Bijlage 4 Ontwerpbegroting 2024-2027 ABG-organisatie
Tekst van het document
ONTWERP BEGROTING 2024
MEERJARENBEGROTING 2025 – 2027
Vastgesteld door bestuur ABG d.d. 9 mei 2023
Zaaknummer: 1024333 ABG-organisatie Postbus 3 5130 AA Alphen NB Bezoekadres Willibrordplein 1 5131 AV Alphen NB Telefoonnummer: 088 – 382 1000 E-mail: info@abg.nl Website: www.abg.nl
Begroting 2024 ABG-organisatie
2
Inhoudsopgave Inleiding ............................................................................................................................................... 4 Leeswijzer ............................................................................................................................................ 5 Beleidsbegroting .......................................................................................................................... 6 1.
Programmabegroting .................................................................................................................. 6 1.1. Uitgangspunten begroting........................................................................................................ 6 1.2. Financieel perspectief .............................................................................................................. 7 1.3. Programma’s, Doelstellingen en resultaten ............................................................................. 8 Dienstverlening ................................................................................................................................ 8 Bedrijfsvoering................................................................................................................................. 8 Besluitvorming................................................................................................................................. 9
2.
Paragrafen ................................................................................................................................. 11 2.1. Bedrijfsvoering ....................................................................................................................... 11 2.2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing............................................................................ 13 2.3. Financiering ............................................................................................................................ 16 2.4. Verbonden partijen ................................................................................................................ 17 2.5. Overige samenwerkingsverbanden ........................................................................................ 17 2.6. Wet Open Overheid................................................................................................................ 18
Financiële begroting ................................................................................................................... 19 3.1. Overzicht van baten en lasten ................................................................................................ 19 3.2. Toelichting op baten en lasten ............................................................................................... 21 3.3. Financiële positie .................................................................................................................... 22 Bijlagen ...................................................................................................................................... 25 Bijlage A: Indicatoren BBV ............................................................................................................. 25 Bijlage B: Overhead en tarieven .................................................................................................... 27 Bijlage C: Overzicht van geraamde baten en lasten per taakveld ................................................. 29 Bijlage D: Meerjareninvesteringsplan 2023-2027 ......................................................................... 30
Begroting 2024 ABG-organisatie
3
Inleiding De ABG-organisatie is in 6 jaar tijd uitgegroeid tot een sterke gemeentelijke organisatie die haar meerwaarde voor haar gemeenten en de samenleving heeft bewezen. In de regio heeft de ABGorganisatie inmiddels ook haar positie verworven als volwaardig ambtelijk gesprekspartner. De ABG-organisatie en haar medewerkers leveren een duidelijke bijdrage aan een prettige en goed georganiseerde woon-, werk- en leefomgeving. Juist het werken in een complexe omgeving van meerdere gemeenten, besturen, vervlochten regio’s met overlappende disciplines en verschillende rollen biedt een blijvende uitdaging en vraagt maximale flexibiliteit en samenwerking. Onze ambitie om te werken aan de verdere ontwikkeling en uitvoering van beleid en dienstverlening voor inwoners, organisaties en bestuur is onverminderd groot. In 2024 gaan wij verder op de ingezette realisatie van een gemeenschappelijke centrale huisvesting. We doen dat volgens de afgesproken fasering. Vanuit de gemeenten zien we een grotere behoefte om invulling te kunnen geven aan strategische vraagstukken. Dit vraagt vervolgens wel dat de ABG in de gelegenheid wordt gesteld dit tot uitdrukking te brengen in de capaciteit van de ABG-organisatie. In de programma’s Dienstverlening, Bedrijfsvoering en Besluitvorming zijn onze ambities per programma verwoord.
Economische onzekerheid In 2022 is de loon-en prijsinflatie onder invloed van diverse crises in hele korte tijd gestegen tot een historisch hoog niveau. Deze prijsstijgingen hebben een grote invloed (gehad) op de kosten van de ABG. We blijven aandacht hebben voor deze ontwikkeling en bieden tijdig inzicht in de effecten voor onze deelnemers. Binnen deze omstandigheden blijft de ABG-organisatie in 2023 hard werken aan versterking van haar dienstverlening, bedrijfsvoering en besluitvorming. Leidraad daarbij zijn de drie kernwaarden van de ABG-organisatie: • Daadkracht - we tonen lef en initiatief en denken in oplossingen • Eigenaarschap - we handelen kordaat, zijn zelfredzaam en nemen onze verantwoordelijkheid • Verbindend - we zijn gericht op samenwerking met oog voor onze ‘stakeholders’ Kaders 2024 Met de Kadernota ABG 2024 zijn de uitgangspunten voor deze begroting vastgesteld. Deze kaders zijn één op één verwerkt in de voorliggende begroting.
Begroting 2024 ABG-organisatie
4
Leeswijzer De begroting bestaat uit een beleidsbegroting en een financiële begroting: • •
De beleidsbegroting bevat enerzijds de programmabegroting, waarin ingegaan wordt op de kaders 2024 en de doelstellingen, en anderzijds de paragrafen; In de financiële begroting staan de lasten en baten opgenomen, voorzien van een toelichting, en daarnaast schetsen we de financiele positie.
De bijlagen bevatten enkele specifieke financiële onderbouwingen: • • • •
Bijlage A: Beleidsindicatoren BBV Bijlage B: Overhead en tarieven Bijlage C: Geraamde baten en lasten per taakveld Bijlage D: Meerjareninvesteringsplan 2023-2027
Begroting 2024 ABG-organisatie
5
Beleidsbegroting 1. Programmabegroting 1.1. Uitgangspunten begroting De basis voor deze begroting 2024-2027 is de kadernota 2024 van de ABG. Deze kadernota is in maart van dit jaar aan de gemeenteraden gestuurd. De colleges van de gemeenten hebben hier een raadsinformatiebrief aan toegevoegd, met daarin een korte inhoudelijke en procedurele toelichting. Deze (ontwerp)begroting is door het ABG-bestuur vastgesteld en wordt voor zienswijze aangeboden aan de gemeenteraden van de deelnemers. Het ABG-bestuur geeft haar oordeel en eventuele conclusies over de zienswijzen en stuurt na vaststelling de begroting conform voorschriften door naar de Provincie. Voor de uitgangspunten/kaders voor deze begroting hebben we onderscheid gemaakt tussen autonome en wettelijke kaders en beleidsmatige kaders. Autonome en wettelijke ontwikkelingen Autonome ontwikkelingen: • De verwachte indexering van lonen en prijzen is gebaseerd op o Principeakkoord CAO SGO (Samenwerkende Gemeentelijke Organisaties) 2021-2022 o Indexering loonkosten 2023 op basis van gemiddelde van loonbod werkgever en vakbonden (circa 8%) o Indexering loonkosten 2024-2027 conform Septembercirculaire 2022 (prijsoverheidsconsumptie beloning werknemers) o Indexering overige kosten conform Septembercirculaire 2022 (prijs overheidsconsumptie netto materieel).
Wettelijke ontwikkelingen: • Informatiebeveiliging: upgraden naar op afstand beheerde mobiele apparatuur om te voldoen aan de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) • Bestrijding identiteitsfraude: een uitzondering voor functiescheiding voor uitgifte waardedocumenten (paspoorten, ID, rijbewijzen) is vervallen • Aanscherping van wetgeving bij Burgerzaken: strengere wet- en regelgeving Basisregistratie Personen (BRP) en Verkiezingen en toenemende complexiteit dossiers BRP vragen uitbreiding in capaciteit en kennis Beleidsmatige ontwikkelingen Het ABG-bestuur heeft er in de kaders voor gekozen voor de volgende beleidsmatige ontwikkelingen middelen in de meerjarenbegroting op te nemen: • Digitalisering: de voortschrijdende digitalisering leidt tot hogere onderhoudskosten en meer kennis en capaciteit om dit veilig en goed te beheren. • Specialisatie personeels- en salarisadministratie • Opleidingen personeel: aansluiting bij landelijke norm van 2% voor opleidingsbudget • Organisatieontwikkeling: dit betreft structurele ontwikkelcapaciteit op vlak van organisatieontwikkeling • Kwaliteitsborging bij Burgerzaken: om de kwaliteitsborging te realiseren is structurele invulling van deze taak nodig
Begroting 2024 ABG-organisatie
6
1.2. Financieel perspectief In onderstaande overzicht schetsen we eerst het meerjarig financieel perspectief 2024-2027. Vervolgens presenteren we het financiële effect per gemeente. Bedragen x € 1.000 / - = nadeel
Onderdeel
2024
2025
2026
2027
Bestuursbesluiten na vaststelling begroting 2023
- € 162
- € 67
- € 67
- € 67
- € 2.740
- € 3.604
- € 4.271
- € 5.750
Effecten autonome / wettelijke ontwikkelingen
- € 310
- € 310
- € 380
- € 380
Effecten beleidsmatige ontwikkelingen
- € 705
- € 705
- € 705
- € 705
Totaal financieel perspectief 2024-2027
- € 3.917
- € 4.686
- € 5.423
- € 6.902
Effecten loon- en prijsontwikkelingen
De gemeentelijke bijdragen worden hoger. Voor een groot deel (meer dan de helft) wordt de stijging veroorzaakt door de verwachte loon- en prijsontwikkelingen. In de Algemene Uitkering die de gemeenten ontvangen, wordt rekening gehouden met de verwachte loon- en prijsontwikkelingen.
