220615 Uitvoeringsprogramma 2022 en jaarverslag 2021 Vergunningverlening Toezicht en Handhaving (422232)
Tekst van het document
inlichtingen bij
doorkiesnummer
Ronald van Lemmeren
Aan de raadsleden en steunfractieleden van de gemeente Baarn
0355481721
uw kenmerk ons kenmerk
datum portefeuillehouder(s) onderwerp
416621 / 422232
15 juni 2022 Burgemeester Röell Uitvoeringsprogramma 2022 en jaarverslag 2021 Vergunningverlening< Toezicht en Handhaving
Geachte leden van de raad en steunfractieleden, De gemeente Baarn richt zich blijvend op het realiseren, verbeteren en handhaven van een veilige, vitale en leefbare werk- en woonomgeving voor inwoners en bedrijven. Vergunningverlening, Toezicht en handhaving speelt daarbij een belangrijke rol. In deze brief wordt u geïnformeerd over het Uitvoeringsprogramma 2022 en Jaarverslag 2021 Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving. De jaarlijkse uitvoeringsprogramma’s en jaarverslagen zijn gebaseerd op het voor vier jaar geldende beleid dat is vastgesteld in het Integraal Handhavingsplan 2018-2021. Verlengen huidig Integraal Handhavingsplan en vergunningsverleningsplan Het uitvoeringsprogramma gedeelte is, zoals hierboven aangegeven, gebaseerd op het Integraal Handhavingsplan 2018-2021. Een nieuw vierjarig handhavingsbeleidsplan is in ontwikkeling en zal inspelen op de (nieuwe) Omgevingswet en de (nieuwe) Wet kwaliteitsborging bouwen. De nieuwe Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging bouwen zullen naar verwachting op 1 januari 2023 in werking treden. Om die reden is het niet doelmatig om, zo kort voor inwerkingtreding van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging bouwen, een nieuw beleidskader toezicht en handhaving te ontwikkelen dat spoedig voor een deel achterhaald zal zijn.
Met name de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen heeft grote invloed op processen in vergunningverlening en toezicht (op basis van deze laatste wet zullen er bouwtoezichttaken overgedragen worden van de gemeente naar private partijen). Wij hebben besloten de werkingsduur van de gemeentelijk beleidsplannen op het terrein van vergunningverlening, toezicht en handhaving, te weten het Integraal Handhavingsplan 2018-2021 en het Vergunningsverleningsplan 2020-2021 te verlengen tot en met minimaal de inwerkingtreding van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging bouwen. Bij het nieuwe beleidsplan zal zoveel mogelijk het regionaal ontwikkelde format worden gevolgd. Uitvoeringsprogramma 2022 en Jaarverslag 2021
1
Voor het uitvoeringsprogramma en het jaarverslag is gebruik gemaakt van het format dat regionaal met alle gemeenten en de omgevingsdiensten in Utrecht is ontwikkeld. Dit format heeft in zich dat eerst de resultaten van het afgelopen jaar worden besproken per handhavingsonderdeel en dat in datzelfde onderdeel ook wordt beschreven wat we bij de uitvoering geleerd hebben en wat we vervolgens op dat onderdeel in het komende jaar gaan doen. In de bijlagen van het uitvoeringsprogramma en het jaarverslag staat beschreven wat de RUD Utrecht en de VRU voor de gemeente doen in 2022 en wat deze partners gedaan hebben in 2021. Als bijlage is tevens toegevoegd een schema met begunstigingstermijnen en dwangsombedragen die wij als gemeente hanteren bij te optreden tegen overtredingen. Belangrijke zaken Net als 2020 was ook 2021 in veel opzichten bijzonder. De coronapandemie heeft net als over 2020 invloed gehad op de werkzaamheden met betrekking tot toezicht en handhaving binnen onze gemeente. Hierdoor is de capaciteit van toezichthouders en handhavers op een andere wijze ingezet dan de jaren daarvoor. De uitvoering van de landelijke coronamaatregelen heeft voor onder andere de handhavers een grote rol gespeeld.
Het aantal uren voor eenmalig toezicht- en ondersteunende werkzaamheden is aanzienlijk overschreden door het handhaven van de coronamaatregelen zowel voor de bebouwde kom als het buitengebied. Het jaarverslag en het uitvoeringsplan begint met een samenvatting met daarin de belangrijkste zaken opgesomd. Vermeldingswaardig voor deze informatiebrief zijn: Afronding 5-jaarlijkse controle op bebouwingsovertredingen op bungalowpark De Zeven Linden Eens in de 5 jaar wordt er een algehele check gedaan of de bebouwing nog steeds in overeenstemming is met de geldende regelgeving. Er zijn in totaal 11 bouwovertredingen opgepakt. Alle zaken zijn uiteindelijk door de overtreders opgelost zonder dat er dwangsommen zijn verbeurd. Brandveiligheid Sherpa en Amerpoort Er is de afgelopen jaren veel energie gestoken in het volledig actueel krijgen van de certificering van alle gebouwen op de terreinen van Sherpa en Amerpoort. In 2021 kon de eindinspectie plaatsvinden. En is geconstateerd dat alle gebouwen op het gebied van vergunningen, brandwerendheid, brandmeldinstallaties, bluswatervoorziening en ontruimingsplannen gedocumenteerd en in orde zijn. Welstandsexcessen In 2020 zijn 4 panden aangemerkt als Welstandsexces (ernstig verwaarloosde panden door achterstallig onderhoud). Op 31 december 2021 waren er drie panden dusdanig opgeknapt dat de beschrijving “welstandexces” van het pand af kon.
Bij het vierde pand loopt het proces nog. In 2022 zal opnieuw een schouw plaatsvinden naar mogelijke nieuwe Welstandsexcessen. Afronding onderzoek naar de aanwezigheid in Baarn van bepaalde categorieën gebouwen met breedplaatvloeren. Naar aanleiding van het instorten van een in aanbouw zijnde parkeergarage in Eindhoven in de zomer van 2017 kwam er een landelijke onderzoeksplicht voor gemeenten voor gebouwen met breedplaatvloeren. Wij hebben een onderzoek laten instellen. Uit dat onderzoek is gebleken dat er in Baarn geen gebouwen zijn die verder onderzocht zouden moeten worden.
2
Resumerend, met het uitvoeringsprogramma 2022 geven wij richting aan het handhavingsbeleid voor het komende jaar en geven wij de uren aan die er beschikbaar zijn voor toezicht en handhaving. Voor 2022 ligt de nadruk opnieuw op veiligheid en de onderlinge samenwerking met handhavingspartners, zoals de Regionale Uitvoeringsdienst Utrecht, de Veiligheidsregio Utrecht, de Provincie Utrecht en het Waterschap vallei en Veluwe en voor het buitengebied met andere Buitengewoon opsporingsambtenaren (Boa's) op basis van het convenant "Optreden op elkaar grondgebied voor Boa's Domein II Provincie Utrecht" ook met bijvoorbeeld Staatsbosbeheer en Landgoed Pijnenburg. Voor de inhoud van alle handhavingspunten wordt verwezen naar het Uitvoeringsprogramma 2022 en Jaarverslag 2021 Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving dat als bijlage bij deze brief gaat.
Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Baarn,
drs. C.E. Creveld gemeentesecretaris
M.A. Röell burgemeester
Bijlagen: bijlage 1 Uitvoeringsprogramma 2022 en Jaarverslag 2021 Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving.
