestuur (€223.963 nadeel) Bij de saldoverklaring is de extra storting in de voorziening pensioenen (voormalige) wethouders van € 265.951 toegelicht (nr. 6, p 7). Vanaf 1 mei 2019 heeft een voormalig wethouder aangegeven af te zien van wachtgeld. Vanaf dat moment is per einde van het boekjaar 30% van zijn formele rechten opgenomen in de voorziening wachtgelden voormalig wethouders. Op het moment dat het boekjaar is verstreken, kan dat gedeelte van de rechten (€ 26.413) vrijvallen. Op overige posten (representatie-, advies- en studiekosten) is ca. € 16.000 minder uitgegeven dan begroot.
Programma 6 Bestuur en organisatie
56
Jaarstukken 2020
Paragrafen De paragrafen geven voor het desbetreffende onderwerp een dwarsdoorsnede door de begroting. Een paragraaf is een verplicht onderdeel uit het BBV. Hieronder is een overzicht gegeven van de paragrafen die van toepassing zijn voor de gemeente Barendrecht. Daarnaast is er in de Jaarstukken 2020 het onderdeel 8. Jaarverslag Duurzaam inkopen opgenomen. 1. § § Lokale heffingen 2. § Weerstandsvermogen en risicobeheersing 3. § Onderhoud Kapitaalgoederen 4. § Financiering 5. § Bedrijfsvoering 6. § Verbonden partijen 7. § Grondbeleid 8. § Jaarverslag duurzaam inkopen Deze zullen hierna worden behandeld.
Paragrafen
57
Jaarstukken 2020
1. § Lokale heffingen Inleiding In deze paragraaf staat informatie over het gevoerde beleid en de opbrengsten van de gemeentelijke belastingen en heffingen. Lokale heffingen zijn te verdelen in heffingen waarvan de besteding gebonden of ongebonden is. De gebonden heffingen worden besteed aan een aanwijsbare taak, zoals de afvalstoffenheffing, rioolbelasting, leges, begraafrechten en marktgelden. Deze heffingen worden daarom niet tot de algemene dekkingsmiddelen gerekend. Ongebonden lokale heffingen, zoals de OZB, honden- en toeristenbelasting worden, wel tot de algemene dekkingsmiddelen gerekend. De besteding van deze heffingen is niet gebonden aan een bepaalde taak. Uitgangspunten lokale heffingen 2020 Woonlasten De woonlasten bestaan uit de onroerende zaakbelastingen, afvalstoffenheffing en rioolheffing. De gemeenteraad heeft in december 2019 de tarieven voor 2020 vastgesteld. De tariefontwikkeling ten opzichte van 2019 staat in onderstaande tabel weergegeven. Heffing
Tariefwijziging 2020
Onroerende Zaak Belasting
-5,0%
Rioolheffing
0,0%
Afvalstoffenheffing
1,4%
Overzicht gerealiseerde inkomsten lokale heffingen Hieronder ziet u een totaaloverzicht van de geraamde en gerealiseerde inkomsten uit de belastingen en de gebonden heffingen. Inkomsten lokale heffingen
Begroting 2020 primair
Realisatie 2020
na wijziging
Afwijking in Euro
in %
Algemene dekkingsmiddelen Onroerende Zaak Belasting
9.403.800
9.643.800
9.691.100
47.300
0,5%
Hondenbelasting
300.300
300.300
281.700
-18.600
-6,2%
Toeristenbelasting
25.000
25.000
62.200
37.200
148,8%
Afvalstoffenheffing
5.029.200
4.982.500
4.973.600
-8.900
-0,2%
Rioolheffing
3.083.900
3.083.900
3.122.300
38.400
1,2%
Gebonden heffingen
Marktgelden
55.200
47.200
42.700
-4.500
-9,5%
Begraafrechten
434.500
434.500
520.000
85.500
19,7%
