GR21.07.10B Jaarstukken 2020.docx

Hiermee is de benodigde software op het gebied van de Omgevingswet in huis en ligt de digitale opgave op schema. Wel zal er in 2021 e.v. nog veel tijd geïnvesteerd moeten worden in het oefenen en vullen van de systemen. 3. Ontwikkelen van een omgevingsvisie Het traject om te komen tot een omgevingsvisie heeft in 2020 vertraging opgelopen. Door corona werd de planning getemporiseerd en zijn er extra bijeenkomsten ingepland. Het traject van participerend ontwerpen is in 2020 afgerond via diverse digitale bijeenkomsten en is een concept omgevingsvisie gereed gekomen. Hierbij zijn de uitgangspunten van de raad (uit 2019) in acht genomen. Er zijn zgn. botsproeven georganiseerd met diverse doelgroepen (medewerkers, panel van inwoners/adviseurs, raad, ketenpartners) om te toetsen hoe de visie werkt. Vaststelling van de visie was voorzien voor 2020, maar wordt doorgeschoven naar 2021. Dit komt niet alleen door de vertraging als gevolg van Corona, maar ook is meer tijd nodig voor gesprekken (o.a. met stakeholders en buurgemeenten) en het afbouwen van de visie (een webbased ontwerp; een nieuwe methode om onze visie vorm te geven). Omdat we ruim op tijd zijn met de visie kan deze tijd genomen worden (kwaliteit boven snelheid). Door de temporisatie/verlenging van het traject, de extra bijeenkomsten en de technische 29

vormgeving zijn in 2020 meer kosten gemaakt dan verwacht. Er is nog geen sprake van overschrijding van het totaalbudget. 4. Voorbereidingen voor Omgevingsplan In 2020 zijn verdere voorbereidingen getroffen voor het omgevingsplan. De gewenste koers is besproken met bestuur en politiek (strategische notitie ruimtelijke dienstverlening). Op basis hiervan is een concept plan van aanpak Omgevingsplan gemaakt (besluitvorming in 2021). Er is aanvang gemaakt met de inventarisatie van beleid/verordeningen die mee moeten naar het omgevingsplan. Ook is in opdracht van de regio een quick scan van de Bruidsschat gemaakt (regels die van het rijk naar gemeenten gaan). De raad zal hierover uiteindelijk in het kader van het omgevingsplan gaan beslissen. Gestart is met de consolidatie van de huidige bestemmingsplannen, opdat de gemeente Asten bij inwerkingtreding van de Omgevingswet haar ruimtelijk regime actueel en op orde heeft (hiermee ligt er een "opgeruimd" tijdelijk omgevingplan). Met de Peelgemeenten en ketenpartners is verkend op welke manier samen opgetrokken kan worden bij het opstellen van de omgevingsplannen. Dit traject zal in 2021 vervolg krijgen. Door het in 2020 aangekondigde uitstel van de Omgevingswet wordt de overgangsperiode (termijn waarop het omgevingsplan uiterlijk gereed moet zijn) verlengd (van 31-12-2028 naar 31-12-2029).

3.2 Volkshuisvesting en bouwen Wat wilden we bereiken? We zetten in op een hoger bouwtempo in de kernen Asten, Ommel en Heusden. We bouwen met voldoende diversiteit, in het bijzonder voor senioren en starters. We zetten de startersregeling voort. We blijven CPO-initiatieven stimuleren en datzelfde geldt voor levensloopbestendige woningen en we werken mee aan initiatieven voor passende woningen voor arbeidsmigranten.

Welke beleidsnota's zijn relevant? - Ambitiedocument De Peel focus op 2030. - Beleidsnota plattelandswoningen. - Beleidsnotitie Huisvesting arbeidsmigranten. - Beleidsnotitie Permanente bewoning recreatieverblijven. - Beleidsregels Verordening Ruimte. - Dorpsontwikkelingsplan (iDOP) Heusden. - Dorpsontwikkelingsplan (iDOP) Ommel. - Gebiedsvisie Witte Bergen. - Handboek ruimtelijke plannen. - Herstructureringsplan bedrijventerrein Molenakkers - 't Hoogvelt. - Marktconform Grondprijsbeleid 2012. - Nota Archeologiebeleid. - Nota Grondbeleid. - Plan van aanpak uitvoering beleidsnotitie permanente bewoning recreatieverblijven. - Structuurvisie Bebouwingsconcentraties. - Structuurvisie Bedrijventerreinen 2012. - Structuurvisie Kwaliteitsverbetering landschap. - Toekomstvisie De Avance. - Visie Bedrijventerreinen Asten en Someren 2009-2023. - Welstandsbeleid 2015. - Woonvisie 2010 tot en met 2019. - Woonvisie 2015 tot en met 2024.

30

Wat heeft het gekost? 3.2 Volkshuisvesting en bouwen

Begroting 2020

Begroting na wijz. 2020 (x 1.000)

Rekening 2020

Overig beleidsveld

-959

-3.612

-3.349

Totaal Baten

-959

-3.612

-3.349

Overig beleidsveld

1.238

4.111

3.146

Totaal Lasten

1.238

4.111

3.146

279

500

-203

Eindtotaal

Wat hebben we hiervoor gedaan? 3.2.1 Woningbouw 1. Bartholomeus fase 2 De bouw van fase 2 is gereed. De woningen zijn begin januari 2021 opgeleverd. Fase 2 bestaat uit 22 appartementen in de dure koopsector en een commerciële ruimte. Alle appartementen zijn verkocht. 2. Ceresstraat sociale huurwoningen De 12 sociale huurwoningen van Bergopwaarts zijn eind 2020 opgeleverd. 3. Plan "Wonen aan de Linde" Zowel de 49 grondgebonden woningen als de huurappartementen op de eerste etage van het woonwarenhuis zijn gereed. 4. Plan Oude Vat In dit plan worden 11 appartementen en 4 patiowoningen ontwikkeld. In februari 2020 is men gestart met de bouw. Dit is vertraagd, omdat eind 2019 niet-gesprongen explosieven zijn gevonden. Dit moest eerst verder worden onderzocht voordat men daadwerkelijk met de bouw kon starten. De bouw verloopt voorspoedig. Alle woningen zijn verkocht. 5. Plan Mercuriusstraat / Ommelseweg Het plan is niet doorgegaan. Eind 2020 is er een nieuwe ontwikkelaar gestart met de voorbereiding van een nieuwe ontwikkeling voor woningbouw op de locatie. 6. Plan Heusden-Oost fase 1 en 2 Het eerste halfjaar van 2020 zijn de laatste kavels in het plangebied Heusden-Oost fase 1 verkocht. Tevens is het merendeel van de woningen in deze fase inmiddels opgeleverd. Alle kavels in Heusden-Oost fase 2 zijn eveneens in 2020 verkocht.

De eerste 11 woningen, welke onderdeel uitmaken van het CPO-initiatief, zijn in 2020 opgeleverd en bijna alle andere woningen zijn in aanbouw genomen. 7. Plan Loverbosch fase 2 In 2020 heeft Bergopwaarts 41 sociale huurwoningen gerealiseerd in Loverbosch fase 2. Deze woningen zijn inmiddels allemaal verhuurd. Van Wanrooij is gestart met de bouw van 34 koopwoningen, welke in het voorjaar van 2021 opgeleverd zullen worden.

31

3.2.2 Huisvesting arbeidsmigranten 1. Vaststellen parapluplan arbeidsmigranten Het arbeidsmigrantenbeleid is in het 1e kwartaal vastgesteld door de raad. De daarop volgende beleidsregels zijn in april in het het college vastgesteld en in mei ter kennisgeving met de commissie gedeeld.

3.3 Verkeer en vervoer Wat wilden we bereiken? We willen veilige wegen en een goede bereikbaarheid van de gemeente. We zetten in op duurzame mobiliteit, het behouden van het groene karakter van de gemeente en de totstandkoming van een duidelijke wegenstructuur. We voeren de maatregelen uit zoals opgenomen in het Gemeentelijk Verkeer- en Vervoersplan 2016 (GVVP 2016). De thema's Fiets, Gemotoriseerd verkeer, Parkeren en Veiliger verkeersgedrag krijgen een hoge prioriteit.

Welke beleidsnota's zijn relevant? - Beheer- en beleidsplan wegen 2014-2022. - Beleidsplan gladheidsbestrijding 2016-2020. - Gemeentelijk Verkeers- en vervoersplan GVVP. - Beleidsplan Openbare Verlichting 2020 - 2025 'Asten verlichting in openbare ruimte'. - Handboek Kabels en leidingen 2015. - Inrittenbeleid 2015. - Nota Parkeernormen 2016.

Wat heeft het gekost? 3.3 Verkeer en vervoer

Begroting 2020

Begroting na wijz. 2020 (x 1.000)

Rekening 2020

Overig beleidsveld

-313

-356

-281

Totaal Baten

-313

-356

-281

30

186

99

1. Uitvoering Gemeentelijk Verkeer en Vervoersplan en overige verkeersmaatregelen Overig beleidsveld

2.531

2.928

1.981

Totaal Lasten

2.561

3.113

2.080

2.248

2.757

1.798

Eindtotaal

Kredieten

Begr. na wijz.