3
Vergunningen, toezicht en handhaving Jaarverslag 2021 en Uitvoeringsprogramma 2022
Gemeente Baarn Team Ontwikkeling Ruimte & Omgeving
Mei 2022
Inhoudsopgave Samenvatting.............................................................................................................................. 5 1
Inleiding ............................................................................................................................. 10 1.1
Waarom een jaarverslag en een uitvoeringsprogramma?........................................ 10
1.2. Afstemming samenwerkingspartners ........................................................................... 11 1.3. Interbestuurlijk Toezicht Provincie Utrecht .................................................................. 11 1.4. Artikel 7.2 Besluit omgevingsrecht ................................................................................ 13 2
Algemeen ........................................................................................................................... 14 2.1
Welke taken voeren we uit? ...................................................................................... 14
2.2
Wie voeren de VTH-taken uit? .................................................................................. 14
2.2.1
Uitvoeringsorganisatie gemeente Baarn ........................................................... 14
2.2.2
Samenwerkingspartner RUD Utrecht ................................................................. 16
2.2.3
Samenwerkingspartner Veiligheidsregio Utrecht .............................................. 18
2.2.4
Samenwerkingspartner Provincie Utrecht ......................................................... 18
2.2.5
Samenwerkingspartner Waterschap Vallei en Veluwe ...................................... 19
2.2.6
Samenwerkingspartner Openbaar Ministerie.................................................... 19
2.2.7
Samenwerkingspartner Politie ........................................................................... 19
2.3
3
Welke ontwikkelingen zijn er in het vakgebied? ....................................................... 20
2.3.1
Corona ................................................................................................................ 20
2.3.2
Omgevingswet .................................................................................................... 20
2.3.3
Kwaliteitscriteria Vergunning, Toezicht en Handhaving (VTH) .......................... 21
2.3.4
Wet kwaliteitsborging (Wkb) ............................................................................. 21
2.3.5
Actualisatie VTH-beleid ...................................................................................... 22
Wat vinden we belangrijk? ................................................................................................ 22 3.1
Algemeen ................................................................................................................... 22
3.2
Zaken waaraan in 2021 en 2022 extra aandacht is/wordt besteed .......................... 23
3.2.1
Controle recreatieterrein De Zeven Linden. ...................................................... 23
3.2.2
Controle op de aanwezigheid van (nieuwe) welstandsexcessen....................... 24
3.2.3
Onderzoek naar veiligheid breedplaatvloeren................................................... 24
3.2.4
Aanpak hinderlijk overhangend groen ............................................................... 24
3.2.5
Bouwwerken in voortuin .................................................................................... 25
3.2.6
Tegengaan fietsen in de Laanstraat ................................................................... 25
3.2.7
Brandveiligheid Sherpa en Amerpoort............................................................... 26
3.2.8
Lage prioriteit ..................................................................................................... 26
Vergunningen, toezicht en handhaving: jaarverslag 2021 en uitvoeringsprogramma 2022
4
Wat hebben we in 2021 gedaan? Wat hebben we geleerd en wat gaan we doen in 2022? ........................................................................................................................................... 27 4.1
Algemeen ................................................................................................................... 27
4.2
Vergunningenbeleid .................................................................................................. 27
4.2.1
Vergunningenbeleid algemeen .......................................................................... 27
4.2.2
Omgevingsvergunningenoverzicht 2021............................................................ 27
4.2.3
Verwachting voor 2022 ...................................................................................... 28
4.3
Handhavingszaken (juridisch opgepakte en lopende handhavingszaken) ................ 29
4.3.1 4.4
Handhavingszaken algemeen ............................................................................. 29
Fysieke/bebouwde leefomgeving.............................................................................. 31
4.4.1
Afhandeling klachten.......................................................................................... 31
4.4.2
Controle bouwen volgens omgevingsvergunning .............................................. 33
4.4.3
Controle monumentensubsidie/verbouwingen................................................. 34
4.4.4
Asbestmeldingen ................................................................................................ 34
4.4.5
Controle recreatieterrein De Zeven Linden ....................................................... 34
4.4.6
Controle bouwkundige brandveiligheid zorginstellingen .................................. 34
4.4.7
Preventieve controle gemeentegebouwen ....................................................... 35
4.4.8
Beheren brandmeldinstallatie gemeentehuis.................................................... 35
4.4.9
Calamiteiten ....................................................................................................... 36
4.4.10
Agressie Interventieteam (AIT) .......................................................................... 36
4.4.11 Controles Basisadministratie Adressen en Gebouwen (BAG) en/of Burgerzaken en Loketten en Basisregistratie personen (BRP) ............................................................... 36 4.4.12
Controles voorafgaand aan en tijdens evenementen........................................ 37
4.4.13
Controles voorafgaande aan afgifte Drank- en Horecavergunning ................... 37
4.4.14
Controles gebouwen n.a.v. besluiten nummeraanduiding................................ 37
4.4.15
Activiteiten in het kader van tegengaan ondermijning ..................................... 38
4.4.16
Omgevingswet .................................................................................................... 38
4.4.17
Urenverantwoording 2021 en begroting 2022 .................................................. 39
4.5
Handhaving openbare buitenruimte (domein 1) ...................................................... 40
4.5.1
Algemeen............................................................................................................ 40
4.5.2
Parkeer- en verkeershandhaving ....................................................................... 41
4.5.3
Overlast winkelgebied(en) ................................................................................. 42
4.5.4
Klachtenafhandeling........................................................................................... 42
4.5.5 APV)
Controle naleving Algemene plaatselijke verordening Baarn (actuele versie ............................................................................................................................ 43
4.5.6
Handhaving Alcoholwet en horecaoverlast ....................................................... 44
Vergunningen, toezicht en handhaving: jaarverslag 2021 en uitvoeringsprogramma 2022
4.5.7
Controle hinderlijk overhangend groen ............................................................. 45
4.5.8
Specifieke toezicht- en ondersteunende werkzaamheden................................ 45
4.5.9
Controle/monitoren jeugdgroepen.................................................................... 46
4.5.10
Controle verkoop/overlast vuurwerk 2021........................................................ 47
4.5.11
Urenverantwoording 2021 en begroting 2022 .................................................. 48
4.6
Controle en handhaving in het buitengebied............................................................ 49
4.6.1
Algemeen............................................................................................................ 49
4.6.2
Klachtenafhandeling in 2021 .............................................................................. 49
4.6.3
Naleving Algemene plaatselijke verordening..................................................... 50
4.6.4
Controle afvaldumpingen buitengebied ............................................................ 50
4.6.5
Buitengebied (Wet natuurbescherming) en overig ........................................... 51
4.6.6
Eenmalige toezicht- en ondersteunende werkzaamheden in 2021 .................. 51
4.6.7
Controle vuurwerk ............................................................................................. 51
4.6.8
Maatregelen corona buitengebied .................................................................... 52
4.6.9
Urenverantwoording 2020 en begroting 2021 .................................................. 52
Bijlage 1: Jaarprogramma 2021 RUD Utrecht Bijlage 2: Jaarplan 2021 Vru Bijlage3: Begunstigingstermijnenen dwangsombedragen
Vergunningen, toezicht en handhaving: jaarverslag 2021 en uitvoeringsprogramma 2022
Samenvatting Dit document bevat het jaarverslag Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (VTH). De doelstellingen voor het uitvoeringsprogramma van dit jaar zijn het handhaven van ons serviceniveau ondanks corona en ons goed voor te bereiden op de invoering van de Omgevingswet en de Wet private kwaliteitsborging. In dit document worden eerst de VTH-taken uiteengezet. Deze taken strekken zich uit tot bouwen, ruimtelijke ordening, milieu, openbare orde en veiligheid. Verder wordt aangegeven met welke samenwerkingspartners wij die taken uitvoeren. Voor de uitvoering van de VTH-taken werken wij samen met partners, zoals de Provincie Utrecht, Regionale uitvoeringsdienst Utrecht, de Veiligheidsregio Utrecht, de politie en het waterschap. Vervolgens is er een hoofdstuk wat we belangrijk vinden gevolgd door een hoofdstuk met wat we in 2021 hebben gedaan en gaan doen in2022.
