963933 Tussenrapportage 2024 bijlage 1 Tussenrapportage 2024 NIEUW
Tekst van het document
TUSSENRAPPORTAGE 2024
INHOUDSOPGAVE Inhoudsopgave................................................................................................................................................. 2 Inleiding ........................................................................................................................................................... 4 Samenvatting ................................................................................................................................................... 6 Saldo van de begroting........................................................................................................................................ 6 Prognose van het jaarresultaat 2024 .................................................................................................................. 6 Analyse saldo begroting 2024 - Prognose 2024 .................................................................................................. 8 Budgetoverheveling .......................................................................................................................................... 10 Programma 1 : Dienstverlening ......................................................................................................................
11 Programma 1: Voortgang .................................................................................................................................. 11 Programma 1 : Financiële tabel ........................................................................................................................ 13 Programma 1 : Financiële analyse lasten .......................................................................................................... 13 Programma 1 : Financiële analyse baten .......................................................................................................... 14 Programma 1 : Financiële analyse mutaties reserves ....................................................................................... 14 Programma 2 : Vitale gemeenschap ............................................................................................................... 15 Programma 2: Voortgang .................................................................................................................................. 15 Programma 2 : Financiële tabel ........................................................................................................................ 18 Programma 2 : Financiële analyse lasten ..........................................................................................................
18 Programma 2 : Financiële analyse baten .......................................................................................................... 19 Programma 2 : Financiële analyse mutaties reserves ....................................................................................... 19 Programma 3 : Woonomgeving ...................................................................................................................... 20 Programma 3: Voortgang .................................................................................................................................. 20 Programma 3 : Financiële tabel ........................................................................................................................ 22 Programma 3 : Financiële analyse lasten .......................................................................................................... 22 Programma 3 : Financiële analyse baten .......................................................................................................... 25 Programma 3 : Financiële analyse mutaties reserves ....................................................................................... 25 Programma 4 : Veiligheid ...............................................................................................................................
26 Programma 4: Voortgang .................................................................................................................................. 26 Programma 4 : Financiële tabel ........................................................................................................................ 27 Programma 4 : Financiële analyse lasten .......................................................................................................... 27 Programma 4 : Financiële analyse baten .......................................................................................................... 27 Programma 4 : Financiële analyse mutaties reserves ....................................................................................... 28 Programma 5 : Zorg voor elkaar ..................................................................................................................... 28 Programma 5: Voortgang .................................................................................................................................. 29 Programma 5 : Financiële tabel ........................................................................................................................ 31 Programma 5 : Financiële analyse lasten .......................................................................................................... 31
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
2
Programma 5 : Financiële analyse baten .......................................................................................................... 32 Programma 5 : Financiële analyse mutaties reserves ....................................................................................... 32 Programma 6 : Meedoen................................................................................................................................ 32 Programma 6: Voortgang .................................................................................................................................. 33 Programma 6 : Financiële tabel ........................................................................................................................ 34 Programma 6 : Financiële analyse lasten .......................................................................................................... 35 Programma 6 : Financiële analyse baten .......................................................................................................... 35 Programma 6 : Financiële analyse mutaties reserves ....................................................................................... 35 Programma 7 : Economie en Toerisme ...........................................................................................................
35 Programma 7: Voortgang .................................................................................................................................. 36 Programma 7 : Financiële tabel ........................................................................................................................ 36 Programma 7 : Financiële analyse lasten .......................................................................................................... 36 Programma 7 : Financiële analyse baten .......................................................................................................... 36 Programma 7 : Financiële analyse mutaties reserves ....................................................................................... 36 Programma 8 : Duurzaamheid ........................................................................................................................ 36 Programma 8: Voortgang .................................................................................................................................. 37 Programma 8 : Financiële tabel ........................................................................................................................ 38 Programma 8 : Financiële analyse lasten ..........................................................................................................
38 Programma 8 : Financiële analyse baten .......................................................................................................... 39 Programma 8 : Financiële analyse mutaties reserves ....................................................................................... 39 Programma 9 : Algemene dekkingsmiddelen en Overhead ............................................................................ 39 Programma 9: Voortgang .................................................................................................................................. 40 Programma 9 : Financiële tabel ........................................................................................................................ 42 Programma 9 : Financiële analyse lasten .......................................................................................................... 42 Programma 9 : Financiële analyse baten .......................................................................................................... 43 Programma 9 : Financiële analyse mutaties reserves ....................................................................................... 43 Bijlage 1 : Verwerkte mutaties begroting 2024 ...............................................................................................
44 Bijlage 2 : Stand van zaken uitgaven budgetoverheveling 2023 - 2024 ........................................................... 45 Samenvatting .................................................................................................................................................... 45 Bijlage 3 : Verloop Algemene Reserve ............................................................................................................ 50 Bijlage 4 : Stand van zaken investeringen 2024 .............................................................................................. 53 Bijlage 5: Bestedingsplan omgevingswet ........................................................................................................ 54 Bijlage 6: Rapportage sociaal domein ............................................................................................................. 56
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
3
INLEIDING Voor u ligt de tussenrapportage t/m mei 2024. Met het maken van een begroting geven we sturing aan het uitgeven van de verschillende budgetten. Daarbij proberen we de toekomst zo getrouw mogelijk te voorspellen, maar ontkomen we niet aan het maken van aannames. In deze rapportage geven we inzicht in de belangrijkste financiële en beleidsmatige afwijkingen en bijstellingen ten opzichte van de begroting 2024 en beschrijven we relevante ontwikkelingen. Op basis hiervan maken we een (financiële) prognose voor het jaarrekeningresultaat 2024. In de bijlage vindt u de tussenrapportage sociaal domein. De ontwikkelingen die in de tussenrapportage aan bod komen hebben niet alleen financiële consequenties, maar zijn ook van invloed op het (dagelijks) leven van de inwoner van Baarn. Denk bijvoorbeeld aan de opvang van vluchtelingen en ontheemden, armoedebeleid, de invoering van de Omgevingswet of het realiseren van integrale toegang. In het vervolg van de tussenrapportage beschrijven we daarom zowel de financiële afwijkingen als de beleidsmatige afwijkingen en bijstellingen. De krapte op de arbeidsmarkt is in 2024 verder toegenomen, waardoor het moeilijk is om de vacatures te vervullen. Het afgelopen jaar is de ambtelijke organisatie al op veel fronten versterkt met nieuwe medewerkers. Dat biedt perspectief als het gaat om het uitvoeren van plannen.
Net zo belangrijk is dat met meer mensen ook achterstanden op verschillende onderwerpen in de organisatie opgepakt kan worden. De gemeente Baarn streeft ernaar om met behoud van eigen unieke kenmerken de taken voor de inwoners en ondernemers integraal en in onderlinge samenhang uit te voeren. Daarom investeren wij actief in het opleiden en begeleiden van nieuwe medewerkers. Dit kost tijd en geld. Maar de loyaliteit en betrokkenheid van onze medewerkers wordt hiermee ook versterkt. De verbouwing van het gemeentehuis is in volle gang een eerste deel is opgeleverd en in augustus in gebruik genomen. Inmiddels hebben PIT Baarn en vluchtelingewerk hun intrek genomen. Energietransitie en Duurzaamheid De Baarnse energietransitie heeft met de dit jaar vastgestelde Lokale Energie Strategie (LES) concreet vorm gekregen. In de LES zijn routekaarten opgenomen voor de drie pijlers van de energietransitie: energiebesparing (isolatie), de warmtetransitie (duurzame warmte) en duurzame elektriciteitsopwekking. De vakgroep is inmiddels uitgebreid waardoor meer inzicht en uitvoeringskracht beschikbaar is. Voor het gemeentelijk vastgoed wordt nu een duurzaam meerjarig onderhoudsplan (D-MJOP) opgesteld en duurzaamheid heeft een prominente plaats in het Plan Maatschappelijk Vastgoed (PMV) gekregen.