Rekening

Saldo

t/m 2020

t/m 2020

2020

1. Herinrichting Prins Bernhardstraat

400.000

407.897

-7.897

2. Verbreden fietspad Dijkstraat

900.000

114.814

785.186

3. Realisatie rotonde N279 - Buizerdweg Meijelseweg

350.000

0

350.000

4. 30 km inrichting van de centrumring

17.000

0

17.000

400.000

0

400.000

700.000

97.778

602.222

2.767.000

620.490

2.146.510

6. Realisatie rotonde kruising Burg. Wijnenstraat Schoolstraat - Dijkstraat - Molenstraat 7. Route Varendonck college en basisschool Beatrixlaan

Totaal

32

Financiële toelichting Voor financiële stand van zaken krediet Herinrichting Logtenstraat zie 3.1. Ruimtelijk domein en duurzaamheid.

Wat hebben we hiervoor gedaan? 3.3.1 Uitvoering Gemeentelijk Verkeer en Vervoersplan 1. Herinrichting Prins Bernhardstraat De herinrichting van de Prins Bernhardstraat is afgerond. Het kruispunt met de Logtenstraat wordt bij het werk Logtenstraat meegenomen. 2. Verbreden fietspad Dijkstraat Met de diverse grondeigenaren zijn gesprekken gevoerd over de grondaankoop. Er zijn inmiddels meerdere overeenkomsten afgesloten. De aanpassing van het bestemmingsplan is in procedure gebracht. Er is gestart met de inhoudelijke voorbereiding en uitwerking van het project. 3. Realisatie rotonde N279 De rotonde is een project van de provincie Noord-Brabant. In 2020 hebben zij gewerkt aan het aanbestedingsgereed maken van de plannen. Verder is gezamenlijk een aanzet gemaakt voor de af te sluiten overeenkomst met betrekking tot de realisatie van de rotonde en is subsidie aangevraagd. De subsidie is reeds toegewezen (investeringsimpuls verkeersveiligheidsmaatregelen). 4. 30 km inrichting van de centrumring In 2020 is een verkenning gemaakt welke maatregelen noodzakelijk zijn om de 30 km zone in te kunnen richten. 5. Herinrichting Logtenstraat In 2020 zijn de plannen uitgewerkt en is het bestek aanbesteed aan een aannemer. 6.

Realisatie rotonde op de kruising Burgemeester Wijnenstraat Schoolstraat - Dijkstraat - Molenstraat Bij de herprioritering van projecten is de start van de voorbereiding van dit project naar 2021 geschoven. 7. Route Varendonck college en basisschool Beatrixlaan Het voorlopige ontwerp voor de schoolomgeving Beatrixlaan is in 2020 afgerond, waarna een start is gemaakt met de uitwerking van het bestek.

33

4. Economie en financiën Visie We zijn een aantrekkelijke woon-, werk- en verblijfsgemeente. We stimuleren en faciliteren economische initiatieven en bieden naar vermogen vestigingsmogelijkheden voor onze bestaande en nieuwe bedrijven. We zorgen voor een goed ondernemersklimaat en een levendig en economisch vitaal centrum van Asten. We geven ondernemers de ruimte die kwaliteit aan onze gemeente toevoegen en bijdragen aan het behalen van de opgaven zoals opgenomen in onze Toekomstagenda Asten 2030. We voeren een actief recreatiebeleid waarbij we flexibel meedenken met onze inwoners en ondernemers en ons richten op de (lokale) recreatiebehoefte. Het moet bijdragen aan meer overnachtingen en meer bestedingen door toeristen en dagrecreanten. We willen financieel gezond blijven. Dit betekent een reëel en structureel sluitende meerjarenbegroting. We blijven primair kritisch op de uitgaven en op de inkomsten, om onnodige lastenverzwaringen te voorkomen. We monitoren daarbij ook uitdrukkelijk de landelijke en Rijksontwikkelingen op financieel gebied.

Portefeuillehouder Wethouder H. van Moorsel (exclusief Museum: wethouder J. Spoor)

Financieel overzicht programma Beleidsveld

Begroting 2020

4.1 Economie, recreatie en toerisme

Begroting na wijz. 2020 (x 1.000)

Rekening 2020

-624

-2.286

-2.317

4.2 Financieel gezond blijven

-29.212

-36.263

-30.611

Totaal Baten

-29.837

-38.549

-32.928

365

1.211

887

2.020

4.144

4.911

4.1 Economie, recreatie en toerisme 4.2 Financieel gezond blijven Totaal Lasten Eindtotaal

2.385

5.355

5.799

-27.452

-33.195

-27.130

4.1 Economie, recreatie en toerisme Wat wilden we bereiken? We stimuleren en faciliteren economische initiatieven en het naar vermogen bieden van vestigingsmogelijkheden voor onze bestaande en nieuwe bedrijven. We zorgen voor een goed ondernemersklimaat. We geven invulling aan het programma Centrumontwikkeling binnen de Toekomstagenda Asten 2030.

Welke beleidsnota's zijn relevant? - Toekomstvisie Asten 2030. - Centrumvisie 2007. - Afsprakenkader Detailhandel in de Peel 2015. - Economische agenda De Peel 2016-2020. - Visie bedrijventerreinen Asten en Someren 2009-2023. - Uitvoeringsprogramma recreatie en toerisme 2007-2010. - Beleidsplan Horeca, sport en recreatie-inrichtingen.

34

Wat heeft het gekost? 4.1 Economie, recreatie en toerisme

Begroting 2020

Begroting na wijz. 2020 (x 1.000)

Rekening 2020

Overig beleidsveld

-624

-2.286

-2.317

Totaal Baten

1. Economie, recreatie en toerisme -624

-2.286

-2.317

1. Economie, recreatie en toerisme

179

217

186

Overig beleidsveld

186

894

701

Overig beleidsveld

100

Totaal Lasten Eindtotaal

365

1.211

887

-259

-1.075

-1.430

Wat hebben we hiervoor gedaan? 4.1.1. Economie, recreatie en toerisme 1. Regionaal uitvoeringsprogramma Recreatie en Toerisme In 2020 heeft de Stuurgroep van het Innovatiehuis ingestemd met het plan 'Marketing voor de Peel'. Ter uitvoering van het plan is het Innovatiehuis gestart met de ontwikkeling van een nieuwe toeristische website voor de Peel en zijn er twee Peelmarketeers aangetrokken. De Peelmarketeers hebben de taak gekregen om samen met lokale partijen en VVV's te werken aan de marketing en promotie van het toeristisch en recreatieve aanbod in de Peel. 2. 2e tracé fietsrondje Groote Peel De Integrale Gebiedscommissie Peelvenen (IGC) heeft ingestemd met het 2e tracé van het Fietsrondje Groote Peel. We zijn gestart met de voorbereidingen waarbij het tracé is uitgewerkt en waarbij een quickscan en voortoets is uitgevoerd in het kader van de Wet natuurbescherming. 3. Nieuwe plekken voor bedrijvigheid onderzoeken Meerder concrete gesprekken over grondverwerving ten behoeve van de realisatie van een nieuw bedrijventerrein hebben tot nu toe niet geleid tot de benodigde aankoop. We onderzoeken inmiddels ook alternatieve locaties. In 2020 is wel het bestemmingsplan ‘Laarbroek-Laagveld 2020’ vastgesteld, waarmee o.a. de verplaatsing van SHI mogelijk wordt gemaakt. 4.

