211222 Verslag Besluit in de Raad 22 december 2021

Gemeente Baarn Bijeenkomst “Besluit in de Raad” Verslag van de openbare bijeenkomst, gehouden op 22 december 2021

Aanwezig: Voorzitter

de heer jhr. M.A. R.öell

Raadsgriffïer

mevrouw C.B.H. Heusingveld

mevrouw A.M. Martens, mevrouw S.H.B. Oortman Gerlings-van Hal, mevrouw M.K.J. Papo-Schreuder, de heer A.R. Stolk de heer A.B. Bentura, de heer J.M. Jonkers, de heer P.S.P. Schilder D66 Voor Baarn de heer P.A.H. Blokker, de heer M.A.C. van Grinsven, de heer M.R.N. Schouten CDA de heer H.J. van Hardeveld, de heer R. van Wijk Groenlinks de heer J.J.G. Bosman, mevrouw H.H. van Otten BOP de heer C. Koudstaal, mevrouw M.J. Stam PvdA de heer M. Eijbaard de heer R.M. Bruins Christenllnie-SGP Lijst Maaike Koenders mevrouw M.J. Koenders-van de Vrugt VVD

Wethouders

de heer T.G.W. Jansma, de heer H.B. Brakke, de heer A.B.A. van Roshum, mevrouw J.L Vissers

I. Opening De VOORZITTER: dames en heren, van harte welkom. Ik open de vergadering Besluit in de Raad van de gemeenteraad van Baarn. Het quorum is aanwezig. Sterker nog, we hebben helemaal geen afmeldingen. Dus we zijn compleet als raad en als college. Dus we kunnen gaan vergaderen. Welkom aan u raadsleden thuis en mensen thuis via tv, internet en zoals u allen kunt zien zitten de raadsleden in hun eigen huis. Tenminste, daar ga ik vanuit. In ieder geval niet op het gemeentehuis vanwege de huidige situatie. De collegeleden zitten op hun kamers in het gemeentehuis en in de vergaderruimte in de raadzaal zit de griffier met ondersteuning van de griffie en ik als uw voorzitter. Ik wens u allen een goede vergadering. De laatste vergadering van dit jaar. Helaas inderdaad op een digitale manier maar in ieder geval fijn dat we wel de vergadering door kunnen laten gaan want er staan een aantal belangrijke onderwerpen op de agenda en ik wens u allen een goede vergadering, met name op de inhoud toe.

2. Mededelingen De VOORZITTER: er zijn geen afmeldingen. Ik heb een brief ontvangen van mevrouw Koenders dat zij verder gaat als Lijst Maaike Koenders. Dus dat zal in de vergadering als we gaan stemmen apart worden benoemd. Als er sprake is van moties en amendementen, en ik heb begrepen dat dat het

1

geval is, dan schorsen wij 5 minuten na de eerste termijn en moties en amendementen worden dan direct gepubliceerd op het moment dat ze zijn ingediend. We hebben de afspraak dat we ongeveer na een uur ongeveer 15 minuten schorsen. Ik kan me voorstellen omdat u allemaal thuis bent en niet in rijen hoeft te staan voor wc’s in het gemeentehuis, dat we die tijd ietsje kunnen inperken maar daar zal ik een voorstel voor doen op het moment dat het aan de orde is. Dan de laatste mededeling die ik heb en dat is eigenlijk een beetje een trieste mededeling want wij hebben vandaag voor de laatste keer in ons midden onze bode Frieda Thiel. Frieda zit hier op een stoeltje en ik wilde haar toch even kort toespreken omdat ze vandaag inderdaad de laatste vergadering heeft. Ze heeft ook gevraagd of ze deze laatste vergadering kan doen als bode en dat vind ik heel fijn want Frieda is al sinds 6 juli 1987 in dienst bij de gemeente Baarn. Eerst als assistent bode en vervolgens als administratief medewerker en als medewerker ondersteuning maar dat was toch niet helemaal wat ze leuk vond want in november 2002 is ze bode geworden en hebben wij denk ik allemaal, als ik voor mezelf praat in ieder geval, ongelooflijk veel plezier gehad van haar en het werk dat zij heeft gedaan als bode. Toen ik in 201 I binnenkwam werd ik al geconfronteerd met Frieda.

Dat klinkt heel negatief maar dat bedoel ik heel positief want ze is echt een steun en toeverlaat hier in het gemeentehuis. Niet alleen voor u als raad maar ook op andere plekken als bode is zij ongelooflijk actief. Ze gaat ons gelukkig niet helemaal verlaten. Ze blijft wel in dienst van de gemeente Baarn maar ze neemt een iets rustiger tempo aan, dat ze niet meer de avondvergaderingen hoeft te doen en ik kan mij daar best iets bij voorstellen maar we zullen haar ongetwijfeld nog tegenkomen maar ik zal haar missen in de zin als bode want geen vraag was teveel. Dat heeft u ongetwijfeld als raad ook gemerkt. U hoefde maar te piepen of het werd geregeld en wat ik ook ga missen is het enorme gelach want ik weet niet hoe u het ervaart maar je hoort Frieda altijd van verre aankomen want ze is eigenlijk altijd in een vrolijke bui en dat is met name door haar mooie lach. Frieda, als ik je mag vragen om even deze kant op te komen. Dan wil ik je graag namens de raad een bloemetje overhandigen en wens ik je heel veel plezier in de nieuwe functie binnen de gemeente Baarn en wil ik je namens de gemeenteraad ongelooflijk hartelijk bedanken voor al je inzet die je voor de gemeenteraad maar ook breder, maar daar kom ik op een ander moment op terug, voor ons hebt gedaan. Dank je wel. (applaus)

Mevrouw THIEL: heel erg bedankt voor de bloemen. Ik heb het met heel veel plezier en liefde gedaan. Ik hoop jullie echt in de wandelgangen nog tegen te komen. Dank je wel. (applaus)

3. Vragenhalfuur De VOORZITTER: er zijn mondelinge vragen binnengekomen van de fractie van GroenLinks met betrekking tot het handhavingsverzoek fietspad over landgoed Pijnenburg. Ik geef zo de heer Bosman het woord om de vragen te stellen en na de beantwoording door het college krijgt de vragensteller de gelegenheid om een aanvullende vraag te stellen. Vervolgens geef ik de gelegenheid aan de overige raadsleden om een vraag te stellen of aan het college of aan de vragensteller over hetzelfde onderwerp. Er kunnen geen moties worden ingediend en er worden geen interrupties toegelaten. Dus het is ook niet de bedoeling dat zich een debat ontspint tijdens dit vragenhalfuur.

De heer BOSMAN: dank u voorzitter. Op 17 december 2020 lazen we in de Baarnsche Courant een artikel waarin Maaike van der Linden en Rosalie Smit van de Fietsvrienden Pijnenburg hun ongenoegen uitspreken over de wijze waarop de wethouder van Verkeer is omgegaan met onderlinge correspondentie. Ik citeer: “Ons streven is dat het fietspad weer wordt opengesteld. We hebben veel moeite moeten doen om de correspondentie tussen de wethouder en de

2

landgoedeigenaar boven water te krijgen. Daaruit blijken geen gelijkwaardige verhoudingen en dat is voor ons zeer teleurstellend.” Mevrouw Van der Linden doelt op het feit dat een tweetal e-mails die ze samen met Rosalie Smit aan wethouder Vissers stuurde zijn doorgestuurd aan de landgoedeigenaar. In e-mails doen zij suggesties voor alternatieven voor de afgesloten fietsroute over landgoed Pijnenburg en daarin geven zij aan dat het voor fietsers een prima oplossing zou zijn als op basis van het handhavingsverzoek de afgesloten fietsroute tijdelijk wordt heropend tot er alternatieve fietsroutes zijn gerealiseerd. Daarnaast is er nog een e-mail van 14 december 2020 van mevrouw Vissers aan de landgoedeigenaar waarin ze schrijft: “Bijgaand de afwijzing van het handhavingsverzoek dat we morgen in het college willen bespreken. Ik hoop dat je je hierin kunt vinden waarop de heer Insinger een aantal aanbevelingen terugmailt die vervolgens letterlijk in het collegevoorstel terechtkomen”. In het kader van hoor en wederhoor heeft de redactie van de Baarnsche Courant de wethouder om een reactie gevraagd. Daarop heeft de gemeente onder meer laten weten dat er geen sprake is of is geweest van samenwerking met de landgoedeigenaar om het handhavingsverzoek van de Fietsvrienden af te wijzen. De fractie van Groenlinks heeft de volgende vragen aan de wethouder.

