273895 Jaarstukken 2020 bijlage 1 Jaarstukken 2020 boekwerk
Tekst van het document
Samen vooruit !
Jaarstukken 2020 Jaarverslag Jaarrekening Gemeente Baarn
Inhoudsopgave Hoofdstuk Deel I
Pagina Introductie
Bestuurlijke samenvatting Leeswijzer Lijst van afkortingen Samenstelling bestuur Deel II
Jaarverslag 2020
Programmaverantwoording Programma 1: Dienstverlenend domein Programma 2: Sociaal domein Programma 3: Fysiek domein Programma 4: Ondersteunend domein
1 17 43 75
Paragrafen Lokale heffingen Weerstandsvermogen en Risicobeheersing Onderhoud kapitaalgoederen Financiering Bedrijfsvoering Verbonden partijen Grondbeleid
97 109 119 123 131 137 155
Deel III
Financiële jaarrekening 2020
Exploitatie Het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening en de toelichting Analyse resultaat jaarrekening 2020 op hoofdlijnen Structureel saldo van baten en lasten Incidentele baten en lasten in de jaarrekening 2020 Algemene dekkingsmiddelen Kosten van Overhead Vennootschapsbelasting (VpB) Post voor Onvoorzien Algemene uitkering Structurele en incidentele mutaties reserves Wet normering topinkomens EMU saldo
161 162 164 164 166 167 167 168 168 168 169 169
Toelichting op afwijkingen per programma - Programma 1: Dienstverlenend domein - Programma 2: Sociaal domein - Programma 3: Fysiek domein - Programma 4: Ondersteunend domein Investeringen en restantkredieten
171 171 175 180 183 186
Balans Waarderingsgrondslagen en afschrijvingstermijnen Grondslagen waardering activa en passiva Grondslagen bepaling resultaat Balans op hoofdlijnen Balans in detail
203 203 207 209 210
Toelichting op de balans Immateriële vaste activa Materiële vaste activa Financiële vaste activa Voorraden Vorderingen < 1 jaar Liquide middelen Overlopende activa Eigen vermogen (reserves) Lang vreemd vermogen (voorzieningen, vaste schuld) Kortlopende schuld Overlopende passiva
213 214 218 219 219 220 221 222 226 230 230
Niet uit balans blijkende verplichtingen en rechten Gebeurtenissen nà balansdatum
232 232
Deel IV
Bijlagen
Staat van gewaarborgde geldleningen Staat van Subsidies 2020 Taakvelden per programma Voortgang rekenkameronderzoek
235 236 238 239
Deel I
• • • •
Bestuurlijke samenvatting Leeswijzer Lijst van afkortingen Samenstelling bestuur
Introductie
Bestuurlijke samenvatting
Geachte leden van de raad, Hierbij ontvangt u de jaarstukken 2020. Met dit document leggen wij verantwoording af over het gevoerde beleid, zowel beleidsmatig als financieel. Covid-19 Het jaar 2020 heeft grotendeels in het teken gestaan van de coronacrisis. Over het effect van covid-19 voor de Baarnse samenleving, het gevoerde beleid en de gemeentelijke organisatie bent u uitgebreid geïnformeerd met een viertal RIB’s. In mei, september en december 2020 en in maart 2021. Hieronder volgt een kort resumé. In Baarn hebben het afgelopen jaar zo’n 1600 inwoners covid-19 opgelopen (bron: searchdata.com). Van hen zijn er 27 overleden (peildatum 1 maart 2021). Om de verspreiding van het virus tegen te gaan zijn door het Rijk beperkende maatregelen genomen. De eerste, intelligente lockdown ging half maart in en duurde tot 1 juni. Na een zomer met meer bewegingsvrijheid namen half oktober de beperkingen weer toe. Sinds 15 december zit Nederland in een strenge lockdown. De inperkingen raken onze inwoners, verenigingen en bedrijven hard. In de bestrijding van de gevolgen van de coronacrisis onderscheiden we een drietal fasen: 1. 2. 3.
het opvangen van de klappen; werken aan herstel; werken aan verandering / transitie van de betreffende sector en ons beleid.
In 2020 is alle aandacht nog gericht geweest op het opvangen van de nadelige effecten. Zowel ambtelijk als bestuurlijk zijn de contacten nauwer aangehaald om te bezien hoe het gaat en wat wij vanuit onze rol als gemeente kunnen betekenen. Enkele ondersteunende financiële maatregelen die we hebben getroffen zijn: het bieden van financiële zekerheid aan de aanbieders van jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning, een coulanceregeling voor de verleende subsidies, het uitstellen van huurbetaling en het niet opleggen van precario. Daarnaast kunnen inwoners regelingen aanvragen bij uitvoeringsorganisatie BBS, zoals de Rijksregeling TOZO en TONK. Deze landelijke regelingen hebben er in 2020 voor gezorgd dat er nog geen toename is van beroep op bijstand en schuldhulpverlening. Naast de financiële steun zijn verenigingen geholpen bij het vinden van de weg naar rijkssteun en bij het opzetten van alternatieve activiteiten binnen wat wel mogelijk is. Ook hebben we het mogelijk gemaakt voor de horeca-ondernemers om hun terrassen te vergroten. Hiernaast is veel werk verricht voor het organiseren van de noodopvang door scholen en kinderopvang en het uitbreiden van de laagdrempelige telefonische contacten vanuit Pit Baarn. Met deze activiteiten zijn veel van de ervaren problemen in de gezinnen (gedeeltelijk) ondervangen.
De inperkingen hebben er ook toe geleid dat mensen er meer op uit trokken in de natuur. Dit legde een behoorlijke druk op onze natuurgebieden. Gedurende grote delen van het jaar is een stevige inzet geweest van verkeersregelaars en handhavers om deze stromen in goede banen te leiden. Ook de gemeentelijke organisatie zelf is natuurlijk geraakt door de crisis. Veruit De meeste medewerkers werken vanuit huis. Met het sluiten van scholen en kinderopvang was dit voor een deel van hen zonder meer uitdagend te noemen. Daarnaast is het gemeentehuis ingericht om veilig te kunnen werken. Mede hierdoor heeft de dienstverlening aan onze inwoners gewoon voortgang kunnen vinden. Er is veel geïnvesteerd in het digitaal werken, waaronder ook het digitaal vergaderen door de gemeenteraad. Er is duidelijk sprake geweest van extra inspanningen. Dit heeft er dan ook toe geleid dat een deel van de geplande werkzaamheden niet gerealiseerd zijn. Een deel van de activiteiten en doelstellingen zal daardoor pas in 2021 gerealiseerd worden. Hierover vindt u meer in het jaarverslag. Op het gebied van de inkomensvoorziening verwachten we dat, nu de crisis langer duurt, in 2021 het aantal werklozen, bijstandsuitkeringen en schuldhulpaanvragen zal toenemen. Zoals u in de RIB’s heeft kunnen lezen, wordt daar samen met de BBS op geanticipeerd. Dit extra beroep kan meerdere jaren duren.
Samen met het veld wordt inmiddels gewerkt aan herstelplannen. Hierbij zal ook in 2021 nog geruime tijd sprake zijn van de ondersteuning, zoals we deze in 2020 hebben verleend. Deze herstelplannen zijn bijvoorbeeld gericht op het weer krijgen van nieuwe leden voor onder andere de cultuur- en sportverenigingen. Dit is tijdens de crisis achtergebleven ten opzichte van andere jaren. Vooralsnog zijn er geen signalen uit het veld dat bij of na de herstelplannen behoefte is aan fundamentele beleidswijzigingen, c.q. transitie binnen de verschillende sectoren. Dat betekent dat we ons vooralsnog beperken tot de herstelplannen en tijdens de uitvoering hiervan zullen bezien of deze behoefte alsnog ontstaat. Inhoudelijke ontwikkelingen Dienstverlening versneld gedigitaliseerd. Door de coronapandemie heeft online dienstverlening aan belang gewonnen. Diverse klantprocessen zijn digitaal verbeterd, waardoor ze meer en beter benut worden. De uitrol van de mobiele werkplekken en MS365 is versneld. Hierdoor kan, dankzij chat en beeldbellen, beter op afstand gewerkt worden. Ook de gemeenteraad kon hierdoor digitaal vergaderen. Criminaliteit is afgenomen. Mede dankzij de coronamaatregelen is de geregistreerde criminaliteit met 5% afgenomen. Deze daling is groter dan in de rest van Midden-Nederland (-3%). Met name inbraken, zakkenrollen en autokraken kenden een daling.
Wel is sprake van meer (jongeren)overlast en cybercriminaliteit.
