250924 Conceptverslag Raadsvergadering 24 September 2025

Daar hebben we het nu niet over. Die andere gebouwen komen ook aan beurt en we nodigen ook die andere gebouwen van harte uit om met initiatieven te komen. Een gesprek aangaan, een 50-50, dat zien wij niet zitten want we denken dat we het gesprek aangaan met zo'n verdeelde raad als hier, dat we dan een moeras ingaan van gesprekken en dat het dan inderdaad te laat is voor ons geprogrammeerde theater. En dat vind ik een schande. Mevrouw OORTMAN GERLINGS: Dank u voorzitter. Ik kan graag nog even doorgaan op wat mevrouw Deurloo zegt. Wij pleiten voor het behoud van De Speeldoos. En natuurlijk zijn er ook andere culturele partijen maar De Speeldoos is gewoon van een hele bijzondere orde. En wij hebben de indruk dat er partijen zijn zoals het CDA, die hier een verkiezingsitem van willen maken. Dus mijn vraag aan de heer Van Hardeveld is, is dat wat u wil? De heer VAN HARDEVELD: Dank u voorzitter. Daar kan ik een heel duidelijk en eerlijk antwoord op geven. Dat is niet wat ik wil maar dat is wel wat er gebeurt. En het maakt helemaal niet uit wat wij hier doen. We hebben nog zes maanden tot de verkiezingen.

Ik heb niet het idee dat wij dit voor 100% in die zes maanden gefikst en achter de rug hebben en dan kan je nog kiezen, wordt het straks terugkijkend een verkiezingsitem of wordt het vooruitkijkend een verkiezingsitem maar dat het bij de verkiezingen aan de orde zal komen, ik denk dat dat onvermijdelijk is. Vergelijk met Soestdijk waar we heel lang en heel veel over gepraat hebben, hebben we twee maanden voor de verkiezingen uiteindelijk een besluit over genomen. Dan is dat dus ook een verkiezingsitem, ook al is het besluit al genomen. Mevrouw DEURLOO: Dank u voorzitter. Geef De Speeldoos een kans. Het is tien dagen wat ze nu vragen. We zijn hier tien jaar over bezig. Tien dagen, is dat te veel gevraagd of wilt u echt afstevenen op die zes maanden en dan inderdaad stevent u af op een verkiezingsitem? De VOORZITTER: Ik denk dat de heer Van Hardeveld daar zijn antwoord op gegeven heeft. Mevrouw STRUIJK-CRAMER: Voorzitter. Misschien een uiterst soort van voorstel in de raad leggen. Er lijkt een meerderheid voor de motie van het CDA te zijn op dit moment. Ik zou het ontzettend jammer vinden als we die meerderheid behalen met enorm veel weerstand bij de partijen die er niet voor zijn.

Is het niet mogelijk om die twee moties te integreren op de een of andere manier waarbij we een zo snel als mogelijk, en zeker geen zes maanden als het aan mij ligt, traject doorlopen om te kijken of we met behulp van een begeleider iets dichter tot elkaar kunnen komen en dan ook het aanbod van De Speeldoos daarin meenemen? 32

Mevrouw SLUIJS: Dank u voorzitter. Ik wil nog even ingaan op wat de wethouder zei over de brief van De Speeldoos waarin een aanbod wordt gedaan en vervolgens ook iets wordt gevraagd van de raad, namelijk dat wij met 80% meerderheid op korte termijn dat zouden aannemen. Dus mijn zorg is ook als wij nu zeggen, ga het maar uitwerken, kunnen wij niet beloven dat wij het doel dat zij daarmee voor ogen hebben bereiken omdat wij zelf er nog niet uit zijn wat wij willen. Dus ik vind het eigenlijk ook niet fair om hen dus verder aan het werk te zetten, op heel hoge snelheid dat op te leveren, terwijl wij dat gesprek nog niet met elkaar gevoerd hebben. Dus ik vind echt dat dat inhoudelijke gesprek eerst moet plaatsvinden en dan op zeer korte termijn met alle betrokken partijen erbij, maar dan niet alleen De Speeldoos en op basis van de informatie die wij relevant vinden om een keuze te maken. Dus ik hoop echt dat we eerst dat gesprek kunnen aangaan met zoveel mogelijk partijen en dan op korte termijn die invloed kunnen vragen. Mevrouw DEURLOO: Dank u voorzitter. De informatie voor dat gesprek kan worden aangeleverd door De Speeldoos en natuurlijk nemen ze een risico, ze spreken uit om tachtig procent medestanders daarvoor te krijgen. Natuurlijk beseffen ze dat risico maar ze komen met een voorstel met informatie.

Dus mijn vraag aan mevrouw Sluijs is waarom gunt u het De Speeldoos niet, ons geprogrammeerde theater, om die tien dagen aan ze te geven? Mevrouw SLUIJS: Dank u voorzitter. Het gaat absoluut niet over gunnen maar het gaat om het zoeken naar inderdaad een onomkeerbare oplossing en we hebben in de afgelopen jaren, en ik ben hier nog niet zo lang als sommige andere mensen, maar we hebben al heel veel brieven en lijsten gekregen met wat er nodig is voor de exploitatie. Dus ik denk echt dat wij ook zelf moeten weten welke informatie we nog nodig hebben om tot een besluit te komen. En dan kun je met een gerichte vraag ook naar mensen gaan in plaats van hen van alles uit laten zoeken. De heer SCHOUTEN: Voorzitter, dank u wel. Toch eventjes een klein stukje verduidelijking. De Speeldoos vraagt niet dat we het voorstel wat zij doen met 80% aannemen. De Speeldoos vraagt het voorstel wat ze nu doen om dat met 80% aan te nemen, zodat zij niet voor niks gaan uitwerken maar zij kunnen natuurlijk niet vragen om zo meteen het definitieve besluit met 80%. Dat zullen ze graag willen maar zo staat het er niet.