Heeft het college kennisgenomen van het artikel in de Baarnsche Courant van vrijdag 17 december jongstleden met de kop Fietsvrienden niet blij met handelswijze wethouder Vissers? Is het juist dat, zoals in dit artikel wordt gesteld, correspondentie van de Fietsvrienden Pijnenburg gedeeld is met de landgoedeigenaar, of deze landgoedeigenaar gevraagd is met een concept collegevoorstel ter afwijzing van het handhavingsverzoek van de Fietsvrienden en de Fietsvrienden niet kennis hebben kunnen nemen van de correspondentie van de gemeente met de landgoedeigenaar dan nadat ze zelf een daartoe strekkend WOB-verzoek hebben ingediend? Deelt het college de mening van Groenlinks dat alle in deze zaak betrokkenen recht hebben op een zelfde openbaarheid van bestuur, dat een ongelijke behandeling van partijen door de gemeente Baarn op zijn minst de schijn van partijdigheid wekt en dat dit de geloofwaardigheid schaadt van de door de gemeente geambieerde bemiddelende rol gericht op gezamenlijke oplossingen? Wat is de reden dat het inmiddels gevonden alternatief voor het afgesloten fietspad waarvan in het krantenartikel sprake is pas in beeld komt als de beroepsprocedure met betrekking tot het afgewezen handhavingsverzoek is uitgediend? Is het college bereid om op korte termijn in open overleg te treden met de Fietsvrienden Pijnenburg en de Fietsersbond en hen te informeren over de stand van

zaken met betrekking tot mogelijke alternatieven voor het afgesloten fietspad?

Wethouder VISSERS: dank u voorzitter. Het college heeft kennisgenomen van het artikel in de Baarnsche Courant. De heer Bosman gaf terecht ook aan we zijn gevraagd om een reactie en de reactie namens het college is ook in het artikel opgenomen. Het klopt, in antwoord op de tweede vraag, dat ik een tweetal mails heb gedeeld met de landgoedeigenaar en ook met Staatsbosbeheer en in aanvulling daarop ook met de gemeente Soest want de Fietsvrienden hebben zich bij ons gemeld als burgerinitiatief van 2 Soesters. Het is opgericht om de fietsverbinding over het landgoed weer open te krijgen en ik heb in eerste instantie ook aangegeven dat dat ook de opzet van het college is. Sterker nog, wij zijn zelf ook in gesprek met de landgoedeigenaar en ik ben een aantal maal met de wethouder Verkeer van de gemeente Soest daartoe bij de landgoedeigenaar geweest om te vragen of het fietspad weer open kon. Daar heb ik volgens mij in een aantal mails de Fietsvrienden ook van op de hoogte gehouden.

Vervolgens heb ik een bericht gestuurd dat de landgoedeigenaar eigenlijk persisteerde in zijn weigering om het pad weer open te stellen en heb ik aangegeven dat ik ga overleggen over alternatieven en van de Fietsvrienden Pijnenburg heb ik toen een mail gekregen met suggesties voor alternatieve routes en die mail heb ik een op een doorgestuurd naar Staatsbosbeheer, landgoed Pijnenburg en de gemeente Soest met eigenlijk de opzet om die alternatieven in ons gesprek dat toen al gepland stond over alternatieve routes ook te bespreken.

3

Het klopt ook dat ik een collegevoorstel heb gedeeld met de landgoedeigenaar. Het collegevoorstel ging immers over een pad dat geen eigendom is van de gemeente maar van landgoed Pijnenburg met ook een aantal directe gevolgen voor de eigenaar en het is niet ongebruikelijk in zo’n geval dat het college vooraf afstemt met betrokkenen of het klopt wat er in staat. Dus er is gevraagd zitten er nog onjuistheden of onvolkomenheden in en daar hebben we ook een afspraak over gemaakt met de landgoedeigenaar om uitingen met betrekking tot het pad vooraf te delen omdat het de landgoedeigenaar ook stoorde dat er ook in berichten van de gemeente eerder onjuistheden zouden staan. Er zijn 2 feitelijke aanpassingsvoorstellen gedaan door de landgoedeigenaar en die heeft de gemeente overgenomen. Dat voor wat betreft de tweede vraag. Uiteraard in antwoord op vraag 3 wil het college dat alle betrokkenen recht hebben op dezelfde openbaarheid van bestuur. Volgens mij hebben wij daar ook aan voldaan want alle correspondentie en alle stukken die door de Fietsvrienden zijn opgevraagd heeft het college al toegestuurd. Dus alle informatie gedeeld waaronder ook de 2 mails die ik heb gestuurd aan de landgoedeigenaar en Staatsbosbeheer. Dus in dat opzicht is het college van mening dat we daar ook niet de schijn van partijdigheid hebben gewekt.

Dan kom ik op de volgende vraag, het inmiddels gevonden alternatief. We zijn 2 routes gaan bewandelen op het moment dat de landgoedeigenaar aangaf ik weiger om het pad weer open te stellen. We zijn nog harder gaan trekken aan het fietsveiliger maken van de Embranchementsweg. Ik heb daarvoor al een aantal keren gesproken met de gemeenten Soest, De Bilt en Zeist en dat vlotte niet zo. Dus vervolgens heb ik overleg gehad met de provincie en dat heeft er intussen in geresulteerd dat de Embranchementsweg als prioriteit I op de lijst van fietsprojecten van de provincie is terechtgekomen en ik heb een aantal maal gesproken met Staatsbosbeheer en met de landgoedeigenaar om te kijken of er op een van de beide landgoederen de mogelijkheid is om een alternatief te realiseren waarbij we ook de alternatieven van de Fietsvrienden hebben besproken. Dat alternatief is er en daarvan heb ik ook met de beide partijen afgesproken (geluid valt uit) en daar gaan we ook voor proberen middelen te vinden op het moment dat de juridische procedure over het handhavingsverzoek is uitgediend. Die loopt op dit moment nog en het college wil afwachten wat daaruit komt. Als daaruit komt het pad gaat weer open is het een ander verhaal.

Blijft het gesloten, dan komt het alternatief wat mij betreft in beeld en gaan we daar middelen voor zoeken en in antwoord op de laatste vraag ik ga uiteraard, zoals besproken, met alle betrokken partijen om tafel want ook de diverse gemeenten hebben het al toegezegd. Staatsbosbeheer en de landgoedeigenaar zal ik daar weer een keer over spreken en ook de Fietsersbond. De heer BOSMAN: dank u voorzitter. Als het gaat om punt 3, daar wordt gesproken over het recht op dezelfde openbaarheid van bestuur en de wethouder zegt dat alle betrokkenen daar recht op hebben maar de Fietsvrienden zijn niet geïnformeerd dat de informatie met de heer Insinger is gedeeld, de informatie die zij aan u hebben verstrekt. In hoeverre is dat dan de openheid die we met z’n allen wensen? Wat betreft vraag 4, dat alternatief. Waarom die voorwaardelijkheid? Waarom pas met dat alternatief aan de slag op het moment dat de beroepsprocedure is uitgediend? Er loopt een juridische procedure en dan past het toch niet om e-mails van de ene partij te delen met de andere?

De heer KOUDSTAAL: dank u voorzitter. Toen ik in de Baarnsche Courant las over de door de wethouder met de landgoedeigenaar Insinger gedeelde mailwisseling tussen de wethouder en de Fietsvrienden Pijnenburg geloofde ik mijn ogen niet. Hoe je het ook wendt of keert, het delen van emailberichten met een tegenpartij, en dat is in dit geval de landgoedeigenaar Insinger, zonder toestemming van de afzender is ongepast. Ook het aanpassen van een collegevoorstel door een van de partijen, in dit geval dus de landgoedeigenaar, lijkt mij eveneens ongepast. Hoe je ook tegen het door de landgoedeigenaar gesloten fietspad aankijkt en de procedure die gevolgd wordt, dit handelen van de wethouder laat zien dat Baarn gebaat zal zijn met een bestuurlijke vernieuwing. Dan heb ik het

4

niet alleen over personen, laat dat helder zijn. Ik heb geen vraag maar ik heb wel graag deze opmerking uitgesproken. Dank u dat u mij daarvoor de gelegenheid heeft gegeven.