Museum De coronacrisis en de terugkerende verscherping van maatregelen heeft diep ingegrepen in de bedrijfsvoering van het museum. We hebben samen met het interim museumbestuur geprobeerd om een fors negatief exploitatieresultaat af te wenden. Het interim museumbestuur is hierin geslaagd door met succes gebruik te maken van diverse Rijksregelingen zoals de NOW en TVL regeling en een aanvullende subsidie van het Mondriaanfonds. Het museum ontvangt voor de jaarrekening 2020 nog een bedrag van de gemeente Asten uit de gelden die het Rijk beschikbaar heeft gesteld voor compensatie van lokale culturele voorzieningen. Mede hierdoor blijft het negatieve exploitatieresultaat over 2020 beperkt tot € 1.725,-. Parallel aan de uitdagingen die de coronacrisis heeft opgeworpen, zijn we samen met het interim museumbestuur gestart met de uitvoering van het raadsbesluit d.d. 30 juni 2020 ‘scenariobepaling Museum Klok & Peel’ waarbij gewerkt wordt aan een ondernemingsplan dat uitzicht biedt op een duurzaam en toekomstbestendig museumbedrijf. 35

4.1.2. Centrumontwikkeling 1. Autoluwer maken van de markt De raad heeft in 2019 ingestemd met het maatregelenpakket 'autoluwe Markt'. Inmiddels is het benodigde verkeersbesluit bekrachtigd en zijn de maatregelen uitgevoerd. We monitoren het effect van de maatregelen. 2. Levendig en attractief centrum in Asten Ook de tweede helft van 2020 heeft in het teken gestaan van de coronacrisis. In de zomerperiode was de horeca in aangepaste vorm open en werd gelukkig veel gebruik gemaakt van de vergrote zomerterrassen. Echter in oktober 2020 is de horeca weer dicht gegaan. Activiteiten in het centrum bleven beperkt tot open zondagen, evenementen hebben in deze periode niet meer plaatsgevonden. In december 2020 hebben helaas ook de niet-essentiële winkels hun deuren moeten sluiten. Overleg met de centrumpartijen zoals Centrum Management Asten, OVA en Horeca Asten vond wel plaats, waarbij ook aandacht is voor de periode na corona. 3. Detailhandel en horeca in centrum van Asten Voor de totstandkoming van een nieuw centrumprogramma is een plan van aanpak opgesteld. In verband met de coronamaatregelen is wel gestart met de voorbereiding, maar de feitelijke uitvoering van het plan van aanpak is vertraagd. Samen met o.a. Centrum Management Asten, het Varendonck College, individuele ondernemers en vastgoedeigenaren hebben we aan diverse projecten en locaties in het centrum gewerkt.

4.2 Financieel gezond blijven Wat wilden we bereiken? Door middel van een sluitende meerjarenbegroting in 2023 willen we voor de komende jaren financieel gezond blijven. We realiseren dit door primair kritisch te blijven op de uitgaven en de inkomsten. We doen dit met het doel om onnodige lastenverzwaringen te voorkomen. In de meerjarenbegroting worden de uitgangspunten uit het coalitieakkoord verwerkt. Het doel is om een sluitende meerjarenbegroting in 2023 aan de raad aan te bieden, waarbinnen ruimte is voor nieuw beleid (structureel en incidenteel) en het kunnen opvangen van schommelingen (tegenvallers).

Welke beleidsnota's zijn relevant? - Financiële verordening 2016. - Nota verbonden partijen. - Treasurystatuut 2014.

Wat heeft het gekost? 4.2 Financieel gezond blijven

Begroting 2020

Begroting na wijz. 2020 (x 1.000)

Rekening 2020

Overig beleidsveld

-29.212

-36.263

-30.611

Totaal Baten

-29.212

-36.263

-30.611

Overig beleidsveld

2.020

4.144

4.911

Totaal Lasten

2.020

4.144

4.911

-27.193

-32.119

-25.700

Eindtotaal

36

Wat hebben we hiervoor gedaan? 4.2.1 Sluitende Meerjarenbegroting 1. Aanbieden sluitende begroting meerjarenbegroting 2020-2023 In de raadsvergadering van 5 november 2019 is de Meerjarenbegroting 2020-2023 vastgesteld. 2. Opstellen van de voorjaarsnota 2020 De voorjaarsnota 2020 is gecombineerd met de coronacrisis effecten. Dit heeft geresulteerd in het document Financiële Analyse 2020 & Coronacrisis. Deze is behandeld in de raad van 7 juli 2020 voor wensen en bedenkingen. 3. Aanbieden sluitende meerjarenbegroting 2021-2023 De meerjarenbegroting 2021-2024 is vastgesteld in de raadsvergadering van 3 november 2020.

37

Overzicht baten en lasten

38

Overzicht baten en lasten 2020 Programma

Lasten

Baten

Saldo

1. Bestuur en Veiligheid

3.463.517

-698.075

-2.765.442

2. Sociaal domein

25.162.068

-7.941.025

-17.221.043

3. Ruimtelijk domein

10.585.855

-7.491.020

-3.094.835

4. Economie en financiën

1.184.257

-2.317.292

1.133.035

Subtotaal programma's

40.395.697

-18.447.412

-21.948.285

544.862

-28.240.273

27.695.412

16.700

0

-16.700

7.896.459

-1.410.479

-6.485.979

0

0

0

48.853.717

-48.098.165

-755.552

4.052.815

-4.712.254

659.439

52.906.532

-52.810.419

-96.113

Algemene dekkingsmiddelen (0.5, 0.61, 0.62, 0.64, 0.7) Heffing VPB ( 0.9) Overhead Onvoorzien (0.8) Saldo van baten en lasten Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves (0.10) Resultaat (0.11)

39

Paragrafen

40

1. Lokale heffingen De lokale heffingen en belastingen De paragraaf lokale heffingen geeft inzicht in de door de gemeente Asten geheven heffingen (belastingen en retributies). De lokale heffingen vormen een belangrijk onderdeel van de gemeentelijke inkomsten. Het (tarieven)beleid voor de lokale heffingen is vastgelegd in de diverse verordeningen die jaarlijkse geactualiseerd worden. Meer algemene informatie over alle lokale heffingen is terug te vinden via de site van de gemeente (https://www.asten.nl/belastingen.html). De gemeentelijke heffingen zijn te onderscheiden in drie typen: 1. Algemene belastingen De opbrengsten uit algemene belastingen komen ten gunste aan de algemene dekkingsmiddelen van de gemeente. Dit betekent dat de opbrengsten ingezet worden voor alle gemeentelijke taken en voorzieningen. De algemene belastingen in Asten zijn de onroerende-zaakbelasting, toeristenbelasting en reclamebelasting. 2. Bestemmingsbelastingen Bestemmingsbelastingen zijn belastingen waarvan de opbrengsten bestemd zijn voor specifieke taken of voorzieningen met een algemeen belang. Voor deze belastingen geldt dat de gemeente niet meer mag heffen dan de kosten die zij voor deze voorziening maakt (maximaal kostendekkend). De bestemmingsbelastingen in Asten zijn de rioolheffing, afvalstoffenheffing en hondenbelasting.

Het uitgangspunt in Asten is dat de hondenbelasting slechts wordt ingezet voor kosten die samenhangen met het verminderen van overlast (budgettair neutraal). Deze belasting kan dus worden beschouwd als een bestemmingsbelasting. 3. Retributies (rechten en leges) Retributies worden geheven van inwoners aan wie de gemeente een specifieke dienst verleent. De belangrijkste retributies zijn de leges; vergoedingen voor een bij de gemeente aangevraagde dienst zoals het aanvragen van een paspoort of vergunning. Ook deze retributies mogen net als bestemmingsbelastingen niet meer dan kostendekkend zijn. De heffing van de algemene belastingen en bestemmingsbelastingen wordt uitgevoerd door de Belastingsamenwerking Oost-Brabant (BSOB). De gemeentelijke belastingen die door de BSOB worden opgelegd zijn de onroerende-zaakbelasting, rioolheffing, afvalstoffenheffing, toeristenbelasting, hondenbelasting en de reclamebelasting. Kwijtscheldingsbeleid Ter bestrijding van armoede voert de gemeente Asten een actief kwijtscheldingsbeleid. Wanneer een inwoner op grond van een laag inkomen de gemeentelijke belastingen moeilijk kan betalen, kan een verzoek om kwijtschelding ingediend worden. Voorbeelden van inwoner die voor kwijtschelding in aanmerking komen, zijn huishoudens die uitsluitend zijn aangewezen op een bijstandsuitkering of AOW-uitkering en zonder enig vermogen.

Kwijtschelding kan worden aangevraagd voor onroerende-zaakbelasting, rioolheffing en de afvalstoffenheffing voor een maximaal aantal ledigingen. Meer informatie over de procedure en regels rondom kwijtschelding is te vinden via de website van de gemeente (https://www.asten.nl/belastingen/kwijtschelding-belastingen.html).