Overzicht belangrijke gegevens/cijfers uit 2021 Verleende omgevingsvergunningen bouw 244 Omgevingsvergunningen handelen in strijd met regels RO 32 Omgevingsvergunningen inrit/uitweg 16 Omgevingsvergunningen monument 22 Opgeloste handhavingszaken 34 Door bouwinspecteurs afgehandelde klachten 192 Opleveringscontroles verleende omgevingsvergunningen (bouwinspecteurs) 253 Verleende toestemming (door bouwinspecteurs) aan particulieren voor asbestverwijdering 64 Gecontroleerde horeca-instellingen (drank en Horecavergunning) 5 Constateringen parkeer- en verkeersoverlast (door Boa’s openbare ruimte) 292 Waarnemingen overlast winkelgebied door Boa’s (waarschuwingen, processen verbaal en 188 controles) Door Boa’s openbare ruimte afgehandelde klachten 719 Controle Boa’s openbare ruimte naleving Algemeen plaatselijke verordening 314 (waarschuwingen processen verbaal) Handhaving Alcoholwet en horecaoverlast door Boa’s openbare ruimte (waarschuwingen, 58 processen verbaal) Naleving Algemeen Plaatselijke Verordening door Boa buitengebied 127 waarnemingen 127 (resulterend in 50 waarschuwingen en 77 processen verbaal) Waarnemingen bij controle buitengebied door Boa buitengebied (zoals dumpingen afval 77 puin vuurwerkoverlast, drugsafval (in 5 gevallen een proces verbaal opgelegd) Waarnemingen/controles Wet Natuurbescherming (houtdiefstal, visserijwet, mishandeling, 702 brandstichting,
schennispleging, paarden buiten paden geen identiteitsbewijs e.d.) Resulterend in 462 waarschuwingen en 240 processen verbaal. Eenmalige toezicht- en ondersteunende taken Boa buitengebied (assistentie politie, 181 brandweer, ambulance en hulpverlening aan burgers e.d. (resulterend in waarschuwingen) Maatregelen Covid-19 buitengebied (1206 waarschuwingen en 12 processen verbaal) 1218 Nieuw 4-jarig beleidsplan Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (VTH) en samenwerking in de regio op VTH-gebied. Het handhavingsbeleid is vastgelegd in het Integraal Handhavingsplan gemeente Baarn 2018-2021. In dit uitvoeringsprogramma 2022 wordt bij de uitvoering van de werkzaamheden gehandeld volgens en in overeenstemming met het vastgestelde integrale handhavingsplan 2018-2021. Een nieuw 4-jarig beleidsplan is in voorbereiding. De nieuwe Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen zullen naar verwachting op 1 januari 2023 in werking treden. Derhalve is het niet doelmatig
5
om, zo kort voor inwerkingtreding van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen, een nieuw beleidskader toezicht en handhaving te ontwikkelen dat spoedig voor een deel achterhaald zal zijn. Met name de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen heeft grote invloed op processen in vergunningverlening en toezicht (op basis van deze laatste wet zullen er bouwtoezichttaken overgedragen worden van de gemeente naar private partijen). Het college heeft daarom besloten de werkingsduur van de beleidsplannen op het terrein van vergunningverlening, toezicht en handhaving, te weten het Integraal Handhavingsplan 2018-2021 en het Vergunningsverleningsplan 2020-2021 te verlengen tot en met minimaal de inwerkingtreding van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging bouwen. Bij het nieuwe beleidsplan zal zoveel mogelijk het regionaal ontwikkelde format worden gevolgd, en rekening worden gehouden met de bepalingen van de nieuwe Omgevingswet. Lokaal maatwerk is hierin uiteraard mogelijk. Er wordt in de provincie Utrecht op VTH-gebied samengewerkt met alle 26 gemeenten en de twee in provincie opererende omgevingsdiensten RUD Utrecht en Odru). Op 15 februari 2022 is door ons college de uitvoerings- en handhavingsstrategie (U&H-strategie) voor de RUD Utrecht vastgesteld.
Deze strategie gaat over de kaders op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) van de milieutaken die gemeenten en provincie Utrecht hebben overgedragen aan de omgevingsdiensten (ODRU en RUD). Deze U&H-strategie is op unieke wijze in de regio ontstaan door samenwerking met alle 26 gemeenten, de provincie Utrecht en de twee omgevingsdiensten. De strategie die door alle 26 gemeenten is in beginsel voor twee jaar (2022 en 2023) vastgesteld. De samenwerking is overigens ook een verplichting die voorkomt uit het gewijzigde Besluit Omgevingsrecht. De gemeenteraad is van de samenwerking op de hoogte gesteld via een raadsinformatiebrief van 16 februari 2022. Omgevingswet Vanwege de vermoedelijke invoering van de Omgevingswet op 1 januari 2023 zullen er veranderingen plaatsvinden in vergunningverlening, handhaving en toezicht. Gemeenten zijn verplicht een omgevingsvisie en omgevingsplan vast te stellen. De uitgangspunten van de Omgevingswet zijn participatie en integrale aanpak op basis van vertrouwen, met als doelen minder en overzichtelijkere regels, meer ruimte voor initiatieven van burgers en bedrijven en lokaal maatwerk. Overigens is de invoering al een aantal keer uitgesteld. De wijze waarop deze wet invloed zal hebben op de VTHwerkzaamheden en op welke momenten deze veranderingen voelbaar zijn is nog niet duidelijk.
Vanwege deze onduidelijkheid kunnen wij niet goed inschatten wat voor mogelijke effecten kan hebben op het budget en de formatie op langere termijn. Wet kwaliteitsborging (Wkb) Op 14 mei 2019 is de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen aangenomen door de Eerste Kamer. Die wet heeft als doel de bouwkwaliteit en het bouwtoezicht te verbeteren door inschakeling van private kwaliteitsborgers (in plaats van gemeentelijke bouwinspecteurs). Daarnaast wordt de aansprakelijkheid van aannemers ten opzichte van particuliere en professionele opdrachtgevers uitgebreid. Ook wordt de aansprakelijkheid van aannemers ten opzichte van particuliere en professionele opdrachtgevers uitgebreid. De wet Kwaliteitsborging zal naar verwachting vanaf 1 januari 2023 stapsgewijs in gaan. Het nieuwe stelsel geldt eerst alleen voor bouwwerken in de laagste risicoklasse. Dit zijn bijvoorbeeld eengezinswoningen en simpele bedrijfspanden. Dat geeft alle betrokken partijen de kans om ervaring op te doen met de nieuwe werkwijze voor toezicht in de bouw. Ook de invoering van deze wet is al een paar keer uitgesteld.
6
Bouwwerken voor de voorgevel of in het zijerfgebied In het Besluit omgevingsrecht zijn regels opgenomen ten aanzien van onder meer het vergunningvrij mogen bouwen van bijbehorende bouwwerken (bijvoorbeeld overkappingen, schuurtjes, fietsenstallingen, carports e.d.). Bouwwerken in de voortuin en het zijerfgebied gericht naar openbaar toegankelijk terrein zijn vrijwel nooit vergunningsvrij. Alleen bouwwerken met een oppervlakte van maximaal 2 vierkante meter en een hoogte tot maximaal 1 meter zijn vergunningsvrij (voor zover niet gelegen in beschermd stads- en dorpsgezicht). We zien al geruime tijd (zeker de laatste 2 jaar tijdens de coronapandemie) dat het bouwen van een bijbehorend bouwwerken groter dan de vergunningsvrije afmetingen toeneemt in het voorerfgebied zonder dat hiervoor een vergunning is aangevraagd. Het bouwen van een bouwwerk in het voorerfgebied is onwenselijk vanwege de ligging voor de voorgevel en het ontstaan van een afwijkend beeld in de straat of buurt. In het uitvoeringsprogramma van vorig jaar (2021) hebben wij aangegeven actief handhavend op te zullen treden tegen deze overtredingen. Dat heeft in 2021 in 16 situaties gespeeld. Ook in 2022 zullen wij actief gaan optreden.