De VOORZITTER: Er is een vraag gesteld door mevrouw Struijk-Cramer of er vanuit de indieners en ondersteuners vanuit de andere motie de bereidheid bestaat om te kijken hoe beide motie in elkaar gevoegd kunnen worden, in ieder geval dat de intentie er is om te kijken hoe je dat bij elkaar kan brengen, die gedachte. Die vraag ligt er, dus laat ik die nog even in uw midden leggen om daar een reactie op te geven. Mevrouw OORTMAN GERLINGS: Dank u voorzitter. Het is goed dat u probeert te zoeken naar een oplossing maar ik denk dat we dan de discussie van de afgelopen tien jaar weer opnieuw hier gaan voeren. Wij zijn voor het behoud van De Speeldoos. De motie die aan de andere kant wordt voorgesteld haal ik daar niet uit. Ik denk dat het erg moeilijk wordt. De heer BRUINS: Dank u voorzitter. Ik loop al een tijdje mee in gemeenteland en ervaring leert dat het zoeken van een mediator, het stellen van kaders niet echt lukt binnen tien dagen. Volgens mij kan het dus prima naast elkaar lopen. Dan kunnen we gewoon De Speeldoos vragen om hun stuk aan te leveren en de mediation uit te zetten om daarna dat stuk te bespreken en te kijken waar we uitkomen. Mevrouw DEURLOO: Voorzitter. Dat vind ik een hele goede suggestie in die volgordelijkheid. Dank u wel, meneer Bruins. De heer VAN HARDEVELD: Dank u voorzitter. Ik wil graag aansluiten bij de woorden van de heer Bruins.

Ik denk dat dat goed samen kan. Ik heb mijn bedenkingen bij de uitwerking van het voorstel 33

van De Speeldoos maar ik denk dat we hier niet verder komen. Dit is al een mooi voorbeeld vanavond als we niet allemaal een beetje water bij de wijn doen. Daarom denk ik inderdaad dat we zo snel mogelijk, de wethouder stelt voor om morgen al te kijken of we een klein comité hebben die die bijeenkomsten kan voorbereiden. En tegelijkertijd De Speeldoos vragen van ga aan de slag. Dan betrekken wij dat er graag in. Mevrouw STRUIJK-CRAMER: Dank u voorzitter. Het komt ongeveer op hetzelfde neer. Omarm beide moties, dan komt het ook goed. Ik wil even een kanttekening maken bij wat mevrouw Oortman-Gerlings zojuist zei, dat zij voor het behoud van De Speeldoos zijn vanuit het VVD. Dat zijn wij ook. En ik denk dat heel veel partijen absoluut voor het behoud van De Speeldoos zijn. In ieder geval voor het behoud van een geprogrammeerd theater. Mevrouw BRUIJSTENS: Voorzitter, heel kort. Ik sluit ik me aan bij CDA en D66. Mevrouw SLUIJS: Dank u voorzitter. Wij kunnen hier ons ook bij aansluiten om dan toch dat mee te nemen in het proces, die input. Maar voor ons is het heel belangrijk dat dan ook de andere partijen opnieuw de kans krijgen om hun wensen mee te geven want anders wordt het toch een eenzijdig verhaal als uitgangspunt. Wethouder VELDHUIZEN: Dank u voorzitter. Ik ben blij dat het in ieder geval uiteindelijk toch ergens toe gaat leiden, lijkt het.

Ik wil wel even over de procesbegeleider in ieder geval vast neerleggen dat wij van mening zijn dat het in ieder geval iemand is die goed op de hoogte moet zijn van het huidige gemeentelijk cultuurbeleid en de ontwikkelingen daarbinnen. Dus dat is in ieder geval een van de kaders die wij als college mee willen geven. Ook over daar waar het gaat over onderhoud dat gepleegd moet worden, heb ik in elke vergadering die hierover gaat aangegeven dat wat noodzakelijk is, doen we gewoon want het moet nog steeds verder. Ik wil aan uw raad vragen of u mij dan vanavond het liefst, maar anders morgenochtend vroeg, wil aangeven uit welke personen het kleine comité bestaat, zodat we dan ook daadwerkelijk die kaders kunnen gaan neerzetten. De VOORZITTER: Ik zou voor willen stellen om de beide moties in stemming te gaan brengen waarbij ik de volgende oproep nog zou willen doen. Dat is misschien ook een beetje een cri de coeur van uw voorzitter op een onderwerp dat hier al, en dat heeft u allemaal zelf ook aangegeven, sinds jaar en dag aan de orde is. Ik zie uw worsteling om te komen tot een oplossing. Volgens mij ligt er een mogelijkheid om te kijken of u tot een oplossing kan komen.

Mijn oproep zou zijn om dat nou echt te proberen en afhankelijk van wat er dadelijk uit de stemming komt, maar stel dat er inderdaad een klein comité, zoals de wethouder aangeeft, uitkomt, probeer dan met elkaar in de volle breedte, of zo breed mogelijk ook, te kijken of dat lukt. Ik denk dat het voor u als raad een heerlijkheid kan zijn als hier dadelijk een besluit ligt waar u achter kan staan maar waar ook De Speeldoos en andere partijen weer mee verder kunnen. Dat is misschien niet normaal wat ik normaal doe maar toch een soort cri de coeur naar u allen om te kijken of u af en toe ook even over wat dingen heen kan stappen om te komen tot een gemeenschappelijkheid. Mevrouw STRUIJK-CRAMER: Voorzitter. Ik wilde even schorsen, als dat mag. De VOORZITTER: Dan schors ik tot 11 uur. De VOORZITTER: Ik heropen de vergadering. De heer VAN HARDEVELD: Dank u voorzitter. Even de kortst mogelijke samenvatting. Laten we er maar gewoon transparant over zijn. Wij hebben als indiener van onze motie met degenen die daar niet voor waren overleg over gehad. Als wij nu instemmen met jullie motie, kunnen jullie dan met die van ons instemmen? Het antwoord was daarop nee. Dat is eigenlijk een soort koppelverkoop, handjeklap. Het antwoord daarop was nee waarop wij tot de conclusie kwamen. Dan zal iedereen 34