Op basis van de algemene verdeelsleutel ontstaat per gemeente het volgende financiële effect: Bedragen x € 1.000 / - = nadeel
2024
2025
2026
2027
Gemeente Alphen-Chaam (24,6%)
- € 964
- € 1.153
- € 1.334
- € 1.698
Gemeente Baarle-Nassau (21,6%)
- € 846
- € 1.012
- € 1.171
- € 1.491
Gemeente Gilze en Rijen (53,8%)
- € 2.107
- € 2.521
- € 2.918
- € 3.713
Totaal
- € 3.917
- € 4.686
- € 5.423
- € 6.902
Begroting 2024 ABG-organisatie
7
1.3. Programma’s, Doelstellingen en resultaten In de programma’s Dienstverlening, Bedrijfsvoering en Besluitvorming zijn onze ambities per programma verwoord.
Dienstverlening De ABG-organisatie is de uitvoeringsorganisatie voor de drie zelfstandige gemeenten Alphen-Chaam, Baarle-Nassau en Gilze en Rijen. Wij verzorgen de ontwikkeling en uitvoering van beleid en dienstverlening voor inwoners, organisaties en bestuur. Dit varieert van het uitgeven van reisdocumenten en vergunningen tot het onderhoud van de openbare ruimte. AMBITIE
We zijn er voor onze inwoners en organisaties
Doelstellingen
Resultaten
Inwoners en organisaties zijn tevreden over de kwaliteit van de dienstverlening.
Inwoners scoren de kwaliteit van de dienstverlening op of boven de benchmark in het tevredenheidsonderzoek door KCM en in de Burgerpeiling. Organisaties scoren de samenwerking met de gemeente voldoende
Organisaties zijn tevreden over de samenwerking
Bedrijfsvoering De ABG vult de bedrijfsvoering in voor de drie gemeenten. Het is van groot belang dat dit op een hoogwaardig niveau gebeurt. De bedrijfsvoering maakt dat de gemeentelijke processen soepel verlopen. De uitdaging daarbij is om duurzaam en flexibel te veranderen. Dat is niet eenvoudig, want de wereld is voortdurend in ontwikkeling. Wij willen hierin een uitdagende en prettige plek zijn om te werken. We zetten in op het behouden en aantrekken van personeel door onze arbeidsmarktcommunicatie te verbeteren en meer aandacht te geven aan de behoefte van onze medewerkers. We investeren in het verder ontwikkelen van medewerkers en bieden een gezonde en veilige werkomgeving. Tevens zorgen we voor voldoende middelen en adequate processen om ons werk continu te verbeteren en te ontwikkelen. AMBITIE
We zijn een uitdagende en prettige plek om te werken
Doelstellingen
Resultaten / Activiteiten
We hebben voldoende en goede medewerkers om het werk te doen en bij te dragen aan de koers “helemaal ABG”
We brengen de strategische personeelsbehoefte in beeld, geven uitvoering aan arbeidsmarktcommunicatie, introductieprogramma nieuwe medewerkers en werken volgens de missie, visie en kernwaarden. Het opleidingsbudget wordt ingezet voor ontwikkeling van medewerkers. Het ABG plan “Helemaal ABG!” draagt bij aan de ontwikkeling van de organisatie en de mensen. Verzuimcijfers zijn gelijk aan of lager dan het landelijke gemiddelde van 5,8% (2021).
Medewerkers voelen zich gewaardeerd, gezien en worden uitgedaagd zichzelf te ontwikkelen (cultuur en ontwikkeling) Wij zijn een veilige en gezonde plek om te werken
Begroting 2024 ABG-organisatie
8
De ABG huisvesting is passend bij de werkzaamheden die we verrichten.
Wij bieden mogelijkheden voor hybride werken om werk en privé te combineren.
De I visie draagt bij aan bedrijfsvoering, veiligheid en optimale dienstverlening
We maken de vertaling van bedrijfsvoering naar de informatie huishouding; ICT-voorzieningen en -processen helpen om het werk te vereenvoudigen en dienstverlening te verbeteren. We zetten in op informatiebeveiliging en zorgen voor bedrijfscontinuïteitsplan. We voeren 4 pilots uit bij het opstellen van nieuw beleid.
Data gedreven werken wordt vast onderdeel van de ABG manier van werken
Besluitvorming De besluitvormingsprocessen zijn gebaat bij een sterk en volwaardig partnerschap van het bestuur en het ambtelijk apparaat. Wij zetten in op de verdere competentieontwikkeling van onze adviseurs. Om invulling te kunnen geven aan wat we afspreken, versterken we het planmatig werken. Om de continuïteit en de efficiënte inzet te borgen geven we een verdere invulling aan het procesmatig werken. De adviestaak van de ABG wordt duidelijker gedefinieerd en de invulling van het opdrachtgever- en opdrachtnemerschap zal hierbij behulpzaam zijn. Samen met het vergroten van het planmatig werken en een investering in procesmanagement van de ABG zal dit ertoe leiden dat we beter in staat zijn om volwaardig invulling te geven aan het partnerschap. Speerpunten binnen het planmatig werken zijn afdelingsplannen en persoonlijke werk- en urenplannen waarin gezonde zakelijkheid en harmonisering centraal staan. Met procesmanagement versterken we het kwaliteitsdenken en de procesmatige controle die nodig is voor de rechtmatigheidsverklaring. AMBITIE
We zijn een volwaardige partner voor het bestuur
Doelstellingen
Resultaten / Activiteiten
Wij zetten in op de verdere competentieontwikkeling van onze adviseurs
We zorgen voor trainingen en bieden gelegenheid voor de persoonlijke ontwikkeling van onze adviseurs
Wij versterken het planmatig werken om daarmee waar te kunnen maken wat we afspreken
Gezonde zakelijkheid Contracteren middels afdelings- en werkplannen Harmoniseren van beleid en werkprocessen Procesbeschrijving belangrijke processen Rechtmatigheidsverklaring door het college Ontwikkelen dashboards voor borgen van procesmonitoring
Om efficiënt te kunnen werken versterken we het procesmatig werken
Begroting 2024 ABG-organisatie
9
We halen het beste uit onze partnerorganisaties door in te blijven zetten op harmonisatie van onze processen en bij nieuwe ontwikkelingen de kracht van de samenwerking te zoeken met partners in de regio. AMBITIE
We halen het beste uit onze partnerorganisaties
Doelstellingen
Resultaten / Activiteiten
Harmoniseren van beleid- en werkprocessen
We geven uitvoering geven aan de harmonisatietenzij-gedachte en zoeken actief samenwerking met partnerorganisaties.
Begroting 2024 ABG-organisatie
10
2. Paragrafen 2.1. Bedrijfsvoering Bedrijfsvoering bestaat uit de onderdelen: personeel, informatisering, automatisering, communicatie, organisatie, facilitaire dienstverlening en financieel beheer & beleid (waaronder de administratieve organisatie, treasury, planning & control en de interne controle). De kwaliteit van onze bedrijfsvoering beïnvloedt in belangrijke mate de effectiviteit van onze externe dienstverlening. Deze paragraaf bedrijfsvoering is thematisch ingedeeld volgens het zogenaamde Overheidsontwikkelmodel (OOM). Beleid en strategie De ABG-organisatie heeft de verantwoordelijkheid de ontwikkeling en uitvoering van beleid en dienstverlening voor inwoners, organisaties en bestuur van haar 3 gemeenten te verzorgen. De gekozen samenwerking moet de kwaliteit en continuïteit versterken. Een belangrijke randvoorwaardelijke stap naar de verdere doorontwikkeling van de organisatie is het proces naar centrale huisvesting. Vanuit de strategische inhoudelijke onderwerpen verder ontwikkelen op het strategisch vermogen van de ABG De samenleving bevindt zich in voortdurende verandering. Tal van maatschappelijke en technologische ontwikkelingen dienen zich in snel tempo aan. Als eerste overheid vraagt dit veel van ons. Er is sprake van intensieve transities, met een lange doorlooptijd. In met name het sociale en fysieke domein.