(NB de gemeenteraad heeft begin 2022 een motie aangenomen waarin is besloten dat door het college een beleidsregel moet worden vastgesteld waarin geregeld zal worden dat bepaalde soorten van bouwwerken vergunbaar worden. Vanzelfsprekend zal bij het verder handhavend optreden rekening worden gehouden met de bepalingen van de nog vast te stellen beleidsregel.) Brandveiligheid Sherpa en Amerpoort Er is veel energie gestoken in het volledig actueel krijgen van de certificering van alle gebouwen op de terreinen van Sherpa en Amerpoort, zowel bij de VRU en de gemeente alsook de bij verantwoordelijke personen bij Sherpa en Amerpoort. In 2021 heeft de eindinspectie plaatsgevonden (dat kon vanwege de coronapandemie niet in 2020) Bij de eindinspectie is geconstateerd dat alle gebouwen op het gebied van vergunningen, brandwerendheid, brandmeldinstallaties, bluswatervoorziening en ontruimingsplannen gedocumenteerd en in orde zijn. Er is gedurende de looptijd van het omvangrijke traject dat uiteindelijk 5 jaar heeft geduurd intensief samengewerkt tussen de gemeente en VRU en er hebben veel gezamenlijke controles plaatsgevonden. Ook de verantwoordelijken van Sherpa en Amerpoort hebben voortvarend meegewerkt aan de oplossing van de problemen. De VRU blijft de brandveiligheid bij Amerpoort en Sherpa periodiek controleren.
Bij nieuwbouw en aanpassing van gebouwen vallen de eventuele controles onder de reguliere inspecties brandveiligheid. Afronding onderzoek naar de aanwezigheid in Baarn van bepaalde categorieën gebouwen met breedplaatvloeren. Naar aanleiding van het instorten van een in aanbouw zijnde parkeergarage in Eindhoven in de zomer van 2017 zijn er wettelijke regels gekomen voor de beoordeling van gebouwen in gemeenten met breedplaatvloeren. In mei 2020 is er een protocol gekomen met een onderzoeksplicht voor gemeenten van bepaalde gebouwen. Het gaat daarbij om gebouwen waarbij de gevolgen het grootst zijn, zoals gebouwen boven de 70 meter en gebouwen met verminderd zelfredzame personen. Wij hebben onze constructeur een onderzoek laten instellen naar de in het protocol genoemde categorieën van gebouwen met breedplaatvloeren. Uit de inventarisatie en verder onderzoek van de constructeur is gebleken dat er in Baarn geen gebouwen zijn die verder onderzocht zouden moeten worden. Welstandsexcessen Als er sprake is van een dusdanig vervallen pand door achterstallig onderhoud met een buitensporigheid dat het ook voor niet-deskundigen volstrekt duidelijk is dat niet optreden geen optie is kunnen panden aangemerkt worden als Welstandsexces (na advies van onze welstandcommissie MooiSticht).
De beoordeling of er daadwerkelijk sprake is van een welstandsexces en advisering over de herstelmaatregelen is een zeer zorgvuldig proces. Eigenaren dwingen hun eigendom te herstellen
7
en op te knappen is zeer ingrijpend. De eigenaar moet dusdanige verbeteringen aanbrengen dat het pand niet langer aangemerkt hoeft te worden als welstandsexces. In 2020 zijn 4 panden aangemerkt als Welstandsexces. Op 31 december 2021 waren er drie panden dusdanig opgeknapt dat de beschrijving “welstandexces” van het pand af kon. Ook het vierde pand is al gedeeltelijk door de eigenaar opgepakt en er zijn afspraken gemaakt om het etiket “welstandsexces” eraf te krijgen. In 2022 zal er opnieuw een schouw plaatsvinden naar mogelijke nieuwe Welstandsexcessen. Afronding 5-jaarlijkse controle op bebouwingsovertredingen op bungalowpark De Zeven Linden Alle 83 percelen van het bungalowpark De Zeven Linden zijn volledig in beeld en gedocumenteerd voor wat betreft de toegestane bebouwing. Eens in de 5 jaar wordt er een algehele check gedaan of de bebouwing nog steeds in overeenstemming is met de geldende regelgeving. Dat is een arbeidsintensief en langdurig traject omdat alle percelen bezocht moeten worden, de eventuele niet toegestane extra bebouwing volledig in kaart moet worden gebracht, overtredingen met de eigenaren besproken moeten worden en vervolgens het handhavingstraject moet worden opgestart en worden doorlopen. In 2019 zijn we begonnen met controleren. Er zijn uiteindelijk op 11 percelen overtredingen geconstateerd en deze zijn allemaal opgepakt in een handhavingstraject.
In alle zaken hebben we veelvuldig overleg gehad om zoveel mogelijk zonder ingrijpende maatregelen de overtreders ervan te overtuigen dat er door de gemeente geen medewerking zou worden verleend aan het legaliseren van de overtredingen dat ze de overtreding dienen te beëindigen Alle zaken zijn uiteindelijk door de overtreders opgelost zonder dat er uiteindelijk dwangsommen zijn verbeurd. Op alle percelen is er nu weer sprake van een volledig legale bebouwingssituatie. Verordening Kwaliteit Vergunningverlening Toezicht en Handhaving (VTH). Op grond van het omgevingsrecht moeten uitvoerders van de VTH-taken voldoen aan vastgestelde kwaliteitscriteria (en gemeenten moeten dat vastleggen in een verordening en die verordening hebben wij). Alle medewerkers van de gemeente Baarn die zich in 2021 hebben beziggehouden met VTH-taken voldoen aan de verplichte kwaliteitscriteria, zowel voor wat betreft de opleidingseisen als de werkervaringseisen. De kwaliteitscriteria zijn ook van toepassing op de medewerkers van de RUD die zich namens de gemeente Baarn bezighouden met de milieu basis- en plustaken. Uit het jaarverslag 2021 van de RUD Utrecht (bijlage 1 bij dit document) staat de verantwoording op dit terrein. De RUD stelt dat voor wat betreft generieke onderdelen nog steeds aan de criteria te voldoen.
Op de specialistische deskundigheidsgebieden voldoen ze deels niet meer door vertrekkende medewerkers en dat dit gemis deels wordt opgelost door de samenwerking met collega omgevingsdiensten. Dat blijft een aandachtpunt voor de toekomst omdat een aantal medewerkers de komende jaren hun pensioengerechtigde leeftijd bereiken en opvolging geborgd moet worden. Op de specialistische deskundigheidsgebieden waar de formatie krap of niet voldoende is, vindt samenwerking met ODRU en VRU plaats” In de voortgangsgesprekken tussen de gemeente en de RUD is het (blijven) voldoen aan de kwaliteitscriteria een terugkerend gespreksonderwerp. Regionale Uitvoeringsdienst Utrecht (RUD Utrecht) In bijlage 1 staat precies aangegeven wat de omgevingsdienst RUD Utrecht die de milieutaken voor de gemeente Baarn doet in 2021 heeft gedaan en wat ze in 2022 voor ons gaan doen en hoeveel uren ze daarvoor hebben. Paragraaf 2.2.2 in dit uitvoeringsprogramma gaat over de samenwerking met RUD Utrecht. Veiligheidsregio Utrecht (VRU) In Bijlage 2 staat precies aangegeven wat de Veiligheidsregio Utrecht voor ons heeft gedaan in 2021 op het terrein van vergunningverlening, toezicht en handhaving en wat ze in 2022 voor ons gaan doen
8
en hoeveel uren ze daarvoor hebben. Paragraaf 2.2.3 in dit uitvoeringsprogramma gaat over de samenwerking met de VRU. Begunstigingstermijnen en dwangsombedragen bij overtredingen In bijlage 3 staat aangegeven welke begunstigingstermijnen we hanteren om overtredingen in de verschillende situaties te beëindigen en welke dwangsommen we hanteren in de verschillende situaties als er geen of onvoldoende medewerking wordt verleend aan het opheffen van overtredingen.
9
1
Inleiding
1.1
Waarom een jaarverslag en een uitvoeringsprogramma?