Inkomenszekerheid in tijden van covid-19 De BBS heeft de uitvoering van de landelijke inkomensregelingen TOZO en TONK op zich genomen. Mede hierdoor is er (nog) geen sprake van toenemend beroep op de bijstand en schuldhulpverlening. Ook zijn het schuldhulpverleningsbeleid en het actieplan armoedebestrijding herijkt. Mede hierdoor is de BBS klaar om de alsnog verwachte toenemende instroom op te vangen. Zorg voor elkaar De brede nota Sociaal Domein is opgesteld en door de raad vastgesteld. Belangrijk is dat de zorg, ook tijdens coronacrisis, grotendeels doorgang heeft gevonden. Juist in deze tijd zijn ook extra activiteiten ontwikkeld om de (mentale) gevolgen van covid-19 op te vangen. Denk aan de noodopvang op basisscholen en BSO’s, het opzetten van een speciaal digitaal jongerenplatform Young Creators en de inzet in het programma Eén tegen eenzaamheid. Toekomstbestendige voorzieningen De verbouwing van het zwembad de Trits is afgerond. Hiermee kan het weer 30 jaar verder. Ook heeft de raad besloten het theater De Speeldoos op de huidige locatie te gaan vernieuwbouwen. Hiermee wordt ook ruimte gecreëerd voor het samengaan met onder andere de bibliotheek. Duurzaamheid In het kader van de energietransitie is samen met de regio een concept Regionale Energie Strategie (RES) en een Transitievisie warmte opgesteld. Beide zijn door de raad vastgesteld.
Mede dankzij de inspanning van onze partners is een Klimaatkrant met tips voor verduurzaming uitgebracht en zijn ook 125 energieadviezen afgegeven, 330 (kleine) RRE-subsidies verleend, zijn 5 laadpalen voor elektrische auto’s geplaatst en is het aantal zonnepanelen op daken in 2 jaar tijd verdubbeld. Opknappen Paleis Soestdijk een stap dichterbij. Het voorontwerpbestemmingsplan Paleis Soestdijk is door de gemeenteraad in 2020 vrijgegeven voor inspraak. Dit besluit is mede gebaseerd op tal van onderzoeken en de adviezen van de klankbordgroepen. Hierbij zijn belangrijke politieke aandachtspunten gemarkeerd voor de verdere uitwerking. Daarmee worden de plannen steeds concreter en heeft de MeijerBergman Erfgoedgroep een basis voor verdere uitwerking Woningbouw Er is een grote behoefte aan met name betaalbare woningen. In de Baarnsche Zoom moet het grootste deel daarvan gerealiseerd gaan worden. Voor dit project zijn met het vaststellen van de ontwikkelingsstrategie de belangrijkste bouwstenen voor het ruimtelijk kader vastgesteld. Daarnaast is nog tal van andere projecten gerealiseerd. Omgevingswet opnieuw uitgesteld De invoering is door het Rijk uitgesteld tot 1 januari 2022. De voorbereidingen op deze wet zijn gewoon doorgegaan.
Er is een nieuw systeem voor vergunningverlening, toezicht en handhaving aangeschaft, de raad heeft de verordening voor de fysieke leefomgeving vastgesteld en wordt inmiddels samengewerkt met de raadscommissie en omgevingspanel. Cantonspark opgeknapt In 2020 is gestart met de revitalisatie van het Cantonspark. De voormalige botanische tuin was sleets en verschraald, ondanks inzet van de stichting vrienden van het Cantonspark en de gemeente. Hierbij
is een aantal oude en zieke bomen gerooid, zijn oude zichtlijnen hersteld en is ruimte gemaakt voor nieuwe beplanting. Na de zomer van 2020 is gestart met de aanleg van nieuwe paden met een nieuwe brug, twee nieuwe entrees (Faas Eliaslaan en Abel Tasmanlaan) en het grondwerk voor de nieuwe beplantingsvakken. De werkzaamheden zijn begin 2021 afgerond. Financiële toelichting Ook op de gemeentelijke financiën heeft de coronacrisis effect gehad. Zowel de lasten als de baten zijn door de crisis materieel beïnvloed; de gemeentelijke lasten zijn gestegen (coronamaatregelen) en de gemeentelijke baten (diverse belastingen en heffingen) zijn gedaald. Daar staat tegenover dat de gemeente extra rijksbijdragen heeft ontvangen om de extra lasten en gederfde inkomsten op te vangen. Deze bijdragen waren grotendeels toereikend om alle extra lasten en gederfde inkomsten te compenseren. De jaarrekening 2020 kent een lastenvolume van € 66.600.000 en een bate volume van € 64.655.000 en daarmee een saldo van baten en lasten van € 1.474.000 negatief (vóór bestemming) en een gerealiseerd resultaat nà bestemming van € 572.000 negatief. Dit negatieve resultaat wordt veroorzaakt door diverse financiele posten met voor- en nadelen. Op pagina 163 van het boekwerk staat een overzicht met de grotere afwijkingen.
Bij de toegenomen lasten gaat het onder andere om extra kosten voor de bijdrage aan ondernemers (Tozo) en gesubsidieerde instellingen, maar ook bijvoorbeeld voor veilige raadsvergaderingen of het coronaproof inrichting van het gemeentehuis. Aan de batenkant gaat het enerzijds om de ontvangen bedragen voor de Tozo en TONK regeling en gederfde baten anderzijds. Bij gederfde baten moet gedacht worden aan niet-opgelegde precario- en toeristenbelasting, niet gefactureerde huren en nietgefactureerde marktgelden. Voor een goed beeld van de effecten op de financiële positie is een aantal financiële kengetallen gedefinieerd. Het betreft de schuldquote, solvabiliteit, financieringssaldo, structurele exploitatieruimte, structureel saldo en gerealiseerd saldo nà bestemming. Deze kengetallen worden beschreven in de paragraaf Weerstandsvermogen en Risicobeheersing op pagina 118.
Leeswijzer
Opbouw jaarstukken De Jaarstukken 2020 bestaan uit het Jaarverslag 2020 (programmaverantwoording en paragrafen) en de Jaarrekening 2020 (programmarekening met toelichting en de balans met toelichting). Opbouw en inhoud van de jaarstukken (en begroting) zijn voor een belangrijk deel voorgeschreven door de bepalingen in het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV). De jaarstukken zijn een directe afspiegeling van de begroting. Bij de inhoud van beide heeft een gemeente enige vrijheid in de samenstelling. Zo kan de gemeente zelf kiezen hoeveel en welke programma’s worden opgenomen. In de programma’s moet aandacht besteedt worden aan de drie ‘W-vragen’: Wat wilden wij bereiken?, Wat hebben we daarvoor gedaan?, Wat heeft het gekost? De inhoud van de paragrafen ligt ook vast in het BBV. Het jaarrekeninggedeelte en de balans met de toelichting kennen een standaard opzet. In schema: BEGROTING
JAARSTUKKEN
Beleidsbegroting Programmaplan Paragrafen
Jaarverslag Programmaverantwoording Paragrafen
Financiële begroting Overzicht van baten en lasten in de begroting met toelichting Uiteenzetting financiële positie met toelichting
Jaarrekening Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening met toelichting Balans met toelichting SiSa verklaring
Jaarverslag Programma’s Alle programma’s beginnen met de bestuurlijke verantwoordelijkheid, de hoofdpunten van het collegeprogramma en de “Highlights” binnen het beleidsveld in het beschreven jaar. Vervolgens komen de bestuurlijke producten aan bod. De 35 verplichte kengetallen zijn te raadplegen op waarstaatjegemeente.nl. Per bestuurlijk product worden vaste onderdelen opgenomen die een weergave zijn van de Begroting 2020. Deze onderdelen zijn: • Doelstellingen • Voorgenomen acties • Realisatie
Wat wilden wij bereiken (rood gemarkeerd); Wat zouden we daarvoor doen? Wat hebben we bereikt?
• •
Prestaties en kengetallen; Financieel overzicht.
Belangrijk! Bij de financiële cijfers zijn de lasten met een positief getal weergegeven en baten met een negatief getal. Dat betekent dat een positief rekeningsaldo met een negatief getal wordt weergegeven, een negatief rekeningsaldo met een positief getal. Onttrekkingen uit de reserves en voorzieningen zijn voor de exploitatie een bate en dus een negatief getal. Toevoegingen zijn lasten voor de exploitatie en dus een positief getal. Voor de leesbaarheid is gekozen voor een afronding op € 1.000. Het kan gebeuren dat hierdoor bij afronding een minimaal verschil optreedt. Daar waar bedragen op € 1,- staan, wordt dat in de tabel toegelicht. Paragrafen De paragrafen geven een dwarsdoorsnede van de begroting, bezien vanuit een bepaald perspectief. Het gaat om beleidslijnen voor beheersmatige aspecten die financiële gevolgen kunnen hebben en/of van belang zijn voor het realiseren van de programma’s. Deze informatie komt in de begroting veelal versnipperd voor en is daardoor in die vorm minder inzichtelijk voor de gemeenteraad. Bedoeling van de paragrafen is dat de raad de juiste en integrale informatie krijgt om zijn kaderstellende en controlerende rol ook op de beheersmatige aspecten te vervullen. De kwaliteit daarvan is immers van belang voor een continue, effectieve en efficiënte dienstverlening door de gemeente.
