R 210713 Uitvoeringsprogramma 2021 en Jaarverslag 2020 Toezicht en Handhaving (292806)

inlichtingen bij

doorkiesnummer

Mette Meerdinkveldboom

(035) 548 18 51

uw kenmerk ons kenmerk

datum portefeuillehouder(s) onderwerp

287005 / 292806

Aan de raadsleden en steunfractieleden van de gemeente Baarn

13 juli 2021 Burgemeester Röell Uitvoeringsprogramma 2021 en Jaarverslag 2020 Toezicht en Handhaving

Geachte leden van de raad en steunfractieleden, De gemeente Baarn richt zich blijvend op het realiseren, verbeteren en handhaven van een veilige, vitale en leefbare werk- en woonomgeving voor inwoners en bedrijven. Toezicht en handhaving speelt daarbij een belangrijke rol. De jaarlijkse uitvoeringsprogramma’s en jaarverslagen zijn gebaseerd op het voor vier jaar geldende beleid dat is vastgesteld in het Integraal Handhavingsplan 2018-2021. In deze brief wordt u geïnformeerd over Uitvoeringsprogramma 2021 en Jaarverslag 2020 Toezicht en Handhaving. Voor het uitvoeringsplan en het jaarverslag is gebruik gemaakt van het format dat regionaal met alle gemeenten en de omgevingsdiensten in Utrecht is ontwikkeld. Dit format heeft in zich dat eerst de resultaten van het afgelopen jaar worden besproken per handhavingsonderdeel en dat in datzelfde onderdeel ook wordt beschreven wat we bij de uitvoering geleerd hebben en wat we vervolgens op dat onderdeel in het komende jaar gaan doen. In bijlagen van het het uitvoeringsplan en het jaarverslag staat beschreven wat de RUD Utrecht en de VRU voor de gemeente doet in 2021 en wat deze partners gedaan hebben in 2020. Het voorgaande jaar was in veel opzichten bijzonder. De coronapandemie heeft vanzelfsprekend invloed gehad op de werkzaamheden met betrekking tot toezicht en handhaving binnen onze gemeente.

Hierdoor is de capaciteit van toezichthouders en handhavers op een andere wijze ingezet. Zo hebben bij de uitvoering van de landelijke coronamaatregelen de Boa’s een grote rol gespeeld. Enkele thema’s waarop zij veel inzet hebben geleverd zijn handhaving groepsgrootte, horeca en groepsgrootte, en jongeren. Het aantal klachten over fysieke/bebouwde leefomgeving is in 2020 toegenomen vergeleken met 2019 (in 2020 gaat het om 225 geregistreerde klachten/meldingen). Door de coronapandemie vonden er in 2020 meer verbouwingen plaats en werden meer bouwwerken gerealiseerd bij woningen door huurders of eigenaren zelf. Dit heeft meer klachten van buren en omwonenden veroorzaakt, mede doordat meer mensen vanuit huis werkten. Daarnaast zijn de klachten ten aanzien van de openbare buitenruimte (parkeerproblematiek, (honden)overlast, burenconflicten)

Stationsweg 18 Postbus 1003 3740 BA Baarn t (035) 548 16 11 e gemeente@baarn.nl I Voor ons privacybeleid zie www.baarn.nl Bank Nederlandse Gemeenten NL28BNGH0285000594. Bij beantwoording graag datum en kenmerk brief vermelden

gestegen (560 meldingen in 2019 en 756 meldingen in 2020). Deze stijging is vergelijkbaar met het landelijk beeld in verband met corona. Het aantal uren voor eenmalig toezicht- en ondersteunende werkzaamheden is aanzienlijk overschreden door het handhaven van de coronamaatregelen en de reguliere medewerking aan onderzoeken, het ondersteunen bij aanhoudingen en het tegengaan van ondermijning en woningwet. Er zijn ook extra uren besteed aan controle van het buitengebied. In totaal zijn er op dit terrein 599 waarnemingen geweest. Dit heeft geresulteerd in 356 waarschuwingen en 161 processen verbaal. Hierbij ging het om controle op de Visserijwet, mishandeling, brandstichting, verboden aanwezigheid mountainbikes, brommers, auto’s, schennispleging, geen identiteitsbewijs kunnen tonen, paarden buiten de ruiterpaden. Met betrekking tot handhaving in het buitengebied in relatie tot de coronamaatregelen zijn er 1077 waarschuwingen gegeven en er is één proces verbaal uitgeschreven. Aan diverse zaken is in 2020 extra aandacht besteed. Controle recreatieterrein De Zeven Linden In 2019 is gestart met de controle op recreatieterrein De Zeven Linden, waarna de inventarisatie van de recreatiewoningen in 2020 werd afgerond. Bij een een aantal geconstateerde bouwovertredingen zal in 2021 handhavend opgetreden worden.

Los van de extra geïnitieerde totaal inventarisatie wordt het terrein met de 83 recreatiewoningen ook in 2021 regelmatig bezocht door de inspecteurs. Fietsen in de Laanstraat In 2020 is er inzet vanuit de gemeente en de politie geweest om het fietsen in de Laanstraat op tijden waar fietsen niet is toegestaan te ontmoedigen (door het bekeuren van overtreders). In 2020 is er in 121 gevallen een waarschuwing of een proces-verbaal opgelegd door de Boa’s. In de periode augustus 2020 t/m april 2021 zijn er 213 sancties opgelegd (hoofdzakelijk rijden waar dat niet toegestaan is met motorvoertuigen of fiets, en negeren parkeerverbod), en 41 geregistreerde waarschuwingen uitgedeeld. Vanzelfsprekend hebben de wisselende maatregelen, die vanuit covid19-bestrijding genomen zijn, invloed gehad op zowel de winkelopenstellingen als de bezoekers in deze periode. De Laanstraat blijft een punt van aandacht in 2021, waardoor de inzet van de Boa’s zal worden voortgezet. Brandveiligheid Sherpa en Amerpoort Er is de afgelopen twee jaar veel energie gestoken in het volledig actueel krijgen van de certificering van alle gebouwen op de terreinen van Sherpa en Amerpoort, zowel bij de VRU en de gemeente alsook de verantwoordelijke personen bij Sherpa en Amerpoort. Ondanks de coronapandemie zijn in 2020 maatregelen genomen bij zowel Amerpoort als Sherpa.

De coronapandemie heeft er echter wel voor gezorgd dat de eindinspectie nog niet heeft plaatsgevonden. Naar verwachting zal dit in de loop van 2021 gebeuren. Met het nieuwe uitvoeringsprogramma geven wij richting aan het handhavingsbeleid voor het komende jaar en geven wij de uren aan die er beschikbaar zijn voor toezicht en handhaving. Voor 2021 ligt de nadruk opnieuw op veiligheid en de onderlinge samenwerking met handhavingspartners, zoals de Regionale Uitvoeringsdienst Utrecht, de Veiligheidsregio Utrecht, de

2

Provincie Utrecht en het Waterschap vallei en Veluwe en voor het buitengebied met andere Buitengewoon opsporingsambtenaren (Boa's) op basis van het convenant "Optreden op elkaar grondgebied voor Boa's Domein II Provincie Utrecht" ook met bijvoorbeeld Staatsbosbeheer en Landgoed Pijnenburg. Voor de inhoud van alle handhavingspunten wordt verwezen naar het Uitvoeringsprogramma 2021 en Jaarverslag 2020 Toezicht en Handhaving dat als bijlage bij deze brief gaat.

Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Baarn,

drs. C.E. Creveld gemeentesecretaris

M.A. Röell burgemeester

Bijlagen: Uitvoeringsprogramma 2021 en Jaarverslag 2020 Toezicht en Handhaving

3

Vergunningen, toezicht en handhaving Jaarverslag 2020 en uitvoeringsprogramma 2021

Gemeente Baarn Team Ontwikkeling ruimte/omgeving

9 juli 2021

Inhoudsopgave 1. Inleiding ...................................................................................................................... 1 1.1 Waarom een jaarverslag en een uitvoeringsprogramma?................................................ 1 1.2. Afstemming samenwerkingspartners .............................................................................. 2 1.3. Interbestuurlijk Toezicht provincie Utrecht ................................................................... 2 1.4. Artikel 7.2 Besluit omgevingsrecht.................................................................................. 2 2. Algemeen ................................................................................................................... 4 2.1 Welke taken voeren we uit? ............................................................................................ 4 2.2 Wie voeren de VTH-taken uit? ........................................................................................ 4 2.2.1 Uitvoeringsorganisatie gemeente Baarn ................................................................................ 4 2.2.2. Samenwerkingspartner RUD Utrecht ................................................................................... 6 2.2.3. Samenwerkingspartner Veiligheidsregio Utrecht ............................................................... 9 2.2.4.

Samenwerkingspartner Provincie Utrecht ......................................................................... 10 2.2.5. Samenwerkingspartner Waterschap Vallei en Veluwe ..................................................... 11 2.2.6. Samenwerkingspartner Openbaar Ministerie .................................................................... 12 2.2.7. Samenwerkingspartner Politie ............................................................................................. 12

2.3 Welke ontwikkelingen zijn er in het vakgebied? ............................................................ 13 2.3.1 Corona ....................................................................................................................................... 13 2.3.2 Omgevingswet .......................................................................................................................... 13 2.3.3 Kwaliteitscriteria Vergunning, Toezicht en Handhaving (VTH) ...................................... 13 2.3.4 Wet kwaliteitsborging (Wkb) ................................................................................................ 14 2.3.5 Actualisatie VTH-beleid .......................................................................................................... 14

3

Wat vinden we belangrijk?.................................................................................. 15 3.1. Algemeen ....................................................................................................................... 15 3.2 Zaken waaraan in 2020 en 2021 extra aandacht is/wordt besteed ............................... 15 3.2.1 Controle recreatieterrein De Zeven Linden. ...................................................................... 16 3.2.2 Controle op de aanwezigheid van (nieuwe) welstandsexcessen. ...................................... 16 3.2.3 Onderzoek naar veiligheid breedplaatvloeren .................................................................... 16 3.2.4 Aanpak hinderlijk overhangend groen .................................................................................. 17 3.2.5 Bouwwerken in voortuin ......................................................................................................... 17 3.2.6 Tegengaan fietsen in de laanstraat ........................................................................................ 17 3.2.7 Brandveiligheid Sherpa en Amerpoort ................................................................................ 18 3.2.8 DoeMee onderzoek rekenkamercommissie ‘Toezicht en handhaving op OOV’ ...........

18 3.2.9 Lage prioriteit ........................................................................................................................... 19

4 Wat hebben we in 2020 gedaan. Wat hebben we geleerd en wat gaan we doen in 2021? ............................................................................................................... 20 4.1 Algemeen ........................................................................................................................ 20 Vergunningen, toezicht en handhaving: jaarverslag 2020 en uitvoeringsprogramma 2021

4.2 Handhavingszaken (juridisch opgepakte en lopende handhavingszaken) ....................... 20 4.2.1 Handhavingszaken algemeen ................................................................................................. 20 4.2.2 Begroting uren juridisch medewerkers ................................................................................ 21

4.3 Fysieke/bebouwde leefomgeving .................................................................................... 22 4.3.1 Afhandeling klachten ............................................................................................................... 22 4.3.2 Controle bouwen volgens omgevingsvergunning ............................................................... 23 4.3.3 Asbestmeldingen ...................................................................................................................... 24 4.3.4 Controle recreatieterrein De Zeven Linden ....................................................................... 25 4.3.5 Controle bouwkundige brandveiligheid zorginstellingen .................................................. 25 4.3.6 Preventieve controle gemeentegebouwen .......................................................................... 26 4.3.7 Beheren brandmeldinstallatie gemeentehuis ...................................................................... 26 4.3.8 Calamiteiten ............................................................................................................................. 26 4.3.9 Agressie Interventieteam (AIT) ............................................................................................

27 4.3.10 Controles Basisadministratie Adressen en Gebouwen (BAG) en/of Burgerzaken en Loketten en Basisregistratie personen (BRP) ............................................................................... 27 4.3.11 Controles voorafgaande en tijdens evenementen ............................................................ 27 4.3.12 Controles voorafgaande afgifte Drank- en Horecavergunning ....................................... 28 4.3.13 Controles gebouwen n.a.v. besluiten nummeraanduiding .............................................. 28 4.3.14 activiteiten in het kader van tegengaan ondermijning ..................................................... 29 4.3.15 Omgevingswet ........................................................................................................................ 29 4.3.16 Vergunningverleningsplan .................................................................................................... 30 4.3.17 Visie en doelstelling vergunningen ...................................................................................... 30 4.3.18 Urenverantwoording 2020 en begroting 2021................................................................... 33

4.4 Handhaving openbare buitenruimte ............................................................................... 34 4.4.1 Algemeen .................................................................................................................................. 34 4.4.2 Parkeer- en verkeershandhaving ........................................................................................... 34 4.4.3 Controle naleving (brom)fietsverbod Laanstraat ............................................................... 35 4.4.4 Klachtenafhandeling ................................................................................................................ 36 4.4.5 Controle naleving Algemene plaatselijke verordening Baarn 2020 (bebouwde kom) .. 36 4.4.6 Handhaving drank- en horecawetgeving en horecaoverlast ............................................. 37 4.4.7 Controle hinderlijk overhangend groen ............................................................................... 38 4.4.8 Eenmalig toezicht- en ondersteunende werkzaamheden ................................................. 38 4.4.9 Controle/monitoren jeugdgroepen ....................................................................................... 39 4.4.10 Controle verkoop vuurwerk .................................................................................................

39 4.4.11 Urenverantwoording 2020 en begroting 2021................................................................... 40

4.5 Controle en handhaving in het Buitengebied ................................................................. 41 4.5.1 Algemeen .................................................................................................................................. 41 4.5.2 Klachtenafhandeling in 2020 ................................................................................................... 41 4.5.3 Naleving Algemene plaatselijke verordening ...................................................................... 41 4.5.4 Controle afvaldumpingen buitengebied ............................................................................... 42 Vergunningen, toezicht en handhaving: jaarverslag 2020 en uitvoeringsprogramma 2021

4.5.5 Buitengebied (wet natuurbescherming) en overig ............................................................. 42 4.5.6 Eenmalige toezicht-en ondersteunende werkzaamheden in 2020 ................................... 43 4.5.7 Controle vuurwerk .................................................................................................................. 43 4.5.8 Maatregelen COVID-19 buitengebied .................................................................................. 43 4.5.9 Urenverantwoording 2020 en begroting 2021 ..................................................................... 44

Bijlage 1: Jaarprogramma 2021 RUD Utrecht ......................................................... 45 Bijlage 2: Jaarplan 2021 VRU ....................................................................................... 6 Bijlage 3: Indicatoren Integraal Handhavingsplan 2018-2021 .................................. 8

Vergunningen, toezicht en handhaving: jaarverslag 2020 en uitvoeringsprogramma 2021

1. Inleiding 1.1 Waarom een jaarverslag en een uitvoeringsprogramma? In het omgevingsrecht zijn er regels waar overheden zich aan moeten houden bij het uitvoeren van VTH-taken (Vergunning, Toezicht en Handhaving). Deze regels zijn er om de veiligheid en gezondheid van mens en natuur binnen de fysieke leefomgeving te beschermen. Dit verslag en uitvoeringsprogramma gaat over vergunningverlening, toezicht en handhavingstaken. De gemeente wil met het jaarverslag en uitvoeringsprogramma bereiken dat het voor iedereen helder en duidelijk is hoe de gemeente uitvoering geeft aan haar VTH-beleid. Duidelijkheid en transparantie over het beleid en de uitvoering draagt namelijk bij aan meer begrip bij diegenen die hiermee te maken krijgen. Het jaarverslag van dit stuk beschrijft wat de gemeente in 2020 heeft uitgevoerd op het gebied van vergunningen, toezicht en handhaving. Het uitvoeringsprogramma geeft inzicht in de activiteiten die de gemeente op het gebied van VTH in 2021 wil gaan uitvoeren. Hierbij worden de activiteiten die worden uitgevoerd door de samenwerkingspartners meegenomen. De basis voor het jaarverslag en het uitvoeringsprogramma is het in 2017 door de gemeenteraad vastgestelde Integraal Handhavingsplan 2018-2021.