gewoon naar zijn eigen opvattingen moeten gaan stemmen, apart. Daarbij natuurlijk ook de vraag gesteld wat nu als de motie van CDA, GroenLinks, Partij van de Arbeid en D66 aangenomen wordt. Dan is het een raadsbesluit want onze vraag was, heeft het dan zin om met elkaar in gesprek te gaan? Ja, want dan is het een raadsbesluit en dat hebben we nou eenmaal te respecteren. Dus dat is de kortst mogelijke samenvatting, denk ik. De VOORZITTER: Dan is het, denk ik, goed dat we de beide moties in stemming brengen. Dan begin ik bij motie op stuk nr. 18a, dat is de motie Voortgang Podiumhuis, ingediend door VoorBaarn. Dus die wordt nu in stemming gebracht. Even voor de duidelijkheid, nogmaals, dat is de motie van VoorBaarn. De stemming is geopend. Een stemverklaring? Ja, ga uw gang. Mevrouw STRUIJK-CRAMER: Ik stem hiertegen. Dat is niet omdat ik tegen het voorstel van De Speeldoos ben. Met alle liefde mogen ze het indienen maar het is niet het enige waar het om draait. De VOORZITTER: Dan sluit ik de stemming en is dit de uitslag. Dan is deze motie verworpen met tien stemmen tegen en negen stemmen voor. Voor de motie stemmen de fracties van VoorBaarn, VVD, Lijst Schouten en ChristenUnie. Dan ga ik naar de tweede ingediende motie, de motie op stuk nr. 18b, Cultuurhuis-Brinkhuis van het CDA, GroenLinks, D66 en PvdA. De stemming is geopend. Dan sluit ik de stemming.

En dan is de uitkomst dat deze is aangenomen met tien stemmen voor en negen stemmen tegen. Tegen de motie stemmen de fracties van VoorBaarn, VVD, Lijst Schouten en ChristenUnie. Dan ligt de vraag voor, gaan wij door? We hebben nog twee, drie moties vreemd aan de agenda, waarbij ik de twee moties die handelen rondom het COA ook even de behandeling daarvan samen wil voegen. De stemming weer apart maar wel de behandeling samen. Het is niet helemaal dezelfde achtergrond van het verhaal maar het heeft wel met hetzelfde onderwerp te maken. En de motie Rotte kiezen. Dat zijn de drie onderwerpen die er nog staan. Wilt u door of wilt u morgen verder? Door. Ik zie dat u daar unaniem in bent. Dat is toch fijn. C. Motie Inzetten MinVenJ – VoorBaarn D. Motie Gesprek met COA - CDA, VVD, GroenLinks, VoorBaarn, PvdA, Lijst Van Grinsven Mevrouw DEURLOO: Dank u voorzitter. In ons AZC zijn jongeren, zeer kwetsbare jongeren, aan hun lot overgelaten omdat ze meer dan een jaar blootgesteld zijn aan ernstige bedreiging en mishandelingen. Het COA koos er bewust voor om geen hulp te vragen en bovendien om onze wethouder daar gedurende wekelijkse overleggen niet van op de hoogte te stellen. Voorzitter, dat zijn voor ieder weldenkend en empathisch mens niet één, maar dus twee rode vlaggen.

Ik maakte tijdens het debat al duidelijk dat als mijn kind dit zou overkomen in een kinderdagopvang, dat ik dan ofwel mijn kind zou weghalen of, als de schoolleiding er niks aan zou doen, de onderwijsinspectie zou inschakelen. Omwille van de veiligheid van de jongeren en het wantrouwen in communicatie zijn er weliswaar nu indringende gesprekken gevoerd en de zogenaamde raddraaiers zijn overgeplaatst maar het vertrouwen is er nog lang niet. Vandaar, in overleg met onze wethouder, onze motie. Ik bemerk dat andere partijen in de motie die straks komt het COA nog wel een mogelijkheid willen bieden om te verklaren waarom en hoe ze het zover gedurende zo'n lange tijd hebben laten komen. Wat ons betreft is daarmee echter de directe en de onmiddellijke veiligheid van de jongeren nog steeds niet gewaarborgd en vinden we het onbegrijpelijk dat men deze zorg niet met ons deelt. Vanwege deze grote zorg blijft dus onze motie staan. De motie luidt als volgt: De gemeenteraad van Baarn, in vergadering bijeen op 24 september 2025 Van mening dat:

35

• • • •

Het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) verplicht is zorg te dragen voor een veilige leefomgeving voor alle bewoners van asielzoekerscentra, in het bijzonder kwetsbare jongeren; Recente berichtgeving in de NRC ernstige misstanden bij het COA in Baarn aan het licht heeft gebracht; Hierdoor het vertrouwen in samenwerking met het COA ernstig is geschaad; Er concrete interventie nodig is om direct veiligheid te kunnen waarborgen.