Deze ontwikkelingen raken ook de verhouding tussen stad en platteland. Onze gemeenten maken deel uit van de regio’s Hart van Brabant en West-Brabant. Samenhang in regionale ontwikkeling maakt het verschil voor de kwaliteit van wonen, werken, recreëren en leven. Dat vereist tijdige afstemming tussen regionale partners. Samenwerking tussen de actoren beperkt zich niet enkel en alleen tot of tussen overheden onderling, maar heeft ook betrekking op publiek-private samenwerking en onze dienstverlening aan burgers. In dit verband vraagt onze bestuurlijke en ambtelijke inspanning voor een gezamenlijke strategie in de zogenoemde groene driehoek Breda-Tilburg-Turnhout bijzondere aandacht. Het vraagt van ons om als volwaardig partner te participeren in de SRBT (Stedelijke Regio Breda-Tilburg) maar ook ontwikkelingen zoals Gebiedsgerichte Aanpak (GGA) en stikstofproblematiek. Voor de ambtelijke organisatie betekent dit dat de strategische positie en functie nadrukkelijk dient te worden versterkt, willen de ABG gemeenten de boot niet missen. Op verzoek van de drie colleges zal de komende tijd een start worden met een strategische aanpak. Hierbij zal vanuit een brede kijk op vraagstukken zoals o.a.
wonen, werken, recreëren, energie transitie, bovenregionale verkeersaanpak, economie, vluchtelingen, statushouders huisvesting arbeidsmigranten een antwoord worden gegeven op de vraag hoe de drie ABG gemeenten positie dienen te kiezen in deze strategische aanpak. Daarbij zal tevens in beeld worden gebracht hoe deze belangrijke rol en taak blijvend geborgd kan worden. Hierin zullen de gemeenteraden van de ABG gemeenten vanzelfsprekend worden betrokken. Zonder de suggestie te willen wekken dat bij dit onderwerp “harde” cijfers worden gepresenteerd mogen wij er wel vanuit gaan dat door een actievere regionale en bovenregionale rol onze drie gemeenten meer en vaker gebruik zullen kunnen maken van Europese, landelijke en provinciale subsidieregelingen. Begroting 2024 ABG-organisatie
11
Door tevens meer samen op te trekken met grote collega, provincie en Rijk ontstaan er kansen dat er middelen beschikbaar komen om samen strategische capaciteit in te zetten ten behoeve van (grote) projecten en programma’s. Dit vraagt wel dat de inhoudelijke strategische agenda van de ABG gemeenten in de groene driehoek Breda-Tilburg-Turnhout aansluit bij kansrijke onderwerpen die geschikt zijn voor subsidiering of anderszins. Management Om richting te geven aan de doorontwikkeling van de organisatie, hanteert het management een aantal uitgangspunten die gericht zijn op de individuele medewerker en op de organisatiecultuur. Deze sturingsfilosofie maakt duidelijk wat de organisatie enerzijds en de medewerker anderzijds van elkaar mogen verwachten. Als ABG-organisatie streven we naar het verder verinnerlijken van de ABG-waarden, te weten: daadkracht, eigenaarschap en verbindend vermogen. Vanuit onze sturingsfilosofie zetten we daarbij in op harmonisatie, planmatig werken en project- en procesmatig werken. Medewerkers In 2024 gaan we verder met het samen met de medewerkers verder verinnerlijken van de ABGwaarden, namelijk: daadkracht, eigenaarschap en verbindend vermogen. We willen hiervoor de juiste tools bieden om onze mensen in staat te stellen om naast hun inhoudelijke expertise zich ook meer op sociaal-communicatieve kwaliteiten te ontwikkelen.
Hierbij oog te hebben voor de situatie waarin ‘de opdrachtgever’ verkeert, beïnvloeden en intensieve samenwerking met in- en externe partners zijn dan van groot belang. Het samenspel tussen bestuurders en de gemeentelijke organisatie vergt iets van de adviseurs. Maar ook onderkennen we dat een optimalisering van de samenwerking iets vraagt van de bestuurders. Om die reden worden ook zij ‘aangehaakt’ in het ontwikkeltraject. De inzet bij ziekteverzuim is om dit preventief te beïnvloeden (vroegsignalering, tijdige aandacht, training verzuimbegeleiding management). In 2022 was het percentage ziekteverzuim binnen ABG gemiddeld 5,1%. Dit is lager dan het landelijk gemiddeld verzuimcijfer (5,8% in 2021). De ABG organisatie wil een aantrekkelijk werkgever zijn voor onze zittende medewerkers, die we graag willen behouden. We willen ook in staat zijn om goede medewerkers aan te trekken en aan ons te binden. Een speerpunt van het ABG-plan is dan ook het behouden en aantrekken van medewerkers. We worden echter geconfronteerd met een krapte op de arbeidsmarkt. We constateren dat, hoewel de invulling van vacatures langer duurt dan voorheen, we er nog steeds in slagen personeel op de arbeidsmarkt of inhuurmarkt te vinden. Het betekent echter wel dat vacatures langer open blijven staan dan we in het verleden gewend waren.
Dit vraagt het maken van keuzes en hierover is de organisatie blijvend in gesprek met het bestuur. We constateren in deze markt wel dat we, om goede mensen binnen te halen, in toenemende mate een arbeidsmarkttoelage of een hogere schaal moeten toekennen en dat de prijzen op de inhuurmarkt stijgen. Dit maakt het belang om een interessant werkgever te zijn en te blijven voor onze zittende medewerkers van groot belang. Er loopt op dit moment een onderzoek naar de arbeidsvoorwaarden met de vraag of we nog steeds marktconform en in verhouding tot de werkzaamheden, complexiteit en formaat van de gemeenten/organisatie waarderen. Komend jaar zetten we al extra in op het bieden van goede opleidingsmogelijkheden. Hiertoe is bij de kadernota 2024 besloten het opleidingsbudget op te tillen naar de landelijke norm van 2% van de loonsom. We bieden individuele opleidingen aan maar ook gezamenlijke opleidingen op het gebied van bestuurlijk- ambtelijk samenspel en opgave gericht werken. Verder zijn de opties om keuzes te maken binnen het IKB verruimd, wordt ingezet op de gezonde werkvloer en het on boarding proces “het warme ABG welkom” wordt vernieuwd. Begroting 2024 ABG-organisatie
12
Middelen en processen De ontwikkeling op ICT-vlak heeft een grote invloed op de hele bedrijfsvoering. Op financieel terrein zijn wij in 2022 gestart met het vormgeven van drie ontwikkellijnen die de groei naar een toekomstbestendige financiële organisatie mogelijk maken. In 2023 gaan we door op deze inzet en verwachten we de eerste concrete resultaten te kunnen presenteren. Deze ontwikkellijnen zijn: • Operationele financiële processen & dashboards; hieronder valt o.a. de stroomlijning van processen van Purchase to Pay (p2p) en digitalisering van rapportageprocessen; • Rechtmatigheidsverklaring AO/IC; Kwaliteitsborging en financial control; • De adviseur als businesspartner; het vergroten van de beleids- en besluitvorming ondersteunende rol als partner van de organisatie. In 2024 zullen wij opnieuw een afweging maken op welke onderdelen we slimme technieken kunnen gebruiken om onze financiële huishouding verder te kunnen verbeteren. Dit kan zijn door verdere ontwikkelingen in (control)dashboards of de inzet van Robots (RPA). Samen met de deelnemende Equalit gemeenten wordt invulling gegeven aan gezamenlijk opgestelde strategische agenda. In de strategische agenda staan drie thema’s centraal: goede gemeentelijke dienstverlening die aansluit bij de behoefte en verwachting van de inwoners en bedrijven.
