SB24.01.03B Concept Uitvoeringsprogramma Sociaal Domein 2024

2024

uitvoeringsprogramma

Uitvoeringsprogramma Sociaal Domein 2024

Indeling in leeftijdsfasen

1. Inleiding Voor u ligt het uitvoeringsprogramma Sociaal Domein 2024 van de gemeente Asten. Dit 3e uitvoeringsprogramma hoort bij het beleidsplan Sociaal Domein Asten 2022-2027. Dit plan omschrijft onze inzet op activiteitenniveau. De activiteiten, inclusief resultaten ervan, dragen bij aan de 6 pijlers uit het beleidsplan. De 6 pijlers vormen samen onze visie op het sociaal domein: 1. 2. 3. 4. 5. 6.

Kansen voor iedereen Sterke, sociale omgeving Gezondheid en vitaliteit Financieel gezond Samen met elkaar Ondersteuning & voorzieningen

We voeren de thema’s uit het uitvoeringsprogramma uit naast en/of geïntegreerd met reguliere, doorlopende werkzaamheden. Dit bestaat onder andere uit wettelijke taken, bestaand beleid en afspraken met samenwerkingspartners. Het faciliteren van het Sociaal Netwerk Asten, de samenwerking met onze verbonden partijen zoals GR Peelgemeenten, GGD Zuid-Oost-Brabant en Senzer hoort ook tot de reguliere taken, net als de uitvoering van het herijkte Sportakkoord, gebruik van data enzovoort. In dit uitvoeringsprogramma zijn de belangrijkste trends en ontwikkelingen van dit moment opgenomen. Deze trends en ontwikkelingen bepalen ook welke activiteiten we in 2024 oppakken.

Proces: wensen en bedenkingen We leggen het concept uitvoeringsprogramma 2024 voor wensen en bedenkingen voor aan de Commissie Samenleving en Bestuur in januari 2024. Het college van burgemeester en wethouders stelt daarna het uitvoeringsprogramma vast. De wensen en bedenkingen van de Commissie Samenleving en Bestuur worden hierin meegenomen. Dit uitvoeringsplan beschrijft welke activiteiten we kunnen uitvoeren en wat nog niet. De activiteiten die in rood weergegeven zijn kunnen (nog) niet binnen de huidige capaciteit en/of met de huidige financiële middelen uitgevoerd worden, maar zouden wel een goede bijdrage kunnen leveren aan het behalen van de doelen uit het beleidsplan. Als het uitvoeringsprogramma 2024 in de commissie Samenleving en Bestuur voor wensen en bedenkingen behandeld wordt, kan de commissie de in rood beschreven activiteiten meer prioriteit geven. In dat geval zal de commissie dan keuzes moeten maken over de prioritering ten opzichte van andere onderwerpen en de inzet van financiële middelen.

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

2

2. Trends & ontwikkelingen In Nederland hebben we te maken met trends en ontwikkelingen op het gebied van o.a. migratie, vergrijzing, schuldenproblematiek, wonen, krapte op de arbeidsmarkt en een toenemende complexiteit van de samenleving.

Opvang Oekraïne Sinds maart 2022 vangen we in Asten ontheemden uit Oekraïne op, zowel op gemeentelijke locaties als bij particulieren. Dit vraagt inzet van diverse collega’s, ook binnen het sociaal domein. Het uitkeren van leefgeld, ondersteuning vanuit Onis Welzijn, onderwijs en het contact onderhouden met de opvanglocaties zijn voorbeelden van de taken die worden verricht. Ook in 2024 is deze inzet nodig. Opvangcrisis asielzoekers Landelijk is er door verschillende factoren in 2022 een tekort aan asielopvangplekken ontstaan, dat nog steeds niet is opgelost. Eén van de oorzaken is dat er te veel statushouders (mensen die erkend vluchteling zijn en eigenlijk al in een gemeente gehuisvest hadden moeten worden) lange tijd in asielzoekerscentra blijven wonen. De gemeente Asten voldoet aan de opgelegde taakstelling rondom het huisvesten van statushouders. Daarnaast onderzoeken we samen met het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) de mogelijkheid om asielopvang te organiseren zoals beschreven in de kaders asielopvang wat door de gemeenteraad is vastgesteld. Asielopvang die past binnen de Astense samenleving en aansluit bij de behoeftes van de mensen die er verblijven.

Financiële gezondheid Het aantal huishoudens dat in Nederland in armoede leeft neemt sinds 2020 weer toe. Begin 2020 raakten mensen door de coronapandemie hun baan kwijt, verdienden minder of werden langdurig ziek door de coronapandemie. Ondanks economisch herstel in 2021, bracht 2022 nieuwe problemen voor inwoners met een laag inkomen door de stijgende inflatie in Nederland. In 2022 was er de oorlog in Oekraïne. Deze oorlog heeft tot een enorme stijging van de voedsel- en energieprijzen geleid. Deze maatschappelijke ontwikkelingen hebben invloed op de koopkracht van onze inwoners. Dit kan leiden tot financiële problemen en tot meer armoede. Ook onze partners zoals Stichting Leergeld, Stichting Voedselbank en Onis Welzijn (schuldhulpverlening) delen deze zorgen en signalen. Armoede is een complexe sociale kwestie die verweven is met diverse maatschappelijke factoren. Hoewel de gemeente Asten geen apart armoedebeleid heeft is er zeker aandacht voor het thema. Vanuit ons integrale beleidsplan is het verweven met de pijler financiële gezondheid. Vanuit preventie en voorliggend veld zetten we als gemeente samen met onze welzijnspartners in op vroegsignalering en gerichte interventies.

Trends & ontwikkelingen

Migratie De Nederlandse samenleving laat een toename in culture diversiteit zien. De trend van de afgelopen vijftig jaar zet door waarbij meer mensen immigreren dan emigreren. Op gebied van migratie houden we ons als gemeente Asten bezig met de opvang, huisvesting en maatschappelijke inclusie en participatie van onder andere: Oekraïners, asielzoekers, statushouders en arbeidsmigranten.

Arbeidsmigranten Volgens het CBS kwamen er in 2021 57.000 personen naar Nederland met als hoofdreden arbeid. Hoeveel arbeidsmigranten er momenteel in Nederland en in het bijzonder in Asten verblijven is lastig om in te schatten omdat een goede registratie ontbreekt. De behoefte aan arbeidskrachten neemt landelijk en ook in Asten toe, onder andere vanwege de economische groei en de vergrijzing. In 2023 is er een ‘Toekomstbeeld Huisvesting Arbeidsmigranten in de gemeente Asten’ gemaakt. Hierin is ook aandacht voor het bevorderen van de maatschappelijke participatie van arbeidsmigranten.

3

Wonen en de toekomst Mensen blijven langer thuis wonen en we wonen met steeds meer mensen in Nederland. Dit heeft zo zijn weerslag op het woningaanbod en de sociale huur. We merken in Asten dat de huurwoningmarkt stagneert. Het aanbod is té gering en tegelijkertijd neemt de vraag toe. Ook zijn er steeds meer mensen die met urgentie geplaatst moeten worden. Dit maakt het voor de ‘reguliere’ woningzoekende steeds moeilijker om in Asten in aanmerking te komen voor een huurwoning. Een dak boven je hoofd is een basisvoorwaarde om verdere stappen in het leven te kunnen maken. Als deze basis niet goed is, kan dit voor verdere problematieken in iemands leven zorgen. We merken dat we, om deze problematiek goed aan te kunnen pakken, steeds meer samen willen werken met team Ruimte. We werken samen met team Ruimte en met onze woningbouwcorporaties aan een volkshuisvestelijk programma. Het

gegeven dat we het langer thuis wonen mogelijk moeten maken, het zorgstelsel minder moeten belasten en willen zorgen dat mensen met een beperking volop mee kunnen doen in de samenleving, maakt dat we vanuit dit programma aan de slag zullen gaan met bijvoorbeeld (pre)mantelzorgwoningbeleid. Grijze druk De samenstelling van onze samenleving verandert. Het CBS verwacht dat Nederland in 2040 zo’n 4,7 miljoen 65+’ers kent, waarvan 1/3 ouder is dan 80 jaar. Ook het aantal alleenwonende 75-plussers, het aantal kinderloze ouderen en chronisch zieken (onder wie mensen met dementie) zal stijgen (VNG, 2021). In Asten blijft sprake van een fors hoge grijze druk (het aantal inwoners van 65 jaar en ouder afgezet tegen het aantal inwoners van 20 tot 65 jaar). We hebben te maken met een dubbele vergrijzing; het aantal ouderen groeit terwijl ook de gemiddelde leeftijd steeds hoger komt te liggen. Dit veroorzaakt een groter beroep op ondersteuning.