In hoofdstuk 2 wordt aangegeven welke taken we uitvoeren op het gebied van vergunningverlening toezicht en handhaving (VTH), wie deze taken uitvoeren en worden de samenwerkingspartners genoemd. Verder worden in dat hoofdstuk de ontwikkelingen en actualiteiten op VTH-gebied in 2021 beschreven. In Hoofdstuk 3 staat wat we als gemeente Baarn belangrijk vinden op VTH-gebied en waaraan extra aandacht in 2020 is gegeven en wat we in 2021 gaan doen. In hoofdstuk 4 staat wat we als team vergunningverlening en team Toezicht en Handhaving van de gemeente daadwerkelijk hebben gedaan op alle onderdelen, wat we hebben geleerd en wat we gaan doen in 2021. Verder zijn als bijlagen opgenomen: • Bijlage 1: Jaarplan 2021 RUD Utrecht • Bijlage 2: Jaarplan 2021 VRU • Bijlage 3: Indicatoren Integraal Handhavingsplan 2018-2021 Eisen aan de inrichting van de vergunningverlenings-, toezicht- en handhavingsprocessen zijn wettelijk vastgelegd in de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) en de daarbij behorende algemene maatregelen van bestuur. De Wabo bepaalt in artikel 5.3 dat bij algemene maatregel van bestuur regels worden gesteld in het belang van een doelmatige handhaving. Deze algemene maatregel van bestuur is het Besluit omgevingsrecht (Bor).

Op grond van artikel 7.3 van het Bor moeten burgemeester en wethouders het handhavingsbeleid jaarlijks uitwerken in een uitvoeringsprogramma, waarin wordt aangegeven welke van de voorgenomen activiteiten het komende jaar worden uitgevoerd. Daarbij houden burgemeester en wethouders rekening met de in het handhavingsbeleid gestelde doelen en (landelijke) prioriteiten. Het interbestuurlijk toezicht (IBT) van de provincie Utrecht ziet erop toe dat gemeenten en omgevingsdiensten zich aan de regels van de Wabo en het Bor conformeren en hier op adequate wijze uitvoering aan geven. Het VTH-beleid en het uitvoeringsprogramma vormen hiervoor de basis. Het uitvoeringsprogramma en het 1

jaarverslag worden door het college onder andere bekend gemaakt aan de gemeenteraad en aan Gedeputeerde Staten van Utrecht. De gemeente Baarn streeft er in beginsel naar om op te treden tegen iedere geconstateerde overtreding. Dat is echter niet mogelijk en daarom is er een risicoanalyse gemaakt. Op basis van die risicoanalyse is een prioritering gemaakt in de te handhaven zaken. Dat wil niet zeggen dat zaken met een lage(re) prioriteit niet worden opgepakt maar dat deze zaken alleen dan worden opgepakt als daarvoor voldoende (uren)capaciteit is. Dit uitvoeringsprogramma en jaarverslag houden rekening met de prioriteiten zoals die vastgelegd zijn in het Integraal Handhavingsplan. De procescriteria bevatten de eisen die gesteld worden aan de sluitende beleidscyclus: de zogenaamde en bekende ´BIG-8´-cyclus. Dit is uitgewerkt in het Integraal Handhavingsplan 2018-2021.

1.2. Afstemming samenwerkingspartners Het Bor en de Regeling omgevingsrecht (mor) verplichten een afstemming en bekendmaking van het uitvoeringsplan aan betrokken bestuursorganen en strafrechtelijke partners. Het vastgestelde jaarverslag en uitvoeringsplan worden toegezonden aan de betrokken handhavingspartners. In hoofdstuk 2 zijn de handhavingspartners en samenwerking beschreven.

1.3. Interbestuurlijk Toezicht provincie Utrecht Vanuit de provincie Utrecht wordt, op grond van de ‘Verordening systematische toezichtinformatie provincie Utrecht’, toezicht gehouden op de uitvoering van de gemeentelijke taken op het gebied van het omgevingsrecht. Het Interbestuurlijk Toezicht (IBT) heeft op 3 april 2019 schriftelijk haar oordeel over het jaar 2017/2018 naar de gemeente verzonden. Hierbij zijn drie onderdelen beoordeeld (op basis van een scorewaardering niet adequaat, redelijk adequaat of adequaat). Voor de gemeente Baarn kwam het IBT tot het volgende oordeel: Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (score redelijk adequaat), vakgebied Ruimtelijke Ordening (score adequaat) en Monumenten/archeologie (score redelijk adequaat). De beoordeling over de periode 2019/2020 van het IBT is op alle drie de onderdelen adequaat, ofwel een ruime voldoende.

1.4. Artikel 7.2 Besluit omgevingsrecht Op 1 juli 2017 is het Besluit omgevingsrecht (Bor) aangepast naar aanleiding van de invoering van de Wet VTH. Uit het gewijzigde Bor vloeien nieuwe proces- en kwaliteitseisen. Artikel 7.2 Bor stelt dat de bestuurlijke instanties, die gezamenlijk de opdrachtgevers van een omgevingsdienst vormen (gemeenten, provincies en in enkele gevallen ook waterschappen) gezamenlijk komen tot een uniformering van hun VTH-beleid voor het verplichte basistakenpakket. In de provincie Utrecht is een brede VTH-samenwerking opgestart: zowel de gemeenten van de Omgevingsdienst Regio Utrecht (ODRU) als de Regionale Uitvoeringsdienst Utrecht (RUD) zijn aangesloten. Daarnaast worden de Provincie Utrecht, de Veiligheidsregio Utrecht en het Interbestuurlijk Toezicht (IBT) erbij betrokken. Deze samenwerking zorgt ervoor dat er aan 2

artikel 7.2 uitvoering wordt gegeven. Er is en wordt nieuw beleid opgesteld, wat voldoet aan de nieuwe eisen van het gewijzigde Bor, inclusief vergunningverlening, wat werkbaar is én bijdraagt aan een betere evaluatie en bijsturing. In het kader van uniformering wordt gestreefd naar VTH-beleidsdocumenten die in de basis gelijk zijn, met genoeg ruimte voor de ‘couleur locale’. Zij passen bij en zijn vooral werkbaar in de eigen uitvoeringspraktijk. Bij de diverse gemeenten zijn er afwijkende termijnen qua nog geldende beleidsplannen. Voor de gemeente Baarn is er nog een geldend beleidsplan, te weten het Integraal Handhavingsplan 2018 – 2021. Bij het nieuwe plan voor na 2021 wordt er gebruik gemaakt van het regionaal ontwikkelde format als basis.

3

2.

Algemeen

2.1 Welke taken voeren we uit? De uitvoering van de VTH-taken komt voort uit de bevoegdheid, dan wel verplichting die de gemeente heeft op basis van bepaalde wetten en regelgeving. De verplichting om uitvoering te geven aan de beleids- en uitvoeringscyclus ligt vast in de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) en is nader uitgewerkt in het Besluit omgevingsrecht (Bor). Dit betekent dat in ieder geval de VTH-taken voortkomende uit de Wabo voor alle gemeenten binnen het kader vallen. Daarnaast kan het voor bepaalde taken, voortvloeiende uit andere (bijzondere) wet- en regelgeving, functioneel zijn om mee te nemen in deze beleids- en uitvoeringscyclus. Er zijn namelijk meer taken die betrekking hebben op de fysieke leefomgeving, zoals parkeerhandhaving, sluitingstijden (horeca) inrichtingen, (brom)fietsverboden, aanpak ordeverstoring, overlastaanpak, tegengaan drugsoverlast, evenementenvergunningplicht, toezicht op het buitengebied en daarnaast de handhaving van de Drank- en horecawet. De handhaving en het toezicht op de bepalingen uit de APV zijn hoofdzakelijk belegd bij de bij de gemeente Baarn in dienst zijnde Buitengewoon opsporingsambtenaren (Boa’s), die ook bevoegd zijn op het terrein van de handhaving van drank- en horecawetgeving en aan horeca gerelateerde regelgeving.