Verzoekt het college: • Om in overleg te treden met het Ministerie van Justitie en Veiligheid, als toezichthouder op het COA, ten einde extra ondersteuning en interventie te verkrijgen met het oog op het herstellen van de veiligheid binnen het AZC in Baarn; • De raad hier zo spoedig mogelijk over te informeren. En gaat over tot de orde van de dag. Toelichting De indieners van deze motie vinden het onacceptabel dat pas na publiciteit in de media de ernstige misstanden bij het COA-Baarn naar buiten zijn gekomen. Hierdoor trekken wij de conclusie dat er iets fundamenteels schort in de organisatie van het COA-Baarn. Het COA-Baarn heeft haar wettelijk verplichte taak ernstig verzaakt; kwetsbare jongeren en andere inwoners werden aan hun lot overgelaten. Dit is moreel onmenselijk en voor ons onaanvaardbaar. Daarom roept deze motie het college op om het Ministerie van Justitie en Veiligheid te verzoeken om zijn toezichthoudende rol actief te vervullen, totdat het vertrouwen in de werkwijze van het COA is hersteld en de veiligheid weer op orde is. VoorBaarn: Mylou Deurloo De heer VAN HARDEVELD: Dank u voorzitter.

De motie luidt als volgt: De gemeenteraad van Baarn, in vergadering bijeen op 24 september Constaterende dat: - de ontwikkelingen met betrekking tot de opvang van asielzoekers door het COA op het Marechausseeterrein geleid hebben tot onrust onder de inwoners van Baarn; - het vertrouwen in het COA flink is afgenomen; - interpretatie en naleving van afspraken tussen het COA en de gemeente reden is tot grote zorg in de gemeenteraad van Baarn. Verzoekt het college: - om op korte termijn een werkbezoek van de gemeenteraad aan de asielopvang bij het voormalige marechausseeterrein te organiseren, waarbij een gesprek plaatsvindt tussen leidinggevenden en/of bestuurders van het COA en de gemeenteraad over de ontstane situatie en over de te nemen maatregelen voor verbetering. VVD Jelle Jonkers GroenLinks Jeroen Bosman VoorBaarn Mylou Deurloo PvdA Valentijn Brinkman CDA Rik van Hardeveld Lijst Van Grinsven Michel van Grinsven De heer VAN GRINSVEN: Dank u voorzitter. Deze motie van VoorBaarn steunen wij niet. Het ministerie gaat hier niet over. Hooguit kan de inspectie van Justitie en Veiligheid een onderzoek

36

instellen. Dat bepalen ze echter zelf. Verder zal ingrijpen door een toezichthouder vele jaren vragen. Dat is een enorme omweg voor Baarn. Op korte termijn constructief in gesprek is een beter plan. Daarom zijn we wel mede-indiener van de motie van het CDA. Het lijkt ons een goed idee om in gesprek te gaan, zodat we als raad beter inzicht krijgen in hoe het COA en ook het Nidos, politie en justitie in Baarn uitvoering geven aan het landelijke asielbeleid. De heer SCHOUTEN: Dank u voorzitter. Heel kort, eerst de motie van VoorBaarn. Naar mijn mening haalt deze motie niks uit en garandeert deze motie vooral niet dat het veiliger wordt. Zoveel is te zien op overige locaties. Toestroom verminderen en minder grote AZC’s zouden wel bij kunnen dragen maar daar gaan we in Baarn niet over. Dan een reactie op de motie van het CDA. Je hebt slappe moties en je hebt moties voor de bühne. Deze voorliggende motie is van beide wat en zelfs overbodig want als je moet vragen via een motie voor een werkbezoek aan het AZC bij Paleis Soestdijk, dan schatten we de griffie te gering in want dat hadden zij prima voor ons kunnen organiseren. De heer BRUINS: Dank u voorzitter. Ik ga me aansluiten bij de spreker voor mij. Daar wou ik het eigenlijk bij laten. De heer VAN LOON: Dank u voorzitter. Ik houd het ook heel kort. De motie van VoorBaarn. Volgens mij gaan we daar niet over.

De motie over het gesprek met het COA lijkt me een hele synergie. Dus daar zullen we voor stemmen. Mevrouw STRUIJK-CRAMER: Dank u voorzitter. Ik deel de mening van de heren Van Grinsven/Van Loon dat wij inderdaad niet gaan over de inspectie van Justitie en Veiligheid. Die zullen wij niet steunen, die motie. De motie van het CDA. We zijn even benieuwd naar de reactie van het college hierop. Op zich denken we hem wel te gaan steunen. Zeker als er een breed draagvlak voor is binnen de raad. Dat vind ik ook wel belangrijk in deze. De heer VAN HARDEVELD: Dank u voorzitter. De motie om andere organisaties in te schakelen om de veiligheid bij het COA te garanderen. Volgens ons staat de verantwoordelijkheid van andere instanties dan van de gemeente. Dus daar gaan wij niet over. De heer BRINKMAN: Dank u voorzitter. Laten we duidelijk zijn. Dit is en blijft de verantwoordelijkheid van het COA. Ze zijn verplicht om te zorgen voor een veilige leefomgeving en dat hebben ze in Baarn tot op heden niet gedaan. Vorige week hebben twee portefeuilles hier gesproken en die waren zichtbaar boos en teleurgesteld in het COA. En terecht. Het COA heeft zijn wettelijke taak niet genomen maar laten we ook constateren. Als het COA het laat liggen, dan pakken wij als gemeente de regie. En dat is volgens mij precies wat er nu gebeurt. Het contact met het COA is inmiddels aangescherpt.

