328530 Kredietbesluit gezamenlijke huisvesting bibliotheek en theater bijlage 1 Integraal PvE theater bibliotheek Baarn

Programma van eisen

Realisatie theater en bibliotheek Baarn Opdrachtgever: Gemeente Baarn Versie 0.3, 18 juni 2021

Colofon Opdrachtgever: Project: Projectnummer: Auteur: Co-auteurs(s): Versie: Datum:

Gemeente Baarn Realisatie theater en bibliotheek Baarn Dirk Eekma Jos Buitinck (tt), Veronique Leenders (cultuurbeleid), Lowie Looijen (t), Charles Katipana (sb), Bart Vaessen (tt) 0.3 18 juni 2021

copyright © 4advies, 2021 Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt, in enige vorm of op welke wijze ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van 4advies, Arhemseweg 10, 3813 CH Amersfoort.

Programma van eisen

Realisatie theater en bibliotheek Baarn

Inhoud 1

Inleiding

3

1.1 1.2 1.3

Aanleiding Totstandkoming en status programma van eisen Leeswijzer

3 3 4

2

Uitgangspunten en randvoorwaarden

5

2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7 2.8 2.9 2.10

Functioneel-ruimtelijk Financiën Stedenbouw Beeldkwaliteit Parkeren Participatie Duurzaamheid Inrichting Samenwerking architect en interieurarchitect Toekomstige ontwikkelingen / flexibiliteit

5 5 6 6 6 6 6 7 7 7

3

Centrum voor Kunst, Cultuur en Educatie (werktitel)

8

3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6

Hoofdgebruikers Culturele basisvoorzieningen Visie Merkgebruik Ambitie en Synergie Een dag omschreven: Levendig, verbindend, inspirerend en verrassend…

8 9 9 9 9 10

4

Gebouwconcept en hoofdfuncties

11

5

Uitgangspunten duurzaamheid

15

6

Technisch programma van eisen

17

6.1 6.2 6.3

Eisen op gebouwniveau Eisen op ruimteniveau Eisen op elementniveau

17 24 24

7

Theatertechnisch programma van eisen

51

7.1 7.2

Getekend programma van eisen backstagebied, grote en kleine zaal Grote zaal

51 51

7.3 7.4 7.5 7.6

Kleine zaal Café Overige ruimten Elektrische voedingen tbv theatertechniek

Bijlagen b1

Ruimtestaat

b2

Relatieschema

b3

Stedenbouwkundig kader

b4

Tabel technische eisen per ruimte

54 57 58 58

1

Inleiding

1.1

Aanleiding In Baarn wordt een multifunctioneel gebouw ontwikkeld waarin de hoofdhuurders Theater de Speeldoos en de Bibliotheek Eemland, vestiging Baarn, gehuisvest worden. Hiertoe wordt op de huidige plek van Theater de Speeldoos een vervangende nieuwbouw met een uitbreiding gerealiseerd. De grote theaterzaal blijft gehandhaafd. Het Theater de Speeldoos en Bibliotheek Eemland, vestiging Baarn, zijn momenteel nog apart van elkaar gehuisvest. Beiden zoeken in gezamenlijkheid naar synergie in het ontwikkelen van cultureel maatschappelijke initiatieven en samenwerkingen tussen en met organisaties, partners en uiteraard inwoners. Beheer en exploitatie komt in handen van het theater te liggen. Het theater verhuurt momenteel al zalen aan vaste gebruikers als toneelgroepen, volksuniversiteit, yogaschool, etc. Dit zal in de toekomst gecontinueerd worden, waarbij een groei in zowel cultureel maatschappelijke activiteiten, als zakelijke bijeenkomsten, verwacht worden. De bibliotheek verwacht eveneens een groei in maatschappelijke activiteiten op de bibliotheekvloer. De groei vindt met name plaats door een gelijkmatigere bezetting van ruimten gedurende de dag en de week. In de toekomstige accommodatie werken de hoofdhuurders samen vanuit een synergie-concept, mede hierom vloeien de publieksruimtes, waar mogelijk, in elkaar over.

Daarnaast kunnen de gebruikers ook eigen ruimten benutten en zelfstandig opereren. Dit vergt een flexibel in te delen gebouw. De gemeenteraad van Baarn heeft in december 2020 definitief besloten om de gezamenlijke huisvesting te realiseren op de huidige locatie van De Speeldoos aan de Rembrandtlaan. Aan dit besluit is een periode van wikken en wegen voorafgegaan. In maart 2019 had de raad reeds ingestemd met een kleiner vernieuwbouwplan aan de Rembrandtlaan. Kort daarna zijn er alternatieve locaties in het centrum in beeld gekomen. De afgelopen anderhalf jaar zijn de (on)mogelijkheden en financiële consequenties van deze locaties in kaart gebracht. Daarbij is het functioneel-ruimtelijk programma van eisen geactualiseerd, wat heeft geresulteerd in een groter plan. Onderdeel van deze studies was een locatieverkenning, opgesteld door DP6 architectuurstudio.

1.2

Totstandkoming en status programma van eisen Dit programma van eisen is tot stand gebracht in de periode februari tot en met juni 2021 in dialoog met Theater de Speeldoos, Bibliotheek Eemland en de gemeente Baarn. De Volksuniversiteit Baarn en andere vaste gebruikers hebben hun wensen kenbaar gemaakt. Er is, voor zover vanuit integraal en economisch oogpunt acceptabel, gestreefd naar het zoveel als mogelijk honoreren van deze wensen; deze zijn geïntegreerd in dit programma van eisen. Dit programma van eisen heeft de status van concept; zie toelichting in 2.2 (financiële kaders).

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

3

1.3

Leeswijzer Dit Programma van eisen is als volgt opgebouwd: Hoofdstuk 2: Uitgangspunten en randvoorwaarden voor het project. Hoofdstuk 3: Toekomstige gebruikers, hun kenmerken, doelstellingen, functioneren en ambities voor de toekomst. De visie en ambities ten aanzien van het Centrum voor Kunst, Cultuur en Educatie (werktitel). Hoofdstuk 4: Het functioneel ruimtelijk gebouwconcept (relaties, zonering, etc.), algemene eisen ten aanzien van ruimtelijke kwaliteit, sfeer, uitstraling. Het bijbehorende relatieschema is opgenomen als bijlage 2. Hoofdstuk 5: Uitgangspunten duurzaamheid. Hoofdstuk 6: Technische eisen. De bijbehorende tabel met technische eisen is opgenomen als bijlage 5. Hoofdstuk 7: Theatertechnisch programma van eisen. Het getekend programma van eisen van het backstagegebied en de theaterzalen is opgenomen als bijlage 3.

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

4

2

Uitgangspunten en randvoorwaarden

2.1

Functioneel-ruimtelijk Het gebouw wordt ontwikkeld op de locatie van Theater de Speeldoos, Rembrandtlaan 35 te Baarn. In grote lijnen behelst het nieuwe plan: ▪ De nieuwbouw van een kleine theaterzaal (vlakke vloer), bibliotheekruimten, foyervoorzieningen, Bibliotheek- en Theatercafé, multifunctionele zalen en kantoren. Hiertoe zal het noordelijke deel van het gebouw (grotendeels) gesloopt moeten worden. ▪ Het handhaven van de huidige grote theaterzaal en het backstagegebied, waarbij het toneel wordt uitgebreid met een omloop. Binnen het backstagegebied worden de kleedkamers en de artiestenfoyer nieuw gebouwd. Hierbij zal nagegaan moeten worden of de bestaande constructie, verhoogde vloer en gevels (grotendeels) gehandhaafd kunnen worden. ▪ Het aanpassen van het voorplein. Een indruk van de vierkante meters in BVO volgens het Programma van Eisen: ▪ Totaal: 3.130 m2 ▪ Nieuwbouw: 2.400 m2 ▪ Verbouw backstage-ruimten: 230 m2 ▪ Handhaven (grote zaal incl. toegangssluis en trappenhuis): 500 m2 Clusters (afgerond): ▪ Theater (grote en kleine zaal, backstage): 1.065 m2 ▪ Bibliotheek: 900 m2 ▪ Bibliotheek- en Theatercafé c.a., keuken, toiletten: 525 m2 ▪ Kantoren en facilitaire ruimte: 160 m2 ▪ Diverse multifunctionele zalen: 475 m2 Het ruimteprogramma is uitgewerkt in de ruimtestaat (bijlage 1).