Daarnaast zijn we ook begonnen met het opstellen van een soortenmanagementplan, zodat particuliere woningeigenaren vrijstelling krijgen van de wet natuurbescherming (Wnb) voor het isoleren van hun woning. Bovendien is de Europese aanbesteding voor de isolatieaanpak afgerond. September 2024 begint de uitvoering in Eemdal-Noord en in de jaren daarna komen ook andere wijken aan beurt. Tegelijkertijd starten we met de wijkaanpak aardgasvrij in Eemdal-Noord. Ook hebben we meer inzicht gekregen in de potentie van duurzame energieopwekking binnen de gemeente. Er is een verkennend onderzoek afgerond naar de potentie van een drijvende zonneweide op het Beltgat, en gestart met een business case analyse voor een warmtenet met het vastgoed van Omthuis als startmotor. In de regio loopt het traject 'Opwek van Energie op Rijksvastgoed' (OER) om zonnepanelen naast infrastructuur te plaatsen. Tot slot wordt er onderzoek gedaan naar de mogelijkheden van één windturbine als gevolg van de provinciale en regionale ambities om in de regio voldoende duurzame elektriciteit op te wekken. Het Huis van PiPPe heeft, in samenwerking met de gemeente, een eerste overleg georganiseerd om een brede samenwerking van partijen op te zetten. Het doel van dit platform is om de energietransitie te versnellen.
Daardoor zal de gemeente Baarn sneller klimaatneutraal worden, waarmee uitvoering wordt gegeven aan de moties 'Energieplatform' en 'Energieloket'. Daarnaast worden er in het kader van de isolatieaanpak en wijkaanpakken aardgasvrij plannen gemaakt om mobiele energieloketten op locatie te organiseren, in Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
4
samenwerking met lokale partners. Dit past bij het ontzorgen van inwoners; wij zoeken hen op, in plaats van dat zij naar ons moeten komen. Omgevingswet Begin dit jaar is de omgevingswet ingevoerd. Door de voorbereiding van de afgelopen jaren is de overgang naar verwachting verlopen. Grote landelijk of lokale problemen zijn uitgebleven, en inmiddels zijn er omgevingsvergunningen onder de nieuwe wetgeving verleend. Door de grote hoeveelheid aanvragen die voor het eind van het jaar gedaan zijn, en de hoeveelheid aanvragen in combinatie met het vinden van de weg in de nieuwe regelgeving, loopt de afhandeling minder vlot dan gewenst en is prioritering in de afhandeling noodzakelijk geweest. Daarnaast worden vanuit de bestemmingsreserve de dit jaar voorziene werkzaamheden gedekt; onder andere voorbereiden van het omgevingsplan, besluitvorming over de omgevingsvisie en aan het einde van het jaar een evaluatie van het eerste jaar. Financiële uitdagingen We worden in toenemende mate geconfronteerd met stijgende prijzen en beperkt aanbod - als gevolg van de arbeidsmarktontwikkelingen - bij de uitvoering van veel werkzaamheden en bij aanbestedingen. Anders gezegd: door autonome ontwikkelingen wordt uitvoering van ons beleid duurder.
Wij volgen de ontwikkelingen nauwgezet en proberen door slim in te kopen zoveel mogelijk binnen de bestaande financiële kaders te blijven of zo nodig bestedingen uit te stellen zonder de voortgang in gevaar te brengen. Ook de kosten voor zorg en welzijn stijgen dit jaar verder onder andere door een nieuwe CAO hulp bij het huishouden. Hoewel deze loonstijgingen gerechtvaardigd zijn vormen zij een extra financiële last voor de gemeente. Deze stijgingen zijn voor ons niet tot nauwelijks beïnvloedbaar omdat ze het resultaat zijn van landelijke beleidsbeslissingen en cao onderhandelingen. Deze kosten zijn essentieel voor het bieden van adequate zorg aan onze inwoners en kunnen niet eenvoudig worden verminderd zonder de kwaliteit van de dienstverlening te schaden. Daarom moeten we binnen andere domeinen extra voorzichtig omgaan met onze middelen om de budgetten in balans te houden. De economie laat nog steeds een bescheiden groei zien. De koopkracht herstelt in 2024 stevig, dankzij de stijging van lonen en de daling van de inflatie. Ondanks de positieve ontwikkelingen blijven er tal van grote uitdagingen bestaan, zoals de betaalbaarheid van woningen, klimaatverandering, duurzaamheid, digitalisering en krapte op de arbeidsmarkt. Op basis van deze tussenrapportage verwachten we een tekort in de jaarrekening van 2024.
Om het geprognotiseerde tekort van € 406.000 terug te dringen, zullen we, conform de in februari vastgestelde financiële uitgangspunten, de komende periode proactief actie ondernemen. Binnen de huidige begroting onderzoeken we diverse oplossingen en bepalen we, rekening houdend met onze huidige uitvoeringscapaciteit wat de mogelijkheden zijn om budgetten ter herprioriteren en te heralloceren. Een grote uitdaging wordt de financiële korting waar we, zoals het er nu uitziet, vanaf 2026 rekening mee moeten houden. Wij zetten ons actief in om samen met de Vereniging van Nederlandse gemeenten te proberen dit tij nog te keren. De significante afwijkingen uit de RIB meicirculaire 2024 zijn opgenomen in deze tussenrapportage. Rechtmatigheidsverantwoording Met ingang van 1 januari 2023 is de verantwoordelijkheid voor de rechtmatigheidsverklaring verschoven van de accountant naar het college van B&W. Deze verklaring is voor het eerst opgenomen in de jaarrekening 2023. Via deze rapportage wordt verantwoording afgelegd over de naleving van de relevante financiële regels binnen de gemeente. Tijdens dit proces (van interne controles en audits) hebben we waardevolle ervaringen opgedaan die ons inzicht hebben gegeven in onze financiële en operationele praktijken.