Er zijn wekelijks overleggen en het college zit er bovenop. Dat is de realiteit en dat is precies de inzet die nodig is. De motie van VoorBaarn vraagt om extra steun van het ministerie van Justitie en Veiligheid, de toezichthouder op het COA. De PVDA vindt vooral dat deze motie de suggestie wekt dat er geen actie wordt ondernomen en dat de regie elders moet liggen. Daarmee schuif je de verantwoordelijkheid weg van waar die nu hoort, bij het COA en bij ons als gemeente om te kijken of het COA het naar onze wensen doet. Voor de Partij van de Arbeid staat veiligheid voorop. We hebben vragen gesteld aan het college. Die zijn naar onze wensen beantwoord en we zien dat het college actief en zichtbaar aan de slag is. Daarom zullen wij deze motie nogmaals niet steunen. De heer BOSMAN: Dank u voorzitter. Vorige week hebben we 2 uur 38 minuten en 17 seconden gesproken over de misstanden bij de opvang en dat is ook goed want het is echt wel een heftig iets geweest. Al had het misschien wat korter gekund want gelukkig vindt de meerderheid van deze raad dat we in Baarn onze verantwoordelijkheid moeten blijven nemen voor een goede opvang van vluchtelingen. Dat we niet de handdoek in de ring gooien als dingen niet goed gaan maar ingrijpen. Het college heeft een goed begin gemaakt om duidelijke eisen te stellen aan het COA en ik ga ze 37

niet herhalen want dat heb ik vorige week al gedaan. Een werkbezoek waarin we als raadsleden de verantwoordelijken bij het COA rechtstreeks kunnen aanspreken en bevragen, lijkt ons een goede toevoeging en daarom zijn we mede-indiener van de motie van het CDA. Wat betreft de motie van VoorBaarn. Onze fractie begrijpt de zorg van VoorBaarn over het welzijn van de kwetsbare jongeren in de marechausseekazerne. Wat ons betreft lijken op dit moment de eisen van het college in combinatie met het voorgestelde werkbezoek voldoende. Maar we willen wel graag van de wethouder horen of externe bijstand van het ministerie iets zou kunnen toevoegen en of dat überhaupt een mogelijkheid is. Ten slotte roep ik graag nog even in herinnering dat het AZC komende zaterdagmiddag haar deuren opent zodat Baarnaars met eigen ogen kunnen zien hoe het daar reilt en zeilt en ik hoop daar vele collega's die zich zorgen maken te ontmoeten. De heer JONKERS: Dank u voorzitter. Ik ga niet herhalen wat we vorige week hebben besproken. Ik denk dat het standpunt van de VVD kristalhelder is. In reactie op de motie van het CDA, die dienen wij mede in, dat zegt al genoeg. De vorige vergadering hebben we even gesproken over het uitnodigen van COA. Eigenlijk een soort van ter verantwoording. Dit is van een iets andere strekking. We gaan er naartoe, we gaan met ze in gesprek. Daar kan ik me prima in vinden.

Dat kan alleen maar van toegevoegde waarde zijn. Laten we achter de mensen aan de picknicktafel gaan zitten. Er schijnen heel veel dingen naar voren te komen. De motie van VoorBaarn, verzoek om externe bijstand bij het ministerie, ik zou bijna zeggen dat het moet zijn door het ministerie van Justitie en Veiligheid. Dat vind ik wat lastiger. Ik begrijp het signaal. Ik begrijp dat je zoekt naar iets om extra ondersteuning te krijgen maar ten einde extra ondersteuning. Welke ondersteuning dan? En interventie. Welke interventie zouden ze dan moeten doen? Interventie. Daar hebben we volgens mij politie en justitie voor of het COA het liefst. Extra ondersteuning. Ik zou niet zo goed weten wat ze zouden moeten doen. En in overleg te treden. Enigszins sarcastisch zeg ik dan toch, met uw permissie. Als het ministerie van Justitie en Veiligheid overal in overleg moet gaan treden waar de misstanden zijn bij het COA, dan krijgen ze het zo druk dat ze hun taken misschien helemaal niet meer kunnen uitvoeren. Dus om die reden zeg ik, misschien moeten we hem toch maar niet steunen. Wethouder DE VRIES: Dank u voorzitter. Laat ik beginnen bij motie C en laat ik benadrukken dat het college de zorgen die door mevrouw Deurloo verwoord zijn en ook in de motie beschreven zijn, dat wij die totaal delen. En ik wil ook danken voor de betrokkenheid vanuit de fractie van VoorBaarn.

Wat wij in ieder geval kunnen toezeggen is dat we de brief waar eerder ook al door de heer Jonkers naar gevraagd werd, de brief die wij aan het COA gaan sturen, dat we die in kopie naar het ministerie gaan sturen zodat het ministerie ook officieel op de hoogte is van de situatie. De heer Bosman vroeg nog, heeft het überhaupt zin om het ministerie te betrekken en ik hoorde eigenlijk die vraag wel meer doorklinken bij de andere fracties. Ik denk in strikt formele zin is dat lastig omdat je inderdaad, ik hoorde in ieder geval de heer Van Grinsven daar maar ook de heer Brinkman over, je hebt de inspectiediensten die onder het ministerie hangen, die toezien op het werk van onder andere COA. Dus langs die weg ligt het ministerie aanspreken wat minder voor de hand maar ik kan me voorstellen dat er in de toekomst een moment zou kunnen zijn dat je echt kiest voor een zware bestuurlijke opschaling naar de minister die verantwoordelijk is voor het COA en dat zijn er op dit moment zelfs twee, dus er is altijd vast wel eentje beschikbaar, zeg ik ook in de richting van de heer Jonkers. Nee, dus dat kan ik wel voorstellen maar op dit moment zeg ik maar, kiezen we daar niet voor. Dus op dit moment kiezen we ervoor om de brief die wij sowieso van plan zijn te sturen in kopie naar het ministerie te sturen.

