231108 Verslag Debat in de Raad 8 november 2023

Eind 2023 zal een vergelijking worden gemaakt door middel van een benchmark van ophaaldiensten in de regio om de kwaliteit en effectiviteit van de afvalstoffenheffing in kaart te brengen. Er gaan heel veel dingen goed en er kunnen altijd dingen nog beter maar de raadsadviseurs adviseren om geen zienswijze in te dienen.

19

De heer VAN LOON wil kijken naar een eerlijker verdeling en dat de vervuiler gaat betalen. Hij heeft aan de wethouder gevraagd hoe dit het beste kan worden gedaan en op welk moment. De fractie schrok van de prijzen die de mensen moeten gaan betalen voor 2024. Daarom moet worden gekeken hoe het eerlijker kan zodat de vervuiler wat meer gaat betalen en niet mensen die met z’n tweeën wonen voor 3 personen moeten betalen. Wellicht wordt een motie ingediend met een regel erbij voor alleen tweepersoonshuishoudens. Hoe staan de andere partijen hierin? De VOORZITTER merkt op dat dit onderwerp meer bij de belastingverordeningen hoort die later op de agenda staan. Conclusie: De VOORZITTER concludeert dat het voorstel zonder discussie als hamerstuk naar de raad gaat. 9. Wijzigingsbesluit Gemeenschappelijke regeling AVU (853500) De VOORZITTER vraagt of de raadsrapporteurs hierop een aanvulling hebben maar begrepen wordt dat dat niet het geval is. Conclusie: De VOORZITTER concludeert dat het voorstel zonder discussie als hamerstuk naar de raad gaat. 10. Tweede begrotingswijziging 2023 en tussenrapportage BBS (854475) De heer DEN HERTOG zegt dat het antwoord van het college op zijn vraag dat er minder uitkeringsgerechtigden zijn in Baarn in vergelijking met Bunschoten en Soest zou kunnen impliceren dat het een politieke vraag gaat worden.

Wethouder EIJBAARD geeft aan dat de raad deze week de kwartaalrapportage van BBS heeft gekregen waarin duidelijk staat vermeld hoe de bestandsontwikkeling van BBS eruitziet. Het saldo is het verschil tussen de instroom en de uitstroom. De laatste tijd wordt gezien dat de instroom toeneemt, mede vanwege de inburgering van mensen die recht hebben op een uitkering. Dat betekent dat het aantal toeneemt en dat geeft een iets vertekend beeld. Dat heeft dus met statushouders te maken. De VOORZITTER vraagt of de heer Den Hertog nog een schriftelijke beantwoording van zijn vragen wenst. De heer DEN HERTOG zegt dat dit nu niet meer hoeft. Conclusie: De VOORZITTER concludeert dat het voorstel als hamerstuk naar de raad gaat. 11. Begrotingswijziging 2023-2 GGD regio Utrecht (854948) De heer KOLT constateert een overschrijding vanwege hogere energielasten van € 30.000 voor het pand in Baarn. Komt dit volgend jaar ook weer terug? Dan is het niet meer incidenteel. Wethouder PRAKKE meldt dat hij zal checken of het hoge bedrag klopt. Als de heer Kolt geen bericht krijgt klopt het maar dan is het nog steeds een bijzonder hoog bedrag. Het is niet structureel

20

want het consultatiebureau gaat het pand verlaten en gaat naar een pand wat qua energieprestaties beter is. Conclusie: De VOORZITTER concludeert dat het voorstel als hamerstuk naar de raad gaat. 12. Belastingverordeningen 2024 (855399) De heer SCHOUTEN zou met betrekking tot de precariobelasting graag gezien dat de gemeente voortaan oplopend gaat belasten. Dat betekent dat hoe langer de container blijft staan des te meer men gaat betalen in verhouding tot. Op dit moment is het zo dat hoe langer die staat hoe minder je in verhouding betaalt terwijl je juist wil dat de bouwcontainers zo snel mogelijk worden verwijderd. Hoe denken de raad en de wethouder hierover? Op de technische vraag over het belasten van commerciële voertuigen die geparkeerd staan op de openbare weg is het antwoord dat als ze langer dan 4 weken staan. Commerciële wagens zoals huurauto’s worden elke dag verplaatst maar staan uiteindelijk misschien wel langer dan 4 weken op dezelfde plek maar ze zijn even weggeweest. Dat neemt heel veel ruimte in beslag op openbare parkeerplaatsen en de vraag is of daar een tarief voor kan worden verzonnen of dat daar in het land een tarief voor bekend is. De heer VAN WIJK onderschrijft de opmerking van de heer Schouten over de bouwcontainer met betrekking tot de precariobelasting en hij ondersteunt zijn initiatief.