De VOORZITTER: ik wilde net gaan interrumperen om u de vraag te stellen welke vraag u had. Ik vind dit niet helemaal comme il faut als het gaat over de manier waarop wij met elkaar omgaan. Dan was het aardig geweest als u dat even aan de voorkant ook op deze manier had gezegd tegen mij. De heer JONKERS: dank u voorzitter. Ik ben het vaak met de heer Koudstaal oneens maar dit keer ben ik het echt roerend met hem eens. Ik zou dan ook de vraag willen stellen aan de wethouder hoe de wethouder aankijkt tegen de woorden van de heer Koudstaal.

Wethouder VISSERS: dank u voorzitter. Om met de vragen van de heer Bosman te beginnen. Daarover verschillen wij van mening wat het college heeft aangegeven. Wij hebben met de beste bedoelingen getracht alternatieven te verkennen met zowel de landgoedeigenaar als Staatsbosbeheer en daartoe is de mail toegestuurd omdat daar een heel duidelijk verhaal in stond welke alternatieven er eventueel in beeld zouden zijn voor wat betreft de Fietsvrienden en die mail hebben we ook besproken met elkaar in alle openheid en volgens mij hadden we daarbij hetzelfde belang, namelijk ervoor zorgen dat er een veilige fietsverbinding over het landgoed dan wel het terrein van Staatsbosbeheer komt. In dat opzicht diende het een doel en was het gericht delen van informatie. Dan kunnen we van mening verschillen of dat allemaal een op een ook weer naar alle betrokkenen moet worden gestuurd. Dat kun je in alle openheid afvragen maar ik denk dat wij er heel open en transparant over zijn dat het college de opzet had in eerste instantie om het pad weer open te stellen en daartoe met heel veel verschillende partijen heeft gesproken en daarna nog een keer gekeken van wat zijn de mogelijke alternatieven. Dat was de opzet en daar zijn we volgens mij heel transparant over geweest.

Op het moment dat de Fietsvrienden verschillende malen om allerlei informatie hebben gevraagd hebben wij dat ook in alle openheid en transparantie toegestuurd. De voorwaardelijkheid ten opzichte van het alternatieve fietspad. Het komt min of meer uit de lucht vallen. Dus we hebben er geen middelen voor. Het is op een terrein van een ander en ik heb al aangegeven dat het college echt wil afwachten wat de uitspraak gaat worden inzake het afgesloten pad. Op dat moment gaan we wat mij betreft verder met het verkennen van kunnen we er de financiën voor vinden en samen met de Fietsersbond kijken hoe kunnen we daar een mooie alternatieve fietsverbinding realiseren. In antwoord op de vraag van de heer Jonkers. De woorden van de heer Koudstaal laat ik bij de heer Koudstaal. Daar heb ik geen reactie op. De VOORZITTER: meneer Bosman. Er is geen ruimte en geen mogelijkheid om vragen te stellen want anders blijven we op en neer pingpongen op dit onderwerp. Er zijn dan eventueel andere mogelijkheden om nog aanvullend iets te doen als u dat zou willen maar ik wil nu dit onderwerp afronden voor wat betreft het vragen halfuur.

4. Vaststelling agenda De VOORZITTER: kan iedereen zich vinden in de agenda zoals die voorligt? De heer VAN WIJK: dank u voorzitter. Ik zou graag 2 onderwerpen vreemd aan de agenda willen aankondigen. Dat is een motie Hoge nood en de motie Ruimtelijke ordening, deelprojecten, kort gezegd mandjes.

5

De VOORZITTER: voor de mensen die luisteren. De motie Hoge nood gaat over de beschikbaarheid en toegankelijkheid van openbare toiletten in Baarn. Beiden worden toegevoegd aan de agenda. Motie Hoge nood I6A en de motie RO woningbouwprojecten mandjes en doelgroepindeling I6B. Met deze aanvulling op de agenda. Kunt u instemmen met de agenda zoals die voorligt? Dan is die hierbij vastgesteld.

5. Bepalen van het trekkingsnummer De VOORZITTER: dan ga ik nu over tot het trekken van een lootje en de hoofdelijke stemming begint als er gestemd wordt bij de naam bij nummer 10 en dat is de heer Koudstaal. Dus u krijgt als eerste het woord meneer Koudstaal.

6. Vaststellen verslag en besluitenlijst van Besluit in de Raad van 24 november 2021 + actiepuntenlijst. Jaarplanning ter kennisname. De VOORZITTER: er zijn geen voorstellen tot wijziging van het verslag ontvangen. Dus mijn vraag is of we het verslag en de besluitenlijst zo vast kunnen stellen. Dan is die vastgesteld. Dan de vraag of de actiepuntenlijst zo vastgesteld kan worden. U heeft geconstateerd dat die keurig is bijgewerkt. Vastgesteld. Dan als laatste de jaarplanning maar die is ter kennisname.

7. Lijst ingekomen stukken De VOORZITTER: kan deze met de voorgestelde wijziging van afhandeling worden vastgesteld? Dan stellen we die ook vast. Dan kom ik bij de bespreekstukken en dat doen we in 2 termijnen. Na iedere termijn is er een reactie van de portefeuillehouder en als er geen moties of amendementen komen bij de bespreekstukken vraag ik of er stemming gewenst is.

8. Uitnodigingskader zonne- en windenergie (322439) De VOORZITTER: dat is het agendapunt dat wij hebben doorgeschoven van de vergadering van vorige maand en nu opnieuw is geagendeerd. Het doel van dit voorstel is dat aan de raad wordt gevraagd het uitnodigingskader zonne- en windenergie “Samen op zoek naar ruimte voor duurzame energie in Baarn” vast te stellen. Ik weet dat er aan de voorkant druk is gewerkt om een ordelijk verloop van dit agendapunt te laten plaatsvinden en daar heb ik ook alle vertrouwen in. De heer EIJBAARD: dank u voorzitter. Vorige maand hadden wij hier over dit onderwerp een verhitte discussie met elkaar en ik wil graag uitleggen waarom ik daar vanuit mijn perspectief zo fel op reageerde. In 2019 publiceerde de Nederlandse School voor Openbaar Bestuur een essay over gemeenteraden. In dit essay stellen de schrijvers "De politiek dient zelf te bepalen hoe zij het antagonisme, het wij tegen zij, in goede banen wil leiden. Politiek bepaalt zelf welke verschillen in de samenleving de moeite waard zijn om over te debatteren. Juist dat is politiek. Verschil en scheidslijnen benoemen en aanbrengen die er toe doen. Tegelijkertijd geldt democratische politiek is alleen zinvol als ook de ander gelijk kan hebben. Zonder dat uitgangspunt is politiek leeg.

Dan blijft er uiteindelijk slechts macht over en telt alleen de stemverhouding in de raad.” Als een meerderheid zijn macht gebruikt om tegenstanders het woord te ontnemen door een raadsvoorstel zonder inhoudelijk politiek debat van de agenda te halen, dan wordt ons democratisch proces geweld aangedaan. Wij leven bij de gratie dat we steeds stellingen mogen benoemen, dat we het inhoudelijk oneens mogen zijn met elkaar en dat die tegenstellingen vorm krijgen in het debat.

6

Daarmee kunnen onze inwoners zich een beeld vormen van de meningen die er in onze raad leven. Voor dat democratische politieke proces zal ik altijd blijven strijden. Het uitnodigingskader zonne- en windenergie is een onderwerp dat leeft binnen ons dorp. Een onderwerp waarin we met elkaar moeten werken aan de uitdagingen die voor ons liggen. Hoe zorgen we ervoor met elkaar dat de wereld waarin wij leven ook voor toekomstige generaties de schoonheid en mogelijkheden geeft die wij nu hebben? Hoe we op een verantwoorde wijze omgaan met de energiebronnen die ons gegeven zijn zodat niet alleen wij er fijn en warm bij zitten maar ook onze kinderen en hun kinderen maar ook hoe we ervoor zorgen dat de schaarse natuur die we nu hebben niet onevenredig te lijden krijgt. Het is een onderwerp dat ons dwingt om naar de toekomst te kijken en de toekomstige uitdagingen aan te pakken maar om ook in samenhang de huidige biodiversiteitscrisis op te lossen. Wij zien daarom dat we grenzen moeten stellen aan de mogelijkheden in het uitnodigingskader.