Het BBV schrijft de minimale inhoud van de verplichte paragrafen voor. In de begroting worden per verplichte paragraaf de beleidsvoornemens gepresenteerd. In het jaarverslag wordt verantwoording afgelegd over de mate van realisatie daarvan. Wanneer de gemeenteraad dit noodzakelijk acht, kan zij besluiten aan de verplichte paragrafen specifieke eisen toe te voegen of extra paragrafen voor te schrijven. De verplichte paragrafen zijn: • • • • • • •
Lokale heffingen; Risico’s en weerstandsvermogen; Financiering; Bedrijfsvoering; Onderhoud kapitaalgoederen; Verbonden partijen; Grondbeleid.
Jaarrekening De jaarrekening is de financiële vertaling van de beleidsverantwoording. Dit onderdeel geeft een weergave van de exploitatierekening en van de balans. Beide onderdelen worden in het BBV voorgeschreven voor wat betreft opbouw en inhoud. De onderdelen zijn: • • • • • • • • •
Analyse resultaat op hoofdlijnen; Staat van gerealiseerde baten en lasten; Incidentele baten en lasten; Post voor Onvoorzien; Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien; Algemene uitkering; Wet normering topinkomens; Toelichting op de exploitatie; SiSa verklaring.
Balans • • • •
Grondslagen waardering; Balans op hoofdlijnen; Balans; Toelichting op de balans.
Verplichtingen en rechten buiten de balans om. Gebeurtenissen na balansdatum. SISa verantwoording Bijlagen Staat F: gewaarborgde geldleningen en garantstellingen 2020 Subsidies 2020 Taakveldenrekening 2020
Lijst van afkortingen
Afkorting
Omschrijving
AO/IC APV ARG AVU AWBZ AWT BAG BBV BBS Bbz BGT Bibob BNG BON BSN BUIG
Administratieve organisatie / Interne controle Algemene Plaatselijke Verordening Ambtelijke Regiegroep Regio Amersfoort Afvalverwijdering Utrecht Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten Afvalwaterteam Soest Basisregistratie Adressen en Gebouwen Besluit Begroting en Verantwoording Sociale Dienst Baarn Bunschoten Soest (gemeenschappelijke sociale dienst) Besluit bijstandsverlening zelfstandigen Basisregistratie Grootschalige Topografie Bevordering integriteitsbeoordeling openbaar bestuur BNG-Bank (Bank Nederlandse Gemeenten) Baarns OndernemersNetwerk Brede School Noord Rijksbudget voor betaling van uitkeringen participatie-wet incl.
IOAZ, IOAW en Bbz 2004 Bestuursrapportage Basisregistratie Personen Contactgroep Baarnse Bedrijven Centraal Bureau voor de Statistiek Centrum Indicatiestelling Zorg Centrum Jeugd en Gezin Commanditaire Vennootschap Digitale identiteit (systeem waarmee overheden digitaal een identiteit kunnen controleren) Programma Elektronische Gemeente Economische en Monetaire Unie Energieprestatiecoëfficiënt Functioneel Periodieke Uitkering / Functioneel Leeftijdsontslag Gemeentelijke Basisadministratie Gemeentelijke Gezondheidsdienst Gemeentelijke Gemeenschappelijke Infrastructuur Grondexploitatie Gemeentelijk Rioleringsplan Gemeentelijk Verkeer- en Vervoersplan Gemeentewet Functiewaarderingsmethodiek Human Resource - 21 Incidenteel aanvullende uitkering Integraal beheerplan openbare ruimte Integraal Huisvestingsplan Instituut Midden- en Kleinbedrijf
Burap BRP CBB CBS CIZ CJG CV DigiD EGEM-i EMU EPC FPU/FLO GBA GGD GGI GREX GRP GVVP Gw HR-21 IAU IBOR IHP IMK
ILB IOAW IOAZ i-NUP ISV-2 IVP JOR KCB KCC Marap MJOP MT NBS NIBUD NIEGG NME NNGB OAD OMU OOGO OR OZB P&C PGB PO/VO POB PPN PPS PFAS PWVE RES RID (Utr) RMC RMN RNI RUD RWA S/I SB|G SBO SBSB SiSa SMT SPP Staat C Staat D Staat E
Individueel Loopbaanbudget Inkomensvoorziening Oudere en Arbeidsgehandicapten Werknemers Inkomensvoorziening Oudere en Arbeidsgehandicapten Zelfstandigen Implementatieagenda Nationaal Uitvoeringsprogramma Investeringsprogramma Stedelijke Vernieuwing - 2 Integraal Veiligheidsplan Justitieel Overleg Risicojongeren Kringloopcentrum Baarn Klantcontactcentrum Managementrapportage Meerjarenonderhoudsplanning Managementteam Nieuwe Baarnsche School Nationaal instituut voor budgetvoorlichting Niet in exploitatie genomen gronden Natuur- en Milieu-educatie centrum Nationale Norm Gezond Bewegen Omgevingsadressendichtheid OntwikkelingsMaatschappij Utrecht Op overeenstemming gericht overleg Ondernemingsraad Onroerendezaakbelasting Planning- & Controlcyclus Persoons gebonden Budget Primair onderwijs/Voortgezet onderwijs Platform Ondernemend Baarn Perspectiefnota Publiek Privaatrechtelijke Samenwerking Poly- en perfluoralkylstoffen Platform Water Vallei & Eem Regionale Energie Transitie Regionale ICT-Dienst (Utrecht) Regionaal Meld- en Coördinatiepunt Reinigingsbedrijf Midden Nederland Register Niet-Ingezetenen Regionale UitvoeringsDienst Utrecht Regionaal Sociaal Werkvoorzieningsschap Amersfoort Structureel/Incidenteel Servicebureau Gemeenten Speciaal Basisonderwijs Stichting Sport & Bewegen Senioren Baarn Single information Single audit Sociaal Medisch Team Strategisch Personeelsplan Staat
van vaste activa (immaterieel, materieel, financieel) Staat van Reserves en Voorzieningen Staat van opgenomen geldleningen
Staat F Staat van gewaarborgde geldleningen SROI Social Return on Investment SVB Sociale Verzekeringsbank Sw Sociale werkvoorzieningen SWB Stichting Welzijn Baarn TC Teamcoördinator TOP's Toeristische Overstap Punten U/I Uitgaaf/Inkomst UWV Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen VANG Van Afval Naar Grondstof V/N Voordeel/Nadeel VE Vervuilingseenheid vGRP verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan VIC Verbijzonderde Interne Controle VOF Vennootschap onder Firma VRI Verkeersregelinstallatie (verkeerslicht) VRU Veiligheidsregio Utrecht (V)SO (Voortgezet) Speciaal Onderwijs VSV Voortijdig schoolverlaters VVE Voor- en vroegschoolse educatie VVP Verkeer- en vervoersplan Wabo Wet algemene bepalingen omgevingsrecht Wajong Wet arbeidsgehandicapten jongeren Wet OKE Wet Ontwikkelingskansen door Kwaliteit en Educatie WIJ Wet Investeren in Jongeren WGA Werkhervatting gedeeltelijk arbeidsgeschikten WMMN Welstand Monumenten Midden Nederland Wmo Wet maatschappelijke ondersteuning WOB Wet openbaarheid van bestuur WSW Wet sociale werkvoorziening WTCG/CER Wet tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten / Compensatieregeling eigen risico WWB Wet werk en bijstand WWI Wet Werk en Inkomen Loket WZW Loket Wonen, Zorg & Welzijn WOZ Waardering Onroerende Zaken WWnV Wet Werk naar Vermogen ZV Ziekteverzuim Zvw Zorgverzekeringswet
Samenstelling bestuur in 2020
Burgemeester Mark Röell Taken: Openbare orde en veiligheid, Veiligheidsregio Utrecht, kabinetszaken, bestuurlijke en juridische zaken, burgerzaken, Regio Amersfoort, communicatie (public relations, city marketing), archief.
Wethouder Erwin Jansma Taken: ruimtelijke ordening, economische zaken, werk en inkomen, recreatie & toerisme, welstand en monumenten, volkshuisvesting en sport.
Wethouder Hugo Prakke Taken: financiën, P&O-beleid, strategisch vastgoed, communicatie (beleid, dienstverlening, burgerparticipatie), inkoopbeleid, onderwijs, kunst en cultuur, klantcontactcentrum (KCC), ICT en duurzaamheid (energietransitie en financiële arrangementen).