Data gedreven werken waarbij op een integrale, gefundeerde en duurzame manier met data wordt omgegaan. Werken op een moderne betrouwbare infrastructuur en waar verantwoord mogelijk doorontwikkeling naar Common Ground.
2.2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing Weerstandsvermogen Weerstandsvermogen definiëren we als de mate waarin een organisatie in staat is substantiële tegenvallers op te vangen zonder dat de continuïteit in gevaar komt. We hebben de risico’s die betrekking hebben op de ABG-organisatie in onderstaande tabel in beeld gebracht. Het totaal van alle geschatte (maximale) risico’s bedraagt € 5 miljoen, met een gemiddelde kans van 14%. Dit resulteert in een risicobedrag van € 700.000. De inventarisatie van risico’s leidt tot een indicatie voor een minimaal aan te houden buffer. Daarvoor maken we een inschatting van de kans dat een bepaald risico zich voordoet. Zodra een risico’s reëel te kwantificeren is, is feitelijk geen sprake meer van een risico, maar van een verplichting waarvoor een voorziening moet worden gevormd. De ABG-organisatie beschikt niet over een algemene reserve of weerstandsreserve om risico’s op te vangen. De drie deelnemende gemeenten hebben een eigen weerstandsreserve die ook de risico’s van de gemeenschappelijke regeling van de ABG-organisatie afdekt. Bovenstaande risico’s zijn daarom ook opgenomen in de risicoprofielen van de afzonderlijke gemeenten.
Begroting 2024 ABG-organisatie
13
Omschrijving RISICO´S (niet limitatief)
maximaal kans % kans x gevolg risico
Algemeen juridisch: -Ongewenste contractverlenging -(Vermoedelijk) onrechtmatige inkoopprocedures -Boetes a.g.v. niet voldoen aan landelijke wet- en regelgeving waaronder door Autoriteit Persoonsgegevens (AVG) -Risico's door besluiten a.g.v. het niet volgen van de juiste procedure, het besluit is strijdig met de algemene beginselen van behoorlijk bestuur -Financiële risico's a.g.v. rechtmatige besluiten (nadeelcompensatie) -Procedurefouten mbt bezwaarschriften -Bestuur neemt een besluit dat in beroep wordt verworpen
€ 1.000.000
10%
€ 100.000
Algemeen HR: -Arbeidsrisico of procedurele risico's leiden tot aansprakelijkheidclaims -Transitievergoeding/WW-lasten bij hogere uitstroom op verzoek werkgever/2 jaar ziekte -Toenemende vergrijzing in combinatie met krappe arbeismarkt leidt tot tekort capaciteit en hogere inhuurkosten (niet dekkend met loonkosten) -Inhuur ziektepot is onvoldoende dekkend om capaciteit als gevolg van ziekte op te vangen -Inrichting ARBO omstandigheden niet volledig waardoor kans op een boete is Algemeen Verzekeringen & aansprakelijkheid: -Onbevoegd nemen van rechtshandelingen -Onverwerkte mutaties op verzekeringspolissen waardoor er geen dekking is bij voorkomende schade -Formele gebreken bij communicatie -Fouten bij het maken en toetsen van berekeningen, interpretatie complexe regelgeving of beoordelingsfouten kunnen leiden tot aansprakelijkstelling -Risico´s uitvoering taken ambtenaren (intern fouten / wanprestatie / regelgeving)
€ 1.500.000
10%
€ 150.000
€ 1.200.000
10%
€ 120.000
€ 1.000.000 € 200.000 € 100.000 € 5.000.000
30% 10% 10% 14%
€ 300.000 € 20.000 € 10.000 € 700.000
Algemeen ICT (o.a.) Equalit -Toegang tot netwerk en/of informatiesystemen door onbevoegden / cyberaanval -Failissement softwareleverancier -Niet goed testen van nieuwe programma's Totaal risico's
Arbeidsmarkt De krapte op de arbeidsmarkt is onverminderd groot. We hebben de druk op de beschikbare loonsom enigszins kunnen verlichten door het besluit bij de begroting 2023 tot ophoging van het budget om (extra) lang ziekteverzuim op te vangen. Dit alleen biedt echter geen garantie dat de beschikbare loonsom toereikend zal zijn. De noodzaak om tegen hogere tarieven personeel in te huren is voorlopig nog niet geweken. Daarnaast zien we dat sollicitanten hogere financiële eisen stellen. Oorlog in Oekraïne De gevolgen van de oorlog in Oekraïne door de Russische inval zijn inmiddels wereldwijd merkbaar. Ook onze gemeenten ervaren de effecten ervan. Niet alleen op menselijk vlak, maar ook op het gebied van veiligheid, economie (inflatie) en onzekerheid over de beschikbare energie en grondstoffen. Dit alles vraagt van de ABG-organisatie flexibiliteit om prioriteiten indien nodig bij te stellen. (Fraude)risicobeheersing In het controleplan wordt expliciet aandacht besteed aan (fraude)risicoanalyse. Dit is de basis voor de inrichting en bijsturing van werkprocessen en waar nodig ook beleidsuitgangspunten. De beoordeling wordt daarna uitgewerkt in controledoelstellingen en interne controlemaatregelen. Risicomanagement is ingebed in de beleidscyclus (voorstellen bevatten een risicoparagraaf) en de planning & control-cyclus (actualisatie risicoanalyse bij begroting en jaarrekening).
Via deze cycli Begroting 2024 ABG-organisatie
14
staat risicomanagement ook op de agenda van directie en bestuur. Als er zich nieuwe relevante risico’s voordoen, worden zij bovendien ook actief tussentijds geïnformeerd. Tot slot heeft risicomanagement (met name bewustwording en afweging risicobereidheid) een prominente plek in het stappenplan voor de invoering van de nieuwe rechtmatigheidswet. Financiële kengetallen BBV De begrotingsvoorschriften in het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) stellen een basisset van vijf kengetallen verplicht. Deze cijfers geven informatie over de financiële positie van een organisatie en weerspiegelen daarmee het gevoerde financiële beleid. Het BBV heeft geen normering voor de afzonderlijke kengetallen mee gegeven, omdat deze alleen in samenhang goed kunnen worden beoordeeld. Onderlinge vergelijking met andere organisaties is daardoor ook niet goed mogelijk. Kengetallen BBV Netto schuldquote Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Solvabiliteitsratio Structurele exploitatieruimte Grondexploitatie Belastingcapaciteit
2022 3,8% 3,8%
2023 6,8% 6,8%
2024 8,4% 8,4%
2025 8,9% 8,9%
2026 8,5% 8,5%
2027 7,6% 7,6%
8,4% 1,3% n.v.t. n.v.t.
5,6% 0,0% n.v.t. n.v.t.
3,7% 0,0% n.v.t. n.v.t.
3,3% 0,0% n.v.t. n.v.t.
2,3% 0,0% n.v.t. n.v.t.
3,0% 0,0% n.v.t. n.v.t.
Kleurindicatie: Groen = voldoende / Oranje = attentie / Rood = kwetsbaar
Toelichting/berekening kengetallen: Netto schuldquote: De netto schuldquote geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie en de hoogte van de investeringen uit het nabije verleden. Bij een score tussen de 100% en 130% is voorzichtigheid geboden. Bij een netto schuldquote hoger dan 130% doet een organisatie er goed aan om schulden af te bouwen. Op basis van het verloop 2024-2027 is de netto schuldquote ruim onder de 100%. Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen: De netto schuldquote wordt tevens berekend met een correctie voor verstrekte leningen (uitgaand geld). Het verschil met de netto schuldquote (zonder correctie) vertegenwoordigt het mogelijke risico dat de organisatie loopt als alle verstrekte leningen niet terug betaald zouden worden. Omdat de ABG-organisatie geen leningen heeft, is dit kengetal gelijk aan het kengetal “netto schuldquote”. Solvabiliteitsratio: De solvabiliteitsratio geeft de mate aan waarin bezit op de balans is afbetaald. Hoe hoger de uitkomst hoe gunstiger. We financieren dan immers meer met eigen vermogen. In het algemeen wordt een percentage groter of gelijk aan 25% als voldoende beschouwd. Het percentage voor de ABG-organisatie is laag, omdat de beleidskeuze gemaakt is dat de ABG-organisatie geen eigen algemene reserve heeft.
