1275810 Ontwerpbegrotings-wijziging 2025.1 en ontwerpbegroting 2026 RMN bijlage 8 Concept jaarstukken RMN 2024
Tekst van het document
Jaarstukken 2024.v1.7
RMN
GEEL = input ontbreekt nog
P a g i n a 1 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
Inhoud Jaarverslag 2024 ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5 Voorwoord ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 6 Maatschappelijk economische ontwikkelingen ------------------------------------------------------------------------------ 6 Ontwikkelingen binnen RMN ------------------------------------------------------------------------------------------------------ 6 1. Programmaverantwoording ---------------------------------------------------------------------------------------------------------- 8 1.1
Wat willen we bereiken? ---------------------------------------------------------------------------------------------------- 8
1.2
Wat mag het kosten? -------------------------------------------------------------------------------------------------------- 9
1.3 Wat hebben we bereikt? ---------------------------------------------------------------------------------------------------- 9 1.3.1 Programma 1: Basistaak / inzamelen ------------------------------------------------------------------------------------ 9 1.3.2 Programma 1: Basistaak / straatreiniging ----------------------------------------------------------------------------- 10 1.3.3 Programma 2: Additionele taken ---------------------------------------------------------------------------------------- 11 1.3.4 Projecten in 2024 ------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 13 1.3.5 Projecten in 2025 ------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 14 1.3.6 Samenleving en werk ------------------------------------------------------------------------------------------------------- 16 1.3.7 Duurzaamheid ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 16 1.3.8 Ontwikkeling van medewerkers en organisatie RMN in 2024 --------------------------------------------------- 17 1.3.9 Ingezette maatregelen ter verbetering van de executiekracht -------------------------------------------------- 17 1.3.10 Voortgang basis op orde
------------------------------------------------------------------------------------------------- 17 2. Paragrafen ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 19 2.1. Weerstandsvermogen en risicobeheersing ----------------------------------------------------------------------- 19 2.1.1 Weerstandscapaciteit ----------------------------------------------------------------------------------------------- 19 2.1.2 Risico's ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 20 2.1.3 Kengetallen ------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 20 2.1.4 Beleidsindicatoren ---------------------------------------------------------------------------------------------------------- 22 2.2
Onderhoud kapitaalgoederen--------------------------------------------------------------------------------------------- 22
2.3 Financiering -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 23 2.3.1 Kasgeldlimiet ----------------------------------------------------------------------------------------------------------- 23 2.3.2 Renterisiconorm ------------------------------------------------------------------------------------------------------ 23 2.3.3 Financieringsbehoefte en leningenportefeuille -------------------------------------------------------------- 24 2.3.4 Kasbeheer --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 26 2.4 Bedrijfsvoering ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 26 2.4.1 Maatschappelijke verantwoordelijkheid ------------------------------------------------------------------------------ 26 2.4.2 Samenwerking/regionale gebondenheid ----------------------------------------------------------------------- 27 2.4.3 Milieu -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 27 2.4.4 Personeel --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 27 2.4.5.
Financiële organisatie ----------------------------------------------------------------------------------------------- 28 2.4.6. Duurzaam werken ---------------------------------------------------------------------------------------------------------- 28 2.4.7 Duurzaam inkopen --------------------------------------------------------------------------------------------------- 29 2.4.8 Organisatie -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 29 2.4.9 Informatievoorziening ----------------------------------------------------------------------------------------------------- 29 2.5
Relatiebeheer/Verbonden partijen -------------------------------------------------------------------------------------- 30
Jaarrekening 2024 ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 32 P a g i n a 2 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
3. Gehanteerde grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ------------------------------------------------------- 33 3.1.1
Vaste activa ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 33
3.1.2
Vlottende activa ---------------------------------------------------------------------------------------------------------- 34
3.1.3
Vaste passiva ------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 35
3.1.4
Vlottende passiva -------------------------------------------------------------------------------------------------------- 35
3.1.5
Grondslagen voor resultaatbepaling -------------------------------------------------------------------------------- 36
3.2 Baten en Lasten ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 37 3.3 Baten --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 37 3.4 Lasten -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 38 3.5 Incidentele baten en lasten -------------------------------------------------------------------------------------------------- 39 4.
Toelichting op overzicht van baten en lasten 2024 ------------------------------------------------------------------- 39 4.1 Baten ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 40 4.1.1 Toelichting basistaken Baarn --------------------------------------------------------------------------------------------- 41 4.1.2 Toelichting basistaken Bunnik -------------------------------------------------------------------------------------------- 43 4.1.3 Toelichting additionele taken Bunnik ----------------------------------------------------------------------------------- 45 4.1.4 Toelichting basistaken IJsselstein ---------------------------------------------------------------------------------------- 46 4.1.5 Toelichting basistaken Nieuwegein ------------------------------------------------------------------------------------- 48 4.1.6 Toelichting basistaken Soest ---------------------------------------------------------------------------------------------- 50 4.1.7 Toelichting basistaken Zeist ----------------------------------------------------------------------------------------------- 53 4.1.8 Toelichting financiering en aanvullende taken en separate afrekeningen ----------------------------------- 56 4.1.9 Vennootschapsbelasting
--------------------------------------------------------------------------------------------------- 56 4.2 Lasten --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 57 4.2.1.1 Directie en Algemeen beheer ------------------------------------------------------------------------------------------ 57 4.2.1.2 Huisvestingskosten-------------------------------------------------------------------------------------------------------- 57 4.2.1.3 Buitendienst ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 58 4.2.1.4 Directe kosten -------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 58
5. Balans per 31 december 2023 ------------------------------------------------------------------------------------------------------- 59 5.1 Activa ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 59 5.2 Passiva ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 60 6.
Toelichting op de balans per 31 december 2023 -------------------------------------------------------------------------- 61 6.1 Toelichting materiele vaste activa --------------------------------------------------------------------------------------- 61 6.1.1 Gebouwen --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 61 6.1.2 Vervoermiddelen------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 62 6.1.4 Overige materiele activa --------------------------------------------------------------------------------------------------- 62 6.2 Toelichting vlottende activa ----------------------------------------------------------------------------------------------- 63 6.2.1 Voorraad ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 63 6.2.2 Uitzettingen in ’s rijks schatkist ------------------------------------------------------------------------------------------ 63 6.2.3 Debiteuren --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 65 6.2.4 Overige vorderingen -------------------------------------------------------------------------------------------------------- 65 6.3 Toelichting vaste passiva
--------------------------------------------------------------------------------------------------- 66 6.3.1 Financiële Positie ------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 66 6.3.2. Algemene Reserve ---------------------------------------------------------------------------------------------------------- 66 P a g i n a 3 | 75
Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
6.3.3 Bestemmingsreserve -------------------------------------------------------------------------------------------------------- 67 6.3.4 Voorzieningen----------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 67 6.3.5 Overzicht langlopende leningen ----------------------------------------------------------------------------------------- 68 6.4 Toelichting vlottende passiva --------------------------------------------------------------------------------------------- 69 6.4.1 Netto vlottende schuld ----------------------------------------------------------------------------------------------------- 69 6.4.2 Overlopende passiva -------------------------------------------------------------------------------------------------------- 69 6.5 Niet uit de balans blijkende verplichtingen ---------------------------------------------------------------------------- 69 6.5.1 Geschillen en procedures -------------------------------------------------------------------------------------------------- 69 6.5.2 Ultimo 2024 bestaan de volgende niet in de balans opgenomen rechten en verplichtingen: ---------- 70 6.5.3 Gebeurtenissen na balansdatum ---------------------------------------------------------------------------------------- 71 7.