Wethouder André van Roshum Taken: jeugd, Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo), sociaal cultureel werk, regionale samenwerking sociaal domein, lokaal team.
Wethouder Jannelies Vissers Taken: duurzaamheid (verduurzaming, BKA, duurzame mobiliteit, watermanagement), milieu, verkeer, inrichting en beheer openbare ruimte, begraafplaatsen en volksgezondheid.
Gemeentesecretaris Abdou Najib De gemeentesecretaris / algemeen directeur staat de leden van het college van B&W terzijde bij de uitoefening van hun taken en leidt de gemeentelijke organisatie. Nà zijn pensionering per december 2020 is Cynthia Creveld aangetreden als zijn opvolgster
Deel II
Jaarverslag
Programmaverantwoording Paragrafen
Programmaverantwoording • • • •
Programma 1 Programma 2 Programma 3 Programma 4
Dienstverlenend domein Sociaal domein Fysiek domein Ondersteunend domein
Paragrafen • • • • • • •
Lokale heffingen Weerstandsvermogen en Risicobeheersing Onderhoud kapitaalgoederen Financiering Bedrijfsvoering Verbonden partijen Grondbeleid
Programma’s
• • • •
Programma 1 Programma 2 Programma 3 Programma 4
Dienstverlenend domein Sociaal domein Fysiek domein Ondersteunend domein
Programma 1:
Dienstverlenend Domein
BESTUURLIJKE VERANTWOORDELIJKHEID Burgemeester Mark Röell Wethouder Hugo Prakke Wethouder Erwin Jansma
WAT IS HET BEOOGDE MAATSCHAPPELIJK EFFECT De vraag van inwoners, bedrijven en maatschappelijke instellingen naar de wijze waarop wij als gemeente onze producten en diensten leveren, verandert. Wij zijn dan ook steeds op zoek naar slimme en efficiënte manieren om onze dienstverlening in te zetten. De digitale dienstverlening neemt toe en is een belangrijk onderdeel van onze bedrijfsprocessen. Om dit effect te bereiken, geven we uitvoering aan de volgende strategische doelen.
STRATEGISCHE DOELEN 1
Wij zijn er voor de inwoners, bedrijven en organisaties.
2
Onze dienstverlening kenmerkt zich door heldere communicatie.
3
Onze inwoners kunnen zelf digitaal onze diensten gebruiken maar onze dienstverlening blijft persoonlijk voor wie dat nodig heeft.
4
Wij zorgen dat onze informatievoorziening beveiligd, betrouwbaar, beschikbaar en bruikbaar is.
5
Onze inwoners zijn veilig in onze gemeente.
1
PRODUCTEN 100 110 120 130 140
Klantcontactcentrum (KCC) Informatiemanagement Openbare orde, crisisbeheerding en Veiligheid Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving Vorstelijk Baarn
BELEIDSKADERS Preventie- en handhavingsplan alcohol Integraal Handhavingsplan 2018 - 2022 Integraal Veiligheidsplan BES 2019 - 2022 Visie op Dienstverlening 2019
2
Gemeente Baarn: Jaarverslag 2020 - Programma 1: Dienstverlenend domein
100
Klantcontactcentrum
Covid-19 De coronapandemie heeft ons laten zien hoe belangrijk de toegankelijkheid van de online dienstverlening en zorgdragen voor actuele, betrouwbare informatie voor jong en oud is. Voorwaarde hiervoor is en blijft dat de gemeente beschikt over de juiste actuele persoonlijke gegevens waarbij het beheer zo is georganiseerd dat fraude en misbruik van die gegevens wordt voorkomen. Wat zouden we daarvoor gaan doen?
Wat hebben we bereikt?
DOEL: De inwoner staat centraal. Wij optimaliseren de dienstverlening aan onze Door het verzamelen en duiden van data hebben inwoners. we verbeteringen doorgevoerd bij onder andere producten als verhuizing, uittreksels en melding Wij voeren acties en maatregelen uit die zijn woon- en leefomgeving. De wijzigingen zorgden opgenomen in het uitvoeringsprogramma van de voor 15 - 25% meer inwoners die een formulier Visie op Dienstverlening. afrondden dan voorheen. Dit leidt tot een toename van digitale aanvragen van deze producten van gemiddeld 10 - 15%. Inmiddels is ook een klanttevredenheidsonderzoek per product gestart. Wij richten elk proces bij een dienstafname zo In 2020 zijn processen ingericht conform de leaneffectief en efficiënt mogelijk in, via de LEAN- methodiek. Als gevolg hiervan zijn verbeteringen methodiek. doorgevoerd in het proces en heeft een sessie plaatsgevonden met in en externe partijen. Wij schaffen een applicatie aan voor het Baarns Zowel in- als extern is onderzoek gedaan naar een Contact Centrum waarmee we voorzien in een applicatie die aansluit bij onze huidige behoefte aan een digitaal systeem met een applicatiesystemen. Dit heeft nog niet geleid tot databank met actuele informatie. een passende kennisbank.
Wij doen onderzoek naar de mogelijkheden per Het verminderen van regels in relatie tot domein voor het verminderen van het aantal klantgerichte dienstverlening heeft aandacht bij regels. het herontwerp en verbeteren van de (online) processen. Er heeft geen specifiek onderzoek plaatsgevonden. DOEL: Onze dienstverlening kenmerkt zich door heldere communicatie. Wij organiseren een jeugdtop om jongeren in de Er is geen grootschalige jeugdtop georganiseerd. leeftijd van 12 - 18 jaar meer te betrekken. Vanwege de coronacrisis is gekozen voor een meer kleinschalige ontvangst van de leerlingenraden
3
Gemeente Baarn: Jaarverslag 2020 - Programma 1: Dienstverlenend domein
van de basisscholen op het gemeentehuis. Geplande gastlessen op de Waldheim MAVO zijn door de coronamaatregelen ook niet doorgegaan. DOEL: Onze processen zijn begrijpelijk en betrouwbaar. Wij voeren een kwaliteitsaudit uit gericht op het Er zijn twee kwaliteitsadviseurs aangesteld die zijn kwaliteitsmanagementsysteem van de organisatie gestart met een plan van aanpak voor het verder en intensiveren deze om de processen goed te borgen van de kwaliteit. De zelfaudits zijn borgen. succesvol afgerond. Wij digitaliseren de begraafplaatsadministratie Dit wordt vervolgd in 2021. Hier is minder door een adequate aansluiting van diverse vooruitgang in geboekt dan gepland. financiële onderdelen. DOEL: Een betrouwbaar en veilig Baarn. In het kader van de landelijke aanpak We hebben gekeken naar de mogelijkheden. De adreskwaliteit brengen we naast bewoning ook complexiteit van de opgave maakt dat we hier in andere vraagstukken over veiligheid en 2021 verder vorm aan geven. leefbaarheid in beeld. We onderzoeken adressen waar twijfels over bestaan. Voor adresonderzoek ter plaatse worden Dit wordt vervolgd in 2021. Hier is minder specifieke burgerzaken medewerkers opgeleid. vooruitgang in geboekt dan gepland. In regionaal verband werken we samen om Dit is een continu proces. We werken nadrukkelijk identiteitsfraude tegen te gaan. samen om onze burgers te beschermen tegen fraude en misbruik.
We schaffen apparatuur aan om identiteitsfraude In 2020 lag de nadruk vooral op de verbetering van op te sporen. de online dienstverlening. In 2021 wordt de apparatuur aangeschaft. DOEL: Administratieve lastenverlichting. Door processen te vereenvoudigen te digitaliseren We zijn begonnen met de 2 eerste processen en worden de administratieve lasten voor de burger dit zal verder worden uitgebreid. verlaagd.
4
Gemeente Baarn: Jaarverslag 2020 - Programma 1: Dienstverlenend domein
110
Informatiemanagement
Met Informatiemanagement zorgen we ervoor dat de informatiebehoeften vanuit de inwoner en organisatie wordt vertaald in informatievoorziening die de dienstverlening ondersteunt. Wat zouden we daarvoor gaan doen?
Wat hebben we gedaan?
DOEL: Toekomstbestendige digitale informatievoorziening. Implementatie van het Programma Digitalisering. Inwonergericht werken Om inwoners goed van dienst te zijn is samenwerking en onderlinge afstemming tussen medewerkers van groot belang. Zaakgericht/inwonergericht werken, een goed gebruik van het zaaksysteem en een compleet (digitaal) archief helpt daarbij. In 2020 zijn alle medewerkers getraind in inwonergericht werken en werken met het zaaksysteem. Ook zijn per team zaakregisseurs benoemd die fungeren als aanspreekpunt binnen het eigen team en als contactpersoon voor team Informatiebeheer. daarmee hebben we de basis gelegd voor het continu verbeteren van onze processen. ICT Binnen de RID samenwerking wordt al langer gewerkt aan de inzet van nieuwe ICT techniek. Deze ontwikkeling (Microsoft 365) is in Baarn al in 2019 ingezet met de uitrol van de mobiele ICT werkplek in de vorm van Microsoft Surfaces. Hiermee is een randvoorwaarde ingevuld om plaats- en tijdsonafhankelijk te kunnen werken. In maart 2020 is deze ontwikkeling door de ontwikkelingen rond covid-19 in een stroomversnelling gekomen. In RID verband is in mei versneld de mogelijkheid om te kunnen chatten en beeldbellen beschikbaar gekomen. Niet alleen voor de ambtelijke organisatie; ook de gemeenteraad heeft op basis van deze techniek in digitale vorm met elkaar afgestemd.