Structurele exploitatieruimte: Een positief percentage betekent dat de structurele baten toereikend zijn om de structurele lasten (waaronder rente en aflossing van leningen) te dekken. We zien dat de structurele lasten en structurele baten met elkaar in evenwicht zijn, wat duidt op een duurzaam evenwichtige begroting (0%). Grondexploitatie: de ABG-organisatie heeft geen voorraden grond. Dit kengetal is dus niet van toepassing. Belastingcapaciteit: de ABG-organisatie heeft geen belastinginkomsten. Dit kengetal is dus niet van toepassing.
Onvoorzien Wettelijk is voorgeschreven dat in de begroting een post voor onvoorziene uitgaven is geraamd. Er zijn echter geen voorschriften of normen voor de omvang van deze post; die keuze wordt overgelaten aan het bestuur. De raming onvoorziene uitgaven voor 2024 bedraagt afgerond € 126.000. Bij aanwending moet worden voldaan aan de volgende criteria: onvoorzienbaar, onontkoombaar en onuitstelbaar (de drie O’s).
Begroting 2024 ABG-organisatie
15
2.3. Financiering De financieringsparagraaf is een onderdeel van de beleidsbegroting en voorgeschreven voor gemeenschappelijke regelingen. In de Wet Financiering Decentrale Overheden (Wet FIDO) zijn regels opgenomen voor het financieringsgedrag. Onderstaand lichten we de onderdelen rente, meerjarenbalans en EMU-saldo toe. Rente De ABG-organisatie heeft geen (langlopende) leningen, zodat er ook geen sprake is van rente. Meerjarenbalans en EMU-saldo Met het oog op een betere raming en beheersing van het EMU-saldo is voorgeschreven dat we in de begroting een geprognosticeerde balans en het meerjarig EMU-saldo opnemen. Geprognosticeerde balans
ACTIVA Materiële vaste activa Vlottende activa Liquide middelen (incl. rijks schatkist)
PASSIVA Eigen vermogen Voorzieningen Vaste schulden Vlottende passiva
Bedragen x € 1.000 31-12-2026 31-12-2027
31-12-2022
31-12-2023
31-12-2024
31-12-2025
€ 2.353
€ 3.056
€ 4.121
€ 4.354
€ 4.249
€ 3.996
€ 6.527
€ 4.000
€ 4.000
€ 4.000
€ 4.000
€ 4.000
€0
€ 350
€ 350
€ 350
€ 350
€ 350
€ 8.880
€ 7.406
€ 8.471
€ 8.704
€ 8.599
€ 8.346
€ 749 € 38 € 8.093 € 8.880
€ 414 € 38 € 6.954 € 7.406
€ 315 € 38 € 8.118 € 8.471
€ 283 € 38 € 8.383 € 8.704
€ 195 € 38 € 8.366 € 8.599
€ 253 € 38 € 8.055 € 8.346
EMU-saldo Het EMU-saldo is het verschil tussen inkomsten en uitgaven van alle overheidsorganisaties. De beheersing van het nationale EMU-saldo is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van het Rijk en de decentrale overheden. In de Wet Hof is vastgelegd dat dat Rijk en decentrale overheden een gelijkwaardige inspanning moeten leveren aan het voldoen van de Europese begrotingsafspraken. In onderstaande tabel staat het EMU-saldo van de ABG-organisatie: EMU saldo Exploitatiesaldo Afschrijvingen Storting -/- vrijval voorziening Investeringen Lasten voorziening Berekend EMU-saldo
Bedragen x € 1.000 2026 2027 € 88 € 88 € 727 € 739
2022 € 37 € 416
2023 € 38 € 603
2024 € 72 € 568
2025 € 88 € 682
-
-
-
-
-
- € 1.432 - € 92 - € 1.071
- € 1.119 - € 477
- € 1.633 - € 993
- € 915 - € 145
- € 621 € 194
- € 487 € 340
Schatkistbankieren Schatkistbankieren houdt in dat tegoeden worden aangehouden in de Nederlandse schatkist. Hierdoor zal de Nederlandse staat minder geld hoeven te lenen op de financiële markten en zal de staatsschuld dalen. Schatkistbankieren is ingevoerd voor gemeenten, provincies, waterschappen, en gemeenschappelijke regelingen. Dit heeft een positief effect op de omvang van de EMU-schuld. Depositotarieven en inleentarieven worden geharmoniseerd. Decentrale overheden, waaronder Begroting 2024 ABG-organisatie
16
gemeenten, krijgen op de deposito’s een rente vergoed die gelijk is aan de rentes die de Nederlandse staat betaalt op leningen die ze op de markt aangaat. De ABG-organisatie heeft in 2024 geen hoge tegoeden, waardoor de invloed van schatkistbankieren beperkt is.
2.4. Verbonden partijen De ABG-organisatie is een gemeenschappelijke regeling van de gemeenten Alphen-Chaam, BaarleNassau en Gilze en Rijen in de vorm van een bedrijfsvoeringsorganisatie. De ABG neemt zelf ook weer deel in een stichting: Inkoopbureau West-Brabant Vestigingsplaats: Aard verbonden partij: Bestuurlijk vertegenwoordiger: Openbaar belang: Financieel belang: Wijziging belang: Zeggenschap: Beschrijving risico’s:
Financiële positie: Eigen Vermogen: Vreemd Vermogen: Resultaat 2021:
Etten-Leur Stichting Wethouder F. van Raak Borgen kwaliteit en efficiency inkoop-en aanbestedings-proces Geraamde bijdrage 2024: € 145.000 Niet van toepassing Zitting in algemeen bestuur Het Inkoopbureau kent als belanrijkste risico’s de behoefte aan flexibiliteit in gevraagde personeelscapaciteit en dienstverlening aan de deelnemers plus de toegenomen schaarste op de arbeidsmarkt wat betreft inkoopadviseurs en contractmanagers. De kwaliteit en continuïteit van de bedrijfsvoering zijn tevens blijvend onder de aandacht. 31-12-2020: € 569.680 € 916.403
31-12-2021: € 683.180 € 495.080 € 180.173 positief
2.5. Overige samenwerkingsverbanden De gemeenschappelijke regeling Shared Service Centrum Equalit wordt volgens het BBV niet als verbonden partij aangemerkt, omdat de ABG-organisatie er geen bestuurlijk belang in heeft. Uit oogpunt van transparantie en volledigheid en gezien het belang voor de bedrijfsvoering van de ABG-organisatie, zijn de relevante gegevens onderstaand toch opgenomen. Service Centrum Equalit Vestigingsplaats: Aard verbonden partij: Bestuurlijke vertegenwoordiger: Openbaar belang: Financieel belang: Wijziging belang: Zeggenschap:
Begroting 2024 ABG-organisatie
Oosterhout Gemeenschappelijke regeling Geen bestuurlijk belang Samenwerking op het gebied van ICT Bijdrage gebaseerd op afgenomen diensten Geraamde bijdrage 2024: € 2,9 miljoen Niet van toepassing Adviserend in deelnemersraad
17
2.6. Wet Open Overheid Inleiding De inwerkingtreding van diverse informatiewetgevingen heeft impact op onze bedrijfsvoering en wijze van (digitaal) communiceren met inwoners en bedrijven. Dit resulteert in een aantal beleidsvoornemens voor 2024. Wat is de huidige situatie? Op 1 mei 2022 is de Wet Open Overheid (Woo) in werking getreden. De Woo vervangt de Wet Openbaarheid Bestuur (Wob). De Woo verplicht overheidsinstanties om naast informatieverstrekking op verzoek (passief) ook verplicht zelf informatie gefaseerd openbaar te maken (actief). Verder verplicht de Woo gemeenten om de informatiehuishouding op orde te brengen en hun digitale overheidsinformatie duurzaam toegankelijk te maken en te houden. Vanaf 1 mei 2022 is de passieve openbaarmaking binnen de gemeente aangepast. De actieve openbaarmaking wordt na verwachting in de tweede helft van 2023 stapsgewijs doorgevoerd. In het kader van openbaarheid van informatie treedt naar verwachting op 1 januari 2024 de Wet Modernisering Elektronisch Bestuurlijk Verkeer (Wmebv) in werking. Deze wet stelt eisen aan het digitale klantcontact van de afdelingen. Daarnaast is begin 2023 de Wet Digitale Overheid (Wdo) aangenomen.