Misschien kan dit worden aangevuld met een meldpunt voor buren die geplaatste containers kunnen aanmelden. Vinden de andere partijen dat dit gewenst is? De toeristenbelasting gaat van 35.000 naar € 50.000 inkomsten om de camping te compenseren. Wat voor overnachtingen zijn dat? De heer VAN LOON vraagt hoe de andere partijen erin staan wat betreft de afvalstoffenverordening om de vervuiler te laten betalen. De heer GENUIT meent dat de portefeuillehouder een toezegging heeft gedaan dat die de raad gaat informeren over mogelijkheden van een ander tariefsysteem voor de afvalstoffenheffing. Dit zou nog niet kunnen vanwege een proef die in Soest liep maar kan de raad nog steeds een voorstel tegemoet zien over een ander tariefsysteem? In artikel 4 van de verordening ozb, dat gaat over de vrijstellingen, staat dat een vrijstelling mogelijk is voor onroerende zaken die in hoofdzaak zijn bestemd voor de openbare eredienst of voor het houden van openbare bezinningssamenkomsten van levensbeschouwelijke aard. Er staat ook een artikel 4 in de verordening reclamebelasting centrumgebied en daar staat dat de reclamebelasting niet wordt geheven voor een openbare aankondiging van onder meer kerkgenootschappen.

Openbare aankondigingen van bezinningssamenkomsten van levensbeschouwelijke aard die gedaan worden door andere organisaties dan kerkgenootschappen zijn dus niet vrijgesteld van reclamebelasting maar dat kan niet de bedoeling zijn. Daarom stelt spreker voor om lid 4.b te schrappen en lid 4.e te wijzigen in openbare aankondiging van, nu staat er niet-commerciële, culturele en maatschappelijke aard; daar dient ‘religieus’ aan te worden toegevoegd. Daarmee zijn kerkgenootschappen alsnog vrijgesteld en worden andere religies hiermee niet uitgesloten. Hoe denken college en andere fracties over dit voorstel? De heer BRUINS staat het bij dat de raad een terugkoppeling zou krijgen over de vermakelijkheidsretributie. Komt dan nog of moet dit opnieuw worden aangevraagd?

21

Wethouder PRAKKE vindt het oplopende tarief een prima idee. Wellicht kan de heer Schouten met de belastingambtenaar om de tafel gaan om te kijken wat een goed tarief is en dat dan in een amendement verwoorden. Nagevraagd moet worden wat de mogelijkheden zijn voor het belasten van commerciële voertuigen die langer dan 4 weken staan op de openbare weg. Als die op diverse plekken staat geeft dat eigenlijk dezelfde parkeerdruk op Baarn. Nagegaan zal worden of hier voorbeelden van zijn in andere gemeenten en of dit kan worden gehandhaafd. Er zal een overzicht worden gemaakt naar aanleiding van de vragen van het CDA over de toeristenbelasting met de overige vormen van overnachting. Daar zitten niet de camping, het hotelpension en de B&B in maar dan gaat het over bijvoorbeeld het overnachten op het water. Op de vraag van GroenLinks over het toevoegen van het woord ‘religie’ wordt teruggekomen. De discussie over de vermakelijkheidsretributie had eigenlijk bij de begroting moeten plaatsvinden want belastingverordeningen zijn de uitvoering van wat er bij de begroting is besloten. In ieder geval komt daar vanuit het college geen initiatief voor. De heer VAN WIJK stelt voor om het parkeren per dag te belasten want het is nu een weektarief, een maandtarief of een jaartarief.

Wethouder EIJBAARD geeft aan dat de brief over de afvalstoffenheffing en de benchmark gepland staat om voor het einde van het jaar te versturen. De cijfers over de benchmark worden eind november verwacht en dan lukt het om het voor het einde van het jaar te doen. Mocht dat later worden, dan wordt het pas begin volgend jaar. De proef in Soest had te maken met de inzameling voor de hoogbouw en dat is een ander onderwerp. De heer SCHOUTEN zou graag willen weten hoe de raad er tegenover staat om een oplopend tarief voor het plaatsen van onder andere bouwcontainers, steigers et cetera zodat mensen gestimuleerd worden om die zo snel mogelijk weer te verwijderen. De VOORZITTER vraagt of er partijen zijn die dit echt geen goed idee vinden. Had de vraag van de heer Van Loon over een gedifferentieerd afvaltarief ook niet bij de begroting aan de orde moeten worden gesteld? Wethouder PRAKKE legt uit dat de belastingverordeningen die nu voorliggen gebaseerd zijn op de begroting en de opbrengsten die het komende jaar worden verwacht. Het was handiger geweest als de raad een discussie over een andere systematiek bij de begrotingsbehandeling had gevoerd. De heer VAN LOON memoreert dat de fractie al eerder heeft gezegd dat hierover een motie zal worden ingediend. Toen werd het afgeraden omdat het idee niet goed was voorbereid.

Vervolgens heeft spreker gevraagd wanneer die motie dan wel moet worden ingediend en dan zou het pas kunnen worden ingevoerd in 2025 maar de fractie wil voor 2024 al een ander tarief invoeren. De heer MASCINI merkt op dat als de container wordt geleegd met een achterlader dat gebeurt door 3 personen en met een zijlader door 1 persoon. Met een achterlader is het dus duurder. Hoever wil 50PLUS gaan in de eerlijke verdeling van de kosten? De heer VAN LOON constateert dat de mensen steeds meer betalen voor het ophalen van afval. Er komt nu weer een behoorlijke stijging van kosten en er zijn heel veel gezinnen, bestaande uit 2 personen, die voor 3 personen betalen. Er zou een tussenweg moeten zijn tussen de eenpersoonshuishoudens en huishoudens met 3 of meer personen.