Kwetsbare natuurgebieden en NNN-gebied, weidevogelkerngebied en het gebied rondom de Praamgracht worden daarom wat ons betreft uitgesloten als zoekgebied en graag wil ik daarom het volgende amendement indienen en dat doe ik niet alleen namens de fractie van de Partij van de Arbeid maar dat doe ik ook namens de fractie van Groenlinks, de fractie van D66 en de fractie van de ChristenUnie-SGP. Het amendement luidt als volgt: Besluit is: I. Het Uitnodigingskader zonne- en windenergie “Samen op zoek naar ruimte voor duurzame energie in Baarn” vast te stellen; Besluit wordt: 1. Het Uitnodigingskader zonne- en windenergie “Samen op zoek naar ruimte voor duurzame energie in Baarn” vast te stellen, met dien verstande dat: •

de aanleg van zonneweides en zonneparken wordt uitgesloten in NNN- en Weidevogelkerngebied en in het gebied bij de Praamgracht (zowel groen als oranje ingekleurd op de zonnekaart), met inbegrip van de tekstuele wijzigingen in het Uitnodigingskader zonne- en windenergie conform bijlage I bij dit amendement;

de tekst op pagina 42 als volgt wijzigt: “Eerst worden initiatieven voor de groene gebieden in de zonnekaart (zie Hoofdstuk 3, figuur 9) opengesteld voor initiatieven. Openstelling vindt niet plaats voordat de raad is geïnformeerd over de bevindingen van het onderzoek naar innovatieve bronnen voor hernieuwbare energie en innovatieve technieken voor energieopslag. leder concreet initiatief wordt via een separaat raadsvoorstel aan de raad aangeboden;” De opwek van zonne-energie op daken van gemeentelijk en maatschappelijk vastgoed, parkeerdaken, bedrijfspanden, gebouwen van VvE’s, particuliere daken en op geschikte plekken langs infrastructuur (bijvoorbeeld Al) te versnellen en te maximaliseren, waarbij: •

2.

PvdA Groenlinks

•

de gemeente een actieve rol neemt en waar mogelijk initiatiefnemers in contact brengt met pandeigenaren;

•

het college met Eemland Wonen prestatie afspraken gemaakt om in 2030 zon-op-dak gemaximaliseerd te hebben voor al hun woningen in Baarn;

•

het college uiterlijk I juni 2022 rapporteert hoe deze versnelling en maximalisatie vorm krijgt en welke bijdrage dit kan leveren aan de 0,001 TWu uit de RES alsmede aan de doelstelling ‘Baarn Klimaatneutraal in 2030’ als afgesproken in het Baarns Klimaat Akkoord.

Mark Eijbaard Jeroen Bosman

7

D66 ChristenUnie-SGP

Peter Schilder Roy Bruins

De VOORZITTER: dan is dit amendement AI. De heer EIJBAARD: dank u voorzitter. Ook zien wij als alternatief nog voldoende potentieel voor het maximaliseren van zon-op-dak langs openbare wegen. Wat ons betreft ligt daar dus eerst de prioriteit en pas daarna gaan we gefaseerd kijken naar andere alternatieven. Een onderzoek naar alternatieve energiebronnen moet inzichtelijk maken in hoeverre dit realistisch is of dat wij toch op enig moment zonneweides zullen moeten overwegen maar wij zijn er ons ook van bewust dat de opwek van 0,001 TWu niet voldoende is voor de ambities zoals deze in het Baarns Klimaat Akkoord zijn verwoord. Daarvoor zullen we ook de inwoners moeten bewegen om hun woning te verduurzamen en zo hun gebruik te verminderen. Dit kunnen we niet los zien van de uitdagingen op het gebied van de energietransitie en we beseffen dat dit niet voor iedereen een makkelijke uitdaging is. Daarom is het goed als de gemeente gaat kijken hoe we inwoners kunnen ondersteunen. Soms zal dit een financiële kwestie zijn maar we kunnen ons ook goed voorstellen dat de inwoners tegen regelgeving aanlopen die verduurzaming van hun woning tegenhoudt. Het lijkt ons goed om daar inzicht in te krijgen zodat we daar als gemeente passende maatregelen voor kunnen nemen.

Graag lees ik de volgende motie voor die ik mede indien namens de fractie van Groenlinks en namens de fractie van de ChristenUnie-SGP. De gemeenteraad van Baarn, in vergadering bijeen op 21 december 2021, Gehoord de beraadslaging;

Constaterende dat:

De opwek van 0,001 TWh vanuit de RES niet voldoende is voor de ambities die neergelegd zijn in het Baarns Klimaat Akkoord;

Naast de duurzame opwek het verminderen van gebruik van energie minstens zo belangrijk is; De energiecoaches van Energiek Baarn goed werk verrichten maar huiseigenaren en huurders niet altijd de mogelijkheden hebben om energiebesparende maatregelen voor hun woning te realiseren;

In het nieuwe regeerakkoord een langlopend Nationaal Isolatieprogramma is opgenomen waarbij in 2022 € 514 miljoen beschikbaar wordt gesteld voor het isoleren van woningen; Verzoekt het college: •

Inwoners te bewegen om versneld hun woning te verduurzamen;

•

In kaart te brengen welke inwoners niet in staat zijn om hun woning te verduurzamen en wat ze nodig hebben om deze verduurzaming bereikbaar te maken;

•

Hier een plan van aanpak voor op te stellen en dit uiterlijk I juni 2022 aan de raad aan te bieden.

En gaat over tot de orde van de dag.

Partij van de Arbeid Groenlinks ChristenUnie-SGP

Mark Eijbaard Jeroen Bosman Roy Bruins

De VOORZITTER: dat wordt dan motie MI.

8

De heer EIJBAARD: dank u voorzitter. Wij denken dat er met de moties en het amendement die vanavond mede namens ons worden ingediend een goed compromis ligt dat aan veel van de zorgen en wensen van inwoners tegemoet komt. Als afsluiting wil ik hier nog mijn dank uitspreken want er is in afgelopen 4 weken intensief contact geweest tussen verschillende fracties. Zonder het harde werk van Jeroen Bosman van Groenlinks, Martijn van den Heuvel van D66, Roy Bruins van de ChristenUnie-SGP en Sandra Bruijstens van de Partij van de Arbeid hadden wij hier met elkaar met lege handen gestaan. Het was voor mij een mooi voorbeeld van een nieuwe bestuurscultuur. De heer VAN WIJK: dank u voorzitter. Dank u wel meneer Eijbaard voor uw mooie introductie. Ik wil de raad en alle toehoorders meegeven dat het zeker geen machtsstrijd is geweest maar dat een uitstel is aangevraagd om te verdiepen en te verbreden in dit heel belangrijk onderwerp en zoals u al zelf aangeeft, er zijn heel veel gesprekken geweest tussen de verschillende fracties. Namens de fracties die u noemt is er ook met die fracties en met andere fracties intens overleg geweest om tot dit punt te komen om dit belangrijke punt zo breed mogelijk gedragen te krijgen. Dus dank daarvoor maar ik wil ontkrachten dat het een machtsstrijd is geweest. Het was puur tijd winnen om deze verdieping aan te kunnen gaan.

Dan wil ik graag terugkomen op mijn betoog voor CDA Baarn. Ook CDA Baarn is, zoals de heer Eijbaard aangeeft, voor een mooie aarde. Ook voor onze kinderen, achterkleinkinderen willen wij een mooie aarde doorgeven. Het CDA heeft zelfs in zijn kernwaarden een goed rentmeesterschap staan. Dus wij kunnen daar niet onderuit. BKA is in 2016 een prima initiatief geweest. Echter, dit fantastische burgerinitiatief is zonder enig onderzoek op haalbaarheid geïnitieerd en het was een prima start om mee te beginnen om duurzaamheid een positie te geven in de Baarnse maatschappij. Voor de goede orde, mijn bedrijf en het CDA hebben dit burgerinitiatief mede gesteund en staan nog steeds achter dit fantastische initiatief. Echter, de uitvoerbaarheid is een heel ander uitgangspunt. Het energieneutraal stellen in het Baarns Klimaat Akkoord is heel mooi maar op verschillende manieren veel te ambitieus en zonder onderbouwing voorlopig niet realiseerbaar. Baarn met zijn beperkte ruimte heeft gewoon op dit moment de ruimte niet met deze technieken om dit energieneutraler te realiseren op eigen grond. Naast de aantasting van natuurgebieden en recreatiegebieden die opgeofferd zouden moeten worden en de agrarische gronden waar onze boeren op ondernemen is dit echt niet mogelijk.