2023

Regio

te verwachten grijze druk

Percentage

Nederland

35,0 %

Asten

43,7%

Deurne

41,9%

Someren

37,0%

Laarbeek

42,4%

Gemert-Bakel

37,4%

Trends & ontwikkelingen

Arbeidsmarkt In diverse sectoren is een tekort aan personeel. In het sociaal domein is dit ook merkbaar, denk hierbij bijvoorbeeld aan het tekort aan mensen binnen het leerlingenvervoer, huishoudelijke ondersteuning, kinderopvang, zorgaanbieders, welzijnsorganisaties en docenten Nederlands als tweede taal. Als we als gemeente hierin iets kunnen betekenen, bijvoorbeeld in communicatieve zin, dan faciliteren we hierin. Verder denken wij altijd mee in creatieve oplossingen en altijd met het oog voor de inwoner voorop. Er zijn diverse regionale ontwikkelingen die zich inzetten voor het thema arbeidsmarkttekorten waar wij als Asten aan deelnemen. Dit is bijvoorbeeld het regionaal arbeidsmarktplan Helmond-De Peel en de arbeidsmarktstrategie die is geïnitieerd door de Peelgemeenten samen met de GR Peelgemeenten. Ook in het jaar 2024 gaan we als gemeente kijken hoe we flexibel, integraal en efficiënt met de inzet van onze mensen om kunnen gaan.

4

Trends & ontwikkelingen

Veranderende samenleving Met de veranderingen in samenstelling van onze samenleving, ontstaan er ook grotere verschillen in levensstijl en opvattingen. Als gemeente Asten willen wij bijdragen aan een inclusieve samenleving die recht doet aan deze verschillen in levensstijl en opvattingen. Wij willen dat iedere inwoner mee kan doen in de samenleving. En dat we als gemeente Asten dus oog hebben voor de belangen van bijvoorbeeld ouderen, inwoners met een beperking, inwoners met weinig financiële middelen of schulden, inwoners met een migratieachtergrond en inwoners die behoren tot de Sinti gemeenschap. Dit doen we, samen met de mensen om wie het gaat, door het uitvoeren, concretiseren en ontwikkelen van integraal beleid en uitvoering. Een andere ontwikkeling die past binnen onze veranderende samenleving is de ‘maakbare’ samenleving, we streven steeds meer naar een ideale samenleving waarin we steeds minder tegenslagen accepteren. Een ontwikkeling die dit tegen wil gaan is “normaliseren”. De gemeente Asten ondersteunt deze ontwikkeling en past dit als een referentiekader toe in hetgeen wat we doen voor onze inwoners. Verschillen mogen er zijn en niet alle tegenslagen en problemen zijn met zorg en ondersteuning tegen te gaan.

5

3. Nieuwe taken en ontwikkelingen vanuit het rijk

Integraal Zorgakkoord (IZA) Parallel aan de beweging die in de Peelregio is ingezet, is landelijk de urgentie om de zorg te transformeren in een stroomversnelling geraakt. In het najaar van 2022 werd het Integraal Zorgakkoord (IZA) getekend door het ministerie van VWS en 13 partijen in de zorg, waaronder de VNG. Het IZA zet stevig in op regionale en domeinoverstijgende samenwerking. In het IZA is o.a. afgesproken dat partijen (met de gemeenten en zorgverzekeraar als initiatiefnemer) vóór 1 juli 2023 en 1 januari 2024 respectievelijk regiobeelden en concrete regioplannen opstellen, waarin zij de nodige transformaties beschrijven met als doel de integrale gezondheidszorg in de regio te waarborgen. Ook vraagt het IZA om een uitwerking van regionale governance.

Hervormingsagenda Jeugd De Hervormingsagenda Jeugd moet een wezenlijke bijdrage leveren aan de vervolmaking van de transformatie die in 2015 is gestart met als doel betere en effectievere hulpverlening binnen een financieel beheersbaar stelsel. Het ministerie van VWS, zorgaanbieders, cliënten(vertegenwoordigers), professionals en de VNG hebben samen de Hervormingsagenda Jeugd 2023-2028 opgesteld. De hervormingsagenda bevat een groot pakket aan afspraken en ook een aantal voorstellen tot wetsaanpassing. Als gemeente Asten trekken wij, voor implementatie, op met alle Peelgemeenten, de GR Peelgemeenten en een 10 voor de jeugd (inkoopregio jeugdhulp). Wetsvoorstel spreiding asielopvang De (demissionaire) regeringspartijen zijn het eind 2022 eens geworden over het Wetsvoorstel ‘Wet gemeentelijke taak mogelijk maken asielopvangvoorzieningen’ (‘spreidingswet’). Deze wet moet ervoor zorgen dat de asielopvangplekken meer verspreid over het land komen en dat iedere gemeente een taakstelling krijgt op basis van inwoneraantal. Op het moment van schrijven van dit uitvoeringsprogramma moet de wet nog worden behandeld worden door de Eerste Kamer.

Nieuwe taken en ontwikkelingen vanuit het rijk

Peel Duurzaam Gezond (PDG) De VNG en zorgverzekeraars Nederland hebben in het voorjaar van 2019 afspraken gemaakt over structurele samenwerking in de regio’s. In eerste instantie is hiermee door een afvaardiging van gemeenten en zorgverzekeraar CZ (als marktleider zorgverzekeraar in de regio Zuidoost Brabant) een begin gemaakt. In het voorjaar van 2021 is bestuurlijk besloten om de regio op te splitsen in een Peelregio (Helmond en de 5 Peelgemeenten) en een regio Eindhoven (15 gemeenten). In de Peelregio heeft Peel Duurzaam Gezond (PDG) eind 2020 de handschoen voor de samenwerking in de Peelregio opgepakt. PDG was, tot voorkort, een samenwerkingsverband van zorg- en welzijnsorganisaties. Verschillende partijen (zoals de GR Peelgemeenten) zijn begin 2022 aangehaakt op de werkstructuur. Inmiddels is er een regiobeeld en -visie gemaakt voor de regio Helmond- de Peel en zijn een zestal uitdagingen voor onze regio benoemd.

6

4. Toekomstbestendigheid van het sociaal domein

Toelichting Zoals benoemd: de toekomstbestendigheid van het sociaal domein staat onder druk. De vraag naar zorg en ondersteuning groeit, terwijl de budgetten niet meer voldoende toereikend zijn voor de toenemende vraag. Ook wet- en regelgeving en de noodzaak om meer in te zetten op een integrale samenwerking maken het werk complexer. Eén van de belangrijkste redenen is de toenemende vergrijzing, wat leidt tot een grotere vraag naar zorg- en welzijnsdiensten. Vergrijzing zorgt voor een hogere druk op de zorg. Daarnaast zorgt het er ook voor dat het aantal werkenden ten opzichte van het aantal niet-werkenden afneemt. Er zijn dus steeds minder mensen die (beroepsmatig) kunnen zorgen voor een groeiende groep zorgbehoevenden. Ook de vraag naar zorg en medewerkers binnen de jeugdzorg stijgt al jaren. Jeugdzorg Nederland stelt dat er in 2020 door ongeveer 12,5% van de jongeren gebruik werd gemaakt van een vorm van jeugdzorg. Het jeugdzorgstelsel kent lange wachtlijsten en hoge kosten. Niet voor niets is in 2023 het Rijksprogramma; Hervormingsagenda Jeugd 2023 -2028 gestart. Deze

agenda heeft als doel de knelpunten in de jeugdzorg structureel aan te pakken en het jeugdzorgstelsel financieel houdbaar te maken voor de toekomst. Deze combinatie van factoren legt een zware belasting op het sociaal domein. Een significante toename van de vraag naar zorg- en welzijnsdiensten kan resulteren in overbelasting van het systeem, met mogelijk langere wachttijden en verminderde kwaliteit van dienstverlening. Financiële beperkingen kunnen leiden tot budgettaire uitdagingen, waardoor het lastig wordt om alle benodigde voorzieningen te handhaven. Sociaal werkers en professionals kunnen ook geconfronteerd worden met een hogere werkdruk, en de noodzaak om flexibel om te gaan met steeds complexere situaties. Het is van belang om deze gevolgen aan te pakken om de doeltreffendheid en veerkracht van het sociaal domein te waarborgen. Het benadrukt de noodzaak om strategieën en beleid te ontwikkelen die het sociaal domein veerkrachtiger maken. Het vinden van duurzame oplossingen en het aanpassen aan veranderende omstandigheden zijn cruciaal om de toekomstbestendigheid te waarborgen. Vertaling naar de gemeente Asten De ontwikkelingen op rijksniveau en regionaal niveau (bijvoorbeeld vanuit GR Peelgemeenten, GGD en Senzer) worden door de gemeente Asten uitdrukkelijk gevolgd en hierop wordt ook geanticipeerd.