Wij wachten nu echt de reactie van COA af en we zullen de gevraagde plannen echt streng beoordelen. Dan puntje bij paaltje, daarom moet ik die motie helaas op dit moment, maar dat kan veranderen in de toekomst, ontraden. Dan de andere motie, volgens mij door bijna de hele raad ondertekend. Die verzoekt om een gesprek met COA en dat vinden we inderdaad verstandig als college en we stellen voor om daar in ieder geval ook Nidos aan toe te voegen, omdat zij de voogden zijn over de jongeren om wie het gaat. Dus wij zullen dat uit gaan werken en komen dan samen met de griffie, want die kan dat 38

inderdaad uitstekend, maar in gezamenlijkheid zullen we ervoor zorgen dat uw raad daarvoor uitgenodigd wordt. Dus die motie kan ik ondersteunen. Mevrouw DEURLOO: Dank u voorzitter. Ik wil ook de wethouder bedanken vooraf dat ik deze motie maakte in samenwerking met hem en ook nu met zijn antwoord en met zijn toezegging dat hij dus ook de kopiebrief aan het ministerie van Justitie en Veiligheid zal sturen, zal ik daarmee met die toezegging deze motie intrekken. De VOORZITTER: Is er dan een behoefte aan verder debat op dit punt of zal ik de motie in stemming brengen die nog voor ligt? Wenst u stemming over de motie? De heer JONKERS: Voorzitter. Toch wel even een heel korte opmerking. Eigenlijk hebben we al een toezegging gehad, dus is die overbodig. Of zie ik dat nou verkeerd? Maar goed, stemmen kan altijd. De VOORZITTER: Kijk, u gaat in gesprek, dus als u dat wilt uitspreken, dan ligt de motie daarvoor. Heeft u behoefte aan stemming of is die zonder stemming aangenomen? Nee? Dan gaan we stemmen. De motie op stuk nr. 18d wordt dan in stemming gebracht, dus de motie in gesprek met het COA en daar is door de wethouder aangegeven dat het Nidos daarbij wordt uitgenodigd. De stemming is geopend. Dan sluiten we de stemming. Dan is deze motie aangenomen met 18 stemmen voor en 1 stem tegen. Tegen de motie stemt de fractie van Lijst Schouten. E.

Motie Aanpak “rotte” kiezen - CDA, VoorBaarn, PvdA, 50PLUS, Lijst Van Grinsven De VOORZITTER: We gaan de motie behandelen waarbij ik het verzoek doe aan uw nestor om even het voorzitterschap van mij over te nemen omdat ik een deel van de beantwoording ook voor mijn rekening neem. Dat is iets makkelijker. De heer VAN HARDEVELD: Dank u voorzitter. Ik zal de inleiding achterwege laten maar niet nadat ik eerst heb genoemd dat ik drie panden specifiek noem, want daar verwijs ik verder in het dictum naar. Die drie panden zijn de Laandwarsstraat, de voormalige Old Inn, de Nieuwstraat, de voormalige Aldi, en het uitgebrande pand langs het spoor naar Hilversum, het voormalige pompgebouw. De motie luidt als volgt: De gemeenteraad van Baarn, in vergadering bijeen op 24 september 2025 Constaterende dat: - Bij een aantal panden in onze gemeente onmiskenbaar sprake is van welstandsexcessen (de criteria zoals beschreven in de excessenregeling (paragraaf 3.5) in de Nota Ruimtelijke Kwaliteit hanterend); - Voorbeelden van evidente welstandsexcessen de volgende panden zijn: Laandwarsstraat (voormalige ‘Old Inn’), Nieuwstraat (voormalige ‘Aldi’), uitgebrand pand langs spoor naar Hilversum (ter hoogte van Van Reenenlaan); - Eventuele acties om deze welstandsexcessen op te heffen geen zichtbaar resultaat hebben opgeleverd.

Verzoekt het college: - Alle mogelijke middelen in te zetten om deze welstandsexcessen te beëindigen, waarbij juridische middelen (bijvoorbeeld ‘last onder dwangsom’ of ‘bestuursdwang’) niet uitgesloten worden; - Daar waar vergunningverlening een vertragende rol speelt in aanpak van welstandsexcessen maximale inzet te plegen om deze vertraging op te heffen; - Te onderzoeken of het hebben van een leegstandsverordening een positieve rol kan spelen in beperking van welstandsexcessen; 39

-

Voor de genoemde panden per locatie met een concreet actieplan te komen, bestaande uit of een door de eigenaar opgesteld ontwikkelplan met tijdlijn, of afspraken vastgelegd in overleg met eigenaar; Over deze punten te rapporteren aan de gemeenteraad voor 1 november 2025.

VoorBaarn PvdA CDA 50PLUS Lijst Van Grinsven

Mylou Deurloo Valentijn Brinkman Rik van Hardeveld John van Loon Michel van Grinsven

De heer SCHOUTEN: Dank u voorzitter. Ik kan redelijk kort zijn. Soms denk je bij een aangekondigde motie dat je die mede indient maar als dan de uitwerking in de digitale brievenbus ploft, dan kan de mening alsnog veranderen. Zo ook in dit geval want ik ben voor elke vorm van handhaving bij verkrotte panden maar een leegstandsverordening gaat mij in algemene zin veel te ver. Met andere woorden, als deze zin eruit gaat, dan kan ik het steunen en anders helaas niet. De heer BOSMAN: Dank u voorzitter. We zijn het met de indieners eens dat de panden die in de motie worden genoemd niet bepaald bijdragen aan de ruimtelijke kwaliteit die ook GroenLinks wenst. Daarom kunnen we de strekking van de motie wel volgen maar we vragen ons tegelijk af of die niet wat zwaar is aangezet. Zo wordt er gevraagd om een onderzoek dat antwoord moet geven op de vraag of een leegstandsverordening een positieve rol kan spelen in het beperken van welstandsexcessen. We menen eerder dat de heer Van Hardeveld wel eens heeft gezegd dat het CDA niet dol is op nieuwe onderzoeken. Misschien is het beter om even te wachten op de aanpassing van de leegstandswet die eraan komt.