Met de energieneutrale ambitie wordt een beginnetje gemaakt bij het ontwikkelen van lokale opwek van energie door middel van zonnepanelen waar windenergie is uitgesloten. Om te beginnen 74 gigawattuur oftewel in Jip en Janneke taal 4 grote windmolens of 77 ha zonnepanelen als die naast elkaar geplaatst kunnen worden. Technisch zal er ruimte moeten komen, dus de totale beschikbare grond die nodig is zou 100 ha moeten zijn of in Jip en Janneke taal dat zijn 200 voetbalvelden groot. Ik zou niet weten waar die geplaatst moeten worden. Er is in fase I een groen en een rood gebied aangegeven waar een heleboel voor uitgesloten wordt, zowel door amendement en motie zonet ingediend als door het amendement van ons, Voor Baarn en Lijst Maaike Koenders. Wij roepen het college dan ook op om de RES als minimale opgave te zien en het BKA als ultieme wens en de werkelijke realisatie te ambiëren, vast te leggen in een LES, een Lokale Energiestrategie, en die door de raad als volksvertegenwoordiger van Baarn te laten vaststellen. We willen zoveel mogelijk zonnepanelen op dak, overal in heel Baarn zoveel mogelijk. Zoveel mogelijk isoleren en besparen. Wat je niet nodig hebt hoef je niet op te wekken en alle alternatieven en mogelijkheden te blijven onderzoeken en door de jaren bij te stellen aan nieuwe ontwikkelingen.

Als dat dan allemaal niet past aan de ambitie in de LES, dan zou u kunnen kijken per project en na toestemming van de raad waar we op niet-agrarische gronden daar aanvulling voor kunnen vinden. Daarbij in acht te nemen dat sinds een week we kunnen kijken naar een landelijk regeerakkoord en ons dan afvragen of zonneweides nog wel inpasbaar zijn. Het nieuwe regeerakkoord geeft aan “Gezien de schaarse beschikbare ruimte zetten we vooral in op grootschalige installatie van

9

zonnepanelen op daken inclusief normering. Zonnepanelen op land staan we alleen toe als multifunctioneel gebruik van het land mogelijk is, bijvoorbeeld op rijksgrond.” Dit moet een aantal partijen in onze Baarnse raadsovereenkomst toch aanspreken. Het CDA heeft samen met Voor Baarn en Maaike Koenders een amendement en een motie opgesteld en die wil ik graag toelichten. Het amendement luidt als volgt:

Ondergetekenden stellen het volgende amendement voor: Besluit is: Het uitnodigingskader zonne- en windenergie “Samen op zoek naar ruimte voor duurzame energie in Baarn” vast te stellen;

I.

Besluit wordt: 1. Het uitnodigingskader zonne- en windenergie “Samen op zoek naar ruimte voor duurzame energie in Baarn” (nog) niet vast te stellen; 2. Als beleidskader voor 2022 vast te stellen dat grote windmolens (d.w.z. groter vermogen dan I MW of hoger dan 20 m) en grondgebonden zonneweides in onze kwetsbare natuur en landschappen of op agrarische gronden (vooralsnog) niet mogelijk zijn in Baarn. Toelichting: Baarn wil haar verantwoordelijkheid bij de energietransitie nemen. Er bestaat echter verschil van inzicht over de te nemen maatregelen en de prioriteitstelling in de realisatie hiervan t.o.v. het Uitnodigingskader zonne- en windenergie. Vooralsnog dus geen grootschalige windmolens of grondgebonden zonneweides in onze kwetsbare natuur en landschappen of op agrarische gronden. Eerst moet worden ingezet op alternatieve acties en maatregelen waartoe het college zal worden opgeroepen in een separate motie.

Voor Baarn CDA Lijst Maaike Koenders

Michel van Grinsven René van Wijk Maaike Koenders

De VOORZITTER.: dat wordt amendement A2.

De heer VAN WIJK: dank u voorzitter. Dan de motie.

De raad, Gehoord de beraadslaging,

Constaterende dat:

•

de regio Amersfoort zich met de RES 1.0 (Regionale Energie Strategie) gecommitteerd heeft aan de opwek van duurzame energie van 0,5 TWh, waarvan Baarn 0,001 TWh voor haar rekening neemt;

•

de raad de motie "Geen windmolens en/of zonneparken in kwetsbare natuurgebieden en landschappen” (23 september 2020) heeft aangenomen waarmee grootschalige opwek van duurzame energie in specifieke natuurgebieden en -landschappen werd uitgesloten;

•

door opstopping op het elektriciteitsnet voorlopig geen nieuwe aanvragen voor grootschalige duurzame opwek kunnen worden gehonoreerd maar dit geen gevolgen heeft voor

10

kleinschaliger initiatieven voor het plaatsen van zonnepanelen (tot ongeveer 200 panelen) op daken; Overwegende dat: • de behoefte aan 77 hectare netto (bruto ongeveer 100 hectare) oppervlak voor zonneweides grote druk zet op het buitengebied, waaronder gebied dat is gekwalificeerd als onderdeel van het Natuurnetwerk Nederland, als Weidevogelkerngebied of als agrarische grond; •

dat er voor ontwikkeling van zonneweides in deze gebieden (vooralsnog) onvoldoende draagvlak lijkt te bestaan onder onze inwoners, betrokken natuurorganisaties en boeren die natuurinclusief beheer toepassen in de Weidevogelkerngebieden en dit een belangrijk afbreukrisico vormt voor het vertrouwen in het verdere verloop van het participatieproces in de energietransitie;

•

het van belang is om eerst volop in te zetten op alternatieven voor grote windmolens en zonneweides in specifieke natuurgebieden en -landschappen of op agrarische gronden;

Roept het college op: a. Om in regionaal verband voor Baarn geen grotere ambitie aan te gaan voor (grootschalige) opwek van duurzame energie dan de in de RES 1.0 van de regio Amersfoort afgesproken 0,001 TWh maar in de regio juist in te zetten op het waarmaken van de ambities op het gebied van natuur (incl. biodiversiteit, bescherming van weidevogels en duurzame landbouw) en recreatie; b. De gestelde Baarnse ambitie van minimaal 74.000 MWh duurzame opwek op eigen grond los te laten, te onderzoeken welke ambitie bovenop die van RES 1.0 reëel is voor Baarn en op welke manier en deze ambitie vervolgens op te nemen in de nog op te stellen Lokale Energie Strategie (LES); c. Om eerst in te zetten op een plan van aanpak (gereed: medio 2022) voor een versnelling van de aanleg van zonnepanelen op gebouwen van de gemeentelijke overheid, bedrijven en woningen en langs de infrastructuur van de Al en op het ijsbaanterrein van Baarn (zoals voorzien in de RES); d. In het vermelde plan van aanpak mee te nemen de mogelijkheden tot besparing van het energieverbruik in de gebouwde omgeving; e. Te blijven openstaan voor nieuwe technologieën; f. De raad elk jaar, bij voorkeur in de maand november, een overzicht verstrekken van de stand van zaken in de uitvoering van energiebesparing en duurzame opwek van energie zodat de raad kan evalueren en eventueel bijstellen.

En gaat over tot de orde van de dag. Toelichting: Baarn wil haar verantwoordelijkheid bij de energietransitie nemen. Er bestaat echter verschil van inzicht over de te nemen maatregelen en de prioriteitstelling in de realisatie hiervan t.o.v. het Uitnodigingskader zonne- en windenergie. De uitgangspunten van de raad over grootschalige opwek van duurzame energie in kwetsbare natuurgebieden en landschappen, maar ook de opstopping op het elektriciteitsnet en de zorgen die door onze inwoners en natuurorganisaties zijn geuit, maken duidelijk dat Baarn allereerst volop het potentieel dient te benutten voor kleinschaliger initiatieven die Baarnse inwoners en bedrijven direct voordeel opleveren. Er lijkt concensus te zijn voor kleinschaliger, duurzame opwek van energie d.m.v. zonnepanelen om te beginnen met de zonnepanelen op daken van overheidsgebouwen, bedrijven en huizen, op het ijsbaanterrein en langs de infrastructuur van de Al. Ook onderzoek om aan te haken bij de mogelijkheden van nieuwe technologieën wordt van groot belang geacht. Vooralsnog dus geen grootschalige windmolens of

11

grondgebonden zonneweides in onze kwetsbare natuur, landschappen of op agrarische gronden. Eerst inzetten op alternatieve acties en maatregelen. Pas wanneer alternatieven niet voldoende blijken te zijn kan het college de raad opnieuw een inhoudelijk voorstel voorleggen. Voor Baarn CDA Lijst Maaike Koenders