Als gemeente zijn we van mening dat, om deze druk het hoofd te kunnen bieden, het essentieel is om regionaal en lokaal in te zetten op innovatieve en duurzame oplossingen die de kwaliteit waarborgen en tegelijkertijd de kosten beheersbaar houden. Hierbij kan worden gedacht aan: de inzet van data (grip op kosten en sturing), digitalisering, preventie, vroegsignalering, integrale samenwerking en efficiëntere dienstverlening.

Toekomstbestendigheid van het sociaal domein

In het voorgaande hoofdstuk zijn de trends, taken en ontwikkelingen beschreven. Het is belangrijk om oog te hebben voor de trends en ontwikkelingen binnen het sociaal domein omdat het context geeft aan waarom er bepaalde (politiek/bestuurlijke) keuzes gemaakt worden in de huidige tijdsgeest. De druk op de toekomstbestendigheid van het sociaal domein vormt een grote uitdaging de komende jaren op lokaal, regionaal en landelijk niveau. Dit gaat over het vermogen van het gehele sociaal domein om enerzijds effectief te functioneren en te voldoen aan de behoeften in de samenleving in de toekomst en anderzijds financieel houdbaar te zijn voor de toekomst.

7

Hieronder zijn twee van bovenstaande thema’s nader toegelicht:

Versterken preventie en signalering De gemeente Asten zet breed in op preventie. Dit doet de gemeente op verschillende manieren zoals onder andere de inzet van welzijnsorganisaties in het voorliggend veld. De activiteiten van de welzijnspartners die actief zijn in het voorliggend veld zijn gericht op een toename van het welbevinden en sociale activering van inwoners. Dit kan preventief werken door tijdige voorlichting en een passend activiteitenaanbod, maar is tegelijkertijd ook een goede mogelijkheid om tijdig signalen op te vangen en te helpen met vraagstukken. Ook zet de gemeente zich in op preventie rondom sport en bewegen, gezondheid en sociale basis. Preventie zien wij niet alleen als een onderdeel van de dienstverlening van onze welzijnsorganisaties maar iets wat integraal gedragen moet worden. De gemeente Asten zet de komende jaren in op het versterken van preventie bijvoorbeeld door middel van: publiek-private samenwerking met bedrijven binnen de gemeente, onze eigen dienstverlening binnen de gemeente, inwoners(initiatieven) en het voorliggend veld met daarin bijvoorbeeld het collectief aanbod. Thema’s zoals normaliseren, zelfsturing, lokale inclusie, integrale samenwerking en het thema kansrijke start zijn hier onlosmakelijk mee verbonden.

Toekomstbestendigheid van het sociaal domein

Grip en sturing over het sociaal domein In Asten zien wij een toename in zorgvraag en een toename van kosten (met name binnen de jeugdwet). Dit versterkt de noodzaak om weloverwogen te beslissen. Data zijn hierbij essentieel. Die biedt bijvoorbeeld inzicht in de huidige en verwachte omvang en kosten en duiding van de oorzaken van de kosten zoals deze zijn. Het is daarnaast belangrijk om zicht en grip te hebben op de zorgvraag en -behoeften van de eigen inwoners. De afgelopen jaren is er steeds meer zicht gekomen op de ontwikkelingen en daarbij behorende kosten binnen het sociale domein. We werken inmiddels structureel met data (o.a. vanuit BI-tool) en blijven ons verder ontwikkelen in het gebruik daarvan in samenwerking met GR Peelgemeenten (informatie gedreven werken is één van de programma’s van de koersagenda). We zijn in staat om de kosten inzichtelijk te maken, in de wetenschap dat het niet altijd te beïnvloeden is. Op basis van cijfers en andere data maken we analyses en prognoses. Door het nauwgezet volgen van trends en ontwikkelingen in de maatschappij, het verloop van cliëntaantallen en bijbehorende indicaties en uitgaven, zijn wij in staat om reëel te begroten, bij te sturen, en beleid op te stellen dat past bij de ontwikkelingen.

8

5. Financiën

Financiën

De begroting vormt het financiële kader voor het sociaal domein. De begroting komt tot stand op basis van informatie die beschikbaar is uit het verleden op basis van data. Hierbij worden maatschappelijke ontwikkelingen in onze gemeente, in de regio en op landelijk niveau zoals beschreven in de vorige paragraaf, meegenomen. Het stijgen van lonen en prijzen is ook een ontwikkeling die van invloed is op de begrootte kosten. Dit alles leidt tot een prognose voor de uitgaven, zowel lokaal als regionaal. Zoals in dit uitvoeringsprogramma opgenomen is, blijven we inzetten op het houden van zo optimaal mogelijke grip en zicht. Een sterke verbinding met het lokale, voorliggende veld is hierbij van groot belang. We streven naar kwalitatieve zorg en ondersteuning met daarbij zo laag mogelijke kosten. In hoofdstuk 7 staan de activiteiten, die opgenomen zijn in de begroting 2024. Een gedeelte van de kosten voor deze activiteiten bestaan uit ureninzet van medewerkers. Vanuit het rijk ontvangen we incidentele gelden voor de uitvoering van het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) en het onderwijsachterstandenbeleid via een brede specifieke uitkering (SPUK).

9

6. Communicatie

• Bij alle acties uit het uitvoeringsprogramma overwegen we wat er gecommuniceerd wordt. Hierbij maken we een afweging ten aanzien van de beschikbare mediakanalen. Belangrijk hierbij is dat er zowel digitaal als op papier gecommuniceerd moet worden. Daarbij is aandacht voor doelgroepen zoals o.a. laaggeletterden, anderstaligen en mensen met een beperking. • Het Sociaal Team Asten heeft een eigen website. In 2023 is een nieuwe website gelanceerd welke actuele informatie geeft en een bijdrage levert aan de laagdrempelige bereikbaarheid van het Sociaal Team Asten. Deze website voldoet aan de eisen voor digitale toegankelijkheid. Naast de communicatie op de website wordt op social media gewerkt aan de bekendheid van het Sociaal Team Asten. Dat doen we bijvoorbeeld door het plaatsen van berichten en filmpjes. Er komt een plan voor verdere communicatie via social media.

•  Periodiek informeren we de gemeenteraad over de resultaten in het sociaal domein. Hierbij geven we weer wat de voortgang is van de acties, benoemd in dit uitvoeringsprogramma, maar ook over het zogenaamde reguliere werk. Naast de memo’s wordt de raad, indien nodig en gewenst, ook middels een presentatie geïnformeerd door ons of door een samenwerkingspartner. Er worden regionale raadsbijeenkomsten gepland waarvoor de gemeenteraadsleden uit Asten uitgenodigd worden, bijvoorbeeld georganiseerd door Senzer en de GR Peelgemeenten. • We gaan bij inwoners toetsen of onze communicatie onze boodschap overbrengt. Hierbij hebben we speciale aandacht voor de begrijpelijkheid van onze communicatie voor laaggeletterden, anderstaligen en mensen met een beperking.

Communicatie

Communiceren over wat we doen is van groot belang, zowel met onze inwoners als met onze samenwerkingspartners. We laten zien wat we doen, hoe we dit doen en welke resultaten we bereiken. Dat doen we in begrijpelijke taal en op verschillende manieren, afgestemd op de doelgroep en de boodschap. Wat gaan we doen:

10

Activiteiten kkeling

Kansen voor iedereen

Financieel gezond

Sterke, sociale omgeving

Samen met elkaar

Gezondheid & vitaliteit

Ondersteuning & voorzieningen

In 2024 wil de gemeente Asten het sociaal domein versterken door in te zetten op activiteiten binnen de volgende thema’s:

1.

Taalontwikkeling

2.