Daar heb ik ook nieuws over want vandaag heeft de Tweede Kamer een amendement van GroenLinks-PvdA op de zogenaamde fiscale verzamelwet aangenomen die het gemeenten mogelijk maakt om leegstandsheffingen te gaan heffen op woningen die meer dan een jaar leegstaan. Hoe dan ook, die aanpassing van de leegstandswet kan de gemeente straks meer instrumenten bieden om leegstand effectief te bestrijden. Verder vraagt de motie om maar liefst drie actieplannen en een rapportage van alle acties die het college gaat nemen, en wel voor 1 november, dat is over een ruim een maand. Voordat we ons definitieve standpunt over deze motie bepalen, wil ik graag van de wethouder horen of die wenselijk en vooral of die uitvoerbaar is. De heer VAN GRINSVEN: Dank u voorzitter. Wij zijn mede-indiener, mede gezien de ingezonden brief van het Klein Fornuis. En als wij inderdaad een Escherdorp willen worden, is er geen plaats voor rotte kiezen. De heer RÖELL: Dank u voorzitter. Ik zal een deel van de beantwoording voor mijn rekening nemen en een ander deel van de vragen zal, met uw goedvinden, door wethouder Veldhuizen worden opgepakt. Laat ik beginnen. Het college en ik begrijpen heel goed dat er zorgen zijn als het gaat over verwaarlozing van panden. Zeker de drie panden die genoemd worden, zijn in die zin wel herkenbaar. Daarbij wil ik wel aangeven dat er ook heel veel rotte kiezen zijn.

Dat heb ik de vorige keer ook al aangegeven. Dat is inmiddels wel opgelost om verschillende redenen. Dat is goed om daar aandacht voor te blijven vragen. Als het even gaat over de concrete drie panden die genoemd worden in de motie, is er één pand inmiddels waarvoor een vergunning verleend is en waar het verkooptraject is voorgenomen. Bij één pand is de grond verkocht om ook een hekwerk te plaatsen want daar was sprake van vandalisme. Bij één pand is het denkbaar, en dat is een eufemisme, dat er na beoordeling herstelmaatregelen volgen. Het starten van een handhavingstraject voor panden waar een ontwikkeling plaats blijkt te vinden, kan onnodig zijn en leidt zelfs tot verspilling van gemeenschapsgeld. Dan gaan we allerlei acties in gang zetten die uiteindelijk bij een rechter waarschijnlijk bakzeil moeten halen omdat er al allerlei stappen genomen worden door de eigenaar van het pand. Er wordt voor welstandsexcessen een 40

zorgvuldig proces gevolgd. Dat zijn we verplicht als overheid om te doen. Dat is van belang omdat de bewijslast van een welstandsexces bij ons als gemeente ligt en de eigenaar wordt aangeschreven. We doen dat elke twee jaar. We houden een schouw. Ik ga er iets uitgebreider op in zodat het voor de buitenwereld helder is wat het proces is dat we lopen. Iedere twee jaar wordt er een schouw gehouden om panden met een dusdanige afstand in onderhoud te inventariseren. Die panden worden dan ter advisering aan de Welstandscommissie voorgelegd. De Welstandscommissie zal vervolgens een advies geven aan ons college of er in die individuele situatie sprake is van een welstandsexces. Dat advies omvat ook welke zaken aan het pand opgeknapt moeten worden om het stempel verpauperd pand of welstandsexces weer kwijt te raken. Even voor de helderheid want die vraag werd de vorige keer ook gesteld. Kunnen we die welstandsexcessen openbaar maken? Dat kan niet op dat moment. Dat kan pas, of zou pas kunnen, op het moment dat we echt een handhavingstraject in gang zetten. Dan is het nog geen eens een verplichting. Dan is het een belangenafweging maar dan zou het eerste moment kunnen zijn dat je die panden openbaar mag benoemen als welstandsexces. Dat heeft te maken met de AVG en andere regelgeving.

Na het stempel welstandsexces wordt waar mogelijk in gesprek gegaan met de eigenaar om afspraken te maken. Daarbij wordt tevens onderzocht of er mogelijk sprake is van ontwikkelingen. Ik heb u de vorige keer al aangegeven dat we daar, en daar kom ik dadelijk in de beantwoording van vraag 1 wel op terug, misschien nog wel iets strakker kunnen zijn door eerder een aanschrijving te doen waardoor er misschien een iets ander gesprek kan ontstaan. Het is mogelijk dat een eigenaar binnen een bepaalde termijn met eigen beweging het pand opknapt of dat er bijvoorbeeld verbouwplannen in ontwikkeling zijn. Het is van belang dat de eigenaar eerst zelf de kans krijgt om de situatie te verbeteren want de eigenaar krijgt ruimte om zelf aan de slag te gaan en hierover worden dan duidelijke afspraken gemaakt. Indien het gesprek niet tot een oplossing leidt, wordt wel degelijk ingezet op een formele handhavingsprocedure. In deze procedure wordt gebruikgemaakt van de juridische mogelijkheden die wij hebben. Een last onder dwangsom behoort tot een van de mogelijkheden. De benodigde personele capaciteit neemt toe als de eigenaar gebruikmaakt van rechtsmiddelen die een handhavingsprocedure met zich meebrengt. Het is ook daar wel een afweging wat we gaan doen want we krijgen dan ook aan de interne kant van de organisatie, de juridische medewerkers, het nodige te verstouwen.

Dat wil niet zeggen dat we niks doen maar het is wel een afweging in welk tempo je dat doet. Dus we hebben vergaande bevoegdheden om op te treden tegen verwaarlozingen. Dat doen we als andere dingen niet meer mogelijk zijn. Na een zorgvuldige belangenafweging zijn we van mening dat we daadwerkelijke adressen niet openbaar kunnen maken maar daar heb ik net iets over gezegd. Dan over de concrete vragen. U vraagt alle mogelijke middelen in te zetten om deze welstandsexcessen te beëindigen. Eigenlijk is het college bereid en doen we dat ook wel als de situatie daarom vraagt. Dan zetten we alles in om die welstandsexcessen te beëindigen. Dat begint met het gesprek om te komen tot oplossingen en de inzet van juridische instrumenten zoals de last onder dwangsom en het toepassen van bestuursdwang kunnen onderdeel zijn van de handhavingsprocedure. Ik wil er nog één ding aan toevoegen. Op het moment dat een welstandsexces wordt benoemd geeft de commissie een advies over wat opgeknapt moet worden, maar dat wil niet zeggen dat het er dan piekfijn uitziet. Dan is het, naar het oordeel van de commissie, geen welstandsexces meer.