Gebruikers en opdrachtgever zijn zich ervan bewust dat in de ruimtestaat een lage BVO/NO-factor is toegepast. Consequentie hiervan is dat het horizontaal verkeersoppervlakte beperkt zal zijn en/of de gevraagde Nuttige Oppervlakten van ruimten niet altijd volledig kunnen worden gehaald. Routes voor bezoekers en medewerkers zullen veelal door de centrale publieksruimten (Bibliotheek- en Theatercafé, bibliotheek) lopen.

2.2

Financiën Het raadsbesluit van december 2020 is als kader gehanteerd. Dit kader is in elk geval van kracht totdat de raad naar verwachting eind 2021 een besluit zal nemen over het Voorlopig Ontwerp en de bijbehorende stichtingskostenraming. Tot die tijd heeft het programma van eisen de status van concept. Bij dreigende overschrijding van de (budgettaire of andere) kaders, treedt opdrachtnemer in overleg met opdrachtgever om na te gaan of bijsturing noodzakelijk is.

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

5

2.3

Stedenbouw Uitgangspunt is een herkenbaar gebouw dat tegelijk in overeenstemming is met de directe omgeving. Ondanks de positionering op een zichtlocatie heeft het huidige gebouw geen herkenbare opzet. Het pand maakt een rommelige indruk door diverse aanbouwen die in de loop der tijd zijn gerealiseerd. Daarbij staat het gebouw volledig los van de omgeving. Het pand heeft een afwijkende vormgeving en maat ten opzichte van de omliggende bebouwing en de entrees (zowel met auto als met fiets/lopend) hebben geen goede relatie met de infrastructuur eromheen. De opdracht aan de architect is om een gebouw te maken met een eigen gezicht (identiteit) dat zowel qua vormgeving als in logistieke zin goed aansluit bij de directe omgeving. Het stedenbouwkundig kader is opgenomen in bijlage 4.

2.4

Beeldkwaliteit Uitgangspunt is een transparante opzet van het gebouw. Het huidige pand maakt een gedateerde, zeer gesloten en naar binnen gekeerde indruk. De opdracht aan de architect is om bij de nieuwbouw gebruik te maken van natuurlijke en duurzame materialen en te zorgen voor meer transparantie. De directe omgeving zal als gevolg hiervan meer zicht hebben op de activiteiten in het pand. Het beeldkwaliteitsplan is opgenomen in bijlage 4.

2.5

Parkeren De herinrichting van het parkeerterrein aan de achterzijde valt buiten de scope van het project c.q. dit programma van eisen. Wel dient te worden nagegaan of en hoe de parkeerplaatsen direct naast en achter het gebouw behouden c.q. opnieuw ingepast kunnen worden, zodat de totale capaciteit aan parkeerplaatsen op eigen terrein wordt geoptimaliseerd.

2.6

Participatie De locatie ligt buiten het dorpscentrum. De ligging midden in een woonwijk vraagt bijzondere aandacht. Tijdens het ontwerpproces dient participatie met omwonenden plaats te vinden.

2.7

Duurzaamheid Zie hoofdstuk 5.

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

6

2.8

Inrichting

2.8.1

Vaste inrichting De vaste inrichting zoals garderobevoorzieningen, bar, servicedesk en informatiepunt van de bibliotheek zijn onderdeel van dit programma van eisen.

2.8.2

Losse inrichting en bibliotheekmeubilair Het programma van eisen voor de losse inrichting (inkoopmeubilair) dient nog te worden opgesteld. Vooralsnog zijn de bij het raadsbesluit van december 2020 opgenomen deelbudgetten leidend.

2.8.3

Theatertechnische installaties en inrichting De theatertechnische installaties en inrichting zijn onderdeel van dit programma van eisen. Hierin zijn ook de audiovisuele installaties voor het theatercafé en de multifunctionele zalen opgenomen.

2.9

Samenwerking architect en interieurarchitect Het ontwerp van de vaste inrichting, losse inrichting en decoratieve/accentverlichting maakt vooralsnog geen onderdeel uit van de opdracht van de architect. In beginsel zal hiervoor separaat een interieurarchitect worden gecontracteerd (tenzij alsnog wordt besloten deze deel uit te laten maken van de opdracht aan de architect). Het ontwerp van het deel van het interieur dat onder meer betrekking heeft op materialisatie en kleuren van vloer-, wand- en plafondafwerkingen is wel onderdeel van de opdracht van de architect. De interieurarchitect krijgt voor deze onderdelen een adviserende rol. Het is de bedoeling dat architect en interieurarchitect in goede samenwerking het definitieve ontwerp ontwikkelen. Met name op de onderdelen sfeer, uitstraling en comfort zal er een overlap zijn in de werkzaamheden.

2.10

Toekomstige ontwikkelingen / flexibiliteit Het gebouw, en de faciliteiten daarin, dienen in de toekomst mee te kunnen bewegen met de dan spelende behoeften. Daarom dient het mogelijk te zijn om het gebouw flexibel in te delen en met relatief beperkte investeringen in de toekomst dergelijke functiewijzigingen te kunnen realiseren. Voor de theaterzalen en het backstagegebied geldt dit in beperkte mate, gezien hun specifieke functie. Wel dient er rekening te worden gehouden met het op termijn vernieuwen van de grote theaterzaal.

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

7

3

Centrum voor Kunst, Cultuur en Educatie (werktitel)

3.1

Hoofdgebruikers Hieronder worden de visies, ambities en activiteiten van de beide hoofdgebruikers geschetst.

Bibliotheek Eemland, vestiging Baarn

Theater

De Bibliotheek is voor iedereen! Dat proberen we op verschillende manieren uit te dragen. Zo zorgen we voor een zeer diverse collectie en een verscheidenheid aan culturele, educatieve en maatschappelijke activiteiten. Op die manier komen mensen in contact met verhalen en ideeën en ontmoeten andere mensen. Mensen met een taalachterstand en laaggeletterden helpen we verder in ons (Digi)Taalhuis.

Theater de Speeldoos is een gerenommeerd theater in Nederland en is daarvoor in 2017 en 2019 genomineerd als beste kleine theater van Nederland.

Er is meer aandacht voor het activiteitenprogramma. Deze activiteiten vragen om een andere fysieke indeling van de locatie, bijvoorbeeld een centrale ontmoetingsplek waar men in kan verblijven en de aanwezigheid van workshopruimtes. Het organiseren van activiteiten nabij de boekencollectie is daarbij essentieel. Zo kunnen we de collectie koppelen aan de inhoud van een activiteit. Binnen deze transformatie van de Bibliotheek zien wij ook kansen door het versterken van partnerschappen met andere culturele en maatschappelijk organisaties. De bibliotheekvestiging Baarn is een eigentijdse Bibliotheek. Jaarlijks heeft deze vestiging meer dan honderdduizend bezoekers en worden circa honderdvijftigduizend materialen uitgeleend. Naast een uitgebreide collectie boeken worden veel activiteiten georganiseerd. Je kunt rustig tussen de kasten struinen als je op zoek bent naar iets om te lezen. Wanneer je even rustig wil zitten om een krantje of tijdschrift te lezen kan dat in het toekomstige Bibliotheek- en Theatercafé. Daar zijn voldoende plekken om te lezen en een kopje koffie of thee te drinken. In het hele gebouw is gratis wifi en er zijn verschillende soorten plekken waar je met je eigen laptop kunt studeren of werken. Daarnaast is er ook een aantal vaste pc’s waar je gebruik van kunt maken. De Bibliotheek volgt de basisprincipes van het Bibliotheekconcept 3.0.

Daarin wordt de collectie via interessegebieden (de zogeheten werelden) ingedeeld en is er meer ruimte voor ontmoeting op de Bibliotheekvloer. Naast de collectie is er een veelzijdige programmering van activiteiten. Van Minecraft-events en leren programmeren door het Medialab, raplessen verzorgt door de rappers van Hiphop in je Bieb, lezingen door schrijvers en voorleesfeestjes tot cursussen voor mensen die moeite hebben met de Nederlandse taal of het omgaan met de digitale overheid. Kortom, de Bibliotheek is er dus voor iedereen!