Gegevensmanagement In 2020 is een nulmeting uitgevoerd naar de stand van zaken rond gegevensmanagement en de
5
Gemeente Baarn: Jaarverslag 2020 - Programma 1: Dienstverlenend domein
basisregistraties. De nulmeting is gebaseerd op de GEMMA scorecard gegevensmanagement van de VNG. Vervolgens is de gewenste situatie in 2022 vastgesteld. Op basis daarvan is in het routeplan bepaald welke actiepunten we moeten doorvoeren om te bereiken dat de gemeente Baarn haar gegevensmanagement naar een kwalitatief hoger niveau tilt en een goede basis legt voor het digitaal afhandelen van alle processen in 2022. DOEL: Informatieveiligheid Implementatie van software ter ondersteuning 2020 was het eerste jaar dat de Baseline van de invoering Baseline Informatiebeveiliging Informatiebeveiliging Overheid (BIO) van kracht is Overheid (BIO). en het eerste jaar dat deze gebruikt werd als grondslag van de Eenduidige Normatiek Single Information Audit (ENSIA) en de daaraan gekoppelde audits. Voor de ENSIA ronde 2019 en de ronde 2020 is respectievelijk de verantwoordingsfase en de beantwoordingsfase tijdig en met goed gevolg afgerond. In het najaar 2020 is de software geïmplementeerd en zijn de CISO’s opgeleid. Verder heeft de RID nader onderzoek gedaan naar de gebeurtenis eind 2020 bij de gemeente Hof van Twente. De RID heeft geconcludeerd dat de geadviseerde preventieve maatregelen reeds bij hen bekend waren en de uitvoering van de maatregelen belegd is.
Vandaar bestaat vanuit het perspectief van de RID geen aanwijzingen dat onze organisatie op dit moment een hoger risico loopt op een vergelijkbaar incident. DOEL: Bewuste medewerkers op het gebied van informatiebeveiliging en privacy. Aanbieden online training i-Bewustzijn aan alle Aan de vaste en nieuwe medewerkers zijn de medewerkers. trainingen aangeboden. DOEL: Telefonische bereikbaarheid vergroten Organisatiebreed beschikbaar stellen van mobiele Met de aanschaf en het beschikbaar stellen van telefonie. mobiele telefoons is de mobiele bereikbaarheid van de medewerkers vergroot. Dit bevorderde de onderlinge communicatie terwijl de medewerkers
6
Gemeente Baarn: Jaarverslag 2020 - Programma 1: Dienstverlenend domein
voornamelijk thuis werkten, als gevolg van de coronamaatregelen. DOEL: Samenwerken in een keten met andere organisaties Kantoorautomatisering 'in the cloud' brengen. In Baarn is in 2020 de uitrol van de mobiele ICT werkplek vanwege de coronamaatregelen in een stroomversnelling gekomen. Medewerkers kregen daarmee de mogelijkheid tot plaats- en tijdonafhankelijk werken. In RID verband is in mei versneld de mogelijkheid om te kunnen chatten en beeldbellen beschikbaar gekomen. Niet alleen voor de ambtelijke organisatie; ook de gemeenteraad heeft op basis van deze techniek in digitale vorm met elkaar kunnen vergaderen. Deze diensten worden vanuit de cloud aangeboden.
7
Gemeente Baarn: Jaarverslag 2020 - Programma 1: Dienstverlenend domein
120
Openbare orde, Veiligheid en Crisisbeheersing
Wat waren de highlights in 2020? Vanaf maart 2020 heeft de gemeentelijke organisatie te maken met een nieuwe en uitzonderlijke situatie vanwege de bestrijding van covid-19. Via diverse raadsinformatiebrieven is daarover gecommuniceerd. Door inspanningen van vele medewerkers van de gemeente zijn de landelijke maatregelen naar lokaal niveau vertaald en is invulling gegeven aan versoepelende of juist beperkende richtlijnen. Hoewel de handhavers en andere partners in dit taakveld hier veel werk aan hebben gehad zijn hier in algemene zin op het gebied van openbare orde geen bijzonderheden over te melden. De inschatting vooraf van de consequenties van de nationale intocht van Sinterklaas voor de openbare orde zijn ook door de beperkingen van de richtlijnen goed beheersbaar gebleken. 2020 is het jaar waarin het Plan van Aanpak ondermijning tot uitvoering is gekomen. Door speciaal toegewezen capaciteit heeft de gemeente haar voornemens kunnen uitvoeren en ook de coördinerende rol op het thema ondermijning kunnen invullen. Daarnaast heeft de interpretatie en handhaving van de noodverordening en later de tijdelijke wet maatregelen covid-19 vanaf maart veel en in eerste instantie onverwacht extra inzet gevraagd.
De wetswijziging van de wet Bijzondere opneming psychiatrische ziekenhuizen naar de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg is op 1 januari 2020 ingegaan en heeft ervoor gezorgd dat interne processen en verantwoordelijkheden aangepast zijn. Wat zouden we daarvoor gaan doen?
Wat hebben we gedaan?
Veiligheid DOEL: Opstellen van een vandalismemeter die de kosten van vandalismebestrijding inzichtelijk maakt. Wij publiceren dit overzicht na ieder kwartaal. In 2020 is drie keer de vandalismemeter gepubliceerd. Abusievelijk is de vandalismemeter van het tweede kwartaal niet gepubliceerd. In het Veiligheidsprogramma 2021 zal het totale schadebedrag aan vandalisme over 2020 worden weergegeven. DOEL: Er is blijvend aandacht voor het voorkomen van radicalisering door vroegsignalering, ondermijning en georganiseerde criminaliteit. Wij zijn onderdeel van gremia die frequent bij Signalen van mogelijke radicalisering kunnen elkaar komen, waarin signalen en ontwikkelingen gemeld worden bij de beleidsmedewerker OOV. worden besproken en acties worden afgestemd. Indien nodig, wordt dit signaal besproken in het casusoverleg radicalisering. Hierbij sluiten, naast gemeenten, ook OM, politie, Raad voor de Kinderbescherming en andere partners aan.
8
Gemeente Baarn: Jaarverslag 2020 - Programma 1: Dienstverlenend domein
Signalen van ondermijning, die door inwoners of professionals worden ingebracht, worden besproken in het lokale ondermijningsoverleg. Indien nodig, wordt een plan van aanpak ontwikkeld en uitgevoerd, samen met partners als het RIEC MN, politie, Belastingdienst en het OM. Ook nemen we deel aan de regionale werkgroep Georganiseerde, Ondermijnende Criminaliteit. DOEL: Vaststellen en uitvoeren Veiligheidsprogramma 2020 op basis van het integraal veiligheidsplan BES 2019 - 2022. Wij voeren diverse acties uit ter verbetering van de In het Veiligheidsprogramma 2020 zijn acties veiligheid in 2020. Zie beleidsindicatoren. beschreven die zijn uitgevoerd. Zo is aandacht gegeven aan preventie van woninginbraak, is er een integrale schouw geweest met focus op ondermijning op alle bedrijventerreinen en worden de ontwikkelingen rond jeugdgroepen continu gemonitord. Over het geheel is de geregistreerde criminaliteit in Baarn met 5 procent gedaald vergeleken met een jaar eerder. Het is het laagste aantal misdrijven in de afgelopen jaren. In de rest van Midden-Nederland was een daling in de criminaliteit te zien van gemiddeld 3 procent. Opvallende dalers in Baarn vorig jaar waren het aantal (gepoogde) woninginbraken en gevallen van veelvoorkomende criminaliteit, zoals autokraken, zakkenrollen en vernielingen.