Deze wet legt onder andere de taken en verantwoordelijkheden vast met als doel het regelen van het veilig en betrouwbaar kunnen inloggen voor Nederlandse burgers en bedrijven bij de (semi-)overheid; bijvoorbeeld eherkenning en DigiD. De Wdo legt verplichtingen op aan overheden om veilig en betrouwbaar aan te sluiten, en hun dienstverlening in te delen op betrouwbaarheidsniveau ‘substantieel’ of ‘hoog. Wat zijn de Beleidsvoornemens voor 2024? • Woo: Onze organisatie voldoet aan hetgeen wettelijk is voorgeschreven voor de actieve openbaarmaking: De verplicht gestelde informatiecategorieën worden openbaar gemaakt. • Informatiehuishouding op orde: In het kader van de informatie huishouding op orde wordt de (meta)data over onze bedrijfsmiddelen verbeterd door het inrichten van “Single points of Truth” (op één plek worden de gegevens van een type bedrijfsmiddel eenduidig beheerd). • Wmebv: Alle relevante processen zijn voorzien van een digitaal kanaal/platform dat voldoet aan de eisen van de Wmebv. Zo mogelijk wordt de voorbereiding en implementatie van de eerste tranche van de Wdo hierin meegenomen.
Begroting 2024 ABG-organisatie
18
Financiële begroting 3.1. Overzicht van baten en lasten In onderstaand overzicht is de (meerjaren) begroting 2024-2027 op hoofdlijnen weergegeven: Lasten
Rekening 2022
Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Begroting 2027
A. Personeel A1. Salariskosten
24.245.141
27.199.207
31.963.881
32.937.344
34.040.646
35.140.646
A2. Overige personeelslasten
234.350
183.087
183.587
208.587
208.587
208.587
A3. Personeel gerelateerde kosten
834.458
683.037
984.294
984.294
984.294
984.294
A4. Tijdelijke vervanging/inhuur
B. C. D. E. F.
Tijdelijke vervanging/advieskosten
6.666.965
836.819
1.811.955
1.070.302
1.071.441
1.071.441
Uitbestedingsbudgetten
1.328.779
1.910.316
1.007.649
1.007.649
1.007.649
1.007.649
Huisvesting ICT Facilitaire kosten Materieel Aanvullende kosten
1.173.206
1.081.330
1.092.811
1.092.811
1.092.811
1.092.811
4.618.968
3.942.289
4.579.222
4.583.693
4.653.693
4.653.693
1.013.547
978.159
1.067.529
1.064.326
1.094.326
1.094.326
746.054
747.478
805.210
805.209
805.209
805.209
Calamiteitenbudget
-
125.889
125.889
125.889
125.889
125.889
Stelpost indexering overige lasten (A2 t/m E)
-
377.803
1.011.620
1.397.220
1.762.220
2.141.220
127.954
100.000
100.000
100.000
100.000
100.000
-
-67.150
-
-
-
-
Organisatie- en kwaliteitsontwikkeling Begrotingsdoelmatigheid Coronamaatregelen
6.587
Totaal lasten
40.996.009
38.098.264
44.733.647
45.377.324
46.946.765
48.425.765
Baten
Rekening 2022
Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Begroting 2027
A1. Diverse personele opbrengsten
377.662
43.295
43.295
43.295
43.295
43.295
A2. Overige personeelsbaten
76.765
A3. Personeel gerelateerde baten
3.150
A. Personeel
A4. Tijdelijke vervanging/inhuur Detachering ingehuurd personeel
B. C. D. E. F.
Uitbestedingsbudgetten
300
3.000
3.000
3.000
3.000
3.000
Huisvesting ICT Facilitaire kosten Materieel Aanvullende kosten
25.067
9.000
26.000
26.000
26.000
26.000
Totaal baten
549.281
55.295
72.295
72.295
72.295
72.295
Bijdrage gemeente Alphen-Chaam
9.297.810
9.395.500
10.746.923
10.960.233
11.348.113
11.712.113
Bijdrage gemeente Baarle-Nassau
7.705.230
7.821.993
8.882.019
9.048.509
9.388.930
9.708.930
Bijdrage gemeente Gilze en Rijen
23.298.977
20.863.476
25.104.410
25.384.287
26.225.427
27.020.427
Totaal bijdragen gemeenten
40.302.017
38.080.969
44.733.352
45.393.029
46.962.470
48.441.470
Totaal baten
40.851.298
38.136.264
44.805.647
45.465.324
47.034.765
48.513.765
239 3.139 62.959 -
Saldo voor mutatie reserves
-144.711
38.000
72.000
88.000
88.000
88.000
Storting reserves
-436.840
-38.000
-88.000
-88.000
-88.000
-88.000
Onttrekking reserves
581.551
-
-
-
Saldo na mutatie resevers
Begroting 2024 ABG-organisatie
-
16.000 -
-
19
Om een goede vergelijking mogelijk te maken, zijn in de jaarschijf 2023 de cijfers opgenomen uit de oorspronkelijke begroting 2023, dus zonder latere begrotingswijzigingen. De begroting 2024 is gebaseerd op: • (Meerjaren)begroting 2023-2026 die het bestuur van de ABG op 19 juli 2022 heeft vastgesteld • Bijstellingen vanuit de tussentijdse rapportages • Kaders 2024 (zie hoofdstuk 1.1 ) In onderstaande grafiek geven we de verdeling van de kosten van de ABG weer:
Verdeling kosten ABG 2% 2%
3%
10% Personeel
Inhuur Uitbesteding
3% 2%
Huisvesting
4%
ICT Facilitair Materieel
74%
Overig
Begroting 2024 ABG-organisatie
20
3.2. Toelichting op baten en lasten In deze paragraaf geven we per onderwerp een korte toelichting op de staat van baten en lasten. Ook verklaren we op hoofdlijnen de verschillen tussen de begroting 2023 en 2024. A. Personeelslasten en -baten Zoals uit bovenstaande grafiek blijkt, nemen de personeelslasten 74% van de totale kosten van de ABG-organisatie in beslag. De personeelskosten bestaan voor het grootste deel uit salariskosten (A1). De overige personeelskosten bestaan uit reis- en verblijfkosten, gratificaties en onkostenvergoedingen (A2). Onder de personeel-gerelateerde kosten (A3) vallen kosten als opleidingskosten, kosten voor werving en selectie, Arbo-maatregelen, kosten voor bedrijfsgeneeskundige zorg en dergelijke. Onder tijdelijke vervanging/inhuur zijn de inhuurkosten en uitbestedingsbudgetten opgenomen (A4). Ten opzichte van de begroting 2023 is het saldo van de personeelslasten en -baten in totaal toegenomen met € 5,1 miljoen. Deze toename wordt voor het grootste deel veroorzaakt door de (verwachte) CAO-ontwikkeling 2023 en de indexering voor 2024 (€ 2,6 miljoen). Daarnaast zijn in de Kaders 2024 middelen opgenomen om wettelijke en beleidsmatige taken te kunnen uitvoeren (€ 0,7 miljoen). Ook hebben de drie gemeenten middelen overgeheveld voor o.a.
buurtsportcoaches, intensivering handhaving, ondersteuning wijkteams, afvalcoach en ondersteuning bestuur en griffie (totaal circa € 1,7 miljoen). Tenslotte zijn de kosten voor inhuur toegenomen met € 1 miljoen door onder meer verhoging van het budget voor ziekteverzuim, extra inhuur voor vergunningverlening en budgetoverhevelingen vanuit de gemeenten voor bijv. fraudebestrijding. Tegenover deze verhoging voor inhuur staat een afname van de uitbestedingsbudgetten met € 0,9 miljoen doordat de budgetten van inzameling van huishoudelijk en milieustraat overgeheveld zijn naar de gemeenten. B. Huisvesting De huisvestingskosten betreffen zowel de exploitatiekosten (energie, belasting, verzekering, beveiliging) van de gemeentehuizen en gemeentewerven als de huurbijdragen die de ABGorganisatie betaalt aan de drie gemeenten voor gebruik van de diverse gebouwen. De huurbijdragen zijn gebaseerd op de rente- en afschrijvingskosten (kapitaallasten) en het planmatig onderhoud aan de gebouwen die de ABG-organisatie in gebruik heeft (zie ook activa en desinvesteringen in paragraaf 3.3). Voor de gemeenten is deze financiële constructie budgettair neutraal. Tegenover € 11.000 aan hogere kosten als gevolg van o.a. hogere belastingen staan ook hogere huurinkomsten van derden ter grootte van € 17.000.