In het omgevingsrecht zijn er regels waar overheden zich aan moeten houden bij het uitvoeren van VTH-taken (Vergunning, Toezicht en Handhaving). Deze regels zijn er om de veiligheid en gezondheid van mens en natuur binnen de fysieke leefomgeving te beschermen. Dit verslag en uitvoeringsprogramma gaat over vergunningverlening, toezicht en handhavingstaken. De gemeente wil met het jaarverslag en uitvoeringsprogramma bereiken dat het voor iedereen helder en duidelijk is hoe de gemeente uitvoering geeft aan haar VTH-beleid. Dit verslag over 2021 en uitvoeringsprogramma voor 2022 op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving is een vervolg op het verslag over 2020 en het uitvoeringsprogramma voor 2021 en borduurt voort op de basis hoe de gemeente Baarn haar rol ziet en die van inwoners als het gaat om Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (VTH). Het jaarverslag beschrijft wat de gemeente in het afgelopen jaar heeft uitgevoerd op het gebied van vergunningen, toezicht en handhaving. Het uitvoeringsprogramma geeft inzicht in de activiteiten die de gemeente op het gebied van VTH in het komende jaar wil gaan uitvoeren. Hierbij worden de activiteiten die worden uitgevoerd door de samenwerkingspartners meegenomen.
Procescriteria Het interbestuurlijk toezicht (IBT) van de provincie Utrecht ziet erop toe dat gemeenten en omgevingsdiensten zich aan deze regels conformeren en hier op adequate wijze uitvoering aan geven. Het VTH-beleid en het uitvoeringsprogramma vormen hiervoor de basis. Het uitvoeringsprogramma en het jaarverslag worden door het college bekendgemaakt aan de gemeenteraad en Gedeputeerde Staten van Utrecht. Met dit uitvoeringsprogramma en jaarverslag wordt invulling gegeven aan de wettelijke verplichtingen. De basis voor het jaarverslag en het uitvoeringsprogramma is het door de gemeenteraad vastgestelde Integraal Handhavingsplan 2018-2021. Een nieuw 4-jarig beleidsplan is in voorbereiding. Er wordt bij de uitvoering van de VTH-werkzaamheden in 2022 gehandeld conform het beleidsplan 2018-2021. In hoofdstuk 2 wordt aangegeven welke taken we uitvoeren op het gebied van VTH en wie deze taken uitvoeren. Ook worden de samenwerkingspartners genoemd. Verder worden in dat hoofdstuk de ontwikkelingen en actualiteiten op VTH-gebied in 2022 beschreven. In hoofdstuk 3 staat wat we als gemeente Baarn belangrijk vinden op VTH-gebied, waaraan in 2021 extra aandacht is gegeven en wat we in 2022 gaan doen.
In hoofdstuk 4 staat wat we als team Vergunningverlening en team Toezicht en Handhaving van de gemeente daadwerkelijk hebben gedaan op alle onderdelen, wat we hebben geleerd en wat we gaan doen in 2022. Verder zijn als bijlagen opgenomen: Bijlage 1: Jaarplan 2022 RUD Utrecht en jaarverslag 2021 Bijlage 2: Jaarplan 2022 VRU en jaarverslag 2021 Bijlage 3: Begunstigingstermijnen en dwangsombedragen 10
De eisen aan de inrichting van de vergunningverlenings-, toezicht- en handhavingsprocessen zijn wettelijk vastgelegd in de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) en de daarbij behorende algemene maatregelen van bestuur. De Wabo bepaalt in artikel 5.3 dat bij algemene maatregel van bestuur regels worden gesteld in het belang van een doelmatige handhaving. Deze algemene maatregel van bestuur is het Besluit omgevingsrecht (Bor). Op grond van artikel 7.3 van het Bor moeten burgemeester en wethouders het handhavingsbeleid jaarlijks uitwerken in een uitvoeringsprogramma, waarin wordt aangegeven welke van de voorgenomen activiteiten het komende jaar worden uitgevoerd. Daarbij houden burgemeester en wethouders rekening met de in het handhavingsbeleid gestelde doelen en (landelijke) prioriteiten. Het interbestuurlijk toezicht (IBT) van de provincie Utrecht ziet erop toe dat gemeenten en omgevingsdiensten zich aan de regels van de Wabo en het Bor conformeren en hier op adequate wijze uitvoering aan geven. Het VTH-beleid en het uitvoeringsprogramma vormen hiervoor de basis. De gemeente Baarn streeft er in beginsel naar om op te treden tegen iedere geconstateerde overtreding. Dat is echter niet mogelijk en daarom is er een risicoanalyse gemaakt. Op basis daarvan is een prioritering gemaakt in de te handhaven zaken.
Dat wil niet zeggen dat zaken met een lage(re) prioriteit niet worden opgepakt, maar dat deze zaken alleen dan worden opgepakt als daarvoor voldoende (uren)capaciteit is. Dit uitvoeringsprogramma en jaarverslag houden rekening met de prioriteiten zoals die vastgelegd zijn in het Integraal Handhavingsplan. De procescriteria bevatten de eisen die gesteld worden aan de sluitende beleidscyclus: de zogenaamde en bekende ´BIG-8´-cyclus. Dit is uitgewerkt in het Integraal Handhavingsplan 2018-2021 en zal ook uitgewerkt worden in het nieuw vast te stellen 4-jarige handhavingsplan. 1.2. Afstemming samenwerkingspartners Het Bor en de Regeling omgevingsrecht (Mor) verplichten een afstemming en bekendmaking van het uitvoeringsplan aan betrokken bestuursorganen en strafrechtelijke partners. Het vastgestelde jaarverslag en uitvoeringsplan worden toegezonden aan de betrokken handhavingspartners. In hoofdstuk 2 zijn de handhavingspartners de en samenwerking beschreven. 1.3. Interbestuurlijk Toezicht Provincie Utrecht Vanuit de Provincie Utrecht wordt, op grond van de ‘Verordening systematische toezichtinformatie provincie Utrecht’, toezicht gehouden op de uitvoering van de gemeentelijke taken op het gebied van het omgevingsrecht.
Het Interbestuurlijk Toezicht (IBT)/het college van Gedeputeerde Staten heeft op 31 januari 2022 schriftelijk haar oordeel over het jaar 2020/2021 naar de gemeente verzonden. De beoordeling heeft plaatsgevonden op basis van de door de gemeente toegezonden informatie over de taakuitvoering op het gebied van het omgevingsrecht. Tevens heeft er een gesprek plaatsgevonden met de interbestuurlijke toezichthouders van de Provincie Utrecht, de teammanager van het team ontwikkeling Ruimte & Omgeving van de gemeente Baarn en een toezichthouder van het taakveld Toezicht en Handhaving van de gemeente Baarn. 11
De prestaties van de gemeente worden beoordeeld als “voldoet, “voldoet deels” of “voldoet niet.” Voorheen waren de toetsingscriteria “niet adequaat”, “redelijk adequaat” of “adequaat”. De toetsingscriteria zijn met de inwerkingtreding van het nieuwe beleidskader van de provincie m.i.v. 6 juli 2021 aangepast. Voor de gemeente Baarn kwam het IBT tot het volgende oordeel over het jaar 2020/2021: - Vakgebied Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (VTH): voldoet - Vakgebied Monumenten en Archeologie: voldoet. De provincie geeft de volgende toelichting: Beoordeling VTH (inhoud beoordelingsbrief van de provincie) In de vorige beoordelingsperiode is de taakuitvoering van uw gemeente als ‘voldoet’ beoordeeld. Dit betekent dat u grotendeels voldoet aan de wettelijke eisen. We hebben voor uw gemeente daarom een versoberde vorm van toezicht gehanteerd. Dit betekent dat we de ontvangen toezichtinformatie op hoofdlijnen hebben beoordeeld, met name op volledigheid en actualiteit. De beoordeling van de toezichtinformatie bevestigt ons positieve beeld van uw gemeente en onze beoordeling luidt wederom “voldoet”. De aanwezigheid en de kwaliteit van de door u ingediende toezichtinformatie komt grotendeels overeen met de informatie van vorig jaar. In het gecombineerde Uitvoeringsprogramma 2021/Jaarverslag 2020 zijn de leerpunten goed in beeld gebracht.