In Baarn zijn de werkzaamheden van de Boa’s, de urenbesteding, de urenbegroting en de verantwoording van de gedane werkzaamheden onderdeel van het jaarverslag en uitvoeringsprogramma.

2.2 Wie voeren de VTH-taken uit? De VTH-taken worden niet alleen door de gemeente zelf uitgevoerd, maar er wordt samengewerkt met meerdere VTH-partners. 2.2.1 Uitvoeringsorganisatie gemeente Baarn Binnen de gemeente Baarn houdt het taakveld toezicht & handhaving binnen het team Ontwikkeling ruimte/omgeving zich bezig met toezicht & handhaving van zowel Wabogerelateerde als op de openbare ruimte gerichte taken. De medewerkers voeren de inhoudelijke regie en coördineren de taken op het gebied van brandveiligheid en milieu uit. Burgerzaken heeft een signalerende rol ten aanzien van mogelijke woonfraude. Het totale gemeentelijke toezicht & en handhavingsgebied is als volgt ingevuld: 1. Toezicht & handhaving van de bebouwde omgeving (taakveld toezicht & handhaving in het team Ontwikkeling ruimte/omgeving); 2. Toezicht & handhaving van de openbare ruimte (Buitengewoon opsporingsambtenaren in het team Ontwikkeling ruimte/omgeving); 3. Brandveiligheid bebouwde omgeving (Veiligheidsregio Utrecht); 4. Milieuhandhaving (Regionale Uitvoeringsdienst Utrecht); 5. Indirecte lozingen(*1) (discipline handhaving van het Waterschap Vallei & Veluwe).

(*1) Indirecte lozingen zijn lozingen op het rioolstelsel Scheiding vergunningverlening en toezicht en handhaving Binnen het team Ontwikkeling ruimte/omgeving zijn de vergunningstaken belegd bij het taakveld Vergunningen en de toezicht- en handhavingstaken bij het taakveld Toezicht en Handhaving. Hiermee wordt voorkomen dat een bedrijf een vergunning én daarna een 4

controle krijgt van dezelfde medewerker. En dat een toezichthouder in de fase van handhaving een controle doet op een object waarop hij in de fase van vergunningverlening heeft toegezien. Met uitzondering van het begeleiden van (hoger) beroepsprocedures is dus een duidelijke functiescheiding op personeelsniveau aangebracht tussen de vergunningentak enerzijds en toezicht & handhaving anderzijds. Asbestverwijdering De bouwinspecteurs handelen de aanvragen af van particulieren die asbest hebben dat verwijderd mag worden op grond van artikel 4 van het Asbestverwijderingsbesluit 2005. De beoordeling daarvan wordt gedaan door de asbestdeskundige bouwinspecteurs. Als een particulier het asbest zelf mag verwijderen wordt een asbestslooptoestemmingsformulier afgegeven waarmee de particulier asbestzakken, tape, een mondkapje en een overall af mag halen bij het recyclingstation van de gemeente. Alleen met zo’n formulier en de door de gemeente (RMN) verstrekte zakken mag vervolgens het asbest worden ingeleverd. Milieutoezicht op asbestsaneringen (met uitzondering van particuliere saneringen onder de 35 m2) is een basistaak milieu van de RUD Utrecht. Op basis van een door het Algemeen Bestuur van de RUD Utrecht vastgesteld projectplan is in 2019 door de RUD Utrecht gemeenten gewerkt aan het daadwerkelijk overdragen van het toezicht op asbest anders dan particulier verwijderen.

De overdracht van deze basistaak milieutoezicht op asbestsaneringen (met uitzondering van particuliere saneringen onder de 35 m2) heeft in juni 2020 plaatsgevonden. Wanneer er sprake is van een situatie dat er niet particulier verwijderd mag worden wordt er doorverwezen om een sloopmelding te doen (dan moet er door een gecertificeerd bedrijf gesaneerd gaan worden). De sloopmelding wordt behandeld door de RUD Utrecht. Zij zien toe op het ontvangen van de melding van de aanvang van de sanering en uiteindelijk de vrijgave en stortbonnen van de uitgevoerde werkzaamheden (controle in het asbestvolgsysteem). Als blijkt dat er sprake is van asbestsloopmeldingen met particuliere saneringen onder de 35 m2 wordt door de bouwinspecteurs contact opgenomen met de melder. Als het inderdaad gaat om een dergelijke sanering, kan de melder de aanvraag intrekken en wordt alsnog een asbestslooptoestemmingsformulier afgegeven. Bereikbaarheid buiten kantooruren Volgens het Bor moet de gemeentelijke organisatie ook buiten de gebruikelijke kantooruren bereikbaar en beschikbaar zijn voor de milieuhandhavingstaken. Zie hiervoor verder paragraaf in dit hoofdstuk dat gaat over de Samenwerkingspartner RUD Utrecht.

Als het gaat om calamiteiten op het brede domein van bouwtoezicht zijn kunnen de bouwinspecteurs van de gemeente Baarn worden gewaarschuwd door de (regionale piket) officier van dienst bevolkingszorg (24/7). Bijvoorbeeld bij instortingsgevaar, grote branden en dergelijke. Financiële borging De financiële borging voor de inzet van de beschikbare capaciteit en de nodige middelen ligt vast in de gemeentelijke jaarlijkse begroting. In de desbetreffende paragrafen in dit jaarverslag en programma VTH die over daadwerkelijke handhaving gaan is de urenbesteding binnen de functies verder uitgewerkt en toegelicht. 5

Capaciteit toezicht en handhaving De beschikbare capaciteit bij de discipline toezicht & handhaving voor de uitvoering van de toezicht- en handhavingstaken over 2020 was als volgt opgebouwd: Functies Toezichthouders Wabo Boa's Juridisch medewerkers (tevens toezichthouders) Administratief medewerker Totaal

Fte 2 fte 3 fte 1,7 fte 0,11 fte 6,81 fte

De medewerkers voldeden aan de Kwaliteitscriteria (criteria uit de wet VTH waaraan een gemeente moet voldoen). Door ziekte van een medewerker in 2020 is er minder inzet/capaciteit geweest. In verband met studie was er 12 uur per week minder capaciteit voor de juridisch medewerkers. In 2020 is veel capaciteit besteed aan toezicht en handhaving in het kader van corona. Beschikbare capaciteit 2021 Voor 2021 is de beschikbare capaciteit als volgt opgebouwd: Functies Fte Toezichthouders Wabo 2 fte Boa's 3 fte Juridisch medewerkers (tevens toezichthouders) 1,7 fte Administratief medewerker 0,11 fte Totaal 6,81 fte Door ziekte van een medewerker zal er in 2021 wederom minder inzet/capaciteit zijn. Bovendien moet er rekening mee gehouden worden dat 2 medewerkers arbeidsrechtelijk aanspraak kunnen maken op tijd voor hun nevenfunctie binnen werktijd. 2.2.2. Samenwerkingspartner RUD Utrecht