Informatiegedreven werken

3.

Levensgebeurtenissen

4. Gezondheid en bewegen 5.

Jeugd en onderwijs

6.

Meedoen

7.

Normaliseren

8.

Financieel Gezond

9.

Sociaal domein en veiligheid

10. Wonen 11.

Samenwerking

12. Doorontwikkeling Sociaal Team Asten

Activiteiten 2024

Elk jaar kijken we met de afdeling Sociaal Domein vooruit. Welke activiteiten staan er gepland voor het volgende jaar? Wat mogen de inwoners van de gemeente Asten verwachten vanuit het sociaal domein? In 2024 worden er bepaalde activiteiten voortgezet en er zullen een aantal nieuwe activiteiten opgestart worden. We houden rekening met trends, ontwikkelingen en uitdagingen binnen het sociaal domein. Dit uitvoeringsplan is een kader maar biedt ruimte en flexibiliteit indien nodig.

11

1. Taalontwikkeling

Toelichting

Resultaten

In Nederland hebben zo’n 1,8 miljoen mensen tussen de 16 en 65 jaar moeite met lezen,

•

schrijven, rekenen en/of digitale vaardigheden. Dat is ongeveer 1 op de 6 Nederlanders. In Asten gaat het om zo’n 2.000 mensen. Zij behalen niet het niveau dat ze nodig hebben om

doen om dit tegen te gaan. •

Meer inzet door organisaties die veel laaggeletterden tegenkomen om hen door te verwij-

•

Hogere deelnamegraad informeel en formeel aanbod door volwassenen met Nederlands

mee te kunnen doen in de samenleving. Ook onder jongeren zien we een toename van het aantal leerlingen dat onvoldoende taalvaardig is. Belangrijk is daarom dat kinderen van jongs

Meer bewustzijn onder inwoners over het bestaan van laaggeletterdheid en wat zij kunnen

zen naar ondersteuning en cursussen.

af aan taalprikkels krijgen aangeboden en dat zij tijdens hun verdere ontwikkeling voldoende

als eerste taal.

gestimuleerd worden om te lezen. Onvoldoende taal- en digitaal vaardig zijn heeft grote gevolgen. Zeker in een samenleving die steeds ingewikkelder wordt. Onderzoeken tonen aan dat als mensen beschikken over basisvaardigheden, zij beter in staat zijn om actief mee te doen in de samenleving. Ze voelen zich gezonder en zijn ook beter in staat om regie te voeren over de eigen gezondheid. Ze vergroten hun kansen op de arbeidsmarkt, leven minder vaak in armoede en verkleinen het risico op problematische schulden.

Kosten •

Vanaf 2024 wordt het ouderprogramma betaald vanuit de specifieke uitkering gemeente-

•

Cursussen om laaggeletterdheid onder volwassenen tegen te gaan worden bekostigd uit

lijk onderwijsachterstandenbeleid. middelen vanuit de Wet Educatie en Beroepsonderwijs.

Wat gaan we doen? We zetten samen met onze partners in op een doorgaande leerlijn qua taalvaardigheden en digitale geletterdheid. Deze doorgaande leerlijn doorkruist elke levensfase. We richten ons hierbij op zowel volwassenen als ook op jongeren en kleine kinderen. De concrete activiteiten voor kinderen en jongeren zijn verweven met het onderdeel “jeugd en onderwijs”. Met betrek-

Samenwerkingspartners Scholen, kinderdagverblijven, Zorgboog/GGD, Bibliotheek Helmond-Peel, Onis Welzijn, ROC ter AA, Stichting Lezen en Schrijven, lokale coalitie kansrijke start Asten, gemeente Someren, werkgevers.

king tot de doelgroep volwassenen pakken we samen met onze lokale partners laaggeletterdheid aan op basis van een gezamenlijk jaarplan. We hebben aandacht voor de doelgroep mensen die Nederlands als eerste taal hebben (NT1) hebben, omdat deze groep vaak moeilijker te bereiken is. Verder willen we kennis vergroten bij lokale organisaties (zowel maatschappelijke organisaties als commerciële bedrijven) over het belang van goed kunnen lezen en schrijven en hun informeren wat zij kunnen doen om laaggeletterden te helpen in Asten en Someren. Vooral het herkennen en doorverwijzen bij laaggeletterdheid en begrijpelijke communicatie zijn hierbij belangrijk. Tot slot zetten we in op het vergroten van bewustwording over laaggeletterdheid onder alle inwoners.

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

12

2. Informatie gedreven werken vastgesteld en geeft richting aan 3 gezamenlijke opgaven. Dat zijn “normaliseren”, “bevlo-

Toelichting

gen samenwerking rondom de inwoner” en “zakelijke samenwerking”. Dwars door alle drie

De gemeente Asten wil grip en sturing op het sociaal domein. We willen: •

handelen en sturen op basis van cijfers en feiten;

•

met kennis van zaken beslissingen nemen;

•

continu meten, handelen, leren en verbeteren;

•

effectief gebruik maken van data-analyse en de BI-tool;

•

het effect van het ingezette beleid meten.

de opgaven heen is informatiegedreven werken als vierde opgave benoemd in de koersagenda. We trekken hier gezamenlijk met de GR Peelgemeenten en de regiogemeenten in op en leren hierbij van elkaar.

prioriteit krijgen. De afgelopen jaren is er steeds meer inzicht gekomen in de ontwikkelingen en daarbij behorende kosten binnen het sociale domein. We werken inmiddels structureel met data (o.a. vanuit BI-tool) en blijven ons verder ontwikkelen in het gebruik daarvan (informatie gedreven werken). We zijn in staat om de kosten inzichtelijk te maken, in de wetenschap dat we hier niet altijd invloed op hebben. Op basis van cijfers en andere data maken we analyses en prognoses. Door het nauwgezet volgen van trends en ontwikkelingen in de maatschappij, het verloop van cliëntaantallen en bijbehorende indicaties en uitgaven, zijn wij in staat om reëel te begroten, bij te sturen en beleid op te stellen dat past bij de ontwikkelingen. Dit zorgt voor grip. Het is belangrijk om te sturen op de kosten, maar tegelijkertijd te bewaken dat de kwaliteit van ondersteuning voldoet aan onze eisen. Dit doen we samen met onze collega’s van afdeling financiën.

•

Top 10 duurste cliënten Wmo inzichtelijk maken, monitoren en hierop bijsturen.

•

Gegevensuitwisseling met het taakveld veiligheid ten behoeve van complexe problematiek.

Resultaten Er wordt gewerkt aan de opgaven uit de Koersagenda waarbij de inhoudelijke samenwerking tussen de 5 Peelgemeenten en de GR Peelgemeenten centraal staat bij bovenlokale ontwikkelingen. Kwartaalrapportages van de GR Peelgemeenten worden compacter en geven op hoofdlijnen inzicht in de ontwikkelingen. We sturen op de kosten maar tegelijkertijd bewaken we dat de kwaliteit van ondersteuning voldoet aan onze eisen. Informatiegedreven werken is hierbij steeds meer ingebed in onze reguliere manier van werken. Dat stelt ons in staat om inzicht te houden en ons beleid op te stellen en aan te passen. Ook kunnen we hierdoor duidelijker communiceren met onder andere het college van B&W en de gemeenteraad. Dit is ook onderdeel van de accountgesprekken met onze subsidiepartners.

Wat gaan we doen Accountgesprekken voeren met onze samenwerkingspartners waaraan we subsidie verlenen. Hierbij wordt nadrukkelijk ingegaan op gemaakte afspraken en het bereiken van resultaten. •

Verder ontwikkelen en registreren van ondersteuning in het voorliggend veld met onze professionals en samenwerkingspartners.

Om meer grip te krijgen en beter te kunnen sturen moet informatie gedreven werken meer

•

•

Uitgaven Wmo, Jeugd, Participatie, Bijzondere Bijstand, Minima en Schuldhulpverlening (BMS) monitoren en hierop bijsturen.

•

Top 10 duurste cliënten Jeugdhulp inzichtelijk maken en monitoren en hierop bijsturen.

•

Inzicht krijgen op en sturen op doorlooptijden en werkvoorraden van het Sociaal Team

•

Informatie aanleveren voor inkoop en contract- en leveranciersmanagement.

•

Uitvoering geven aan de Koersagenda GR Peelgemeenten 2021-2024. Deze is in 2021

Kosten Indien er behoefte is aan uitgebreidere scholing of de inzet van externe deskundigheid dan kan dat mogelijk niet binnen bestaande budgetten.