Michel van Grinsven René van Wijk Maaike Koenders

De VOORZITTER: dan wordt dit motie M2. De heer VAN GRINSVEN: dank u voorzitter. Als mede-indiener van het amendement en de motie, samen met de Lijst Maaike Koenders en het CDA, is duidelijk dat wij tegen het raadsvoorstel Uitnodigingskader zonne- en windenergie zijn en dus ook tegen zonneweides op agrarische gronden. De landschappelijke waarden worden aangetast en de biodiversiteit wordt bedreigd. Dat wil geenszins zeggen dat wij tegen duurzame opwekking zijn. Echter, dit is ten eerste een landelijke opgave. Daarna een regionaal en daarna pas plaatselijk. Waarom het braafste jongetje van de klas willen zijn? Als we met energieopwekking andere belangrijke duurzaamheidsaspecten als biodiversiteit en voedselproductie veronachtzamen gooien we het kind met het badwater weg. Aangetoond kan worden dat 10 ha zonnepanelen effect heeft op 60 ha daaromheen voor zowel weidevogels, broedplaatsen en dus ook de biodiversiteit in het algemeen. Een zonneweide heeft ook gevolg voor de grond eronder. Als we later toch nog gebruik gaan maken van dit weiland zal het voor landbouw of vee weer bemest moeten worden wat weer stikstofuitstoot tot gevolg zal hebben. Dus slecht voor de toekomst en voor onze volgende generaties.

En wat heeft een zonneweide voor gevolg als het de prijs van grond opdrijft op deze agrarische gronden? Een energieleverancier kan en wil veel meer huur betalen voor een hectare grond. In onze regio is de prijs inmiddels al met 15% gestegen. De rechtmatige eigenaar wordt op deze manier buitenspel gezet en het zal voor deze agrariërs steeds lastiger worden om een professionele veehouderij in stand te houden. Als alternatief is er natuurlijk de zonnepanelen op daken van woningen en bedrijven. De Klimaatkrant suggereert dat de dekkingsgraad van 50% bij woningen en 75% bij bedrijven een energieopbrengst heeft van 18 gigawattuur. De wethouder geeft in zijn schriftelijke antwoorden op onze vragen aan dat deze cijfers veel te optimistisch zijn en houdt het op 30% terwijl het kadaster voor de regio 40% hanteert. Niet duidelijk wordt gemaakt of dit alleen voor woningen en we’s of voor bedrijfspanden geldt. De vraag lijkt dan ook gerechtvaardigd of de gemeente zich wel voldoende inspant om dakeigenaren te bewegen om zonnepanelen te plaatsen en zo de benuttingsgraad te verhogen. Als wij willen dat de benuttingsgraad omhoog gaat in Baarn zal de gemeente zich meer moeten inspannen om de eigenaren te ontzorgen. Daarom kunnen wij ons vinden in de motie over verduurzaming woning bereikbaar voor iedereen als onderdeel hiervan en wij zullen deze dan ook steunen.

Daarnaast bestaan er meer alternatieve opwekkingsmogelijkheden voor elektriciteit zoals bijvoorbeeld kerncentrales van beperkte opvang en elektriciteitsopbrengst via geothermie. Deze alternatieven dienen uiteraard onderzocht te worden op technische haalbaarheid en draagvlak bij de Baarnse bewoners en dan wat breder dan de 25 inwoners bij de workshop en 331 bij de enquête. De teller van de ook door ons getekende petitie Geen zonneparken in de Eempolder in Baarn staat binnen 2 weken op 900 handtekeningen. Zo kan het ook. In de afgelopen weken is door bijna alle partijen hard gewerkt aan dit belangrijke onderwerp en is er geprobeerd om een voor ieder zo helder mogelijk voorstel te maken. Over veel zijn we het met z’n allen eens maar waar de ene vasthoudt aan een klimaatneutraal Baarn in 2030 vindt de ander deze ambitie veel te hoog gegrepen. Wij vinden namelijk dat er eerst gekeken moet worden naar andere methodes dan zonneweides voor elektrische energieopwekking. Daarom zullen wij het amendement en de motie van Groenlinks, PvdA, D66 en de Christenllnie niet steunen.

12

De heer BOSMAN: dank u voorzitter. Vier weken geleden was ik boos en die boosheid ging wat dieper dan irritatie over een politiek spelletje. Onder die boosheid lag een diepe bezorgdheid. Diepe bezorgdheid over de toekomst van de generaties na ons en ik voel de urgentie om als hun vertegenwoordiger stappen te zetten. Een gevoel van urgentie dat ik op dat moment niet bij alle fracties bespeurde. Ruim een week geleden heb ik de fracties die wel het uitnodigingskader zonne- en windenergie wilden vaststellen bij elkaar geroepen om te kijken of we een brug zouden kunnen slaan en wij hebben daarbij serieus gekeken welke zorgen er leefden bij de fracties van toen nog VVD, Voor Baarn en het CDA en we hebben daarin knopen doorgehakt met als resultaat een amendement en 2 moties. Voor D66, Partij van de Arbeid, ChristenUnie-SGP en onze fractie blijft recht overeind staan dat er een uitnodigingskader zonne- en windenergie moet komen. Wij zijn ervan overtuigd dat je heldere criteria moet hebben om initiatieven voor zonneweides te kunnen beoordelen. Waar mag het en onder welke voorwaarden? Net als een maand geleden sluiten we de zoekgebieden in het Natuurnetwerk Nederland en het weidevogelkerngebied daarbij expliciet uit.

Ik ben blij dat we dat nu ook kunnen zeggen want je moet niet, zoals vele insprekers ook benoemden, de klimaatcrisis willen oplossen door kostbare natuur op te offeren en zo de biodiversiteitcrisis te verergeren en in die opvatting weten we ons gesteund door het advies van de Natuur- en Milieufederatie Utrecht. De handreiking die we deden. We stellen voor om een pas op de plaats te maken tot I juni 2022 want in juni gaan we met de nieuwe raad aan de slag met de lokale energiestrategie, bedoeld om zo dicht mogelijk bij de doelstelling Baarn klimaatneutraal in 2030 van het Baarns Klimaat Akkoord te komen en we willen, zoals de Partij van de Arbeid zojuist heeft verwoord, dat het college die adempauze benut door zon op dak en energiebesparing aan te jagen. Laten we dan ook maar meteen een inventariserend onderzoek uitvoeren naar de bijdragen die innovatieve bronnen voor hernieuwbare energie als geothermie en aquathermie en innovatieve technieken voor energieopslag als waterstof de komende 8 jaar kunnen leveren. Ik zal na mijn inleiding hiervoor namens onze gelegenheidscoalitie een aanvullende motie indienen. Op die manier, als we dat allemaal helder hebben, weten we op I juni beter waar we staan en in hoeverre we werkelijk aan de slag moeten met zonneweides in het buitengebied. Ik benadruk het gaat niet om of/of maar om en/en.

Het gaat om een mix aan duurzame oplossingen en eerlijk is eerlijk. Voor Baarn, CDA en de Lijst Maaike Koenders hebben uiteindelijk ook onze kant op bewogen. We hebben hun amendement en de motie naast de onze gelegd en daarbij gisteravond unaniem geconstateerd dat er 2 essentiële verschillen zijn die wat ons betreft niet te overbruggen zijn. Voor Baarn, CDA en de Lijst Maaike Koenders willen de doelstelling Baarn klimaatneutraal in 2030 loslaten en blazen daarmee in feite het Baarns Klimaat Akkoord op en ze willen agrarische gronden bij voorbaat als zoekgebied uitsluiten waardoor je bijna geen zoekgebieden meer overhoudt. Dan nu de motie. De raad,

Gehoord de beraadslaging,

Constaterende dat: •

de gemeente Baarn en tientallen bedrijven, maatschappelijke organisaties en politieke partijen in november 2017 het Baarns Klimaat Akkoord hebben ondertekend en zich daarmee hebben gecommitteerd aan een klimaatneutraal Baarn in 2030

Overwegende dat:

•

deze doelstelling ook ingeval van een maximale opwek van zonne-energie op daken van gemeentelijk en maatschappelijk vastgoed, parkeerdaken, bedrijfspanden, gebouwen van VvE’s en particuliere daken bij lange na niet zal worden gehaald.