Dienstverleningsovereenkomst en uitvoeringsplan De RUD Utrecht voert voor de gemeente Baarn de wettelijke basismilieutaken uit en daarnaast de plustaken, zoals milieutoezicht bedrijven en bodem. De samenwerkingsafspraken tussen de RUD Utrecht en de gemeente Baarn liggen vast in een dienstverleningsovereenkomst (hierna: DVO). Er is op 15 januari 2019 een nieuwe DVO afgesloten die geldt voor de jaren 2019 tot en met 2021. In de DVO is geregeld welke taken de RUD Utrecht voor de gemeente Baarn doet en welke uren daarvoor beschikbaar zijn. Ook stelt de RUD Utrecht jaarlijks een uitvoeringsplan (Jaarprogramma) voor Baarn op. De RUD Utrecht rapporteert ieder kwartaal en deze kwartaalrapportage wordt besproken met de RUD Utrecht en zonodig worden er zaken lopende het jaar bijgesteld. Ten tijde van het maken van dit uitvoeringsprogramma 2021 6

en terugblik 2020 zijn de officiële verbonden partijen jaarstukken ontvangen. Deze stukken, die de gemeenschappelijke regeling betreffen, gaan jaarlijks naar de gemeenteraad voor zienswijzen en hebben als zodanig geen directe invloed op dit plan. Voor 2020 was er een onderbesteding van het beschikbare bedrag. Dit onderbestede bedrag van € 100.309 (verwachte omzet € 262.795 minus realisatie € 162.486), dat toe te schrijven is aan de coronacrisis, is verwerkt in de jaarrekening 2020 van de gemeente Baarn. Voor de daadwerkelijke activiteiten die de RUD Utrecht voor ons doet wordt verwezen naar de DVO en het jaarprogramma 2020 van de RUD Utrecht (onderdeel B van dit jaarverslag 2020 en uitvoeringsprogramma 2021. In het jaarprogramma 2021 van de RUD Utrecht staat ook de verantwoording over 2020 en waarom er een onderbesteding in 2020 heeft plaatsgevonden. Onlosmakelijk onderdeel van dit Uitvoeringsprogramma 2021 en Jaarverslag 2020 is de jaarverantwoording van de RUD Utrecht 2020 die opgenomen zit in het jaarprogramma RUD Utrecht gemeente Baarn 2021. In dat jaarprogramma 2021 van de RUD Utrecht zitten ook de regionaal ontwikkelde uitvoeringsbladen. De in het jaarprogramma 2021 RUD – gemeente Baarn opgenomen product/uitvoeringsbladen worden door vaststelling van onderliggend Jaarverslag ook vastgesteld.

De RUD Utrecht werkt voor de gemeente Baarn op basis van deze in deel B bijgevoegde product/uitvoeringsbladen. In deze bladen staat precies wat de RUD Utrecht doet op de diverse onderdelen (zie bijlage B). In het jaarprogramma zitten ten aanzien van de wettelijke basismilieutaken en de afgesproken plustaken de volgende uitvoeringsbladen: - VTH ondersteuning (nummer 2) - Algemene wet bestuursrecht (nummer 5) - Wet bodembescherming (nummer 7) - Besluit bodemkwaliteit (nummer 8) - Asbestverwijderingsbesluit (nummer 9) - Wet milieubeheer/Wabo (nummer 11) - Wet geluidhinder (nummer 12) - Vuurwerkbesluit opslag en verkoop (nummer 13) - BEVI/Externe veiligheid (nummer 14) - Wet vervoer gevaarlijke stoffen (nummer 16) - Algemene plaatselijke verordening (APV) (nummer 17) - Wet natuurbescherming: soortenbescherming (nummer 21) - Complexe dossiers (nummer 32) De op Baarn gerichte stukken van de RUD Utrecht worden ook beschikbaar gesteld aan de provinciale toezichthouder zodat de toezichthouder zich een beeld kan vormen van de uitvoering van de wettelijke taken door de gemeente Baarn op het milieugebied. Bij de uitvoering van de taken door de RUD Utrecht krijgt de gemeente Baarn een afschrift van alle correspondentie aan belanghebbenden, indien nodig. Die afschriften nemen wij op in het gemeentelijke zaaksysteem en zijn daar gearchiveerd en raadpleegbaar.

Bereikbaarheid buiten kantooruren Als het gaat om milieu gerelateerde meldingen is de RUD Utrecht 24/7 bereikbaar voor een ieder. Op de gemeentelijke website staat hoe inwoners meldingen m.b.t. woon- en 7

leefomgeving (online) kunnen indienen. Op die pagina staat een rechtstreekse link naar de website van de RUD Utrecht. Op de website van de RUD Utrecht staat aangegeven hoe milieu meldingen (Geluidsoverlast, stank, stof, water- en bodemverontreiniging) dus ook buiten kantooruren gedaan kunnen worden. Er wordt bij de RUD Utrecht gewerkt met een piketdienst. Beschikbare uren 2021 Op basis van de DVO, de uitwerking daarvan, en de uitvoeringsbladen van de RUD, zijn er 4.239,25 uren beschikbaar voor Baarn in 2021 voor de uitvoering van de afgesproken wettelijke basismilieutaken en de plustaken. Wie RUD Utrecht

Totaal

Werkzaamheden VTH ondersteuning

Eventuele deeltaak Uren 2021 Technische advisering 115 Data en digitale 100 ondersteuning/ klachtafhandeling Algemene wet bestuursrecht Handhaving 20 Wet bodembescherming Data en digitale ondersteuning 200 Technische advisering 121 Besluit bodemkwaliteit Meldingsafhandeling 18 Toezicht 110 Asbestverwijderingsbesluit Meldingsafhandeling 62,50 Toezicht 105,75 Technische advisering 6 Wet milieubeheer/Wabo Meldingsafhandeling 247 Beschikkingen 306 Toezicht 1349 Technische advisering 675 Klachtafhandeling 100 Wet geluidhinder Beschikkingen 75 Vuurwerkbesluit opslag en Toezicht 30 verkoop BEVI/Externe veiligheid Technische advisering 40 Wet vervoer gevaarlijke stoffen Beschikkingen 9 Algemene plaatselijke Technische advisering 150 verordening (APV) Wet natuurbescherming: Technische advisering 200 soortbescherming/beheer en schadebestrijding Complexe dossiers Handhaving milieu 200 4.239,25

8

2.2.3. Samenwerkingspartner Veiligheidsregio Utrecht

De Veiligheidsregio Utrecht (VRU) is een belangrijke partner als het gaat om brandveiligheid. De VRU adviseert de gemeente Baarn en de Provincie Utrecht in het kader van de vergunningverlening op het gebied van brandveilig gebruik. Ook voert de VRU op dit gebied het toezicht uit. De afdeling Preventie van de VRU bestaat uit een team vergunning en advies en een team toezicht en handhaving. Nb. Daar waar geen sprake is van een verbruiksvergunning of melding nemen de inspecteurs van de gemeente de brandveiligheid mee in de reguliere inspecties/controles. Het voornaamste doel van advisering en toezicht & handhaving op het gebied van brandveiligheid is het streven naar minder branden, minder slachtoffers en minder schade. Hierbij zijn vooral het voorkomen van de calamiteiten (preventie), als het creëren van de mogelijkheid om aanwezige personen veilig te kunnen laten vluchten, van essentieel belang. Toezicht en handhaving op het gebied van brandveiligheid is dan ook voor een groot deel gericht op het gebruik van panden. De samenwerkingsafspraken en de gestelde doelen tussen de VRU en de gemeente Baarn liggen vast in een Taakuitvoeringovereenkomst (TUO). De VRU rapporteert jaarlijks over de uitgevoerde werkzaamheden en stelt jaarlijks in overleg met de gemeente Baarn een jaarplan op als uitvoering van de TUO.

Het Jaarplan 2021 zit als bijlage bij dit jaarverslag 2020 en uitvoeringsprogramma 2021 vergunningen, toezicht en handhaving. De definitieve stukken van de VRU worden (ook) beschikbaar gesteld aan de provinciale toezichthouder zodat de toezichthouder zich een beeld kan vormen van de uitvoering van de taken op het gebied van brandveiligheid door de gemeente Baarn. In 2020 zijn de volgende taken op het gebied van brandveiligheid bebouwde omgeving uitgevoerd en deze worden ook in 2021 uitgevoerd: • • • • • •

Adviseren over veiligheid bij vergunningaanvragen (bouwplannen, plannen op het gebied van ruimtelijke ordening, evenementen e.d.) (Risicogericht) toezicht houden op de naleving van brandveiligheidsvoorschriften bij nieuwbouw, bestaande gebouwen, bouwwerken, evenementen en vuurwerkopslagplaatsen Adviseren in gevallen waar handhavend wordt opgetreden Behandelen van klachten en meldingen over brandonveilige situaties Activiteiten (Brand)veilig leven, zoals voorlichting bij scholen. Veiligheid rondom evenementen