41

Opbrengsten lokale belastingen en heffingen Tarieven 2020 Werkelijk 2019

Begroting 2020

Werkelijk 2020

- Eigenaar woning

0,1118 %

0,1194 %

0,1106 %

- Eigenaar niet-woning

0,2105 %

0,2249 %

0,2201 %

- Gebruiker niet-woning

0,1693 %

0,1809 %

0,1794 %

- Gemiddelde waarde woning

€ 276.265

€ 276.265

€ 297.151

€ 234,00

Tarieven** Onroerendezaak-belasting - OZB (in procenten van de WOZ-waarde)

Rioolheffing (per aangesloten perceel) -

- Eigenaar

€ 217,00

€ 234,00

-

- Kwart tarief

€

54,25

€ 58,50

€ 58,50

-

- Gebruiker (per volle 500 m3 afgevoerd afvalwater >500 m3 en <15.000 m3)

€ 173,39

€ 176,42

€ 176,42

-

- Gebruiker (per volle 500 m3 afgevoerd afvalwater >15.000 m3)

€ 87,08

€ 88,60

€ 88,60

- Vastrecht

€ 67,20

€ 85,11

€ 68,64

- Lediging 140 liter container rest

€ 9,78

€ 12,07

€ 11,62

- Lediging 140 liter container GFT

€ 0,00

€ 0,00

€ 0,00

- Lediging 40 liter container rest

€ 5,04

€ 9,43

€ 6,08

- Lediging 25 liter container GFT

€ 0,00

€ 0,00

€ 0,00

- Paspoort vanaf 18 jaar

€ 71,35

€ 72,59

€ 73,20

- Identiteitskaart vanaf 18 jaar

€ 56,80

€ 57,79

€ 58,30

- Rijbewijs

€ 39,75

€ 40,45

€ 40,65

€ 6.883,00

€ 7.003,45

€ 6.875,00

- Hotel

€ 2,10

€ 2,15

€ 2,15

- Bed & Breakfast en daaraan gelijk gestelde accommodaties

€ 2,10

€ 2,15

€ 2,15

- Overige accommodaties

€ 1,35

€ 1,40

€ 1,40

€ 73,20

Afvalstoffenheffing (Diftar)

Leges (diverse tarieven)

- Omgevingsvergunning van € 246.000, bouwkosten Toeristenbelasting (per persoon, per overnachting)

Hondenbelasting - Voor de 1e hond

€

72,00

€ 73,20

- Voor de 2e hond

€

92,12

€ 93,84

€ 93,84

- Voor de 3e en volgende hond

€ 122,44

€ 124,56

€ 124,56

- “Kenneltarief”

€ 167,64

€ 170,57

€ 170,57

- Vast bedrag per vestiging

€ 250,00

€ 255,00

€ 255,00

- Bij WOZ-waarde > € 139.000,vermeerderd met het tarief per € 1.000 waarde tot een maximum van € 510,-

€

€ 1,10

€ 1,10

Reclamebelasting 1,25

42

Opbrengsten Lokale heffingen en belastingen

werkelijk 2019

OZB

begroting 2020 na wijziging

Werkelijk 2020

-3.667.958

-3.961.531

-3.920.213

Afvalstoffenheffing

-826.711

-929.412

-891.029

Toeristenbelasting

-628.492

-506.485

-496.674

Hondenbelasting

-86.319

-87.684

-89.384

Leges omgevingsvergunningen

-857.017

-701.500

-772.374

Reclamebelasting

-29.946

-32.095

-33.247

-1.720.837

-1.869.183

-1.908.397

-214.154

-229.022

-165.089

-8.031.434

-8.316.912

-8.276.407

Rioolheffing Leges burgerzaken Totaal

Toelichting grootste afwijkingen Leges burgerzaken nadeel € 63.933 Vanwege Corona zijn er door het CBR minder rijexamens afgenomen. Ook was het toegestaan om met een verlopen rijbewijs te rijden, waardoor de noodzaak tot verlengen ontbrak. Omdat er niet gereisd mocht worden, zijn ook de reisdocumenten niet altijd vernieuwd. Afvalstoffenheffing nadeel € 38.383 Door een lager aantal ledigingen dan begroot en een correctie op de bijdrage aan BSOB voor het opleggen van de aanslagen afvalstoffenheffing wordt dit verschil veroorzaakt. Leges omgevingsvergunningen voordeel € 70.874 Door een toename van het aantal aanvragen om een omgevingsvergunning in coronatijd met circa 35%. Het betreft wel veel kleinere aanvragen. Kostendekking Voor de bestemmingsbelastingen (rioolheffing, afvalstoffenheffing en hondenbelasting) en de retributies (rechten en leges) geldt dat deze niet meer dan kostendekkend mogen zijn. Voor bepaalde leges stelt het Rijk een maximumtarief vast. Hieronder wordt van de diverse lokale heffingen de kostendekkendheid van de tarieven in 2020 inzichtelijk gemaakt.

Soort leges

Gemeente Asten kostendekking leges 2020 Lasten Baten

%

Titel 1 Burgerzaken, bevolking en overig

€

315.592

€

224.597

71,2%

Titel 2 Omgevingsvergunning

€

888.007

€

772.374

87,0%

Titel 3 Overige vergunningen EDR*

€

226.504

€

7.183

3,2%

Totaal leges

€

1.430.103

€

1.004.155

70,2%

(*Europese Diensten Richtlijn)

43

Kostendekking bestemmingsbelastingen Werkelijk 2020 Lasten taakvelden

Baten taakvelden

Overhead

Begroting 2020

BTW

Totale netto lasten

Baten heffing

Kostendekkendheid

Rioolheffing 1.551.042

-11.901

162.509

206.747

1.908.397

1.908.397

100%

100%

Afvalstoffenheffing 1.081.899

-243.410

44.738

207.681

1.090.908

891.029

82%

100%

0

25.728

8.077

92.952

89.384

96%

100%

Hondenbelasting 59.147

Toelichting kostendekking leges en bestemmingsbelastingen Bij de leges is de kostendekkendheid in totaal 70%, de baten dekken daarmee 70% van de daaraan gerelateerde lasten. De totale kostendekkendheid is daarmee 2% lager dan de begrote 72%, een minimaal verschil. De kostendekking afvalstoffenheffing 2020 is 82% en is daarmee hoger dan bij de jaarrekening 2019 (toen 73%). De kostendekking wijkt af van de begrote 100% vanwege hogere kosten afval door de coronapandemie. Het aanbod van afval is door de lockdown in verband met de coronapandemie flink gestegen en dat heeft geresulteerd in hogere kosten voor het ophalen en verwerken van huisvuil. Lokale lastendruk In dit onderdeel wordt de lokale lastendruk per woonruimte berekend (OZB, rioolheffing en afvalstoffenheffing). Lokale lastendruk

Werkelijk 2019

Gebruiker Afvalstoffenheffing (variabel)1 Afvalstoffenheffing (vast)2

Begroting 2020

Werkelijk 2020

58,68 67,20

60,35 85,11

69,72 68,64

125,88

145,46

138,36

€ 276.265 308,86 217,00

€ 276.265 329,86 234,00

€ 297.151 328,65 234,00

Totaal eigenaar

525,86

563,86

562,65

Totale lastendruk

651,75

709,32

701,01

Totaal gebruiker Eigenaar Gemiddelde waarde woning Onroerende-zaakbelasting (OZB)3 Rioolheffing

1. Bij de berekening van het variabele deel van de afvalstoffenheffing is bij de jaarrekening 2019 een realisatie geweest van 6 ledigingen, bij de begroting 2020 is uitgegaan van een gemiddeld aantal lediging van 5 containers restafval à 140 liter per huishouden. De realisatie in 2020 laat zien dat dit gemiddelde is gestegen naar 6 ledigingen per huishouden. 2. Het tarief onroerende-zaakbelasting (OZB) is gebaseerd op de gemiddelde waarde van een woning. Voor 2020 is deze € 297.151,=.

44

De lokale lastendruk voor 2020 bedroeg € 701,01. Het verschil met de begroting wordt veroorzaakt door de stijging van het gemiddeld aantal ledigingen per huishouden van 5 naar 6 containers en een daling van het werkelijke vastrecht over 2020.

45

2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing Inleiding Informatie over het weerstandsvermogen is van belang om te weten of en in hoeverre financiële tegenvallers kunnen worden opgevangen. Deze tegenvallers kunnen incidenteel of structureel van aard zijn, maar hebben altijd invloed op de financiële positie van de gemeente. Hoe hoog het weerstandsvermogen zou moeten zijn is niet exact aan te geven. De omvang is afhankelijk van de (financiële) risico’s die de gemeente loopt en de kans dat de risico’s zich daadwerkelijk voordoen. De definitie van een risico = kans x effect. Een risico is de kans op een gebeurtenis met een negatief financieel gevolg voor de gemeente, waarvoor geen dekking aanwezig is. Risicomanagement Risico's zijn onlosmakelijk verbonden met menselijk handelen. Elke organisatie zal risico's moeten nemen om zijn doelen te realiseren. Inzicht in het beheersen van risico's begint bij het risicobewustzijn van medewerkers in de primaire processen. Met een structurele aanpak van risicomanagement krijg je als organisatie grip op het beheersen van risico's. Beleidsnota Nota risicomanagement Gemeente Asten (2013). Weerstandsvermogen Om een uitspraak te kunnen doen over de mate waarin de gemeente Asten financiële tegenvallers kan opvangen is inzicht nodig in: 1.

De risico’s: een risico is de kans op een gebeurtenis met een negatief financieel gevolg voor de gemeente, waarvoor geen dekking aanwezig is. 2. De buffer: hoe groot is onze “spaarpot” om deze risico’s op te kunnen vangen?