13

•

naast grootschalige opwek van zonne- en windenergie ook innovatieve bronnen voor hernieuwbare energie als aqua- en geothermie en innovatieve technieken voor energieopslag als waterstof wellicht een bijdrage hiertoe kunnen leveren;

Roept het college op: •

te onderzoeken in hoeverre innovatieve bronnen voor hernieuwbare energie als aqua- en geothermie en innovatieve technieken voor energieopslag als waterstof een rol kunnen spelen in het behalen van de doelstelling ‘Baarn klimaatneutraal in 2030’;

•

hierover uiterlijk I juni 2022 aan de raad te rapporteren.

En gaat over tot de orde van de dag.

Toelichting: Om de doelstelling 'Baarn klimaatneutraal in 2030’ te behalen moeten alle zeilen worden bijgezet. De opstellers van deze motie vinden dat naast bewezen technieken als opwek uit zon en wind ook innovatieve bronnen voor hernieuwbare energie als aqua- en geothermie en innovatieve technieken voor energieopslag als waterstof in beeld moeten komen.

D66 Groenlinks PvdA ChristenUnie-SGP

Peter Schilder Jeroen Bosman Mark Eijbaard Roy Bruins

De VOORZITTER: dit wordt motie M3. De heer JONKERS: dank u voorzitter. Een rommelige vergadering vorige keer bij de besluitenraad en ik kreeg een vraag van een aantal mensen waar ging dat eigenlijk over, dat gedoe werd letterlijk gezegd van jullie. Laat helder zijn, het ging over Baarn en over het in 2030 zoveel mogelijk klimaatneutraal zijn. Dat hebben we als coalitiepartijen zo afgesproken in het coalitieakkoord en laat voor iedereen helder zijn dat klimaatverandering Baarn al heeft bereikt. Het is vandaag 22 december en een dag of drie geleden hebben we voor het eerst I graad Celsius vorst gehad. Toen ik zo oud was als mijn kinderen stond ik al op de schaatsen op het ijs. Ook kunnen we aan een aantal bomen in het bos zien dat de klimaatverandering ons bereikt heeft. Als Baarn hebben we de verantwoordelijkheid om de energie die we gebruiken op een goede manier op te wekken en als D66 willen we niet gaan wachten tot 2030 maar willen we nu de handschoen oppakken en handelen. Het is geen kwestie meer van roepen wat je niet wil maar doen wat je kan en dat zou mijn boodschap zijn aan deze raad.

Mevrouw KOENDERS: dank u voorzitter. De afgelopen tijd werd overduidelijk dat de energietransitie niet alleen landelijk maar ook in Baarn volop leeft. Zoals eerder namens de WD blijf ik nu als zelfstandig raadslid een duidelijke koers varen. Mijn uitgangspunten bespraken we al meerdere keren in de raad en zijn onder meer bekrachtigd in eerder door de raad aangenomen moties. Ik ligt er graag 3 punten uit. Geen opwekking van duurzame energie door grote windmolens of door grondgebonden zonneweides en daarmee onze kwetsbare natuur vernietigen en onze agrarische gronden in Baarn inleveren. Ontzie dus onze prachtige maar ook kwetsbare natuurgebieden en landschappen, niet alleen om boeren de ruimte te geven om duurzaam en milieubewust te kunnen werken maar zeker ook voor het behoud en het vergroten van biodiversiteit en tenslotte ook voor rust en recreatie voor onze eigen inwoners en die uit de regio. Ook dat laatste vraagt om een bewuste keuze. Zet vervolgens maximaal in op het stimuleren van energiebesparing en begin met de opwek van

14

duurzame energie door het stimuleren van zonnepanelen op daken. Dit potentieel levert Baarnse inwoners en bedrijven direct voordeel op. Dat is uitermate belangrijk in deze tijd waarin energie duur is. Er is inderdaad de afgelopen weken door diverse partijen weer heel hard gewerkt. De partijen zijn een stuk nader tot elkaar gekomen terwijl er verschillen in uitgangspunten blijven. Dat is niet erg want omdat wij dit dossier kritisch zijn blijven benaderen en wij willen volgens mij allemaal uiteindelijk dat er eerst volop wordt ingezet op andere acties en maatregelen voordat het uitnodigingskader wordt opengesteld. Samen met het CDA en Voor Baarn ben ik mede-indiener van een amendement en bijbehorende motie en zal daarom het amendement en de motie van Groenlinks, PvdA, D66 en ChristenUnie-SGP niet steunen. Ik zal ook tegen het uitnodigingskader zonne- en windenergie stemmen indien dit niet wordt geamendeerd volgens het voorstel van het CDA, Voor Baarn en ondergetekende. De heer KOUDSTAAL: dank u voorzitter. Alles overziende en gelooft u mij dat wij alle voors en tegens zorgvuldig hebben afgewogen zijn wij tot de overtuiging gekomen dat het aanleggen van zonneweides in de Baarnse buitengebieden te strijdig is met de daar geldende natuurbelangen.

Ik doel dan niet alleen op de NNN-gebieden en het vogelweidegebied Eemland maar ook op de zoomen daarvan inclusief alle buiten de rode contouren gelegen agrarische gronden. Een rondgang door onze gemeente laat zien dat er nog een vracht aan daken belegd kan worden met de zonnepanelen en daar moet onzes inziens ook op worden ingezet en niet alleen in woorden en het verspreiden van foldertjes maar ook middels extra stimuleringsmaatregelen. Het is evident dat de 77 ha gevraagde ruimte voor zonne-energie hiermee niet gehaald kunnen worden maar het aanleggen van grote zonneweides in de buitengebieden is onzes inziens te strijdig met de daar geldende natuurbelangen. Wij zijn niet gevoelig voor stellingen dat het aanleggen van zonneweides in weides in onze buitengebieden zo kan plaatsvinden dat de natuur er juist door wordt versterkt. Net als in het geval van woningbouw in het bij het paleis gelegen Borrebos verwijzen wij dit naar het land der fabelen. Het amendement dat het aanleggen van zonneweides in de buitengebieden niet voor de volle 100% uitsluit steunen wij dan ook niet. Wij zijn ook niet gevoelig voor emotionele uitspraken over het leven van onze kinderen en kleinkinderen dat gevaar zou lopen als wij de in 2017 voor Baarn vastgelegde klimaatdoelstellingen niet halen.

Voor alle helderheid, ook wij maken ons zorgen over het klimaat maar naast het argument van natuur en biodiversiteit vinden wij het beslag dat de aanleg van zonneweides legt op de beperkte Baarnse ruimte niet in verhouding staan tot wat zonneweides bijdragen aan duurzame opwek in relatie tot ons eigen elektriciteitsverbruik. Daar kunnen nog veel slagen in worden gemaakt. Voor mijzelf gesproken: op mijn dak liggen 16 zonnepanelen waarmee ik vrijwel volledig voorzie in mijn eigen elektriciteitsbehoefte. Mijn huis is zoveel mogelijk van onder tot boven geïsoleerd en er ligt een verzoek om te bekijken of en hoe er al dan niet een hybride warmtepomp kan worden geïnstalleerd. Motie I vraagt om een onderzoek naar innovatieve bronnen voor hernieuwbare energie en technieken voor energieopslag. Die zullen wij steunen maar we geven daarbij wel aan dat hiervoor aansluiting moet worden gezocht bij landelijke ontwikkelingen op dit vlak. Het wiel in Baarn uitvinden lijkt ons wat teveel van het goede. De amendementen van Partij van de Arbeid, Groenlinks, D66 en ChristenUnie-SGP en de Lijst Maaike Koenders steunen wij ook om meerdere redenen niet maar vooral omdat beide amendementen op termijn zonneweides in de buitengebieden, dus buiten de rode contouren) niet uitsluiten.

Ons verzet tegen de zonneweides geldt, laat dat duidelijk zijn, voor de gebieden buiten de rode contouren van onze gemeente, voor binnen de rode lijnen geldt een ander verhaal. Zo komt bijvoorbeeld het gebied langs de Al gelegen ijsbaan wat ons betreft wel in aanmerking voor de plaatsing van zonnepanelen.