Met de opgedane ervaringen zullen wij in 2024 onze procedures verder te optimaliseren en wordt de basis gelegd voor een nog efficiëntere en effectievere financiële verantwoording in de toekomst.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
5
SAMENVATTING SALDO VAN DE BEGROTING Ontwikkeling begrotingssaldo 2024 De vastgestelde begroting 2024 heeft een voordelig saldo van € 36.000. De septembercirculaire van 2023 heeft een voordelig effect van € 649.000. Hierdoor is het vastgestelde begrotingssaldo 2024 inclusief circulaires en diverse onderstaande mutaties € 1.021.000. Ontwikkeling begrotingssaldo
2024
Saldo vastgestelde begroting 2024
-36 V
Septembercirculaire 2023
-649 V
Contract en leveranciersmanagement
45 N
Vervanging en uitbreiding griffie
50 N
Vervanging Audiovisuele middelen raadszaal
3 N
RMN begrotingwijziging 2024-1
111 N
Meicirculaire 2024
-545 V
Huidige stand van de begroting
-1.021 V
Bedragen * € 1.000. (-/- = voordeel; + = nadeel)
PROGNOSE VAN HET JAARRESULTAAT 2024 PROGNOSE VAN HET JAARRESULTAAT 2024
De prognose van het jaarresultaat is per saldo een nadeel van € 406.000,-. Begroting 2024 had een positieve beginstand. Het geprognosticeerde saldo wordt veroorzaakt door het resultaat van de voorgestelde mutaties van budgetten in verschillende de programma's. In deze samenvatting lichten we toe waar de voornaamste oorzaken van de verschillen zitten. Het verschil van € 1.427.000,- ontstaat met name door onvermijdelijke kostenverhogingen van CAO stijgingen o.a. door CAO huishoudelijke ondersteuning (Wmo) en CAO gemeenten die met terugwerkende kracht per 1 januari 2024 is ingegaan, in totaal is dit een overschrijding van circa € 1.018.000. Daarnaast door het gevolg van stopzetten van grootschalige onderhoudsprojecten neemt de omvang van (snel) herstelwerkzaamheden toe. Dit zorgt voor verminderd gebruik van de Voorziening Openbare Ruimte en een overschrijding op het onderhoud van circa € 502.000,-.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
6
Voor alle getallen in de tabellen geldt dat een (-) teken een positief saldo weergeeft en de bedragen zijn weergegeven in euro's en duizendtallen
Bedragen x €1.000 Exploitatie
Begroting 2024
Afwijking 2024 TR1
Prognose 2024 TR1
Lasten 01. Dienstverlening
4.202
94
4.296
02. Vitale gemeenschap
12.086
691
12.777
03. Woonomgeving
11.513
934
12.447
04. Veiligheid
2.875
28
2.903
05. Zorg voor elkaar
15.060
545
15.605
06. Meedoen
11.071
300
11.371
07. Economie en Toerisme
619
-25
594
08. Duurzaamheid
6.193
2.030
8.223
09. Algemene dekkingsmiddelen en Overhead
14.407
92
14.499
Totaal Lasten
78.026
4.689
82.715
-839
-100
-939
02. Vitale gemeenschap
-1.307
-1.131
-2.438
03. Woonomgeving
-4.429
-388
-4.817
-32
-59
-91
Baten 01. Dienstverlening
04. Veiligheid 05. Zorg voor elkaar
-185
0
-185
-5.904
-50
-5.954
-63
0
-63
08. Duurzaamheid
-5.528
-2.085
-7.613
09. Algemene dekkingsmiddelen en Overhead
-56.656
0
-56.656
Totaal Baten
-74.943
-3.813
-78.755
3.083
876
3.959
115
0
115
09. Algemene dekkingsmiddelen en Overhead
-4.219
551
-3.668
Saldo mutaties reserves
-4.104
551
-3.553
RESULTAAT na bestemming
-1.021
1.427
406
06. Meedoen 07. Economie en Toerisme
SALDO van baten en lasten Stortingen 09. Algemene dekkingsmiddelen en Overhead Onttrekkingen
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
7
ANALYSE S ALDO BEGROTING 2024 - PROGNOSE 2024 Onderstaand wordt een toelichting gegeven van de grootste afwijkingen (> € 200.000) ten opzichte van de begroting 2024. Voor een verdere toelichting van de afwijkingen wordt verwezen naar financiële analyses van de desbetreffende programma's.
PROGRAMMA 2 De Speeldoos In 2024 is er (nog) een budget beschikbaar n.a.v. het project "De Kroon" van € 769.000 voor o.a. de tijdelijke huisvesting en inrichtingskosten van de Speeldoos en de Bibliotheek. Dit budget is niet afgeraamd, ondanks het annuleren van het project "De Kroon". Voor 2024 wordt een bedrag van € 269.000 gebruikt voor de aanschaf van LED-verlichting en het herinrichten van het keukenblok van de Speeldoos. Het voorstel is om het restant van ongeveer € 500.000 te laten terugvloeien in de Algemene Reserve.
PROGRAMMA 3 Wegen Voor het onderhoud van de wegen is sprake van een verschuiving van Groot Onderhoud naar vervanging bij herinrichtingsprojecten, omdat naast het onderhoud aan de wegen ook de riolering vervangen dient te worden en extra opgaven (zoals klimaatadaptatie, biodiversiteit en toegankelijkheid) meegenomen worden. De eerste herinrichtingsprojecten zijn nu in voorbereiding en de uitvoering van deze projecten is voorzien in 2025. Als het gevolg van stopzetten van grootschalige onderhoudsprojecten neemt de omvang van (snel) herstelwerkzaamheden toe. Dit zorgt voor verminderd gebruik van de Voorziening Openbare Ruimte en een overschrijding op het klein onderhoud. De extra kosten voor klein onderhoud van wegen bedragen € 200.000
PROGRAMMA 5 Hulp bij huishouden In 2023 is de CAO Verpleeg-, Verzorgingstehuizen & Thuiszorg opengebroken. Deze CAO wordt gebruikt voor de verloning van hulp bij huishouden binnen de WMO. De gemeente is verplicht een reëel tarief aan aanbieders van hulp bij huishouden te betalen en het loon van de hulpen is onderdeel van dit tarief. Om te voorkomen dat aanbieders geen zorg konden leveren, waar het tarief niet kostendekkend was, heeft gemeente Baarn een onderzoek laten doen door Berenschot. Berenschot heeft het geldende tarief in 2023 en 2024 in Baarn onderzocht. De conclusie was dat het huidige tarief niet toereikend is. Daarop is besloten om met terugwerkende kracht, vanaf 1 juli 2023, het tarief te verhogen naar € 35,83 in plaats van € 31,45. In 2024 gaat dit om € 39,40 in plaats van € 33,45 voor het gehele jaar. Dit komt neer op een incidentele overschrijding van totaal € 500.000 in 2024. Hierin worden ook de terugwerkende kracht kosten over 2023 meegenomen. Dit is onvermijdelijk en noodzakelijk.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
8
PROGRAMMA 6 Bijdrage BBS De BBS heeft te maken met een groeiend takenpakket. Het gaat hierbij niet om beleidsvoornemens, maar om het oplossen van urgente knelpunten in de uitvoering van onze dienstverlening aan de burgers. Als gevolg hiervan zal het personeelsbestand worden uitgebreid. Verder is er in 2024 een stijging van de salarislasten door een CAO-stijging van 5,2% (4,75% per 1-1-’24 en nog 1,25% per 1-10). Dit alles leidt tot een stijging van de bijdrage aan BBS in 2024 van € 300.000.
PROGRAMMA 8 Diverse (rijks)bijdragen (SPUKS) en provinciale bijdragen duurzaamheid en klimaatbeleid De gemeente ontvangt gelden voor duurzaamheid en klimaatbeleid. Zoals voor aanpak energiearmoede, CDOKE gelden klimaatbeleid en lokale aanpak isolatie. Niet alle ontvangen gelden worden in het jaar van ontvangst besteed. Gedurende de looptijd van de regeling kunnen niet bestede gelden bij de jaarrekening overgeheveld worden naar een volgend jaar. Vanwege rechtmatigheidsvereisten worden in het jaar zelf wel de ontvangen bijdragen geraamd. Daartegenover worden voor een gelijk bedrag lastenbudgetten geraamd.
