CConstaterende datAsten
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 2 - Begroting gemeente Asten 2027

Gemeenteraad 10 november 2026, gemeente AstenBij agendapunt: Begroting 2027 gemeente Asten (bespreekstuk)35.740 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 4 van 5

milieustraat) GGD Brabant-Zuidoost | 2027 | € 808.368 | € 7.746.082 | € 9.438.819 | € 25.376.840 | € 24.369.098 | € 0 GR Peelgemeenten | 2027 | € 2.706.803 | € 508.000 | € 600.000 | € 0 | € 0 | € 0 GR Senzer | 2027 | € 6.871.385 | €28.076.000 | €30.714.000 | €11.952.000 | €11.138.000 | € 0 Metropoolregio Eindhoven | 2027 | € 299.674 | €20.596.792 | €21.951.686 | €17.077.236 | €58.078.972 | € 0 Omgevingsdienst | 2027 | € 936.100 | € 3.739.302 | € 3.589.302 | € 2.048.311 | € 2.048.311 | € 0 Zuidoost-Brabant Veiligheidsregio | 2027 | € 1.471.304 | €2.107.547 | € 6.081.356 | €30.740.398 | €27.583.536 | € 0 Brabant-Zuidoost ICT Noord- en Midden Limburg (ICT NML) | 2027 | € 999.297 | € 1.105.917 | € 1.075.976 | € 1.178.334 | € 1.575.347 | € 0 Vennootschappen en coöperaties Bank Nederlandse Gemeenten | 20262 | Aandelenbezit | € 4.777 mln. | € 4.863 mln. | € 123.164 mln. | € 110.701 mln.

| € 172 miljoen Brabant Water | 20263 | Aandelenbezit | €716.350.000 | €767.239.000 | €694.860.000 | €713.961.000 | €50.889.000 Stichtingen en verenigingen Bureau Inkoop en Aanbestedingen | 20274 | € 190.695 | € 358.695 | € 600.123 | € 1.973.315 | € 1.831.769 | € 851.000 Zuidoost-Brabant Zorg- en Veiligheidshuis | 20265 | € 6.362 | € 807.531 | € 857.170 | € 385.719 | € 282.647 | € 49.639 Brabant-Zuidoost Overige verbonden partijen Overlegorgaan Nationaal Park | 2026 | Niet van toepassing | Niet van toepassing | Niet van toepassing | Niet van toepassing | Niet van toepassing | Niet van toepassing De Groote Peel Standen eigen vermogen en vreemd vermogen komen uit de laatst beschikbare jaarrekening (voornamelijk 2025). 91

93 8. Wet Open Overheid Wat willen we bereiken? Inleiding Op 1 mei 2022 trad de Wet open overheid (Woo) in werking om te zorgen dat overheidsinformatie beter vindbaar, uitwisselbaar en eenvoudig te ontsluiten is. In artikel 3.5 van de Woo staat dat bestuursorganen in de begroting aandacht besteden aan de beleidsvoornemens over de uitvoering van deze wet en in de jaarlijkse verantwoording verslag doen van de uitvoering ervan. Daarom treft u hier de openbaarheidsparagraaf aan. Het kabinet heeft voor de periode 2021-2026 middelen beschikbaar gesteld voor de implementatie en uitvoering van de Woo (zowel incidenteel als structureel). Actieve openbaarmaking Er moeten 17 informatiecategorieën actief openbaar gemaakt worden. Dat doen we in fasen. Sinds 1 november 2024 worden de eerste verplicht gestelde categorieën (organisatie en werkwijze, bereikbaarheidsgegevens, algemeen verbindende voorschriften en overige besluiten van algemene strekking) al bekend gemaakt Er moet nog Koninklijk Besluit genomen waarin de volgende informatiecategorieën bekend worden gemaakt die actief gepubliceerd moeten worden. We volgen hierin de door de Rijksoverheid voorgeschreven planning. Maar ook onderzoeken we of er al praktische oplossingen zijn om toch niet verplichte informatiecategorieën eerder bekend te maken.

Passieve openbaarmaking In 2025 hebben we 36 Woo verzoeken ontvangen (2024:22 Woo verzoeken). We zien dus een stijgende lijn. Dit aantal is niet extreem hoog, maar het zoeken van de gevraagde informatie in een korte afhandeltermijn (4 weken) vraagt veel tijd kosten. Daarom gaan we op zoek naar tooling die ons gaat helpen bij het zoeken in de diverse informatiesystemen (zaaksysteem, M365, netwerkschijven e.d.). Deze tooling kan ons ook helpen bij het op orde brengen van onze informatiehuishouding. Voor de bekostiging hiervan worden de budgetten ingezet die beschikbaar zijn voor de implementatie en uitvoering van de Woo. Informatiehuishouding op orde Met de upgrade van ons zaaksysteem hebben we al een mooie stap gezet om onze informatiehuishouding op orde te brengen. Eind 2025 is een projectleider gestart ten behoeve van de realisatie van het toekomstbestendig informatiebeheer binnen het Microsoft 365 platform, waarna de netwerkschijven uitgefaseerd gaan worden. De focus ligt op de implementatie van Microsoft 365 en het verbeteren van de digitale fitheid van de organisatie. Informatiesessies over de Woo in de organisatie hebben inmiddels plaatsgevonden. Wat doen we daarvoor? De hoeveel informatie die actief bekend gemaakt moet worden zal groter worden. Nu kunnen we dit nog organiseren binnen onze eigen website, het raadsinformatiesysteem en de Woo-index.

In de toekomst zal een eigen publicatieplatform noodzakelijk zijn. Er wordt onderzocht welk platform hiervoor het meest geschikt zou kunnen zijn, ook in combinatie met onze al geïmplementeerde systemen.

9. Balans in uitvoering (draaiknoppen) Wat willen we bereiken? Het streven is een duurzaam gezonde financiële meerjarenbegroting. Bij de vaststelling van de Kadernota 2026 (oplevering project Asten in Balans) zijn een aantal draaiknoppen ingezet die in deze paragraaf worden gemonitord. In de kadernota 2027 is een tussenstand gegeven van de gerealiseerde draaiknoppen, in deze paragraaf wordt nog ingegaan op de nog te realiseren draaiknoppen. Doel van deze paragraaf: - monitoren van de realisatie van de gekozen draaiknoppen; - overzicht geven van nog niet ingezette draaiknoppen die nog ingezet kunnen worden om de balans verder te herstellen. De volgende resterende draaiknoppen zijn vertaald in de voorliggende begroting: Nr.

Draaiknoppen | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 | status Programma 1 Bestuur en Veiligheid 1 | Bedrijfsvoering | 96.000 | 96.000 | 96.000 | nog te realiseren Programma 2 Ruimtelijk Domein 14 Temporiseren projecten | 200.000 | 200.000 | 200.000 | nog te realiseren Programma 3 Sociaal Domein 16 Indexering samenwerkingspartners | 40.000 | 40.000 | 40.000 | 40.000 niet haalbaar | -40.000 | -40.000 | -40.000 | -40.000 | niet haalbaar 17 Inkomensafhankelijke Wmo | 96.000 | 96.000 | 96.000 | nog te realiseren Gezins- en jongerencoaches (€ 40.000 | 40.000 | 80.000 | 80.000 | 80.000 | monitoring 18 gerealiseerd in 2027 en € 40.000 in 2028) 19 Leerlingenvervoer | 10.000 | 10.000 | 10.000 | 10.000 | gerealiseerd 23 Kosten Jeugdhulp | 150.000 | 150.000 | 150.000 | 150.000 | gerealiseerd 24 Collectief zorgaanbod | 150.000 | 150.000 | 150.000 | 150.000 | gerealiseerd Saldo draaiknoppen | 350.000 | 782.000 | 782.000 | 782.000 Toelichting, impact en stand van zaken ingezette draaiknop | Bedrag | I/S Bedrijfsvoering (1) | 100.000 – 300.000 | S Dit betreft een brede algemene maatregel om te besparen op de bedrijfsvoering van de gemeente Asten. Denk hierbij aan efficiëntieslagen en gebruik maken van automatiseringsoplossingen en inzet van AI voor eenvoudige processen. We streven naar efficiëntere en meer gestroomlijnde processen, die minder tijd kosten.