Ook is er specifiek aandacht voor toezicht in het buitengebied en voor diverse projecten, zoals breedplaatvloeren en de brandveiligheid bij twee grote zorginstellingen. De bij het uitvoeringsprogramma/jaarverslag behorende productbladen voor de taken die de Regionale Uitvoeringsdienst Utrecht (RUD) uitvoert voor Baarn zijn helder van opzet met verwijzing naar de doelstellingen en de behaalde resultaten. Een verbeterpunt is de datum waarop u het jaarverslag/uitvoeringsprogramma heeft vastgesteld, te weten 13 juli 2021. Wettelijk is bepaald dat vaststelling van het uitvoeringsprogramma voor het komende jaar plaats moet vinden. Omdat uw college het Integraal Handhavingsplan gemeente Baarn 2018-2021 nog niet heeft geactualiseerd, is een aantal verbeterpunten uit de vorige beoordeling nog actueel. Verordening Kwaliteit VTH Zie hiervoor hoofdstuk 2.3.3 Toezichtregime komende beoordeling Komende beoordeling toetsen we wederom of uw gemeente de processen voor het vakgebied VTH zodanig heeft ingericht dat deze taken naar behoren kunnen worden uitgevoerd. Daarbij kijken we ook naar uw inspanningen in het kader (van de invoering) van de Omgevingswet. Nu uw gemeente wederom als “voldoet” is beoordeeld, valt u ook in de komende periode onder het versoberde toezichtregime, tenzij wij alsnog vaststellen dat uw gemeente taken verwaarloost of onvoldoende uitvoert.
Bevindingen en beoordeling Monumenten en Archeologie Toetsingscriteria Bij de beoordeling van dit vakgebied hebben we getoetst of: - sprake is van adequate vergunningverlening; 12
-
de monumentencommissies goed functioneren; sprake is van adequate advisering in het kader van de archeologische monumentenzorg.
1.4. Artikel 7.2 Besluit omgevingsrecht Op 1 juli 2017 is het Besluit omgevingsrecht (Bor) aangepast naar aanleiding van de invoering van de Wet VTH. Uit het gewijzigde Bor vloeien nieuwe proces- en kwaliteitseisen voort. Artikel 7.2 Bor stelt dat de bestuurlijke instanties, die gezamenlijk de opdrachtgevers van een omgevingsdienst vormen (gemeenten, provincies en in enkele gevallen ook waterschappen) gezamenlijk komen tot een uniformering van hun VTH-beleid voor het verplichte basistakenpakket. In de provincie Utrecht is een brede VTH-samenwerking opgestart: zowel de gemeenten van de Omgevingsdienst Regio Utrecht (ODRU) als de Regionale Uitvoeringsdienst Utrecht (RUD) zijn aangesloten. Daarnaast worden de Provincie Utrecht, de Veiligheidsregio Utrecht en het Interbestuurlijk Toezicht (IBT) erbij betrokken. Deze samenwerking zorgt ervoor dat er aan artikel 7.2 uitvoering wordt gegeven. Er is en wordt nieuw beleid opgesteld, dat voldoet aan de nieuwe eisen van het gewijzigde Bor, inclusief vergunningverlening, dat werkbaar is én bijdraagt aan een betere evaluatie en bijsturing. In het kader van uniformering wordt gestreefd naar VTH-beleidsdocumenten die in de basis gelijk zijn, met genoeg ruimte voor de ‘couleur locale’. Zij passen bij en zijn vooral werkbaar in de eigen uitvoeringspraktijk.
Zoals hiervoor aangegeven is er een nieuw 4-jarig beleidsplan voor de gemeente Baarn in voorbereiding. Hierin zal ingespeeld worden op de bepalingen van de nieuwe omgevingswet. Dit nieuwe beleidsplan zal zoveel mogelijk het regionaal ontwikkelde format als basis krijgen. Bij het nieuwe beleidsplan zal ook daar waar mogelijk rekening worden gehouden met de verbeterpunten zoals aangegeven in beoordelingsbrief van de interbestuurlijke toezichthouder de provincie Utrecht die hiervoor besproken is.
13
2 Algemeen 2.1
Welke taken voeren we uit?
De uitvoering van de VTH-taken komt voort uit de bevoegdheid, dan wel verplichting die de gemeente heeft op basis van bepaalde wetten en regelgeving. De verplichting om uitvoering te geven aan de beleids- en uitvoeringscyclus ligt vast in de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) en is nader uitgewerkt in het Besluit omgevingsrecht (Bor). Dit betekent dat in ieder geval de VTH-taken voortkomende uit de Wabo voor alle gemeenten binnen het kader vallen. Daarnaast kan het voor bepaalde taken, voortvloeiende uit andere (bijzondere) wet- en regelgeving, functioneel zijn om mee te nemen in deze beleids- en uitvoeringscyclus. Er zijn namelijk meer taken die betrekking hebben op de fysieke leefomgeving, zoals parkeerhandhaving, sluitingstijden (horeca) inrichtingen, (brom)fietsverboden, aanpak ordeverstoring, overlastaanpak, tegengaan drugsoverlast, evenementenvergunningplicht, toezicht op het buitengebied en daarnaast de handhaving van de Drank- en horecawet. De handhaving en het toezicht op de bepalingen uit de APV zijn hoofdzakelijk belegd bij de bij de gemeente Baarn in dienst zijnde Buitengewoon opsporingsambtenaren (Boa’s), die ook bevoegd zijn op het terrein van de handhaving van drank- en horecawetgeving en aan horeca gerelateerde regelgeving.
In Baarn zijn de werkzaamheden van de Boa’s, de urenbesteding, de urenbegroting en de verantwoording van de gedane werkzaamheden, onderdeel van het (dit) jaarverslag en uitvoeringsprogramma. 2.2
Wie voeren de VTH-taken uit?
De VTH-taken worden niet alleen door de gemeente zelf uitgevoerd, maar er wordt samengewerkt met meerdere VTH-partners. 2.2.1
Uitvoeringsorganisatie gemeente Baarn
Binnen de gemeente Baarn houdt het taakveld toezicht & handhaving binnen het team Ontwikkeling ruimte/omgeving zich bezig met toezicht en handhaving van zowel Wabogerelateerde als op de openbare ruimte gerichte taken. De medewerkers voeren de inhoudelijke regie en coördineren de taken op het gebied van brandveiligheid en milieu. Burgerzaken heeft een signalerende rol ten aanzien van mogelijke woonfraude. Het totale gemeentelijke toezicht & en handhavingsgebied is als volgt ingevuld: 1. Toezicht & handhaving van de bebouwde omgeving (taakveld toezicht & handhaving in het team Ontwikkeling ruimte/omgeving); 2. Toezicht & handhaving van de openbare ruimte (Buitengewoon opsporingsambtenaren in het team Ontwikkeling ruimte/omgeving); 3. Brandveiligheid bebouwde omgeving (Veiligheidsregio Utrecht); 4. Milieuhandhaving (Regionale Uitvoeringsdienst Utrecht); 5. Indirecte lozingen (*1) (discipline handhaving van het Waterschap Vallei & Veluwe). (*1) Indirecte lozingen zijn lozingen op het rioolstelsel 14
Scheiding vergunningverlening en toezicht en handhaving Binnen het team Ontwikkeling ruimte/omgeving zijn de vergunningstaken belegd bij het taakveld Vergunningen en de toezicht- en handhavingstaken bij het taakveld Toezicht en Handhaving. Hiermee wordt voorkomen dat een bedrijf een vergunning én daarna een controle krijgt van dezelfde medewerker. En dat een toezichthouder in de fase van handhaving een controle doet op een object waarop hij in de fase van vergunningverlening heeft toegezien. Met uitzondering van het begeleiden van (hoger) beroepsprocedures is dus een duidelijke functiescheiding op personeelsniveau aangebracht tussen de vergunningentak enerzijds en toezicht & handhaving anderzijds. Bestuurlijk (college) is er ook een scheiding in de werkvelden toezicht & handhaving en vergunningverlening. Asbestverwijdering De bouwinspecteurs handelen de aanvragen af van particulieren die asbest hebben dat door henzelf verwijderd mag worden op grond van artikel 4 van het Asbestverwijderingsbesluit 2005. De beoordeling daarvan wordt gedaan door de asbestdeskundige bouwinspecteurs. Als een particulier het asbest zelf mag verwijderen wordt een asbestslooptoestemmingsformulier afgegeven waarmee de particulier asbestzakken, tape, een mondkapje en een overall af mag halen bij het recyclingstation van de gemeente.