PROGRAMMA 9 CAO akkoord 2024 In het najaar 2023 heeft er een Cao-akkoord plaatsgevonden voor 2024. De looptijd is 15 maanden (1 januari 2024 t/m 31 maart 2025) met een loonafspraak van 4,75% per 1 januari 2024 en 1,25% per 1 oktober 2024. Een gemiddelde salarisstijging voor heel 2024 van 5,0%. In de begroting 2024 is er nog ruimte van 1,5%. Dat houdt in dat het salarisbudget met 3,5% wordt overschreden, oftewel € 518.000. Een klein deel van deze stijging wordt gecompenseerd door de loon- prijsindexatie van de algemene uitkering voor 2024.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
9
BUDGETOVERHEVELING
De totale budgetoverheveling van 2023 naar 2024 bedraagt € 1.077.000 . Op peildatum 1 juni 2024 was hiervan een bedrag van € 94.000 besteed. De verwachting is dat de meeste budgetten nog dit jaar worden besteed. Conform de planning voor de tweede helft van 2024 worden alle budgetten ingezet. Mochten er budgetten dit jaar niet volledig worden besteed dan vallen deze vrij bij de jaarrekening 2024. In uitzonderlijke gevallen kan opnieuw een overhevelingsverzoek ingediend worden. Een van de budgetten die mogelijk voor een deel moet doorschuiven naar 2025 is HR 21, de actualisatie van het functiehuis heeft een lange doorlooptijd. De voortgang van de budgetoverhevelingen wordt toegelicht in bijlage 2.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
10
PROGRAMMA 1 : DIENSTVERLENING PROGRAMMA 1: VOORTGANG Digitale toegankelijkheid In 2023 zijn we begonnen aan de automatisering van de primaire gemeentelijke dienstverlening (producten en diensten). Inmiddels kan er online aangifte van overlijden worden gedaan en kunnen inwoners 16 verschillende uittreksels uit de Basisregistratie Persoonsgegevens digitaal aanvragen. Hiermee hebben we de helft van onze producten inmiddels digitaal beschikbaar gesteld. De andere helft zal in 2025 beschikbaar gemaakt worden, in afwachting van de technische aansluiting op de nieuw aan te besteden applicatie voor Burgerzaken. Eind 2023 hebben we aanschafkosten gemaakt voor de kennisbank voor het Baarns Contact Centrum. Met deze kennisbank zorgen we voor een verbinding tussen de website, intranet en onze interne kennis. Hiermee kunnen vragen van inwoners gemakkelijker en sneller aan de voorkant worden afgehandeld en scheelt dit in de terugbelverzoeken. De feedback van bezoekers via de feedback-knop op de site blijft beperkt tot een aantal reacties per maand. Deze worden direct verwerkt in verbeteringen of onderzoek daartoe. Visie op dienstverlening De ontwikkeling van de visie op dienstverlening is verschoven naar het eerste kwartaal van 2025 door gewijzigde prioritering. De uitkomsten en financiële consequenties, zullen in de tussenrapportage van 2025 verwerkt worden.
Smart-City beleid De verkenning naar 'Baarn als slimme stad' en de daarbij horende ethische kaders wordt in 2025 opgepakt. De focus in de uitvoering van het informatiebeleid ligt in 2024 op de sporen 'Stevig digitaal fundament', toegankelijke dienstverlening, informatie gestuurd werken en flexibel samenwerken. Accountantskosten De jaarlijkse kosten van de accountant zijn gebaseerd op afgesproken werkzaamheden en de controles van een vast aantal SISA-regelingen. Het aantal SISA-regelingen is t.o.v. van andere jaren fors gestegen van 6 in 2019 naar 27 in 2023. Op basis van deze stijging heeft de accountant meer tijd besteed. Ook moet vanaf 2022 aanvullend gerapporteerd over Fraude en Continuïteit en moet de vastlegging van controleverklaring verder uitgebreid. Dit heeft geleid tot meerkosten. Deze meerkosten worden binnenkort besproken met de auditcommissie. Burgerpeiling De Burgerpeiling vindt om de twee jaar plaats. Daarbij worden willekeurig gekozen inwoners bevraagd op de thema's leefklimaat, welzijn & zorg, de relatie inwoner-gemeente en dienstverlening. De vorige peilingen vonden plaats in het najaar van 2019 en 2021.
Omdat er in 2022 ook veel bij onze inwoners is opgehaald in een breed participatietraject, er in het najaar van 2023 een uitgebreide steekproef Veiligheidsmonitor in Baarn plaatsvindt voor het CBS en er in het najaar ook Tweede Kamerverkiezingen plaatsvinden die veel ambtelijk werk met zich meebrengen, is ervoor gekozen de Burgerpeiling in het eerste kwartaal van 2024 uit te laten voeren. De rapportage hierover volgt hier in 4e kwartaal.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
11
Onderzoek Onteigening Joods Vastgoed Baarn en Soest zijn een onderzoek gestart naar de onteigening en doorverkoop van Joods vastgoed tijdens de Tweede Wereldoorlog. Bij het onderzoek zal ook worden gekeken naar de rol van beide gemeenten ten aanzien van de vervolging van Joodse inwoners tijdens de oorlog en naar het rechtsherstel na de oorlog. Het onderzoek wordt uitgevoerd door historisch onderzoeker Maarten-Jan Vos, in samenwerking met lokale deskundigen die bekend zijn met de geschiedenis van deze gemeenten tijdens de Tweede Wereldoorlog en de Joodse gemeenschap. De kosten hiervoor (onderzoeker en begeleiding) waren ten tijde van de besluitvorming over de begroting 2024 nog niet beschikbaar en bedragen circa € 30.000. De resultaten van het onderzoek worden in het najaar van 2024 verwacht.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
12
PROGRAMMA 1 : FINAN CIËLE TABEL PROGRAMMA 1 FINANCIËLE TABEL Bedragen x €1.000 Exploitatie
Begroting 2024
Afwijking 2024 TR1
Prognose 2024 TR1
Lasten 010 Bestuur
2.152
42
2.194
011 Dienstverlening
2.050
52
2.102
Totaal Lasten
4.202
94
4.296
Baten 010 Bestuur
0
0
0
011 Dienstverlening
-838
-100
-938
Totaal Baten
-839
-100
-939
SALDO van baten en lasten
3.363
-6
3.357
RESULTAAT na bestemming
3.363
-6
3.357
PROGRAMMA 1 : FINAN CIËLE ANALYSE LASTEN Product 10 Bestuur Vergoeding raad- en commissieleden Raadsleden ontvangen voor het vervullen van hun ambt in 2024 een bedrag per maand, afhankelijk van de gemeentegrootte. Deze vergoeding wordt elk jaar aangepast aan de inflatie. Raadsleden ontvangen de vergoeding met ingang van de dag van de beëdiging. De gemeente heeft ook commissieleden die geen raadslid zijn. Deze burgerleden (die in elke gemeente anders worden genoemd, zoals steunfractielid, fractievertegenwoordiger, duo-raadslid of commissielid) krijgen ook een vergoeding, gebaseerd op deelname aan de commissievergaderingen. Bij het opstellen van de begroting 2024 is met de verhoging geen rekening gehouden. Verkiezingen Voor de Europees Parlementsverkiezingen in 2024 is € 79.000,- begroot. Er is een overschrijding van € 65.000,-, dit wordt gedekt uit budget specialistische inhuur. Dit heeft te maken met extra kosten die gemaakt zijn voor communicatie (€ 20.000,-) en de inhuur van callcenter krachten (€ 45.000,-) die het Baarns Contact centrum bemensen. In tegenstelling tot andere jaren is de organisatie van de verkiezingen volledig door de afdeling Burgerzaken opgepakt. Om te zorgen dat de dienstverlening op peil bleef richting de inwoners, is er ondersteuning aan Baarns Contact centrum toegevoegd. We zien dat de kosten van het organiseren van de verkiezingen toenemen.
Rondvraag bij andere gemeentes met een gelijke grootte bevestigt dit. Ook deze gemeentes kampen met budgetoverschrijding. Uitkeringen voormalige bestuurders Voormalige bestuurders hebben recht op een uitkering. Dit is geregeld in de Algemene pensioenwet politiek ambtsdragers (Appa). Dit jaar ontvingen wij een positieve afrekening over de uitkeringsadministratie 2023 wat resulteerde in een teruggave van € 136.830.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
13
Product 11 Dienstverlening Reisdocumenten Vanaf 2024 is er voor een periode van vijf jaar een paspoortpiek. Hierdoor verwachten we veel meer aanvragen van reisdocumenten. In de begroting is er geen rekening gehouden met de toename van de afdrachten aan het rijk. Daarom hebben wij € 120.000,- bij geraamd. Hier tegenover staan wel extra legesinkomsten. Gemeentelijk monumenten Jaarlijks wordt er op aanvraag subsidie verstrekt voor instandhouding gemeentelijke monumenten de verwachting is dat dit jaar het budget niet volledig wordt benut.
PROGRAMMA 1 : FINAN CIËLE ANALYSE BATEN Product 10 Bestuur Geen bijzonderheden.