Voor de centrale huisvesting hebben de drie raden hebben ingestemd met voornemen van het ABGbestuur om een krediet van € 1 miljoen beschikbaar te stellen, uiteindelijk leidend tot een totaalkrediet van € 17,2 miljoen. Dit zal in 2023 verder worden uitgewerkt. C. ICT De kosten van ICT (10% van de totale ABG-kosten) bestaan voor het grootste deel uit de bijdrage die aan Equalit betaald wordt voor licentiekosten, hardware op de werkplekken, Verbindend Fundament, informatiebeveiliging e.d. Daarnaast zijn er kosten voor telefonie en internet, licenties voor / onderhoud van softwarepakketten en afschrijvingslasten van investeringen. De investeringen op het gebied van ICT zijn opgenomen in het Uitvoeringsprogramma 2022-2024 van de I-visie 2030. Daarbij kijken wij in volgorde van belangrijkheid naar: • Wettelijke verplichtingen voor de gemeenten; • Projecten voor verbetering van de bedrijfsvoering van de ABG-organisatie; Begroting 2024 ABG-organisatie
21
•
Wensen en innovatie.
De afschrijvingslasten van de investeringen zijn verwerkt in de meerjarenbegroting van de ABGorganisatie. De hogere kosten in 2024 ten opzichte van 2023 (circa € 600.000) worden voor het grootste deel veroorzaakt door bijstellingen vanuit de tussentijdse rapportages en ontwikkelingen uit de Kadernota 2024. Daarnaast nemen de accountkosten toe als gevolg van uitbreiding van de formatie en inhuur personeel (zie A1 en A4). D. Facilitaire kosten Hieronder vallen kosten voor schoonmaak, lidmaatschappen, abonnementen en contributies, portokosten, voedingsmiddelen/dranken, printers en dergelijke. Ook de kosten van het Inkoopbureau zijn ondergebracht in deze categorie. Gedurende de jaren wijzigen deze kosten nauwelijks. Ten opzicht van 2023 is het budget verhoogd met € 90.000. Dit is het gevolg van indexeringen en verhoging van budget voor werkplekkosten door formatie-uitbreidingen (zie A1 en A4). E. Materieel Hieronder vallen de kosten voor brandstof, onderhoud, belastingen, verzekeringen, huurbijdragen en afschrijvingslasten van tractiemiddelen. De stijging van de kosten ten opzicht van 2023 betreffen indexeringen. In het meerjareninvesteringsplan (zie bijlage D) zijn de geplande vervangingsinvesteringen en bijbehorende afschrijvingslasten van het materieel voor de jaren 2023 tot en met 2027 opgenomen. F.
Aanvullende kosten • Het calamiteitenbudget voor onvoorziene zaken is een (jaarlijks gelijkblijvend) bedrag van € 126.000, zie ook de paragraaf weerstandsvermogen • De stelpost indexering voor prijsstijgingen is conform de Kaders 2024 opgehoogd met € 653.000. Deze stelpost indexering wordt jaarlijks bij de 1e tussentijdse rapportage ingezet voor verhoging van budgetten waarvan de kosten aantoonbaar geïndexeerd zijn; • Vanuit de Kaders 2023 is er een structureel budget van € 100.000 beschikbaar voor organisatieen kwaliteitsontwikkeling; • De oorspronkelijk begrote stelpost voor het realiseren van begrotingsdoelmatigheid is vanaf 2024 niet meer van toepassing. Het niet realiseerbare restant hiervan ter grootte van € 87.000 is in de 1e tussentijdse rapportage 2022 komen te vervallen.
3.3. Financiële positie Financiële bijdragen van deelnemende gemeenten De gemeenten Alphen-Chaam, Baarle-Nassau en Gilze en Rijen betalen ieder een bedrag aan de ABGorganisatie voor de uit te voeren werkzaamheden. Voor het bepalen van de hoogte van de gemeentelijke bijdragen is in het verleden de volgende (historische) verdeelsleutel afgesproken. Gemeente Alphen-Chaam Baarle-Nassau Gilze en Rijen Totaal
Percentage 24,6 % 21,6 % 53,8 % 100,0 %
Begroting 2024 ABG-organisatie
22
De bijdragen per gemeente zijn opgenomen in bovengenoemde staat van baten en lasten. Ten opzichte van de meerjarenbegroting 2023-2026 zijn de bijdragen toegenomen. Enerzijds door de ontwikkelingen die zijn opgenomen in de Kaders 2024. Anderzijds hebben de drie gemeenten budgetten overgeheveld naar de ABG-organisatie (o.a. voor griffie, buurtsportcoaches, handhaving, afvalcoaches en ondersteuning wijkteams); per saldo is dit neutraal voor de gemeenten. In onderstaand overzicht geven we het verloop van de bijdrage per gemeente weer, met als vertrekpunt de meerjarenbegroting 2023–2026: Bijdragen gemeenten: Meerjarenbegroting 2023-2026 Alphen-Chaam Baarle-Nassau Gilze en Rijen
BGW1: Extra budget ziekteverzuim Alphen-Chaam Baarle-Nassau Gilze en Rijen
Budgetoverhevelingen van gemeenten naar ABG en v.v. (neutraal voor gemeenten) Alphen-Chaam Baarle-Nassau Gilze en Rijen
Kaders 2024 Alphen-Chaam Baarle-Nassau Gilze en Rijen
Bijdrage gemeenten meerjarenbegroting 2024-2027 Alphen-Chaam Baarle-Nassau Gilze en Rijen
2024
2025
2026
2027
9.538.479 7.958.868 21.152.028 38.649.375
9.597.740 8.071.780 21.264.351 38.933.871
9.794.740 8.244.780 21.692.351 39.731.871
9.794.740 8.244.780 21.692.351 39.731.871
123.000 108.000 269.000 500.000
123.000 108.000 269.000 500.000
123.000 108.000 269.000 500.000
123.000 108.000 269.000 500.000
121.444 -30.849 1.576.382 1.666.977
86.493 -143.271 1.329.936 1.273.158
96.373 -134.850 1.346.076 1.307.599
96.373 -134.850 1.346.076 1.307.599
964.000 846.000 2.107.000 3.917.000
1.153.000 1.012.000 2.521.000 4.686.000
1.334.000 1.171.000 2.918.000 5.423.000
1.698.000 1.491.000 3.713.000 6.902.000
2024 10.746.923 8.882.019 25.104.410 44.733.352
2025 10.960.233 9.048.509 25.384.287 45.393.029
2026 11.348.113 9.388.930 26.225.427 46.962.470
2024 11.712.113 9.708.930 27.020.427 48.441.470
Reserves en voorzieningen De ABG-organisatie heeft diverse bestemmingsreserves en voorzieningen. Hieronder volgt een korte toelichting per reserve en voorziening. Bestemmingsreserve rekeningresultaat Deze reserve wordt gebruikt om een eventueel positief gerealiseerd resultaat te bestemmen. Met de invoering van het kostenverdeelmodel Betalen & Genieten realiseert de ABG-organisatie geen resultaat. Alle kosten en opbrengsten worden via het kostenverdeelmodel verrekend met de drie gemeenten. Bestemmingsreserve verlofrisico In 2019 is besloten een buffer te creëren om vervanging van langdurig verlof voor pensioendatum van een medewerker te kunnen bekostigen. Bij het samenstellen van de 1e tussentijdse rapportage actualiseren en beoordelen we de verlofrisico’s. Begroting 2024 ABG-organisatie
23
Bestemmingsreserve restant budget Werkzaamheden welke niet meer gerealiseerd worden in het huidige boekjaar kunnen doorgeschoven worden naar het volgende boekjaar. Overheveling kan plaatsvinden op basis van de financiële verordening of op basis van een bestuursbesluit. De niet bestede (restant)budgetten voegen we toe aan deze reserve en worden in het volgende boekjaar weer onttrokken ter dekking van de uitgaven. Bestemmingsreserve eigen risico WW-verplichting Vanaf 2020 “sparen” we jaarlijks een bedrag van € 25.000 voor WW-verplichtingen die mogelijk aan ons in rekening worden gebracht doordat wij eigen risicodrager zijn. Bestemmingsreserve versobering derde jaar WW Vanaf 2018 “sparen” we jaarlijks circa € 13.000 via een inhouding op de salariskosten om eventuele aanspraken op derde jaar WW te kunnen bekostigen. Voorziening personeel Uit deze voorziening betalen we de kosten van medewerkers die met een regeling uit dienst getreden zijn. Voorziening spaarverlof personeel Deze voorziening is ter dekking van bovenwettelijk verlof dat geen gelijke omvang kent en/of bestaat uit overmatige verlofsaldi of spaarsaldi. Incidentele baten en lasten Er is geen eenduidige definitie van incidentele baten en lasten. De vuistregel is dat baten en lasten die zich maximaal drie jaar voordoen als incidenteel beschouwd worden.