Rechtmatigheidsverklaring over boekjaar 2024 --------------------------------------------------------------------------- 71
8.
Bijlagen --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 72 Bijlage 8.1 WNT verantwoording --------------------------------------------------------------------------------------------------- 73 Bijlage 8.2 Taakveldenoverzicht ----------------------------------------------------------------------------------------------------- 74 Bijlage 8.3 Overhead ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 75
P a g i n a 4 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
Jaarverslag 2024
P a g i n a 5 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
Voorwoord Voor u ligt het voorlopig jaarverslag 2024 van Reinigingsbedrijf Midden Nederland (RMN). Het jaar 2024 stond voor RMN grotendeels in het teken van de basis verder op orde krijgen. Terugkijkend kunnen we concluderen dat de startpositie in januari 2024 er voor RMN beter uit ziet dan in januari 2023, echter we zijn er nog niet. Maatschappelijk economische ontwikkelingen Maatschappelijk-economisch was er in 2024 nog steeds sprake van een krappe arbeidsmarkt en sprake van prijsstijgingen. Uiteraard heeft ook RMN zich niet aan deze macro-economische ontwikkelingen kunnen onttrekken, maar dit geldt ook voor onze leveranciers. Voertuigen worden later afgeleverd dan afgesproken en de juiste medewerkers vinden blijft uitdagend. De CAO met een looptijd van 1 januari 2024 tot en met 31 maart 2025 gaf een stijging van de loonkosten van ongeveer 6%. Deze kostenstijgingen werken structureel door in de begrotingen 2025 en verder. In 2024 hebben we een aantal sleutelfuncties kunnen invullen, maar we zien ook dat de interne organisatie kwetsbaar blijft. Bij verzuim of vertrek van medewerkers blijft het werk liggen en zijn we genoodzaakt tijdelijke inhuur in te zetten of de werkzaamheden te prioriteren.
De uitvoering van het verbeterplan basis op orde had met name om deze reden minder effect dan waar vooraf op was gerekend, voornamelijk op het gebied van de interne controle en de administratieve organisatie. Ontwikkelingen binnen RMN In het tweede kwartaal van 2024 zijn de manager operationele zaken en de manager bedrijfsvoering gestart. Hierdoor is sinds dat moment sprake van een voltallig managementteam. Ook de buitendienst kent aan de start van 2024 minder vacatures door verloop, gewenst en ongewenst, zijn er wel weer een aantal vacatures ontstaan en is de druk op de buitendienst groot. De invoering van het bedrijfsbureau stond gepland bij de start van 2024, dit is door personele bezetting pas eind van 2024 gestart en zal in 2025 verder moeten worden vormgegeven. Hierdoor zijn planningstaken langer bij leidinggevenden blijven liggen en waardoor de meerwaarde van het bedrijfsbureau nog niet zichtbaar is geworden. Vanaf 1 januari 2024 is de “vlakke planning” ingevoerd. Hierbij zijn de inzamelroutes gelijkmatiger verdeeld over de dagen van de week en wordt zo veel mogelijk dezelfde fractie gereden. Na wat aanloopproblemen en gewenning bij chauffeurs en inwoners loopt dit inmiddels goed. Doel was om de kwetsbaarheid in de dienstverlening te verminderen bij bijvoorbeeld uitval van voertuigen of medewerkers. In de loop van 2024 heeft dit resultaat opgeleverd.
Door een directere sturing op de kwaliteit van de dienstverlening en afhandeling van meldingen is het aantal meldingen gedaald, worden meldingen sneller afgehandeld en komen herhaalmeldingen bijna niet meer voor. Ook is er gestart met een maandelijkse meting van de beeldkwaliteit van werkzaamheden in de openbare ruimte. Dit levert belangrijke stuurinformatie op voor zowel RMN als de gemeenten. Gemiddeld is 88,6% van het werk op het juiste niveau of beter, de doelstelling is minimaal 90%. Ook de vervolgstap om de arealen goed in kaart te brengen is samen met de gemeenten gestart. De start is gemaakt met Zeist en Bunnik, wanneer het totaal van het te onderhouden gebied in kaart is kan op basis daarvan de berekening worden gemaakt van het aantal uren voor de werkzaamheden om het beeld op het gewenste niveau te houden.
P a g i n a 6 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
De (financiële) managementinformatie was nog niet op orde. Er is in 2024 gekozen om de inrichting van de financiële administratie per 1 januari 2025 sterk te vereenvoudigen. Hierdoor kan er per afdeling worden begroot en gerapporteerd. Er ontstaat een beter inzicht en kunnen er dashboards worden ingericht voor bijvoorbeeld verzuim en uitputting van budgetten. Op het gebied van personeel en organisatie heeft RMN zich in 2024 verder ontwikkelt, met name zijn een aantal processen gedigitaliseerd zoals indiensttreding maar ook kunnen alle medewerkers nu hun declaraties regelen via een app. Tot slot hebben we ook weer vooruitgang is ook geboekt op het gebied van verduurzaming van de bedrijfsvoering. We hebben geïnvesteerd in laadpalen zodat de RMN auto’s die in 2025 worden geleverd ook kunnen worden opgeladen. Ook hebben we de sleutels van een hybride vrachtauto in ontvangst mogen nemen.
P a g i n a 7 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
1. Programmaverantwoording 1.1
Wat willen we bereiken?
Volgens de gemeenschappelijke regeling van RMN is het doel van de organisatie het realiseren van effectieve, efficiënte en kwalitatief hoogwaardige en klantvriendelijke uitvoering van afvalbeheer en grondstoffeninzameling en het beheer van de openbare ruimte, waaronder reinigingstaken voor de deelnemende gemeenten. De wijze waarop uitvoering gegeven wordt aan de doelen is omschreven in de dienstverleningsovereenkomsten die met de deelnemende gemeente afzonderlijk worden opgesteld. Deze worden onderscheiden in basistaken en additionele taken. Programma 1: Basistaken Onder de basistaken valt het: • verzorgen van grondstof- en afvalbeheer door middel van inzameling; • verzorgen van grondstof- en afvalbeheer door middel van het beheren van recyclingstations; •
• •
mechanisch straatvegen en handvegen, het verwijderen van zwerfafval, verzorgen van onkruidbestrijding, het reinigen van honden uitlaatstroken, het legen van prullenbakken en het legen en het reinigen van kolken; verzorgen van gladheidbestrijding; verzorgen van plaagdierbestrijding.
Programma 2: Additionele taken Onder de additionele taken vallen de zogenaamde servicetaken, zoals afhandeling van meldingen openbare ruimte, (klein) herstel van straatwerk, reparatiewerk en het verwijderen van weesfietsen.
P a g i n a 8 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
1.2
Wat mag het kosten?