Het theater heeft een belangrijke en cultureel maatschappelijke functie in de Baarn. Het beoefenen en beleven van cultuur in een cultureel inspirerende omgeving heeft een verbindende werking tussen mensen, draagt bij aan ontmoeting, bevordert wederzijdse betrokkenheid en draagt bij aan talent- en persoonlijke ontwikkeling. Het theater wil dé culturele ontmoetingsplek voor Baarn zijn waar jong en oud, uit alle lagen van de samenleving in een laagdrempelige, gastvrije en verrassende omgeving elkaar ontmoeten en geïnspireerd raken. Het verzorgen van een totaal avondje uit in een warme, gezellige omgeving staat hoog in het vaandel. Naast een gevarieerd professioneel theater en filmprogrammering worden -sinds april 2014- als enige schouwburg in Nederland de top opera’s van The Metropolitan Opera in New York via een rechtstreekse satellietverbinding op filmdoek vertoont. Er zijn geregeld familievoorstellingen (vanaf 2+) en er draaien jeugdfilms. Het theater biedt tevens een podium aan cultuureducatie, vele lokale culturele verenigingen en culturele- en sociaal maatschappelijke initiatieven. Ook biedt het ruimtes voor cursussen, repetities, voorstellingen en exposities. Hierbij heeft het theater een verbindende rol en wil het graag het culturele hart van de Baarnse samenleving zijn. Iedereen is welkom om deel te nemen en actief bij te dragen.

Professionals en vrijwilligers werken nauw met elkaar samen. Ook voor organisaties is het theater, centraal gelegen en met gratis parkeergelegenheid, een bijzondere plek voor bijeenkomsten. Cultureel ondernemen is noodzakelijk voor een gezonde exploitatie en zorgt voor economische bedrijvigheid in Baarn. Jaarlijks: 60.400 cursisten en theaterbezoekers 110 theatervoorstellingen 75 filmvertoningen 50 amateurvoorstellingen 11 livestream opera’s Grote zaal met 340 zitplaatsen en kleine zaal met 100 zitplaatsen.

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

8

3.2

Culturele basisvoorzieningen Theater de Speeldoos en Bibliotheek Eemland, vestiging Baarn nemen een belangrijke plek in binnen de Baarnse gemeenschap. Van jong tot oud bezoekt het theater en de bibliotheek. Zij brengen er graag hun vrijetijd door, bezoeken een voorstelling, lenen een boek, participeren in een toneelgroep of zangvereniging, of volgen een cursus rondom persoonlijke ontwikkeling of (digi-) taalvaardigheden. Ook bezoeken scholen met de kinderen de voorzieningen voor een activiteit, en er worden werken vanuit het kinderatelier tentoongesteld. Evenementen vinden een plek bij het theater, zoals de Avond van de Geschiedenis of de Theater4daagse. Maatschappelijke organisaties, zoals toneelgroepen, jeugdtheaterschool, Volksuniversiteit en onderwijsinstellingen maken reeds veelvuldig gebruik van deze ruimten die het Centrum voor Kunst, Cultuur en Educatie (werktitel) biedt. Het is een plek voor ontmoetingen, optredens, exposities en biedt een broedplaats voor creatief talent. Deze voorzieningen zijn onmisbaar is Baarn. Ze bepalen mede de identiteit en eigenheid van de gemeente en dragen bij aan de leefbaarheid en saamhorigheid.

3.3

Visie In een snel veranderende multiculturele samenleving, met vaak grote tegenstellingen tussen bevolkingsgroepen, is het belangrijk dat inwoners elkaar blijven ontmoeten en in dialoog met elkaar blijven gaan. Om diezelfde reden is het belangrijker dat mensen mee kunnen blijven doen in de maatschappij door onafhankelijk te kunnen leren, zich kunnen ontwikkelen en samen kunst en cultuur kunnen beoefenen en beleven in een inspirerende omgeving. Kunst, cultuur en educatie hebben een verbindende werking tussen mensen en bevorderen daarmee een gevoel van wederzijdse betrokkenheid en positieve gezondheid. Het is belangrijk dat burgers mee kunnen blijven doen en bij kunnen dragen aan de moderne informatiesamenleving. De aanwezigheid van het Centrum voor Kunst, cultuur en educatie (werktitel) voor zowel professionele, als amateurkunst en volwassenonderwijs, levert een meerwaarde aan het leef- en vestigingsklimaat van de gemeente Baarn.

3.4

Merkgebruik De organisaties houden ieder hun eigen merknaam en huisstijl. Het nieuwe centrum voor kunst, cultuur en educatie krijgt echter een nieuwe naam en passende identiteit (voor theater en bibliotheek). Er zal dus geen Speeldoos meer op de gevel staan. De nieuwe naam moet ondersteunend zijn aan de merknamen van onze organisaties. In het gebouw zal er terughoudend worden omgegaan met de individuele merken. Het voordeel van een gezamenlijk naam en identiteit voor het gebouw, is dat we een heldere uitstraling creëren en zorgen voor een totaalbeleving.

3.5

Ambitie en Synergie De bibliotheek en het theater hebben in 2016 bij de gemeente aangegeven dat zij voordeel zien van een intensieve samenwerking.

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

9

Wij noemen dit het synergie-concept, waarbij het effect van samenwerking groter is, dan het effect wanneer beide organisaties afzonderlijk van elkaar zouden blijven opereren. Gezamenlijke huisvesting werd gezien als een belangrijke randvoorwaarde voor o.a. het bereiken van nieuwe doelgroepen, een gezamenlijke programmering die elkaar versterkt en het realiseren van een gezonde exploitatie. Door de samenwerking tussen de verschillende organisaties in het pand en kruisbestuiving tussen de activiteiten, ontstaat synergie. Het stimuleert creativiteit en vernieuwing bij de invulling van het gezamenlijke programma. Hiermee creëren de organisaties een voorziening in het dorp die verschillende doelgroepen aanspreekt en die nieuwe bezoekers kan aantrekken. Daarnaast zorgt de gezamenlijke locatie voor efficiënt ruimtegebruik, ook voor vaste of tijdelijke verhuur aan maatschappelijke (en commerciële) organisaties 1). Het vormt het centrum voor theater en film, lezen en literatuur, informatie en educatie, ontmoeting en debat. Het centrum is overdag en in de avond open voor iedereen; van professioneel theater tot amateurkunsten, van boekuitleen tot een cursus taalvaardigheid.

Het is de ambitie van beide hoofdgebruikers om het centrum een plek te laten zijn waar in een cultureel inspirerende omgeving een verbinding ontstaat tussen mensen, bijdraagt aan ontmoeting en aan talent- en persoonlijke ontwikkeling.

3.6

Een dag omschreven: Levendig, verbindend, inspirerend en verrassend… Tussen de uitgebreide boekencollectie zoeken ouders met hun kinderen boeken uit. Een aantal kinderen sluit aan bij het voorleesfeestje. Een boek met prachtige illustraties wordt voorgelezen. Inmiddels is in de ochtend de training voor ouderen in digi-vaardigheden gestart. De yogales heeft veel deelnemers en er zijn in de diverse ruimten meerdere workshops vanuit de Volksuniversiteit. Het is een komen en gaan van bezoekers. Op diverse flexplekken werken zpp-ers en aan de leestafel lezen bezoekers een krantje. ’s Middags vindt in de kleine theaterzaal een symposium plaats, terwijl in het Bibliotheek- en Theatercafé mensen genieten van een boek onder het genot van een kop koffie, een sandwich of een verkoelend drankje. In de loop van de dag wordt de techniek en het toneel opgebouwd voor een grootschalige productie die ‘s avonds geprogrammeerd staat in de theaterzaal. In de pauze drinken de bezoekers van de voorstelling een drankje in het sfeervolle Bibliotheek- en Theatercafé en aangrenzende ruimtes die alle in de avond eenzelfde warme en sfeervolle uitstraling hebben gekregen. Tegelijkertijd geeft de jeugdtheaterschool haar musicallessen aan jongeren. In een andere ruimte komt het Cultureel Platform Baarn bijeen en zijn er diverse activiteiten van verenigingen en stichtingen.

Vrijwilligers van de bibliotheek en het theater bereiden in de kleine theaterzaal een lezing voor van een bekende Nederlandse schrijver dat medegeorganiseerd wordt door de plaatselijke boekhandel.

1)

Structurele huurder(s) zijn bijvoorbeeld: Volksuniversiteit, toneelvereniging Karakter, Jeugdtheaterschool Marmelijn.