Product 11 Dienstverlening Leges omgevingsvergunning De opbrengsten zijn vraag gestuurd. Vooralsnog zijn er geen afwijkingen zijn ten opzichte van de begroting 2024. Leges reisdocumenten Vanaf 2024 is er voor een periode van vijf jaar een paspoortpiek. Hierdoor verwachten we veel meer aanvragen van reisdocumenten. In de begroting is er rekening gehouden met de toename van de legesinkomsten. De geraamde inkomsten zijn nog hoger dan verwacht. Daarom ramen we € 100.000,- bij.
PROGRAMMA 1 : FINAN CIËLE ANALYSE MUTATIES RESERVE S Geen bijzonderheden.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
14
PROGRAMMA 2 : VITALE GEMEENSCHAP PROGRAMMA 2: VOORTGANG Cultuur Er is € 40.000 overgeheveld van 2023 voor de ontwikkeling van de Kunst- en cultuurvisie. Het grootste deel hiervan is in de eerste helft van 2024 besteed voor het ontwikkelen van deze visie. Advies Bureau Berenschot heeft een participatietraject begeleid en de resultaten daarvan verwerkt tot een advies. De visie wordt in november 2024 voorgelegd aan de raad. De overgebleven middelen zullen worden ingezet voor het ontwikkelen van het uitvoeringsprogramma in het najaar van 2024. Bibliotheek Er is € 50.000 overgeheveld voor het verbeteren van de bibliotheek. Dit bedrag wordt gebruikt als matching voor een subsidie van € 185.000 vanuit de Eenmalige specifieke uitkeringen lokale bibliotheekvoorzieningen 2023-2024. Deze middelen zullen in de tweede helft van 2024 worden ingezet voor noodzakelijke aanpassingen en verbeteringen aan de bibliotheekvoorziening. Dit betreft het vernieuwen van de toiletgroep, vervangen van de pantry bij het kantoor, plaatsen van een aantal flexibele wanden in de kelder en op de begane grond als het inrichten van de ruimtes en aanleggen van voorzieningen voor onder andere internet. Hierdoor kunnen ruimtes beter gebruikt worden voor onder andere de IDO (Informatiepunt Digitale Overheid) en de maatschappelijke taken van de bibliotheek.
Deze financiering stelt de gemeente in staat om de bibliotheek aan de Hoofdstraat 1 optimaal uit te rusten om haar uitgebreide takenpakket te vervullen. De Speeldoos In februari 2023 heeft de raad een motie aangenomen om € 431.000 beschikbaar te stellen voor het wegwerken van achterstallig onderhoud aan de Speeldoos. In april 2023 is hieraan begonnen. Eerst worden zaken met hoogste prioriteit aangepakt, daarna andere urgente zaken. In november 2023 hebben nog inspecties van de elektrische installatie plaatsgevonden. Begin 2024 kon worden vastgesteld dat van het oorspronkelijke bedrag nog ca. € 208.000 niet is besteed. Er zijn vervolgens offertes bij aannemers en leveranciers opgevraagd voor de vervanging van conventionele verlichting door ledverlichting, herinrichting en groot onderhoud van de keuken, de oudste toiletgroepen en het mindervalidentoilet. Er is vastgesteld dat deze leveringen en werkzaamheden kunnen worden bekostigd uit de nog niet bestede middelen. De opdrachten zijn vervolgens verstrekt. In 2024 is er (nog) een budget beschikbaar n.a.v. het project "De Kroon" van € 769.000 voor o.a. de tijdelijke huisvesting en inrichtingskosten van de Speeldoos en de Bibliotheek. Dit budget is niet afgeraamd, ondanks het annuleren van het project "De Kroon".
Voor 2024 wordt een bedrag van € 269.000 gebruikt voor de aanschaf van LED-verlichting en het herinrichten van het keukenblok van de Speeldoos. Het voorstel is om het restant van ongeveer € 500.000 te laten terugvloeien in de Algemene Reserve. Nationaal Programma Onderwijs (NPO) Gemeenten krijgen uit het NP Onderwijs budget voor hun rol in voorschoolse educatie, primair en voortgezet onderwijs tot en met schooljaar 2024-2025. Momenteel wordt hieraan uitvoering gegeven. Eind 2024 zullen het Primair- en Voortgezet onderwijs als kinderopvangorganisaties uit Baarn in de laatste ronde aanspraak kunnen maken op de overgebleven NPO-gelden. Thema's in de diverse plannen betreffen het vergroten van het welbevinden/versterken sociaal-emotionele vaardigheden, de doorgaande leerlijnen voor- en vroegschools, het vergroten van de ouderbetrokkenheid, het stimuleren van taal-leesontwikkeling en de doorgaande leerlijnen PO-VO. Naar verwachting zullen eind 2024 de resterende gelden volledig toegekend zijn.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
15
Thuiszitters Het toenemende aantal thuiszitters en voortijdige schoolverlaters vraagt om gerichte maatregelen en ondersteuning. In Baarn stijgt het aantal thuiszitters, zowel in het voortgezet, middelbaar beroepsonderwijs als in het primair onderwijs. Dit weerspiegelt het landelijke beeld. Het is belangrijk om beter zicht te krijgen op thuiszitters. De rol van leerplichtambtenaren is de laatste jaren aanzienlijk complexer en intensiever geworden. Naast hun traditionele handhavingstaken omvat hun werk nu ook preventieve zorg, vroegsignalering, multidisciplinaire samenwerking en individuele ondersteuning. Deze extra verantwoordelijkheden vragen om meer tijd, aandacht en specifieke expertise. Om effectief in te spelen op de behoeften van thuiszitters en vroegtijdige schoolverlaters, is een proactieve aanpak essentieel, hierin wordt actief samengewerkt met het lokaal team. Om deze preventieve zorgtaak effectief en efficiënt te kunnen uitvoeren wordt in het tweede deel van 2024 deze taak het best belegd kan worden. Het doel is dat er voldoende tijd en middelen zijn om zowel de handhaving als de zorg- en preventietaken optimaal te vervullen, wat uiteindelijk leidt tot een afname van het aantal thuiszitters en voortijdige schoolverlaters in Baarn.
Zomerschool Dit jaar heeft in de eerste twee weken van de zomervakantie de zomerschool plaatsgevonden, georganiseerd door De Bijlesgroep in opdracht van de Gemeente Baarn. De zomerschool is er voor alle kinderen in Baarn die hiervoor door de intern begeleider van hun basisschool zijn aangemeld en is speciaal voor kinderen die op het gebied van mentaal welzijn en taalontwikkeling ondersteuning verdienen om zo een dip in hun ontwikkeling (door de duur van de zomervakantie) te voorkomen. Het doel om een veilige, leerzame en plezierige omgeving voor de kinderen te bieden staat daarbij voorop. Van belang is dat de zomerschool ook in 2025 en komende jaren voortgezet zal worden. Hierbij wordt tevens gekeken naar de mogelijkheid van een wintereditie, dus de winterschool tijdens de kerstvakantie. Uitvoeringskosten en Vernieuwing Sociaal Domein Ten behoeve van uitvoering in het sociaal domein zijn er middelen beschikbaar die breed inzetbaar zijn binnen het sociaal domein. In de basis zijn de uitvoeringskosten sociaal domein gericht op personele kosten (vaste salarissen en inhuur) als ondersteuning ICT. Daarnaast is er € 150.000 begroot voor activiteiten die het 'meedoen' in de samenleving stimuleren (stimuleringsbudget).