Totaal overzicht exploitatie 2024 Bedragen in € * 1.000 Primaire begroting 2024
Begroting 2024.01
Realisatie 2024
Programma
Baten
Lasten
Saldo
Baten
Lasten
Saldo
Baten
Lasten
Saldo
1. Basis taken
36.052
36.257
-205
37.617
37.810
-193
36.238
35.106
1.132
2. Additionele taken
296
296
0
234
234
0
380
380
0
3. Overige baten
405
0
405
393
0
393
1.056
0
1.056
36.753
36.553
200
38.244
38.044
200
37.674
35.486
2.188
Totaal Programma's
Om haar wettelijke taken te kunnen uitvoeren had RMN bijna € 37,7 miljoen nodig. De baten vielen € 0,6 miljoen lager uit en de lasten vielen zelfs € 2,6 miljoen lager uit dan begroot. Er resteerde een batig saldo van € 2,2 miljoen, een verschil van € 2,0 miljoen ten opzicht van het begrote saldo. De verwerkingskosten vanuit de AVU waren lager dan verwacht net als de bedrijfsvoeringslasten van RMN, onder andere door lager dan verwachte onderhoudskosten op het wagenpark en onderhoudskosten voor ondergrondse containers. De indirecte personeelskosten waren hoger dan begroot. 1.3
Wat hebben we bereikt?
1.3.1 Programma 1: Basistaak / inzamelen RMN heeft voor de deelnemende gemeenten als hoofdtaak het inzamelen van grondstoffen en restafval en werkzaamheden op het gebied van een schone, hele en veilige openbare ruimte. De werkzaamheden zijn vastgelegd in een producten- en dienstencatalogus en worden op basis van de, met de gemeente afgesloten dienstverleningsovereenkomsten, voor meerdere jaren uitgevoerd. RMN levert zodoende met haar activiteiten een bijdrage aan een mooie en duurzame leefomgeving en aan de circulaire doelstellingen van de deelnemende gemeenten. Door het gescheiden ophalen van afval en grondstoffen heeft RMN een bijdrage geleverd aan het in stand houden van een schone en veilige leefomgeving en is de belasting op het milieu verminderd. Door het stimuleren van het nog beter scheiden van afval, het huis aan huis ophalen van nog meer gescheiden waardevolle huishoudelijke grondstoffenstromen en het vergroten van de mogelijkheden om afval te scheiden bij hoogbouw is meer recyclebaar afval ingezameld. Daarnaast levert RMN een bijdrage aan het duurzaam beheer- en inrichting van de openbare ruimte. Hierbij wordt continu gewerkt aan het verbeteren van de milieuprestaties door toepassingen van de normen van ISO 14001. Het jaar 2024 heeft in het teken gestaan van het ‘vlakrijden’. Na een stroeve start door een storing in de afvalkalender is het gaan lopen.
Het ‘vlakrijden’ heeft ons geholpen om ons materieel meer verspreid over de week in te zetten waardoor we effectiever en efficiënter door de gemeenten kunnen rijden. In de praktijk zorgt dit voor minder inzet van inhuurpersoneel en minder CO2 uitstoot.
P a g i n a 9 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
Verder hebben we ten aanzien van de kerstbomeninzameling gekeken naar een alternatieve manier van inzamelen. Uiteindelijk is in Baarn en IJsselstein op een andere manier ingezameld. In beide gemeenten is dit succesvol gebleken en zal in 2025 gekeken worden hoe dit verder ontwikkeld en eventueel uitgebreid kan worden naar andere gemeenten. RMN exploiteert namens de gemeenten 6 recyclingstations waar 27 á 28 grof afvalstromen gescheiden worden aangeboden en afgevoerd. Ook heeft RMN recyclingcoaches ingezet ter bevordering van het grondstofscheidingsgedrag door middel van voorlichting en waar nodig door middel van zichtcontrole. Recyclingcoaches hebben in meerdere gemeenten de bevoegdheid gekregen om de inhoud van de inzamelmiddelen te controleren en geven door middel van kaarten aan wat zij aan ongeoorloofd afval hebben aangetroffen in de containers. Hiermee werkt RMN ook aan verlaging van het percentage afkeur van herbruikbare grondstoffen. 1.3.2 Programma 1: Basistaak / straatreiniging Bij winterse omstandigheden zorgde RMN voor het begaanbaar houden van (hoofd)wegen en (hoofd)fietspaden die opgenomen zijn in het gladheidbestrijdingsplan. Dit is gedaan door zowel preventieve als curatieve strooirondes uit te voeren op basis van meteorologische gegevens en metingen van sensoren in het wegdek.
RMN droeg in het verslagjaar bij aan een duurzame en prettige leefomgeving door het verwijderen van zwerfafval, het machinaal vegen van de goten, het ledigen van prullenbakken en het bestrijden van onkruid op de verharding. RMN heeft in 2024 structureel de openbare ruimte laten meten door een extern bureau. De metingen worden uitgevoerd volgens de richtlijnen van het CROW. De kwaliteitsniveaus van het ledigen van prullenbakken en het verwijderen van zwerfafval zijn behaald volgens de vastgestelde kwaliteit. Gemiddeld ledigde RMN 3.200 prullenbakken per week (166.400 ledigingen op jaarbasis) In 2023 is begonnen met het vastleggen van de vulgraad van elke prullenbak in uitvoeringssysteem Jewel. Door het opbouwen van data kan RMN haar routes in de toekomst nog efficiënter inrichten. In 2024 zijn deze metingen doorgegaan en verder uitgevoerd, ook in IJsselstein is het registreren van de vulgraad ingevoerd. Het gebruik van prullenbakken is seizoensgebonden en we kunnen nu met de data in 2024 verder om efficiëntere routes in te voeren. Ook de opdrachtgevers hebben al gebruik gemaakt van de data om bijvoorbeeld een besluit te nemen of de prullenbakken moet worden teruggeplaatst. In IJsselstein werden de prullenbakken tot medio 2024 geledigd door een sociaal-werkbedrijf. Dit werkbedrijf heeft deze activiteit terug overgedragen naar RMN.
Eén van de redenen waren omdat de beeldkwaliteit structureel niet behaald werd. We zien dat sindsdien RMN deze taak weer in eigen regie heeft dat de beeldkwaliteit wel wordt behaald met een gemiddelde B-kwaliteit. Het verwijderen van onkruid is uitgevoerd met de milieuvriendelijke heetwatermethode en met borstelen. Het op beeldniveau houden van het onkruid tijdens het groeiseizoen wordt steeds meer een uitdaging, in de beeldkwaliteitsmeting is dit duidelijk terug te zien. In mei zakken we onder het beeldniveau en klimmen daar pas weer uit als het groeiseizoen stopt. De klimaatsveranderingen zijn merkbaar: het groeiseizoen start eerder en eindigt later. Daarnaast zorgt de afwisseling van extremen (regen versus zon) ervoor dat het onkruid ook in pieken groeit.
P a g i n a 10 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
Door het cyclisch reinigingen van de kolken, lijngoten en drainages is een goede afvoer van het regenwater geborgd. Met plaagdierbeheersing heeft RMN zorggedragen voor het beheersbaar houden van de rattenpopulatie. De focus van de beheersing zit aan de preventieve kant door advies te geven over het voorkomen van rattenoverlast en het onmiddellijk melden van opgemerkte mankementen in de openbare ruimte (bijvoorbeeld een kapotte riolering). Hiermee beoogt RMN een diervriendelijke manier van plaagdierbeheersing. Indien bestrijding noodzakelijk is wordt dit uitgevoerd volgens de geldende regelgeving en zet zij gecertificeerde plaagdierbestrijders in. 1.3.3 Programma 2: Additionele taken Dit betreffen de taken die RMN voor de gemeente Bunnik uitvoert op het gebied van groenbeheer, onderhoud en reiniging van verkeer- en straatmeubilair en verhardingen en overige werkzaamheden. Sturingsprincipes en ambitieniveaus Voor de disciplines groen, meubilair en verharding hanteert de gemeente Bunnik een C-niveau als ambitieniveau. Diverse taken zijn op basis van afroep zoals het herstellen van bruggen, vervanging van meubilair, onderhoud aan speeltoestellen, (ver)plaatsen van smiley’s en het faciliteren van verkiezingen. Discipline Groen Het ambitieniveau van het groen valt ruimschoot boven het ambitieniveau van C-niveau.