Samenwerkingspartners GR Peelgemeenten, Senzer, Onis Welzijn, LEVgroep, MEE

Asten (gebiedsteam).

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

13

3. Levensgebeurtenissen

wordt, meer levensgebeurtenissen op je pad kunnen komen. De kans op ziekte en/of beper-

Toelichting Mensen krijgen door het leven heen te maken met verschillende levensgebeurtenissen. Deze gebeurtenissen hebben impact op het leven. Het kunnen positieve en minder positieve gebeurtenissen zijn zoals de geboorte van een kind, het doormaken van een scheiding, mantelzorger worden, ouder worden of beperkt worden vanwege ziekte of overlijden. Elke verandering vraagt een mate van aanpassing van onze inwoners die er mee te maken krijgen.

king neemt toe en hun sociale omgeving kan kleiner worden, doordat ze minder mobiel zijn of door verlies van mensen in hun omgeving. Na pensionering ziet het leven er ook anders uit en kan dit invloed hebben op het informele netwerk. Met het zicht op langer zelfstandig thuis wonen wordt er van ouderen verwacht dat ze hierin verantwoordelijkheid nemen. Dit door te kijken naar vragen als: “Wat is er nodig om fijn en lang zelfstandig thuis te kunnen blijven wonen, welke mensen heb ik daarvoor nodig en is mijn woonomgeving passend (te maken)?” Om dit te realiseren is het belangrijk dat ouderen blijven meedoen in de samenleving en

Wat gaan we doen

onderdeel zijn van stevige netwerken. Voorzieningen moeten ook bijdragen om dit langer zelf-

Lokale Coalitie Kansrijke Start Ieder kind verdient de best mogelijke start van zijn of haar leven en een optimale kans op een goede toekomst. De eerste 1000 dagen van een kind zijn cruciaal voor een goede start. De

standig wonen mogelijk te maken en aansluiten bij de behoeften van ouderen. •

voor Elkaar. Met de netwerkkaart van het project maken zij hun netwerk inzichtelijk en

samenwerking tussen de organisaties die een rol spelen bij de eerste 1000 dagen van een kind

bespreken ze hoe stevig, of kwetsbaar het is. Er wordt bewustzijn gecreëerd en indien

is van groot belang. Samen willen we werken aan de best mogelijke start voor elke zwangere, elk kind, elk gezin (of leefeenheid) door het realiseren van een sluitende ketenaanpak rondom de eerste 1000 dagen van een kind. Dit betekent: signaleren, verwijzen en begeleiden van

nodig wordt ondersteuning geboden om zelfredzaam te kunnen blijven. •

is om te blijven bewegen en participeren. Vanuit overleggen weten we wat er leeft bij de

t/m 2 jaar. De lokale coalitie kansrijke start Asten is 2 jaar geleden gestart.

doelgroep.

Voor de periode 2024-2027 gaan we samen met de partners binnen de lokale coalitie een plan

•

elkaar te vinden, zijn bekend met het aanbod en verlagen met elkaar het risico op vallen

Versterken samenwerking partners lokale coalitie, samenwerking met ouders en regiona-

bij ouderen. Hiervoor stellen we een externe lokale projectcoördinator aan, vanuit het

le samenwerking;

medisch domein. Daarnaast is er een mogelijkheid om incidentele initiatieven te financie-

•

Implementeren interventies zoals ‘Nu niet zwanger’;

•

Periodiek bespreken van maatschappelijke thema’s in combinatie met deskundigheidsbevordering van professionals. In 2024 wordt een workshop over financiële gezondheid gegeven; Versterken samenwerking ‘Groot ketenoverleg Asten’ en de lokale coalitie.

ren, zoals bijvoorbeeld de cursus Doortrappen. •

In 2024 werken we aan een verdieping van de woonvisie, het uitvoeringsprogramma wonen- welzijn- zorg. Centraal staat wat er nodig is om toekomstige zorg in Asten bij mensen te kunnen leveren in hun leefomgeving. Aansluitend bij het programma Wonen, Zorg en Ondersteuning voor ouderen (WOZO) is dit zoveel mogelijk thuis zolang dit kan. Zowel woningcorporaties, als zorg- en welzijnsorganisaties als het ruimtelijk domein wor-

Ouder worden Ouder worden op zichzelf is geen levensgebeurtenis. Wel is het zo dat naarmate je ouder

min 9 mnd - 4 jaar

Het GALA-akkoord legt de nadruk op valpreventie. In 2024 brengen we het sociale- en medische domein samen en creëren we aanbod en samenhang. Professionals weten

van aanpak opstellen. In het plan van aanpak worden de volgende onderdelen uitgewerkt:

•

We bieden preventieve maatregelen aan, zodat ouderen gezond en vitaal blijven. O.a. met de seniorenverenigingen en Onis Welzijn maken we ouderen bewust wat de meerwaarde

(kwetsbare) gezinnen voor en tijdens de zwangerschap en na de geboorte, van preconceptie

•

We bereiden ouderen voor op het langer zelfstandig thuis wonen met het project Goed

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

den hierbij betrokken.

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

14

Mantelzorg

•

Het project “Goed voor Elkaar” is ondergebracht in de structurele subsidiegelden van Onis

•

Samenwerking en aanbod op het gebied van valpreventie wordt bekostigd vanuit de

Gemeente Asten is inmiddels al langere tijd bezig om tot een goed aansluitende ondersteuning voor mantelzorgers te komen. We nemen dit op in een nieuwe visie op mantelzorg en bijbeho-

Welzijn.

rende uitgangspunten. De druk op en vraag naar mantelzorgers neemt toe en we willen hierin

SPUK-GALA gelden. Het beschikbare budget is voldoende om de coördinator te bekosti-

passende ondersteuning bieden. Nadat het beleid met betrekking tot mantelzorg is vastge-

gen. Waar mogelijk bekostigen we ook incidentele initiatieven die bijdragen aan het ver-

steld volgt de stap tot implementatie. We verwachten hier in 2024 mee te gaan starten. We beginnen met de uitrol bij de professionals van Sociaal Team Asten. •

kleinen van valrisico’s. •

Het realiseren van de wonen- zorg- welzijnsvisie vraagt ureninzet van de beleidsmede-

Na vaststelling van het mantelzorgbeleid starten we met de implementatie van een werk-

werkers. Indien mogelijk en passend worden projectkosten ook vanuit de SPUK-gelden

wijze, passend bij het nieuwe mantelzorgbeleid. We bieden mantelzorgondersteuning

betaald.

vanuit een generalistische blik. Medewerkers binnen Sociaal Team Asten helpen door de

•

Inzet GALA-middelen m.b.t. mantelzorg.

mantelzorger ondersteuning te bieden rondom zijn mantelzorgtaken. Indien nodig faciliteren we scholing voor de professionals of breiden we cursusaanbod voor mantelzorger uit. Hulp die we bieden is het liefst zo laagdrempelig mogelijk.

Samenwerkingspartners GR Peelgemeenten, Senzer, GGD, Kinderopvang, Bibliotheek, Sociaal Team Asten, LEVgroep, Onis Welzijn, GR Peelgemeenten, Seniorenvereniging, zorgverleners uit het medisch domein

Resultaten •

Voor de periode 2024-2027 is met de partners, binnen de lokale coalitie kansrijke start,

•

De wonen- zorg- en welzijnsvisie is een verdieping op de omgevings- en woonvisie. Het

een plan van aanpak opgesteld. geeft richting aan de stappen die gezet moeten worden op het gebied van wonen, welzijn en zorg zodat het sociaal domein toekomstbestendig blijft, samen met de zorg- en welzijnssector. •

Mantelzorgers in Asten kunnen hun taken als mantelzorger blijven uitvoeren. Professionals rondom de zorgvrager hebben oog voor de mantelzorger, begrijpen waar hij/ zij tegenaan loopt en bieden oplossingen die passend zijn in hun dagelijks leven.

Kosten •

Vanaf 2024 worden de activiteiten t.b.v. de Lokale Coalitie Kansrijke Start bekostigd uit de SPUK-GALA gelden.