Leges Burgerzaken
546.800
460.300
483.400
23.100
5,0%
Leges Omgevingsvergunning & APV
633.300
958.300
1.931.600
973.300
101,6%
Totaal
19.512.000
19.935.800
21.108.600
1.172.800
Kostendekkendheid gebonden heffingen
Baten
Lasten
Dekking
2020
2020
in %
Afvalstoffenheffing
4.973.600
4.973.600
100%
Rioolheffing
3.122.300
3.122.300
100%
Marktgelden
42.700
59.100
72%
Begraafrechten
520.000
793.000
66%
Leges Burgerzaken
483.400
950.000
51%
Leges Omgevingsvergunning & APV
1.931.600
1.643.900
118%
Totaal
11.073.600
11.541.900
Paragrafen
58
Jaarstukken 2020
Kwijtschelding gemeentelijke belastingen Het komt voor dat een belastingplichtige niet, of slechts deels, de aanslag kan betalen. Onder wettelijk vastgestelde voorwaarden kan deze belastingschuldige kwijtschelding krijgen voor de afvalstoffenheffing en de rioolheffing. Binnen de gemeente Barendrecht wordt de hondenbelasting niet kwijtgescholden. Het hebben van een hond is immers een keuze. De behandeling van kwijtscheldingen gaat via het Samenwerkingsverband Vastgoedinformatie Heffing en Waardebepaling (SVHW). Bij de beoordeling van kwijtscheldingsverzoeken worden de normbedragen van de Participatiewet toegepast. Deze normbedragen gelden voor verschillende huishoudtypen en worden elk jaar bijgesteld. Als het inkomen van een aanvrager boven deze norm ligt, wordt het verzoek om kwijtschelding afgewezen. In het overzicht hierna treft u een vergelijking aan tussen de geraamde en de gerealiseerde kwijtschelding gemeentelijke belastingen. Ten opzichte van 2019 is het bedrag dat aan kwijtschelding is uitgegeven nagenoeg gelijk gebleven. Uit het overzicht blijkt dat het aantal kwijtscheldingsverzoeken dat in 2020 is binnengekomen en afgehandeld met 4% is afgenomen van 872 naar 838. Inherent hieraan nam het percentage toegekende kwijtscheldingsverzoeken af van 82% in 2019 naar 81% in 2020 (718 van 872 in 2019 en 678 van 838 in 2020). Overzicht kwijtscheldingsbedragen Jaar
Begroot
Realisatie
2016
€ 274.500
€ 247.000
2017
€ 281.300
€ 245.500
2018
€ 281.300
€ 235.180
2019
€ 272.000
€ 242.740
2020
€ 247.000
€ 229.100
Lokale woonlasten Het Centrum voor Onderzoek van de Economie van de Lagere Overheden (Coelo) van de Rijksuniversiteit van Groningen brengt jaarlijks het niveau en de ontwikkeling van de lokale lasten in beeld. Bij het vergelijken van de woonlasten wordt er onder andere gekeken naar de OZB, afvalstoffenheffing en rioolbelasting. Het Coelo brengt hierover jaarlijks de ‘Atlas van lokale lasten’ uit, met daarin informatie over alle gemeenten in Nederland. In deze jaarrekening hebben we een vergelijking gemaakt tussen de lokale lastendruk van de gemeente Barendrecht met die van omliggende gemeenten en een vergelijking met gemeenten met de laagste en de hoogste woonlasten. Er wordt onderscheid gemaakt tussen de volgende situaties: A. Woonlasten van huishoudens met een koopwoning (eigenaar bewoner) B. Eenpersoonshuishouden en meerpersoonshuishouden met een koopwoning; C. Woonlasten van huishoudens met een huurwoning (huurder bewoner) D. Eenpersoonshuishouden en meerpersoonshuishouden met een huurwoning.