Eénmaal per jaar wordt 1/3 van het areaal van bosplantsoenen terug gesnoeid op beeldniveau.
P a g i n a 11 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
Discipline Meubilair en Reiniging De kwaliteit van het meubilair wordt onder andere beoordeeld op scheefstand, deuken en gaten, graffiti en/of beplakking, kleurechtheid, verdraaiingen, dekking van coating en natuurlijke aanslag. De discipline zit ruimschoots boven het ambitieniveau van C-kwaliteit.
Discipline Verharding Op basis van weginspecties wordt straatwerk tot 2 vierkante meter hersteld door RMN. Kleine civiele werkzaamheden en diverse hand en spandiensten RMN voerde in opdracht van de gemeente Bunnik diverse taken uit. De taken worden op cyclische wijze of op afroep uitgevoerd. Verkiezingen Bij verkiezingen verzorgt RMN het plaatsen en verwijderen van de verkiezings-borden, de inrichting en de afbouw van de stemlokalen en het plaatsen en verwijderen van de verwijzingsborden. Smiley’s Op een door de gemeente vastgestelde locaties (ver)plaatst RMN smiley’s. De digitale borden meet de snelheid op de wegen. Met deze data kan de gemeente interventies plegen op wegen waar de snelheid stelselmatig wordt overtreden. In 2024 is er een uitbreiding van het aantal Smiley’s die de snelheid meten. Speeltoestellen Op regie van de gemeente voert RMN onderhoud en reparaties uit aan speeltoestellen of aan ondergronden. Hiermee dragen wij bij aan de veiligheid van spelende kinderen in de openbare ruimte. Diverse hand en spandiensten RMN voert diverse taken uit op afroep van de gemeente. Denk hierbij aan het plaatsen van (drang)hekken en het ophangen van spandoeken.
P a g i n a 12 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
1.3.4 Projecten in 2024 Afvalinzameling In 2024 liepen er diverse projecten om de bij RMN aangesloten gemeenten verder te faciliteren in het scheiden van afval en grondstoffen en om zorg te dragen voor een vermindering van de hoeveelheid te verwerken hoeveelheid restafval. De projecten VANG (Van Afval Naar Grondstof) en GOG (Grip Op Grondstoffen) zijn in 2024 verder uitgerold. De winst van het scheiden van afval wordt met name gerealiseerd in minder restafval en meer recyclebaar materiaal. Alle gemeenten dragen hierdoor bij aan een schoner en leefbaarder milieu. Baarn: Voor Baarn waren er geen projecten gepland in 2024. Er zijn 6 uitbreidingsinvesteringen gedaan. Er zijn 4 ondergrondse containers geplaatst voor papier en PMD en 1 voor glas en 1 container voor restafval. Verder zijn er 9 oude ondergrondse containers vervangen voor nieuwe ondergrondse containers. Bunnik: In Bunnik zijn 4 extra ondergrondse containers geplaatst. 1 voor restafval, 1 voor papier, 1 voor PMD en 1 semi voor GFT. IJsselstein: De uitrol van het VANG project is in 2024 afgerond. In 2024 zijn 14 ondergrondse containers geplaatst als uitbreiding. Er zijn geen vervangingen gedaan. Nieuwegein: Het project GOG is in 2024 in Nieuwegein verder uitgewerkt. Er zijn in 2024 108 ondergrondse containers bijgeplaatst. Hiervan bestond bijna de helft (50 stuks) uit GFT containers.
Er zijn ook diverse grote rolcontainers in cocons vervangen voor ondergrondse containers. Deze vervangingen dragen bij aan het Maatschappelijk verantwoord Ondernemen van RMN omdat de chauffeurs nu minder grote, zware rolcontainers uit cocons hoeven te rijden en te legen. Beide projecten zullen in 2025 verder doorlopen. Soest: Er zijn in Soest 2 containers als uitbreiding geplaatst. Er zijn geen vervangingen gedaan. In Soest is in 2024 een start gemaakt met het installeren van vulgraadsensoren in ondergrondse restafvalcontainers. Hier zal in 2025 een verder uitrol van komen waardoor het uiteindelijk mogelijk kan zijn om op vulgraad te containers te gaan legen. Zeist: In Zeist is in 2024 het vervangingsplan verder uitgerold. In totaal zijn er in Zeist 169 ondergrondse containers vervangen. Hier zal in 2025 een vervolg op komen. Er zijn 3 ondergrondse containers als uitbreiding gekomen. Ook in Zeist is in 2024 een start gemaakt met het installeren van vulgraadsensoren in ondergrondse restafvalcontainers. Hier zal in 2025 een verder uitrol van komen waardoor het uiteindelijk mogelijk kan zijn om op vulgraad te containers te gaan legen.
P a g i n a 13 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
In 2023 zijn onder andere de volgende Europese Aanbestedingen gehouden: - Aanschaf kleine voertuigen - Brandstofpassen - Aanschaf gladheidsbestrijdingsmateriaal - Inhuur voertuigen - Keuren, reinigen en onderhoud OOC’s - Onderhoud voertuigen - Aanschaf veegborstels - Aanschaf mini containers - Aanschaf kleine gereedschappen In 2025 zullen in ieder geval de Europese aanbestedingen voor de aanschaf van banden en werktuigdragers worden gehouden. Communicatie en educatie RMN heeft in maart 2024 deelgenomen aan de landelijke Week van de Afval Helden. Dit is dé week waarin we onze medewerkers extra in het zonnetje hebben gezet om ze te bedanken voor hun inzet. Op verschillende dagen stond de koffiekeet ‘Eerst koffie’ op de verschillende locaties van RMN. Hier kregen onze medewerkers een heerlijke kop koffie of thee met een gezonde lekkernij van ‘De Zoete Verleiding’ uit Soest. Ook liepen een aantal wethouders en of raadsleden een dag mee met onze RMNhelden. Voor hen was dit een mooie gelegenheid om te zien hoe belangrijk dit werk is en wat er allemaal bij komt kijken. Gedurende het jaar heeft RMN op verschillende manieren het gebruik van de RMN Afvalbeheer app gepromoot. Dit met als doel het stimuleren van het gebruik van deze app om altijd direct op de hoogte te zijn van actuele wijzigingen en laatste nieuws.
RMN heeft hierdoor in 2024 maar 850 aanvragen voor een papieren versie van de afvalkalender ontvangen. Het aantal actieve gebruikers steeg van 71.913 gebruikers eind 2023 naar 104.826 gebruikers eind 2024. De recyclingcoaches hebben in 2024 bijgedragen aan de Voorjaarschoonmaak georganiseerd door de gemeente Soest. Tijdens deze campagne hebben zij voorlichting gegeven aan inwoners. Dit ging bijvoorbeeld over hoe inwoners het beste hun huishoudelijk afval moeten scheiden. Maar ook voorlichting over wat er nu wel en niet in de PMD of GFT kliko hoort. Op zaterdag 14 september 2024 heeft RMN een succesvolle open dag georganiseerd op locatie IJsselstein. Er waren demonstraties van verschillende voertuigen, een informatiemarkt en een rondleiding op het recyclingstation. De Verrukkelijke vuilnismannen verzorgden twee optredens gedurende de dag en bezoekers en medewerkers genoten van de act De bezoekers waren enthousiast en geïnteresseerd en genoten van alles wat er te zien was. In 2024 zijn er verschillende instructiefilms en een bedrijfsfilm van RMN gemaakt. Op verschillende dagen en momenten liep er een cameraploeg rond op onze locaties en gingen zij mee tijdens werkzaamheden in de wijk. Samen met een reporter filmden zij onze werkzaamheden en een aantal collega's werkte mee interviews.