Daarnaast blijven we inzetten op nog meer samenwerken waar mogelijk. Impact: Organisatie Stand van zaken kadernota 2027 Voor de jaren 2026 en 2027 is de draaiknop volledig gerealiseerd (€ 100.000 in 2026 en € 200.000,- in 2027). Voor 2028 en verder (€ 300.000,-) is dit deels gerealiseerd, er resteert nog een bedrag van € 96.000,- dat gerealiseerd moet worden. Stand van zaken begroting 2027 Er zijn voor deze draaiknop momenteel geen wijzigingen. 2.15 Temporiseren projecten (14) | 200.000 | S 95 Ambitie beter afstemmen op de uitvoeringskracht van de organisatie door focus aan te brengen (prioriteren), projecten te temporiseren, on hold te zetten of uit te stellen. Hierdoor het fors terugbrengen van externe inhuur. Daar waar realistisch vacatures niet invullen, of gebruik maken van natuurlijk verloop, of geen extra (tijdelijke) formatie meer toestaan waardoor bespaard wordt op salariskosten en op tijdelijk personeel (formatie is altijd gerelateerd aan de van de organisatie gevraagde taken). Impact: Bestuurlijke ambitie / maatschappelijke opgaven en organisatie Stand van zaken kadernota 2027 Deze draaiknop is opgenomen vanaf 2028 en wordt nog verder uitgewerkt. Stand van zaken begroting 2027 Er zijn voor deze draaiknop momenteel geen wijzigingen.

Indexering samenwerkingspartners (16) | 40.000 vanaf 2028 | S Het opleggen van een taakstelling aan professionele subsidiepartijen (Museum, VVV, Bibliotheek Helmond-Peel, LEV Groep, Mee de Meent Groep, Onis Welzijn, Stichting Slachtofferhulp en Stichting Zelfhulp) door in 2026 geen indexering toe te passen op de subsidiebedragen. Een aantal van deze partijen maken deel uit van het Sociaal Team Asten. Stand van zaken kadernota 2027 Het niet toekennen van een indexeringspercentage is niet wenselijk. Het is realistisch om dit bedrag op een andere wijze te besparen. Dit wordt verder uitgewerkt aan de hand van de ingediende subsidieaanvragen voor de begroting 2027. Stand van zaken begroting 2027 Het niet toekennen van indexering is eerder al niet realistisch gebleken in verband met de jaarlijkse loon- en prijsstijgingen. Onderzocht is om deze draaiknop anders te realiseren door activiteiten in het aanbod van professionele partijen te schrappen. Dit valt echter buiten de doelstelling van deze draaiknop. Deze draaiknop kan om die reden niet gerealiseerd worden. Eventuele besparingen op activiteiten en subsidies worden integraal meegenomen in het project Zero Base Budgetting. Inkomensafhankelijke Wmo (17) | 96.000 vanaf 2028 | S Naar verwachting wordt de vaste eigen bijdrage in de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) vervangen door een inkomens- en vermogensafhankelijke bijdrage.

Dit betekent dat mensen met een hoger inkomen en vermogen meer gaan betalen voor Wmo-voorzieningen, terwijl lagere inkomens minder bijdragen. Gemeenten zullen hierdoor minder kosten maken voor Wmo-voorzieningen. Stand van zaken kadernota 2027 Het Rijk heeft bovenstaande ontwikkeling uitgesteld en naar verwachting wordt vanaf 2028 de inkomens- en vermogensafhankelijke bijdrage ingevoerd. Als gemeente Asten hebben we hier geen invloed op. De besparing is in 2027 niet te realiseren en wordt daarmee doorgeschoven naar 2028. Stand van zaken begroting 2027 Er zijn voor deze draaiknop momenteel geen wijzigingen. Gezins- en jongerencoaches (18) | 40.000 2027 | S 80.000 vanaf 2028 Meer capaciteit inzetten om te voorkomen dat cliënten doorverwezen worden naar duurdere, specialistische zorgtrajecten. Door 1,5 FTE extra in te zetten binnen het gebiedsteam, kan de gemeente Asten de zorg efficiënter inzetten, wachttijden verkorten en mogelijk kosten besparen door minder te beschikken en minder zorginzet van externe zorgaanbieders. Door de preventieve inzet van de gezins- en jongerencoaches kunnen cliënten eerder geholpen worden, wat mogelijk voorkomt dat zij in zwaardere zorgtrajecten terechtkomen. Dit kan bijdragen aan betere resultaten voor de betrokken gezinnen en jongeren. Het genoemde bedrag betreft het “netto voordeel”.

De verwachte afname van zorgkosten minus de kosten voor extra gezin- en jongerencoaches. 96 97 Stand van zaken kadernota 2027 Vanuit de GR Peelgemeenten wordt voor de verdere uitwerking van deze draaiknop een data- analist ingezet. Op basis van de data wordt gemonitord of met extra, preventieve inzet de zorgkosten dalen. Hierbij wordt aan de voorkant beschreven welke data gemonitord wordt. Er is gekozen voor een ingroeipad: 2027 een voordeel van € 40.000,- en vanaf 2028 een voordeel van € 80.000,- Stand van zaken begroting 2027 De huidige situatie is in kaart gebracht en er zijn indicatoren benoemd om te kunnen onderbouwen wat de besparing op de zorgkosten Jeugd is. Er is een aangepaste werkwijze afgesproken binnen het Sociaal Team Asten. Het aantal jeugdigen waarbij onze Jeugdprofessionals zelf hulpverlening inzetten zal toenemen en hiermee worden indicaties bij een zorgaanbieder voorkomen. Hoe groter de toename hoe groter de kosten zijn die voorkomen worden. Vanaf 2027 zal deze draaiknop elk kwartaal gemonitord worden Op 27 oktober 2026 heeft een themabijeenkomst Sociaal Domein met de raad plaatsgevonden waarin de monitoring van deze draaiknop toegelicht is.

Leerlingenvervoer (19) 10.000 vanaf 2027 S Overstappen van individueel leerlingenvervoer naar collectief vervoer met midi-bussen en centrale opstapplaatsen, met als doel kostenbesparing, duurzaamheid en meer zelfstandigheid voor leerlingen binnen de gemeente Asten. Stand van zaken kadernota 2027 Een eerste inzicht op basis van data van de vervoerder is dat dit financieel nauwelijks voordeel op levert. In 2026 wordt het budget dat in de begroting opgenomen is gemonitord. Mogelijk zijn de ontwikkelingen binnen het vervoer dusdanig, bijvoorbeeld door afname van het aantal leerlingen, dat een verlaging van het budget van € 10.000,- opgevangen kan worden. Stand van zaken begroting 2027 De uitgaven voor leerlingenvervoer in het 1e en 2e kwartaal 2026 laten een daling zien ten opzichte van het jaar 2025. Deze daling wordt veroorzaakt door een lichte afname van het aantal leerlingen en doordat er minder maatwerk nodig is. Als we de gemaakte kosten extrapoleren en rekening houden met de schoolvakanties die in het 3e en 4e kwartaal vallen blijven de kosten binnen de bijgestelde begroting. Dit is ook de prognose voor 2027 en hiermee is deze draaiknop gerealiseerd. Kosten jeugdhulp (23) 150.000 S Binnen de gemeente Asten zijn de 10 duurste jeugdcliënten verantwoordelijk voor ongeveer 35% van de totale kosten aan jeugdzorg (ca. € 1,85 miljoen van de € 5,3 miljoen).

In andere gemeenten blijkt ook dat een kleine groep cliënten met complexe, langdurige en/of specialistische zorgtrajecten een groot deel van het budget opslokt. Door gericht in te zetten op deze groep kunnen inhoudelijke verbeteringen én besparingen worden gerealiseerd. Hierbij moet wel worden opgemerkt dat wij weinig tot geen invloed hebben indien het directe verwijzingen vanuit het gedwongen kader (bv. Rechtbank, Gecertificeerde Instellingen). Stand van zaken kadernota 2027 In mei 2026 is een landelijk onderzoek dure casuïstiek jeugdwet vanuit de VNG van start gegaan. Op initiatief van de gemeente Asten nemen we hier als Peelgemeenten aan deel. De uitkomsten vormen een belangrijke onderbouwing voor het gesprek tussen het Rijk en gemeenten over een toekomstbestendige financiering van de jeugdzorg. Of deze draaiknop in 2027 haalbaar is, is nog onzeker. Er wordt continu ingezet op het inzetten van meest passende zorg voor de jeugdigen binnen het bestaande aanbod zodat er minder maatwerk noodzakelijk is. Dit is soms effectief maar er is tevens sprake van nieuwe instroom van jeugdigen met dergelijke hulpvragen. Regionaal zet een 10 voor de Jeugd zich maximaal in om te zorgen dat het aanbod passend en beschikbaar is en aansluit op de behoefte.

Stand van zaken begroting 2027 98 Op 27 oktober 2026 heeft een themabijeenkomst Sociaal Domein met de raad plaatsgevonden waarin de monitoring van deze draaiknop toegelicht is. De duurste cliënten Jeugd zijn zoals bekend nauwelijks beïnvloedbaar. Daar waar we kunnen sturen we aan op minder maatwerktrajecten in uitzonderlijke casussen en meer passende zorg en ondersteuning binnen de bestaande contracten. De analyse van de kosten in 2026 tot nu toe en de door de GR Peelgemeenten opgestelde prognose laten een afname zien van de kosten binnen het brede sociale domein. Met deze afname van de kosten is deze draaiknop volledig verwerkt en is er realistisch begroot voor 2027 en verder. Daarmee is deze draaiknop gerealiseerd. We blijven inzetten op verdere verlaging en zetten ons in voor een goede financiering van de dure casuïstiek Jeugd samen met de VNG en via onze landelijke netwerken. Collectief zorgaanbod (24) 150.000 vanaf 2028 S De gemeente Asten ziet relatief hoge uitgaven aan zorg binnen de Wmo (€ 4 miljoen) en de Jeugdwet (€ 6 miljoen). Binnen beide domeinen wordt veel gebruikgemaakt van individuele voorzieningen met een beschikking (bijv. begeleiding individueel, dagbesteding, logeeropvang, vervoersvoorzieningen, woningaanpassingen). De inzet van collectieve voorzieningen (bijv. groepsaanbod, voorliggende ondersteuning, algemene voorzieningen) blijft hierbij achter.

Er liggen kansen om de instroom in maatwerkvoorzieningen te verlagen door betere triage naar het voorliggend veld en het aanbod laagdrempeliger, groepsgericht en preventiever te organiseren. Door meer gebruik te maken van collectieve voorzieningen, kunnen de kosten per deelnemer aanzienlijk dalen. Een sterker collectief aanbod draagt bovendien bij aan een preventieve aanpak, waardoor zwaardere zorg mogelijk wordt voorkomen. Stand van zaken kadernota 2027 Gebleken is dat deze draaiknop vooralsnog lastig te monitoren is. Er zijn voorbeelden van het uitbreiden van het collectief aanbod, zoals uitbreiding van de activiteiten die de dorpsondersteuner in Asten organiseert waaronder “Kwartier voor elkaar”, een vrij inloopmoment voor ontmoeting. Daarnaast wordt gewerkt aan het realiseren van een voorliggende dagbesteding in Asten. Met de continue doorontwikkeling van het Sociaal Team Asten (de toegang) wordt ingezet op een nog effectievere samenwerking en hierbij is ook de inzet van maatschappelijk werk en voorliggende voorzieningen een aandachtspunt. De effecten hiervan zijn nog niet aantoonbaar. Het versterken van collectieve voorzieningen en het terugdringen van individuele maatwerkvoorzieningen kan alleen succesvol zijn als er blijvend wordt geïnvesteerd in het voorliggend veld en in preventie. In de 2e helft van 2026 wordt hier verder op ingezet.

Stand van zaken begroting 2027 Op 27 oktober 2026 heeft een themabijeenkomst Sociaal Domein met de raad plaatsgevonden waarin een toelichting gegeven is door Onis Welzijn over collectieve voorzieningen. Deze draaiknop is bij de kadernota 2027 doorgeschoven naar 2028. De afname van de kosten op basis van de prognose GR Peelgemeenten is echter dusdanig dat ook de verlaging van de budgetten in 2027 opgevangen kan worden. Daarmee is deze draaiknop gerealiseerd. Een aantal draaiknoppen zijn niet of gedeeltelijk ingevuld. De niet inzette draaiknoppen zijn hieronder weergegeven en kunnen worden ingezet om de meerjarenbegroting sluitend te maken. Nr.

Draaiknoppen | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Programma 1 Bestuur en Veiligheid 3 | Formatie wethouders | 70.000 | 70.000 | 70.000 | 70.000 4 | Aanvragen subsidies | NTB | NTB | NTB | NTB Programma 2 Ruimtelijk Domein 6 | Betaald parkeren | 150.000 | 150.000 | 150.000 | 150.000 9 | Uitstraling buitenruimte | 30.000 | 30.000 | 30.000 | 30.000 10 Minder onderhoud buitenruimte | 30.000 | 30.000 | 30.000 | 30.000 11 Aanpak Loverveld | 8.000 | 8.000 | 8.000 | 8.000 12 Bijdrage molen | 20.000 | 20.000 | 20.000 | 20.000 14 Temporiseren projecten | 200.000 Programma 3 Sociaal Domein 20 Subsidies verenigingen | 30.000 | 30.000 | 30.000 | 30.000 21 Afbouw voorzieningen | 50.000 | 50.000 | 50.000 | 50.000 25 Sluiting zwembad | 507.000 | 507.000 | 507.000 | 507.000 Programma 4 Financien en Economie In 2027 € 850.000 Algemene reserve | P.M. | P.M. | P.M. ingezet (kadernota 28 | 2027) OZB niet-woningen | 184.800 | 184.800 | 184.800 | 184.800 | Stijging in 2027 ± 29 | 6% OZB woningen | 254.400 | 254.400 | 254.400 | 254.400 | Stijging in 2027 ± 30 | 6% 31 Verblijfsbelasting truckparking | 25.000 | 25.000 | 25.000 | 25.000 33 Efficiency samenwerkingspartners | NTB | NTB | NTB | NTB Saldo draaiknoppen | 1.559.200 | 1.359.200 | 1.359.200 | 1.359.200 | 0 Voor een nadere toelichting van bovenstaande draaiknoppen zie kadernota 2027. 99

101 Financiële begroting 1. | Overzicht van baten en lasten 1. Overzicht van baten en lasten Onderstaande tabel geeft het totaaloverzicht van baten en lasten van de individuele programma's weer. Begroting | Meerjarenbegroting bedragen x € 1.000 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Lasten | -63.815 | -62.839 | -62.714 | -63.859 1. Bestuur en Veiligheid | -16.760 | -16.460 | -16.325 | -16.310 2. Ruimtelijk Domein | -15.443 | -14.324 | -14.414 | -14.420 3. Sociaal domein | -30.303 | -30.446 | -29.623 | -30.736 4. Financiën, Control en Economie | -1.309 | -1.609 | -2.351 | -2.393 Baten | 62.201 | 61.131 | 59.862 | 60.514 1. Bestuur en Veiligheid | 1.981 | 1.994 | 1.992 | 1.992 2. Ruimtelijk Domein | 7.327 | 7.646 | 6.992 | 6.982 3. Sociaal domein | 6.342 | 6.438 | 6.438 | 6.438 4. Financiën, Control en Economie | 46.552 | 45.054 | 44.440 | 45.102 Saldo van baten en lasten | -1.614 | -1.708 | -2.852 | -3.345 Stortingen in reserves | -1.007 | -740 | -105 | -87 Onttrekkingen aan reserves | 2.625 | 519 | 414 | 321 Mutaties reserves | 1.618 | -221 | 309 | 234 Resultaat | 4 | -1.929 | -2.542 | -3.111 102 Onderstaande tabel geeft de baten en lasten per programma weer inclusief de volgens het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) verplichte presentatie van de Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vennootschapsbelasting en onvoorzien.

Begroting | Meerjarenbegroting bedragen x € 1.000 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Lasten | -63.815 | -62.839 | -62.714 | -63.859 1. Bestuur en Veiligheid | -4.496 | -4.408 | -4.397 | -4.397 2. Ruimtelijk Domein | -15.443 | -14.324 | -14.414 | -14.420 3. Sociaal domein | -30.303 | -30.446 | -29.623 | -30.736 4. Financiën, Control en Economie | -607 | -801 | -801 | -801 Algemene dekkingsmiddelen | -702 | -808 | -1.550 | -1.592 Overhead | -12.265 | -12.052 | -11.928 | -11.913 Vennootschapsbelasting | 0 | 0 | 0 | 0 Baten | 62.201 | 61.131 | 59.862 | 60.514 1. Bestuur en Veiligheid | 369 | 369 | 369 | 369 2. Ruimtelijk Domein | 7.327 | 7.646 | 6.992 | 6.982 3. Sociaal domein | 6.342 | 6.438 | 6.438 | 6.438 4. Financiën, Control en Economie | 681 | 681 | 681 | 681 Algemene dekkingsmiddelen | 45.871 | 44.373 | 43.759 | 44.421 Overhead | 1.612 | 1.624 | 1.623 | 1.623 Saldo van baten en lasten | -1.614 | -1.708 | -2.852 | -3.345 Stortingen in reserves | -1.007 | -740 | -105 | -87 Onttrekkingen aan reserves | 2.625 | 519 | 414 | 321 Mutaties reserves | 1.618 | -221 | 309 | 234 Resultaat | 4 | -1.929 | -2.542 | -3.111 Door de voorgeschreven uitsplitsing van Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vennootschapsbelasting en onvoorzien sluiten de bedragen uit bovenstaande tabel niet één op één aan bij de totalen uit de individuele programma's.

Een toelichting op de wijzigingen in de begroting is onderdeel van 'Wat mag het kosten?' zoals opgenomen in het Programmaplan. Overzicht algemene dekkingsmiddelen 103 Algemene dekkingsmiddelen zijn inkomsten die vrij besteedbaar zijn. Het voorzieningenniveau in de gemeente wordt onder meer bekostigd door de algemene dekkingsmiddelen. Begroting | Meerjarenbegroting bedragen x € 1.000 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Lasten | -708 | -772 | -1.472 | -1.472 Lokale heffingen | -422 | -422 | -422 | -422 Saldo van de financieringsfunctie | -286 | -350 | -1.050 | -1.050 Baten | 44.794 | 43.474 | 43.016 | 43.743 Algemene uitkeringen | 36.514 | 35.009 | 34.550 | 35.278 Dividend | 90 | 30 | 30 | 30 Lokale heffingen | 8.135 | 8.381 | 8.381 | 8.381 Saldo van de financieringsfunctie | 55 | 55 | 55 | 55 Resultaat | 44.086 | 42.702 | 41.544 | 42.272 Toelichting op het overzicht baten en lasten a. Gerealiseerde bedragen 2024, begroting 2025 na wijziging en begroting 2026 (inclusief verschillenanalyse) ter vergelijking. Jaarrekening | Begroting 2026 | Begroting 2027 | Verschil 2026 / Omschrijving Programma | 2025 | na wijziging | 2027 1. Bestuur en Veiligheid | -14.127.840 | -14.293.349 | -14.779.302 | -485.953 2. Ruimtelijk Domein | -6.650.233 | -7.648.186 | -8.116.270 | -468.084 3. Sociaal domein | -21.580.785 | -24.419.753 | -23.960.762 | 458.991 4.

Financiën, Control en Economie | 43.347.648 | 46.361.288 | 46.860.559 | 499.270 Resultaat | 988.790 | 0 | 4.224 | 4.224 Verschillenanalyse Programma 1 | Bestuur en Veiligheid | -485.953 | nadeel Onderwerp | Toelichting | Verschil Informatisering | Hogere bijdrage ICT door ontwikkelingen conform kadernota | -192.209 | nadeel 2027 en indexatie. Bestuurlijke samenwerking | Deelname Novex de Peel conform kadernota 2027 en | -30.690 | nadeel indexatie MRE, Fonds GGU (Gezamenlijke Gemeentelijk Uitvoering). Brandweerkazerne | In 2026 incidenteel hogere uitgave in verband met | 56.800 | voordeel vervanging CV installatie brandweer Veiligheidsregio | Hogere bijdrage aan de Veiligheidsregio Zuidoost door | -287.457 | nadeel vertaling bestuurlijke opdracht, conform kadernota 2027 en indexatie. Raad | Stijging vergoedingen raad (indexatie). | -37.518 | nadeel 104 Incidentele kredieten | In de Begroting 2027 zijn eenmalige kredieten geraamd. Per | -12.242 | nadeel saldo is dit geen nadeel omdat bij mutaties reserves (programma 4) een voordeel ontstaat doordat er meer wordt onttrokken uit de reserves. Overige | Overige baten en lasten op dit programma door kleinere | 68.814 | voordeel verschillen. Apparaatskosten | Hogere apparaatskosten op dit programma.

| -51.452 | nadeel Programma 2 | Ruimtelijk Domein | -468.084 | nadeel Onderwerp | Toelichting | Verschil Groen | Stijging onderhoudskosten groen door indexering. | -140.738 | nadeel Daarnaast toename kapitaallasten investeringen 't Loverveld en planten bomen € 51.000. Stijging kosten onderhoudsniveau buitenruimte conform kadernota 2027 € 30.000. Extra maatregelen veiligheid bossen en natuurgebieden conform kadernota 2027 € 29.000. Wegen | Indexatie voorziening onderhoud wegen en kunstwerken. | -43.775 | nadeel Openbare verlichting | Hogere kapitaallasten door investeringen openbare | -17.246 | nadeel verlichting en toename kosten elektra. Speelvoorzieningen | Stijging lasten speelvoorzieningen conform kadernota 2027 | -50.000 | nadeel speelbeleidsplan € 50.000. Volkshuisvesting | Volkshuisvesting - uitvoer urgentieregeling conform | -17.000 | nadeel kadernota 2027. Septembercirculaire 2026 | Wet versterking regie volkshuisvesting | -75.319 | nadeel Incidentele kredieten | In de Begroting 2027 zijn eenmalige kredieten geraamd. Per | -228.747 | nadeel saldo is dit geen nadeel omdat bij mutaties reserves (programma 4) een voordeel ontstaat doordat er meer wordt onttrokken uit de reserves. Overige | Overige baten en lasten op dit programma door kleinere | 68.674 | voordeel verschillen.

Apparaatskosten | Hogere apparaatskosten op dit programma | 36.067 | voordeel 105 Programma 3 | Sociaal Domein | 458.991 | voordeel Onderwerp | Toelichting | Verschil BMS | Lagere kosten welke zien op diverse onderdelen. | 34.000 | voordeel WMO | Op basis van de inzichten die inmiddels beschikbaar zijn | 186.440 | voordeel vanuit de prognoses van de Peelgemeenten en de gerealiseerde uitgaven, alsmede onze eigen verwachtingen, is de begroting voor 2027 bijgesteld. Jeugd | De begroting 2027 is gebaseerd op de meest actuele | 123.019 | voordeel inzichten en prognoses van de Peelgemeenten. Ten opzichte van 2026 leidt dit tot een beperkte neerwaartse bijstelling van de geraamde uitgaven, waardoor de begroting beter aansluit bij de verwachte kostenontwikkeling binnen de jeugdzorg. De daling ziet met name op Segment 1, maar ook op uitstroom van een dure client. Uitvoeringskosten | Hogere uitvoeringskosten als gevolg van de draaiknop gezins | -145.122 | nadeel en jongerencoach. Onderwijs | Stijging belastingen scholen, door waardestijging | -76.576 | nadeel gerealiseerde scholen. Peuterspeelzaal | Incidenteel voordeel onderhoudsvoorziening omdat | 38.762 | voordeel investeringen later worden gedaan. Sport | Stijging kapitaallasten door vervanging kunstgrasveld | -95.643 | nadeel Olympia Boys € 45.166. Daarnaast stijging energiekosten.

Lokaal Welzijnswerk | Stijging door indexering en niet gerealiseerde draaiknop | -70.214 | nadeel "indexering samenwerkingspartners" 40.000. Gemeenschapshuizen | In 2026 een hogere incidentele bijstelling subsidie 't | 397.470 | voordeel Kwartier opgenomen. Vanaf 2027 structureel verhoogd. Senzer | Lagere bijdrage Senzer. | 37.572 | voordeel Participatiewet | Middelen lopen via algemene uitkering per saldo budgettair | -64.186 | nadeel neutraal. Beschermd wonen | Voor 2027 wordt een voordeel van 250.000 verwacht. In | -250.000 | nadeel 2026 was dit 500.000. Incidentele kredieten | In 2026 zijn incidentele kredieten geraamd die niet meer | 542.500 | voordeel terugkomen in de Begroting 2027. Per saldo is dit budgettair neutraal omdat er een nadeel ontstaat bij mutatie reserves op programma 4. Apparaatskosten | Hogere apparaatskosten op dit programma. | -180.791 | nadeel Overige | Overige baten en lasten op dit programma door kleinere | -18.241 | nadeel verschillen 106 Programma 4 | Financiën, Control en Economie | 499.270 | voordeel Onderwerp | Toelichting | Verschil Onvoorzien | In de begroting 2026 na wijziging is nog een post onvoorzien | -400.032 | nadeel opgenomen (prognose resultaat). Deze komt in 2027 niet terug. OZB | Hogere opbrengst OZB door indexering conform kadernota | 312.875 | voordeel 2027. Toeristenbelasting | Incidenteel lagere opbrengst in 2026.

| 268.228 | voordeel Algemene uitkering | De algemene uitkering 2027 is hoger dan 2026. Dit wordt | 1.292.299 | voordeel veroorzaakt door de indexering en gevolgen meicirculaire en septembercirculaire 2026. Mutaties reserves | Per saldo wordt er in 2027 minder onttrokken uit de reserves | -1.217.207 | nadeel voor incidentele uitgaven dan in 2026. Algemene reserve | In de begroting 2026 was € 250.000 onttrokken uit de | 500.000 | voordeel algemene reserve om de begroting sluitend te maken. In de begroting 2027 is het bedrag verhoogd naar € 750.000. Incidentele kredieten | In de Begroting 2027 zijn eenmalige kredieten geraamd. Per | -50.000 | nadeel saldo is dit geen nadeel omdat bij mutaties reserves een voordeel ontstaat doordat er meer wordt onttrokken uit de reserves. Overige | Overige baten en lasten op dit programma door kleinere | -34.377 | nadeel verschillen. Apparaatskosten | Meer apparaatskosten dan begroot. | -172.516 | nadeel Uitgangspunten begroting 2027-2030 Voor het opstellen van de meerjarenbegroting 2027-2030 wordt, naast de wettelijke voorschriften en de gemeentelijke verordeningen het onderstaande uitgangspunt over indexering in acht genomen.

Indexering 2027 Conform het geprognosticeerde indexcijfer voor overheidsconsumptie 2026, bijlage 4.4 Middelen en bestedingen 2026 van het Centraal Economisch Plan 2026, opgesteld door het CPB, is het indexpercentage voor 2027 3,2%. 107 Incidentele baten en lasten per programma Onderstaande tabel geeft de incidentele baten en lasten per programma weer. Begroting | Meerjarenbegroting bedragen x € 1.000 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Lasten | -1.610 | -230 | -177 | -161 1. Bestuur en Veiligheid | -116 Opstellen Toekomstagenda Asten 2040 | -50 Meubilair raadszaal | -13 Zero based begroten | -50 Overig incidenteel | -3 2. Ruimtelijk Domein | -1.397 | -142 | -141 | -123 Capaciteit decentrale overheden klimaat- en energiebeleid | -605 (CDOKE) Bewegwijzering | -55 Wet versterking regie volkshuisvesting | -75 | -76 | -77 | -78 Wet betaalbare huur en wet goed verhuurderschap | -22 | -21 | -19 | 0 KTM2 maatregelenpakket | -595 Project bouwgrondexploitatie | -45 | -45 | -45 | -45 3. Sociaal Domein | -10 | -50 | 0 | 0 Groeiplan Taal | -10 Integraal Huisvestingsplan | -50 4. Financiën, Control en Economie | -87 | -38 | -37 | -38 Invoering ondernemersfonds | -50 Bereikbaarheidsakkoord | -37 | -38 | -37 | -38 Baten | 900 | 634 | 0 | 0 2.

Ruimtelijk Domein | 900 | 634 Project bouwgrondexploitatie | 295 | 634 Capaciteit decentrale overheden klimaat- en energiebeleid | 605 (CDOKE) Incidenteel saldo van baten en lasten | -710 | 404 | -177 | -161 Onttrekkingen aan reserves | 1.610 | 230 | 177 | 161 Toevoegingen aan reserves | -900 | -634 | 0 | 0 Incidentele reservemutaties | 710 | -404 | 177 | 161 Incidenteel resultaat | 0 | 0 | 0 | 0 Toelichting incidentele baten en lasten: Lasten Programma 1 Opstellen Toekomstagenda Asten 2040 De Toekomstagenda Asten 2030 werd vastgesteld in 2017. De komende bestuursperiode wordt benut om de basis te leggen voor een nieuwe toekomstagenda richting 2040, waarbij een bestuurskrachtonderzoek een beeld kan geven van het eigen functioneren. Dit betekent evalueren, leren en opnieuw keuzes maken. 108 109 Meubilair raadszaal Eenmalige aanpassing in 2027 van het meubilair van de raadszaal. Zero based begroten Proces Zero based begroten toepassen om te komen tot een structureel sluitende meerjarenbegroting vanaf 2028. Budget is voor externe ondersteuning om dit proces te begeleiden. Programma 2 Capaciteit decentrale overheden klimaat- en energiebeleid (CDOKE) De gemeenten ontvangen voor 2027 via een decentralisatie-uitkering in de algemene uitkering (gemeentefonds) een bedrag om uitvoering te kunnen geven aan hun taken op het gebied van klimaat- en energiebeleid. Dit vervangt de SPUK CDOKE.

Dit bedrag wordt toegevoegd aan de reserve eenmalige bestedingen en van daaruit wordt een krediet beschikbaar gesteld. Bewegwijzering Eenmalig bedrag voor onderhoud in 2027 van de Nbd bewegwijzering. Wet versterking regie volkshuisvesting In de septembercirculaire 2026 is er voor gemeenten geld ter beschikking gesteld in verband met de inwerkingtreding van de wet versterking regie volkshuisvesting. Dit brengt extra werkzaamheden en daarmee ook extra kosten voor gemeenten met zich mee, vandaar de compensatie via de algemene uitkering. We voegen dit toe aan dit toe aan de reserve eenmalige bestedingen en van daaruit stellen we een krediet beschikbaar voor deze kosten. Wet betaalbare huur en Wet goed verhuurderschap De gemeenten ontvangen een structurele bijdrage van het Rijk voor implementatie en uitvoering van de wetsvoorstellen betaalbare huur en goed verhuurderschap. Daarmee worden huurders beter beschermd en is een belangrijk fundament gelegd voor een eerlijker gereguleerde huurmarkt. De middelen die we van het Rijk via de algemene uitkering ontvangen, worden toegevoegd aan de reserve eenmalige bestedingen en van daaruit wordt een krediet beschikbaar gesteld. De onttrekkingen (uitgaven) ten laste van de reserve worden als incidenteel bestempeld.

KTM2 maatregelenpakket Eenmalige afdracht aan het Regionaal Bereikbaarheidsfonds in 2027 als bijdrage voor het Korte Termijn Maatregelenpakket 2 (KTM2). Het KTM2 is een investeringsprogramma in de regio Brainport Eindhoven dat gericht is op mobiliteit en transitie. Het pakket is onderdeel van de afspraken uit het Beethovenconvenant. De maatregelen omvatten projecten gericht op duurzame mobiliteit en het verbeteren van het hoofdwegennet. Project bouwgrondexploitatie Jaarlijks wordt € 45.000,= uit de reserve grondbedrijf onttrokken voor het ontwikkelingskrediet. Programma 3 Groeiplan Taal De gemeente Asten heeft als doel om ervoor te zorgen dat alle kinderen op het juiste taalniveau aan de basisschool beginnen. Daarbij richten we ons op aanstaande ouders zodat het belang van 110 taalverwerving en taalontwikkeling vroeg wordt meegegeven. Voor de uitvoering van het Groeiplan Taal in 2027 is een eenmalige bijdrage noodzakelijk. Integraal Huisvestingsplan (IHP) Het huidige ScholenHuisvestingsPlan (SHP) loopt in 2028 af en wordt vervangen door een Integraal Huisvestingsplan. De verbeteraanpak Zorg in onderwijstijd (Zio) wordt hierin meegenomen. Programma 4 Invoering ondernemersfonds Eenmalig onderzoek doen naar de voor- en nadelen van het invoeren van een ondernemersfonds. Vanuit dit fonds kunnen dan bijdragen worden geleverd aan uit te voeren projecten binnen de gemeente.

Bereikbaarheidsakkoord Budget voor bereikbaarheidsakkoord wordt gedekt via onttrekking uit reserve eenmalige bestedingen. Baten Programma 2 Resultaat grondbedrijf De positieve resultaten van het grondbedrijf worden in de jaren 2027 t/m 2030 toegevoegd aan de algemene reserve grondbedrijf. In de jaren 2027 t/m 2030 worden de volgende positieve resultaten begroot: € 294.789,= (2027), € 633.754,= (2028), € 0,= (2029 en 2030). De jaarlijks geraamde lasten van € 45.000,= voor het ontwikkelingskrediet zijn niet in dit resultaat grondbedrijf verrekend. Capaciteit decentrale overheden klimaat- en energiebeleid (CDOKE) De gemeenten ontvangen voor 2027 via een decentralisatie-uitkering in de algemene uitkering (gemeentefonds) een bedrag om uitvoering te kunnen geven aan hun taken op het gebied van klimaat- en energiebeleid. Dit bedrag wordt toegevoegd aan de reserve eenmalige bestedingen en hieruit wordt een krediet beschikbaar gesteld voor de kosten CDOKE. Structureel begrotingssaldo Het begrotingssaldo bestaat uit structurele en incidentele budgetten en inkomsten. Om te kunnen beoordelen of de begroting meerjarig sluitend is, wordt bepaald of de structurele baten voldoende zijn om de structurele lasten te dekken. Uit dit overzicht blijkt dat het jaar 2025 nog een positief structureel saldo heeft en vanaf 2026 is dit saldo nadelig.

In de paragraaf weerstandsvermogen is het kengetal structurele exploitatieruimte opgenomen. Dit kengetal is gebaseerd op dit structurele begrotingssaldo. Presentatie van het structureel begrotingssaldo 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Saldo baten en lasten | -1.614 | -1.708 | -2.852 | -3.345 Toevoegingen en onttrekkingen reserves | 1.618 | -221 | 309 | 234 Begrotingssaldo na bestemming | 4 | -1.929 | -2.543 | -3.111 Waarvan incidentele baten en lasten, saldo inclusief | 0 | 0 | 0 | 0 incidentele toevoegingen en onttrekkingen reserves Structureel begrotingssaldo | 4 | -1.929 | -2.543 | -3.111 Structurele toevoegingen en onttrekkingen reserves De volgende tabel geeft de structurele reservemutaties per programma weer. 111 Reserves | Saldo 1/1/2027 | Toevoe- | Onttrek-kingen | Saldo 31/12/2027 | Toevoe- | Onttrek- | Saldo 31/12/2028 gingen | gingen | kingen 95042000000 Reserve klimaatproject scholen | -1.212 | 0 | 404 | -808 | 0 | 404 | -404 95053010002 Reserve nieuwb./uitbreid. ONDO/DOS | -193.919 | 0 | 8.089 | -185.830 | 0 | 8.089 | -177.741 95053010003 Reserve nieuwbouw accomm.

NWC | -579.471 | 0 | 20.718 | -558.753 | 0 | 20.718 | -538.035 95053116000 Reserve kunstgrasveld Ommel | 2.438 | -4.735 | -2.297 | -4.735 | -7.032 95053114000 Reserve kunstgrasveld ONDO | -77.788 | -4.420 | -82.208 | -4.420 | -86.628 95054110000 Reserve Museum ( vernieuwbouw ) | -221.838 | 22.208 | -199.630 | 22.208 | -177.422 95095000000 Reserve afdekking kapitaallasten | -3.071.913 | 212.828 | -2.859.085 | 238.230 | -2.620.855 95091100000 Reserve Eenmalige Bestedingen | -98.179 | -98.179 | -96.700 | -194.879 95090700000 Algemene reserve | -13.528.846 | 750.000 | -12.778.846 | -12.778.846 Totaal | -17.672.549 | -107.334 | 1.014.247 | -16.765.636 | -105.855 | 289.649 | -16.581.842 Reserves | Saldo 1/1/2029 | Toevoe- | Onttrek-kingen | Saldo 31/12/2029 | Toevoe- | Onttrek- | Saldo 31/12/2030 gingen | gingen | kingen 95042000000 Reserve klimaatproject scholen | -404 | 0 | 404 | 0 | 0 | 0 95053010002 Reserve nieuwb./uitbreid. ONDO/DOS | -177.741 | 0 | 8.089 | -169.652 | 0 | 8.089 | -161.563 95053010003 Reserve nieuwbouw accomm.

NWC | -538.035 | 0 | 20.718 | -517.317 | 0 | 20.718 | -496.599 95053116000 Reserve kunstgrasveld Ommel | -7.032 | -4.735 | -11.767 | -4.735 | -16.502 95053114000 Reserve kunstgrasveld ONDO | -86.628 | -4.420 | -91.048 | -4.420 | -95.468 95054110000 Reserve Museum ( vernieuwbouw ) | -177.422 | 22.208 | -155.214 | 22.208 | -133.006 95095000000 Reserve afdekking kapitaallasten | -2.620.855 | 109.546 | -2.511.309 | 109.548 | -2.401.761 95091100000 Reserve Eenmalige Bestedingen | -194.879 | -95.931 | -290.810 | -77.591 | -368.401 95090700000 Algemene reserve | -12.778.846 | 75.000 | -12.703.846 | -12.703.846 Totaal | -16.581.842 | -105.086 | 235.965 | -16.450.963 | -86.746 | 160.563 | -16.377.146 112 113 Structurele toevoegingen Toevoegingen Reservering voor vervanging van de toplaag kunstgrasveld Ommel (storting € 4.735,= vanaf 2013) 4.735 Reservering voor vervanging van de toplaag kunstgrasveld Heusden (storting € 4.420,= vanaf 2016) 4.420 Wet betaalbare huur: Met de Wet betaalbare huur krijgen gemeenten bevoegdheid om toezicht te houden en handhavend op te treden met betrekking tot 1) maximale huurprijzen die gelden op grond van het woningwaarderingsstelsel, 2) maximale huurverhogingen in de gereguleerde sector en 3) informatieplicht op verhuurders om hun huurders een puntentelling te overleggen bij het afsluiten van een contract.

Het Rijk stelt middelen ter beschikking om gemeenten financieel te ondersteunen bij de implementatie en uitvoering van het wetsvoorstel. 11.046 Wet goed verhuurderschap: Het rijk stelt vanaf 2023 middelen ter beschikking om gemeenten financieel te ondersteunen bij de implementatie en uitvoering van het wetsvoorstel goed verhuurderschap. De gemeenten krijgen zo meer mogelijkheden om malafide verhuurderschap en discriminatie op de huurmarkt gerichter aan te pakken. Gemeenten ontvangen een structurele bijdrage voor handhaving van de landelijke algemene regels en het meldpunt. 11.817 We versterking regie volkshuisvesting: In de septembercirculaire 2026 zijn middelen opgenomen voor gemeenten in verband met de inwerkingtreding van de Wet versterking regie volkshuisvesting. Dit brengt extra werkzaamheden en daarmee ook extra kosten voor gemeenten met zich mee, vandaar de compensatie via de algemene uitkering. Vanaf 2027 ontvangen gemeenten hiervoor een structurele bijdrage die wij toevoegen aan de reserve eenmalige bestedingen. Van daaruit wordt er een krediet beschikbaar gesteld. 75.316 107.334 114 Structurele onttrekkingen Onttrekkingen Jaarlijkse onttrekkingen reserves i.v.m.

kapitaallasten: Nieuwbouw accommodatie NWC 20.718 Uitbreiding / vernieuwing museum 22.208 Nieuwbouw / uitbreiding ONDO/DOS 8.089 Klimaatproject scholen 404 Reserve afdekking kapitaallasten: Wegen 42.652 ICT 128.682 Renovatie jeugdgebouw Heusden 13.675 Renoveren en verduurzamen bestuursvleugel gemeentehuis Renovatie sportpark Heusden 27.819 Overige onttrekkingen: Inzetten reserves als dekkingsmiddel 750.000 1.014.247 Inzetten reserves als dekkingsmiddel De begroting van de gemeente wordt door de provincie getoetst aan het criterium structureel en reëel evenwicht. Mede naar aanleiding van opmerkingen van de Raad van Openbaar Bestuur "Bezuinigingen met goed gevulde reservepotten" is in het Bestuurlijk Overleg Financiële-verhoudingen afgesproken dat reserves kunnen worden ingezet als structureel dekkingsmiddel. Hierdoor wordt het mogelijk dat 10% van de algemene reserve, wat niet nodig is voor het afdekken van risico's, als structureel dekkingsmiddel ingezet kan worden. De voorwaarden hiervoor zijn:  Solvabiliteit blijft groter of gelijk aan 20%  Gebaseerd op adequate risico-inventarisatie  Structurele onttrekking opnemen in overzicht van structurele reserve mutaties In de begroting 2027 maken we gebruik van deze mogelijkheid en zetten we € 750.000,= uit de algemene reserve in om de Begroting 2027 sluitend te maken. 115 2.

Overzicht financiële positie Inzicht in de financiële positie is van belang met het oog op de continuïteit van de gemeente. Dit gebeurt door de ontwikkelingen op de reserves, voorzieningen en de investeringen te schetsen. Het overzicht financiële positie bevat de volgende onderdelen:  Geprognosticeerde meerjarenbalans;  Berekening EMU-saldo;  De jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume;  Investeringen;  Financiering;  Verloop van de reserves en voorzieningen;  Overzicht Reserve Eenmalige Bestedingen; Meerjarenbalans Conform artikel 22 van het BBV dient een gemeente een geprognosticeerde begin- en eindbalans van de begrotingsjaren op te nemen. Deze balans geeft meer inzicht in de ontwikkeling van de investeringen, het aanwenden van reserves en voorzieningen en de financieringsbehoefte. Daarnaast wordt deze balans gebruikt om de kengetallen bij de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing te berekenen.

Prognose meerjarenbalans | Realisatie | Begroting x €1.000 | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Activa Vaste activa Immateriële vaste activa | 1.128 | 972 | 815 | 658 | 630 | 602 Materiële vaste activa | 50.273 | 58.778 | 81.032 | 85.147 | 82.663 | 105.210 Financiële vaste activa | 5.982 | 5.982 | 5.982 | 5.982 | 5.982 | 5.982 Totaal vaste activa | 57.383 | 65.732 | 87.829 | 91.787 | 89.275 | 111.794 Vlottende activa Voorraden | -2.191 | 10.405 | 9.505 | 9.354 | 4.853 | 1.773 Uitzettingen | 24.412 | 5.172 | 5.172 | 5.172 | 5.172 | 5.172 Liquide middelen | 266 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Overlopende activa | 7.032 | 7.032 | 7.032 | 7.032 | 7.032 | 7.032 Totaal vlottende activa | 29.519 | 22.609 | 21.709 | 21.558 | 17.057 | 13.977 Totaal activa | 86.902 | 88.341 | 109.538 | 113.345 | 106.332 | 125.771 Passiva Vaste passiva Reserves | 31.022 | 29.675 | 28.058 | 28.283 | 26.045 | 23.268 Resultaat boekjaar | 989 | 1 | 4 | -1.929 | -2.543 | -3.111 Voorzieningen | 17.413 | 17.960 | 15.972 | 13.804 | 14.449 | 16.641 Vaste schuld | 19.000 | 19.000 | 39.612 | 47.401 | 42.659 | 63.156 Totaal vaste passiva | 68.424 | 66.636 | 83.646 | 87.559 | 80.610 | 99.954 Vlottende passiva Vlottende schuld | 7.681 | 7.681 | 15.095 | 14.989 | 14.925 | 15.020 Overlopende passiva | 10.797 | 10.797 | 10.797 | 10.797 | 10.797 | 10.797 Totaal vlottende passiva | 18.478 | 21.705 | 25.892 | 25.786 | 25.722 |

25.817 Totaal passiva | 86.902 | 88.341 | 109.538 | 113.345 | 106.332 | 125.771 116 Berekening EMU-saldo Alle landen binnen de Europese Unie hebben afgesproken om allemaal met dezelfde definitie van het begrotingssaldo te werken, ze noemen dit het EMU-saldo. Het begrotingssaldo van een land geeft weer of dat land een overschot of een tekort heeft bij zijn overheidsuitgaven. Dit saldo geeft dus een indicatie van de staat waarin het huishoudboekje van de overheid in een bepaald jaar verkeert. Als gevolg van Europese regelgeving mogen EU-lidstaten een begrotingstekort (EMU-saldo) hebben van maximaal 3% van het bruto binnenlands product (BBP). Aan dit maximale tekort van 3% hebben, naast de Rijksoverheid, ook de decentrale overheden, sociale zekerheid en de zorg een aandeel. In de septembercirculaire publiceert het ministerie van Buitenlandse Zaken individuele EMU- referentiewaarden voor de begroting van het volgende jaar (voor de gemeente Asten is deze € 2.830.000 in 2025). Deze individuele referentiewaarde betreft geen norm, maar een indicatie van het aandeel dat de gemeente in de gezamenlijke tekortnorm heeft. Vooralsnog bestaan er geen sancties bij overschrijding van het EMU-saldo. EMU Saldo | Begroting x €1.000 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 1. | Exploitatiesaldo vóór | (+) | -2.335 | -1.614 | -1.708 | -2.852 | -3.345 toevoeging aan c.q.

onttrekking uit reserves (zie BBV, artikel 17c). 2. | Mutatie (im)materiële vaste | (-) | 8.349 | 22.097 | 3.958 | -2.512 | 22.519 activa 3. | Mutatie voorzieningen | (+) | 547 | -1.988 | -2.168 | 645 | 2.192 4. | Mutatie voorraden (incl. | (-) | 12.596 | -900 | -151 | -4.501 | -3.080 bouwgronden in exploitatie) 5. | Verwachte boekwinst bij | (-) | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 verkoop effecten en (im)materiële vaste activa Berekend EMU-saldo | -22.733 | -24.799 | -7.683 | 4.806 | -20.592 Toelichting EMU-saldo Het EMU-saldo geeft aan of er in een bepaald jaar met reële transacties meer geld is uitgegeven dan dat er in dat jaar is binnengekomen, of dat er netto geld is overgehouden. Het EMU-saldo is daarmee een indicatie voor de ontwikkeling van de liquiditeits- en financiële positie (eigen vermogen en schulden) van de gemeente. Een negatief EMU-saldo betekent dat er sprake is van een toename van de schuldpositie of afname van het eigen vermogen. In onderstaande grafiek is te zien dat de gemeente Asten een negatief EMU-saldo heeft in de meeste jaren van de meerjarenbegroting. Dit is het gevolg van een groot aantal (geprognosticeerde) investeringen in deze jaren. In 2027 onder andere de school Loverbosch en in 2030 de nieuwe binnensportaccommodatie. Mochten investeringen worden uitgesteld, dan heeft dit gevolgen voor het EMU-saldo.

117 EMU-saldo 15.000 10.000 5.000 | 4.806 0 | EMU-saldo is negatief en onder -5.000 | -7.683 | referentiewaarde -10.000 | EMU-saldo is negatief maar boven -15.000 | -20.592 | referentiewaarde -20.000 | -22.733 | -24.799 -25.000 | EMU-saldo is positief -30.000 -35.000 | B-2026 | B-2027 | B-2028 | B-2029 | B-2030 bedragen x € 1.000,= 118 119 De jaarlijks terugkerende aan arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume Op grond van het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) mogen voor jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume geen voorzieningen c.q. balansposten meer worden gevormd.

Voor de volgende verplichtingen is wel een voorziening gevormd omdat het jaarlijks volume kan fluctueren:  Voorziening pensioenen wethouders  Voorziening verlofsparen Investeringen Nieuwe investeringen | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Investeringen met economisch nut Calamiteitenauto Udas | 47.000 Auto+kraan Udas | 60.000 Optimalisering riolering bedrijventerrein Nobis | 110.000 Drukriolering buitengebied | 450.000 Investeringen met maatschappelijk nut Vervangen openbare verlichting 2027 | 99.635 Vervangen openbare verlichting 2028 | 99.635 Vervangen openbare verlichting 2029 | 99.635 Reconstructie Venbergweg | 493.000 Reconstructie Meijelseweg | 3.908.000 Fietsverbinding Asten-Helmond Kranenvenweg | 600.000 Fietsverbinding Asten-Helmond Oostappensedijk | 195.000 Vervangen kunstgrasveld Ondo | 710.125 Bouw school Loverbosch (verhoging | 2.825.958 investeringskrediet) Totaal | 5.097.718 | 4.500.635 | 99.635 | 0 120 121 Financiering De financiering bij de gemeente Asten geschiedt conform het Treasurystatuut. Voor meer informatie wordt verwezen naar paragraaf 6: Financiering. Verloop van de reserves en voorzieningen Reserves en voorzieningen lijken ogenschijnlijk op elkaar, het zijn beide spaarpotten voor toekomstige uitgaven. Er is wel een wezenlijk verschil. Reserves zijn eigen vermogen. Voorzieningen zijn verplichtingen waar de raad niet onderuit kan, vreemd vermogen dus.

Een reserve is een bedrag dat apart is gezet door de raad, maar waar geen verplichting voor bestaat. Dat geld kan de gemeente vrij aanwenden. Wanneer een reserve wordt ingezet ter dekking van de kapitaallasten van een investering (reserve kapitaallasten) dan is een reserve niet vrij aanwendbaar. De reserves worden onderscheiden in de algemene reserve en de bestemmingsreserves. Een voorziening is een apart gezet bedrag voor onvermijdelijke toekomstige uitgaven waarvan tijdstip en omvang niet exact bekend zijn (bijvoorbeeld onderhoud wegen en gebouwen). Afhankelijk van allerlei omstandigheden zal dat vroeg of laat aan de orde zijn. De voorzieningen worden onderscheiden in onderhoudsvoorzieningen en voorzieningen voor verplichtingen, verliezen en risico’s. De hoogte van de voorzieningen is gebaseerd op onderhoudsplanningen of op actuele berekeningen van de verplichting, het verlies of het risico.