In het vervolg van deze paragraaf zijn deze 3 elementen berekend. Onderdeel 1: berekening benodigde weerstandscapaciteit (risico's) Voor de jaarrekening 2020 zijn de op dat moment bekende risico's geïnventariseerd. Voor elk risico is een inschatting gemaakt van de kans van het optreden van het risico en de financiële impact indien het risico zich voor doet. Elk risico is vertaald in geld, dus bijvoorbeeld ook een risico op imago schade. Het indelen in kansklasse en financieel gevolg klasse leidt tot de risicoscore. Risicoscore = inschaling kans x inschaling financieel gevolg. Hoe hoger de risicoscore, hoe hoger de prioriteit voor beheersing van het risico. We onderscheiden zoals in onderstaande risicomatrix zichtbaar, drie categorieën:  Categorie rood: risicoscore is 15 punten of meer.  Categorie oranje: risicoscore is 5 t/m 14 punten.  Categorie groen: risicoscore is 1 t/m 4 punten.

46

Alleen de risico's van de categorie rood en oranje noemen we financieel materieel en tellen mee in de berekening van de benodigde weerstandscapaciteit. De categorie rood risico's wordt extra gemonitord. De risicomatrix ziet er als volgt uit: IMPACT K A N S

Klasse

Minder dan € 20.000

Tussen € 20.001 en € 50.000

Tussen € 50.001 en € 200.000

Tussen € 200.001 en € 400.000

Meer dan € 400.001 (*)

score 1

score 2

score 3 8, 9

score 4 6

score 5 1

17, 28

10, 13, 14, 15, 18, 24

7

2, 3, 4

16, 29

12, 19, 21

20

5, 23

Zeer groot Vaker dan 1x/jaar score 5 90% Groot 1x per 1-2 jaar score 4 70% Gemiddeld 1x per 2-5 jaar score 3 50% Klein 1x per 5-10 jaar score 2 30%

Zeer klein 22 11, 25, Minder dan 1x per 26, 27 10 jaar score 1 10% (*) In de berekening van het bedrag per risico in onderstaande 2 tabellen wordt voor de klasse gerekend met het gemiddelde bedrag behorende bij de categorie. Bij score 5 wordt als gemiddelde € 700.000 aangehouden (gemiddelde van € 400.000 € 1.000.000), tenzij een hoger bedrag bekend is. Dan staat er '5 (plus)' in onderstaande tabel. Wanneer het financieel gevolg van een risico structureel is, heeft het niet alleen financiële gevolgen voor 2020, maar ook voor verdere jaren. Wanneer een structureel risico zich voordoet zal in de toekomst structurele dekking binnen de begroting moeten worden gezocht. In de volgende twee tabellen zijn de risico's van de categorieën rood en oranje nader gespecificeerd. Het nummer uit de bovenstaande grafiek komt overeen met het nummer uit de volgende tabellen.

47

Risicoscore Rood Risico

Nr

Toelichting

Onzekerheid Algemene Uitkering Rijksoverheid

1

Sociaal domein zorgkosten

2

De herijking van de verdeelsystematiek van het gemeentefonds (sociaal domein en klassiek deel) heeft het risico in zich dat dit nadelig kan uitpakken voor kleine gemeenten. Begin 2021 vinden er diverse consultaties plaats, de eerste uitkomsten zouden een gunstig effect hebben op het gemeentefonds voor de gemeente Asten. GR Peelgemeenten: De budgetten voor 2021 en verder zijn gebaseerd op de (op dat moment) meest realistische inschatting van de zorgkosten WMO, Jeugd en BMS o.b.v. ervaringsinformatie en bekende ontwikkelingen. Dit blijven we continu monitoren en inzichtelijk maken. De zorgkosten m.b.t. Jeugd blijven stijgen. Dit heeft met name te maken met de inzet van dure voorzieningen. De zorgkosten voor Wmo vallen momenteel binnen de begroting. We hebben als gemeente zorgplicht, dit is een open einde regeling waarbij we verplicht zijn om zorg in te zetten. Dit betekent een risico voor de begrote budgetten 2021 en verder. GR Werkbedrijf Senzer: Senzer wendt haar eigen reserves aan voor het afdekken van tekorten met ingang van 2019. Voor het jaar 2021 wordt de weerstandsreserve wederom volledig ingezet. De weerstandscapaciteit van Senzer wordt daarmee in de loop van 2021 nihil. Dit betekent dat alle risico's worden doorgelegd naar de deelnemende gemeenten.

Het aandeel van Asten in de totale risico's bedraagt 3,95% (gelijk aan het percentage van de bijdrage algemene middelen aan Senzer). De risico's zijn in de begroting 2021 van Senzer gespecificeerd en toegelicht. Het grootste deel van de risico's (op basis van financiële impact) betreft de onzekerheid over de financiering door het Rijk (BUIG, WSW, Participatie), het wegvallen van detacheringen door toenemende concurrentie (omzetverlies en extra inzet voor herplaatsingen) en het niet halen van opbrengstdoelstellingen (door o.a. veroudering Wsw doelgroep, lagere instroom in uitkering met meer problematiek). De gevolgen van corona lijken voor Senzer vooralsnog mee te vallen en de economie in onze regio lijkt minder geraakt te zijn dan die in andere regio’s. De bestandsontwikkeling is en blijft echter als gevolg van de coronacrisis een onzekere factor.

3

Kans

Impact

Bedrag P.M.

70%

700.000

490.000

70%

700.000

490.000

70%

700.000

490.000

Tegen de hoogte van het BUIG-budget hebben de gemeenten in de arbeidsmarkt bezwaar aangetekend. Deze procedures lopen nog. Ook is er vanuit Senzer gelobbyd voor een aanpassing op basis van aantallen LKS. De verwachting is dat er een vorm van compensatie komt. Hoe deze eruit gaat zien is nu nog niet bekend.

Realisatie (grote) projecten

4

In het eerste kwartaal van 2020 is de GR geëvalueerd. Uit deze evaluatie zijn drie thema’s gehaald die op dit moment verder worden uitgewerkt, te weten: positionering, governance en financiering. De planning is om voor de zomerr met resultaten te komen. Deze leiden mogelijk tot aanpassing van de financieringssystematiek en de opzet van het risicomanagement. (Grote) projecten zoals bijvoorbeeld herstructurering wegen, strategisch huisvestingsplan onderwijs: investeringsbedrag gemeente is niet toereikend en / of betrokken partijen bereiken geen overeenstemming

48

Risico

Nr

Toepassen bestuursdwang

5

Afhankelijkheid ICT systemen / Uitvoering project I&A

6

Organisatieontwikkeling

7

Juridische procedures / schadeclaims handhaving

8

Beheer

9

Toelichting over uitwerking / onderlinge samenwerking planontwikkeling. Civieltechnisch: bodemverontreiniging, verleggen kabels en leidingen, nadeelcompensatieregeling (overlast tijdens de uitvoering), scheuren in bebouwing a.g.v. verzakking (bronbemaling) waarbij de kosten hoger zijn dan de geraamde post hiervoor in het project. Riolering: bij sommige projecten wordt een (groot) deel van de kosten ten laste van de reserve riolering gebracht. Wanneer bij inspectie blijkt dat de riolering nog voldoende is, maar de weg toch vervangen moeten worden, stijgen de structurele (afschrijving)lasten in de begroting omdat minder kosten ten laste van de reserve kunnen worden gebracht. Recent is aan het licht gekomen dat in een bepaalde periode asbesthoudende kit is gebruikt bij het verbinden van rioolbuizen. Er is nog onduidelijkheid hoe hiermee om te gaan. Bij rioolvervangingsprojecten kan dit kostenverhogend werken. Explosieven: we beschikken over een risicokaart waaruit blijkt dat grote delen van de gemeente verdacht zijn. We moeten hier nog beleid op ontwikkelen. Bij projecten en werken in de grond kan dit kostenverhogend werken. Daarnaast gaat de stikstofproblematiek een risico vormen. Op dit moment is nog niet bekend wat hier de impact van zal zijn.

Wanneer er sprake is van spoedeisend belang of de overtreder draagt geen zorg voor het ongedaan maken van de overtreding, is het aan het bestuursorgaan om bestuursdwang toe te passen. Wij verhalen de kosten op overtreder. Als overtreder ons niet betaalt (om diverse redenen) komen deze voor onze rekening. Afhankelijkheid ICT systemen Beschikbaarheid ICT middelen: storing of uitval van de infrastructuur, stroomstoring, cybercriminaliteit. Beschikbaarheid van essentiële programmatuur i.c.m. verplichtingen in ketens, juist en tijdig verstrekken informatie aan landelijke voorziening (bv BAG). Uitval en/of storingen vormen een bedreiging voor de bedrijfsvoering en daarmee de dienstverlening. Uitvoering project I&A In het kader van de uitvoering van het project ‘beëindiging I&A samenwerking Someren Asten’ ondernemen we een veelvoud van activiteiten komende tijd gericht op een toekomstbestendige I&A organisatie voor Asten. Het gaat om ontvlechting van de ICTinfrastructuur /automatisering, diensten en organisatie met Someren, en daarna de opbouw in de nieuwe situatie bij ICT-NML. Dit project is zorgvuldig voorbereid en zal stap voor stap tot uitvoering worden gebracht. Organisatieontwikkeling i.r.t. het huidige personeelsbestand: meegaan in de ontwikkelingen is niet voor iedereen gemakkelijk.