De instructiefilms deelt RMN onder andere met het uitzendbureau zodat nieuwe medewerkers al een beeld krijgen van RMN, de werkzaamheden en het gewenste gedrag. Dinsdag 5 maart 2024 organiseerde gemeente Bunnik de jaarlijkse happening “Dag van de betrokken kinderen” weer. Deze dag gaan kinderen van de basisscholen in gemeente Bunnik langs verschillende organisaties om een kijkje in de keuken te nemen. Het recyclingstation in Bunnik stond ook op de planning. Het was een leuke en leerzame dag voor de kinderen, die een rondleiding kregen van de recyclingcoaches op het recyclingstation. De vrolijke kliko-mascotte verwelkomde elke groep hartelijk. P a g i n a 14 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
De recyclingcoaches zijn in 2024 een actieve samenwerking gestart met buitengewoon opsporingsambtenaren (boa’s) van Soest om de vervuiling in het PMD nog meer te verminderen. De boa’s zijn een paar keer mee geweest tijdens de zichtcontroles in Soesterberg. Samen met de recyclingcoaches gingen ze het gesprek aan met mensen aan de deur. Ze deelden een PMD-flyer uit en gaven uitleg wat nu wel en niet bij het PMD hoort. Zo hopen we gezamenlijk minder afkeur van vrachten te voorkomen. Een goede kwaliteit ingezameld PMD is van groot belang voor een effectieve recycling. Als de kwaliteit van het ingezamelde PMD onvoldoende is, kan de vracht afgekeurd worden. Om de PMD-stroom te verbeteren en afkeur van een vracht te voorkomen, voeren we steekproefsgewijs zichtcontroles uit. In april t/m augustus 2024 liep er een gezamenlijk project van de gemeente Baarn en RMN om de kwaliteit van de PMD-stroom te verbeteren. Dat deden we onder andere door in twee routewijken van gemeente Baarn (in totaal zes rondes) alle PMD-kliko’s te controleren en eventueel te voorzien van een aanhangkaart. Dit kon een informatie- of een rode kaart zijn. Met de gegevens van de controlerondes konden we meten of de kwaliteit van de PMD-stroom in deze wijken verbeterde. In 2024 is RMN gestart met een onderzoek om de website van RMN te verbeteren en digitaal toegankelijk te maken.
Sinds 2018 zijn (semi)overheidsorganisaties verplicht om te voldoen aan de eisen uit het Tijdelijk Besluit Digitale Toegankelijkheid Overheid. Digitale toegankelijkheid zorgt ervoor dat een website voor iedereen goed te gebruiken is, net zoals een gebouw rolstoeltoegankelijk wordt gemaakt. Dit omvat: • Duidelijke teksten die makkelijk te begrijpen zijn; • Goed kleurcontrast, zodat teksten leesbaar blijven voor mensen met een visuele beperking; • Navigatie zonder muis, waardoor de site ook met een toetsenbord of andere apparaten bediend kan worden. Bij RMN vinden we het uiteraard ook belangrijk dat onze website toegankelijk en gebruiksvriendelijk is voor iedereen. In 2024 zijn er grote stappen gemaakt voor een “nieuwe’ website die voldoet aan de gestelde eisen. Dit betekent dat straks ook mensen met een beperking of mensen die hulpmiddelen gebruiken, zoals voorleessoftware, een toetsenbord of aanwijsapparaten, eenvoudig toegang hebben tot alle informatie op onze website. De kringloopwinkel van SKS Store en RMN hebben op donderdag 27 juni de handen ineen geslagen om de nog bruikbare spullen die Soesters op de Schans wilden inleveren een tweede kans te geven. Medewerkers van de kringloopwinkel vingen de bezoekers van het Recyclingstation op en bekeken of zij nog bruikbare spullen bij zich hadden.
RMN en kringloopcentrum SKS Store stimuleren het hergebruik van spullen en andere materialen, omdat: • hergebruik een positief effect heeft op het milieu; • spullen een tweede kans krijgen en vanwege een lagere prijs ook beschikbaar zijn voor mensen met een kleine beurs; • we zo werkgelegenheid creëren voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. RMN heeft in 2024 het gebruik van social media uitgebreid om inwoners beter te bereiken en bewust te maken van afvalscheiding. Met interactieve posts, zoals de "container challenge" en het maken van video's vergroten we onze zichtbaarheid en betrokkenheid.
P a g i n a 15 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
In de "Container Challenge" dagen we inwoners uit om afval op de juiste manier te scheiden. Elke maandag posten we een afbeelding van een product en stellen de vraag waar dit thuishoort: Waar hoort dit thuis? A) Restafval, B) GFT of C) PMD. Inwoners delen hun antwoord in de reacties. Op vrijdag volgt de uitslag met een duidelijke uitleg waarom het afval in die specifieke kliko hoort. Dit maakt afval scheiden niet alleen leerzaam, maar ook leuk en toegankelijk. 1.3.5 Projecten in 2025 Voor de gemeente Zeist vindt er in 2025 een verdere uitrol plaats bij het vervangen van oude ondergrondse containers. Er zullen 28 ondergrondse containers worden vervangen voor nieuwe. Deze containers zijn ouder dan 10 jaar en waren nog eigendom van de gemeente. De nieuwe containers worden eigendom van RMN. Ook zal er een vervolg komen op het installeren van nieuwe toegangscontrole in combinatie met vulgraadsensoren. In Nieuwegein worden in 2025 in het kader van het project GOG en vanwege de oplevering van nieuwbouw appartementen 50 containers geplaatst. Er zullen 37 containers die ouder zijn dan 10 jaar worden vervangen voor nieuwe ondergrondse containers. In gemeente Bunnik zal er een begin worden gemaakt om GFT inzameling bij hoogbouw mogelijk te maken.
De afdeling communicatie continueert in 2025 de volgende projecten uit 2024: de landelijke week van de afvalhelden, project betrokken kinderen en de PMD optimalisatiecampagnes in de verschillende RMN gemeenten. Een relatief nieuw project in 2025 is de stimulering van de luierinzameling. In vijf van de zes gemeenten is het voor inwoners mogelijk om luiers en incontinentiemateriaal apart in te leveren. De manier van inzamelen is begin 2025 aangepast en kan nog wel een communicatie boost gebruiken. Een ander project is het opfrissen van het huidige logo en de live-gang van de website die voldoet aan alle eisen uit het Tijdelijk Besluit Digitale Toegankelijkheid Overheid. Tot slot gaat de afdeling communicatie verder met de voorbereidingen voor het 25-jarig bestaan van RMN dit jaar. 1.3.6 Samenleving en werk RMN werkt samen met de Regionale Sociale Dienst in Zeist door het bieden van werkervaringsplekken aan mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt en nieuwkomers in Nederland. Sinds medio 2023 begeleidt RMN ook enkele inwoners van de gemeente Soest. Intern worden deze medewerkers met succes begeleid door een daarvoor vrijgemaakte medewerker BOR (Beheer Openbare Ruimte). In 2024 hebben moeten constateren dat het aanbod van kandidaten voor deze plekken zeer beperkt is.