Dit in tegenstelling tot structurele baten en lasten die zich jaarlijks voordoen. Het onderscheid is van belang om te kunnen bepalen of een (meerjaren)begroting materieel in evenwicht is, waarbij de structurele lasten gedekt worden door structurele baten en dus niet door incidentele baten. In de (meerjaren)begroting 20242027 van de ABG-organisatie worden, indien van toepassing, incidentele lasten gecompenseerd door incidentele baten. Activa en desinvesteringen De activa en kredieten voor bedrijfsvoeringsactiviteiten die dateren van vóór de ambtelijke fusie, zijn destijds niet overgegaan naar de ABG, omdat de fiscale consequenties niet helder waren en omdat de ABG niet beschikte over voldoende liquiditeiten. De ABG-organisatie betaalt in plaats daarvan nu een huurvergoeding aan de gemeenten voor het gebruik van de activa. De huurvergoeding is gebaseerd op de begrote kapitaallasten (rente en afschrijving) in de betreffende gemeente. Omdat de bedrijfsvoering van de drie gemeenten door de ABG wordt uitgevoerd, heeft het vanuit praktisch en beheersmatig oogpunt de voorkeur ook de investeringen op het gebied van bedrijfsvoering op te nemen in de begroting van de ABG. In bijlage D presenteren we een Meerjareninvesteringsplan. Naast investeringen op het gebied van ICT betreft dit voor het overgrote deel investeringen in materieel voor de buitendienst van de afdeling Openbare Ruimte.
Desinvesteringen in de bedrijfsvoering ontstaan op het moment dat door bedrijfsmatige keuzes huidige investeringen vervroegd moeten worden afgeschreven. Wij stellen voor dat we hiervoor een afzonderlijke business case opstellen op het moment dat dit gaat spelen. De beslissing ligt bij het bestuur van de ABG. Zij zijn hier echter wel gebonden aan de financiële kaders. Dit betekent dat een desinvestering mogelijk terugverdiend moet worden.
Begroting 2024 ABG-organisatie
24
Bijlagen Bijlage A: Indicatoren BBV Het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) schrijft voor dat gemeenten en gemeenschappelijke regelingen een basisset van beleidsindicatoren opnemen in de begroting. Het doel hiervan is om de begrotingen inzichtelijker te maken en een betere onderlinge vergelijkbaarheid van begrotingen mogelijk te maken. Hieronder presenteren we de verplichte beleidsindicatoren die voor de ABG-organisatie van toepassing zijn. Voor de berekening van de cijfers per 1.000 inwoners zijn de inwoneraantallen van de gemeenten Alphen-Chaam, Baarle-Nassau en Gilze en Rijen bij elkaar opgeteld. 1
Formatie (excl. inhuur)
Definitie Eenheid
Aantal fte ambtelijke organisatie per 1 januari T-1 volgens formatieplan gedeeld door het gezamenlijk aantal inwoners van de AGB-gemeenten x 1.000 Aantal fte per 1.000 inwoners
Bron
Eigen gegevens
Realisatie
Realisatie
Realisatie
Realisatie
Begroot
Begroot
2019
2020
2021
2022
2023
2024
7,2
7,2
7,5
7,6
7,7
7,6
Toelichting: de lichte daling in 2024 is vooral het gevolg van een kleine stijging van het inwoneraantal in de ABG-gemeenten. De begrote formatie is ten opzichte van 2023 namelijk nagenoeg gelijk gebleven. 2
Bezetting
Definitie
Eenheid
Het werkelijk aantal werkzame fte per 1 januari T-1 (inclusief eventuele boventallige medewerkers) gedeeld door het gezamenlijk aantal inwoners van de AGB-gemeenten x 1.000 Aantal fte per 1.000 inwoners
Bron
Eigen gegevens
Realisatie
Realisatie
Realisatie
Realisatie
Begroot
Begroot
2019
2020
2021
2022
2023
2024
6,5
6,8
7,2
7,6
7,2
7,9
Toelichting: ten opzichte van 2023 is de begrote bezetting in 2024 gestegen; belangrijkste oorzaak hiervan zijn de buurtsportcoaches, die in dienst zijn gekomen van de ABG-organisatie. 3
Apparaatskosten
Definitie
Eenheid
Alle noodzakelijke financiële middelen voor de uitvoering van organisatorische zaken (salarissen, organisatie-, huisvestings-, automatiseringskosten, materiële kosten etc.) gedeeld door het gezamenlijk aantal inwoners van de AGB-gemeenten Kosten in euro’s per inwoner
Bron
Eigen begroting
Realisatie
Realisatie
Realisatie
Realisatie
Begroot
Begroot
2019
2020
2021
2022
2023
2024
€ 637
€ 646
€ 853
€ 911
€ 865
€ 1.008
Toelichting: de stijging t.o.v. de begroting 2023 is met name het gevolg van de ontwikkelingen vanuit de Kaders 2024, extra opdrachten en budgetoverhevelingen van gemeenten naar de ABG-organisatie. Begroting 2024 ABG-organisatie
25
4
Externe inhuur
Definitie
Kosten inhuur externen, gedeeld door de totale loonsom + kosten inhuur externen x 100%
Eenheid
Percentage van de totale loonsom + kosten inhuur externen
Bron
Eigen begroting
Realisatie
Realisatie
Realisatie
Realisatie
Begroot
Begroot
2019
2020
2021
2022
2023
2024
13,0 %
12, 0%
16,6 %
21,0%
3,0 %
5,3%
Toelichting: de begrote kosten wijken sterk af van de gerealiseerde kosten omdat we in de begroting alleen inhuurbudget ramen voor vervanging bij langdurige ziekte en tijdelijke capaciteit voor extra taken, terwijl we in werkelijkheid ook personeel inhuren voor vacatures, projecten en extra opdrachten. Op basis van het gemiddelde van de afgelopen 5 jaar verwachten we voor 2023 en 2024 uit te komen op een percentage van 15%. In de grafiek presenteren we de werkelijke percentages en het gemiddelde percentage over de afgelopen 5 jaar. De dekking voor extra inhuur werd gevonden in vacaturegelden en inkomsten (bijv. leges) bij de drie gemeenten.
Externe inhuur 25%
20% 15% 10% 5% 0% 2018
2019
2020
Percentage werkelijk
2021
2022
Percentage gemiddeld
5
Overhead
Definitie Eenheid
Overheadkosten gedeeld door totale lasten x 100%. Zie voor een specificatie het overzicht dat is opgenomen in bijlage B. Percentage van de totale lasten
Bron
Eigen begroting
Realisatie
Realisatie
Realisatie
Realisatie
Begroot
Begroting
2019
2020
2021
2022
2023
2024
30,9 %
30,4 %
31,7 %
38,6%
39,4 %
38,7%
Toelichting: door een wijziging in de verdeling van de kosten daalt het overheadpercentage met 0,7% ten opzichte van 2023.
Begroting 2024 ABG-organisatie
26
Bijlage B: Overhead en tarieven Overhead Overheadkosten zijn alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. In onderstaand overzicht is aangegeven hoe het opslagpercentage voor overhead berekend wordt in het uurtarief: Bedragen x € 1.000 Productief Indirect 185 3.346 138 4.817 748 3.385 135 2.704 135 5.272 242 2.449 443 965 1.607 94 1.899 235 3.164 23.267 8.696
Salariskosten Directie / Algemeen Ruimtelijke ontwikkeling Openbare ruimte Veiligheid en vergunningen Sociaal beleid Sociaal uitvoering Dienstverlening Informatie, innovatie en ICT Financiën en control Intern advies en ondersteuning Subtotaal salarissen
Totaal 185 3.484 5.565 3.520 2.838 5.514 2.893 2.571 1.992 3.399 31.964
Overige personeelslasten Personeel gerelateerde kosten Tijdelijke vervanging / inhuur Uitbesteding Huisvesting ICT Facilitair Materieel Aanvullende kosten Subtotaal overig
184 984 1.812 1.008 1.093 4.579 1.068 805 1.238 12.771