Alleen met zo’n formulier en de door de gemeente (RMN) verstrekte zakken mag vervolgens het asbest worden ingeleverd. Milieutoezicht op asbestsaneringen (met uitzondering van toegestane particuliere saneringen, zie de alinea hierboven) is een basistaak milieu van de RUD Utrecht. De overdracht van deze basistaak heeft een aantal jaar geleden plaatsgevonden. Wanneer er sprake is van een situatie dat er niet particulier verwijderd mag worden wordt er doorverwezen om een sloopmelding te doen (dan moet er door een gecertificeerd bedrijf gesaneerd worden). De sloopmelding wordt behandeld door de RUD Utrecht. Zij zien toe op het ontvangen van de melding van de aanvang van de sanering en uiteindelijk de vrijgave en stortbonnen van de uitgevoerde werkzaamheden (controle in het asbestvolgsysteem). Bereikbaarheid buiten kantooruren Volgens het Bor moet de gemeentelijke organisatie ook buiten de gebruikelijke kantooruren bereikbaar en beschikbaar zijn voor de milieuhandhavingstaken. Zie hiervoor verder de paragraaf in dit hoofdstuk die gaat over de Samenwerkingspartner RUD Utrecht. Als het gaat om calamiteiten op het brede domein van bouwtoezicht kunnen de bouwinspecteurs van de gemeente Baarn worden gewaarschuwd door de (regionale piket) officier van dienst bevolkingszorg (24/7), bijvoorbeeld bij instortingsgevaar, grote branden en dergelijke.
Financiële borging De financiële borging voor de inzet van de beschikbare capaciteit en de nodige middelen ligt vast in de gemeentelijke jaarlijkse begroting. In de desbetreffende paragrafen in dit jaarverslag en programma VTH die over daadwerkelijke handhaving gaan, is de urenbesteding binnen de functies verder uitgewerkt en toegelicht.
15
Capaciteit toezicht en handhaving De beschikbare capaciteit bij de discipline toezicht & handhaving voor de uitvoering van de toezicht- en handhavingstaken over 2021 was als volgt opgebouwd: Functies Toezichthouders Wabo Boa's Juridisch medewerkers (tevens toezichthouders) Administratief medewerker Totaal
Fte 2 fte 3 fte 2 fte 0,11 fte 7,11 fte
De medewerkers voldoen aan de Kwaliteitscriteria 2.2, zowel voor het opleidingsniveau als de benodigde werkervaringseisen (criteria uit de wet VTH waaraan een gemeente moet voldoen). In verband met studie was er 12 uur per week minder capaciteit voor de juridisch medewerkers. In 2021 is veel capaciteit besteed aan toezicht en handhaving in het kader van corona. Beschikbare capaciteit 2022 Voor 2022 is de beschikbare capaciteit als volgt opgebouwd: Functies Toezichthouders Wabo Boa's Juridisch medewerkers (tevens toezichthouders) Administratief medewerker Totaal 2.2.2
Fte 2 fte 3 fte 2 fte 0,11 fte 7,11 fte
Samenwerkingspartner RUD Utrecht
Dienstverleningsovereenkomst en uitvoeringsplan De RUD Utrecht voert voor de gemeente Baarn de wettelijke basismilieutaken uit en daarnaast de plustaken, zoals milieutoezicht bedrijven en bodem. De samenwerkingsafspraken tussen de RUD Utrecht en de gemeente Baarn liggen vast in een dienstverleningsovereenkomst (hierna: DVO). Voor de daadwerkelijke activiteiten die de RUD Utrecht voor ons doet wordt verwezen naar de DVO en het jaarprogramma 2022 van de RUD Utrecht (bijlage 1 van dit jaarverslag 2021 en uitvoeringsprogramma 2022). In het jaarprogramma 2022 van de RUD Utrecht staat ook de verantwoording over 2021.
16
Onlosmakelijk onderdeel van dit Uitvoeringsprogramma 2022 en Jaarverslag 2021 is de jaarverantwoording van de RUD Utrecht 2021 die opgenomen is in het jaarprogramma RUD Utrecht gemeente Baarn 2022. In dat jaarprogramma 2022 van de RUD Utrecht zitten ook de regionaal ontwikkelde uitvoeringsbladen. De in het jaarprogramma 2021 RUD – gemeente Baarn opgenomen product/uitvoeringsbladen worden door vaststelling van onderliggend Jaarverslag ook vastgesteld. De RUD Utrecht werkt voor de gemeente Baarn op basis van deze in Bijlage 1 bijgevoegde product/uitvoeringsbladen. In deze bladen staat precies wat de RUD Utrecht doet en hoeveel uren de RUD voor ons werkt op de diverse onderdelen (zie bijlage 1).
In het jaarprogramma zitten ten aanzien van de wettelijke basismilieutaken en de afgesproken plustaken de volgende uitvoeringsbladen: - Omgevingswet (nummer 0) - Informatie gestuurd handhaven (nummer 1) - VTH-ondersteuning (nummer 2) - Algemene wet bestuursrecht (nummer 5) - Wet openbaarheid van bestuur (nummer 6) - Wet bodembescherming (nummer 7) - Besluit bodemkwaliteit (nummer 8) - Asbestverwijderingsbesluit (nummer 9) - Verordening interferentiegebieden bodemenergiesystemen (nummer 10) - Wet milieubeheer/Wabo (nummer 11) - Wet geluidhinder (nummer 12) - Vuurwerkbesluit opslag en verkoop (nummer 13) - BEVI/Externe veiligheid (nummer 14) - Wet vervoer gevaarlijke stoffen (nummer 16) - Algemene plaatselijke verordening (APV) (nummer 17) - Wet natuurbescherming: soortenbescherming (nummer 21b) - Complexe dossiers (nummer 32) De op Baarn gerichte stukken van de RUD Utrecht worden ook beschikbaar gesteld aan de provinciale toezichthouder zodat deze zich ook een beeld kan vormen van de uitvoering van de wettelijke taken door de gemeente Baarn op het milieugebied. Bij de uitvoering van de taken door de RUD Utrecht krijgt de gemeente Baarn een afschrift van alle correspondentie aan belanghebbenden, indien nodig. Die afschriften nemen wij op in het gemeentelijke zaaksysteem en ze zijn daar gearchiveerd en raadpleegbaar.
Bereikbaarheid buiten kantooruren Als het gaat om milieu gerelateerde meldingen is de RUD Utrecht 24/7 bereikbaar voor eenieder. Op de gemeentelijke website staat hoe inwoners meldingen m.b.t. woon- en leefomgeving (online) kunnen indienen. Op die pagina staat een rechtstreekse link naar de website van de RUD Utrecht. Op de website van de RUD Utrecht staat aangegeven hoe milieu meldingen (geluidsoverlast, stank, stof, water- en bodemverontreiniging) dus ook buiten kantooruren gedaan kunnen worden. Er wordt bij de RUD Utrecht gewerkt met een piketdienst. 17
2.2.3
Samenwerkingspartner Veiligheidsregio Utrecht
De Veiligheidsregio Utrecht (VRU) is een belangrijke partner als het gaat om brandveiligheid. De VRU adviseert de gemeente Baarn en de Provincie Utrecht in het kader van de vergunningverlening op het gebied van brandveilig gebruik. Ook voert de VRU op dit gebied het toezicht uit. De afdeling Preventie van de VRU bestaat uit een team Vergunning en advies en een team Toezicht en handhaving. NB Daar waar geen sprake is van een verbruiksvergunning of melding nemen de inspecteurs van de gemeente de brandveiligheid mee in de reguliere inspecties/controles. Het voornaamste doel van advisering en toezicht & handhaving op het gebied van brandveiligheid is het streven naar minder branden, minder slachtoffers en minder schade. Hierbij zijn vooral het voorkomen van de calamiteiten (preventie), als het creëren van de mogelijkheid om aanwezige personen veilig te kunnen laten vluchten, van essentieel belang. Toezicht en handhaving op het gebied van brandveiligheid is dan ook voor een groot deel gericht op het gebruik van panden. De samenwerkingsafspraken en de gestelde doelen tussen de VRU en de gemeente Baarn liggen vast in een Dienstverleningsovereenkomst. De VRU rapporteert jaarlijks over de uitgevoerde werkzaamheden en stelt jaarlijks in overleg met de gemeente Baarn een jaarplan op als uitvoering van de Dienstverleningsovereenkomst.