1.3.7 Duurzaamheid Bij vervanging van apparaten en/of machines wordt er altijd gekeken of er een elektrisch alternatief beschikbaar is. Waar mogelijk schaffen we elektrische apparaten aan die worden ingezet bij de reinigingstaken in de openbare ruimte. Bij de voertuigen is er in 2024 een Europese aanbesteding gehouden waarbij er elektrische alternatieven zijn aangeboden ten opzichte van de huidige dieselvoertuigen. Inmiddels zijn er 4 elektrische voertuigen ten behoeve van de afdeling inzameling en 2 voertuigen voor algemeen gebruik in bestelling gezet welke in 2025 zullen worden geleverd. Bij de inzameling zijn er 2 hybride voertuigen ten behoeve van het ledigen van ondergrondse containers in gebruik genomen in 2024. P a g i n a 16 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
Eind 2024 zijn er verkennende gesprekken geweest om in 2025 te gaan onderzoeken of het mogelijk is om bij de inzamelmiddelen in plaats van nieuwe producten aan te schaffen, te bekijken of er refurbishment mogelijk is zodat er een levensverlengende periode bij het inzamelmiddel ontstaat. 1.3.8 Ontwikkeling van medewerkers en organisatie RMN in 2024 Het personeel van RMN bestaat uit werknemers en uitzendkrachten. Deze laatste zijn de flexibele schil van RMN maar ook een wervingskanaal. Het komt regelmatig voor dat uitzendkrachten als werknemer in dienst komen van RMN. Net zoals vele branches in Nederland heeft RMN een grote uitdaging om goed en gekwalificeerd personeel te werven. Dit geldt zowel voor vaste werknemers als tijdelijke uitzendkrachten. In 2024 is verder gewerkt aan het beschrijven en waarderen van functies volgens het functiewaarderingssysteem HR21. Aan het einde van 2024 lag het voorstel ter behandeling bij de OR. 1.3.9 Ingezette maatregelen ter verbetering van de executiekracht In 2024 is de executiekracht van RMN, net als in 2023 toegenomen. RMN heeft verbeteringen doorgevoerd en diverse mooie resultaten neergezet. Een klein aantal voorbeelden wordt hieronder genoemd. • • • • • •
RMN hanteert een inkoopkalender voor de aanbestedingen en alle grote aanbestedingen die nodig waren in het kader van rechtmatigheid zijn gestart of afgerond; De voorbereidingen zijn gedaan om inzameling van luiers per 2025 te verplaatsen naar de openbare ruimte en hiermee is deze dienstverlening breder toegankelijk voor de inwoners; Samen met ambtelijke vertegenwoordigers van alle gemeenten zijn stappen gezet om de uitvoering van het beleid te harmoniseren; De gladheidsbestrijding werkt met routebegeleidingssysteem waardoor er betere routes zijn gemaakt en registreert wordt waar op welke moment is gestrooid; In 2024 is de eerste keer de rechtmatigheidsverklaring door het algemeen bestuur afgegeven, hiervoor is onder andere een nota rechtmatigheid vastgesteld; Ook is het dienstverleningshandvest aangepast en geactualiseerd.
1.3.10 Voortgang basis op orde Op 16 februari 2022 heeft het algemeen bestuur van RMN het Meerjarenbeleidsplan 2022-2025 vastgesteld, inclusief het bijbehorende verbeterplan ‘Basis op orde, samen bouwen aan RMN’. In 2024 zijn door RMN stappen gezet om de basis verder op orde te krijgen. In de paragrafen 1.3.8 (personeel en organisatie) en 1.3.9. (ingezette maatregelen ter verbetering van de executiekracht) zijn de belangrijkste ontwikkelingen kort samengevat. Elk half jaar rapporteert RMN aan de colleges van de deelnemende gemeenten de voortgang van het verbetertraject basis op orde. Voor meer gedetailleerde informatie over de voortgang wordt de lezer verwezen naar deze voortgangsrapportages. In de voortgangsrapportage van november 2023 schrijft het dagelijks bestuur een opgaande lijn in het functioneren van RMN te zien en tevreden te zijn over de progressie van het verbeterplan. Wel geldt dat door langere tijd niet-ingevulde vacatures, zoals op het gebied van de interne controle en administratieve organisatie, sommige zaken minder snel effect hadden dan waar vooraf op was gerekend. P a g i n a 17 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
Tegelijkertijd is het van belang te benadrukken dat het ingezette verbetertraject een zaak van lange adem is. Zo is cultuurontwikkeling een proces van de lange termijn en kent daardoor geen einddatum en is blijvend onder de aandacht van het management. Ook de borging van de interne controle en administratieve organisatie vergt continu aandacht van management en bestuur.
P a g i n a 18 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
2. Paragrafen Besluit Begroting en Verantwoording Op grond van het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten dienen overheidsorganen in de begroting en de jaarstukken een aantal verplichte paragrafen op te nemen. Dit betreft de volgende paragrafen: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.
Lokale heffingen Weerstandsvermogen en risicobeheersing Onderhoud kapitaalgoederen Financiering Bedrijfsvoering Verbonden partijen Grondbeleid
De paragrafen 1 en 7 zijn niet van toepassing voor RMN. 2.1.
Weerstandsvermogen en risicobeheersing
Het weerstandsvermogen is gedefinieerd als het vermogen van de gemeenschappelijke regeling Reinigingsbedrijf Midden Nederland om niet structurele financiële risico’s op te kunnen vangen om haar taken te kunnen voortzetten. Het weerstandsvermogen wordt bepaald door de verhouding tussen weerstandscapaciteit en ongedekte risico’s en is van belang voor het bepalen van de gezondheid van de financiële positie van RMN voor het verslagjaar maar ook voor de meerjarenraming. 2.1.1
Weerstandscapaciteit
De weerstandscapaciteit wordt berekend uit de posten: algemene reserve, bestemmingsreserve, de stille reserves en het gerealiseerde resultaat en bedraagt ultimo 2023 € 2420.686,Voor de ontwikkeling van de weerstandscapaciteit verwijzen wij u naar de ontwikkeling van de reserves bij de toelichting op de balans. Het bestuur van RMN heeft bepaald dat volledige verrekening van de lasten plaatsvindt met de deelnemende gemeenten met uitzondering van benoemde kosten die ten laste van de bestemmingsreserve worden gebracht. Positieve resultaten worden bij resultaatbestemming door het bestuur aan de algemene reserve toegevoegd of aan de deelnemende gemeenten uitgekeerd. Negatieve resultaten worden verrekend met de deelnemende gemeenten voor zover deze niet ten laste gebracht kunnen worden van de algemene reserve. Het restant van het voordelige resultaat vloeit na vaststelling van de jaarrekening, via de DVO afrekeningen, terug naar de gemeenten.