In de tweede helft van 2024 zal er actief ingezet worden op onder andere taallessen die niet vallen onder de WEB subsidie, doorontwikkeling wonen en zorg en andere maatschappelijke initiatieven die bijdragen aan een vitale gemeenschap (programma 2) Mantelzorg en Vrijwilligersbeleid Mantelzorgers zijn onmisbaar voor wie zelfstandig wil blijven wonen en daar hulp en zorg bij nodig heeft. De gemeente Baarn waardeert wat mantelzorgers doen. Daarom kan een mantelzorger in aanmerking komen voor de ‘Mantelzorgwaardering’. Pit Baarn geeft uitvoering aan de regeling ‘Mantelzorg Waardering' en houdt een lijst bij van ongeveer 400 geregistreerde mantelzorgers en onderhoudt contact met hen. De zorgvrager die woonachtig is in de gemeente Baarn en een zelfstandig huishouden voert kan de aanvraag voor een ‘Mantelzorg Waardering’ indienen voor zijn mantelzorger en hiermee een waardering uitreiken, een geldelijke waardering van € 200. Daarnaast organiseert Pit een voorjaars- en najaarsactiviteit voor mantelzorgers en een cursus. Er is een budget van € 40.000 overgeheveld om dit jaar tot een nieuwe regeling Mantelzorg als Vrijwilligersbeleid te komen en onderzoek te kunnen doen naar jonge mantelzorgers. We gaan dit onderzoek uitvoeren in het vierde kwartaal van 2024.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
16
Sport Ten behoeve van coördinatie sportstimulering is in de College-agenda een bedrag van € 56.900 opgenomen zodat we een toekomstvisie sportlocaties kunnen beschrijven. Hiervoor is een externe medewerker aangetrokken die een toekomstplan opmaakt. De sportvoorzieningen aan de Geerenweg willen we toegankelijker maken voor meer inwoners van Baarn, dan alleen de verenigingsleden. Het toekomstplan voor de lange termijn (2040) wordt opgesteld samen met de betrokken sportverenigingen, sportstichtingen en sportscholen. Daarbij zijn ook sneller te ondernemen acties (Quick Wins) beschreven. Het plan wordt begin 2025 voorgelegd aan de gemeenteraad. Volksgezondheid De bijdrage van gemeente Baarn aan de GGD regio Utrecht stijgt in 2024 met € 100.000. Het betreft een incidentele en onvermijdelijke overschrijding. Voor de categorie Gezondheidsbevordering behorend bij de pijler Langer gezond zelfstandig, geldt dat de begrote kosten in 2024 verdubbeld zijn ten opzichte van 2023. Uit het project Eigentijdse Arbeidsvoorwaarden, bleek dat de medewerkers van de GGD (artsen en onderzoekers) niet meer marktconform waren. Hierdoor had de GGD moeite om haar werknemers te binden.
Om te zorgen dat de dienstverlening vanuit de GGD op peil blijft voor de inwoners van Baarn is er een aanpassing van de inschaling voor meerdere functies en een vernieuwd beloningsbeleid vastgesteld, die ruimte biedt voor maatwerk. Naast de loon- en prijsindexering komt de stijging ook voort voor uit het programma Nu niet zwanger (NNZ) en maatwerkafspraken ziekteverzuim (MAZL, Meer Aandacht voor Ziekgemelde Leerlingen) . De GGD heeft een belangrijke rol bij het in kaart brengen van de belastbaarheid van thuiszittende kinderen. Sinds mei 2024 is het consultatiebureau verhuisd naar De Leuning. Met deze verhuizing zal er voor dit jaar sprake zijn van lagere huurlasten voor de GGD regio Utrecht, van ongeveer € 30.000. Motie ‘Vereniging Baarn’ In maart 2024 is de motie Vereniging Baarn aangenomen, waar de raad aangeeft dat het besturen van verenigingen steeds meer van de vrijwillige bestuurders vergt in verband met onder andere vraagstukken rond veiligheid, wet- en regelgeving; verduurzaming, privacywetgeving, vergunningverlening en aansprakelijkheid. Het wordt hierdoor steeds moeilijker om vrijwilligers te vinden die bestuurstaken op zich willen nemen, waarmee het voortbestaan van sport- en culturele organisaties en evenementen bedreigd wordt.
Er is een concept profiel opgesteld om tot het aanstellen te komen van een functionaris “Ondersteuner verenigingen en vrijwilligersorganisaties in Baarn”. Met de aanstelling van deze ondersteuner wil de gemeente Baarn zorgen voor betere coördinatie en organisatie binnen het verenigings- en vrijwilligersveld en de verbindingen met andere domeinen versterken. Doel is om een centraal aanspreekpunt te creëren voor verenigingen om hen te ondersteunen en de weg te wijzen rondom diverse vraagstukken. De dekking voor dit nieuwe initiatief zal komen uit Programma 2.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
17
PROGRAMMA 2 : FINAN CIËLE TABEL PROGRAMMA 2 FINANCIËLE TABEL Bedragen x €1.000 Exploitatie
Begroting 2024
Afwijking 2024 TR1
Prognose 2024 TR1
Lasten 020 Kunst en Cultuur
2.808
-291
2.517
021 Sport
1.685
545
2.230
022 Onderwijs
3.100
368
3.468
023 Welzijn
3.387
-31
3.356
024 Volksgezondheid
1.106
100
1.206
Totaal Lasten
12.086
691
12.777
020 Kunst en Cultuur
-225
-209
-434
021 Sport
-488
-545
-1.033
022 Onderwijs
-479
-368
-847
023 Welzijn
-115
-9
-124
0
0
0
Totaal Baten
-1.307
-1.131
-2.438
SALDO van baten en lasten
10.779
-440
10.339
RESULTAAT na bestemming
10.779
-440
10.339
Baten
024 Volksgezondheid
PROGRAMMA 2 : FINAN CIËLE ANALYSE LASTEN Product 20 Kunst en Cultuur De Speeldoos In 2024 is er (nog) een budget beschikbaar n.a.v. het project "De Kroon" van € 769.000 voor de tijdelijke huisvesting en inrichtingskosten van de Speeldoos en de Bibliotheek. In februari 2023 heeft de raad een motie aangenomen om € 431.000 beschikbaar te stellen voor het wegwerken van achterstallig onderhoud aan de Speeldoos. In april 2023 is hieraan begonnen, waarbij eerst de zaken met hoogste prioriteit en daarna andere urgente zaken opgepakt zijn. In november 2023 hebben nog inspecties van de elektrische installatie plaatsgevonden. Begin 2024 kon worden vastgesteld, dat van het oorspronkelijke bedrag nog ca. € 208.000 niet besteed was. Er zijn vervolgens offertes bij aannemers en leveranciers opgevraagd voor de vervanging van conventionele verlichting door ledverlichting, herinrichting en groot onderhoud van de keuken, de oudste toiletgroepen en het mindervalidentoilet. Er is vastgesteld dat deze leveringen en werkzaamheden kunnen worden bekostigd uit de nog niet bestede middelen. De opdrachten zijn vervolgens verstrekt. Het oorspronkelijke budget van € 431.000 was in 2023 budget gereserveerd via de budgetoverheveling 20222023, maar door vertraging van de investering en door de regels van de BBV is dit budget in 2023 teruggestort in de Algemene Reserve.
De kosten worden daarom gedekt uit het genoemde budget van 2024. Het restant ad € 500.000 zal terugvloeien in de Algemene Reserve.
Product 21 Sport Geen bijzonderheden.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
18
Product 22 Onderwijs Geen bijzonderheden. Product 23 Welzijn Geen bijzonderheden. Product 24 Volksgezondheid Door een stijging van de salarissen en een aangepast ingroeimodel van het GGD-personeel is er door de GGD in 2024 een begrotingswijziging ingediend. Hierdoor zal er in 2024 naar alle waarschijnlijkheid een overschrijding zijn € 100.000.
PROGRAMMA 2 : FINAN CIËLE ANALYSE BATEN Product 20 Kunst en Cultuur Geen bijzonderheden. Product 21 Sport Geen bijzonderheden. Product 22 Onderwijs Geen bijzonderheden. Product 23 Welzijn Geen bijzonderheden. Product 24 Volksgezondheid Geen bijzonderheden.