Stijgingen waren onder meer te zien in het aantal gevallen van jongerenoverlast en cybercriminaliteit. DOEL: Uitvoering Plan van Aanpak van ondermijning. Door het tijdelijk vrijmaken van 0,5 fte in de Voor het gehele BES-gebied is een eenduidig bestaande formatie geven wij hier vanaf eind 2019 BIBOB-beleid ontwikkeld. Dit zal begin 2021 verder invulling aan. vastgesteld worden. Het periodiek ondermijningsoverleg, waarin mogelijke verdachte ontwikkelingen worden besproken en acties worden afgestemd, is in 2020 diverse keren (online) bij elkaar geweest. Daarnaast zijn twee integrale schouwacties
9
Gemeente Baarn: Jaarverslag 2020 - Programma 1: Dienstverlenend domein
geweest op focuslocaties, gecontroleerd.
bedrijventerreinen en zijn zoals recreatieparken,
Om de interne deskundigheid te bevorderen, is een e-learningprogramma over ondermijning door medewerkers, college- en raadsleden doorlopen. Ook zijn trainingen gegeven voor medewerkers over ondermijning in de praktijk. Externe bewustwording en communicatie vond plaats door middel van informatie op social media en in het gemeentenieuws. Tijdens de Week van de Veiligheid is de Ondermijningskrant bij alle huishoudens in de gemeente bezorgd. De speciaal toegewezen capaciteit voor ondermijning loopt tot eind 2021. Daarna zal een besluit genomen moeten worden over eventuele aanvullende capaciteit. DOEL: Een soepele overgang van de wet Bijzondere opneming psychiatrische ziekenhuizen naar de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg op 1 januari 2020. Wij maken heldere afspraken over triage, De meldmogelijkheid in het kader van de WvGGZ informatieverzameling en afhandeling van en de bijbehorende triagefunctie zijn per 1 januari meldingen, uitvoering verkennend onderzoek, 2020 belegd bij de GGDrU voor de duur van twee invulling hoorplicht en gegevensuitwisseling met jaar. Ook het verkennend onderzoek in kader van een groot aantal ketenpartners, waarvan het de WvGGZ is belegd bij de GGDrU. Openbaar Ministerie en de GGZ voor gemeenten de belangrijkste zijn.
De uitvoering van de hoorplicht bij een crisismaatregel in het kader van de WvGGZ is belegd bij Khonraad voor de duur van twee jaar. Er is een periodiek, regionaal overleg ingericht met betrokkenen van alle partijen.
10
Gemeente Baarn: Jaarverslag 2020 - Programma 1: Dienstverlenend domein
Wat zouden we daarvoor gaan doen?
Wat hebben we gedaan?
Crisisbeheersing DOEL: Voorlichting geven aan ouderen, leerlingen van basisscholen en anderen (voor brand kwetsbare groepen) om het risicobewustzijn en de zelfredzaamheid over wat te doen bij brand of in het geval van een calamiteit te vergroten. De VRU geeft deze voorlichting. In 2020 heeft de VRU wel regio-brede digitale activiteiten aangeboden maar zijn geen gemeente specifieke activiteiten uitgevoerd. De digitale activiteiten omvatten onder andere burgervragenservice, die vragen via WhatsApp en de mail beantwoord en verspreiden we via sociale media berichten. DOEL: We trainen en oefenen met de ketenpartners de gemeentelijke crisisorganisatie. Beschikbaarheid en geoefendheid van kernfunctionarissen crisisbeheersing binnen de gemeente zorgt er voor dat de gemeente is voorbereid op de beheersing van een calamiteit, een ramp of crisis. Wij sluiten aan bij het systeem van Een aantal opleidingen, trainingen en oefeningen crisisbeheersing en het opleidings- en (OTO) zijn in 2020 uitgesteld in verband met de oefenprogramma van de VRU of dragen zelf zorg coronacrisis. Opleidingen en trainingen die wel voor opleiding of oefening. digitaal mogelijk waren zijn op die manier ingevuld. Uitgestelde oefenmomenten worden zo spoedig mogelijk opgepakt.
11
Gemeente Baarn: Jaarverslag 2020 - Programma 1: Dienstverlenend domein
130
Vergunning, Toezicht en Handhaving
Wat waren de highlights in 2020? Voor het taakveld Toezicht en Handhaving is het uitvoeringsprogramma leidend geweest. Hierover wordt u apart geïnformeerd als het nieuwe uitvoeringsprogramma vastgesteld is. Vanzelfsprekend is daarin niet voorzien dat de bestrijding van covid-19 een belangrijke stempel zou drukken op de werkzaamheden in 2020. Door combinatie van werkzaamheden en bijspringen van collega’s, is aan de benoemde prioriteiten gewerkt, zij het soms met een andere inkleuring. Door de inzet van verkeersregelaars in de weekenden is de situatie in de recreatiegebieden onder controle gebleven, maar deze was niet voorzien. Deze zal elders in de jaarrekening verantwoord worden. De implementatie van de omgevingswet (Ow) omvat werkzaamheden op veel terreinen. Wij hebben de aanbesteding en aanschaf van een nieuw softwaresysteem voor Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving in 2020 aangegrepen om bij de inrichting voor te sorteren op de aangepaste procedures van de omgevingswet. Hiertoe zijn de reguliere WABO-processen aangepast naar de nieuwe wetgeving zodat deze op de invoeringsdatum toegepast kunnen worden bij aanvragen voor een omgevingsvergunning. Een meer uitgebreide toelichting op de werkzaamheden voor de implementatie van de omgevingswet in 2020 vindt u in programma 3. Wat zouden we daarvoor gaan doen?
Wat hebben we gedaan?
Toezicht en Handhaving DOEL: Realisatie uitvoeringsprogramma handhaving. Wij zetten in volgens het Integraal Het college neemt een apart besluit over de handhavingsplan 2018 - 2022. evaluatie van het uitvoeringsprogramma Toezicht en Handhaving 2020 met een overzicht van de resultaten. De gemeenteraad wordt daarover met een raadsinformatiebrief geëvalueerd. Hierin zal ook worden toegelicht wat de consequenties zijn van de coronapandemie die vanaf maart 2020 extra werkzaamheden heeft opgeleverd voor de medewerkers die betrokken zijn bij Toezicht en Handhaving.
12
Gemeente Baarn: Jaarverslag 2020 - Programma 1: Dienstverlenend domein
Vergunningen DOEL: Digitaliseren aanvraagprocedure. Wij onderzoeken mogelijkheden voor De aanvraag van een evenementen-vergunning is digitalisering van het aanvragen van APV- de meest gebruikte aanvraag en digitaal vergunning/-ontheffingen. beschikbaar. In 2020 is een nulmeting gestart voor de Drank- en Horecawetgeving-vergunningen. Door deze nulmeting en de extra werkzaamheden door de coronacrisis was er onvoldoende capaciteit voor de verdere digitalisering van APVvergunningen. DOEL: Duidelijkheid vergunning-vrije bouwwerken. Bevestiging vergunningvrij bouwwerk mogelijk In 2020 is een procedure voor een gemeentelijke maken. toets op een vergunningvrij bouwwerk geformuleerd en is deze in de legesverordening 2021 opgenomen. DOEL: Beantwoording Interbestuurlijk Toezicht. Wij streven naar een voldoende beoordeling.
Wij formuleren vergunningen.
een
beleidskader
De provincie heeft de taakuitvoering voor toezicht en handhaving als ‘adequaat’ beoordeeld. Dit is de hoogst mogelijke score en betekent dat de gemeente over de beoordelingsperiode 2018 - 2019 grotendeels voldoet aan de wettelijke eisen voor toezicht en handhaving. De voorgaande beoordeling in 2019 was ‘redelijk adequaat’.
voor Bij de boordeling van het interbestuurlijk toezicht is het ontbreken van een vergunningenbeleid een verbeterpunt. In oktober 2020 is het Vergunningverleningsplan 2020 - 2021 vastgesteld.
DOEL: Voorbereiding implementatie omgevingswet (zie uitgebreid in programma 3) Voorbereiding implementatie omgevingswet. In 2020 is de aanschaf voor software voor Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving aanbesteed. Deze wordt in 2021 ingericht zodat het bij de invoering van de omgevingswet gebruikt kan worden bij aanvragen voor een omgevingsvergunning. Hierbij wordt ook rekening gehouden met de nieuwe procedures van de omgevingswet.
13
Gemeente Baarn: Jaarverslag 2020 - Programma 1: Dienstverlenend domein
140
Vorstelijk Baarn
Wat zouden we daarvoor gaan doen?
Wat hebben we gedaan?
DOEL: Versterking van het profiel en de bekendheid van Baarn bij potentiële bezoekers en bedrijven met als resultaat dat zij kiezen voor Baarn als plaats om te bezoeken (recreëren, winkelen) en werken (ondernemen. In samenspraak met alle partners vullen we het Geplande sessies hierover zijn in verband met merk Vorstelijk Baarn verder in. covid-19 niet doorgegaan. DOEL: Vergroten van binding met en trots op Baarn onder de huidige inwoners, bedrijven en winkeliers. We zorgen voor bekendheid en draagvlak voor De coöperatie van centrumondernemers heeft het Vorstelijk Baarn, onder andere door het logo van Vorstelijk Baarn (VB) gebruikt in een stimuleren van het gebruik van logo en banieren aantal van haar campagnes. Ook het VVV heeft het bij gezamenlijke evenementen en promoties. VB-logo in haar uitingen. Evenementen zijn er vanwege covid-19 helaas weinig geweest. We gebruiken de klankbordgroep Vorstelijk Baarn De klankbordgroep is vier keer (digitaal) bijeen als adviesorgaan bij de ontwikkeling en uitvoering geweest. Zij heeft het jaarprogramma beoordeeld van een jaarprogramma Vorstelijk Baarn. en lopende zaken zijn met haar besproken.