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

15

4. Gezondheid en bewegen

Toelichting Het bevorderen van een gezonde leefstijl wordt steeds belangrijker. Wij faciliteren onze inwoners hierin. Het uitgangspunt bij onze aanpak is dat de inwoner zelf de regie in handen heeft. Als gemeente willen we samen met: zorg- en maatschappelijke organisaties, scholen en (sport)verenigingen een beweging op gang te brengen waarin steeds meer aandacht wordt besteed aan bewegen, sport en gezondheid. Denk hierbij aan preventieve acties op gebied van overgewicht en obesitas. Bijvoorbeeld door omgevingen te creëren die uitnodigen om (buiten) te bewegen en omgevingen zo in te richten dat het mogelijk is om een gezonde keuze te maken.

•

Meedenken bij burgerinitiatieven op gebied van sport, bewegen en gezondheid;

•

Het herijkte sportakkoord uitvoeren;

•

Participeren in het project Toekomstbestendige binnensportaccommodatie.

•

Deelnemen aan de pilot ‘Gecombineerde Leefstijl Interventies en de Buurtsportcoach

onderwijs en kinderdagverblijven faciliteren;

Plus’. Psychische gezondheid willen we voorkomen dat zware zorginzet nodig is door een uitblijvende hulpvraag. Daarom onderzoeken we óf en welke preventieve maatregelen hiervoor mogelijk zijn. Hier betrekken

JOGG Aanpak Vanuit de JOGG Aanpak gaan we werken aan een gezonde kinderopvang- en schoolomgeving, een gezonde sportomgeving, een gezonde buurt, een gezonde vrije tijdsomgeving en een gezonde digitale omgeving. We gaan thema’s uit het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) verbinden met het Lokaal sportakkoord, het Lokaal preventieakkoord en het buurtsportcoachprogramma. We gaan binnen de JOGG Aanpak aan de slag met de GALA thema’s: terugdringen van gezondheidsachterstanden, mentale gezondheid, aanpak overgewicht en obesitas, valpreventie, de leefomgeving en welzijn op recept. Ook blijven we werken aan onderwerpen zoals (inclusief)sporten en bewegen, vitale sport- en beweegaanbieders, positieve sportcultuur, preventie rondom roken, alcohol en drugs en weerbaarheid.

wisselingen is dit in 2023 niet gebeurd en staat dit hoog op de agenda van 2024. Met de evaluatie en verkenning hopen we beter in staat te kunnen zijn psychische zorg te bieden, waardoor erger kan worden voorkomen. Welzijn op recept Een ander onderwerp waarmee we aan de slag gaan, en onderdeel is van het GALA, is Welzijn op recept. In 2024 gaat de gemeente Asten in overleg met de huisartsen en Sociaal Team Asten aan de slag met Welzijn op recept. Welzijn op Recept is een alternatief voor mensen met arts deze patiënten door naar Sociaal Team Asten. Het doel van Welzijn op Recept is het ver-

Per 1 januari 2024 aansluiten bij JOGG - Gezonde Jeugd, Gezonde Toekomst, zodat we ons kunnen inzetten voor een gezonde jeugd (0 t/m 23 jaar); Per 1 januari 2024, voor de komende drie jaren, een JOGG regisseur inzetten voor 16 uren per week. De JOGG regisseur is de aanjager en bewaker van de JOGG aanpak. Hij gaat zich onder andere bezig houden met het opstellen en uitvoeren van het plan van aanpak JOGG en die aan de slag gaat met het opzetten van de ketenaanpak Kind naar Gezonder Gewicht;

min 9 mnd - 4 jaar

we partners bij. Tegelijkertijd evalueren we de inzet van GGZ in de wijk. Vanwege personele

psychosociale klachten. In plaats van een medisch recept voor te schrijven, verwijst de huis-

Concreet betekent dit dat we:

•

De komende jaren een erkende beweegactiviteit (Het Bewegend Kind) op het primair

We vinden het belangrijk om oog te hebben voor mensen met psychische problematiek. Graag

Wat gaan we doen

•

•

hogen van het welbevinden van mensen met psychosociale problematiek die hiervoor bij de huisartsenpraktijk komen en hiervoor geen medische of psychologische behandeling nodig hebben. Mentale gezondheid jongeren Ook de mentale gezondheid van onze jongeren is een belangrijk aandachtspunt. Iedereen heeft weleens een dipje, maar 37.000 jongeren in Nederland raken hun rotgevoel heel moeilijk kwijt en krijgen last van een depressie. Daarom is de STORM aanpak in 2017 opgestart.

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

16

STORM staat voor Strong Teens and Resilient Minds. Jongeren leren dat zij zelf invloed hebben

•

Het programma ‘Een tegen Eenzaamheid’ gaat opnieuw aandacht krijgen.

op hun (negatieve) gevoelens. Zij leren hun negatieve gedachten om te buigen naar positieve

•

Continuering van de STORM aanpak t/m 2025, waarbij in 2024 ook de MBO scholen

•

We gaan in overleg met de lokale huisartsen en Sociaal Team Asten aan de slag met Wel-

gedachten, wat hen helpt in hun ontwikkeling tot gezonde volwassenen. In de regio Oost-Brabant is een samenwerking ontwikkeld waarbij scholen, GGD, jeugdhulpverlening, GGZ en

betrokken worden.

gemeenten signalen van somberheid bij jongeren snel op kunnen pikken en aanpakken. De STORM-aanpak is een gezamenlijk (preventie)programma dat de ontwikkeling van een positief

zijn op recept. •

Het versterken van de mentale gezondheid van onze jongeren. Initiatieven faciliteren of

zelfbeeld, weerbaarheid en veerkracht onder jongeren stimuleert. In 2024 en 2025 continue-

creëren waardoor ontmoeting ontstaat. Belangrijk is om deze activiteiten keer op keer

ren we het STORM programma waarbij ook MBO scholen worden betrokken.

terug te kunnen laten komen i.p.v. incidentele initiatieven opzetten.

Eenzaamheid Onvrijwillige eenzaamheid gaat gepaard met kenmerken als negatieve gevoelens van leegte, verdriet, angst en zinloosheid en met lichamelijke of psychische klachten. Eenzaamheidgevoelens kunnen invloed hebben op gezondheid, welzijn en kwaliteit van leven. Het kan voortkomen uit een gebrek aan sociale contacten (sociale eenzaamheid), maar ook met voldoende sociale contacten kan iemand zich eenzaam voelen (emotionele eenzaamheid). Ondanks dat we enkele jaren geleden actiever waren met dit onderwerp, is er op de achtergrond aandacht gebleven voor het onderwerp. In 2024 geven we zichtbaar aandacht aan dit thema, voorname-

Kosten •

De JOGG aanpak, Welzijn op recept en het STORM project worden bekostigd uit de GALA

•

Er is geen budget en capaciteit om extra te investeren op het versterken van de mentale

•

Er is geen budget en capaciteit om meer in te zetten op cultuur.

middelen gezondheid van jongeren.

lijk door ontmoetingen tot stand te laten komen. We kiezen hierbij een positieve benadering

Samenwerkingspartners

om het taboe rond eenzaamheid te doorbreken.

GGD BZO, Novadic Kentron, Onis Welzijn, LEV groep, MEE, Leef! Asten, primair en voortgezet onderwijs, sportverenigingen Ministerie van VWS, huisartsen, Sociaal Team Asten en GGZ zuidoost Brabant.

Resultaten •

Met de JOGG aanpak maken we samen de omgeving waarin kinderen en jongeren opgroeien structureel gezonder. Ons streven is dat verschillende zorg- en maatschappelijke organisaties, scholen, kinderopvang en (sport)verenigingen uit de gemeente Asten zich bij ons aansluiten, om gezamenlijk een beweging op gang te brengen waarbij steeds meer aandacht wordt besteed aan bewegen, sport en gezondheid.

•

Participeren in het project Toekomstbestendige binnensportaccommodatie.

•

Verlengen convenant Subsidiering Cultuurplein Asten-Someren 2021 t/m 2024.

•

Verlengen convenant Uniek Sporten De Peel 2022 t/m 2024.

•

We evalueren GGZ in de wijk. Sluit de inzet voldoende aan bij de hulpvragen vanuit de zorgprofessionals?

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

17

5. Jeugd en onderwijs

Toelichting

Wat gaan we doen

Jongeren in Asten moeten veilig kunnen opgroeien en zich zo goed mogelijk kunnen ontwikke-

•

De gemeente gaat 2x per jaar samen met de samenwerkingsverbanden passend onder-

len. Dit is niet altijd vanzelfsprekend. Als er thuis iets aan de hand is of als een leerling niet

wijs, de vrijstellingen en het absoluut verzuim op basis van de Leerplichtwet monitoren.

lekker in zijn vel zit, is het belangrijk dat (signalen van) problemen vroegtijdig gezien worden.