PROGRAMMA 2 : FINAN CIËLE ANALYSE MUTATIES RESERVE S Algemene reserve: Speeldoos Het in 2024 geraamde incidentele budget inrichtingskosten speeldoos (en bibliotheek) wordt voor een bedrag van € 500.000 afgeraamd. De daartegenover geraamde onttrekking van € 500.000 uit de algemene reserve vervalt daarmee ook.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
19
PROGRAMMA 3 : WOONOMGEVING PROGRAMMA 3: VOORTGANG Invoering Omgevingswet Op 1 januari is de Omgevingswet daadwerkelijk ingevoerd. Door de voorbereiding van de afgelopen jaren is de overgang naar verwachting verlopen. Grote landelijk of lokale problemen zijn uitgebleven, en inmiddels zijn er omgevingsvergunningen onder de nieuwe wetgeving verleend. Door de grote hoeveelheid aanvragen die voor het eind van het jaar gedaan zijn, en de hoeveelheid aanvragen in combinatie met het vinden van de weg in de nieuwe regelgeving, loopt de afhandeling minder vlot dan gewenst. Hiervoor is extra capaciteit ingeschakeld. Daarnaast worden vanuit de bestemmingsreserve de dit jaar voorziene werkzaamheden gedekt; o.a. voorbereiden van het omgevingsplan, besluitvorming over de omgevingsvisie en aan het einde van het jaar een evaluatie van het eerste jaar. Beleidsplan water, riolering en klimaatadaptatie Het strategisch beleid over water, riolering en klimaatadaptatie wordt opgenomen in de Omgevingsvisie. De uitwerking van het strategisch beleid wordt nader uitgewerkt in een uitvoeringsprogramma onder de Omgevingswet. Dit is het Water- en rioleringsprogramma (Wrp) en wordt opgesteld zodra de Omgevingsvisie is vastgesteld. Ruimtelijke Ontwikkelingen: Plataanlaan: De verkoop van de kavel waar de Boemerang stond en de daarmee samenhangende ontwikkeling zijn nagenoeg afgerond.
In totaal betreft het 3 kavels met een woningbouwontwikkeling en een 2de ontsluitingsweg voor de Hazelaarhof zoals door de gemeenteraad gevraagd is. Op basis van de intentieovereenkomst wordt verdere ruimtelijke besluitvorming en daarmee gekoppelde grondoverdracht voorbereid. Naar aanleiding van voortschrijdende beleidsuitgangspunten is voor de woningbouwontwikkeling op de Boemerang-kavel en nieuw programma opgesteld. Baarnsche Zoom: In april jl. heeft de raad een besluit genomen over de indexatie van de woningbouwprijzen voor deze gebiedsontwikkeling. Dit was een noodzakelijk besluit om de consultatiefase met de marktpartijen in de aanbesteding te kunnen afronden. Het besluit van de gemeenteraad heeft het vertrouwen van de markt in een succesvolle gebiedsontwikkeling versterkt en de animo voor inschrijving vergroot. Deze tussenstap heeft besluitvorming over de aanbesteding echter wel vertraagd, maar naar verwachting wordt er begin 2025 een besluit genomen over de aanbesteding. Overdracht bodemtaken naar de RUD Met ingang van de Omgevingswet zijn regels omtrent milieuaspecten sterk gewijzigd. O.a. is de gemeente voor het grootste deel bevoegd gezag geworden voor bodemverontreiniging.
Er heeft een overdracht van taken en informatie plaatsgevonden waarvoor het knooppunt bodeminformatie door de regionale omgevingsdienst RUD is ontwikkeld, waarop alle bodeminformatie die in het verleden door de provincie Utrecht vanuit haar rol bevoegd gezag Wet Bodembescherming is verzameld, grotendeels op kaart beschikbaar is. Tegelijkertijd kunnen we de lokale bodeminformatie die vanuit onze gemeentelijke bevoegdheid geregistreerd is ook bij de RUD onderbrengen. Hierdoor vindt de registratie plaats op een plek waar voldoende kennis en kunde is om deze op te slaan en te gebruiken. Binnen de vaste formatie van de gemeente is deze deskundigheid niet meer voorhanden. De eenmalige kosten stijgen uit boven het reguliere budget van deze taak.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
20
Openbare Ruimte (beter) in beeld In 2023 is begonnen met het in kaart brengen van het areaal (de omvang en de kwaliteit van de openbare ruimte). Dit is in de eerste helft van 2024 voortgezet. Binnen de huidige beheerbudgetten is echter geen financiële ruimte voor deze inventarisaties en analyses. Dit heeft geleid tot overschrijding van de beheerbudgetten. De inventarisaties laten zien dat de kwaliteit van de onderdelen van de openbare ruimte op veel terreinen minder is dan gewenst en soms ook slechter dan gedacht. Om de kwaliteit weer op niveau te brengen moet (planmatig) beheer en onderhoud worden gepleegd. Om dit te realiseren worden de beleids- en beheerplannen geactualiseerd. Voor disciplines waar nog geen beleids- en beheerplannen voor zijn worden deze opgesteld. Dit leidt er toe dat er overschrijdingen zijn op beheer en onderhoud van de openbare ruimte. Daarnaast heeft de areaalanalyse opgeleverd dat het areaal groter blijkt dan eerder werd aangenomen. Hierdoor sluiten de huidige contracten niet meer aan bij het feitelijke areaal. Naast de inventarisatie van het areaal is ook onderzocht wat de status van de lopende onderhoudscontracten is. Hieruit is gebleken dat een groot deel van deze contracten komend jaar aflopen. Dit betekent dat contracten moeten worden aangepast met extra kosten tot gevolg.
Mobiliteit Voortgang college agenda 2022-2026 In de college agenda is € 10.000,- gereserveerd voor het veiligere maken van gevaarlijke verkeerspunten voor fietsers en voetgangers. Deze reservering is ingezet voor het verbeteren van de voetgangersoversteekplaatsen over de De Geerenweg. Zo is ter hoogte van de rotonde Eemweg-De Geerenweg-Doormanlaan een voetgangersoversteekplaats aangelegd, zodat het voetbalveldje aan de De Geerenweg beter bereikbaar is. Ook is een voetgangersoversteekplaats ter hoogte van de Johannes Vermeerlaan gerealiseerd, zodat de oversteekbaarheid van de De Geerenweg richting de voetbalverenigingen voor (jeugdige) sporters is verbeterd. Inmiddels is de raad geïnformeerd over de voortgang in het nieuwe parkeerbeleid en de verdere bestuurlijke besluitvorming hierover. Deze is eind van dit jaar voorzien. Netcongestie Baarn heeft, net als de rest van Nederland, last van netcongestie. Dit is te vergelijken met file, maar dan op het stroomnet. Bij congestie is de maximale capaciteit van het stroomnet bereikt. Het komt zowel voor bij afname (gebruik) als teruglevering (opwek) van stroom. Dit heeft effecten bij de bestaande aansluitingen vanwege instabiliteit, maar ook voor aansluitingen voor nieuwe woningen en bedrijven.