Paragrafen
59
Jaarstukken 2020
Vergelijkende grafieken Woonlastenvergelijking met omliggende gemeenten In vergelijking met de woonlasten van de omliggende gemeenten laat het Coelo het volgende zien: Grafiek A. Woonlasten van huishoudens met een koopwoning (eigenaar bewoner).
Grafiek B. Woonlasten van huishoudens met een huurwoning (huurder bewoner).
Concluderend kunnen we stellen dat, in vergelijking met de regio, de woonlasten voor eenpersoonshuishoudens zich onder het gemiddelde begeven. Meerpersoonshuishoudens hebben in Barendrecht bovengemiddelde woonlasten.
Paragrafen
60
Jaarstukken 2020
Woonlastenvergelijking met gemeenten met laagste en hoogste woonlasten. In deze vergelijking is zowel de gemeente met de laagste woonlasten (rangnummer 1) als de gemeente met de hoogste woonlasten (rangnummer 377) opgenomen. De volgende grafiek laat dit zien. Grafiek A. Woonlasten van huishoudens met een koopwoning (eigenaar bewoner). De gemeente met de laagste woonlasten is de gemeente Aalten. De hoogste woonlasten worden in Bloemendaal (377e op de ranglijst) betaald. De gemeente Barendrecht neemt de 255e plek op de ranglijst in.
Grafiek B. Woonlasten van huishoudens met een huurwoning (huurder bewoner), Nijmegen blijft nog steeds een erg aantrekkelijke gemeente voor huurders; de woonlasten voor huurders zijn daar zeer laag. Zwijndrecht is in 2020 de duurste gemeente op de 377e plaats. Barendrecht neemt hierin de 284e plaats in.
De woonlasten voor een éénpersoonshuishouden in Barendrecht zijn lager dan het gewogen landelijk gemiddelde, de woonlasten voor een meerpersoonshuishouden zijn hoger dan het gewogen landelijk gemiddelde.
Paragrafen
61
Jaarstukken 2020
2. § Weerstandsvermogen en risicobeheersing 1. Aanleiding en achtergrond De gemeente Barendrecht voert actief beleid op de beheersing van de risico’s die de gemeente loopt. Gekeken wordt naar de maatregelen die worden getroffen om de risico’s af te dekken. Voor de risico’s waarvoor geen maatregelen getroffen kunnen worden, bijvoorbeeld omdat het verzekeren ervan te duur zou zijn, wordt ingeschat welke buffer noodzakelijk is. Dit is het weerstandsvermogen. Op basis van de continu geïnventariseerde risico’s en de beschikbare financiële middelen (weerstandscapaciteit) is het weerstandvermogen berekend. In dit risicoprofiel worden de belangrijkste trends en ontwikkelingen benoemd en meegewogen. 2. Risicoprofiel Door actieve risicobeheersing heeft de gemeente in beeld wat de risico’s zijn en is het mogelijk om het weerstandsvermogen te bepalen. Alle risico’s worden voor zover mogelijk 2 maal per jaar herijkt en er wordt continu geanticipeerd op nieuwe risico’s. Het getoonde risicoprofiel is bepaald vanuit de inventarisatie en analyse zoals uitgevoerd t/m 5 februari 2021. NB. De coronacrisis heeft invloed op de ontwikkeling van het risicoprofiel. De belangrijkste trends en ontwikkelingen worden per regulier risico aangehaald en we nemen een geconsolideerd risico op direct gerelateerd aan de mogelijke corona scenario’s op korte termijn (1 jaar).