Daarnaast neemt de druk op de organisatie toe door de bezuinigingen en groei van ons takenpakket. Er wordt meer persoonlijk leiderschap van onze medewerkers gevraagd dan voorheen. Deze ontwikkelingen leveren meer 'personele trajecten' op dan we gewend zijn. Het risico op extra kosten, bijv. voor inhuur, opleiding, frictie, is gegroeid. De gemeente Asten is daarnaast eigen risicodrager voor de WW. Als tijdens de procedures blijkt dat we niet de juiste procedures hebben gevolgd of een onjuiste beslissing hebben genomen jegens inwoners van Asten of bedrijven. Hiermee staat de onrechtmatigheid in de meeste gevallen vast. Ook kan er vertragingsschade zijn of schade bij niet tijdig beslissen ingebrekestelling). Door klimaatsverandering zien we het risico op schade

49

Kans

Impact

Bedrag

50%

700.000

350.000

90%

300.000

270.000

70%

300.000

210.000

90%

125.000

112.500

90%

125.000

112.500

Risico

Nr

openbare ruimte: voldoende middelen en schade

Toelichting

Kans

Impact

Bedrag

in de openbare ruimte door extreem weer zoals windhozen, droogte en hagelbuien toe nemen. In de laatste jaren zien we de kosten om de openbare ruimte na extreem weer opnieuw veilig te krijgen/op niveau te krijgen oplopen. Gezien het grote aantal elementen in de openbare ruimte kunnen deze kosten bij extreem weer flink oplopen. Daarbij kunnen ook nog schadeclaims komen vanuit de burger (de gemeente is hiervoor verzekerd, eigen risico van € 2.500 per toegekende schadeclaims).

Totaal

2.525.000

Risicoscore Oranje Risico

Nr

Toelichting

Kans

Impact

Beheer openbare ruimte: voldoende middelen en schade

10

Door bezuinigingen op de beheerbudgetten van groen kan vernietiging van de waarde van de openbare ruimte ontstaan. Denk hierbij aan bijv. niet tijdig snoeien waardoor te grote wonden ontstaan en daardoor verkorting levensduur van bomen. Het risico op ziektes bij bomen en planten neemt toe. In het verleden is veel eentonig plantmateriaal gezet. Daarbij neemt de impact en verspreiding van ziektes en exoten door o.a. klimaatverandering en het uit balans raken van het ecosysteem (o.a. insectenafname) toe. In de laatste jaren hebben we daardoor al verschillende ziektes en exoten de kop op zien steken in Asten. Voorbeelden hiervan zijn de eikenprocessierups, letterzetter, essentaksterfte, kastanje bloedingsziekte en de Japanse duizendknoop. Naar verwachting zal dit alleen maar toenemen in de komende jaren. Het risico en schade verschilt per ziekte/exoot. In slechte gevallen kunnen de kosten hoog oplopen. In verband met bezuinigingsmaatregelen is er minder geld beschikbaar voor het onderhoud aan de wegen. Gevolg hiervan kan zijn dat er sprake is van achterstallig onderhoud, waardoor ook de veiligheid in het geding komt. Tevens werkt dit, wanneer wegen niet tijdig onderhouden worden, kostenverhogend richting de toekomst. Opslag strooizout locatie Venbergweg: De vloer onder de halfopen opslaglocatie voldoet mogelijk niet aan de gestelde eisen t.b.v.

opslag van strooizout voor gladheidsbestrijding. Dit wordt onderzocht en kan leiden tot een investering om aanpassingen aan de opslag door te voeren. De gewesten in de provincie Noord-Brabant hebben met Attero Zuid B.V. aanbiedingscontracten afgesloten voor wat betreft het brandbaar huishoudelijk restafval die eindigden op 1 februari 2017. Momenteel loopt een door Attero aangespannen arbitrage tegen de gewesten, over de periode 2015 tot einde contract, inzake het aangeleverde volume huishoudelijk restafval. Mocht uit de arbitrage blijken dat de gewesten ongelijk hebben, dan is het mogelijk dat de gemeenten een naheffing moeten betalen. De arbeidsmarkt staat momenteel onder druk. In de volle breedte ervaren we dat het moeilijker is om gekwalificeerd personeel aan te trekken. Het gaat zowel om geschikte kwalificaties als de juiste persoonskenmerken (aansluiting op kernbegrippen A4 bedrijfsplan). Daarnaast constateren we dat het ook steeds moeilijker wordt om gekwalificeerd personeel te kunnen inhuren. Hierdoor ontstaat het risico dat onze ambities in de knel komen. Risico op lagere aantallen toeristische overnachtingen en arbeidsmigranten.

70%

125.000

87.500

10%

700.000

70.000

50%

125.000

62.500

70%

125.000

87.500

70%

125.000

87.500

70%

125.000

87.500

50%

35.000

17.500

11

12

Opslag strooizout

13

Arbitrage Attero

14

Arbeidsmarktontwikkeling

15

Economische ontwikkeling

16

50

Bedrag

Risico

Nr

Toelichting

Kans

Impact

Open einde regeling leerlingenvervoer

17

70%

35.000

24.500

Veranderen-de regelgeving

18

Er wordt maximaal gebruik gemaakt van de regeling leerlingenvervoer gemeente Asten. Momenteel vindt er een nieuwe aanbesteding plaats voor het schooljaar 2021/2022 waarvan de financiële consequenties ook nog onbekend zijn. Ook collectief vervoer (Taxbus) is een open einde regeling. Vanwege de coronacrisis is het aantal gereden ritten sterk afgenomen. Er is daarom een maatwerkregeling getroffen. Het is onduidelijk wat hiervan de financiële consequenties zullen zijn. Omgevingswet: gemeente Asten bereidt zich voor op de invoering van de omgevingswet. Er zijn hiervoor incidentele middelen voorzien. De praktijk na implementatie gaat uitwijzen of er ook sprake zal zijn van hogere structurele bedrijfsvoeringskosten. Klimaatbestendig en energie neutraal: gemeenten gaan plannen maken om van het gas af te gaan, duurzame energie te produceren en klimaatbestendig te worden en meer circulair. Deze taken zullen zeker deels maar mogelijk allemaal door het Rijk opgelegd worden aan de gemeenten. Daarnaast gaat o.a. de stikstofwetgeving druk op onze capaciteit leggen: de toekomst van het buitengebied zal nog meer aandacht gaan krijgen. Wat de kosten - vergoeding daarvan zal zijn is nog niet in te schatten. We pakken veel van deze zaken in de regio (in MRE verband) op.

Veiligheidsregio (VRBZO) bluswater: Door de aangepaste ontwerpnorm van Brabant Water (2014) neemt het aantal brandkranen jaarlijks af. Dit betekent minder brandkranen in nieuwe situaties maar ook sanering van waterleidingen. Alternatieven zijn gevonden in door VRBZO aangeschafte waterbakken en in het optimaliseren van pendelsystemen. Deze oplossingen zijn echter niet gelijkwaardig aan brandkranen. Het blijft een gemeentelijke afweging welke voorzieningen extra worden aangelegd om brandweerzorg voldoende te borgen.

70%

125.000

87.500

50%

125.000

62.500

50%

300.000

150.000

50%

125.000

62.500

10%

300.000

30.000

19

Verbonden partijen (financieel, imago)

20

Bedrag

De analyse van het Dekkingsplan 2019 is uitgevoerd. Mede door de coronacrisis is de nog niet volledig in beeld waar alle vrijwillig aangelegde voorzieningen zijn aangelegd en welke gerealiseerd zijn als voorwaarde bij een omgevingsvergunning. Een risicoafweging openbaar bluswater volgt in 2021. Ook zullen we intern moeten bepalen wanneer we een beroep doen op ondernemers om vrijwillig een bluswatervoorziening aan te leggen. Eind 2020 zijn in het buitengebied van Heusden na sanering van de waterleiding vier openbare bluswatervoorzieningen gerealiseerd. Ook voor 2021 is de verwachting dat waterleidingen gesaneerd worden door Brabant Water. Wat de impact hiervan is kunnen we vooraf niet bepalen. Telkens zal een risicoafweging noodzakelijk zijn en mogelijk aanleg van openbaar bluswater. 21

22

GR Peelgemeenten: Per 1 januari 2017 is de GR Peelgemeenten operationeel. 2017-2018 waren ontwikkeljaren waarin processen zowel in het lokale gebiedsteam (sociaal team Asten) als bovenlokaal in de uitvoeringsorganisatie werden doorontwikkeld. In 2019 is er een evaluatie geweest naar opzet GR Peelgemeenten / lokale gebiedsteams. Er is momenteel nog steeds sprake van doorontwikkeling. Dit kan leiden tot aanpassing van de uitvoeringskosten. Het Sociaal Domein is continu in verandering, ook dat is een risico dat kan leiden tot een stijging van kosten. Verbonden partijen kunnen in financiële problemen komen (zie paragraaf verbonden partijen). Meer geld

51

Risico

Nr

Juridisering samenleving / niet tijdige besluitvorming

23

Imagoschade, aansprakelijkheid bij verstrekken onjuiste informatie.