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

10

4

Gebouwconcept en hoofdfuncties In dit hoofdstuk schetsen wij een beeld van het beoogde gebouwconcept en de wijze waarop de hoofdfuncties zich tot elkaar verhouden. Uitgangspunt is de ruimtestaat (bijlage 1). In het relatieschema (bijlage 2) is het concept verbeeld. Het getekend PvE voor het backstagegebied en de theaterzalen is opgenomen als bijlage 3. Hoofdentree Bezien vanuit de bedrijfsvoering wordt bij voorkeur één bezoekersentree gerealiseerd. Uitdaging daarbij is het versterken van de relatie met het parkeerterrein, achter het gebouw. In het stedenbouwkundig kader (bijlage 4) wordt hier nader op ingegaan. Via de hoofdentree komen bezoekers binnen in het Bibliotheek- en Theatercafé. Bibliotheek- en Theatercafé (werktitel) Het Bibliotheek- en Theatercafé is er voor alle bezoekers van het gebouw. Het is een knooppunt en is zichtbaar vanaf de straat. Het is een uitloop van de Bibliotheekvloer en bij theatervoorstellingen of andere publieksactiviteiten in de grote en kleine theaterzaal fungeert het als foyer. De indeling, vormgeving en inrichting van dit hart vereisen specifieke aandacht en een grote mate van flexibiliteit, omdat het gebruik divers is. De look & feel is warm. Het theater biedt haar bezoekers een avond uit. Daarbij past een theatrale sfeer, een warme ambiance van ‘rood pluche’.

Een industriële uitstraling wordt niet gewaardeerd; dus geen kaal, schoon beton en (klimaat)installaties in het zicht. De volgende functies zijn in elk geval onderdeel van het Bibliotheek- en Theatercafé: ▪ De bar met direct daarachter de keuken en de bijbehorende opslag. ▪ Lees- en studieplekken met in elk geval de kranten- en tijdschriftencollectie. De leestafels moeten aansluitpunten hebben om elektrische apparaten te kunnen opladen. ▪ In totaal 235 zitplekken. Dit is inclusief bijvoorbeeld een grote leestafel, maar exclusief specifiekere studieplekken in de vorm van meubels met geluidswerende kwaliteiten (bijvoorbeeld coupeetjes, stoelen met ‘oorkleppen’) . Elders in de bibliotheek wordt ook voorzien in studieplekken. Zodoende kunnen bezoekers kiezen uit verschillende gradaties van meer of minder rustig/geconcentreerd studeren en werken. ▪ Een tribunetrap naar de eerste verdieping, geschikt voor kleinere, openbare optredens, lezingen en andere presentaties. Hierbij moet een klein podium/speelvlak (2,5 x 3,5 m2) worden gerealiseerd. Dit is met losse podiumdelen uit te breiden naar ca. 22 m2. De tribunetrap biedt tevens zitplaatsen voor theaterbezoekers. ▪ Een servicepunt, van waaruit een servicemedewerker aanspreekpunt is voor bezoekers in zijn algemeenheid, huurders van ruimten, kaartverkoop, etc. Het punt zal in principe niet permanent bemenst zijn.

▪ Toegang tot de garderobe en de toiletten, met een goede logistieke verbinding met de hoofdentree voor effectieve verwerking van grote publieksaantallen.

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

11

Het Bibliotheek- en Theatercafé en de collectieruimte van de bibliotheek lopen in elkaar over. Een permanente harde scheiding is niet wenselijk, maar er moet wel een mogelijkheid zijn een deel van het café af te scheiden (zie verderop). Vermenging van het Bibliotheek- en Theatercafé en de collectieruimte van de bibliotheek is niet wenselijk, afgezien van de kranten- en tijdschriftencollectie. Wel moet worden nagegaan welke delen van de bibliotheekcollectie in het overgangsgebied kunnen worden geplaatst. Het Bibliotheek- en Theatercafé dient goed te worden benut en zorgvuldig te worden vormgegeven en ingericht. Het accent ligt op ontmoeten en verblijven. Het moet mogelijk zijn verschillende sferen te creëren, zoals: ▪ Op een doorsnee dag een ruimte voor alle bezoekers van het gebouw. Koffie drinken, lunch, krant lezen en studeren/werken. Een vrij levendige sfeer, met een lage tot middelhoge bezoekersdichtheid. ▪ Voor en na theatervoorstellingen in de grote en/of kleine zaal een sfeervolle ruimte. Een middelhoge tot hoge bezoekersdichtheid. ▪ Bij optredens op het kleine podium (al dan niet met gebruik van de tribunetrap) een cultureel café. De bezoekersdichtheid is hoog. Aandachtspunten voor het ontwerp zijn: indeling, verlichting (basis en decoratief), kleurgebruik en materialisatie, akoestiek, inrichting (bar, maatwerk meubels voor bibliotheekcollectie, inkoopmeubilair).

Het Bibliotheek- en Theatercafé moet direct grenzen aan de ingang van de bestaande grote zaal, de mindervaliden ingang van de grote zaal en de ingang van de nieuwe kleine zaal. Voor (zakelijke) bijeenkomsten/evenementen overdag dient een deel van het Bibliotheek- en Theatercafé akoestisch en visueel afgescheiden te kunnen worden (ook van de bibliotheek), waardoor een besloten deel ontstaat. Het is van belang dat de ruimtelijke kwaliteit van dit deel gewaarborgd wordt (daglicht, niet de sfeer van een afgesloten kamer die is afgehuurd). Het andere – openbare – deel en de bibliotheek worden gebruikt door reguliere bezoekers. Een eenvoudig te sluiten flexibele scheiding door middel van bijvoorbeeld schuif- of dubbele deuren of draaibare kasten. Een oplossing met een panelenwand heeft niet de voorkeur. Bij alle voorstellingen en overige grote evenementen zijn twee mobiele uitgiftepunten voor drank en eten in het Bibliotheek- en Theatercafé of in de kleine zaal opgesteld. Als het publiek na de voorstelling de zaal verlaat, dienen opstoppingen te worden voorkomen. Een goede routing naar de bar en de mobiele uitgiftepunten is vereist. Collectieruimte bibliotheek De collectieruimte van de bibliotheek strekt zich in principe uit over beide verdiepingen. Een visuele relatie tussen beide verdiepingen is van belang.

Inrichting met boekenstellingen, kleine zitjes, studieplekken, uitleenautomaten, infopunt en een informatie balie die tegelijk een kleine werkplek is voor een medewerker. Voor een efficiënte indeling zijn veel tot circa 2,0 m hoogte dichte

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

12

wanden gewenst waartegen boekenstellingen kunnen worden geplaatst. Er moet (om budgettaire redenen) rekening worden gehouden met hergebruik van een deel van de boekenkasten van de huidige vestiging aan de Hoofdstraat. Daarbij is bovendien voldoende daglicht gewenst en zichtbaarheid vanuit diverse delen van het gebouw. De ruimte voor de collectie moet een sterke relatie hebben met het hybridegebied om de mogelijkheden van de verschillende functies van de bibliotheek te vergroten. Tussen de collectie wordt volgens de bibliotheekformule 3.0, zoals eerder toegelicht, op drie plekken ruimte gecreëerd voor ontmoetingen. Expositiefunctie In het gehele gebouw kunnen kunstwerken worden geëxposeerd. Er is geen specifieke expositieruimte, dus er zal gebruik moeten worden gemaakt van de beschikbare (wand)ruimte in combinatie met mobiele expositiepanelen. Hierna volgt een beknopte omschrijving van de theaterzalen, multifunctionele zalen, kantoren en overige ruimten. Een uitgebreidere omschrijving wordt opgenomen in het definitieve programma van eisen dat bij opdracht zal worden verstrekt: Grote zaal De grote zaal met circa 340 zitplaatsen wordt gehandhaafd. Om de gebruiksmogelijkheden te vergroten wordt het toneel voorzien van een achter- en zijomloop en een zijtoneel aan de zijde van de backstage ruimte. De theatertechnische installaties worden voor een deel vervangen en uitgebreid.