Beschikbare uren 2021 De Veiligheidsregio Utrecht besteedt in 2021 voor de gemeente Baarn 2641,32 uur aan de toezicht en handhaving van de brandveiligheid van de bebouwde omgeving, exclusief de ‘VRUbrede taken’ zoals Stimulerende preventie & (o.a.) Regionaal Risicoprofiel. 9

Wie VRU

Werkzaamheden

Eventuele deeltaak Adviezen, Wabo, Wabo milieu, Bouw, brandveilig gebruik, aanwijzen vuurwerk,externe bedrijfsbrandweer veiligheid, Evenementen categorie A, B vergunningen, en C. externe veiligheid bestemmingsplan, omgevingsplan Toezicht: controles bestaande bouw, nieuwbouw, vuurwerk. Controles evenementen, Controles algemeen. (Brand)veilig leven Risicobeeld, Analyse & Beleid Algemeen

Totaal

Uren 2021 797,25

1088,45

231,03 244,37 280,22 2641,32

De exacte uren- toedeling staat in het Jaarplan 2021 van de VRU (zie bijlage 2). 2.2.4. Samenwerkingspartner Provincie Utrecht

Algemeen De provincie Utrecht heeft de (wettelijke) taak gekregen om de samenwerking tussen bestuursorganen op het gebied van de VTH-taken te coördineren. In de provincie Utrecht is al jaren een breed samengesteld operationeel (wethouders) portefeuilleoverleg. Hiermee wordt invulling gegeven aan de formele eisen uit de Wabo/Wet VTH. Dit overleg bestaat uit de overheden (gemeenten, provincie, waterschappen, politie, Openbaar Ministerie), landelijke inspectiediensten (NVWA, RWS, Belastingdienst, SZW, ILT) en de Veiligheidsregio, een aantal beherende instanties (Staatsbosbeheer, Natuurmonumenten, Utrechts Landschap) en belangenorganisaties, zoals Utrechts Particulier Grondbezit. Daarnaast nemen ook de Omgevingsdienst regio Utrecht (ODRU) en de Regionale Uitvoeringsdienst Utrecht (RUD Utrecht) als adviseurs deel aan het overleg. Interbestuurlijk Toezicht (hierna: IBT) Hiernaast ziet de Provincie Utrecht erop toe op of- en in hoeverre gemeenten voldoen aan de wettelijke kwaliteitseisen, onder andere op het gebied van het omgevingsrecht. Het IBT richt zich zowel op de taken vergunningenverlening, toezicht en handhaving, als op ruimtelijke ordening, milieu, externe veiligheid en erfgoed/monumenten. 10

In de provinciale Verordening systematische toezichtinformatie is vastgelegd welke informatie de provincie van de gemeenten jaarlijks wil ontvangen op de onderdelen van het omgevingsrecht. Op basis van de aangeleverde informatie vindt de beoordeling plaats. Hierbij kan het oordeel uitkomen op ‘adequaat’, ‘redelijk adequaat’ of ‘niet adequaat’. 2.2.5. Samenwerkingspartner Waterschap Vallei en Veluwe

Toezicht en handhaving op de indirecte lozingen (het via de gemeentelijke riolering en rioolafval-waterzuiveringsinstallatie uiteindelijk op het oppervlaktewater lozen van afvalwater) is door de komst van de Waterwet een taak voor de gemeente. Het waterschap houdt een bindend adviesrecht voor alle indirecte lozingen. Ter uitvoering van de dienstverleningsovereenkomst (DVO) en om handhaving/toezicht op indirecte lozingen een duidelijke plaats te geven zijn werkafspraken gemaakt tussen waterschap en de RUD Utrecht namens de gemeente. Bij eventuele sancties vindt terugkoppeling plaats en zal de RUD Utrecht aanschrijven als de gemeente bevoegd gezag is. Het Waterschap neemt zelfstandig monsters. Door het Waterschap Vallei en Veluwe is de handhavingsnota vastgesteld. Dit is de Beleidsnota Handhaving 2016 -2021 Waterschap Vallei en Veluwe. Het doel van dit beleidsplan is tactische doelstellingen voor het team Handhaving te formuleren die bijdragen aan de organisatiedoelstellingen van Waterschap Vallei en Veluwe, zoals onder meer omschreven in het WBP (waterbeheersprogramma). Daarnaast heeft de beleidsnota tot doel de werkwijze in het kader van toezicht en handhaving transparant vast te leggen en dit navolgbaar te maken. Het takenpakket is dusdanig van omvang dat het nooit volledig kan worden uitgevoerd.

Daarom zijn, met behulp van een risicoanalyse, prioriteiten gesteld in het takenpakket waarbij het uitgangspunt is dat de capaciteit zo optimaal mogelijk wordt ingezet en de strategie een zo groot mogelijk effect heeft. Effectiviteit, efficiency en kwaliteit staan hierbij centraal. In de handhavingsnota is een risicoanalyse uitgevoerd, waarbij per onderdeel Keur1, Agrarisch, Wabo indirecte lozingen2, Waterwet directe lozingen3 en Grondwateronttrekkingen) een prioriteitenstelling is opgenomen. Prioriteit wordt toegekend aan: - vergunningen voor dammen, duikers, bruggen, kabels en leidingen (Keur); - agrarische lozingen bij rundveehouderijen, geitenhouders, bollenteelt en glastuinbouw (Agrarisch); - het opslaan, behandelen of verwerken van afvalstoffen en aan bedrijven die zuurstofverbindende stoffen met een jaargemiddelde van 5000 vervuilingseenheden of meer

1 een Keur is een algemene verordening van het waterschap en regelt zaken die nodig zijn voor de behartiging van de

opgedragen taken. Dit betreft de zorg voor de bescherming van waterkeringen, watergangen en bijbehorende kunstwerken. De Keur bevat gebods- en verbodsbepalingen. Van de verboden in de Keur kan ontheffing/vergunning worden verleend. Van toepassing is de met ingang van 1 januari 2014 in werking getreden Keur Waterschap Vallei en Veluwe 2013. 2 Indirecte lozingen zijn lozingen op het rioolstelsel 3 Directe lozingen zijn lozingen rechtstreeks op het oppervlaktewater

11

-

lozen en bedrijven die gemiddeld per jaar meer dan 500 m3 afvalwater per dag lozen (Wabo indirecte lozingen); co/vergisters, directe lozingen bij riool-en afvalwaterzuiveringsinstallaties (Waterwet directe lozingen); vergunningen voor grondwaterbronneringen (Grondwateronttrekkingen).

Uit de Beleidsnota Handhaving 2016 - 2021 Waterschap Vallei en Veluwe komt naar voren dat er sprake is van een lage prioriteit ten aanzien van respectievelijk vergunningen voor kabels en leidingen, begroeiing, tuintjes, agrarische lozingen bij tuincentra en vollegronds groenteteelt, indirecte lozingen bij textielverdelingsbedrijven en geïntegreerde labs met meer dan 10000 m3 afvalwater en analytische labs, directe lozingen van koelwateren het verondiepen van plassen. 2.2.6. Samenwerkingspartner Openbaar Ministerie

In het geval strafrechtelijk optreden is vereist, bijvoorbeeld bij de vervolging van milieuovertredingen, waarbij sprake is van economische delicten, vindt afstemming plaats met het functioneel parket. De vervolging van overtredingen openbare ruimte worden afgehandeld door het Openbaar Ministerie Midden-Nederland. Inzet van OM en politie is conform de landelijke handhavingsstrategie, die geborgd is in ons handhavingsbeleid. Om de samenwerking tussen OM, Politie, ODRU en RUD Utrecht te verbeteren is een samenwerkingsconvenant in voorbereiding. In een aantal wetten is opgenomen dat gegevens van OM en Politie alleen gedeeld kunnen worden als hiervoor een convenant is afgesloten. Voor de gemeente Baarn is dat van belang aangezien de RUD Utrecht de wettelijke milieutaken uitvoert. 2.2.7. Samenwerkingspartner Politie

De politie treedt als partner vooral zichtbaar op bij de handhaving van de openbare orde. De politie werkt samen met de Boa’s en kan de Boa’s ondersteuning bieden, wanneer dat gevraagd wordt. Het opsporen en bestrijden van (middel)zware milieucriminaliteit gebeurt door een Regionaal Milieuteam (RMT). Het RMT van de politie Midden-Nederland valt voor wat betreft aansturing onder het functioneel parket (FP) Amsterdam. Op het gebied van milieu zijn de milieuagenten het eerste aanspreekpunt voor de gemeente. Het afgelopen heeft de politie haar capaciteit anders moeten inzetten door de coronapandemie. De Boa’s en de politie hebben zo goed mogelijk samengewerkt om alle meldingen op te pakken en zich in te zetten voor de leefbaarheid en veiligheid in de gemeente. Aan het politieteam is een wijksurveillant toegevoegd, die samenwerkt met onze handhavers.