14
Gemeente Baarn: Jaarverslag 2020 - Programma 1: Dienstverlenend domein
Beleidsindicatoren Kengetal taakveld Criminaliteit Aantal misdrijven Woninginbraken Geweld Huiselijk geweld Autokraken Fietsdiefstal Vernielingen Zakkenrollen Inbraak/diefstal bedrijf en instelling Winkeldiefstal Meldingen jeugdoverlast
Jaarrekening 2019
Begroting 2020
Rekening 2020
1.096 92 82 32 148 73 122 9 13 14 121
1050 130 85 18 80 50 90 4 15 20 110
1045 79 73 14 76 69 99 2 18 14 194
Toelichting beleidsindicatoren Het aantal geregistreerde misdrijven in Baarn is in 2020 met 5% gedaald ten opzichte van 2019. In de regio Midden-Nederland is deze daling iets minder groot: -3%. Opvallende dalingen zijn het aantal woninginbraken (-14%), autokraken (-49%) en zakkenrollen (-78%). Stijgingen zijn te zien in het aantal meldingen jongerenoverlast (+54%) en bedrijfsinbraken (+38%). Sommige cijfers zijn te herleiden naar de coronamaatregelen, waardoor mensen meer thuisbleven en minder de auto ’s avonds parkeerden bij horecagelegenheden in het buitengebied. Door het sluiten van scholen, sportclubs en andere hobby’s waren jongeren meer op straat, waardoor het aantal meldingen jongerenoverlast steeg. Onder andere is ingezet op een combinatie van straf en zorg voor personen in de Top 10 en de persoonsgerichte aanpak en op de aanpak van jongerenoverlast. Daarin wordt veel samengewerkt met partners als de politie, jongerenwerk en wijkwerk. Lokale voorlichting heeft minder kunnen plaatsvinden dan gewenst, gemeentebrede communicatie is hiervoor in de plaats gekomen.
15
Gemeente Baarn: Jaarverslag 2020 - Programma 1: Dienstverlenend domein
Financiën; wat heeft het programma dienstverlenend domein gekost? Programma 1 Dienstverlenend Domein
Rekening Begroting 2020 2019 Primitief
Rekening 2020
Afwijking
Gewijzigd
LASTEN 100 110 120 130 140 190
Klantcontactcentrum Informatiemanagement Openbare orde, veiligheid en crisisbeheersing Vergunning, toezicht en handhaving Vorstelijk Baarn Algemene kosten progr 1
1.319 361 2.112 233 56 0
1.357 535 2.266 295 44 0
1.404 658 2.396 574 42 0
1.247 556 2.400 269 20 0
-157 -102 4 -305 -22 0
4.081
4.497
5.074
4.492
-582
-415 0 -39 -714 0 0
-374 0 -28 -366 0 0
-355 0 -28 -366 0 0
-318 -5 -57 -397 0 0
37 -5 -29 -31 0 0
-1.168
-768
-749
-777
-28
904 361 2.073 -481 56 0
983 535 2.238 -71 44 0
1.049 658 2.368 208 42 0
929 551 2.343 -128 20 0
-120 -107 -25 -336 -22 0
2.913
3.729
4.325
3.715
-610
Storting in de reserve Onttrekking uit de reserve
0 -99
0 -213
0 -601
0 -272
0 329
Storting in de reserve Onttrekking uit de reserve
0 -50
0 0
0 -23
0 -23
0 0
Saldo mutatie reserves
-149
-213
-624
-295
329
2.764
3.516
3.701
3.420
-281
Totaal lasten programma 1 BATEN 100 110 120 130 140 190
Klantcontactcentrum Informatiemanagement Openbare orde, veiligheid en crisisbeheersing Vergunning, toezicht en handhaving Vorstelijk Baarn Algemene kosten progr 1 Totaal baten programma 1 Saldo van baten en lasten
100 110 120 130 140 190
Klantcontactcentrum Informatiemanagement Openbare orde, veiligheid en crisisbeheersing Vergunning, toezicht en handhaving Vorstelijk Baarn Algemene kosten progr 1 Totaal saldo van baten en lasten programma 1 MUTATIE RESERVES Algemene reserve
Bestemmingsreserves
RESULTAAT nà bestemming Bedragen x € 1.000,-
Voor een verklaring op de afwijkingen wordt verwezen naar de jaarrekening op pagina 171.
16
Programma 2:
Sociaal domein
BESTUURLIJKE VERANTWOORDELIJKHEID Wethouder Erwin Jansma Wethouder Hugo Prakke Wethouder André van Roshum Wethouder Jannelies Vissers WAT IS HET BEOOGDE MAATSCHAPPELIJK EFFECT? Als gemeente staan wij voor een gezonde samenleving die oog heeft voor mensen in kwetsbare situaties. Mensen die het nodig hebben, bieden we zorg, ondersteuning en bescherming. Wij stimuleren hen om hun eigen verantwoordelijkheid (weer) op te pakken, samen met hun directe omgeving. Goed onderwijs en de mogelijkheid om deel te nemen aan sport, ontspanning en kunst en cultuur vormen hierbij belangrijke randvoorwaarden. De transformatie in het sociaal domein vraagt om een omslag in denken en doen. We kijken naar wat iemand zelf kan, al dan niet met hulp van het eigen netwerk. Dit betekent een nieuwe manier van denken en doen; niet alleen voor onze inwoners maar ook voor ons als gemeente. De komende jaren krijgen de veranderingen in het sociaal domein verder vorm. De ervaringen en (monitor)gegevens uit de afgelopen jaren geven ons steeds meer inzicht in de werking van het systeem en de zorginhoudelijke en financiële effecten. Met deze input kunnen wij ons beleid en de bijbehorende procedures en systemen zo nodig bijstellen. Dit doen wij in samenwerking met diverse betrokkenen zoals adviesraden, klanten en zorgaanbieders. Om dit effect te bereiken, geven we uitvoering aan de onderstaande strategische doelen.
STRATEGISCHE DOELEN 1
De inwoners van Baarn wonen, werken en leven zelfstandig.
2
De inwoners van Baarn voelen zich betrokken bij elkaar en zetten zich voor anderen in.
3
De inwoners van Baarn weten de juiste hulp, zorg en ondersteuning te krijgen.
17
Producten 200 210 220
Vitaliteit Basis/toegang Participatie, Wmo en jeugdzorg
Beleidskaders
Vitaliteit Visie sociaal domein 2017 - 2020 Nota kunst en cultuur 2017 - 2020
Basis / Toegang Regionaal beleidskader doelgroepenvervoer Samen in Baarn- beleidsnota zorg welzijn onderwijs 2017 - 2020 Actualisatie integraal huisvestingsplan onderwijs Sport- en beweegbeleid 2017 - 2020 Algemene subsidieverordening 2015 Beleidsplan integrale schuldhulpverlening
Participatie, Jeugd, Wmo Regionale nota integrale JGZ Beleidskader opvang en bescherming 2018
18
Gemeente Baarn: Jaarverslag 2020 - Programma 2: Sociaal domein
200
Vitaliteit
Covid-19 Veel geplande activiteiten op gebied van sport en cultuur zijn geschrapt vanwege covid-19. Hiervoor zijn vaak wel digitale alternatieven ontwikkeld zoals aanbod cultuureducatie. Er is veel contact geweest met verenigingen en instellingen die schade ondervinden vanwege het uitblijven van ontvangsten bij gelijkblijvende kosten. Hiervoor zijn, mede gefinancierd door rijksmiddelen steunmaatregelen ontwikkeld. Door covid-19 was de uitvoering van de pilots een grote uitdaging. De pilot “Maatjes” was moeilijk uitvoerbaar door de beperkte contact mogelijkheid. De pilot inloop laagdrempelige dagactiviteiten lag grotendeels stil door gesloten locaties. De dagbestedingscoach had wel aanmeldingen maar kon moeilijk matches maken omdat de uitvoering van activiteiten en vrijwilligerswerk grotendeels stil is gevallen. De pilot Samen Sterk heeft volledig door kunnen gaan omdat het een besloten groep betrof. Het programma “Eén tegen eenzaamheid” heeft grote slagen gemaakt, juist in deze tijd een uitdaging maar ook een must. In juni is het convenant door een groot aantal Baarnse partijen ondertekend, een digitaal evenement dat ook de landelijke spotlights bereikte met bijvoorbeeld het bezoek van Ali B. Eind 2020 heeft de raad ingestemd met het voorstel tot vernieuwbouw van het theater De Speeldoos aan de Rembrandtlaan.