De toegang tot het balkon van de grote zaal loopt ‘binnendoor’. Nagegaan dient te worden of het balkon in de nieuwe situatie vanaf de eerste verdiepingsvloer (via de centrale trap en lift) toegankelijk kan worden gemaakt. Kleine zaal De kleine zaal wordt nieuw gebouwd. Het is een vlakke vloerzaal met een telescooptribune met circa 100 zitplaatsen. De netto hoogte bedraagt circa 7 meter. Backstage gebied Het backstagegebied dient te worden aangepast met onder meer vier kleedkamers, een zijtoneel voor de grote zaal, een extra laad-/losvoorziening voor de kleine zaal en een nieuw te bouwen artiestenfoyer. De logistieke lijnen naar het toneel van de grote zaal en het speelvlak van de kleine zaal dienen uitstekend te zijn. Multifunctionele zalen Er worden multifunctionele zalen van verschillende grootte gerealiseerd. Ten minste twee zalen zijn schakelbaar met een panelenwand. De dans-/theaterstudio wordt ook gebruikt voor repetities van zangkoren en activiteiten met versterkte muziek. Kantoren De kantoren voor theater en bibliotheek worden geclusterd. Ontmoeting wordt gestimuleerd, maar er is behoefte aan ongestoord kunnen werken. Derhalve geen kantoortuin toepassen.

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

13

Barren e.d. De bar is bereikbaar voor alle bezoekers van het gebouw. Hij heeft aan de publiekszijde een lengte van minimaal 7 meter en is voorzien van een achtermeubel. Ontwerp door interieurarchitect en horecaspecialist. Rekening houden met een achtermeubel (60 cm), loop-/werkruimte (100 cm) en voormeubel/uitgifte (80 cm); totaal 240 cm. Achtermeubel voorzien van half open kastruimte. Twee koffieautomaten en biertaps, aan weerszijden van de bar in verband met de logistiek en het spreiden van bezoekers. Er dient te worden voorzien in een mobiele bar die kan worden ingezet op verschillende plaatsen in het gebouw. Bijvoorbeeld in het af te sluiten deel van het theatercafé. Deze bar dient te worden voorzien van koelingen. Een tapinstallatie is niet vereist. Aandachtspunt is transport naar de verdieping met de personenlift (mogelijk splitsen in twee schakelbare modules?). Op de verdieping dienen voorzieningen te worden opgenomen voor een koffieautomaat voor bezoekers. Keuken c.a. Achter de bar wordt voorzien in een keuken. Deze wordt geoutilleerd voor de bereiding van onder andere lunches en borrelhapjes. Diners zullen in principe hier niet worden bereid, maar het dient wel mogelijk zijn extern gecaterde maaltijden uit te serveren. Direct bij de keuken liggen de bijbehorende bergingen. Deze zijn via een separate goederenentree bereikbaar.

Sorteerruimte en berging bibliotheek Voor de bibliotheek dient te worden voorzien in een inleverbus in de gevel, bij voorkeur in de sorteerruimte. Ten behoeve van transport van boeken wordt bij voorkeur een korte lijn naar buiten gerealiseerd. Mogelijk kan dit via de hoofdentree of een andere nevenentree. Indien nodig een separate entree voorzien. Toiletten Het aantal toiletten wordt gedimensioneerd op de publiekscapaciteit van de grote zaal. Zowel op de begane grond als de verdieping dienen toilet groepen te worden gerealiseerd. Buitenruimte De mogelijkheden om een aantrekkelijke buitenruimte bij de entree te realiseren dienen te worden nagegaan. Fietsenstallingen en containerberging Zie technisch PvE.

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

14

5

Uitgangspunten duurzaamheid Het vernieuwde gebouw dient toekomstbestendig te zijn en daarmee te voldoen aan de actuele eisen op het gebied van duurzaamheid. De belangrijkste thema’s daarvoor zijn het klimaat en circulariteit. Hierna worden de eisen en ambities per duurzaamheidsthema toegelicht. Klimaat / CO2-emissie ▪ Het gebouw moet voldoen aan de eisen die gelden voor nieuwbouw, hetgeen betekent dat moet worden voldaan aan de landelijke BENG richtlijnen zoals die gelden vanaf 1 januari 2021, bepaald volgens NTA 8800. ▪ Het gebouw dient aardgasvrij te zijn. ▪ Er dient gebruik gemaakt te worden van de Trias Energetica bij het ontwerp: a. Voorkom onnodig energiegebruik (dus zorg voor een goede isolatie); b. Maak gebruik van duurzame energie (dus ook opwekking op locatie); c. Gebruik energie zo efficiënt mogelijk (dus efficiënte installaties, onder andere met warmteterugwinning). Circulariteit: ▪ Een groot deel van het bestaande gebouw zal worden gesloopt. Bij voorkeur worden de vrijkomende materialen hergebruikt op de locatie. Daarom moet er een kanseninventarisatie worden uitgevoerd om de mogelijkheden voor direct hergebruik in kaart te brengen. ▪ Waar hergebruik op locatie niet mogelijk is dient het hergebruik elders georganiseerd te worden, bij voorkeur in de vorm van één op éen hergebruik. Indien dit niet mogelijk is dient de recycling gegarandeerd te worden.

Het streven is om geen stort of vuilverbranding te laten plaatsvinden. (Als eis geldt hiervoor een maximum van 5%). ▪ Nieuwe materialen dienen duurzaam te zijn: o Of hergebruik van materialen elders o Of natuurlijke materialen o Of geschikt voor hergebruik; demontabel bouwen (in waarde vastleggen). ▪ Niet toxische materialen: de materialen mogen geen giftige stoffen afgeven aan het milieu en/of de binnen-lucht. ▪ Dakbedekking: geen PVC toepassen. Het dakbedekkingsmateriaal mag niet uitlogen in verband met hergebruik van hemelwater. ▪ Robuust ontwerpen, de materiaalkeuze dient een langdurig gebruik zonder verregaande degradatie door beschadigingen te garanderen. ▪ De eventuele toepassing van groene gevels dient te worden onderzocht. ▪ Voor de aanvraag van de omgevingsvergunning dient een MPG berekening gemaakt te worden. De milieuschaduwkosten mogen maximaal € 0,94 per m2 BVO per jaar bedragen, waarbij gestreefd wordt naar maximaal € 0,80. Water: ▪ Standaard dient waterbesparend sanitair toegepast te worden, dus toiletten en urinoirs met een kleine spoeling, doorstroombegrenzers op kranen en voor wastafels in publieksruimte infrarood sturing. ▪ Het hemelwater dient te worden opgevangen in een buffer, om de afstroomsnelheid van hemelwater te beperken, zodanig dat het gebouw is

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

15

▪

▪

▪ ▪

voorbereid op toekomstige hevigere regenval (klimaatadaptatie, conform BREEAM-NL 2014 credit POL 6). Te onderzoeken optie: Deze hemelwaterbuffer wordt tevens gebruikt als reservoir voor het hemelwatersysteem. Dit systeem wordt gebruikt voor de spoeling van de toiletten en eventueel voor de bewatering van groene gevels. Omdat er een grijswatersysteem wordt toegepast en er bovendien zonnepanelen op het dak vereist zijn, wordt er geen vegetatiedak voorzien, tenzij het mogelijk is om dit zonder substantiële beperkingen te combineren met de voorgenoemde systemen. Planten op het terrein: inheemse soorten toepassen die niet hoeven te worden besproeid De waterinstallaties dienen zodanig te worden uitgevoerd dat er een minimum aan beheerstechnische maatregelen/activiteiten noodzakelijk is voor legionellabeheersing. Waar spoeling nodig is (zoals bij douches) deze zoveel mogelijk automatiseren.

Onderhoudsvriendelijk ontwerpen: ▪ Alle onderdelen van de installaties moeten toegankelijk zijn voor onderhoud. Het gebruik van hoogwerkers hiervoor moet worden vermeden. ▪ De daken moeten vanuit het gebouw toegankelijk zijn voor onderhoud. ▪ Het onderhoud aan de gevels dient zoveel mogelijk te worden beperkt (Daarom bijvoorbeeld geen houten kozijnen met donkere of voor inwerking gevoelige kleurstelling toepassen.)

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

16

6

Technisch programma van eisen

6.1

Eisen op gebouwniveau

6.1.1

Algemeen In Baarn wordt een multifunctioneel gebouw ontwikkeld waarin de hoofdhuurders Theater de Speeldoos en de Bibliotheek Eemland, vestiging Baarn, gehuisvest worden. Hiertoe wordt op de huidige plek van Theater de Speeldoos een vervangende nieuwbouw met een uitbreiding gerealiseerd. De grote theaterzaal blijft gehandhaafd. In het ruimtelijk en functioneel programma van eisen zijn de in het gebouw aanwezige functies met de benodigde ruimtes beschreven. In dit technisch programma van eisen worden de technische eisen (prestatie-eisen) en het vereiste voorzieningenniveau vastgelegd. De technische aanpassingen aan de grote theaterzaal voor de inpassing in het vernieuwde gebouw moeten tot een minimum worden beperkt. Nagegaan dient te worden of (constructie)delen van de huidige backstageruimte kunnen worden hergebruikt c.q. geïntegreerd. De rest van het gebouw zal worden vernieuwd en uitgebreid, waarbij het hergebruik van elementen zoals de fundering moet worden onderzocht.