12

2.3 Welke ontwikkelingen zijn er in het vakgebied? 2.3.1 Corona De coronapandemie heeft in 2020 ingrijpende gevolgen gehad voor het beleidsveld veiligheid. Bij de uitvoering van de landelijke coronamaatregelen hebben vanaf het begin de Boa’s een zeer grote rol gespeeld. Regionaal werd meerdere keren een handhavingsstrategie opgesteld die na elke persconferentie weer bijstelling behoefde. Van de gemeentelijke organisatie, en met name Boa’s werd veel flexibiliteit gevraagd aangezien de landelijke maatregelen niet altijd helder uit te voeren waren en er ruimte was voor interpretatieverschillen. Enkele thema’s waarop zij veel inzet hebben geleverd zijn handhaving groepsgrootte, horeca en groepsgrootte, en jongeren. 2.3.2 Omgevingswet Door het Rijk is in overleg met haar partners de invoeringsdatum van de Omgevingsdienst verschoven naar 1 juli 2022 (invoeringsdatum was oorspronkelijk 1 januari 2021). De uitgangspunten van deze wet zijn participatie en integrale aanpak op basis van vertrouwen, met als doelen minder en overzichtelijkere regels, meer ruimte voor initiatieven van burgers en bedrijven en lokaal maatwerk. De wet bundelt 26 wetten, 120 sectorale Algemene Maatregelen van Bestuur (AMvB’s) en honderden ministeriële regelingen. Gemeenten zijn verplicht een omgevingsvisie en omgevingsplan op te stellen.

Zowel de provinciale omgevingsverordening als het gemeentelijk omgevingsplan leggen algemene regels en vergunningplichten vast voor het gehele grondgebied. Er zijn vier AMvB’s ontwikkeld: het ‘Omgevingsbesluit’ met daarin algemene en procedurele bepalingen, het besluit ‘Kwaliteit van de leefomgeving’ met daarin inhoudelijke normen die zich richten tot bestuursorganen, en twee AMvB’s met uitvoeringsregels (waaronder het huidige Activiteitenbesluit en het Bouwbesluit 2012). In 2020 heeft het programma voor de invoering van de Omgevingswet ten aanzien van toezicht en handhaving zich vooral gericht op het nieuwe VTH-systeem (samen met de gemeente Soest) die in plaats komt van het programma Squit (vergunningen- en toezichtzaaksysteem) en de impactanalyse van de wet voor de werkprocessen van de gemeente Baarn. De inwerkingtreding van de Omgevingswet en de Wet Kwaliteitsborging (zie twee paragrafen hieronder) heeft gevolgen in 2021 voor de planning van de werkzaamheden voor toezicht en handhaving. Voor de inwerkingtreding zullen we een nieuw VTH-systeem in gebruik nemen, de werkprocessen herontwerpen en de medewerkers opleiden. Hiervoor zijn binnen het programma omgevingswet verschillende werkgroepen actief.

2.3.3 Kwaliteitscriteria Vergunning, Toezicht en Handhaving (VTH) Om de kwaliteit van de uitvoering van de VTH-taken te optimaliseren en borgen, is de Wet VTH in het leven geroepen. Het doel van deze wet is een veilige en gezonde leefomgeving, door het bevorderen van de kwaliteit en samenwerking bij de uitvoering en handhaving van het omgevingsrecht. De wet regelt de randvoorwaarden voor gemeenten en provincies om tot een hogere kwaliteit van handhaving te komen. Zo is het basistakenpakket van de omgevingsdiensten wettelijk vastgelegd en is het aan gemeenten een verordening kwaliteit VTH te hebben. De kwaliteitscriteria 2.2. stellen eisen aan de medewerkers die de VTH-taken uitvoeren. Deze eisen richten zich op ervaring, deskundigheid en taakfrequentie en leggen een 13

ondergrens voor het aantal medewerkers dat een bepaalde taak dient uit te voeren. Ook bepalen de kwaliteitscriteria 2.2. op welke wijze de gemeentelijke organisatie borgt dat de uitvoering van de VTH-taken structureel op een adequaat niveau plaatsvindt. De gemeente Baarn heeft in de verplichting voorzien door de vaststelling door de gemeenteraad van de “Verordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht 2018” die op 1 januari 2018 van kracht is geworden. Per 1 juli 2019 is de VNG Model Verordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht aangepast. De kwaliteitscriteria 2.1 zijn geactualiseerd en vervangen door de set 2.2. Deze vormen daarmee de nieuwe basis van de Model Verordening en vervolgens voor de gemeentelijke verordening. De kwaliteitscriteria die vanaf dat moment gelden zijn de kwaliteitscriteria 2.2. De Verordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving 2018 van de gemeente Baarn verwijst naar de ‘vigerende set criteria’ en niet specifiek naar de kwaliteitscriteria 2.1. Dat betekent dat er geen wijziging van de verordening nodig was en dat vanaf 1 juli 2019 automatisch de nieuwe set kwaliteitscriteria geldt als leidraad voor de afdeling VTH. De toelichting bij de verordening is op de kwaliteitscriteria 2.2 aangepast.

2.3.4 Wet kwaliteitsborging (Wkb) Op 14 mei 2019 nam de Eerste Kamer de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen aan. Die wet heeft als doel de bouwkwaliteit en het bouwtoezicht te verbeteren door inschakeling van private kwaliteitsborgers. Daarnaast wordt de aansprakelijkheid van aannemers ten opzichte van particuliere en professionele opdrachtgevers uitgebreid. De invoering is samen met de omgevingswet uitgesteld. Tot de invoering van de wet op 1 juli 2022 wordt met ongeveer 10% van de eenvoudigere bouwprojecten pilotprojecten gedaan. Als blijkt dat het stelsel onvoldoende werkt of de kosten te veel stijgen, dan kan de minister besluiten de wet alsnog – of onderdelen van de wet - niet in te laten gaan. Als de wet wel wordt ingevoerd, dan gebeurt dit vooralsnog alleen voor eenvoudige bouwprojecten. Op een later moment wordt beslist of de wet ook gaat gelden voor complexere bouwprojecten. De uitbreiding van de aansprakelijkheid geldt wel direct vanaf 1 januari 2022 voor alle bouwprojecten in alle gevolgklassen. De Wet Kwaliteitsborging heeft drie doelen: een verbeterde borging van de bouwkwaliteit, een verbeterde positie van de consument, en het stimuleren van kwaliteitsverbetering en faalkostenvermindering. Om dit te bewerkstelligen, wordt een stelsel ontwikkeld voor toetsing op relevante aspecten van kwaliteit van het eindproduct door een onafhankelijke marktpartij.

Verder zal een verklaring van de kwaliteitsborger bij oplevering voorwaarde zijn voor ingebruikname en wordt een aantal wijzigingen in het Burgerlijk Wetboek doorgevoerd. 2.3.5 Actualisatie VTH-beleid Het VTH-beleid van de gemeente Baarn bestond hoofdzakelijk uit beleid op de toezicht- en handhavingstaken. In 2020 is het beleid op de gemeentelijke vergunningstaken afgerond en vastgesteld. Voor het verlenen van en toezicht op vergunningen wordt nu gebruik gemaakt van het programma Squit (vergunningen-, toezicht en handhavingszaaksysteem). Samen met de gemeente Soest is een nieuw systeem aangeschaft en gaan we (in 2022) afscheid nemen van het programma Squit. Het nieuwe VTH-systeem heet Powerbrowser. 14

3

Wat vinden we belangrijk?