In het volgende overzicht worden de belangrijkste (geconsolideerde) risico's gepresenteerd die de grootste invloed hebben bij de bepaling van de benodigde weerstandscapaciteit. Bij ieder risico worden kort de beheersmaatregelen weergegeven. De lijst met belangrijkste risico’s omvat ruim 95,49% van alle geïdentificeerde risico’s. Belangrijkste financiële risico’s gemeente Barendrecht Nr. Risico
Maatregelen/Opmerkingen
Klasse
max. Financieel gevolg
1 Risico decentralisaties in het sociaal domein Barendrecht in GR BAR-organisatie
GR BAR-organisatie, procesmanagement, monitoring/ benchmarking, business intelligence, competentieontwikkeling
4
max.€ 1.700.000 +
2 Risico's taakuitvoering GR BAR-organisatie
GR BAR-organisatie, procesmanagement, monitoring, business intelligence, competentie- ontwikkeling
4
max.€ 1.270.000 -
3 Optreden negatief scenario deelneming GR Nieuw Reijerwaard
1x per jaar grex-analyse, gecontroleerde projectomgeving
2
max.€ 3.000.000 ~
4 Risicocluster uitvoering Jeugdwet- tekorten die ontstaan in de uitvoering van de Jeugdwet
Beperkte invloed, GR BAR-organisatie, procesmanagement, monitoring/ benchmarking, business intelligence
4
max.€ 1.000.000 +
5 Risico invoering regelgeving AVG, informatiebeveiliging, wet meldplicht datalekken,
GR BAR-organisatie , Proces meldpunt datalekken, Invoeren register gegevensverzamelingen, Compliance
4
max.€ 1.000.000 +
6 Faillissement van derden of instellingen bij wie borgstellingen, garanties, leningen of vorderingen uitstaan kan leiden tot onvoorziene uitgaven.
Impact corona, zie punt 5 trends en ontwikkelingen
4
max.€ 1.000.000 +
7 Risico's uitvoeringsfase projecten
Optimale invulling gecontroleerde procesomgeving nastreven, Risicomanagement
3
max.€ 500.000 ~
8 Lagere Algemene Uitkering gemeentefonds door wijziging in herverdelingsmaatstaven en/of bezuinigingen van het Rijk
Gebaseerd op onzekerheid hieromtrent in 2020, in 2021 minimaal tot nihil.
3
max.€ 250.000 -
9 Financiële en imagorisico’s a.g.v. disfunctioneren van door de gemeente gesubsidieerde instellingen
Frequent toepassen audits, Analyse P&C voortgangsrapportages van instellingen.
3
max.€ 400.000 +
10 Risico open eindregelingen Schulddienstverlening, Schuldhulpverlening, bijzondere bijstand
Schulddienstverlening: preventie, competentie –ontwikkeling, benchmarking, business intelligence
4
max.€ 250.000 +
11 Cluster WMO gerelateerde risico's. Overschrijding van budget(ten)
Beperkte invloed, GR BAR-organisatie, procesmanagement, monitoring/ benchmarking, business intelligence
3
max.€ 250.000 +
Paragrafen
62
Jaarstukken 2020
12 Het aantal uitkeringsgerechtigden (BUIG) stijgt sneller dan voorzien
Impact corona, zie punt 5 trends en ontwikkelingen
13 Verbonden partij heeft een financieel tekort welke niet Bestuurders houden periodiek toezicht kan worden gedekt vanuit het weerstandsvermogen van desbetreffende partij/regeling.
4
max.€ 100.000 +
2
max.€ 250.000 +
Totaal van alle risico 's: € 12.095.000 exclusief corona scenario B (€ 3.922.961) - Risico daalt en/of neemt af. + Risico stijgt en/of neemt toe. ~ Risico blijft gelijk. ! Aandachtvestiging/opmerking i.v.m. ontwikkelingen
Het bovenstaande overzicht toont risico’s die incidenteel schade op kunnen leveren met daarbij het maximale financiële gevolg. De onderstaande tabel geeft aan hoe groot de kans is in frequentie. Bijgevoegde tabel geeft aan hoe de spreiding in tijd is terug te vertalen. Kwantiteit Referentiebeelden
Kansklasse Toelichting kansklasse
10%
0 of 1 keer per 10 jaar
1
30%
1 keer per 5 – 10 jaar 2
Deze klasse hanteren we voor risico’s waarvan het niet waarschijnlijk is dat ze zich in het komende jaar voordoen.