6.1.2

Wet en regelgeving Het gebouw en de daarin aanwezige installaties dienen te voldoen aan de geldende eisen en regelgeving. Voor het gebouw zijn de eisen welke gesteld worden door de overheid, nutsbedrijven en brandweer van toepassing. Aanvullend aan de in het Bouwbesluit genoemde NEN-normen worden de in dit programma van eisen NEN-normen van toepassing verklaard. Hiervoor geldt dat moet worden uitgegaan van de meest recente versies inclusief eventuele wijzigingsbladen.

6.1.3

Richtlijnen De volgende richtlijnen zijn van toepassing:

▪ ▪

Handboek bouwfysische kwaliteit kantoren, Nederlands Vlaamse Bouwfysica Vereniging, 24 juni 2011. (Voor de kantoren en de vergaderzalen) Handboek voor toegankelijkheid (laatste druk)

Tevens zijn van toepassing de op grond van de genoemde regelgeving vastgestelde voorschriften zoals het bestemmingsplan en de bouwverordening. 6.1.4

Tabel technische eisen In de Tabel technische eisen (bijlage 1) zijn per ruimte de uitgangspunten met betrekking tot bouwfysische en installatietechnische aspecten beschreven. Deze dienen in het ontwerp door architect en adviseurs te worden uitgewerkt. Indien aspecten worden aangeduid met ‘ntb’, dan dienen de exacte eisen nog te worden uitgewerkt.

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

17

6.1.5

Bouwfysische condities

6.1.5.1

Behaaglijkheid Temperaturen In de tabel van technische eisen zijn voor de verschillende ruimten de vereiste operatieve temperaturen weergegeven. De gewenste ruimte temperaturen dienen binnen 2 uur te worden bereikt. Uitgangspunten hierbij zijn een nachtverlaging van 4K, een windsnelheid van 5 m/sec en een buitentemperatuur van -8 C. Het thermisch comfort dient te voldoen aan klasse B volgens het “Handboek bouwfysische kwaliteit voor kantoren”. Ventilatie De luchtkwaliteit wordt niet alleen bepaald door de mate van ventilatie (gebaseerd op bio-emissies van mensen). Emissies van apparatuur, installatie en materialen kunnen, ook indien de concentraties beneden de aanvaarde waarden liggen, leiden tot een hinderlijke geur. De in de tabel van technische eisen gegeven waarden voor de ventilatie zijn capaciteiten verse lucht zonder recirculatie hoeveelheden. Daarom worden aan het ventilatiesysteem de volgende eisen gesteld: ▪ Emissiebronnen als kopieermachines en printers dienen niet in de werkruimte geplaatst te worden. In de ruimten waar deze apparatuur geplaatst wordt, dient mechanische afzuiging plaats te vinden; ▪ Per vertrek moet de mogelijkheid aanwezig zijn tot het naregelen van de toe te voeren hoeveelheid lucht. Toevoerroosters t.b.v.

verse buitenlucht bij mechanische afzuiging moeten echter niet geheel afsluitbaar zijn; ▪ Er geldt een rookverbod in het gehele gebouw; ▪ Sanitaire ruimten dienen separaat afgezogen te worden; ▪ Voor zover het Bouwbesluit over specifieke ruimten geen uitsluitsel geeft geldt NEN 1087 als uitgangspunt. Lucht- en waterdichtheid De gebouwomhulling (incl. kruipruimte) dient te voldoen aan de eisen van het Bouwbesluit voor wat betreft de luchtdichtheid (NEN 2686) en waterdichtheid (NEN 2778). In elk geval dienen alle ingangen, met uitzondering van de toegangsdeur van de expeditie, te zijn voorzien van een tochtsluis van voldoende lengte.

6.1.5.2

Energetische aspecten ▪ Energiebesparende maatregelen moeten gebaseerd worden op een driestappen-strategie, namelijk: ▪ Minimaliseer energiegebruik; ▪ Efficiënt gebruik niet-duurzame energie (bijv. energieterugwinning). ▪ Toepassing duurzame energie (afstemmen met specialist/adviseur);

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

18

o o

Potenties laagwaardige energie opwekking (bodem, water, wind, PVcellen, zonneboilers); Gecombineerde energiesystemen met andere gebruikers op of bij locatie.

Hierbij geldt dat vooral maatregelen met een lange levensduur, met name dus isolatie van de gebouwschil, sterk de voorkeur genieten. Als eis geldt: Het gebouw als geheel, inclusief de bestaande grote theaterzaal, dient te voldoen aan de vigerende eisen op het gebied van energiezuinigheid in het Bouwbesluit.

6.1.5.3 6.1.5.4

Licht

Daglicht/kunstlicht In de behoefte aan verlichting dient te worden voorzien door daglicht (ontwerp optimaliseren) aangevuld met kunstlicht. Tegenlichtsituaties dienen te worden vermeden. Visueel comfort (kunstlicht) De in de tabel van technische eisen gespecificeerde verlichtingsniveaus dienen te worden gerealiseerd, na veroudering (depreciatie, volgens NEN-EN 12464) op 750 mm. boven vloerniveau. De waarden die bij de oplevering gehaald moeten worden liggen ca. 10% boven de in de tabel van technische eisen aangegeven minimum waarden, gemeten volgens NEN 1891: 2016.

6.1.5.5

Geluid Nagalmtijd Ten behoeve van een goede spraakverstaanbaarheid zijn de maximale nagalmtijden (in niet-ingerichte ruimten) in het middenfrequentiegebied (125 t/m 2000 Hz) voor de verschillende ruimten in de tabel van technische eisen weergegeven. Geluidsisolatie Algemene aandachtspunten

▪ ▪ ▪

Bij detaillering rekening houden met kruip van beton en doorbuiging van vloeren. Zorgvuldige detaillering van aansluitingen van wanden, gevels, vloeren, kolommen enz. De vereiste luchtgeluidsisolatie dient d.m.v. een proefopstelling aangetoond te worden.

Contactgeluid De Lnta waarden conform Bouwbesluit. Lnta bepaald volgens NEN 5077. Installatiegeluid Het maximaal toelaatbare achtergrondniveau 'L95' in dB(A) ten gevolge van installatiegeluid is voor alle ruimten weergegeven in de tabel van technische eisen.

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

19

Buitengeluid De geluidwering van de gebouwomhulling moet zodanig zijn dat, ongeacht de bron van het geluid en/of de onderhavige locatie, voldaan wordt aan de eisen, gesteld in het Bouwbesluit. In het geval van hoge gevelbelasting kunnen de navolgende maatregelen de kosten van aanvullende geluidwerende voorzieningen beperken:

▪ ▪

Ruimten clusteren; Mogelijkheden van de terreinsituatie optimaal benutten.

Geluid naar omgeving Voor wat betreft geluidsoverlast naar de omliggende percelen dient te worden voldaan aan geldende eisen uit de Wet Milieubeheer. Hierbij dient rekening gehouden te worden met een geluidsniveau in het theatercafé en de kleine zaal van 95 dB(A). Voor het theatercafé wordt na 23:00u uitgegaan van 85 dB(A). In de dans-/theaterstudio dient rekening gehouden te worden met een geluidsniveau van 85 dB(A). 6.1.6

Onderhoud en exploitatie Het gebouw dient onderhoudsarm te zijn, waardoor:

▪ ▪

Alle te verwerken materialen en alle aan te brengen installaties en gebouwdelen kritisch moeten worden beoordeeld op hun invloed op de exploitatiekosten; Het toepassen van corrosieve materialen vermeden dient te worden.