22

De heer SCHOUTEN zegt dat er niet van kan worden uitgegaan dat een tweepersoonshuishouden per definitie minder afval produceert dan een driepersoonshuishouden. Zelfs bij eenpersoonshuishoudens zijn de kliko’s soms ook heel vol en die betalen een lager tarief dan tweepersoonshuishoudens. Bovendien zijn er huishoudens die alles heel goed scheiden waardoor ze minder afval hebben. Het is dan eerlijker om naar diftar te gaan maar daar zijn niet zulke goede ervaringen mee in het land. Er zou een gedegen voorstel moeten komen van 50PLUS hoe dan de tarieven moeten zijn en hoe er sprake kan zijn van een eerlijke verdeling. De VOORZITTER wijst erop dat deze discussie dan gevoerd moet worden voor de begrotingscyclus van volgend jaar. De heer MASCINI vraag nogmaals aan de heer Van Loon hoever je moet gaan met het verdelen en toedelen van kosten voor het legen van containers. Als je eerlijk wilt zijn moet je aan mensen die door een éénpersoons auto worden bediend minder kosten doorrekenen dan voor een auto die langskomt met 3 mensen erop. De heer VAN LOON zegt dat er uitgebreid naar moet worden gekeken en dan mogen allerlei zaken worden meegenomen. De vraag was alleen aan de andere partijen of het zin had om met een voorstel te komen. De fractie wil heel ver gaan met het eerlijker verdelen van de kosten.

De heer BRUINS is geen voorstander van het tussentijds aanpassen van belastingtarieven maar de fractie kan zich prima vinden in een voorstel aan het college om met een ander model te komen en om dat dan bij de perspectiefnota te presenteren want dat de vervuiler betaalt is op zich een prima idee. De heer VAN WIJK deelt de mening van de heer Bruins. De mensen kunnen overigens niet beslissen of ze een dure of goedkope vrachtwagen voor hun deur krijgen om afval op te halen. Mevrouw STRUIJK is ook in principe voor de vervuiler betaalt. Dus diftar zou op zich een optie zijn, al kleven daar zeker bezwaren aan. Dit zou dus goed moeten worden uitgezocht en het is lastig om in te schatten of het slim is om het versneld te doen of dat in een volgende evaluatie van het huidige systeem meegenomen kan worden of er wat verbeterd kan worden in de huidige systematiek. De heer GENUIT memoreert in het verleden dikwijls te hebben gepleit voor een systeem van gedifferentieerde afvalheffing en gaat graag mee met het voorstel van de ChristenUnie om het college middels een motie te vragen om voor de perspectiefnota met een voorstel te komen. De verordening voor de reclamebelasting zou net zo inclusief moeten worden geformuleerd als de verordening ozb maar kerkgenootschappen of andere groepen worden uitgesloten van vrijstelling.

Samen met de wethouder zal worden gekeken naar een concrete formulering en dan wordt met een amendement gekomen voor de raadsvergadering maar als er fracties zijn die er pertinent tegen zijn kunnen ze dat nu aangeven. De heer SCHOUTEN vindt het een onnodig voorstel omdat de definitie van kerk gebedshuis is en gebedshuis valt onder alle religieuze stromingen. De heer GENUIT denkt dat er groepen zijn die zich niet aangesproken voelen door de term kerkgenootschap en daarom is het goed om dat inclusiever te formuleren zodat die groepen zich in de formulering kunnen vinden.

23

De heer SCHOUTEN vraagt waar die groepen zich dan in het centrum bevinden. De reclameverordening gaat puur over de Laanstraat, de Brinkstraat en de Nieuwstraat en de randgebieden zoals de Nieuw Baarnstraat. Daar wordt reclamebelasting geheven en nergens anders in het dorp. Conclusie: De VOORZITTER concludeert dat het voorstel als bespreekstuk naar de raad gaat. Inmiddels is het 23.00 uur geweest en er zijn nog 3 agendapunten waarvan er 2 nog enige tijd vergen. Kan verder worden gegaan met de vergadering of moet die morgen worden voortgezet? Hij concludeert dat er een meerderheid is voor het afronden van de agenda. 13. Controleprotocol 2023-2024 (856412) De VOORZITTER concludeert dat het voorstel zonder discussie als hamerstuk naar de raad gaat. 14. Peilnota inwonerforum duurzaamheid (858609) De VOORZITTER meldt dat het college dit ter bespreking aanbiedt omdat zij een aantal specifieke vragen heeft met betrekking tot het onderwerp. De raad wordt uitgenodigd om te reageren op de volgende 3 vragen: 1. Staat u positief tegenover het inwonerforum als participatiemiddel en steunt u de ambitie van het college om inwonerfora in te zetten om inwoners mee te laten beslissen over onderwerpen die belangrijk zijn in de gemeente Baarn? 2. Onderschrijft u de ambitie zoals vastgelegd in de begroting om een inwonerforum over duurzaamheid te organiseren? 3.