Hierbij wordt de verbinding met jeugdhulp gelegd. Indien nodig wordt een casusoverleg

Voor een deel is dat de taak van de school, maar de expertise van een gezins- en jongerencoach speelt hierbij ook een cruciale rol. Een gezins- en jongerencoach verbonden aan een school kan

gestart tussen passend onderwijs, jeugdhulp, GGD en ouders of verzorgers. •

in een vroegtijdig stadium contact opnemen met thuis en kan zo stagnatie voorkomen en/of

zet onderwijs in Deurne. Er gaan steeds meer jongeren vanuit Asten naar het voortgezet

samen met de school zorgen voor goede begeleiding van de leerling én de thuissituatie. De school en de gezins- en jongerencoach weten elkaar goed te vinden en zo wordt de juiste

We blijven aandacht houden voor de samenwerking tussen de gemeente en het voortgeonderwijs in Deurne.

•

Deelnemen aan de experimenteerregeling onderwijs-zorgarrangementen (OZA) met het

ondersteuning voor de jongere opgestart. Voorkomen moet worden dat een jongere thuis

Samenwerkingsverband Helmond – Peelland PO (primair onderwijs). De onderwijs-zorg-

komt te zitten of dat de problemen verergeren doordat er geen verbinding is tussen onderwijs

arrangementen behalen niet altijd het beoogde doel, bijvoorbeeld omdat het huidige lan-

en jeugdhulp. Een belangrijke opgave voor het onderwijs is om jongeren op te leiden voor een

delijke regelgevend kader knelt. Daarom willen gemeenten, het samenwerkingsverband

passende plaats op de arbeidsmarkt. Om zo zelfstandig mogelijk te kunnen functioneren in de

Helmond Peelland PO, onderwijs, zorgpartijen en het zorgkantoor de handen ineen slaan

maatschappij. Jongeren moeten de vereiste kennis en vaardigheden leren en voorbereid wor-

en gebruik maken van de landelijke experimenteer ruimte OZA van de Ministeries van

den op een steeds veranderende arbeidsmarkt. Na het diploma volgt een leven lang ontwikkelen.

OCW en SZW. •

Onderwijsachterstandenbeleid

Het opstellen van een flyer/folder voor ouders, leerkrachten en pedagogisch medewerkers, met uitleg over het werk van de gezins- en jongerencoach, zodat leerkrachten en

De gemeente biedt in samenwerking met de schoolbesturen voor primair onderwijs en de kinderopvangorganisaties speciale programma’s aan ter bevordering van de beheersing van de

pedagogisch medewerkers deze flyer/folder uit kunnen delen aan ouders. •

Nederlandse taal. De activiteiten zijn gericht op het voorkomen en bestrijden van onderwijs-

ning de transfer die gemaakt moet worden richting het onderwijs, en ziet er op toe dat dit

achterstanden bij kinderen in de leeftijd van 2 tot 13 jaar. Gemeenten krijgen financiële middelen van het rijk om een goed onderwijsachterstandenbeleid te voeren. Voor- en vroeg-

De gezins- en jongerencoach bespreekt (waar nodig) met het onderwijs en de hulpverleook plaatsvindt;

•

schoolse educatie (VVE) is onderdeel van het onderwijsachterstandenbeleid.

Leren van en met elkaar. Er wordt gezamenlijk casuïstiek geëvalueerd op het snijvlak van jeugdhulp en onderwijs.

•

Vanaf september 2023 is er, voor een pilotperiode van 6 maanden, een onderwijsassistent

Lokale educatieve agenda 2024-2027(LEA)

op het Voordeldonk werkzaam die ingezet wordt voor extra ondersteuning aan kinderen

De LEA is een agenda waarin de schoolbesturen voor primair onderwijs en voortgezet onder-

met een Sinti-achtergrond. Dit is een gezamenlijk initiatief van de gemeente en het

wijs, de kinderopvangorganisaties en de gemeente hun gezamenlijke opdracht voor het lokale

schoolbestuur Prodas. Doel van deze pilot is om het schoolbezoek van deze kinderen te

onderwijs- en jeugdbeleid hebben neergelegd voor de periode 2024-2027.

bevorderen. In het eerste kwartaal van 2024 wordt de pilot geëvalueerd.

Met het ondertekenen van de LEA 2024-2027 verklaren de partners dat zij op basis van gelijkwaardigheid en wederkerigheid samenwerken aan een goede basis voor optimale ontwikkelingskansen voor alle kinderen in de leeftijd van 0 tot en met 18 jaar in de gemeente Asten.

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

18

•

Vanaf het schooljaar 2023-2024 wordt het nieuwkomersonderwijs aan basisschoolleerlingen uit Asten weer in Asten aangeboden. Het is de gezamenlijke missie van de schoolbesturen Prodas en PlatOO om alle scholen in Deurne, Asten en Someren toe te rusten op het onderwijs aan nieuwkomers. In 2024 vindt er 3 keer overleg plaats tussen de schoolbesturen primair onderwijs en de DAS-gemeenten over de voortgang van het NT2 onder-

Resultaten •

ouders tijdig een passend aanbod. •

•

In 2024 wordt uitvoering gegeven aan de LEA 2024-2027.

•

Op 1 mei 2023 publiceerde het Rijk de ‘Regeling periodieke verstrekking systematische toezichtinformatie VVE en LEA’. De regeling voorziet in een verplichting voor het college van burgemeester en wethouders om jaarlijks, vanaf 2024, informatie te verstrekken over de uitvoering van de wettelijke taken voorschoolse educatie en LEA. De informatie dient verstrekt te worden op 1 april van elk kalenderjaar. De gemeente was al verplicht om jaarlijks informatie te verstrekken maar dit kon tot en met 2023 ambtelijk worden afgedaan.

•

Op 4 september 2023 heeft de themabijeenkomst ‘leerplicht en aanpak schoolverzuim’ plaatsgevonden. De gemeenten Asten, Someren en het Varendonck College hebben afgesproken om in 2024 gezamenlijk:

Door het uitdelen van een folder/flyer over het werk van gezins- en jongerencoaches, zijn ouders, leerkrachten en pedagogisch medewerkers beter op de hoogte van wat een

wijs. Daarbij zullen ook de migratieontwikkelingen worden besproken en welke invloed dit heeft op het NT2 onderwijs. Indien nodig sluit ook het voortgezet onderwijs aan.

Door de verbeterde samenwerking tussen onderwijs en jeugdhulp ontvangen jongeren/

gezins- en jongerencoach precies doet en eventueel voor hun kan betekenen. •

Door het project de Reiskoffer in te zetten, zullen uiteindelijk meer kinderen zelfstandig

•

In het eerste kwartaal 2024 is samen met het schoolbestuur Prodas de inzet van de

•

In 2024 heeft er 3 keer overleg plaatsgevonden tussen de schoolbesturen primair onder-

•

In 2024 is uitvoering gegeven aan de LEA 2024-2027.

•

In 2024 is de informatiekaart ‘schoolverzuim’ ontwikkeld en te geïmplementeerd.

•

Ouders, zijn tijdens een ouderavond op het Varendonck-College, geïnformeerd over de rol

•

Mentoren en intern begeleiders van het Varendonck-college zijn geïnformeerd over de rol

kunnen reizen en dus niet meer met de taxi naar school gaan. onderwijsassistent op het Voordeldonk geëvalueerd. wijs en de DAS-gemeenten over de voortgang van het NT2 onderwijs.

van de leerplichtambtenaar. van de leerplichtambtenaar.

•

Een informatiekaart ‘schoolverzuim’ te ontwikkelen en te implementeren;

•

Ouders, tijdens een ouderavond, te informeren over de rol van de leerplichtambtenaar;

•

Mentoren en intern begeleiders te informeren over de rol van de leerplichtambtenaar.

Samenwerkingspartners

•

Er wordt onderzocht of we in Asten kunnen gaan werken met het project “De Reiskoffer”.