24

Verzekering / Garantstelling aansprakelijkheid burger (o.a. bij schade burger)

25 26 27 28 29

Vennootschaps belasting

30

Toelichting nodig dan geraamd. Opgelegde kosten planologische procedures, leges (bijv. voor een aanvraag omgevingsvergunning) en privaatrechtelijke heffingen (bijv. rioolheffing, OZB, toeristenbelasting, afvalstoffenheffing) die leiden tot juridische procedures. Risico op verplichting geheel of gedeeltelijk terugbetalen leges en proceskostenvergoeding. Gemeente verstrekt verkeerde info, externe hack op onze systemen (cybercriminaliteit). Privacyregels worden geschonden en er wordt een bestuurlijke boete opgelegd door de Autoriteit Persoonsgegevens. Gemeente is verantwoordelijke voor actueel houden risicokaart, WKPB etc. Gegevens kunnen kwijt raken of onbedoeld wijzigen. Audit extern orgaan (bijv. waarderingskamer WOZ kan dit ook melden). Software kan problemen/storingen bevatten. Kan leiden tot negatieve berichtgeving media en herstelkosten. Met klachtafhandeling zijn hoge kosten gemoeid. Gemeentelijke borgstellingen: de gemeente heeft een achtervangfunctie indien een corporatie in financiële problemen komt. Risico schade inventaris gemeentelijke gebouwen (aanvulling op verzekering). Risico aansprakelijkheid gemeente bij brandschade aan naburige panden en inventaris (indien schade groter dan 2 x € 2.500.000,= per jaar). Risico op aansprakelijkheid wat niet onder de dekking van de verzekering valt (bijv. niet tijdig beslissen).

Het eigen risico van de diverse verzekeringen en aansprakelijkheden komt t.l.v. de gemeente Asten. De gemeente Asten zal voor de Vennootschapsbelasting (VPB) over 2016 een naar aanleiding van de ingediende aangifte een correctie in de vorm van een geschatte aanslag ontvangen. De schatting is opgelegd omdat de Belastingdienst formeel binnen drie jaar een aanslag dient op te leggen en op dit moment niet bekend is wat de gevolgen zijn met betrekking tot de te hanteren disconteringsvoet en de beginbalans van 2016 met betrekking tot de grondexploitatie. Daarnaast worden door aanvullende en gewijzigde fiscale regelgevingen ook reclame- en afvalopbrengsten met VPB belast. Ook hiervoor zal een geschat bedrag worden opgelegd. Tegen de aanslag zal een bezwaarschrift worden ingediend. Op dit moment is een inschatting gemaakt van het uiteindelijke verschuldigde bedrag. Omdat deze schatting onzeker is laten we de P.M. raming vooralsnog staan.

Kans

Impact

50%

450.000

225.000

70%

125.000

87.500

10%

21.400.000

10%

700.000

70.000

10%

700.000

70.000

70%

35.000

24.500

50%

35.000

17.500

-

-

P.M.

Totaal

Bedrag

2.140.000

3.551.500

De benodigde weerstandscapaciteit op basis van de geïdentificeerde en in de risicomatrix ingedeelde risico's is als volgt: Totaal bedrag risico's rood: Totaal bedrag risico's oranje: Totaal bedrag risico's:

€ 2.525.000 € 3.551.500 € 6.076.500

Bij het berekenen van de benodigde weerstandscapaciteit wordt gerekend met een zekerheidspercentage van 90% omdat niet alle risico's zich tegelijkertijd voordoen. Benodigde weerstandscapaciteit = € 5.468.850

52

Onderdeel 2: berekening beschikbare weerstandscapaciteit (buffer) De beschikbare weerstandscapaciteit van de gemeente wordt berekend uit: 1. Algemene reserve 2. Bestemmingsreserves 3. Post onvoorzien 4. Stille reserves 5. Onbenutte belastingcapaciteit. Overzicht beschikbare weerstandscapaciteit In onderstaande tabel is een overzicht gegeven van de beschikbare weerstandscapaciteit per 31-12-2019. Beschikbare weerstandscapaciteit per 31-12-2020 1a. Algemene reserve (weerstandscapaciteit) 1b. Algemene reserve (basis) 2. Bestemmingsreserves (vrij aanwendbaar) 3. Post onvoorzien 4. Stille reserves 5. Onbenutte belastingcapaciteit Totaal beschikbaar

Incidenteel 11.360.768

Liquide / Niet liquide Liquide

2.086.991 7.814.333

Liquide

55.000 1.232.729 1.326.181 23.876.002

Niet liquide Niet liquide Niet liquide

De beschikbare weerstandscapaciteit op basis van de optelsom van de incidentele en structurele buffer is als volgt: Toaal beschikbare weerstandscapaciteit = € 23.876.002

Liquide beschikbare weerstandscapaciteit = € 21.262.092

Ad 1. Algemene reserve (weerstandscapaciteit + basis) De algemene reserve dient onder andere ter afdekking van financiële tegenvallers en bestaat uit twee delen. Een algemene reserve berekend op basis van de weerstandscapaciteit en een algemene reserve berekend op basis van de omzet. De norm voor de algemene reserve weerstandscapaciteit is bij gelegenheid van de voorjaarsnota 2017 voor de komende jaren vastgesteld op € 14.000.000,=. De benodigde weerstandscapaciteit uit de begroting 2017 is vermenigvuldigd met 2 (ratio voor uitstekend weerstandsvermogen). Indien de ratio van 2 wordt toegepast op de jaarrekening 2020 volstaat een algemene reserve weerstandscapaciteit van € 11.095.200,=. De norm voor de algemene reserve basis is bij de begroting 2017 bepaald op € 2.086.991. Ad 2. Bestemmingsreserves (vrij aanwendbaar) Indien er bestemmingsreserves zijn waarbij de raad nog vrij kan besluiten over de bestemming van het geld én de rente wordt niet als dekkingsmiddel voor de exploitatie ingezet, dan kan dit deel worden ingezet voor de beschikbare weerstandscapaciteit.

53

Het gevolg kan wel zijn dat geplande investeringen (bijvoorbeeld gedekt uit de reserve eenmalige bestedingen) niet door kunnen gaan. Ad 3. Post onvoorzien De post onvoorzien is een buffer voor onvoorziene uitgaven. Bij de voorjaarsnota 2019 is de post onvoorzien structureel afgeschaft, maar incidenteel met een hoogte van € 55.000 in stand gebleven. Ad 4. Stille reserves Als activa onder de waarde in het economische verkeer zijn gewaardeerd is sprake van een stille reserve. Indien deze stille reserve meegenomen wordt in de weerstandscapaciteit is het van belang dat de activa direct verkoopbaar zijn. Bij verkoop ontstaan winsten die eenmalig vrij aanwendbaar zijn. Actualisatie van de stille reserves heeft plaats gevonden bij de begroting 2021. De stand per 31-12-2020 is gebaseerd op de boekwaarde per 31-12-2020 en de WOZ grondslag (voor de gebouwen) per 1-1-2019. Ad 5. Onbenutte belastingcapaciteit De gemeente kan haar lokale belastingen verhogen om financiële tegenvallers op te vangen. Er is sprake van onbenutte belastingcapaciteit indien het gemeentelijke OZBtarief onder het maximumtarief valt zoals is opgenomen in de gemeentewet en/of wanneer de afvalstoffenheffing/rioolheffing niet kostendekkend zijn. Deze laatste twee zijn in Asten allebei wel kostendekkend.

Bij deze berekening van het deel onbenutte capaciteit van de OZB wordt uitgegaan van de jaarlijkse macronorm van het OZB-tarief (redelijk peil) zoals aangegeven in de meicirculaire 2020. Het OZB-tarief is daarin bepaald op 0,1809% van de gemiddelde WOZwaarde. Het verschil tussen de werkelijke opbrengsten OZB in 2020 en het redelijk peil is de onbenutte belastingcapaciteit, deze bedraagt € 1.326.181,Onderdeel 3: Berekening ratio weerstandsvermogen Het weerstandsvermogen is de verhouding tussen de beschikbare weerstandscapaciteit (buffer) en de benodigde weerstandscapaciteit (gekwantificeerde risico's) en wordt uitgedrukt in een verhoudingsgetal (ratio). Om de ratio weerstandsvermogen te beoordelen wordt gebruik gemaakt van de onderstaande normering van NARIS(Nederlandse Adviesbureau voor Risicomanagement): Ratio weerstandsvermogen Meer dan 2,0 Tussen 1,4 en 2,0 Tussen 1,0 en 1,4 Tussen 0,8 en 1,0 Tussen 0,6 en 0,8 Minder dan 0,6

Betekenis Uitstekend Ruim voldoende Voldoende Matig Onvoldoende Ruim onvoldoende

Beschikbare weerstandscapaciteit (totaal) Beschikbare weerstandscapaciteit (liquide)

€ 23.876.002 € 21.262.092

Totaal bedrag benodigde weerstandscapaciteit

€

Ratio weerstandsvermogen (totaal) : 4,3

54

5.547.600

Ratio weerstandsvermogen (liquide) : 3,8

Conform bovenstaand overzicht zijn beide weerstandsratio's uitstekend en betekent dat er ruim voldoende middelen zijn om de gekwantificeerde risico’s af te dekken wanneer zij zich voordoen.

55

Financiële positie / kengetallen Inleiding Op basis van het Besluit Begroten en Verantwoorden (BBV) is het voor gemeente sinds 2016 verplicht om een basisset financiële kengetallen op te nemen in de begroting en jaarrekening. Door middel van deze kengetallen wordt de onderlinge vergelijkbaarheid van gemeenten bevorderd en krijgt de gemeenteraad een globaal inzicht in de verwachte financiële ontwikkelingen in de gemeente. Het is niet mogelijk om een individueel kengetal te gebruiken voor de beoordeling van de financiële positie. De kengetallen zullen altijd in samenhang moeten worden bezien, omdat ze alleen gezamenlijk en in hun onderlinge verhouding een goed beeld kunnen geven over de financiële positie. Signaleringswaarden Aan de bovenstaande kengetallen zijn (nog) geen normen verbonden. De wetgever heeft de manier waarop gemeenten de kengetallen laten meewegen nadrukkelijk bij de gemeente gelaten. Wel is meegegeven dat het behulpzaam kan zijn om de kengetallen te relateren aan bijvoorbeeld signaleringswaarden. Dit zijn (normen)kaders waarbij zoveel mogelijk wordt aangesloten bij de signaleringswaarden afkomstig uit de stresstest voor 100.000+ gemeenten. In de onderstaande tabel zijn de signaleringswaarden te zien en in welke categorie (A, B of C) deze vallen. Hierbij is categorie A het minst risicovol en categorie C het meest risicovol.

56

57

Conclusie gemeente Asten Op basis van bovenstaande kengetallen kan de conclusie worden getrokken dat de financiële positie van de gemeente Asten gezond is.

58

3. Bedrijfsvoering Wat wilden we bereiken? Missie en Visie van ons bedrijfsplan We leveren publieke dienstverlening aan de Astense samenleving. Gezamenlijk bouwen we aan een prettige woon-, werk-, en leefomgeving, vanuit eigen kracht, dichtbij de burger (in diens verschillende rollen). We zijn klantgericht en (re)ageren flexibel op veranderingen in de maatschappij. Leidende principes 1. Onze Klanthouding is: Ja, tenzij….. 2. De burgers blijven zelf verantwoordelijk (Faciliterende overheid). 3. We zijn klantgericht, flexibel en omgevingsbewust. 4. High trust-low tolerance: ruimte voor onze professionals (werken vanuit de ‘bedoeling’) met een beperkt aantal kaders/regels. 5. We maken plezier van ons werk. Waarom en waartoe doen we dit? Omdat het noodzakelijk is aansluiting te houden met de veranderende eisen en wensen in de gemeenschap met actieve burgers die zelf aangeven wat nodig is. We doen de dingen waaraan behoefte is en doen deze dingen goed. Deze aansluiting bepaalt ons bestaansrecht. Én we willen een aantrekkelijke gemeente zijn om voor te werken.

Wat hebben we hiervoor gedaan? Bedrijfsplan Asten We hebben in 2020 zo goed als mogelijk (Coronacrisis) de ontwikkeling van onze organisatie en onze medewerkers voortgezet, volgens het bedrijfsplan (en de Toekomstagenda Asten 2030). Hieronder is weergegeven wat dit betekent en hoe we dit doen. Wat betekent dit voor onze burgers en voor ons? We maken hierover goede afspraken met onze burger, met onze medewerkers en met onze partners in ons netwerk. En we komen (deze) afspraken na! Daarop focussen we ons. Daarvoor is het nodig om:  de begrippen ‘klantgerichtheid’, ‘flexibiliteit’ en ‘omgevingsbewustzijn’ te concretiseren.  de ‘andere’ relatie tussen gemeente en burger daadwerkelijk in te vullen.  te sturen op klanttevredenheid en professionalstevredenheid.  duidelijk en daadkrachtig te zijn, ook in lastige situaties, talent te benutten, elkaar te ondersteunen en niet te voorzichtig te zijn (lef tonen). Hoe doen we dat?  We voeren de Toekomstagenda uit, hier in het bijzonder het Programma Vitale Democratie en als onderliggend instrument o.m. de Omgevingswet.  We geven ruimte aan onze medewerkers in hun werk en het vergroten van hun probleemoplossend en communicatief vermogen.  We ontwikkelen ieders eigenaarschap en ambassadeurschap.  We voeren dialoog (UIT-, BE-, AF-, AANspreken) in onze teams.  We gebruiken (alleen) regels en systemen die we nodig hebben.

 We maken geen nieuwe nota’s maar doen het (gewoon). We bespreken casuïstiek in de teams en in individuele personele gesprekken. Ieder ervaart zelf en leert ervan.  We bieden collectieve en individuele trainingen.  EN we brengen plezier (terug) in ons werk en in onze organisatie.

59

Actieplan Maatschappelijk Verantwoord Inkopen (MVI) De gemeente heeft in 2017 het landelijk Manifest Duurzaam Inkopen (MVI) ondertekend. Als uitvloeisel hiervan stelt de gemeente jaarlijks een actieplan MVI op met daarin opgenomen concrete activiteiten die wij als gemeentelijke organisatie zelf uitvoeren. In de jaarschijf 2020 is extra aandacht worden geschonken aan de uitkomsten van het klimaatakkoord maar ook de toenemende regionale en eigen organisatie-ambities voor duurzaam inkopen. Samenwerking Informatisering & Automatisering (I&A) Op het gebied van I&A werken Asten en Someren nog samen, in afwachting van een bredere samenwerking, bij voorkeur in Peelverband. Dit perspectief is verdwenen als gevolg van de besluiten bij de evaluatie Peelgemeenten. Asten en Someren zien onvoldoende resterende meerwaarde van samenwerking en bereiden nu gezamenlijk een ontvlechting voor. Tegelijkertijd starten we in 2020 met een meer toekomstbestendige invulling van I&A, dat rekening houdt met de actuele ontwikkelingen en eisen op het gebied van digitalisering, informatiebeleid, -beheer en beveiliging. Dit betekent dat we door omvang kwetsbare onderdelen op termijn mogelijk uitbesteden, programmatuur naar de cloud brengen en ook onderdelen in eigen beheer blijven doen. Deze keuzes worden in 2020 duidelijk als de ICT strategie een definitieve vorm krijgt.

De kosten die noodzakelijk zijn om het benodigde fundament te leggen zodat de ICT strategie vorm kan krijgen zijn in de begroting opgenomen. Privacy De gemeente Asten vindt een betrouwbare dienstverlening, waarin inwoners open en respectvol worden behandeld belangrijk. Goede bescherming van persoonsgegevens is daarbij cruciaal. Inwoners kunnen erop vertrouwen dat de gemeente zorgvuldig, veilig en vertrouwelijk omgaat met persoonsgegevens. De Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) versterkt de privacyrechten van inwoners, geeft organisaties die persoonsgegevens verwerken meer verantwoordelijkheden en verscherpt het toezicht. Om hieraan te voldoen heeft de gemeente de verplichte Functionaris gegevensbescherming (FG) aangewezen. In 2020 geven we uitvoering aan het Algemeen privacybeleid gemeente Asten 2018.

Wat heeft het gekost? Beleidsindicatoren Beleidsindicatoren Werkelijk 2019

Beleidsindicator

Werkelijk 2020

1. Formatie (aantal fte per 1.000 inwoners)

7,06

6,99

2. Bezetting (aantal fte per 1.000 inwoners)

6,64

6,57

3. Apparaatskosten (kosten per inwoner)

602

642

4. Externe inhuur (kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen

12,60%

15,10%

5. Overhead (overhead / totale lasten)

14,41%

12,31%

60

4. Grondbeleid Het grondbeleid heeft veel invloed op de realisatie van programma’s zoals op het gebied van ruimtelijke ordening, milieu, verkeer, cultuur, sport, recreatie en economische zaken. Het grondbeleid heeft daarnaast een grote financiële impact en brengt hierdoor risico’s met zich mee.

Wat wilden we bereiken? De gemeente wil haar ruimtelijke doelstellingen zoals vastgelegd in de ruimtelijke (structuur)visies en -programma's op een economisch verantwoorde wijze realiseren. Enerzijds voor ontwikkelingen waarbij de gemeente ondernemend deelneemt en anderzijds voor ontwikkelingen waarbij de gemeente enkel onder voorwaarden de planologische maatregel faciliteert.