3.1. Algemeen In ons beleid (Integraal Handhavingsplan 2018 – 2021 gemeente Baarn) is vastgelegd wat we belangrijk vinden als het gaat om de uitvoering van de VTH-taken. Met het handhavingsbeleid maken we duidelijk hoe we optreden tegen mensen en bedrijven die de regels niet naleven. Door duidelijk te maken waarom, hoe en waarop we handhaven kunnen we ons werk gericht doen. Het Integrale Handhavingsplan speelt hierbij een centrale rol. Het plan geeft de visie en de daarbij behorende acties en inzet weer. Het geeft tevens een doorkijk van de ontwikkelingen die de komende jaren op ons afkomen. Hierbij is handhaving geen doel op zichzelf. Het doel voor Baarn is een veilige, gezonde en duurzame woonleefomgeving. Handhaving draagt daartoe bij als een middel: het bevorderen van het naleven van de regels door onze inwoners, bedrijven en instellingen. Het integrale handhavingsplan is de visie op handhaving vertaald in twee doelstellingen. Deze doelstellingen zijn de komende jaren leidend bij wat we doen: 1. Baarn werkt eenduidig, transparant en helder We maken keuzes in wat we wel en wat we minder of niet doen. Deze keuzes worden helder onderbouwd en gecommuniceerd. 2. Baarn werkt risicogericht We maken risico gerichte keuzes. Keuzes bij een afweging van kans, naleefgedrag en effect.

Op basis van de visie en de risicoanalyse in het Integrale Handhavingsplan is aangegeven aan welke thema’s en taken we prioriteit geven. Dit jaarverslag 2020 en uitvoeringsprogramma 2021 is hier een uitwerking van. Daarbij is het goed om in het algemeen en ook specifiek nogmaals de thema’s aan te geven waar de gemeente zich op richt gedurende de looptijd van het integraal handhavingsplan 2018 -2021. De thema’s zijn: • Bouw • Brandveiligheid • Milieu • Horeca • Evenementen • Openbare ruimte Het optreden op deze terreinen gebeurt volgens de vier strategieën: • Een strategie gericht op naleving • Een strategie gericht op toezicht • Een strategie gericht op sanctioneren • Een strategie gericht op gedogen Voor de uitwerking en inhoud van zowel de thema’s als de strategieën wordt verwezen naar het Ingegraal handhavingsplan 2018 – 2021.

3.2 Zaken waaraan in 2020 en 2021 extra aandacht is/wordt besteed Naast de reguliere bouw- en woningtoezichtwerkzaamheden, zoals bijvoorbeeld toetsen op naleving bestemmingsplannen (bouw en gebruik), asbest, controle op bouwkundige brandveiligheid zorginstellingen, controles voorafgaande of tijdens evenementen, de 15

fietsverwijderingsacties en alle reguliere BOA taken was er het voornemen in 2020 extra aandacht en inzet te plegen op een aantal zaken. Dit waren voor 2020 de volgende zaken: 3.2.1 Controle recreatieterrein De Zeven Linden. In 2013 is van elk perceel op recreatieterrein De Zeven Linden beoordeeld of de bebouwing in overeenstemming is met de toegestane bebouwing volgens het bestemmingsplan en wettelijke bepalingen. Vervolgens is er actie (handhavend optreden) ondernomen om te komen tot een situatie dat er op elk perceel er sprake is van een legale (bebouwings)situatie. Na vijf jaar was een totaal herinspectie/beoordeling per perceel gewenst. In 2019 is een start gemaakt met de inventarisatie van de recreatiewoningen en deze is in 2020 afgerond. Ten aanzien van de al gecontroleerde percelen is een aantal bouwovertredingen geconstateerd waartegen we handhavend gaan optreden in 2021. De terugkoppeling van de geconstateerde overtredingen naar de eigenaren zal in 2021 plaatsvinden en de verantwoording hierover zal in het jaarverslag 2021 plaatsvinden. Verdere verwerking valt binnen de reguliere uren opgenomen in de urenbegroting voor toezicht en handhaving. 3.2.2 Controle op de aanwezigheid van (nieuwe) welstandsexcessen. Op grond van artikel 12 van de woningwet mag het uiterlijk van een bestaand bouwwerk niet in strijd zijn met redelijke eisen van welstand.

De beoordelingscriteria hiervan zijn voor de gemeente Baarn vastgelegd in de Excessenregeling (paragraaf 3.5 van de Nota Ruimtelijke Kwaliteit Baarn van 14 januari 2014). De gemeente hanteert hierbij het criterium dat er sprake moet zijn van buitensporigheid in het uiterlijk die ook voor niet-deskundigen evident is en afbreuk doet aan de in de Nota Ruimtelijke Kwaliteit beschreven ruimtelijke kwaliteit van een gebied. Het optreden tegen welstandsexcessen is (ook) een speerpunt in het coalitieakkoord 2018-2022 “Duurzaam en ondernemend vooruit”. De beoordeling of er sprake is van een welstandsexces en advisering over de herstelmaatregelen is een zeer zorgvuldige. Eigenaren dwingen hun eigendom te herstellen en op te knappen is zeer ingrijpend. Helaas heeft dit zorgvuldige proces ertoe geleid dat de beoordeling van de welstandcommissie niet nog in 2019 kon worden afgerond maar begin 2020. Bij de volgende beoordeling in 2022 zal er rekening worden gehouden met de benodigde tijd voor de welstandscommissie om tot een beoordeling te kunnen komen. 3.2.3 Onderzoek naar veiligheid breedplaatvloeren In het kader van de onderzoeksplicht voor gebouwen met breedplaatvloeren heeft de minister van BZK in de brief van mei 2020 gemeenten gevraagd de betreffende gebouwen in de gemeente te inventariseren.

De gemeenten laat vervolgens deze gebouwen door de eigenaren beoordelen en waar nodig maatregelen nemen om de veiligheid te waarborgen. De wijze waarop de gemeente dit kan doen is in samenspraak met de Vereniging Bouw- & Woningtoezicht (VBWTN) vastgelegd in een protocol. Het protocol is gebaseerd op de onderzoeksplicht, zoals vastgelegd in artikel 5.13, van de Regeling Bouwbesluit die op 24 april 2020 is gepubliceerd en het daarin genoemde Stappenplan beoordeling bestaande gebouwen met breedplaatvloeren. Het bouwtoezicht inventariseert in de gemeente de gebouwen die na 1 januari 2000 gereed zijn gemeld. De uitgangspunten voor deze gebouwen zijn dat: 16

a. een vloer van een gebruiksgebied hoger dan 70 m boven het meetniveau ligt; b. vier of meer bouwlagen zijn opgenomen met een gezondheidszorgfunctie met bedgebied, een celfunctie, of; c. een woonfunctie voor 24 uurs-zorg, en een bijeenkomstfunctie, winkelfunctie, sportfunctie of onderwijsfunctie is opgenomen (geen nevengebruiksfunctie), waarbij in geval van bezwijken van een breedplaatvloer meer dan 500 personen gelijktijdig gevaar kunnen lopen. Voor deze inventarisatie van de betreffende gebouwen is opdracht gegeven aan een adviesbureau voor bouwconstructie. De bouwinspecteurs verlenen assistentie waar dat nodig is. De rapportage zal in de loop van dit jaar afgerond worden. 3.2.4 Aanpak hinderlijk overhangend groen Op grond van artikel 2:15 van de Algemeen plaatselijke verordening Baarn 2012 is het onder meer verboden dat overhangend groen uit privé-tuinen de doorgang op de stoep voor passanten bemoeilijkt. In 2020 is hier tijdens de dagelijkse surveillance in de wijken van de Boa’s aandacht aan besteed. Het tegengaan van overhangend groen is een speerpunt in het coalitieakkoord 2018 -2022 “Duurzaam en ondernemend vooruit!” en het Collegeprogramma 2018-2022 ”Duurzaam en ondernemend vooruit! Van ambities naar uitvoering” van 11 september 2018.