P a g i n a 19 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
2.1.2
Risico's
Vanaf het verslagjaar 2023 is gekozen voor een nieuwe manier van identificeren en beschrijven van de risico’s die op RMN van toepassing kunnen zijn. In januari 2024 zijn de risico’s van RMN in kaart gebracht volgens de Methode MAPGOOD1. Voor het milieumanagementsysteem ISO 14001 is het een vereiste om risico’s in kaart te brengen. MAPGOOD is daarbij een veelgebruikte methode. Het staat voor Mensen, Apparatuur, Programmatuur, Gegevens, Organisatie, Omgeving en Diensten. Dit zijn de verschillende invalshoeken om naar bedreigingen en risico's te kijken. De geïdentificeerde risico’s krijgen een kans-score op een schaal van 1-5 en een impact-score op een schaal van 1-5. Uit de combinatie kans * impact volgt een laag, middel of hoog risico. Per risico moet bepaald worden of de risico’s kunnen worden vermeden (zaken niet meer doen), of dat de kans op het zich voordoen van risico’s kan worden verkleind (passende (beveiligings)maatregelen nemen), of dat de risico’s kunnen worden overgedragen (naar bijvoorbeeld een verzekeraar) of dat besloten wordt om het risico te accepteren (als mitigerende maatregelen te veel geld of teveel inspanning gaat kosten).
Resultaten risicoanalyse In jaarverslag 2023 was onderstaande tabel opgenomen met in totaal 68 risico’s geïdentificeerd, waarvan 41 risico’s een risicowaarde hebben die in categorie “laag” vallen, 24 risico’s in de categorie “middel” en 3 risico’s in de categorie “hoog”. De risicowaarde aan het einde van 2024 is toegevoegd aan dit overzicht. Risicowaarde 2024 Risicowaarde 2023 Middel Hoog Laag Middel Hoog acceptabel ongewenst onacceptabel acceptabel ongewenst Onacceptabel
Risico's RMN invalshoeken
Aantal
Mens Apparatuur Programmatuur Gegevens Omgeving Organisatie Diensten
29 6 4 9 8 7 5
16 6 2 7 3 5 2
10
Eindtotaal
68
41
24
Laag
3
2 2 5 2 3 3
19 6 2 9 7 5 2 50
10 2 1 2 3 18
0
In 2024 zijn een aantal maatregelen genomen of ingang gezet om de risicowaarden te verlagen, hierbij heeft de focus gelegen op de 10 risico’s met de hoogste risicowaarden. Hierdoor is de restrisico waarde die overblijft in veel gevallen is verlaagd. Hierdoor zijn de 3 risico’s die in de categorie “hoog” waren ingedeeld verschoven naar “middel” . Zo wordt in de werkoverleggen voor de buitendienst medewerkers structureel aandacht gegeven aan veilig werk. Sinds Q3 van 2024 is er weer een KAM medewerker in dienst, hierdoor is er meer aandacht voor veilig werken en is de bereidheid tot het melden van onveilige situatie toegenomen omdat deze weer worden opgepakt om structureel aan te pakken.
1
https://ib-p.nl/2022/03/risicoanalyse-aan-de-hand-van-het-mapgood-model/ P a g i n a 20 | 75
Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
Ook het gebruik van de mobiele telefoon tijdens het rijden wordt regelmatig op de werkvloer besproken. Dit zijn beide risico’s waar blijvend de aandacht voor moet zijn, het gaat namelijk om menselijk gedrag. Het ontbreken van gedocumenteerde procedures was het derde risico met de waarde “hoog”. Alle procedures zijn uitgewerkt en de eerste workflows zijn geautomatiseerd. De stap om de procedures te verankeren binnen de organisatie moet nog genomen worden. Dit gaat gebeuren door het betrekken van de proceseigenaren bij de lopende verbetertrajecten zodat de procedures worden verankerd in de manier van werken. Ook komend jaar blijven we werken om de risico’s verder te verlagen en blijvend te beheersen.
P a g i n a 21 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
2.1.3
Kengetallen
De kengetallen voor 2024 zijn afgezet tegen de primitieve begroting 2024 en hebben zich als volgt ontwikkeld: Netto schuldquote Kengetallen in procenten
Netto schuldquote Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen
Realisatie 2024 63,9% 63,9%
Begroting 2024.00 61,6% 61,6%
Realisatie 2023 67,6% 67,6%
0,8%
1,4%
0,8%
Solvabiliteitsratio
De netto schuldquote als kengetal geeft inzicht in welke mate de schuldenlast van RMN op de exploitatie drukt. RMN zet geen gelden uit waardoor de netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen gelijk is aan het ongecorrigeerde kengetal. Het kengetal wordt berekend door de netto schuld te delen door de totale jaarlijkse baten. De deelnemende gemeenten staan garant voor de exploitatielasten en schulden van RMN. Jaarlijks worden de lasten van RMN afgerekend met deze gemeenten. EMU Saldo EMU Saldo Bedragen in € * 1.000
2024
2024.00
Realisatie Exploitatiesaldo vóór toevoeging aan c.q. onttrekking uit reserves (zie BBV, artikel 17c) Mutatie (im)materiële vaste activa Mutatie voorzieningen Mutatie voorraden (incl. bouwgronden in exploitatie) Berekend EMU-saldo
Begroting
2.188
200
-2.742 -32 -55 -641
-2.735 -5 135 -2.405
In het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV, art. 19) is de verplichting vastgesteld dat gemeenten ramingen van het EMU-saldo dienen te verstrekken. Het EMU saldo gaat niet uit van baten en lasten, maar gaat uit van ontvangsten en uitgaven van een gemeente, berekend op transactiebasis, en overeenkomstig de voorschriften van het Europese systeem van nationale en regionale rekeningen in de Europese Unie. Bovenstaand de berekening in tabelvorm. 2.1.4 Beleidsindicatoren Geen input ontvangen van relatiebeheer.
2.2
Onderhoud kapitaalgoederen
RMN zet veel kapitaalgoederen in, zoals huisvuilwagens, vrachtwagens, veegmachines, en niet gekentekend werkmaterieel maar ook (ondergrondse) containers. De kwaliteit van de kapitaalgoederen is mede bepalend voor de prestaties in het verzorgingsgebied. P a g i n a 22 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
RMN streeft er naar het onderhoud op een kwalitatief hoog peil te houden. Het specialistische onderhoud aan het materieel wordt hoofdzakelijk uitgevoerd door de eigen werkplaats. Het reguliere onderhoud is door middel van een Europese aanbesteding deels uitgezet bij een externe partij voor wat betreft het materieel. Het jaarlijks keuren en reinigen van de (ondergrondse) containers is door middel van Europese aanbestedingen belegd bij externe partijen. Investeren in onderhoud is van belang voor de continuïteit van de bedrijfsvoering. Het voorkomt onnodige stilstand en de in het verzorgingsgebied behaalde prestaties zijn kwalitatief en kwantitatief van hoger (constant) niveau. Daarnaast zijn de voertuigen samen met de buitendienstmedewerkers gezichtsbepalend voor RMN. Een goed verzorgd wagenpark draagt bij aan de veiligheid en vermindert de belasting van het milieu. Met het oog hierop wordt door RMN veel geïnvesteerd in het opleiden van personeel om zuinig, veilig en verantwoord om te gaan met het aan hen toevertrouwde materieel. Daarnaast is de continue, veilige en schone beschikbaarheid van de (ondergrondse) containers van belang voor onze inwoners. Het beleid van RMN is er op gericht om een optimale verhouding te vinden tussen enerzijds de hoogte van de kosten van onderhoud en anderzijds de kapitaallasten als gevolg van aanschaf van nieuwe voertuigen en materieel.