Dit betekent dat het huidige energienet moet worden verzwaard en dat andere vormen van energieopwekking en -gebruik - de zogeheten energietransitie - moet worden vormgegeven. De inhuur van (juridische) deskundigheid op dit terrein zorgt voor een overschrijding. Maatschappelijk vastgoed Het budget van € 41.258 voor de actualisatie van Plan maatschappelijk vastgoed is eind 2023 naar 2024 overgeheveld. De actualisatie is in het eerste kwartaal van 2024 in de raad besproken en aangenomen. Het resterende budget zal worden gebruikt voor de uitvoeringsagenda behorende bij de actualisatie van het plan maatschappelijk vastgoed. Deze uitvoeringsagenda ziet toe op de verduurzaming en het meerjarig onderhoud van het gemeentelijk vastgoed. In 2024 is het gemeentelijk vastgoed aan een nul-meting ten behoeve van een meerjarenonderhoudsplan (MJOP) en duurzaamheidscan onderworpen. De uitkomsten van deze metingen zijn nog niet gereed voor deze rapportage maar zullen in de tweede helft naar de gemeenteraad worden gebracht met een (financieel) voorstel om de panden in een goede staat te houden en te verduurzamen. Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
21
PROGRAMMA 3 : FINAN CIËLE TABEL PROGRAMMA 3 FINANCIËLE TABEL Bedragen x €1.000 Exploitatie
Begroting 2024
Afwijking 2024 TR1
Prognose 2024 TR1
Lasten 030 RO en Wonen 031 Mobilititeit
2.158
-34
2.124
599
-12
588
032 Beheer openbare ruimte
8.756
980
9.736
Totaal Lasten
11.513
934
12.447
Baten 030 RO en Wonen
-55
52
-2
032 Beheer openbare ruimte
-4.375
-440
-4.815
Totaal Baten
-4.429
-388
-4.817
SALDO van baten en lasten
7.084
546
7.630
RESULTAAT na bestemming
7.084
546
7.630
PROGRAMMA 3 : FINAN CIËLE ANALYSE LASTEN Product 32 Beheer Openbare Ruimte Beheer Op dit moment wordt nog steeds gewerkt aan het in beeld brengen van de omvang en de kwaliteit van de onderdelen (areaal) van de openbare ruimte. Dit geldt voor een groot aantal beheerdisciplines, zoals Straatmeubilair, Wegen, Groen, Civieltechnische kunstwerken en Spelen. Daarnaast lopen diverse onderhoudscontracten af en moeten daarom opnieuw worden aanbesteed. Het areaal blijkt groter te zijn dan oorspronkelijk bepaald en op sommige disciplines is de kwaliteit slechter dan gedacht. Dit zorgt voor hogere onderhoudskosten en voor extra kosten voor inventarisatie en aanbestedingen. Wegen Voor het onderhoud van de wegen is sprake van een verschuiving van Groot Onderhoud naar vervanging bij herinrichtingsprojecten, omdat naast het onderhoud aan de wegen ook de riolering vervangen dient te worden en extra opgaven (zoals klimaatadaptatie, biodiversiteit en toegankelijkheid) meegenomen worden. De eerste herinrichtingsprojecten zijn nu in voorbereiding en de uitvoering van deze projecten is voorzien in 2025. Als het gevolg van stopzetten van grootschalige onderhoudsprojecten neemt de omvang van (snel) herstelwerkzaamheden toe. Dit zorgt voor verminderd gebruik van de Voorziening Openbare Ruimte en een overschrijding op het klein onderhoud.
De extra kosten voor klein onderhoud van wegen bedragen € 200.000. Daarnaast zijn diverse inventarisaties en onderzoeken uitgevoerd om de kwaliteit van de wegen beter in beeld te krijgen. Op basis hiervan wordt het benodigde onderhoud op de korte en langere termijn bepaald. Het uitvoeren van de inventarisaties en onderzoeken heeft gezorgd voor extra kosten van € 130.000. In het Meerjaren-uitvoeringsplan openbare ruimte (Muor) 2024 is de reconstructie van wegen Lage Vuursche voorzien in 2025. In 2024 vinden echter al voorbereidende werkzaamheden plaats. Daarom wordt er in 2024 een investeringsbudget van € 200.000 geraamd. Het investeringsbudget 2025 Lage Vuursche wordt met eenzelfde bedrag verlaagd. De kapitaallasten van deze investeringen worden in de begroting 2025-2028 verwerkt.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2024
22
Leefomgeving Om een actueel beeld te krijgen van de omvang en kwaliteit op het terrein van Leefomgeving zijn onderzoeken en inventarisaties uitgevoerd. In het kort zijn de uitkomsten van deze onderzoeken en inventarisatie dat als gevolg van uitgesteld onderhoud en vervanging de kwaliteit (nog) slechter is dan gedacht. Daarnaast is gebleken dat een groot aantal onderhoudscontracten aflopen en opnieuw moeten worden aanbesteed. Binnen de begrootte budgetten voor de leefomgeving is geen ruimte voor het uitvoeren van deze onderzoeken naar (de kwaliteit van) het areaal en de noodzakelijke werkzaamheden voor het aanbesteden van nieuwe onderhoudscontracten. Dat verklaart de overschrijdingen. Hieronder een toelichting op de overschrijding op de verschillende onderdelen. Spelen Speeltoestellen moeten vier keer per jaar gecontroleerd worden op veiligheid. Waarna geconstateerde gebreken verholpen moeten worden. De benodigde jaarlijkse kosten hiervoor zijn in de praktijk hoger dan in de begroting aan budget is opgenomen. Dit leidt tot extra uitgaven voor inspectie en reparaties. Op dit moment heeft de gemeente Baarn veel speelplaatsen die soms ook erg dicht bij elkaar liggen. In het kader van het verlagen van de beheerkosten is het noodzakelijk om het speelplaatsenbeleid te herzien.
Door middel van een goede inventarisatie en communicatie met buurtbewoners kan mogelijk een reductie van het aantal speelplaatsen worden gerealiseerd. De verwachting is dat de extra kosten € 30.000 bedragen. Bomen Op basis van recente boominspectie is gebleken dat 270 bomen binnenkort gekapt moeten worden vanwege veiligheidsrisico's en conditieproblemen. Het merendeel van de te kappen bomen dient opnieuw te worden geplant. Voor het wegwerken van de achterstand van het kappen en opnieuw planten van bomen is extra budget nodig. Daarnaast is op basis van dezelfde inspectie gebleken dat 1370 bomen op korte termijn gesnoeid moeten worden vanwege veiligheidsrisico's. Het betreft hier met name dood hout. Dit aantal te snoeien bomen is extra ten opzichte van de reguliere bomen-snoei. Ten behoeve van een rechtmatige uitbesteding van onderhoudswerkzaamheden aan bomen dient een aantal raamovereenkomsten gesloten te worden. De verwachting is dat de kosten hiervoor ongeveer € 68.000 bedragen. Groenonderhoud: extra inzet Lage Vuursche Naar aanleiding van gesprekken met de contactcommissie Lage Vuursche is uitgezocht welke contractuele afspraken zijn gemaakt met de groenaannemer. Hieruit is gebleken dat het groen op B-niveau moet worden onderhouden. Dit onderhoudsniveau komt niet overeen met het onderhoudsniveau voor Lage Vuursche zoals dat in het beeldkwaliteitsplan is vastgelegd.
Om Lage Vuursche op het gewenste onderhoudsniveau (A-niveau) te onderhouden is structureel een aanvullend budget van € 10.000 nodig. Groenonderhoud: extra ronde bladruimen In de wintermaanden is gebleken dat de contractafspraken tussen de RMN en de groenaannemer met betrekking tot het verwijderen en afvoeren van blad niet goed op elkaar is afgestemd. Als gevolg hiervan heeft de groenaannemer veel meer inzet moeten plegen om aan het gewenste beeldkwaliteitsniveau te voldoen. Uiteindelijk heeft de groenaannemer 3 bladrondes moeten uitvoeren. Op basis van een evaluatie wordt de bladcampagne voor aankomende winterperiode anders ingericht. De belangrijkste punten in de aangepaste bladcampagne zijn betere communicatie naar bewoners en een meer wijkgerichte aanpak. Daarmee willen we het aantal bladrondes beperken tot 2 en de kosten zo laag mogelijk houden. De extra bladronde van afgelopen winter en de nieuwe wijkgerichte aanpak zorgen voor een overschrijding van € 50.000.