Samenwerkingsverbanden passend onderwijs, scholen, kinderopvang, gezins- en jongeren-

Hiermee willen we jongeren, die nu afhankelijk zijn van leerlingenvervoer, de kans geven

coaches, inwoners en vervoersbedrijf Munckhof.

zelfstandig te leren reizen met het openbaar vervoer of op de fiets. •

In het kader van vermindering van de regeldruk en vanuit het oogpunt van lastenverlichting voor de inwoner is het wenselijk om, indien mogelijk, voor een langere periode dan 1 schooljaar leerlingenvervoer toe te kennen. Hiervoor moeten de verordening leerlingenvervoer en/of de beleidsregels aangepast worden.

•

In kaart brengen of het werken met opstapplaatsen voor leerlingen die gebruik maken van het leerlingenvervoer zorgt voor een betere organisatie van het leerlingenvervoer voor de gemeente Asten.

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

19

6. Meedoen

•

Toelichting

Arbeidsmigranten’ uit: inzetten op actieve participatie, een informatiepakket ontwikkelen

In een inclusieve samenleving kan iedereen meedoen en wordt niemand gediscrimineerd of uitgesloten. Veel van wat er binnen het sociaal domein gebeurt, gebeurt met het onderliggende doel dat mensen zo goed mogelijk mee kunnen doen. Met andere woorden: inclusie. Er is

en taalonderwijs onder de aandacht brengen. •

We organiseren nieuwkomersbijeenkomsten voor alle nieuwe inwoners van onze gemeente (zowel binnenlandse migranten als immigranten uit het buitenland).

binnen de gemeente Asten dan ook al veel aanbod om ervoor te zorgen dat iedere inwoner mee kan doen. Zo is er een zeer ruim aanbod aan verenigingen en vrijwilligersorganisaties.

We voeren de punten onder het kopje ‘Participatie’ van het ‘Toekomstbeeld Huisvesting

Maar denk hierbij ook aan het gehele voorliggende welzijnsaanbod, geïndiceerde voorzienin-

Resultaten

gen zoals dagbesteding en maatwerkvoorzieningen, minimaregelingen etc. Daarnaast is er

•

We hebben de eerste acties uit de Lokale Inclusie Agenda gerealiseerd en andere acties in gang gezet. Hierdoor zijn Asten, Heusden en Ommel al wat inclusiever en toegankelijker

veel aandacht voor vindbare, begrijpelijke en toegankelijke communicatie. De gemeente Asten

dan het jaar ervoor.

streeft ernaar zo inclusief mogelijk te zijn. We blijven dan ook kritisch op het maken van verbeterslagen.

•

We hebben een systeem ingericht waardoor mensen die ervaring hebben met inburgeren

Wat gaan we doen

•

Mensen met een zeer grote afstand tot de arbeidsmarkt krijgen meer ondersteuning om

•

Volwassenen en kinderen die moeten inburgeren of de taal leren, hoeven zich geen zorgen

op een structurele manier meedenken over ons regionale inburgeringsbeleid. •

Uitvoeren van de Lokale Inclusie Agenda Asten ‘Iedereen doet mee’ 2023-2026. Dit doen we in samenwerking met de werkgroep Asten inclusief, die bestaat uit ervaringsdeskundi-

te gaan participeren op een manier die bij hen past. te maken over reiskosten die ze niet kunnen betalen, waardoor ze zich beter kunnen con-

ge inwoners met een beperking. •

Nederland komen wonen) bij het inburgeringsbeleid verder ontwikkelen. •

De dienstverlening voor mensen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt intensiveren. Dit zal gebeuren in de vorm van een pilot waarin Senzer samenwerkt met het Sociaal Team Asten en lokale sociale partners.

•

centreren op het opbouwen van hun leven in de gemeente Asten en zo snel mogelijk volop

De participatie van asielstatushouders en gezinsmigranten (mensen die voor de liefde in

De manier van reiskosten vergoeden voor inburgeringslessen en lessen Nederlands als Tweede Taal (NT2) voor mensen die een laag inkomen hebben verbeteren. Het nieuwe systeem is eerlijker en eenvoudiger voor zowel de doelgroep als de uitvoerende organisa-

mee kunnen doen in de samenleving. •

We hebben in beeld wat de behoefte is aan financiële ondersteuning bij het deelnemen

•

Arbeidsmigranten zijn beter geïnformeerd over hoe ze kunnen meedoen in Asten.

•

Alle nieuwe inwoners van onze gemeente hebben de mogelijkheid om kennis te maken

aan sport en cultuur onder mensen met een minimuminkomen.

met de belangrijkste plekken in Asten en de mogelijkheden om mee te gaan doen in de lokale samenleving.

ties (Senzer en Onis Welzijn). •

We zetten een proef op waarmee we de sport- en cultuurvoucher inzetten voor inwoners van 18+. Met deze proef willen we de behoefte voor een dergelijke regeling in kaart brengen, zodat we hier in de toekomst de juiste beleidsmatige keuzes kunnen maken. Daarnaast gaan we onderzoeken of de sport- en cultuurvoucher kan worden uitgebreid met een breder cultuuraanbod.

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

20

Kosten •

Voor de uitvoering van de Lokale Inclusie Agenda worden incidentele middelen beschikbaar gesteld.

•

De kosten voor het organiseren van beleidsparticipatie met inburgeraars passen binnen

•

De pilot dienstverlening voor mensen met een zeer grote afstand tot de arbeidsmarkt past

het reguliere budget voor inburgering. binnen de begroting 2024 van Senzer. •

Het nieuwe systeem van reiskosten vergoeden is naar verwachting budgetneutraal.

Samenwerkingspartners Werkgroep Asten inclusief, gehele organisatie van de gemeente Asten, gemeenten uit arbeidsmarktregio Helmond-De Peel, Senzer, GR Peelgemeenten, Onis Welzijn, MEE, Uniek Sporten De Peel, VAC Adviescommissie Wonen Asten-Someren.

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

21

7. Normaliseren

Toelichting

Resultaten

Je komt in je leven in allerlei situaties terecht. Als je opgroeit, zelf kinderen krijgt of ouder

•

wordt. Elke levensfase brengt nieuwe situaties met zich mee, die soms leuk en makkelijk zijn, maar een andere keer wat moeilijker, en ook niet zo fijn. Het kan bijvoorbeeld zijn dat je moet

Team Asten. •

Normaliseren blijft een thema dat onder de aandacht is gebracht van onze lokale profes-

•

Onze inwoners hebben via verschillende communicatiekanalen informatie voorbij zien

leven met een beperking, of dat je niet makkelijk een baan kunt vinden. Of dat je (als) kind de druk voelt om te presteren op een bepaalde manier, die misschien niet bij je past. Kortom: vaak is je leven zorgeloos en fijn, en soms zit het (even) tegen; dat is volkomen normaal. Normaliseren is een van de thema’s die binnen de koersagenda van de GR Peelgemeenten opgepakt wordt. Ook lokaal gaan we hier samen met onze partners mee aan de slag. We voeren het gesprek over wat normaliseren is en hoe we onze inwoners hierbij kunnen betrekken. Normaliseren: wat is de norm? Acceptatie van eigen (on)mogelijkheden en realistische ver-

Er is een start gemaakt om normaliseren te integreren in de werkwijze van het Sociaal

sionele en vrijwilligersorganisaties en onze inwoners. komen waarin het thema normaliseren verwerkt is.

Samenwerkingspartners GR Peelgemeenten, Sociaal Team Asten, lokale vrijwilligersorganisaties (o.a. KBO), Onis Welzijn, LEVgroep, onderwijs, kinderopvang, jeugdgezondheidszorg en onze inwoners.

wachtingen hebben. Inwoners doen zoveel mogelijk zelf, zonder hulp waar het kan, met hulp waar het nodig is. Als inwoner van Asten mag je zijn zoals je bent. Je wordt geaccepteerd met al je mogelijkheden en beperkingen. Je bent in eerste instantie zelf verantwoordelijk om je vragen en behoeften op te lossen samen met je directe omgeving (vrienden, familie, buren). Daar waar een oplossing niet voorhanden is ondersteunen wij hierbij als gemeente. Deze oplossing is er altijd op gericht dat je zo snel mogelijk op eigen kracht weer verder kan en mee kan doen.

Wat gaan we doen •

Bij de verstrekking van subsidies aan en de kwartaalgesprekken met onze lokale samen-

•

Het kernteam “Normaliseren” van de 5 gemeenten en de GR Peelgemeenten ontwikkelt

werkingspartners wordt aandacht besteed aan het thema normaliseren. tools die lokaal ingezet kunnen gaan worden om normaliseren bekend te maken en hierover het gesprek te kunnen voeren.