Dan hebben wij eigenlijk ook geen titel meer om daar iets in te doen maar dan kan ik me heel goed voorstellen dat u en ik, en dat voelt ook voor mij als portefeuillehouder af en toe knap ongemakkelijk, neem het pand in de Laandwarsstraat want ik denk dat we het daar allemaal over eens zijn, dat je dan toch vrij weinig positie hebt om daar verder op door te pakken. Tot zover mijn wat lange beantwoording op de late avond. De heer VELDHUIZEN: Dank u voorzitter. De vergunningverlening, of dat een vertragende rol speelt. Dat is in dit geval zeker niet aan de orde want er wordt erkend, dat herkennen wij ook, dat de aanpak van welstandsexcessen gebaat is bij een effectief optreden en de prioriteit wordt gesteld zodra er een aanvraag binnenkomt. Zeker als het een rotte kies betreft. Er zijn er inmiddels al een

41

redelijk aantal opgelost. Dat wil niet zeggen dat we genoegzaam achterover gaan zitten maar het is niet aan de orde dat er een vertragende rol in zit. Dan een leegstandsverordening. Dat zou mogelijk een positieve werking kunnen hebben op de aanpak van welstandsexcessen maar panden die langer leegstaan, de kans op verpaupering is groter. We hebben net van de heer Bosman ook gehoord dat vanuit Den Haag ons nog wat extra mogelijkheden geboden gaan worden, wellicht. Ik ken de uitwerking daarvan nog niet maar ook dat zullen we zeker meenemen. Ik heb vorige week ook al informatief daar een antwoord op gegeven of per locatie een concreet actieplan zou kunnen worden opgesteld. Wij ontraden u om in te stemmen met dit punt want er bestaat geen wettelijke verplichting om een concreet actieplan of een ontwikkelplan te eisen. Mocht een handhavingstraject worden opgestart, dan omvat dat sowieso een tijdslijn. Dit punt zouden we u in overweging willen geven om niet mee te nemen om te rapporteren aan de gemeenteraad voor 1 november. Dat is wel heel kort dag. We kunnen wel instemmen met een aanpassing maar dan willen we dat wel voor 31 december rapporteren. Dat vraagt ook nog wat inspanning van deze kant, voorzitter. De heer VAN HARDEVELD: Dank u voorzitter.

Ik weet dat het lastig is op dit tijdstip maar ik wil toch vragen om maximaal vijf minuten te schorsen, even met de mede-indieners overleggen. De VOORZITTER: Dan schorsen we nu vijf minuten. De VOORZITTER: Ik heropen de vergadering. De heer VAN HARDEVELD: Dank u voorzitter. We hebben net wethouder Veldhuizen horen zeggen, vooral gericht aan de heer Bosman, dat hij de effecten van die leegstandswet op een rijtje zou willen zetten. Onze vraag is of het mogelijk is om ons daarover voor 1 januari te rapporteren. Is dat het geval? Dan hoeven wij de motie niet in stemming te brengen wat ons betreft. Wethouder VELDHUIZEN: Dank u voorzitter. Als ik daar het antwoord op kan geven, dan zullen we dat zeker doen. Alleen weet ik niet wat erin staat en hoeveel werk dat is om. Maar laten we zeggen dat het streven daarnaar is, uiterlijk 31 december of zoveel eerder. Dan kunnen we ook vooruit met dit dossier. De VOORZITTER: Kunnen de indieners leven met deze toezegging? De heer VAN HARDEVELD: Ja, dank u wel. Naast deze toezegging hebben wij hier vooral ons punt duidelijk gemaakt, volgens ons. Het hoeft niet in stemming gebracht te worden. De heer BOSMAN: Voorzitter. Ik zal de link naar dat nieuws dat ik net meldde even aan de heer Van Hardeveld en aan de wethouder toesturen. De VOORZITTER: Dan sluit ik hierbij de beraadslaging over dit onderwerp. Dan geef ik het woord terug aan de voorzitter.

De VOORZITTER: Dank u wel. Ik kom bij agendapunt 19. Dat is de sluiting. Dat ga ik zo doen. Ik maak nog één opmerking. Die heeft nog te maken met het onderwerp dat ging over de motie Cultuurhuis Brinkhuis die is aangenomen. Daar is onder andere gesproken over het samenstellen van een beperkte vertegenwoordiging van de raad. Daar is een opmerking over gemaakt door de wethouder maar het is goed om de griffie daar op een goede manier bij te betrekken, om te kijken hoe je tot een groep mensen komt die dat kunnen doen. Dus ik stel er wel prijs op om dat nog even te benoemen hier voordat daar allerlei verkeerde beelden over gaan ontstaan. Dus daar zal de griffie ook een rol in pakken.

42

Mevrouw DEURLOO: Voorzitter. Ik wilde u alvast geruststellen dat ik de heer Veldhuizen heb laten weten dat ik me beschikbaar stel. De VOORZITTER: Dat is goed. Dan weet de griffie dat ook alvast maar dan sluit ik hierbij de vergadering. Dank voor uw inbreng weer en tot een volgende keer. 19.

Sluiting

De VOORZITTER sluit de vergadering om 23.36 uur. Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de Raadsvergadering van 30 oktober 2025. De griffier,

De voorzitter,

43