Overige eisen t.a.v. onderhoud en exploitatie: ▪ De vormgeving van gebouw, gebouwdelen en gebouwelementen dient zodanig te zijn dat onderhoud gemakkelijk uitvoerbaar is. Overbodige randen, richels en bochten moeten vermeden worden; ▪ Niet gemetselde gevelafwerking dient zodanig te zijn dat vuilaanhechting beperkt wordt; ▪ Materiaal- en kleurkeuze van de toplagen van en afwerking van vloeren moeten worden afgestemd op de intensiteit van het gebruik; de slijtage en vervuiling dienen minimaal te zijn; ▪ De draagconstructie dient zodanig te worden ontworpen dat op eenvoudige wijze onderhoud gepleegd kan worden; ▪ Onderdelen van het gebouw die liggen op voor vandalisme gevoelige plaatsen, dienen qua detaillering en materiaalkeuze hierop te worden afgestemd; bovendien moet de buitenafwerking van de gevel tot tenminste 3m boven maaiveld graffiti-proof zijn; ▪ Buitengevels en gevels in serres/atria moeten bereikbaar zijn voor technisch onderhoud en schoonmaakwerkzaamheden conform de richtlijnen van de ARBO; ▪ Exterieur en interieur van het gebouw moeten eenvoudig kunnen worden onderhouden en schoongemaakt en dienen daarnaast onderhoudsarm te zijn.

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

20

▪

6.1.7

Opstelling hoofd- en tussenmeters zoveel mogelijk centraal, geclusterd en goed bereikbaar situeren in een afsluitbare ruimte.

Verzekering De toekomstige verzekeringsmaatschappij moet geraadpleegd worden bij de uitwerking van het ontwerp en het bestek. Het gebouw en de omgeving moeten volgens de risicoklasse - indeling van het NCP voldoen aan de eisen. Tevens moet zoveel mogelijk worden uitgegaan van het 'Programma van eisen Algemeen' van de verzekeraar. De bepaling van de risicoklasse dient te worden uitgevoerd conform de uitgangspunten van NCP.

6.1.8

Duurzaam Bouwen Er is gekozen voor het gedeeltelijk hergebruiken van het bestaande gebouw. Het vernieuwde gebouw dient toekomstbestendig te zijn en daarmee te voldoen aan de actuele eisen op het gebied van duurzaamheid. De belangrijkste thema’s daarvoor zijn het klimaat en circulariteit. Hierna worden de eisen en ambities per duurzaamheidsthema toegelicht. Klimaat / CO2-emissie

▪ ▪ ▪

Het gebouw moet voldoen aan de eisen die gelden voor nieuwbouw, hetgeen betekent dat moet worden voldaan aan de landelijke BENG richtlijnen zoals die gelden vanaf 1 januari 2021, bepaald volgens NTA 8800. Het gebouw dient aardgasvrij te zijn. Er dient gebruik gemaakt te worden van de Trias Energetica bij het ontwerp: 1. Voorkom onnodig energiegebruik (dus zorg voor een goede isolatie); 2. Maak gebruik van duurzame energie (dus ook opwekking op locatie); 3. Gebruik energie zo efficiënt mogelijk (dus efficiënte installaties, onder andere met warmteterugwinning).

Circulariteit:

▪

▪

Een groot deel van het bestaande gebouw zal worden gesloopt. Bij voorkeur worden de vrijkomende materialen hergebruikt op de locatie. Daarom moet er door het gezamenlijke ontwerpteam een kanseninventarisatie worden uitgevoerd om de mogelijkheden voor direct hergebruik in kaart te brengen. Waar hergebruik op locatie niet mogelijk is dient het hergebruik elders georganiseerd te worden, bij voorkeur in de vorm van één op éen hergebruik. Indien dit niet mogelijk is dient de recycling gegarandeerd te worden. Het streven is om geen stort of vuilverbranding te laten plaatsvinden. (Als eis geldt hiervoor een maximum van 5%).

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

21

▪

▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Nieuwe materialen dienen duurzaam te zijn: 1. Hergebruik van materialen elders 2. Of natuurlijke materialen 3. Of geschikt voor hergebruik; demontabel bouwen (in waarde vastleggen). Niet toxische materialen: de materialen mogen geen giftige stoffen afgeven aan het milieu en/of de binnen-lucht. Dakbedekking: geen PVC toepassen. Het dakbedekkingsmateriaal mag niet uitlogen in verband met hergebruik van hemelwater. Robuust ontwerpen, de materiaalkeuze dient een langdurig gebruik zonder verregaande degradatie door beschadigingen te garanderen. De eventuele toepassing van groene gevels dient te worden onderzocht. Voor de aanvraag van de omgevingsvergunning dient een MPG berekening gemaakt te worden. De milieuschaduwkosten mogen maximaal € 0,94 per m2 BVO per jaar bedragen, waarbij gestreefd wordt naar maximaal € 0,80. De materiaalkeuze dient duurzaam te zijn, hetgeen betekent dat minimaal 80% van de materialen dient te voldoen aan milieuklasse 3 van NIBE. Zie hiervoor www.nibe.info.

Water: ▪ Standaard dient waterbesparend sanitair toegepast te worden, dus toiletten en urinoirs met een kleine spoeling, doorstroombegrenzers op kranen en voor wastafels in publieksruimte infrarood sturing. ▪ Het hemelwater dient te worden opgevangen in een buffer, om de afstroomsnelheid van hemelwater te beperken, zodanig dat het gebouw is voorbereid op toekomstige hevigere regenval (klimaatadaptatie, conform BREEAM-NL 2014 credit POL 6). ▪ Te onderzoeken optie: Deze hemelwaterbuffer wordt tevens gebruikt als reservoir voor het hemelwatersysteem. Dit systeem wordt gebruikt voor de spoeling van de toiletten en eventueel voor de bewatering van eventuele groene gevels. ▪ Omdat er een grijswatersysteem wordt toegepast en er bovendien zonnepanelen op het dak vereist zijn, wordt er geen vegetatiedak voorzien, tenzij het mogelijk is om dit zonder substantiële beperkingen te combineren met de voorgenoemde systemen. ▪ Planten op het terrein: inheemse soorten toepassen die niet hoeven te worden besproeid ▪ De waterinstallaties dienen zodanig te worden uitgevoerd dat er een minimum aan beheerstechnische maatregelen/activiteiten noodzakelijk is voor legionellabeheersing. Waar spoeling nodig is (zoals bij douches) deze zoveel mogelijk automatiseren. Onderhoudsvriendelijk ontwerpen:

▪ ▪

Alle onderdelen van de installaties moeten toegankelijk zijn voor onderhoud. Het gebruik van hoogwerkers hiervoor moet worden vermeden. De daken moeten vanuit het gebouw toegankelijk zijn voor onderhoud.

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

22

▪

6.1.9

Het onderhoud aan de gevels dient zoveel mogelijk te worden beperkt (Daarom bijvoorbeeld geen houten kozijnen met donkere of voor inwerking gevoelige kleurstelling toepassen.)

Bouwkundige voorzieningen In het gebouw moeten alle ten behoeve van de installaties benodigde bouwkundige voorzieningen worden aangebracht, zoals:

▪

▪

Schachten ten behoeve van de verticale infrastructuur van de installaties, separaat voor klimaatinstallaties, sanitaire installaties en elektrotechnische installaties (de schachten moeten eenvoudig te openen en bereikbaar zijn voor onderhoudswerkzaamheden of voor de aanleg/vervanging van de kabels en leidingen); Alle benodigde opstortingen en (al dan niet brandwerende) doorvoeringen.

Ruimten die bestemd zijn voor het verblijf van personen waar mogelijk voorzien van één of meer te openen ramen. 6.1.10

Bijzondere voorzieningen Naast de gebruikelijke, uit het functioneel programma volgende voorzieningen, dienen de volgende bijzondere voorzieningen in het gebouw aanwezig te zijn:

▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Verwarmingssysteem met separate pompgroepen voor de verschillende zones, waarbij de gebruikstijden en instellingen per zone geregeld kunnen worden. Ventilatiesysteem opgesplitst in zones waarvoor eveneens geldt dat de gebruikstijden en instellingen per zone geregeld kunnen worden. Elektrotechnische installatie met separate onderverdeelinrichtingen per zone, voorzien van energiemeting. Inbraakalarminstallatie, opgedeeld in zones. Elke zone dient separaat geschakeld te kunnen worden. De zonering van het gebouw dient hierop te zijn afgestemd. Bekabeling voor datanetwerk toepassen in daartoe aangewezen kabelwegen Aansluiting op de openbare infrastructuur voor telefonie, internet, CAI. Vaste telefoonverbindingen ten behoeve van storingsmeldingen in de installaties, externe doormeldingen van alarminstallaties (brand en inbraak) en liftinstallaties (Inclusief IPsec verbinding ten behoeve van het GBS). Deurbelinstallatie met intercom nader te bepalen. Bewegwijzering met ruimte aanduiding. Alle sloten in het gebouw op te nemen in een sleutelplan met nader te bepalen onderverdeling. Elektronische toegangsbeveiliging toepassen in het hele gebouw; Sprinklerinstallatie toepassen in ruimten waar het geëist wordt volgens de NEN-normen.