Welke kaders zou u mee willen geven aan het inwonerforum en welke kaders zou u juist niet mee willen geven? Wat vindt u van een vraag aan een inwonerforum duurzaamheid als Baarn wil zoveel als mogelijk klimaatneutraal zijn in 2030? Welk percentage emissiereductie past daarbij? Welke aanvullende maatregelen kan de gemeente Baarn nemen om in 2030 minder broeikasgassen uit te stoten dan met het huidige beleid en welk lokaal klimaatbeleid zou moeten worden herzien en hoe adviseert u daarover? Wethouder DE VRIES geeft aan dat het instellen van een inwonerforum een serieuze stap is en daarom worden nu 3 vragen voorgelegd. Op basis van de antwoorden op deze vragen zal na de jaarwisseling een voorstel aan de raad worden gedaan. Mevrouw SLUIJS staat positief tegenover het inwonerforum als participatiemiddel. Het is geen doel op zich. Vanuit andere landen en steden is het bekend dat een inwonerforum een effectief middel is om tot breed gedragen oplossingen te komen voor een probleem. Hiermee wordt ook de betrokkenheid van inwoners vergroot. Het is ook een zwaar middel want het vraagt best wat tijd van deelnemers en geld van de gemeente om goede begeleiding en faciliteiten te regelen. Daarom moet het instrument worden ingezet bij vraagstukken waar met urgentie een oplossing voor nodig is.

Er is nauwelijks een urgenter vraagstuk dan hoe de gemeente een bijdrage kan leveren aan het tegengaan van klimaatverandering. Daarbij is haast geboden en daarom moet er zo snel mogelijk gebruik worden gemaakt van ideeën uit de samenleving. De vraagstelling is nu te lang en ingewikkeld. De vraag is welke aanvullende maatregelen kunnen de gemeente, inwoners en organisaties in Baarn nemen om ervoor te zorgen dat in 2030 zo min mogelijk broeikasgassen worden uitgestoten. Het belangrijkste kader is het financiële, namelijk hoeveel budget is er beschikbaar of kan bij elkaar worden gekregen voor de oplossingen om te voorkomen dat voorstellen niet uitvoerbaar zijn en deelnemers zich voor niks hebben ingespannen. Daarnaast is het belangrijk dat een ruime meerderheid van het inwonerforum de voorstellen acceptabel vindt. 24

Mevrouw BRUIJSTENS zegt dat dit geen onderwerp is voor over 2 jaar als je naar het klimaat kijkt. De vraagstelling is echter wel erg technisch. De forumleden moeten vooral uitgedaagd worden om creatieve ideeën in te brengen en ook haalbare ideeën waarmee de inwoners ook zelf aan de slag kunnen. Ook creatieve ideeën als het gaat om de betaalbaarheid. Er ligt een wetsvoorstel Wet gemeentelijke instrumenten warmtetransitie. Die wet treedt mogelijk op 1 juli 2024 in werking. De gemeenten krijgen dan meer instrumenten om de energietransitie te versnellen. Wat is de status van dit wetsvoorstel en is het mogelijk om bij de formulering van de vraagstelling al te anticiperen op deze nieuwe wet? Dan zouden bijvoorbeeld ook vragen kunnen worden gesteld over het gewenste gemeentelijke instrumentarium. Het baart zorgen dat de fractie van VoorBaarn verbaasd was over de volgorde van de keuzes voor het onderwerp voor een inwonerforum. Is die verwarring mogelijk ontstaan bij een van de bijeenkomsten buiten de raadzaal over het burgerberaad? Zo ja, dan moeten we daar meer alert op zijn want er zijn wel vaker van dit soort informele bijeenkomsten waar zaken gepeild worden maar niet worden besloten of zaken worden toegezegd zonder officiële vastlegging als toezegging. In algemene zin is het goed om daar bijvoorbeeld in het presidium nog eens over door te praten.

De heer VAN WIJK vindt duurzaamheid een belangrijk onderwerp maar hij vraagt zich af of hiervoor een inwonerforum het juiste middel is om de informatie op te halen. Het is beter om informatie op te halen over zaken over wat de gemeente werkelijk gaat doen. Voor de genoemde kosten van 1 of 2 ton voor een inwonerforum kunnen ook 50-70 woningen worden geïsoleerd. Mevrouw STRUIJK meldt dat het antwoord op de vragen 1 en 2 ja is. Vraag 3 zou scherper kunnen worden geformuleerd met als doel om een betere gedachtenuitwisseling tussen inwoners te krijgen. Geïnspireerd door het inwonerforum van de gemeente Amsterdam wordt de volgende vraag gesteld: Baarn wil zoveel als mogelijk klimaatneutraal zijn in 2030 en de landelijke doelstelling is om in 2030 de uitstoot van CO2 met 55% te verlagen. De huidige prognose in Baarn is dat een verlaging van 3438% wordt gehaald. De vraag zou dus moeten zijn: help ons door maatregelen te bedenken om minimaal de landelijke doelstellingen te halen. De heer VAN LOON staat positief tegenover het gebruiken van een inwonerforum voor bepaalde onderwerpen. Duurzaamheid is een onderwerp dat geschikt is om een inwonerforum in te zetten. Vooral mensen met veel ervaring en kennis over dit onderwerp kunnen hun licht laten schijnen en met waardevolle tips en aanbevelingen komen.