Het Jaarplan 2022 zit als bijlage bij dit jaarverslag 2021 en uitvoeringsprogramma 2022 vergunningen, toezicht en handhaving. De stukken van de VRU worden (ook) beschikbaar gesteld aan de provinciale toezichthouder zodat deze zich een beeld kan vormen van de uitvoering van de taken op het gebied van brandveiligheid door de gemeente Baarn. Zie bijlage 2 voor het verslag over 2021 en het jaarplan voor 2022 inclusief de juiste urentoedeling. 2.2.4
Samenwerkingspartner Provincie Utrecht
Algemeen De Provincie Utrecht heeft de (wettelijke) taak gekregen om de samenwerking tussen bestuursorganen op het gebied van de VTH-taken te coördineren. In de provincie Utrecht is al jaren een breed samengesteld operationeel (wethouders) portefeuilleoverleg. Hiermee wordt invulling gegeven aan de formele eisen uit de Wabo/Wet VTH. Dit overleg bestaat uit de overheden (gemeenten, provincie, waterschappen, politie, Openbaar Ministerie), landelijke inspectiediensten (NVWA, RWS, Belastingdienst, SZW, ILT) en de Veiligheidsregio, een aantal 18
beherende instanties (Staatsbosbeheer, Natuurmonumenten, Utrechts Landschap) en belangenorganisaties, zoals Utrechts Particulier Grondbezit. Daarnaast nemen ook de Omgevingsdienst regio Utrecht (ODRU) en de Regionale Uitvoeringsdienst Utrecht (RUD Utrecht) als adviseurs deel aan het overleg. Interbestuurlijk Toezicht (hierna: IBT) Hiernaast ziet de Provincie Utrecht toe op of, en in hoeverre gemeenten voldoen aan de wettelijke kwaliteitseisen, onder andere op het gebied van het omgevingsrecht. Het IBT richt zich zowel op de taken vergunningenverlening, toezicht en handhaving, als op ruimtelijke ordening, milieu, externe veiligheid en erfgoed/monumenten (zie paragraaf 1.3). 2.2.5
Samenwerkingspartner Waterschap Vallei en Veluwe
Toezicht en handhaving op de indirecte lozingen (het via de gemeentelijke riolering en rioolafval-waterzuiveringsinstallatie uiteindelijk op het oppervlaktewater lozen van afvalwater) is door de komst van de Waterwet een taak voor de gemeente. Het Waterschap houdt een bindend adviesrecht voor alle indirecte lozingen. Ter uitvoering van de dienstverleningsovereenkomst (DVO) en om handhaving/toezicht op indirecte lozingen een duidelijke plaats te geven, zijn werkafspraken gemaakt tussen het waterschap en de RUD Utrecht namens de gemeente. Bij eventuele sancties vindt terugkoppeling plaats en zal de RUD Utrecht aanschrijven als de gemeente bevoegd gezag is. Het Waterschap neemt zelfstandig monsters. 2.2.6
Samenwerkingspartner Openbaar Ministerie
In het geval dat strafrechtelijk optreden is vereist, bijvoorbeeld bij de vervolging van milieuovertredingen, waarbij sprake is van economische delicten, vindt afstemming plaats met het functioneel parket. De vervolging van overtredingen openbare ruimte worden afgehandeld door het Openbaar Ministerie Midden-Nederland. Inzet van OM en politie is conform de landelijke handhavingsstrategie, die geborgd is in ons handhavingsbeleid. 2.2.7
Samenwerkingspartner Politie
De politie treedt als partner vooral zichtbaar op bij de handhaving van de openbare orde. De politie werkt samen met de Boa’s en kan de Boa’s ondersteuning bieden, wanneer dat 19
gevraagd wordt. Het opsporen en bestrijden van (middel)zware milieucriminaliteit gebeurt door een Regionaal Milieuteam (RMT). Het RMT van de politie Midden-Nederland valt voor wat betreft aansturing onder het functioneel parket (FP) Amsterdam. Het afgelopen jaar heeft de politie haar capaciteit anders moeten inzetten door de coronapandemie. De Boa’s en de politie hebben zo goed mogelijk samengewerkt om alle meldingen op te pakken en zich in te zetten voor de leefbaarheid en veiligheid in de gemeente. Het politieteam heeft een wijksurveillant, die intensief samenwerkt met onze handhavers. Over de inzet van de politiecapaciteit regio Midden Nederland is er mededeling gedaan aan de gemeenteraad via het memo van de burgemeester van 23 december 2021 en de brief van 15 december 2021 van de voorzitter van het Regionaal Veiligheidscollege Midden Nederland, mede namens de burgemeesters, de hoofdofficier van justitie en de politiechef van Midden Nederland. Beide stukken staan op de ingekomen stukkenlijst van de gemeenteraad van 26 januari 2022. 2.3
Welke ontwikkelingen zijn er in het vakgebied?
2.3.1
Corona
De coronapandemie heeft in 2020, maar ook in 2021, ingrijpende gevolgen gehad voor het beleidsveld veiligheid. Bij de uitvoering van de landelijke coronamaatregelen hebben vanaf het begin de Boa’s een zeer grote rol gespeeld. Regionaal werd meerdere keren een handhavingsstrategie opgesteld die na elke persconferentie weer bijstelling behoefde. Van de gemeentelijke organisatie, en met name Boa’s, werd veel flexibiliteit gevraagd aangezien de landelijke maatregelen niet altijd helder uit te voeren waren en er ruimte was voor interpretatieverschillen. Enkele thema’s waarop zij veel inzet hebben geleverd zijn handhaving groepsgrootte, horeca en groepsgrootte, en jongeren. 2.3.2
Omgevingswet
De invoeringsdatum van de Omgevingsdienst is een paar keer uitgesteld en inmiddels verschoven naar 1 januari 2023 (de oorspronkelijke invoeringsdatum was 1 januari 2021). De uitgangspunten van deze wet zijn participatie en integrale aanpak op basis van vertrouwen, met als doelen minder en overzichtelijkere regels, meer ruimte voor initiatieven van burgers en bedrijven en lokaal maatwerk. De wet bundelt 26 wetten, 120 sectorale Algemene Maatregelen van Bestuur (AMvB’s) en honderden ministeriële regelingen. Gemeenten zijn verplicht een omgevingsvisie en omgevingsplan op te stellen. Zowel de provinciale omgevingsverordening als het gemeentelijk omgevingsplan legt algemene regels en vergunningplichten vast voor het gehele grondgebied. Er zijn vier AMvB’s ontwikkeld: het ‘Omgevingsbesluit’ met daarin algemene en procedurele bepalingen, het besluit ‘Kwaliteit van de leefomgeving’ met daarin inhoudelijke normen die zich richten tot bestuursorganen, en twee AMvB’s met uitvoeringsregels (waaronder het huidige Activiteitenbesluit en het Bouwbesluit 2012). In 2021 heeft het programma voor de invoering van de Omgevingswet ten aanzien van toezicht en handhaving zich vooral gericht op de invoering van het nieuwe VTH-systeem (dat is aanbesteed samen met de gemeente Soest). De keuze is gevallen op het programma Powerbrowser van de firma Genetics.