In het verslagjaar 2024 bedragen de investeringen in nieuwe voertuigen € 2,7 miljoen. De afschrijvingen op het wagenpark bedroegen € 1,6 miljoen. Verder is er geïnvesteerd in machines, apparaten en installaties waarbij de inzamelmiddelen het merendeel van de investeringen van € 3,9 miljoen bedroegen. De afschrijvingen op deze inzamelmiddelen bedragen € 1,8 miljoen.
2.3
Financiering
2.3.1
Kasgeldlimiet
De kasgeldlimiet is het maximumbedrag waarvoor financiële middelen mogen worden aangetrokken op de geldmarkt. De kortlopende middelen worden aangetrokken in de vorm van daggeld, kasgeldleningen en kredietlimiet op de rekening courant. De financiële middelen worden aangetrokken bij de huisbankier van RMN, de NV Bank Nederlandse Gemeenten (BNG). De grootte van de kasgeldlimiet is afhankelijk van het begrotingstotaal aan het begin van het jaar. Voor 2023 bedraagt de kasgeldlimiet 8,5% over het primaire begrotingstotaal van € 36.553.000,- en komt daarmee uit op € 3,1 miljoen. RMN is in 2024 binnen de kasgeldlimiet gebleven. Begin 2023 is de kasgeldlening uit januari 2023 omgezet in een langlopende lening van € 7 miljoen. 2.3.2
Renterisiconorm
De renterisiconorm is een bedrag ter grootte van een percentage van het totaal van de omzet bij aanvang van het jaar. Het doel van deze norm is het beperken van de gevolgen van een stijgende kapitaalmarktrente op de rentelasten van de organisatie. De norm stelt dat per jaar maximaal 20% van de omzet in aanmerking mag komen voor herfinanciering of renteherziening.
P a g i n a 23 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
Renterisico Bedragen in € * 1.000 Renterisico aflossingen en rente herzieningen Het bij ministeriële regeling vasgestelde % Renterisiconorm (begrotingstotaal * %) Ruimte onder de rente risiconorm
31-12-2024 1.850 20,0% 7.311
31-12-2023 1.400 20,0% 7.180
5.461
5.780
Het renterisico op de vaste schuld blijft in 2024 binnen de wettelijke gestelde normen. 2.3.3 Financieringsbehoefte en leningenportefeuille De investeringen van € 6,6 miljoen zijn mede gefinancierd door het afsluiten van een geldlening van € 4,5 miljoen bij de BNG eind 2024. De rest van het jaar is geen verdere lening afgesloten. Dit was mogelijk doordat RMN een hogere lening dan strikt noodzakelijk had afgesloten en door tijdige (kwartaal) bevoorschotting van gemeenten. De hoge geldlening was mede aangetrokken met het oog op de verdere uitrol van het investeringsprogramma rondom de invoering van VANG maatregelen in de diverse gemeenten. Daarnaast worden de investeringen gefinancierd uit de afschrijvingen, en heel minimaal met het beperkte eigen vermogen en het kredietarrangement met de Bank Nederlandse Gemeenten. De kredietlimiet is vastgesteld op € 0,8 miljoen met een intra-daglimiet van € 2,2 miljoen. De rente is gebaseerd op het 1-maands Euribor tarief vermeerderd met een spread van 15 basispunten. De excedentrente bedraagt 2 % voor overschrijdingen tussen de kredietlimiet en de Intra-daglimiet en 5% voor overschrijdingen boven de Intra-daglimiet. In aanvulling op het "krediet in rekening-courant" wordt in onderling overleg daggeld of kasgeld verstrekt.
Door de wijze van bevoorschotting door de deelnemende gemeenten, vooraf per kwartaal, is de financieringsbehoefte het grootst aan het einde van elk kwartaal. Ook dient RMN kwartaalvoorschotnota’s te betalen aan een van haar grootste crediteuren, de AVU. Langlopende leningen Bedragen in € * 1.000 looptijd
31-12-2021 31-12-2022 31-12-2023 31-12-2024
2011-2026 2011-2041 2018-2028 2019-2029 2021-2030 2021-2031 2023-2033 2024-2034
167 1.333 3.000 3.000 5.400 750
133 1.267 3.000 3.000 4.800 750
100 1.200 3.000 3.000 4.200 750 7.000
67 1.133 3.000 3.000 3.600 750 6.300 4.500
Totaal
13.650
12.950
19.250
22.350
Rente
Aflossingsvorm
3,29% 3,97% 1,25% 0,06% -0,04% 0,55% 2,79% 2,79%
Lineair Lineair Einddatum Einddatum Lineair Einddatum Lineair Lineair
Aflossing per jaar 33 67 0 0 600 0 700 450 1.850
In de jaarrekening wordt de stand per ultimo 2024 gepresenteerd. In het jaar 2024 werd € 1,4 miljoen aan leningen afgelost.
P a g i n a 24 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
De onderstaande tabel geeft de financieringsbehoefte per ultimo van het jaar aan: Financieringsbehoefte Bedragen in € * 1.000 31-12-2024
31-12-2023
Investeringen Boekwaarde investeringen
26.221
23.262
Financieringsmiddelen Vaste leningen Interne financiering (Reserves en voorzieningen)
22.350 2.453
19.250 313
Te financieren
1.417
4.012
Renteresultaat In 2024 is per saldo € 0,17 miljoen aan rente betaald met een gemiddeld rentepercentage van 0,72%, waarbij de rente gedeeld is door de beginboekwaarde van de vaste activa per 1-1-2024. De rentelasten zijn doorberekend aan de vaste activa waardoor het renteresultaat nihil is. De rentelasten zijn bepaald door de betaalde rentelasten op langlopende leningen, kasgeldleningen en rente van de rekening courant bij elkaar op te tellen.
P a g i n a 25 | 75 Concept Voorlopige jaarrekening 06 Maart 2024. V1.7
Schema rentetoerekening ter bepaling van het treasury resultaat: Schema rentetoerekening Bedragen in € * 1.000 31-12-2024
31-12-2023
A. De externe rentelasten over de korte en lange financiering B. De externe rentebaten
281 112
288 144
Saldo door te rekenen externe rente
169
144
0 0
0 0
De taakvelden toe te rekenen rente
169
144
E. De werkelijke aan taakvelden toegerekende rente
169
144
0
0
D1. Rente over eigen vermogen D2. Rente over voorzieningen
F. Renteresultaat op het taakveld treasury
De gebruikte begrootte rekenrente is gewijzigd van 2% naar 0,72% omdat de werkelijke rentelasten meer dan 25% afweken van de begrote rentelasten. 2.3.4
Kasbeheer
Jaarlijks wordt een eindafrekening opgesteld van de kosten voor de overeengekomen diensten met de deelnemende gemeenten. Het verschil tussen het totaal van de voorschotnota’s en het totaal af te rekenen bedrag wordt met de betreffende gemeenten verrekend. 2.4
Bedrijfsvoering
2.4.1 Maatschappelijke verantwoordelijkheid Een duurzame en mooie leefwereld. Dat willen we allemaal. De rijksoverheid stuurt hier ook op met het doel dat Nederland in 2050 volledig circulair is. RMN vervult in de regio daarin een actieve rol. Wij zijn een maatschappelijke en innovatieve onderneming die op vooruitstrevende wijze afval en grondstoffen inzamelt. Daarnaast zetten wij ons continu in voor een schone, hele en veilige buitenruimte. Op deze wijze levert RMN een bijdrage aan een mooie en duurzame leefomgeving.