Het forum moet duidelijk en doelgericht zijn en de fractie heeft geen problemen met de vragen over duurzaamheid. Mevrouw HOEKVELD antwoordt positief op vraag 1. Het onderwerp is echter niet erg geschikt omdat het te ingewikkeld is. Een deel van het probleem is namelijk niet individueel gebonden oplossingen maar wijkoplossingen en dat laatste is typisch iets waar de gemeente over gaat. Bij warmtepompen gaat het bijvoorbeeld over wat er gebeurt met het grondwater. Dat moet nog helemaal onderzocht worden. Er gaat vervuiling plaatsvinden maar als warmtepompen op wijkniveau worden ingezet moet je daar kennis van hebben. Een gerichte aanpak van energiereductie is één aspect van het brede onderwerp duurzaamheid. Over alle andere vormen van duurzaamheidsaspecten in de samenleving als geheel zou wel een inwonerforum kunnen worden gehouden maar niet op dit thema. Mevrouw SLUIS-HOOGERWERF ziet graag dat ingewikkelde dossiers voortvarend worden aangepakt en een inwonerforum kan daaraan bijdragen. In deze peilnota probeert het college echter meerdere vliegen in één klap te slaan. De peilnota vraagt namelijk niet alleen of de raad voor een inwonerforum is maar zet die vraag volledig in het teken van duurzaamheid met de focus op

25

emissiereductie. Niet wordt vermeld dat daar ook andere thema’s zijn als duurzaamheid waarvoor een inwonerforum wenselijk zou kunnen zijn en dat een inwonerforum ook kleinschaliger kan zijn. Inwonerfora kunnen enorm verschillen in omvang en kosten. Eemnes heeft bijvoorbeeld een forum van 30 inwoners gevormd. Zou dat ook niet een aardige omvang zijn voor een inwonerforum over bijvoorbeeld de vitale functie van de Brink? Een dergelijke omvang is heel wat kosteneffectiever. In de begroting van de gemeente Eemnes is hiervoor een bedrag opgenomen van ruim € 58.000 all-in. Is het niet veel beter voor de betrokkenheid van inwoners, ook bij dit nieuwe instrument, om met een kleine vorm te beginnen, bijvoorbeeld over de Brink of over de waarde van kunst voor de levendigheid van het centrum? Daar kan dan van worden geleerd hoe het werkt zodat de gemeente in de toekomst eventueel een grootschaliger inwonerforum met succes kan realiseren. Hoe denken de andere fracties erover om te beginnen met een kleinschaliger vorm over een wat tastbaarder onderwerp? Op pagina 5 staat dat door inwonerfora sneller een ambitieus duurzaamheidsbeleid mogelijk is.

Verwacht de portefeuillehouder dat dat in Baarn ook zo zal zijn en waarom dan? Kan worden aangegeven wat er concreet in Baarn nog niet gebeurt of waar nog geen draagvlak voor is waardoor nu nog te veel broeikasgassen worden uitgestoten en te ver wordt weggebleven van de straks vereiste reductie van 55%? De emissiereductie gaat niet over biodiversiteit, over schoon water, over natuurbeheer, het veranderen van voedingsgewoonten of het opvangen van wateroverlast, hitte of droogte. Bij een inwonerforum dat puur gericht is op emissiereductie zullen de groepen waarvan de portefeuillehouder zegt dat het perspectief gehoord moet worden juist niet gehoord worden omdat het dan niet over biodiversiteit et cetera gaat. Hoe staat de portefeuillehouder tegenover een wat bescheidener inwonerforum dat focust op de warmtetransitie en meer speciaal het benutten van de warmte uit de Eem? Zou dat een inwonerforum kunnen zijn waar veel inwoners letterlijk warm voor lopen? Hoe denken de andere fracties over een inwonerforum dat specifiek gaat over de warmtetransitie in de Baarnse wijken en wellicht ook het specifiek benutten van de warmte uit de Eem? De VOORZITTER geeft aan dat hij straks gereserveerd zal omgaan met het ter discussie stellen van een aantal punten omdat dit een inventarisatie is en het is niet bedoeling dat straks met elkaar een consensus wordt bereikt of wat dan ook.

De heer JONKERS vindt een peiling over dit onderwerp opmerkelijk want in het coalitieakkoord is al opgenomen dat Baarn zoveel mogelijk klimaatneutraal moet zijn in 2030 en de hele raad heeft dat al meermalen besloten. Het onderwerp is wellicht minder geschikt om daarvoor een inwonerforum op te zetten. Een inwonerforum conform deze peilnota is een ondemocratisch niet gekozen maar geloot orgaan wat wordt samengesteld op basis van leeftijd, gender, opleiding en postcodegebied. Inwoners die niet aan deze criteria voldoen of pech hebben worden uitgesloten. Bovendien wordt dit orgaan gestuurd door een professionele procesbegeleider. Dat doet denken aan de besluitvorming rondom het Paleis. Daar was onenigheid en gedoe, vertraging en meerkosten. Deze schaduwraad mag voorstellen doen aan de raad maar wat mag die dan eigenlijk? Er is een raadsinformatiebrief geweest over de route naar klimaatneutraal in Baarn en daarin is geleerd dat er veel initiatieven zijn maar weinig of geen concrete acties. Er is geen inzicht in het daadwerkelijk verbruik en dat moet stap 1 zijn want anders kun je geen resultaat meten. De wethouder is straks 2 jaar onderweg en er resteert nog slechts dezelfde periode. Het is nu tijd voor actie en concrete voorstellen. Peilen kost verborgen tijd. College, geef inzicht, durf te besluiten, doe voorstellen en ga aan het werk.