15

Mevrouw OORTMAN GERLINGS: dank u voorzitter. De WD is altijd kritisch op windturbines en zonneweides geweest in kwetsbare natuurgebieden rondom Baarn. Dat bleek al uit onze motie van september 2020. We vinden het belangrijk eerst naar andere voor mens en natuur minder ingrijpende manieren van energieopwekking te kijken maar de VVD wil ook haar verantwoordelijkheid nemen in de energietransitie. Wij ondertekenden het Baarns Klimaat Akkoord en we spraken in het coalitieakkoord af dat we zoveel mogelijk klimaatneutraal zullen zijn in 2030. Dat betekent niet dat we overal klakkeloos mee akkoord gaan maar alleen op de rem staan is niet iets voor de WD. We willen vooruit en het liefst samen. Dit raadsvoorstel ongewijzigd vaststellen was en is voor ons geen optie. Grootschalige energieopwek door zonneweides in onze natuur kan niet rekenen op onze steun. Daarom hadden we in november plannen om het amenderen van het voorstel, vooral om de prioritering van de verschillende maatregelen aan te kunnen geven. Na de besluitenraad van 24 november hebben we veel nieuwe informatie gekregen. We hebben geconcludeerd dat het amendement dat we toen hadden geen goed amendement was. Zo wilde wij toen het uitnodigingskader niet vaststellen om eerst uitgebreid onderzoek te doen naar andere middelen voor energie-opwek.

Echter, als we dit uitnodigingskader niet vaststellen lopen we het risico dat we aanvragen die mogelijk gaan komen en die we liever niet willen niet kunnen weigeren. Er is dan immers geen kader. Dat is een belangrijke reden voor ons om het amendement van Voor Baarn en CDA niet te steunen. Het amendement van GroenLinks, D66, ChristenUnie-SGP en Partij van de Arbeid maakt ook bezwaar tegen het klakkeloos accepteren van het raadsvoorstel en ook hier is een prioritering en een koude uitsluiting van het gebied Praamgracht. Wat ons aanspreekt in dit amendement is dat wordt voorgesteld om alle initiatieven voor de aanleg van zonneweides via separate raadsvoorstellen aan de raad aan te bieden en een ander belangrijk verschil tussen de 2 amendementen zit in het feit dat het amendement van Voor Baarn en CDA alles uitsluit en het tweede laat wat ruimte en zoals ik al zei, we willen als WD wel onze verantwoordelijkheid nemen, constructief zijn. Daarom maken wij de keuze om wel in te stemmen met het amendement van GroenLinks, D66, ChristenUnie-SGP en Partij van de Arbeid waarbij initiatieven worden voorgelegd aan de raad. Dan de moties. Ook hier zullen wij de motie met betrekking tot de innovatieve bronnen en technieken van GroenLinks, D66, ChristenUnie-SGP en Partij van de Arbeid steunen.

Deze motie is kort en krachtig want alleen met zonne-energie op daken gaan we de doelstelling niet halen. We zullen verder moeten kijken. De motie over het verduurzamen van woningen zullen we niet steunen want het bewegen van de inwoners om hun woning versneld te verduurzamen is voor ons te dwingend. We vinden het belangrijk dat mensen zelf hun tempo bepalen. De plannen uit het raadsvoorstel zijn heel belangrijk voor de toekomst van Baarn. We hebben er vertrouwen in dat de raad vanavond een goede beslissing neemt en welk amendement of motie vanavond een meerderheid zal krijgen, we zijn allemaal zuinig op onze natuur, de polder en de bossen en daar kunnen de inwoners van Baarn op rekenen. De heer BRUINS: dank u voorzitter. Als wij vanavond kijken en luisteren naar wat er gezegd wordt zijn er eigenlijk 2 verschillen. Bij de ene club is het glas half leeg en bij de andere club is het glas half vol en wij geloven dat het glas half vol is en is dit dan wat wij vanavond besluiten voldoende? Zeker niet maar het is wel een eerste stap en het toont aan dat het ons ernst is en 74 ha zonneweides gaan we binnen Baarn niet vinden maar wat wel van belang is, is dat we streven naar de juiste energiemix. Dus zon, wind, alternatieven en zeker isolatie. Alleen met die 4 elementen zullen we het gaan bereiken. Wethouder PR.AKKE: dank u voorzitter.

Laat ik mij beperken tot een reactie op de amendementen en moties. Laat ik beginnen met Al, het amendement inperken zoekgebieden van de PvdA, GroenLinks, D66 en de ChristenUnie-SGP. Het college begrijpt de afweging van deze fracties om in het amendement op dit moment de oranje gebieden en de Praamgracht uit te sluiten. In de praktijk

16

sluit het ook wel aan op het voorliggende raadsvoorstel omdat we ook daarin hadden voorgesteld om eerst met groene gebieden te gaan beginnen maar u zet ze helemaal dicht. Zoals in onze recente notitie al aangegeven betekent het schrappen van de oranje gebieden en de Praamgracht dat er I 19 ha overblijft voor openstelling voor zonneweides. Om genoeg zonnepanelen te leggen voor de huidige elektriciteitsvraag zullen er dan van deze overblijvende groene gebieden, zeg die 119 ha, weinig moeten afvallen om onze klimaatambitie te halen. Dus daar ligt een risico maar we begrijpen de afweging die wordt gemaakt. Daaraan verbindt u de voorwaarde dat de openstelling van de groene gebieden pas plaatsvindt nadat de raad is geïnformeerd over bevindingen over innovatieve technieken. Dat is prima want die informatie hebben we eigenlijk ook al kort opgeschreven in de recente notitie en er is al in regionaal en provinciaal verband naar de potentie van de Eem en geothermie gekeken. Dat kunnen we prima met u delen, op een rij zetten, om u daar verder in mee te nemen en daarbij vraagt u ook nog dat er per initiatief een raadsvoorstel komt. Dat is ook ons voornemen, dus dat is prima want uiteindelijk willen wij ook dat de raad dat draagt als er eventueel een concreet initiatief naar u toekomt. Punt 2 zien wij meer als een motie, als een aansporing, maar de inhoud kunnen wij prima onderschrijven.

Wij willen dit meenemen in de lokale energiestrategie waarover uw raad afgelopen zomer ook al een motie heeft aangenomen en een aantal zaken overlappen daar ook in. Dus die in die motie stonden en hier ook weer terugkomen. Deze lokale energiestrategie brengen wij in juni, conform de planning die u ter kennisgeving heeft aangenomen, naar de raad. Dus enige coulance is er in wat ik vraag want er staat hier heel hard I juni. Misschien is dan het voorstel al richting u maar we gaan er in juni in de debatraad over praten. Dan ga ik door met amendement A2, het amendement van Voor Baarn CDA en Lijst Maaike Koenders. Het college wil dit amendement ontraden. Wat een aantal van u ook al heeft gezegd en gisteren schreef de NMU dat, dat de klimaatcrisis urgent is en vraagt om een voortvarende aanpak op alle fronten. Dit amendement maakt de ontwikkeling van zonnevelden geheel onmogelijk omdat zowel de natuur als de agrarische gronden worden uitgesloten en dat betekent concreet dit amendement, als het wordt aangenomen, de ambitie om zoveel mogelijk klimaatneutraal te zijn in 2030 we niet waar kunnen maken en in feite onze gemeente de handtekening onder het Baarns Klimaat Akkoord eraf haalt. Dus gezien de ambitie die we volgens mij met z’n allen hebben ontraden wij dit amendement. Dan kom ik bij de motie MI over de verduurzaming van de woningen.

De motie van PvdA, Groenlinks, D66 en ChristenUnie-SGP waarin het college wordt verzocht om te kijken waar we de versnelling in de verduurzaming kunnen laten plaatsvinden. Ook al eerder aangegeven is dat voor ons betaalbaarheid een belangrijk thema is en daar hadden we een hoofdstuk voor gereserveerd in de lokale energiestrategie want uiteindelijk willen we iedereen meekrijgen. Dan moet er veel gebeuren en dan moeten uiteindelijk veel mensen hebben gezegd we moeten alle daken vol leggen. Ik zeg altijd het zijn niet onze daken, het zijn inwoners of bedrijven die uiteindelijk die investering moeten doen. Daar kunnen we instrumenten en die hebben we al als een duurzaamheidslening en allerlei subsidies, dat kunnen we misschien meer doen maar dat nemen we dan mee in de lokale energiestrategie. Er is ook een Nationaal Isolatieprogramma wat ook wordt aangehaald. Dat is meer voor het nieuwe kabinet. Dat kunnen wij prima meenemen in de lokale energiestrategie. Dan kom ik bij de motie M2. Dat is de motie van CDA, Voor Baarn en de Lijst Maaike Koenders met betrekking tot de innovatiepunten. Laat ik dat even puntsgewijs doorlopen. De eerste gaat over de ambitie niet groter maken dan wat nu in de RES staat.