Ondanks covid-19 is door de culturele partners en de gemeente veel werk verzet om tot dit besluit te komen. Wat wilden wij daarvoor doen?
Wat hebben wij bereikt?
DOEL: Verbinding tussen de inwoners en binnen de wijken/buurten Versterking van mogelijkheden voor inwoners om mee te doen. Vraag naar hulp, zorg en ondersteuning door inwoners voorkomen door goede basisvoorzieningen, vroegsignalering, preventie en nazorg. Lokale invulling van hulp, zorg en ondersteuning. In de regio of landelijk als het niet anders kan. Vermindering van de inzet van zwaardere vormen van zorg. Meer mogelijkheden voor lichtere zorg dichtbij huis. Hulp, zorg en ondersteuning is op elkaar afgestemd, gericht op de specifieke zorgvraag van de inwoners. In stand houden van huidige basisinfrastructuur en toegankelijkheid: • Wij werken aan de realisatie van passende en • De gemeenteraad heeft in december 2020 efficiënte huisvesting voor culturele en een locatiekeuze gemaakt aangaande de
19
Gemeente Baarn: Jaarverslag 2020 - Programma 2: Sociaal domein
maatschappelijke organisaties. Daarmee willen wij de culturele en maatschappelijke voorzieningen in Baarn waarborgen en toegankelijk houden. De realisatie van de gezamenlijke huisvesting van Speeldoos, Bibliotheek en Volksuniversiteit is onderdeel van dit plan, evenals de realisatie van het culturele en maatschappelijke verzamelgebouw aan Hoofdstraat 1. Dit laatstgenoemde project wordt in 2020 verder uitgewerkt samen met de gebruikers. Naast een aantal culturele organisaties zal ook de integrale toegang hier fysiek een plek krijgen. Zie ook integrale toegang onder product 210;
gezamenlijke huisvesting van hoofdgebruikers theater De Speeldoos en bibliotheek Eemland Baarn en medegebruikers als de Volksuniversiteit, toneelgezelschappen, en anderen De raad heeft gekozen voor vernieuwbouw van het huidige theater aan de Rembrandtlaan naar een multifunctioneel gebouw, dat culturele en maatschappelijke voorzieningen van Baarn kan gaan borgen. Dit betekent dat theater De Speeldoos tijdelijk dicht gaat ofwel elders gehuisvest wordt, alsmede de overige gebruikers van het gebouw aan de Rembrandtlaan. Daarnaast betekent dit besluit ook dat de bibliotheek gaat verhuizen van Hoofdstraat 1 naar de Rembrandtlaan. In 2021 zal gewerkt worden aan een strategisch plan voor maatschappelijke huisvesting, waarbij onder andere gekeken wordt naar de mogelijke invulling van Hoofdstraat 1; • We hebben het zwembad van Sportcentrum de Trits gerenoveerd waardoor het weer 30 jaar mee kan en een meer eigentijdse uitstraling heeft. Ook hebben we de installatie energie- en chemicaliënzuiniger gemaakt; • We hebben in 2020 aan schoolbestuur Het Sticht een investeringsbijdrage van € 200.000 beschikbaar gesteld voor verduurzaming van het gebouw van basisschool St. Aloysius.
Met deze bijdrage en de investering die het schoolbestuur zelf pleegt in groot onderhoud en verduurzaming, worden in 2021 het binnenklimaat, de isolatiewaarde en de energieprestaties van het gebouw en het rendement van de installaties verbeterd. Vanwege covid-19 is in 2021 een subsidieregeling opengesteld om de ventilatie in schoolgebouwen te verbeteren. Voor de St. Aloysius is in maart 2021 een subsidieaanvraag toegekend; • Met de schoolbesturen voor het primair en voortgezet onderwijs hebben we afgesproken dat we in 2021 gezamenlijk het Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP) actualiseren.
20
Gemeente Baarn: Jaarverslag 2020 - Programma 2: Sociaal domein
•
Wij actualiseren het vrijwilligersbeleid;
• Naar aanleiding van de actualisatie zijn een viertal speerpunten benoemd die zijn meegenomen in de nota “Baarn Vitaal”. In Q1 2021 zal samen met Bureau Vrijwillige inzet hier een actieplan op gemaakt worden.
•
Wij herijken het vrijwilligersfonds en • breiden de regeling uit met jubilea.
Faciliteren van initiatieven door en met inwoners: • Wij werken een businessplan uit voor • multifunctioneel gebruik van de ijsbaan;
•
Wij subsidiëren culturele initiatieven die • bijdragen aan cultuureducatie, de participatie van diverse groepen (kwetsbare) inwoners en jeugd en de vitaliteit van Baarn;
•
Wij evalueren het stimuleringsbudget.
•
Creëren van laagdrempeligheid, zichtbaarheid en toegankelijkheid van activiteiten en trajecten: • In samenwerking met onderwijs, • bedrijfsleven en regio onderzoeken wij hoe wij meer stageplaatsen voor MBO-, HBO- en WO-studenten kunnen realiseren; • We subsidiëren structureel laagdrempelige • beweegactiviteiten zoals Wandel Baarn Vitaal, GALM en Sociaal Vitaal;
•
Wij versterken cultuureducatie
het kunstprogramma.
en • Het
Het vrijwilligersfonds is herijkt, de regeling is uitgebreid met het criterium jubilea en het budget is verhoogd tot € 15.000.
Voorafgaand aan het businessplan voor het multifunctioneel gebruik van het ijsbaanterrein hebben we het principebesluit genomen voor de aanleg van 2.300 zonnepanelen op de strook langs de A1. Er is volop gebruik gemaakt van de subsidieregeling ‘Culturele initiatieven’. Denk aan ‘Arti covid-19’ en ‘Jazz Legends’. Meerdere aanvragen waren ook geschikt om gefinancierd te worden vanuit de Stimuleringsregeling. Hiermee hebben wij alle aanvragen die aan de voorwaarden voldeden, kunnen honoreren. Het stimuleringsbudget is niet geëvalueerd; dit wordt in Q1/2 2021 opgepakt (oorzaak inzet coronawerkzaamheden).
Dit is in Q1 2020 (vóór de lockdown) onderzocht met als conclusie dat het aantal stageplaatsen toereikend is. Het wandelprogramma, GALM en Sociaal Vitaal hebben vrijwel het gehele jaar stil gelegen vanwege de coronapandemie. Immers, vooral ouderen zijn een kwetsbare groep. De sportdocenten van deze beweeggroepen meldden overigens dat geen enkele deelnemer ziek geweest is vanwege covid-19. Sinds enkele jaren coördineert de organisatie Kunst Centraal de cultuureducatie
21
Gemeente Baarn: Jaarverslag 2020 - Programma 2: Sociaal domein
uitgangspunt hierbij is dat alle kinderen in Baarn de kans krijgen om hun culturele bagage maximaal te ontwikkelen;
•
•
•
Wij subsidiëren structureel sport- en • cultuuractiviteiten voor jeugd om deze laagdrempelig te houden en de kwaliteit te waarborgen;
programma’s op de basisscholen van Baarn. Het gaat om het programma Kunstmenu (het bezoeken van professionele kunst zoals theatervoorstellingen en concerten) en het Cultuurprogramma (het kennismaken met lokale culturele organisaties, zoals het Carillon). Als gevolg van covid-19 zijn deze programma’s in 2020 digitaal voortgezet, gezien fysieke bezoeken niet meer mogelijk waren. Mooi dat Kunst centraal zo snel heeft kunnen anticiperen op de omstandigheden en toch de programma’s digitaal heeft kunnen aanbieden aan de scholen. Het is de ambitie van het college om cultuureducatie te versterken via het project ‘Cultuur Actief Baarn’. Het project is bedoeld om een brug te slaan tussen het buitenschoolse aanbod en cultuureducatie op basisscholen. Het is wenselijk dat daarbij zoveel mogelijk disciplines aan bod komen: dans, muziek, drama, beeldende kunsten, fotografie. Lokale culturele organisaties bieden 4 gastlessen aan de scholen aan. Dit project wilden we in 2020 opstarten, maar is als gevolg van covid-19 meerdere keren uitgesteld. Wel is in 2020 het aanbod vanuit de culturele instellingen vastgesteld en wordt in 2021 aan de scholen gepresenteerd. Het project wordt zodoende in 2021 verder uitgerold binnen de scholen. De High 5 heeft als gevolg van covid-19 niet plaatsgevonden in het voorjaar van 2020. Gelukkig heeft de High 5 wel in het najaar kunnen plaatsvinden.