Wethouder DE VRIES wijst erop dat er inmiddels honderden gemeenten zijn in binnen- en buitenland die een inwonervorm over duurzaamheid hebben georganiseerd. Het burgerberaad zoals dat in Eemnes is gehouden laat zien dat je als relatief kleine gemeente over zo’n complex onderwerp 26

best een burgerberaad kunt organiseren. Natuurlijk moet worden nagedacht over hoe het goed past bij de Baarnse schaal en hoe je ervoor zorgt dat er een zo’n representatief mogelijke vertegenwoordiging is. Dat kan worden geadresseerd bij het raadsvoorstel voor het vormgeven van het inwonerforum. Dit is niet een maatje te groot voor Baarn of hiervoor een te complex onderwerp. In de begroting van dit jaar zijn al 2 inwonerfora aangekondigd en er zou dit jaar al met elkaar een besluit worden genomen over het inwonerforum duurzaamheid. Dan is het verbazingwekkend dat sommige fracties vinden dat dit uit de lucht komt vallen. Desalniettemin hecht spreker grote waarde aan de inbreng die vanavond is geleverd en het is goed om met die input serieus aan de slag te gaan. Niet zo goed kan worden gevolgd wat de fracties van VoorBaarn, VVD en CDA zeggen over de omvang en het thema. Het CDA zei dat de kosten ook kunnen worden gebruikt om huizen te isoleren. De dekking komt voort uit de CDOKE-regeling en dat is geld wat de gemeente krijgt van de rijksoverheid om de capaciteit rondom duurzaamheid te vergroten. Dit geld kan worden ingezet voor een inwonerforum maar niet specifiek voor het isoleren van huizen. Er is sprake van veel ontwikkelingen, waaronder nieuwe wetgeving, en er zal een vorm moeten worden gevonden voor het inwonerforum om daarmee om te gaan.

In het plan van aanpak zal worden teruggekomen op hoe hiermee kan worden omgegaan in de veranderende context. De heer JONKERS vraagt of het maken van een plan van aanpak ook weer maanden gaat duren. Wethouder DE VRIES meldt dat het raadsvoorstel vlak na de jaarwisseling zal worden gedaan. Er zijn vanavond een aantal goede suggesties gegeven en er zal worden gestreefd naar een zo goed mogelijke vraagstelling op het inwonerforum. Aan de inwoners zou de vraag moeten worden gesteld wat zij vinden van een ambitieuzer beleid op het gebied van duurzaamheid om aan de landelijke doelstellingen te voldoen. Mensen zijn in hun algemeenheid heel enthousiast over verduurzaming van de samenleving maar als het heel concreet wordt worden mensen wat huiveriger. Zodra er concrete maatregelen op stapel staan zoals bijvoorbeeld windenergie worden daar in de raad vraagtekens bij gezet en dat laat zien hoe ingewikkeld de discussie is rond duurzaamheid. Daarom kiezen veel gemeenten voor het instrument van het inwonerforum om ervoor te zorgen dat een representatief deel van de inwoners over een aantal ingewikkelde thema’s binnen het thema duurzaamheid gedurende het proces tot een afgewogen standpunt komt.

Dan was er een suggestie om een inwonerforum te houden op wijkniveau over de warmtetransitie maar dat is niet zo’n thema voor een deliberatief proces want de uitkomst staat vast dat de gemeente in 2050 van het aardgas af moet zijn. De raad heeft vorig jaar allerlei kaders aangenomen voor de warmtetransitie. Voor zover nu is te overzien zijn er 2 oplossingen, namelijk een individuele warmtepomp of een collectief warmtenet. Er is dus niet zo’n ruime discussie te voeren over dit onderwerp en het is daardoor minder geschikt voor zo’n deliberatief proces. Natuurlijk is bij de warmtetransitie vergaande participatie heel belangrijk. Er is wel contact met diverse initiatieven in de Lage Vuursche en elders in de gemeente van inwonersgroepen die graag samen met de warmtetransitie aan de gang gaan maar dat is een type participatie gericht op een concrete vraag en een concrete aanpak. De VOORZITTER legt uit dat de peilnota is bedoeld om antwoorden te geven op de door het college gestelde vragen en om te kijken of daarmee verder kan worden gegaan. Het is niet de bedoeling om vanavond met elkaar consensus te bereiken.