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

23

6.2

Eisen op ruimteniveau In de integrale ruimtestaat is het nuttig oppervlak per ruimte vastgesteld. De tabel van technische eisen toont de eisen op hoofdlijnen op het niveau van ruimtesoorten t.a.v.: ▪ Thermisch comfort ▪ Akoestiek ▪ Visueel comfort ▪ Constructie ▪ W-installaties ▪ E-installaties De architect en installatieadviseurs dienen binnen de kaders van dit document in overleg met de gebruiker de eisen op ruimteniveau vast stellen ten aanzien van:

▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ 6.3

Eventueel benodigde extra data-aansluitingen; Afwerking vloer, wanden, plafonds; Eventuele transparantie van wanden; Eventuele flexibele scheidingswanden; Vaste inrichting, zoals keukenblokken, bars, wastafels, werkbladen enz.; Voorzieningen in de kantoorruimten. Voorzieningen in het theatercafé en de bibliotheek (studie-/werkplekken).

Eisen op elementniveau In deze paragraaf zijn de specifieke eisen voor de verschillende gebouwelementen weergegeven.

6.3.1

Onderbouw

6.3.1.1

Bodemvoorzieningen (11) Grondonderzoek Ten behoeve van het funderingsontwerp dienen voldoende sonderingen (conform NEN-EN 1997-1) als mede een bodemonderzoek, schone grond verklaring en een funderingsadvies te worden uitgevoerd. Indien nodig dient ook een bemalingsadvies uitgevoerd te worden. Ten behoeve van de geotechnische gegevens dienen de grondwaterstanden te worden vastgesteld t.o.v. van NAP. Bestaande grondonderzoeken kunnen worden toegepast, mits voldoende aan de huidige eisen. Bij de bouw dient te worden gestreefd naar een gesloten grondbalans.

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

24

6.3.1.2

Vloeren op grondslag (13) Indien vloeren op grondslag worden toegepast dienen hieronder geen rioleringen of ander leidingwerk aanwezig te zijn.

6.3.1.3

Funderingsconstructies (16) In verband met flexibiliteit dient de funderingsconstructie een vrije indeelbaarheid van het gebouw niet te belemmeren en flexibiliteit (drager en inbouwpakket) en uitbreidingsmogelijkheden te hebben. De onder de begane grondvloer aanwezige kruipruimten dienen te voldoen aan de volgende eisen:

▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Vrije hoogte dient minimaal 800 mm te zijn; De kruipruimte dient goed bereikbaar te zijn ten behoeve van ontstoppen van leidingen en inspectie; De kruipruimte dient droog te zijn, zo nodig een drainage aanleggen; Er dienen zo weinig mogelijk leidingen in de kruipruimte verwerkt te worden; Kruipopening moet minimaal 40x60 cm bedragen met een strak afgewerkte sparing in de betonvloer; Bij elk besloten gedeelte van de kruipruimte moet binnen 20m een 2e kruipluik gesitueerd worden.

6.3.1.4

Paalfunderingen (17) In overleg met de constructeur dient te worden bepaald welk type funderingsconstructie is vereist. Eventueel toegepaste betonnen funderingspalen dienen te zijn uitgevoerd met minimaal 20% puingranulaat of ander duurzaam materiaal.

6.3.2

Bovenbouw

6.3.2.1

Buitenwanden (21) Aan de buitenwanden worden de volgende eisen gesteld:

▪ ▪ ▪ ▪ ▪

De buitenwanden dienen stootvast te zijn. Voor buitengevels en wanden dienen onderhoudsarme materialen te worden toegepast. Nieuw te realiseren buitenwanden dienen een Rc-waarde van minimaal 4,7 m2K/W te hebben. Te handhaven buitenwanden dienen een Rc-waarde van minimaal 1,4 m2K/W te hebben. De lichtdoorlatende delen in de gevel dienen voor verwarmde ruimten een Uwaarde < 1,2 te hebben.

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

25

6.3.2.2

Binnenwanden (22) Aan de binnenwanden worden de volgende eisen gesteld: ▪ De binnenwanden dienen zodanig te worden uitgevoerd dat de ruimteindeling kan worden gewijzigd zonder aanpassing van de draagconstructie van het gebouw; (Uitgezonderd de indeling van de bestaande theaterzaal) ▪ De binnenwanden dienen aan te sluiten tegen de vloerconstructie van de bovengelegen verdieping boven verlaagde plafonds; eventuele leidingdoorvoeren moeten worden afgedicht; ▪ Bij toepassing van metal-stud binnenwanden moeten deze op gewaarmerkte plekken geschikt zijn voor ophanging van wastafels, uitstortgootstenen, wastafels, white-boards, wandkasten en t.v./videoapparatuur. ▪ Binnenwanden dienen geschikt te zijn voor de bevestiging van platen/schilderijen en waar nodig andere voorzieningen; afhankelijk van de functie kan er gekozen worden voor een railsysteem aan het plafond; ▪ Binnenwanden in de ruimten van bibliotheek dienen geschikt te zijn voor de bevestiging van interieurelementen, zoals boekenkasten; ▪ Binnenwanden in bergingen dienen geschikt te zijn voor de bevestiging van schappen, minimaal 4 schappen boven elkaar, elk belast met 25kg/m. ▪ De wanden van de toiletten dienen geschikt te zijn voor toepassing/bevestiging van vrij hangende toiletpotten. ▪ Binnenwanden in gangen en logistieke zones, waaronder het backstage gebied dienen slag- en stootvast uitgevoerd te worden.

6.3.2.3

Vloeren (23) De vloeren dienen aan de volgende eisen te voldoen: ▪ Vanwege de geluidsisolatie en ten behoeve van warmteaccumulatie dienen de vloeren inclusief de dakvloer in steenachtig materiaal uitgevoerd te worden; ▪ Uitgangspunt is een vloer met daarin installaties geïntegreerd; bij het aanbrengen van installatieonderdelen/mantelbuizen en sparingen moet de betonsterkte en de betondekking op de wapening voldoende gewaarborgd zijn; ▪ De contouren van mantelbuizen en leidingen mogen in de afgestorte betonvloer (of wand) niet aan de oppervlakte herkenbaar zijn, de benodigde dekking bepalen op basis van de gekozen vloerafwerking; ▪ Nieuw te realiseren begane grondvloeren dienen een Rc-waarde van minimaal 3,7 m2K/W te hebben. ▪ Te handhaven begane grondvloeren dienen een Rc-waarde van minimaal 2,6 m2K/W te hebben.

Programma van eisen Realisatie theater en bibliotheek Baarn

26

6.3.2.4

Trappen en hellingen (24) Trappen uitvoeren overeenkomstig NEN 3509-1. Buitentrappen dienen in natte toestand een stroefheid te hebben van minimaal 60 volgens de methode Leroux overeenkomstig NEN 2873 incl. A1:1999. In verband met geluidsoverlast dienen trappen niet in staal te worden uitgevoerd, evt. vluchttrappen buiten wel. Locatie en uitvoering van de trappen vaststellen in overleg met de plaatselijke brandweer. De trappen worden benut als vluchtwegen.

6.3.2.5

Daken (27) Aan de daken worden de volgende eisen gesteld:

▪

▪ ▪ ▪ 6.3.2.6

Accumulatie van water op platte daken en beperkt hellende dient te worden voorkomen. Hiertoe dienen benodigde overstort voorzieningen in de constructie te worden opgenomen. De benodigde over stortvoorzieningen moeten worden bepaald op basis van berekeningen door de constructeur. De Rc-waarde van nieuw te realiseren daken bedraagt minimaal 6,3 m2K/W. De Rc-waarde van te handhaven daken bedraagt minimaal 2,1 m2K/W. Platte daken dienen geschikt te zijn voor het aanbrengen van zonneenergiesystemen.

Hoofddraagconstructies (28) Aan de hoofddraagconstructies worden de volgende eisen gesteld: