Bijlage 2 - Motivering BOPA Roerdompweg 11, samengevoegd
Tekst van het document
BOPA omschakeling naar paardenhouderij
VanBuiten bv Leveroyseweg 9a 6093 NE Heythuysen Tel: +31(0)475 - 49 44 07 info@bijvanbuiten.nl www.bijvanbuiten.nl IBAN: NL86 ABNA 0128 3056 65 KVK 91612144 btw: NL865711732B01
Motivering behorende bij de Buitenplanse Omgevingsplanactiviteit ‘afwijken van de regels van het Omgevingsplan’ (BOPA) Roerdompweg 11, 5725 RS Heusden Gemeente Asten
Projectgebied:
Roerdompweg 11, 5725 RS Heusden
Versie:
2
Datum:
25 november 2025 2
Inhoudsopgave 1.
2.
3.
Inleiding........................................................................................................................................................... 6 1.1.
Aanleiding en doel ................................................................................................................................. 6
1.2.
Projectgebied......................................................................................................................................... 6
1.3.
Omgevingsplan ...................................................................................................................................... 7
1.4.
Leeswijzer .............................................................................................................................................. 8
Projectbeschrijving .......................................................................................................................................... 9 2.1.
Huidige situatie ...................................................................................................................................... 9
2.2.
Het initiatief ........................................................................................................................................... 9
2.3.
Landschappelijke inpassing ................................................................................................................. 11
2.4.
Strijdigheid omgevingsplan ................................................................................................................. 12
2.5.
Participatie........................................................................................................................................... 12
Beleidskader .................................................................................................................................................. 13 3.1. 3.1.1.
Nationale omgevingsvisie (NOVI) .................................................................................................... 13
3.1.2.
Instructieregels Rijk (AMvB’s) ......................................................................................................... 14
3.1.3.
Ladder voor duurzame verstedelijking ............................................................................................ 15
3.2.
Provinciaal beleid ................................................................................................................................ 15
3.2.1.
Omgevingsvisie Noord-Brabant ...................................................................................................... 15
3.2.2.
Omgevingsverordening Noord-Brabant .......................................................................................... 17
3.3.
Beleid Waterschap............................................................................................................................... 19
3.3.1.
Waterschapsverordening ................................................................................................................ 19
3.3.2.
Waterbeheerplan 2022-2027 .......................................................................................................... 19
3.4.
4.
Nationaal beleid .................................................................................................................................. 13
Gemeentelijk beleid............................................................................................................................. 20
3.4.1.
Omgevingsvisie................................................................................................................................ 20
3.4.2.
Toekomstagenda Asten 2030 .......................................................................................................... 22
3.4.3.
Structuurvisie kwaliteitsverbetering van het landschap ................................................................. 22
Fysieke leefomgeving .................................................................................................................................... 24 4.1.
Milieuzonering ..................................................................................................................................... 24
4.1.1.
Wettelijk kader ................................................................................................................................ 24
4.1.2.
Onderzoek ....................................................................................................................................... 25
4.1.3.
Conclusie ......................................................................................................................................... 26
4.2.
Externe veiligheid ................................................................................................................................ 26
4.2.1.
Wettelijk kader ................................................................................................................................ 26
4.2.2.
Onderzoek ....................................................................................................................................... 27
4.2.3.
Conclusie ......................................................................................................................................... 28
4.3. 4.3.1.
Water ................................................................................................................................................... 28 Wettelijk kader ................................................................................................................................ 28 3
4.3.2.
Onderzoek ....................................................................................................................................... 28
4.3.3.
Conclusie ......................................................................................................................................... 29
4.4.
Luchtkwaliteit ...................................................................................................................................... 29
4.4.1.
Wettelijk kader ................................................................................................................................ 29
4.4.2.
Onderzoek ....................................................................................................................................... 30
4.4.3.
Conclusie ......................................................................................................................................... 30
4.5.
Geluid .................................................................................................................................................. 30
4.5.1.
Wettelijk kader ................................................................................................................................ 30
4.5.2.
Onderzoek ....................................................................................................................................... 31
4.5.3.
Conclusie ......................................................................................................................................... 31
4.6.
Trillingen .............................................................................................................................................. 31
4.6.1.
Wettelijk kader ................................................................................................................................ 31
4.6.2.
Onderzoek ....................................................................................................................................... 31
4.6.3.
Conclusie ......................................................................................................................................... 31
4.7.
Kabels en leidingen .............................................................................................................................. 32
4.7.1.
Wettelijk kader ................................................................................................................................ 32
4.7.2.
Onderzoek ....................................................................................................................................... 32
4.7.3.
Conclusie ......................................................................................................................................... 32
4.8.
Bodem ................................................................................................................................................. 32
4.8.1.
Wettelijk kader ................................................................................................................................ 32
4.8.2.
Onderzoek ....................................................................................................................................... 33
4.8.3.
Conclusie ......................................................................................................................................... 33
4.9.
Geur ..................................................................................................................................................... 33
4.9.1.
Wettelijk kader ................................................................................................................................ 33
4.9.2.
Onderzoek ....................................................................................................................................... 34
4.9.3.
Conclusie ......................................................................................................................................... 34
4.10.
Archeologie en cultuurhistorie ............................................................................................................ 34
4.10.1.
Wettelijk kader ........................................................................................................................... 34
4.10.2.
Onderzoek................................................................................................................................... 35
4.10.3.
Conclusie ..................................................................................................................................... 36
4.11.
Verkeer en parkeren ............................................................................................................................ 36
4.11.1.
Wettelijk kader ........................................................................................................................... 36
4.11.2.
Onderzoek................................................................................................................................... 36
4.11.3.
Conclusie ..................................................................................................................................... 36
4.12.
Gezondheid.......................................................................................................................................... 37
4.12.1.
Wettelijk kader ........................................................................................................................... 37
4.12.2.
Onderzoek................................................................................................................................... 37
4.12.3.
Conclusie ..................................................................................................................................... 37 4
4.13.
Duurzaamheid ..................................................................................................................................... 37
4.13.1.
Wettelijk kader ........................................................................................................................... 37
4.13.2.
Onderzoek................................................................................................................................... 37
4.13.3.
Conclusie ..................................................................................................................................... 38
4.14.
Natuur.................................................................................................................................................. 38
4.14.1.
Wettelijk kader ........................................................................................................................... 38
4.14.2.
Onderzoek................................................................................................................................... 38
4.14.3.
Conclusie ..................................................................................................................................... 39
4.15.
Milieueffectrapportage ....................................................................................................................... 39
4.15.1.
Wettelijk kader ........................................................................................................................... 39
4.15.2.
Onderzoek................................................................................................................................... 39
4.15.3.
Conclusie ..................................................................................................................................... 40
5.
Conclusie evenwichtige toedeling van functies aan locaties ........................................................................ 41
6.
Financieel-economische uitvoerbaarheid ..................................................................................................... 42 6.1. 6.1.1.
Kostenverhaalsplicht ....................................................................................................................... 42
6.1.2.
Nadeelcompensatie ........................................................................................................................ 42
6.2. 6.2.1. 7.
Economische uitvoerbaarheid ............................................................................................................. 42
Maatschappelijke uitvoerbaarheid ...................................................................................................... 43 Advies en instemming ..................................................................................................................... 43
Procedure ...................................................................................................................................................... 44 7.1.
Zienswijzen .......................................................................................................................................... 44
7.2.
Bezwaar/beroep .................................................................................................................................. 44
Bijlagen bij de ruimtelijke motivatie BOPA ........................................................................................................... 45
5
1.
Inleiding
1.1.
Aanleiding en doel
Op de locatie Roerdompweg 11 te Heusden is een melkrundveehouderij gevestigd. Dit rundveebedrijf bestaat uit een agrarische bedrijfswoning met bijgebouw en een aantal bedrijfsgebouwen. Op de locatie zijn 85 melkkoeien en 74 stuks jongvee vergund. Er worden naast runderen tevens enkele paarden gehouden. Naast de melkrundveehouderij bestaat het bedrijf ook uit een akkerbouwtak met een omvang van ca. 23 ha. Initiatiefnemers zijn voornemens het bedrijf, de melkrundveehouderij en akkerbouwtak, per 1 januari 2026 te beëindigen (inmiddels zijn de akkerbouwgronden, begin 2025, al volledig verkocht). De reden daarvan is dat er geen bedrijfsopvolging zal plaatsvinden. Gezien de leeftijd van initiatiefnemers is er nog een behoorlijke periode tot hun pensioen om te overbruggen en om te voorzien in hun inkomensbehoefte. Initiatiefnemers wensen daarom op de locatie bedrijfsmatig 10 paarden te gaan houden. De aanwezige bedrijfsgebouwen worden voor een groot gedeelte gesloopt. De bebouwing die behouden blijft gaan initiatiefnemers gebruiken ten behoeve van stalling van werktuigen en het bedrijfsmatig houden van paarden.
De wens van initiatiefnemers bestaat om op de locatie de vigerende bestemming ‘Agrarisch – Agrarisch bedrijf’ te behouden waarbij de functieaanduiding ‘specifieke vorm van agrarisch – melkrundveehouderij’ wordt gewijzigd in de funchtieaanduiding ‘specifieke vorm van agrarisch – paardenhouderij’. Hiertoe is op 15 november 2024 een principeverzoek ingediend. Bij brief van 8 januari 2025 (zaaknummer 07432024120229) heeft de gemeente Asten kenbaar gemaakt in principe medewerking te willen verlenen aan de ontwikkeling waarbij voldaan dient te worden aan gestelde voorwaarden. Om de gewenste ontwikkeling mogelijk te maken wordt een omgevingsvergunning aangevraagd voor een buitenlandse omgevingsplanactiviteit (hierna: BOPA). Het bevoegd gezag kan een omgevingsvergunning voor een BOPA alleen verlenen als deze in ieder geval voldoet aan: • een evenwichtige toedeling van functies aan locaties; • de instructieregels voor een evenwichtige toedeling van functies aan locaties in het Besluit kwaliteit leefomgeving (hierna Bkl); • de instructieregels in de provinciale omgevingsverordening. Met onderhavige motivatie wordt aangetoond dat voldaan wordt aan bovenstaande eisen.
1.2.
Projectgebied
Het projectgebied ligt aan Roerdompweg 11, 5725 RS te Heusden en is gesitueerd in het buitengebied van de gemeente Asten, op ca. 3,5 km ten oosten van de kern van Heusden. De percelen waarop dit initiatief betrekking heeft zijn kadastraal bekend als gemeente Asten, sectie Q, perceelnummer 506. De omgeving kenmerkt zich als een agrarisch gebied met enkele woonbestemmingen. Op de locatie is een melkrundveehouderij gevestigd. De locatie bestaat uit een bedrijfswoning en vier bedrijfsgebouwen. Het bouwvlak heeft een grootte van ca. 0,8 ha. in navolgende figuur wordt de ligging en begrenzing van het projectgebied weergegeven.
6
projectgebied
Figuur 1.2.1: Ligging en begrenzing projectgebied (bron: app.pdok.nl/viewer en www.streetsmart.cyclomedia.com)
1.3.
Omgevingsplan
Per 1 januari 2024 geldt voor de gemeente Asten een omgevingsplan van rechtswege: “Omgevingsplan gemeente Asten”. Het omgevingsplan bestaat uit een tijdelijk en een nieuw deel. Het tijdelijk deel bestaat uit: • (ruimtelijke) regels uit verschillende vervallen instrumenten, zoals bestemmingsplannen, • rijksregels over activiteiten (aangeduid als de bruidsschat). Het nieuwe deel van het omgevingsplan zal gedurende de overgangsfase tot eind 2031 gevuld worden met nieuwe regels alsook door het omzetten van bestaande regels uit het tijdelijk deel naar het nieuwe deel. Het projectgebied ligt in het van rechtswege geldende tijdelijk deel van het omgevingsplan het bestemmingsplan “Buitengebied Asten 2016”, zoals is vastgesteld door de gemeenteraad op 7 augustus 2019. Nadien zijn drie partiële herzieningen vastgesteld, waarvan enkele regels van toepassing zijn op de locatie: • Asten Verzamelplan 2018-1 (vastgesteld op 7 augustus 2019) • Asten Parapluplan Wonen 2019 (vastgesteld op 4 februari 2020) • Asten Verzamelplan 2019-2 (vastgesteld op 13 februari 2020) De gronden op de locatie Roerdompweg 11 hebben binnen het tijdelijk omgevingsplan een agrarische functie, welke is vastgelegd in de enkelbestemming ‘Agrarisch – Agrarisch bedrijf’ met de functieaanduiding ‘specifieke vorm van agrarisch – melkrundveehouderij’. Daarnaast is de dubbelbestemming ‘Waarde – Archeologie 3’ van toepassing.
Tevens is sprake van de gebiedsaanduidingen ‘overige zone – landschapselement’ en ‘overige zone – groenblauwe mantel’. De navolgende figuur bevat een uitsnede van de verbeelding behorende bij het tijdelijk deel van het omgevingsplan “Buitengebied Asten 2016”.
7
Figuur 1.3.1: Uitsnede verbeelding projectgebied (bron: omgevingswet.overheid.nl/regels-op-de-kaart)
1.4.
Leeswijzer
Na dit inleidende hoofdstuk volgt hoofdstuk 2 waarin een beschrijving van de huidige situatie en de beoogde ontwikkeling is opgenomen. De daaropvolgende hoofdstukken vormen de verantwoording die het verlenen van een buitenplanse omgevingsplanactiviteit mogelijk maakt. In hoofdstuk 3 wordt beschreven dat de ontwikkeling passend is binnen de geldende beleidskaders volgens het rijks-, provinciaal, waterschaps- en gemeentelijk beleid. Hoofdstuk 4 gaat in op de fysieke leefomgeving waarbij eveneens wordt ingegaan op de verschillende milieuaspecten. Tot slot wordt in hoofdstuk 5 ingegaan op de uitvoerbaarheid van het plan en bevat hoofdstuk 6 de conclusie van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Tenslotte omschrijft hoofdstuk 7 de procedure.
8
2.
Projectbeschrijving
2.1.
Huidige situatie
De locatie Roerdompweg 11 is bestemd als agrarisch bedrijf. Het bedrijf bestaat uit een melkrundveehouderij en een akkerbouwtak met een omvang van ca. 23 ha. Inmiddels zijn de akkerbouwgronden, begin 2025, volledig verkocht. Het bedrijf beschikt over een vergunning voor het houden van 85 melkkoeien en 74 stuks jongvee. Op het bedrijfsperceel zijn een agrarische bedrijfswoning met bijgebouw en een aantal bedrijfsgebouwen aanwezig. Hierna is een luchtfoto van de locatie opgenomen, waarop de huidige situatie is te zien.
Figuur 2.1.1: Luchtfoto locatie Roerdompweg 11 te Heusden (bron: streetsmart.cyclomedia.com).
2.2.
Het initiatief
Initiatiefnemers zijn voornemens het bedrijf, de melkrundveehouderij en akkerbouwtak, per 1 januari 2026 te beëindigen (inmiddels zijn de akkerbouwgronden, begin 2025, al volledig verkocht). De reden daarvan is dat er geen bedrijfsopvolging zal plaatsvinden. Gezien de leeftijd van initiatiefnemers is er nog een behoorlijke periode tot hun pensioen om te overbruggen en om te voorzien in hun inkomensbehoefte. Initiatiefnemers wensen daarom op de locatie bedrijfsmatig 10 paarden te gaan houden. De aanwezige bedrijfsgebouwen worden voor een groot gedeelte gesloopt. De bebouwing die behouden blijft gaan initiatiefnemers gebruiken ten behoeve van stalling van werktuigen en het bedrijfsmatig houden van paarden. In de gewenste situatie wordt de bedrijfswoning met achterliggende garage (ca. 17 m2), die zich in bedrijfsgebouw 1 bevindt, behouden. Het overige gedeelte (ca. 412 m2) van bedrijfsgebouw 1 wordt gesloopt. Een gedeelte van bedrijfsgebouw 2, dat in de huidige situatie in gebruik is voor opslag van hooi en stro, blijft behouden voor het stallen van 10 paarden. Het gedeelte van bedrijfsgebouw 2, dat behouden blijft, heeft een afmeting van ca. 16 x 16 meter (oppervlakte ca. 256 m2). Het overige gedeelte (ca. 281 m2) van bedrijfsgebouw 2 wordt gesloopt.
9
Bedrijfsgebouw 3 met een oppervlakte van ca. 342 m2 wordt volledig gesloopt. De loods/werktuigenberging (bedrijfsgebouw 4) met een afmeting van ca. 10 x 16 meter (oppervlakte ca. 160 m2) blijft behouden voor stalling van landbouwmachines, opslag van materialen en het houden van 3 stuks rundvee. De sleufsilo’s gelegen ten noorden van de locatie, ten behoeve van opslag van kuilvoer, worden verwijderd. In onderstaande figuur zijn de vier bedrijfsgebouwen weergegeven. Hierbij is in blauw de bedrijfsbebouwing aangeduid die behouden blijft.
3
2
1
4
Figuur 2.2.1: Huidige situatie met vier bedrijfsgebouwen waarbij in blauw de bedrijfsbebouwing die behouden blijft, is weergegeven.
In totaal wordt er ca. 1.035 m2 aan bedrijfsbebouwing gesloopt: Gebouw 1 ca. 412 m2 Gebouw 2 ca. 281 m2 Gebouw 3 ca. 342 m2 De bedrijfsbebouwing die behouden blijft bedraagt in totaal ca. 433 m2 waarvan ca. 416 m2 ten behoeve van de paardenhouderij: Gebouw 1 ca. 17 m2 (garage) Gebouw 2 ca. 256 m2 Gebouw 4 ca. 160 m2
10
In onderstaande figuur op de volgende pagina is de te behouden bebouwing weergegeven.
stalling van 10 paarden
werktuigenberging
paardenbak bedrijfswoning met achterliggende garage
tuin
Figuur 2.2.2: Gewenste situatie op de locatie Roerdompweg 11 te Heusden
Tevens wordt het bouwvlak verkleind naar een oppervlakte van ca. 4.900 m 2, zie het landschappelijk inpassingsplan dat is opgenomen in bijlage 1 bij deze motivatie.
2.3.
Landschappelijke inpassing
Bij nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen wil de provincie en de gemeente dat de initiatiefnemer zorgt voor een kwaliteitsverbetering van het landschap om daarmee het verlies aan omgevingskwaliteit te beperken. Concreet betekent dit dat passende functies zich kunnen ontwikkelen als er ook een prestatie voor het landschap tegenover staat. Het doel van een landschappelijke inpassing is een kwaliteitsverbetering voor de omgeving te creëren. Bebouwing dient voldoende ingepast/gedekt te zijn door groen. Daarnaast heeft de kwaliteitsverbetering ook te maken met de omvang (m2) en het verhogen van de ecologische waarde van het landschap door middel van natuurontwikkeling (groen). In de figuur op de volgende pagina is het landschappelijk inpassingsplan weergegeven. Het landschappelijk inpassingsplan is eveneens opgenomen in bijlage 1 bij deze motivatie.
11
Figuur 2.3.1: Landschappelijk inpassingsplan Roerdompweg 11 te Heusden
De bestaande bomenrij gesitueerd op de grens ten noordwesten van het projectgebied is aangewezen als landschapselement in het omgevingsplan.
2.4.
Strijdigheid omgevingsplan
De locatie is bestemd tot de uitoefening van een agrarisch bedrijf, in het bijzonder een melkrundveehouderij. In het bestemmingsplan “Buitengebied Asten 2016” is in artikel 4.6.1 een wijzigingsbevoegdheid opgenomen. Burgemeester en wethouders kunnen op grond van dit artikel het bestemmingsplan onder gestelde voorwaarde wijzigen en omschakelen naar een paardenhouderij. De Omgevingswet bevat echter geen basis om een wijzigingsbevoegdheid of uitwerkingsplanplicht in een omgevingsplan op te nemen. Onder de Omgevingswet zijn de wijzigingsbevoegdheid en uitwerkingsplicht wel onderdeel van het tijdelijk deel van het omgevingsplan. Medewerking aan dit initiatief is mogelijk middels het verlenen van een omgevingsvergunning voor een BOPA.
2.5.
Participatie
In de voorfase van het planvoornemen is de omgeving betrokken en geïnformeerd over de plannen. Het verslag van de omgevingsdialoog is bijgevoegd als bijlage, zie bijlage 2.
12
3.
Beleidskader
In het Besluit kwaliteit leefomgeving is een groot aantal instructieregels opgenomen. Hierin geeft het rijk aan, aan welke eisen een omgevingsplan moet voldoen. Deze eisen gaan over de inhoud van de regels van het omgevingsplan en over de inhoudelijke onderbouwing van keuzes die worden gemaakt in het omgevingsplan. Door het verlenen van een BOPA-vergunning wijzigt niet direct het omgevingsplan. Binnen 5 jaar dient de BOPAvergunning opgenomen te zijn in het omgevingsplan. Activiteiten en regels gekoppeld aan de nieuwe functie dienen dan te worden opgenomen in het omgevingsplan.
3.1.
Nationaal beleid
3.1.1.
Nationale omgevingsvisie (NOVI)
Met de Nationale omgevingsvisie (NOVI) geeft het Rijk een langetermijnvisie op de toekomst en de ontwikkeling van de leefomgeving in Nederland. Uitgangspunt in de nieuwe aanpak is dat ingrepen in de leefomgeving niet los van elkaar plaatsvinden, maar in samenhang. Om dit te kunnen bewerkstelligen laat het Rijk de inrichting van de fysieke leefomgeving meer over aan de decentrale overheden en komt de gebruiker centraal te staan. Het Rijk blijft verantwoordelijk voor het systeem de fysieke leefomgeving. Daarnaast kan een rijksverantwoordelijkheid aan de orde zijn indien: • een onderwerp nationale baten en/of lasten heeft en de doorzettingsmacht van provincies en gemeenten overstijgt, bijvoorbeeld het reserveren van ruimte voor militaire activiteiten en het stellen van opgaven in de stedelijke regio’s rondom de mainports, brainports, greenports en valleys; • over een onderwerp internationale verplichtingen of afspraken zijn aangegaan, bijvoorbeeld het stimuleren van biodiversiteit, duurzame energie, watersysteemherstel of het beschermen van werelderfgoed; • een onderwerp provincie- of landsgrensoverschrijdend is een ofwel een hoog afwentelrisico kent ofwel in beheer bij het Rijk is. Bij dit laatste gaat het bijvoorbeeld om de hoofdnetten van weg, spoor, water en energie, maar ook de bescherming van gezondheid van inwoners is op rijksniveau relevant.
Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Die komen samen in vier prioriteiten: 1. Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie; duurzame energie inpassen met oog voor omgevingskwaliteit. 2. Duurzaam economisch groeipotentieel; ruimte voor overgang naar een circulaire economie. 3. Sterke en gezonde steden en regio’s; woningbouw in een stedelijk netwerk van gezonde en groene steden. 4. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied; landgebruik meer in balans met natuurlijke systemen (bv. kringlooplandbouw). De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven is om combinaties te maken en win-win situaties te creëren, dit is echter niet altijd mogelijk. In die gevallen dienen belangen te worden afgewogen. Hiervoor gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: 1. Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies: in het verleden is scheiding van functies te vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI zoeken we naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van onze ruimte. 2.
Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal: wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling, tussen concurrentiekracht en leefbaarheid, verschilt van gebied tot gebied. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere. 13
3. Afwentelen wordt voorkomen: het is van belang dat onze samenleving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie van inwoners zonder dat dit ten koste gaat van toekomstige generaties. Conclusie Nationale omgevingsvisie Het projectgebied is gelegen in een gebied waarin het agrarisch grondgebruik nog functioneel en economisch drager is in het landschap. De ontwikkeling draagt bij aan een bestendige toekomst voor het landelijke gebied. De beoogde herbestemming heeft geen rechtstreekse betrekking op de geformuleerde nationale belangen. 3.1.2.
Instructieregels Rijk (AMvB’s)
Een instructieregel is een algemene regel waarmee een bestuursorgaan aan een ander bestuursorgaan aangeeft hoe dat orgaan een taak of bevoegdheid moet uitoefenen. Instructieregels gaan over de inhoud, toelichting of motivering van een instrument dat een bestuursorgaan op grond van de Omgevingswet (Ow) kan inzetten. Op grond van artikel 2.24 j° 2.28 Ow worden door het Rijk instructieregels gesteld voor de opstelling van omgevingsplannen en projectbesluiten. Deze instructieregels vormen een belangrijk kader voor de gemeentelijke regels in het omgevingsplan. Soms zijn de regels dwingend, met voorschriften waarvan niet afgeweken mag worden, maar veel vaker is er ruimte voor maatwerk. Bij onderwerpen als ‘geluid’, ‘horeca’ en ‘bedrijfsmatige activiteiten’ is er veel beleidsvrijheid voor gemeenten. De dwingende instructieregels zijn met name afkomstig uit hogere regels. Zoals internationale verdragen en regels van de Europese Unie. De instructieregels zorgen ervoor dat nationale belangen beschermd worden. De instructieregels vervangen onder andere de regels van het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) dat per 1 januari 2024, met de inwerkingtreding van de Omgevingswet, is komen te vervallen. De rijksinstructieregels zijn opgenomen in hoofdstuk 5 van het Bkl (Besluit kwaliteit leefomgeving). Afdeling 5.1.
stelt instructieregels voor een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Deze instructieregels gaan over: • Waarborgen van de veiligheid. • Beschermen van de waterbelangen. • Beschermen van de gezondheid en van het milieu. • Beschermen van landschappelijke of stedenbouwkundige waarden en cultureel erfgoed. • Behoud van ruimte voor toekomstige functies. • Behoeden van de staat en werking van infrastructuur of voorzieningen voor nadelige gevolgen van activiteiten. • Bevorderen van de toegankelijkheid van de openbare buitenruimte voor personen. Afdeling 5.2. bevat instructieregels voor de uitoefening van taken voor de fysieke leefomgeving, welke betrekking hebben op: • Voorkomen van belemmeringen voor gebruik en beheer van de hoofdspoorweginfrastructuur en van rijkswegen. • Lokale spoorwegen binnen vervoerregio’s. • Lozen van industrieel afvalwater in het openbaar vuilwaterriool. • Bebouwingscontour jacht. • Bebouwingscontour houtkap. Conclusie instructieregels Rijk De nadere uitwerking hiervan is opgenomen in Hoofdstuk 4 van deze motivatie.
14
3.1.3.
Ladder voor duurzame verstedelijking
De ladder voor duurzame verstedelijking is een instructieregel voor zorgvuldig ruimtegebruik en tegengaan van leegstand. De instructieregel in artikel 5.129g Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) regelt dat bij BOPA voor een nieuwe stedelijke ontwikkeling toepassing van de ladder is vereist. Artikel 8.0b Bkl regelt dat deze instructieregel ook geldt voor een omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit. Artikel 5.129g (zorgvuldig ruimtegebruik en tegengaan van leegstand) 1. Dit artikel is van toepassing op een stedelijke ontwikkeling die bestaat uit de ontwikkeling of uitbreiding van een bedrijventerrein, een woningbouwlocatie, kantoren, een detailhandelvoorziening of een andere stedelijke voorziening en die voldoende substantieel is. 2. Voor zover een omgevingsplan voorziet in een nieuwe stedelijke ontwikkeling, wordt met het oog op het belang van zorgvuldig ruimtegebruik en het tegengaan van leegstand in het omgevingsplan rekening gehouden met: a. de behoefte aan die stedelijke ontwikkeling; en b. als die stedelijke ontwikkeling is voorzien buiten het stedelijk gebied of buiten het stedelijk groen aan de rand van de bebouwing van stedelijk gebied: de mogelijkheden om binnen dat stedelijk gebied of binnen dat stedelijk groen aan de rand van de bebouwing van stedelijk gebied in die behoefte te voorzien. 3.
Voor de toepassing van het tweede lid, onder b, wordt tot het stedelijk gebied niet gerekend een stedelijke ontwikkeling waarvoor: a. op grond van het omgevingsplan een omgevingsvergunning voor een omgevingsplanactiviteit is vereist; en b. nog geen toepassing is gegeven aan het tweede lid. 4. Als een omgevingsplan voorziet in de vestiging van een dienst als bedoeld in artikel 1 van de Dienstenwet en de beoordeling van de behoefte aan een stedelijke ontwikkeling betrekking heeft op de economische behoefte, de marktvraag of de mogelijke of actuele economische gevolgen van die vestiging, heeft die beoordeling alleen tot doel na te gaan of de vestiging van een dienst in overeenstemming is met een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Ook als de Ladder niet van toepassing is, moet de evenwichtige toedeling van functies aan de locatie worden gemotiveerd. Deze evenwichtige toedeling van functies aan de locatie volgt uit de beschrijving van de omgevingsaspecten, welke nader worden toegelicht in hoofdstuk 4 van deze motivatie. Conclusie ladder voor duurzame ontwikkeling Onderhavig initiatief betreft geen stedelijke ontwikkeling. Uit nadere motivatie blijkt dat er sprake is van een evenwichtige toedeling van functies op de locatie. Hierdoor vormt de Ladder geen belemmering voor het initiatief.
3.2.
Provinciaal beleid
3.2.1.
Omgevingsvisie Noord-Brabant
Provinciale Staten hebben op 14 december 2018 de Brabantse omgevingsvisie vastgesteld. Met deze omgevingsvisie geeft de provincie richting aan wat zij voor Noord-Brabant wil bereiken en biedt daarmee handvatten voor haar handelen in de praktijk. De basis opgave betreft een veilige en gezonde leefomgeving met een goede omgevingskwaliteit. Hieronder vallen bijvoorbeeld een schone bodem, landschappelijke aantrekkelijkheid en biodiversiteit. Elke ontwikkeling in Brabant moet bijdragen aan een goede omgevingskwaliteit. De Brabantse Omgevingsvisie voegt daar ambities aan toe voor vier hoofdopgaven: • Energietransitie; • Klimaatproof Brabant; • Brabant als slimme netwerkstad; • Concurrerende, duurzame economie. 15
Werken aan de Brabantse energietransitie Het doel binnen de provincie Brabant is het 100% verduurzamen van energie tot 2050. Tot 2030 is het doel om broeikasgassen ten opzichte van de uitstoot in 1990 ten minste met 50% te reduceren en ten minste 50% duurzame energie te gebruiken. Om het doel te behalen wordt een tweesporenbeleid door de provincie gehanteerd, namelijk: • Verminderen energieverbruik; en • Verduurzaming energie. Werken aan een klimaatproof Brabant Het doel binnen de provincie is om Brabant klimaatbestendig en waterrobuust in te richten tot 2050. Sinds 2020 handelt de provincie klimaatbestendig en waterrobuust. Het doel is om tot 2030 de eerste grote gebiedsopgaven ten behoeve hiervan te realiseren. Om dit doel te behalen wordt ingezet op: • Klimaatslimme verstedelijking; • Klimaatbestendig beeklandschap; en • Robuust rivierenlandschap. Werken aan de slimme netwerkstad Het doel van de provincie tot 2050 is het stedelijk netwerk van Brabant te laten functioneren als één samenhangend duurzaam en concurrerend netwerk van steden en dorpen als onderdeel van de Noord-westEuropese metropool. Daarbij moet Brabant zich gaan kenmerken als een sterke sociale cohesie, een excellent en duurzaam woon-, leef- en vestigingsklimaat met een comfortabel, betrouwbaar en multimodaal verkeers- en vervoerssysteem en een uitstekende (digitale) infrastructuur.
Het doel tot 2030 is voor Brabantse partijen om te werken aan de transformatie van het bestaand bebouwd gebied. Daarnaast moeten er belangrijke stappen zijn gezet in de richting van een excellent en duurzaam woon-, leef- en vestigingsklimaat met een comfortabel, betrouwbaar en multimodaal verkeers- en vervoersysteem, welke worden ondersteund door digitale ontwikkelingen. In de provincie is het belangrijk om de toenemende druk op de wegen te ondervangen. Brabant zet in op een robuust mobiliteitssysteem om te zorgen voor voldoende capaciteit tijdens pieken en calamiteiten. Om de doelen te bereiken wordt ingezet op duurzame verstedelijking zoals herbestemmen en slimme en duurzame mobiliteit. Werken aan een concurrerende en duurzame economie Het doel tot 2050 is voor de provincie op Brabant het top kennis- en innovatieregio in Europa te maken. Hierbij wil de provincie ook streven naar een economie die verregaand circulair is. Tot 2030 streeft de provincie er ook naar om Brabant de top-kennis en innovatieregio in Europa te maken. Daarbij wordt ook al ingezet op een circulaire economie en het verminderen van het gebruik van vernieuwbare grondstoffen met 50%. Hierbij zet de provincie in op een: • Innovatieve en concurrerende economie; • Circulaire economie; en • Digitale economie. Die visie is zelfbindend, dat wil zeggen dat een overheidslaag zich aan haar eigen visie moet houden.
Een overheid kan de keuzes uit de Omgevingsvisie vastleggen in regels, de Omgevingsverordening. Aan die regels moeten overheden, bedrijven en burgers zich houden. In delen van Brabant is sprake van een toenemende leegstand (met name agrarisch vastgoed) en bevolkingskrimp. Dat leidt tot economisch en sociaal-culturele schade. In die delen van het landelijk gebied is speciale aandacht nodig voor een steeds verder toenemende leegstand doordat boeren stoppen, de leegkomende gebouwen verpauperen vormen of een bron voor criminaliteit vormen. Dit heeft een negatieve invloed op de sociale cohesie in de omgeving. De betreffende ontwikkeling sluit aan bij de visie zoals hierboven omschreven en voorkomt dat een agrarische bedrijfsgebouwen leeg komen te staan. Middels sloop van overtollige bebouwing en herinrichting wordt een nieuwe passende functie gegeven aan de locatie. Daarmee leidt het plan tot een verbeterde omgevingskwaliteit. Dit sluit aan bij de provinciale Omgevingsvisie.
16
Dankzij het terugdringen van emissies uit de landbouw en realisatie van een groene (natuurlijke) inrichting wordt zowel de menselijke leefomgeving als die voor flora en fauna verbeterd. Dit leidt tot een goed welbevinden en een grote soortenrijkdom. Conclusie Omgevingsvisie Noord-Brabant De ontwikkeling past binnen het beleid zoals opgenomen in de Omgevingsvisie Noord-Brabant. 3.2.2.
Omgevingsverordening Noord-Brabant
Provinciale Staten van Noord-Brabant hebben op 5 december 2023 de Omgevingsverordening Noord-Brabant vastgesteld. De verordening is opgesteld om te voldoen aan de nieuwe Omgevingswet. De regels in de omgevingsverordening sluiten aan op de werkwijze van de Omgevingsvisie en de Omgevingswet. De omgevingsverordening is, met het oog op de doelen van de wet en de Brabantse omgevingsvisie 'De Kwaliteit van Brabant' , gericht op: a. een goede, veilige en gezonde leefomgeving ; b. het in stand houden of verbeteren van een goede omgevingskwaliteit ; c. een evenwichtig gebruik van de fysieke leefomgeving; en d. het realiseren van maatschappelijke opgaven. De Omgevingswet vraagt dat provincies afwegen of het vanuit subsidiariteit nodig is om op provinciaal niveau rechtstreeks werkende (algemene) regels te stellen. In het algemeen geldt dat de inzet van de verordening in de provincie Noord-Brabant is beperkt tot die onderdelen van het beleid waarvoor het vanuit provinciale belangen nodig is om regels in te zetten, bijvoorbeeld omdat de provincie vanuit de wet verantwoordelijk is om bepaalde doelen te halen, of waarvoor het vanuit de wet verplicht is om regels te stellen in de verordening. Bij het opnemen van instructieregels aan gemeente en waterschap geldt dat deze nodig zijn vanuit de opgaven en ambities uit de omgevingsvisie.
Bij het vormgeven van de instructieregels geldt dat waar mogelijk is gewerkt met kaders die ruimte bieden voor eigen beleidsmatige invullingen. Voor enkele onderwerpen, zoals het Natuurnetwerk Brabant, beleid rondom de veehouderij of het voldoen aan omgevingswaarden is die ruimte beperkt. Op het projectgebied zijn de volgende werkingsgebieden gelegen: • Diep grondwaterlichaam; • Geen attentiezone waterhuishouding; • Groenblauwe waarden • Beperking grootschalige logistiek; • Landelijk gebied; • Stalderingsgebied; • Norm wateroverlast buiten stedelijk gebied; Diep grondwaterlichaam Op grond van de regels in de verordening is onconventionele winning van koolwaterstoffen verboden boven, in of onder een diep grondwaterlichaam. Het plan voorziet niet in winning van koolwaterstoffen, waardoor deze regels geen beperking opleggen aan de gewenste ontwikkeling. Geen attentiezone waterhuishouding Gebieden die niet onder de Attentiezone waterhuishouding van de Omgevingsverordening vallen. In deze gebieden gelden soepelere regels voor grondwateronttrekkingen en bodemenergiesystemen. Binnen de Attentiezone waterhuishouding gelden beperkingen t.a.v. werkzaamheden die de grondwaterstand beïnvloeden. Deze regels leggen geen beperking op aan de gewenste ontwikkeling.
17
Groenblauwe waarden Een omgevingsplan ter plaatse van Groenblauwe waarden strekt tot behoud, herstel of de duurzame ontwikkeling van het bodem- en watersysteem en de daarmee samenhangende ecologische waarden en kenmerken, biodiversiteit en landschappelijke waarden en kenmerken. Het initiatief aan Roerdompweg 11 omvat activiteiten die een positieve bijdrage leveren aan het versterken van biodiversiteit en de bescherming en ontwikkeling van ecologische-, landschappelijke- en hydrologische waarden en kenmerken van het gebied. Beperking grootschalige logistiek Ter plaatse van Beperking grootschalige logistiek is nieuwvestiging, vestiging en uitbreiding van grootschalige logistiek verboden met uitzondering van specifieke locaties waarover provincie en gemeenten regionale afspraken hebben gemaakt. Er is geen sprake van grootschalige logistiek binnen het projectgebied. De regels leggen geen beperking op aan de gewenste ontwikkeling. Landelijk gebied/Stalderingsgebied Het projectgebied is in de Omgevingsverordening Noord-Brabant aangeduid als gelegen in het Landelijk gebied en is hierbinnen aangeduid als gelegen in een stalderingsgebied. Deze herbestemming ziet toe op sanering van de veehouderij binnen het projectgebied door deelname aan de LBV-regeling. Er is derhalve juist géén sprake van uitbreiding van een veehouderij.
De regels uit de Omgevingsverordening Noord-Brabant betreffende deze aanduiding hebben dan ook geen invloed op deze herbestemming. Een grondgebonden agrarisch bedrijf, niet zijnde een veehouderij past binnen het landelijk gebied. Een omgevingsplan dat de ontwikkeling van activiteiten mogelijk maakt in Landelijk gebied bepaalt dat die ontwikkeling gepaard gaat met een fysieke verbetering van de landschappelijke kwaliteit van het gebied of de omgeving. Een omgevingsplan dat de uitbreiding mogelijk maakt van een bestaande activiteit of dat een nieuwe functie of activiteit toedeelt in Landelijk gebied, bevat een onderbouwing dat die ontwikkeling past binnen de ontwikkelingsrichting van het gebied. Een ontwikkelingsrichting wordt opgesteld met toepassing van de basisprincipes, bedoeld in Paragraaf 5.1.2 , en gaat in ieder geval in op de volgende aspecten: a. welke activiteiten en functies vanuit een gebiedsgerichte benadering passen in de omgeving; b. welke effecten de ontwikkeling van die activiteiten en functies heeft op andere aspecten, waaronder een veilige en gezonde leefomgeving , de te beschermen waarden, bedoeld in Afdeling 5.2 , mobiliteit, agrarische ontwikkeling, stedelijke ontwikkeling, leefbaarheid en leegstand elders; c.
op welke wijze de omgevingskwaliteit in het gebied versterkt kan worden, mede gericht op de toepassing van artikel 5.11 Kwaliteitsverbetering landschap ; d. op welke wijze de sloop van leegstaande of overtollige bebouwing wordt gerealiseerd Het omgevingsplan waarin een passende functie of gebruiksactiviteit wordt toebedeeld aan een agrarisch bedrijf als bedoeld in het eerste lid, voorkomt dat op de slooplocatie nieuwe bebouwing wordt opgericht door het bouwperceel te verkleinen tot een bij die functie of gebruiksactiviteit passende omvang. De locatie ligt in het van oorsprong agrarisch buitengebied van de gemeente Asten, regio Zuidoost-Brabant. Er is sprake van een grootschalig gebied, met lage bebouwingsdichtheid. In het landelijk gebied van Zuidoost-Brabant is sprake van een transformatie. Veehouderijen beëindigen hun agrarische activiteiten en ontwikkelen zich in een andere richting. Het is afhankelijk van de locatie en voorkeuren en kenmerken van de ondernemer welke richting dit betreft. Norm wateroverlast buiten Stedelijk gebied Met het oog op de bergings- en afvoercapaciteit waarop de regionale wateren moeten zijn ingericht, worden normen gesteld met betrekking tot de gemiddelde overstromingskans per jaar uit oppervlaktewateren van daarbij aan te wijzen gebieden.
De normen drukken de hoogst toelaatbaar geachte kans op overstroming uit ofwel het wenselijk geachte beschermingsniveau.
18
De norm voor Buiten stedelijk gebied is in Brabant bepaald op 1/10 per jaar voor gebieden met de ruimtelijke bestemming hoofdinfrastructuur en spoorwegen, 1/50 per jaar voor glastuinbouw en hoogwaardige land- en tuinbouw, 1/25 per jaar voor akkerbouw en 1/10 per jaar voor grasland en overige gebieden. Voor bebouwing die ligt buiten Stedelijk gebied geldt de norm van het omringende landgebruik. Voor het projectgebied geldt, op grond van de aangrenzende functies een norm van 1/10 per jaar (grasland is de dominerende aangrenzende agrarische functie). Het plan voorziet in een wijziging van het verhard oppervlak en wel zodanig dat dit oppervlak sterk afneemt. Als gevolg van de sloop van bedrijfsgebouwen en verhardingen neemt het aandeel onverharde gronden op de locatie sterk toe. In paragraaf 4.3 wordt nader ingegaan op het aspect ‘water’. Conclusie Omgevingsverordening Noord-Brabant De verordening heeft geen invloed op onderhavige ontwikkeling.
3.3.
Beleid Waterschap
3.3.1.
Waterschapsverordening
De waterschapsverordening is een aanvulling op regels uit de Omgevingswet. De waterschapsverordening is van toepassing op de rivieren, beken, sloten, grondwater en dijken (waterkeringen) die in beheer zijn bij het waterschap. Maar ook op alle sloten en watergangen die eigendom zijn van anderen, zoals agrariërs en tuinders. De voorschriften geven aan wat wel en niet mag en welke plichten er zijn. De Waterschapsverordening regelt onder meer: • Lozingen in oppervlaktewater • Grondwateronttrekkingen • Het dempen van sloten • Het plaatsen van duikers of bruggen Aan de Waterschapsverordening zijn ook andere regelgevingen verbonden, waaronder: • Onderhoudsverordening • Beleidsregels voor waterkering, waterkwantiteit en grondwater • Hydrologische uitgangspunten voor afvoeren van hemelwater • Beleidsregels voor agrarische beregening uit grondwater bij schaarste • Beleidsregel voor het instellen en intrekken van onttrekkingsverbod uit oppervlaktewater • Beleidsregel voor het verondiepen van diepe plassen De verordening verwijst naar de Legger, een kaart die aangeeft welke waterlopen en waterkeringen in het werkgebied vallen en wie verantwoordelijk is voor beheer en onderhoud.
Bij de Waterschapsverordening horen ook kaarten voor beschermde gebieden, die informatie bevatten over onder andere gevoeligheidsfactoren, peilbesluitgebieden, maximale boordieptes, grondwaterdeelgebieden en watergangen met R-Type. Het waterschap controleert de naleving van de regels uit de Waterschapsverordening om een veilige en gezonde leefomgeving te behouden. 3.3.2.
Waterbeheerplan 2022-2027
In het Waterbeheerplan (WBP) van waterschap Aa en Maas wordt het beleid toegelicht en de daarbij behorende maatregelen en programma’s. In het WBP geeft het waterschap aan wat haar ambities voor de komende planperiode zijn en welke maatregelen in het watersysteem worden getroffen. Dit met als doel het ontwikkelen, beheren en in stand houden van gezonde, robuuste en veerkrachtige watersystemen, die ruimte bieden aan een duurzaam gebruik voor mens, dier en plant in het gebied, waarbij de veiligheid is gewaarborgd en met oog voor economische aspecten. 19
Ontwikkelingen die invloed hebben op het waterbeheerplan zijn: klimaatverandering, gezondheid, stikstofproblematiek, landbouwtransitie, energietransitie, circulaire economie en digitalisering en robotisering. Het waterbeheerprogramma is geldig van 22 december 2021 tot en met 21 december 2027 en is uitgewerkt in de volgende drie programma’s: 1. Waterveiligheid; Het programma ‘Waterveiligheid’ draait om de bescherming tegen overstromingen vanuit de Maas en het regionale watersysteem. 2. Klimaatbestendig en gezond watersysteem; Het programma ‘Klimaatbestendig en gezond watersysteem’ draait om een goed functionerend watersysteem in normale én in extreem droge en natte situaties: klimaatbestendig, robuust, veerkrachtig en stuurbaar. Daarbij let het waterschap op de hoeveelheid (goede waterpeilen, het vasthouden van water en het omgaan met wateroverlast en droogte); en op de kwaliteit van het water (chemisch en ecologisch). 3. Schoon Water; In het programma ‘Schoon Water’ speelt het zuiveren van afvalwater een centrale rol. Voor bebouwde gebieden heeft het waterschap specifieke doelen geformuleerd.
In bebouwd gebied werkt het waterschap toe naar een klimaatrobuust watersysteem waarin: • schoon water niet naar de zuivering gaat, maar het grondwater voedt; • de waterkwaliteit geen risico’s geeft voor de volksgezondheid en geschikt is voor een goede ontwikkeling van flora en fauna, maar ook voor recreatie en evenementen; • de kans op wateroverlast en problemen door droogte en hittestress acceptabel is; • de betrokkenheid en het waterbewustzijn van inwoners, bedrijven en andere stedelijke partners is toegenomen. Deze programma’s zijn verder uitgewerkt in het WBP naar concrete doelstellingen. Deze doelstellingen vinden onder andere een doorwerking in de beschikbare instrumenten van het waterschap; Keur, legger, communicatie en stimuleringsmiddelen.
Om deze doelen te bereiken zijn de volgende uitgangspunten geformuleerd: − het maken van actieplannen met maatregelen gericht op een klimaatrobuust watersysteem; − het verkennen van de mogelijkheden om de hoeveelheid water die vanuit bebouwd gebied wordt afgevoerd op het regionale systeem te beperken; − inzetten op extra maatregelen: ontstenen, vergroenen, afkoppelen en groene daken; − meedenken met gemeenten bij beleid en regelgeving rondom meervoudig ruimtegebruik, afkoppelen, hemelwaterverordeningen en het opnemen van klimaatadaptatie in bestemmingsplannen; − handhaven van de stimuleringsregeling klimaatactief bebouwd gebied en deze koppelen waar mogelijk aan gemeentelijke regelingen; − de samenwerking met gemeenten, woningcorporaties, ontwikkelaars en de bouwsector breed opzoeken in het bebouwde gebied; − Intensief samenwerken op de overgang tussen bebouwd gebied en landelijk gebied, ook rondom bedrijventerreinen. In paragraaf 4.3 wordt nader ingegaan op het aspect ‘water’.
3.4.
Gemeentelijk beleid
3.4.1.
Omgevingsvisie
De gemeente Asten heeft in 2022 haar omgevingsvisie vastgesteld, die voldoet aan de Omgevingswet en die een heldere vertaling geeft van het gewenste gebiedsen opgavegericht werken. De Toekomstagenda Asten 2030 is een belangrijke basis voor deze visie. 20
De agrarische sector is en blijft belangrijk voor Asten. Daarbij staan de boeren voor de opgave om de sector te verduurzamen, meer in balans te brengen met natuur en landschap en de gezondheid van de inwoners in de dorpen. Met ondernemerschap en innovatie laten de boeren zien klaar te zijn voor deze uitdaging. In 2030 wil de gemeente Asten klimaatbestendig zijn. Een gemeente met meer groen, een betere wateropvang, minder hittestress en grote diversiteit in flora en fauna. De locatie Roerdompweg 11 ligt in het gebied ‘Peel Pionieren’. Hier is een cultuur die ‘van niets-iets maken’ tot kunst verheven heeft. Het is een gebied waar mensen elkaar snel vinden wanneer het spannend wordt. Ambachtelijkheid, praktische oplossingen en hard kunnen werken: dat alles heeft geleid tot krachtige bedrijven en innovatieve netwerken. Door grootschalige ontginning van De Peel ontstond het gebied Peel Pionieren. Het wordt gekenmerkt door rechte wegen en regelmatige rechte kavels. Bebouwing is vaak voorzien van erfbeplanting en vormt samen met de wegen die voorzien zijn van laanbeplanting het raamwerk. Onder de laanbeplanting door is zicht over de open akkers en weilanden, die van elkaar gescheiden worden door rechte sloten. Delen van het jaar, wanneer de mais hoog is, voelt het gebied wat meer besloten aan.
In dit gebied zijn grote robuuste landschappelijke elementen als lanen, singels en bospercelen aangelegd ten tijde van de ontginning. Dit vlakke, grootschalige ontginningslandschap is relatief open van karakter. Het is een fijn uitwaaigebied. Door de rechte wegen en de verspreid liggende bebouwing zijn er mooie vergezichten. De laan- en erfbeplanting accentueren de rechte lijnen. Dit is het gebied van de melkveehouderijen. Deze spelen een belangrijke rol nabij de beekdalen en de Groote Peel omdat de graslanden aansluiten op de groenblauwe opgaven aldaar. Gelet op de omstandigheden zullen er boeren zijn die besluiten te stoppen. De boeren die doorgaan zoeken naar de mogelijkheden voor een nieuw toekomstperspectief. Wonen speelt hier een ondergeschikte rol. In dit gebied willen de gemeente perspectief bieden aan een duurzame en verantwoorde agrarische sector. Wij zetten in op behoud van de melkveebedrijven als beheerder van het landschap. Daarnaast zetten we in op meer biodiversiteit in het gebied. Dit kan onder meer door het aanleggen van brede natuurlijke bermen en akkerranden, extensievere beweiding, vermindering van het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen, het versterken van laan- en erfbeplanting en het terugdringen van emissies. Daarbij zet de gemeente in op duurzaam gebruik van de grond.
Een goede waterhuishouding en het bufferen van water is van belang, zowel voor de boeren (laten groeien van gewassen in natte en droge tijden) als voor de naastgelegen natuur van De Groote Peel. In het deelgebied Peel Pionieren willen de gemeeent concreet de volgende doelstellingen realiseren: Transformatie buitengebied • Ruimte bieden aan grote agrarische bedrijven. Mogelijkheden zijn er voor uitbreiding en verplaatsing van bedrijven vanuit gebieden rondom onze dorpen. • Stimuleren kringlooplandbouw. • Structuurverbetering melkrundveehouderij. • Verhogen natuurlijke bodemvruchtbaarheid. • Goede waterhuishouding voor landbouw en natuur, vasthouden van water, verbeteren waterkwaliteit en kwantiteit. Niet wenselijk is de teelt waar veel water voor nodig is. We gaan uit van de situatie zoals vastgelegd in de Klimaatstresstest Asten. • Verlagen stikstofuitstoot ten behoeve van De Groote Peel. • Realisatie ecologische verbindingszones en vergroten biodiversiteit , onder meer door het aanleggen van brede natuurlijke bermen en akkerranden , het versterken van laanbeplanting langs wegen, erfbeplanting waarbij de boerderijen zichtbaar en beleefbaar zijn en meer natuurinclusieve landbouw. We gaan uit van de situatie zoals vastgelegd in de Atlas Natuurlijk Kapitaal.
• Sloop en/of passende herbestemming van leegstaande (agrarische) opstallen (VAB’s), mede uit het oogpunt van het tegengaan van ondermijnende criminele activiteiten. • Behoud van de leefbaarheid. • Versterken van de beleefbaarheid van de Groote Peel.
21
Vitale kernen • Ontwikkelen van een gezonde en activerende leefomgeving, met veilige en aantrekkelijke plaatsen om te bewegen en elkaar te ontmoeten. We gaan uit van de situatie zoals vastgelegd in de Brabantse Omgevingsscan. • Uitbreiden wandel- en fietsroutes en bijpassende kleinschalige recreatievoorzieningen of verbrede landbouw. • Verbeteren van de verkeersveiligheid op de veelal smalle wegen. Klimaatbestendig en energieneutraal Asten • Zoekgebied voor grootschalige duurzame energieopwekking. • Goede waterhuishouding voor landbouw en natuur, vasthouden van water, verbeteren waterkwaliteit en – kwantiteit. We gaan uit van de situatie zoals vastgelegd in de Klimaatstresstest Asten. • Versterken van groenstructuren en biodiversiteit en vruchtbare bodems voor een weerbaardere landbouw. We gaan uit van de situatie zoals vastgelegd in de Atlas Natuurlijk Kapitaal. Conclusie Omgevingsvisie De ontwikkeling draagt bij aan een bestendige toekomst voor het landelijke gebied. De melkrundveehouderij wordt beëindigd wat zorgt voor een afname in ammoniak en fijnstof belasting op het milieu. Daarnaast worden bestaande gebouwen hergebruikt zodat er geen sprake is van nieuwbouw en wordt het bouwvlak verkleind. 3.4.2.
Toekomstagenda Asten 2030
Op 27 juni 2017 is de toekomstagenda Asten 2030 vastgesteld door de raad van de gemeente Asten. In deze beleidsnotitie komen vier doelen aan bod. Deze doelen zijn transformatie buitengebied, vitale kernen, centrumontwikkeling en klimaatbestendig en energieneutraal Asten. De Toekomstagenda Asten 2030 is in 2022 opgenomen in de Omgevingsvisie. De agrarische sector is belangrijk voor Asten. De opgave staat om de sector te verduurzamen, meer in balans te brengen met natuur en landschap en de gezondheid van inwoners. Op sommige plekken leidt de concentratie van intensieve landbouw door de uitstoot van fijn stof en geuroverlast tot zorgen omtrent gezondheid. Tegelijkertijd moeten boeren goed kunnen blijven ondernemen. Er wordt gestreefd naar een maatschappelijke geaccepteerde en gewaardeerde agrofoodsector met toekomstperspectief binnen de kaders van duurzaamheid, gezondheid en welzijn van mens en dier in een mooi en beleefbaar buitengebied. Conclusie Toekomstagenda Asten 2030 Onderhavig plan ziet op omschakeling van een melkrundveehouderij naar een paardenhouderij. Een ontwikkeling die voorziet in een reductie van de uitstoot van emissies door de agrarische sector gekoppeld aan hergebruik van bestaande gebouwen en een afname van het bouwvlak waarmee wordt aangesloten bij de Toekomstagenda Asten 2030.