Is er nog behoefte naar aanleiding van de eerdere inbreng van de fracties om die aan te scherpen of te corrigeren? Mevrouw SLUIS-HOOGERWERF zegt dat de begroting vorig jaar is goedgekeurd maar er is nooit met de raad besproken in welke volgorde de raad het instrument inwonerforum zou willen inzetten 27

en voor wat voor soort thema’s. Daarom is de vraag gesteld hoe dit zit en of er ook anders naar kan worden gekeken. De VOORZITTER herhaalt dat het punt wat nu op de agenda staat is de peilnota inwonerforum duurzaamheid. Mevrouw SLUIS-HOOGERWERF stelt dat wanneer VoorBaarn wordt weggezet als dat de fractie onterecht verrast is zij daar toch iets over wil zeggen. Mevrouw BRUIJSTENS wil checken bij VoorBaarn of de laatste opmerking voor haar was bedoeld want het was niet haar bedoeling om die fractie weg te zetten als een niet-geïnformeerde partij. Mevrouw SLUIS-HOOGERWERF biedt haar excuses aan als zij zich te emotioneel zou hebben uitgelaten. Ze heeft geen beschuldigingen willen uiten maar wel wat ergernis getoond. Mevrouw BRUIJSTENS geeft aan juist getracht te hebben om begrip te tonen en om het gesprek daarover te openen. De VOORZITTER vraagt aan de wethouder of die met deze inbreng verder kan. Wethouder DE VRIES heeft er alle begrip voor dat mevrouw Sluis-Hoogerwerf dit aanhaalt en even de tijd wil nemen om het met elkaar te bespreken. Hij zal het verslag van de vergadering op een iets later moment tot zich nemen om goed te kunnen beoordelen wat de juiste manier is om hiermee verder te gaan. 15.

Raadsinformatiebrief Stand van zaken de Wintertuin (859836) Mevrouw OORTMAN-GERLINGS geeft aan dat de fractie dit heeft geagendeerd naar aanleiding van een brief die vorige week is binnengekomen en inmiddels openbaar is. Er was verwacht dat er een reactie was gekomen van het college na het collegeoverleg van gisterochtend. Wat is de reactie van het college op de brief? Tot nu toe is er steeds gesproken over de verhuur van de Wintertuin maar de verkoop van de Wintertuin is ook een mogelijkheid. Daar ging de brief over en wat is daarover binnen het college gezegd? De VOORZITTER meldt dat in de memo van de VVD 2 vragen zijn aangegeven, namelijk hoe denkt het college over de optie van verkoop van de Wintertuin en vervolgens de vraag aan de raad hoe die denkt over de optie van verkoop. Wethouder PRAKKE merkt op dat hij vorige week heeft gezegd dat hij in deze vergadering een mondelinge toelichting zou geven. Het college waardeert de enorme betrokkenheid van de briefschrijver bij het dossier van de Wintertuin. Inmiddels heeft zich een tweede gegadigde mondeling gemeld om de Wintertuin te kopen. Het college wil op het verzoek van de briefschrijver om een onderhoud ingaan en serieus het gesprek met hem aangaan over de instandhouding van de Wintertuin.

In het afgelopen jaar is in samenspraak met de raad en het advies van de Galan Groep een lijn uitgezet en die voorziet niet in een mogelijke verkoop. Daarom vindt het college het nu in eerste instantie niet nodig en niet direct voor de hand liggend om het proces tot verkoop op te starten. Dat laat onverlet dat wel de gesprekken worden aangegaan. De Wintertuin is in het Plan maatschappelijk vastgoed uit 2021 niet beschreven als vastgoed dat verkocht gaat worden en daarom is het niet logisch om kort voor de actualisatie van het plan in strijd met het huidige plan te gaan handelen. 28

Daarnaast adviseert de Galan Groep om de Wintertuin niet te verkopen maar juist in eigendom te behouden om voldoende invloed te hebben op dit vastgoed. Door het pand in eigendom te hebben kan de gemeente het algemeen belang boven het belang van het pand plaatsen. Het dossier Paleis Soestdijk heeft geleerd dat de verkoop van cultureel erfgoed veel emoties met zich meebrengt. Veel inwoners vinden het erg jammer dat deze parel door het Rijksvastgoedbedrijf in de etalage is gezet. Dan ligt het niet voor de hand dat de gemeente de andere parel, de Wintertuin, ook in de etalage gaat zetten. Dan 3 kanttekeningen die het college bij de brief wil plaatsen. 1. Een een-op-een verkoop is niet mogelijk want het Didam-arrest heeft geleerd dat iedereen dezelfde kans moet krijgen op een koop van de Wintertuin. De gemeente moet dus een uitgebreid verkoopproces opstarten en dan is het niet gegarandeerd dat de nu bekende geïnteresseerden de Wintertuin kunnen kopen. Er kan een beter bod komen op basis van de gelijke uitgangspunten van een derde. Dat kan ook iemand van buiten Baarn zijn. 2. Het ingaan van het proces tot verkoop betekent ook dat de open-call voor een stichting en daarna voor de exploitant op een iets lager pitje moet worden gezet want de gemeente richt zich dan de komende maanden eerst op het verkoopproces.

Een verkoopproces duurt waarschijnlijk langer dan het huidige proces doordat het waarschijnlijk niet mogelijk is om in april/mei met een nieuwe exploitant te komen. De recente reacties van inwoners en andere betrokkenen zijn positief op de ingezette koers en door plotsklaps van koers te veranderen zou een negatief effect op het vertrouwen in de gemeente kunnen ontstaan. 3. Daarnaast wordt de huidige capaciteit ingezet op de actualisatie van het Plan maatschappelijk vastgoed en de onderwijshuisvesting. Dus het opstarten van het proces tot verkoop betekent waarschijnlijk dat andere onderwerpen op een lager pitje zullen moeten worden gezet. Het college gaat dus serieus het gesprek aan met de briefschrijver en de andere gegadigde die zich heeft gemeld over de steun voor het in stand houden van de Wintertuin. Om wel een proces tot de verkoop op te starten heeft het college een uitspraak van de raad nodig. Mevrouw HOEKVELD memoreert dat de ChristenUnie altijd op het standpunt heeft gestaan dat een seniorencomplex woningen daar ook heel prachtig zou zijn maar gezien alle argumenten die de wethouder opsomde is dat een droom want de argumenten die het college noemt zijn solide. De heer VAN LOON staat niet afwijzend tegenover de verkoop van de Wintertuin.

Er zal wel eerst een goed plan moeten komen waarin de toekomst van de Wintertuin beschreven wordt voordat de raad hierover definitief kan beslissen. Het is immers een mooi stukje Baarn dat moet worden behouden voor de inwoners en eventuele toeristen. Mevrouw STRUIJK stelt dat toen de fractie eerst over een koper hoorde er een klein gejuich opsteeg maar er zitten ook haken en ogen aan en gehoord de argumenten van wethouder Prakke moet ook worden erkend dat er andere besluiten zijn genomen in het verleden. Dus voorlopig heeft D66 het standpunt dat wordt toegejuicht dat het gesprek gevoerd gaat worden maar de fractie is nog niet zover dat de Wintertuin maar moet worden verkocht want dan is de gemeente van dit moeilijke dossier af. De heer VAN DER DONK zegt dat het een prachtig pand is en dat het de fractie verbaast dat hier niet eerder een mooie en financieel acceptabele bestemming voor is gevonden. Het was wachten totdat iemand deze parel zou oppakken en dat is nu gebeurt. Nog niet helder is of de markt een betere rol kan spelen dan de gemeente. Immers, 1,5 jaar wachten op het zoeken naar een nieuwe huurder en het inbouwen van een nieuwe besluitlaag via een stichting gaat niet helpen bij een oplossing. Bij de eventuele verkoop van de Wintertuin zit de beperking van beperkte regels voor het gebruik, de beperkte horecamogelijkheden, de hoge energienota et cetera.

De vraag is of bij commerciële exploitatie die zaken voldoende geborgd kunnen worden. Wat gebeurt er wanneer het 29

pand toch weer leeg komt te staan of als de kas verwaarloosd wordt? Heeft de gemeente daar dan grip op? De heer BRINKMAN is van mening dat verkoop een hele makkelijke oplossing is want dan is de gemeente van alles af. Gezien de argumenten van het college is dat toch geen goed idee. De Galan Groep heeft ook nooit een optie voorgelegd om het pand maar te verkopen. De gemeente moet zich daar maar aan houden maar zeg nooit nooit. De heer BOSMAN staan niet direct te juichen bij het idee van verkoop. Een partij die vastgoed koopt zal tenminste streven naar een rendabele exploitatie en bij de Wintertuin kan dat botsen met de beperkende voorwaarden die de gemeente aan de exploitatie stelt. De mogelijke koper geeft aan dat ze duidelijke wederzijdse afspraken in acht wil nemen maar daar kunnen in de praktijk makkelijk interpretatieverschillen over ontstaan. GroenLinks geeft de voorkeur aan het splitsen van beheer en exploitatie van de Wintertuin door middel van de stichting. Dat vergroot de kans dat wordt voldaan aan de vergunningsvoorwaarden. Mevrouw OORTMAN GERLINGS heeft ook nagedacht over de vergelijking met het proces Paleis Soestdijk en hoe dat tot nu toe is verlopen. Goed is dat het college bereid is om te gaan praten met de briefschrijver en met misschien wel met meerdere gegadigden.

De Galan Groep heeft ook een andere opdracht ontvangen en dat ging alleen over verhuur en natuurlijk heeft dat bureau daarom ook niet gekeken naar verkoop. Hopelijk zullen in de loop van de komende tijd worden gehoord wat de mogelijkheden zijn. De heer SCHOUTEN zegt dat verkoop een optie is maar daar zal een batterij aan voorwaarden aan ten grondslag liggen want het is een rijksmonument. Een en ander is geborgd door wetgeving maar het zal wel wat meer op papier moeten worden gezet. Van het college wordt gehoord dat ze wel het gesprek wil aangaan, niet over de verkoop maar over wat ze kunnen bijdragen aan de Wintertuin. Als de optie niet is verkoop hoeft het college het gesprek ook niet aan te gaan.

Mevrouw OORTMAN GERLINGS meldt dat de fractie gaat nadenken over wat vanavond is gezegd en zij is benieuwd naar wat uit de gesprekken van het college komt. l 6. Sluiting De VOORZITTER sluit de vergadering om 00.00 uur. Aldus vastgesteld in de openbare bijeenkomst "Debat in d= Raad" ván I 3 december 2023. De griffier

D

rzitte de heer

.P. van der Padt

30