RESERVES Omschrijving | Vermeerdering | Vermindering Saldo reserves 1-1-2027 | 29.675.537 Algemene reserve mutaties algemene reserve | 0 | 750.000 Algemene reserve grondbedrijf mutaties algemene reserve grondbedrijf | 294.789 | 45.000 Reserve Eenmalige Bestedingen mutaties Reserve Eenmalige Bestedingen | 702.757 | 1.565.334 Bestemmingsreserves mutaties reserve groenfonds mutaties reserve kunstgrasveld Olympia Boys | 4.735 mutaties reserve kunstgrasveld Ondo | 4.420 mutaties reserves renovatie de Schop | 0 mutaties reserve klimaatproject scholen | 404 mutaties reserves ONDO/DOS en NWC | 28.807 mutaties reserve museum | 22.208 mutaties reserve afdekking kapitaallasten | 212.828 Totaal vermeerderingen en verminderingen | 1.006.701 | 2.624.581 Saldo mutaties reserves | -1.617.880 Resultaat boekjaar 2027 | 4.224 Saldo reserves per 31-12-2027 | 28.061.881 VOORZIENINGEN 122 Omschrijving | Vermeerdering | Vermindering Saldo voorzieningen 1-1-2027 | 19.430.556 toevoegingen onderhoudsvoorzieningen | 1.246.665 toevoeging voorziening riolering | 1.555.884 toevoeging voorziening wegen en civieltechnische kunstwerken | 1.414.654 overige toevoegingen | 29.236 onttrekking voorziening wegen en civieltechnische kunstwerken | 930.859 onttrekking egalisatievoorziening riolering | 4.363.389 besteding onderhoudsvoorzieningen | 668.334 besteding overige voorzieningen | 285.221 Totaal vermeerderingen

en verminderingen | 4.246.439 | 6.247.803 Saldo voorzieningen per 31-12-2027 | 17.429.192 Saldo voorzieningen is inclusief voorziening dubieuze debiteuren en voorziening waardever- mindering gronden. Bij de Meerjarenbalans (2.1) zijn deze twee voorzieningen niet in het saldo meegenomen, vandaar het verschil met dat overzicht. 123 Overzicht Reserve Eenmalige Bestedingen (incidentele uitgaven) 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Saldo 1-1 (Jaarrekening 2025) | 8.590.496 | 1.689.008 | 826.431 | 738.922 | 701.413 Claims tlv Reserve eenmalige bested. | -6.443.743 voorgaande jaren Mutaties Meerjarenbegroting 2025-2028 | -398.245 | -37.509 | -37.509 | -37.509 | -37.509 Geactualiseerd saldo Begroting 2026- | 1.748.508 | 1.651.499 | 788.922 | 701.413 | 663.904 2029 Raadsbesluiten t/m juni 2026 Turap voorjaar 2026: optimalisatie | -9.500 scenario binnensport Burgerinitiatief Calisthenicspark Loverveld | -50.000 RB 30-06-2026 Saldo 30-6-2026 | 1.689.008 | 1.651.499 | 788.922 | 701.413 | 663.904 Mutaties Kadernota en Begroting 2027 Van RAAS naar Reis | -3.000 Meubilair raadszaal | -12.500 Opstellen Toekomstagenda Asten 2040 | -50.000 Zero based begroten | -50.000 KTM2 maatregelenpakket | -594.568 Nbd bewegwijzering | -55.000 Groeiplan Taal | -10.000 Invoering ondernemersfonds | -50.000 Integraal huisvestingsplan | -50.000 Saldo 31-12 | 1.689.008 | 826.431 | 738.922 | 701.413 | 663.904 124

125 Bijlagen Bijlage taakvelden Onderstaande tabel geeft het verplichte overzicht met de indeling van de baten en lasten naar de voorgeschreven taakvelden plaats, inclusief de verdeling over de programma's. Begroting 2027 bedragen x € 1.000 | Lasten | Baten | Saldo 1. Bestuur en Veiligheid | -16.760 | 1.981 | -14.779 Bestuur | -1.691 | -1.691 Burgerzaken | -427 | 245 | -182 Overhead | -12.265 | 1.612 | -10.653 Crisisbeheersing en brandweer | -1.628 | 62 | -1.566 Openbare orde en veiligheid | -749 | 63 | -687 2. Ruimtelijk Domein | -15.443 | 7.327 | -8.116 Verkeer en vervoer | -3.807 | 487 | -3.320 Openbaar groen en (openlucht) recreatie | -1.999 | 28 | -1.971 Volksgezondheid | -850 | -850 Riolering | -2.970 | 3.445 | 475 Afval | -1.265 | 1.629 | 364 Milieubeheer | -913 | -913 Begraafplaatsen en crematoria | -4 | -4 Ruimte en leefomgeving | -1.363 | 130 | -1.233 Grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen) | -311 | 520 | 209 Wonen en bouwen | -1.961 | 1.087 | -874 3.

Sociaal domein | -30.303 | 6.342 | -23.961 Openbaar basisonderwijs | -25 | -25 Onderwijshuisvesting | -944 | 160 | -784 Onderwijsbeleid en leerlingzaken | -1.532 | 366 | -1.166 Sportbeleid en activering | -84 | 1 | -84 Sportaccommodaties | -2.198 | 788 | -1.411 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie | -168 | -168 Musea | -430 | 30 | -400 Cultureel erfgoed | -58 | -58 Media | -586 | -586 Samenkracht en burgerparticipatie | -3.499 | 871 | -2.628 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen WMO | -1.014 | -1.014 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Jeugd | -1.375 | -1.375 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Integraal | -316 | 23 | -293 Inkomensregelingen | -6.133 | 3.786 | -2.347 WSW en beschut werk | -1.514 | -1.514 Arbeidsparticipatie | -310 | -310 126 Hulpmiddelen en diensten (WMO) | -997 | 68 | -929 Huishoudelijke hulp (WMO) | -1.832 | -1.832 Begeleiding (WMO) | -940 | -940 Overige maatwerkarrangementen (WMO) | -24 | -24 Jeugdhulp ambulant lokaal | -3.323 | -3.323 Jeugdhulp ambulant regionaal | -40 | -40 Jeugdhulp ambulant landelijk | -98 | -98 Jeugdhulp met verblijf lokaal | -2.284 | -2.284 Jeugdhulp met verblijf regionaal | -26 | -26 PGB WMO | -156 | -156 PGB Jeugd | -122 | -122 Beschermd wonen (WMO) | 250 | 250 Jeugdbescherming | -233 | -233 Jeugdreclassering | -40 | -40 4.

Financiën, Control en Economie | -2.316 | 49.176 | 46.861 Mutaties reserves | -1.007 | 2.625 | 1.618 Treasury | -286 | 145 | -141 OZB woningen | -412 | 4.336 | 3.924 OZB niet-woningen | 3.065 | 3.065 Belastingen overig | -4 | 147 | 143 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds | 38.178 | 38.178 Economische ontwikkeling | -245 | -245 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen | -194 | 92 | -102 Economische promotie | -167 | 589 | 421 Resultaat | -64.822 | 64.826 | 4 127 128 Bijlage beleidsindicatoren

129

130 6-10-2026 www.waarstaatjegemeente.nl

131 Bijlage Algemene uitkering gemeentefonds Algemene uitkering gemeentefonds Voor 2027 ontvangt de gemeente € 38 miljoen uit het gemeentefonds (Algemene uitkering) op basis van de septembercirculaire 2026. Het totaal van de algemene uitkering kan worden verdeeld over zogenaamde clusters. De clusters zijn bedoeld om een verdeling te kunnen maken en de verdeling te onderhouden op landelijk niveau. Het is nadrukkelijk geen bestedingsnorm. De besteding is aan de gemeenteraad. Daarom zijn de baten van de algemene uitkering volledig begroot op programma 4. Om meer inzicht te geven over de opbouw van de algemene uitkering is deze grafiek opgenomen. In de grafiek is zichtbaar dat de onroerende zaakbelasting en overige eigen middelen als negatieve correctie op de algemene uitkering wordt toegepast. Met de invoering van het nieuwe verdeelstelsel is ook een ingroeipad afgesproken waarbij het maximaal voordeel of nadeel niet meer dan € 37,50 per inwoner mag bedragen in 2027. Het voordeel voor de gemeente Asten is echter veel hoger (€ 134 per inwoner). Om het ingroeipad te realiseren is daarom een (negatieve) suppletie uitkering toegepast (€ 1,6 miljoen). In het cluster Overig is dit zichtbaar. In de septembercirculaire 2026 is een toelichting gegeven op de vervolgonderzoeken.

De verwachting is dat met ingang van 2029 een herziening van de verdeling van de algemene uitkering plaatsvindt en de suppletie-uitkering nieuwe verdeling gemeentefonds daarop wordt aangepast. Vervolgens wordt de afbouw ervan vanaf 2029 hervat. Het is onbekend of de huidige

132 voordeelgemeenten dan nog voordeelgemeenten zijn en de huidige nadeelgemeenten dan nog nadeelgemeente zijn. We blijven ons, samen met de K80 (een netwerk van kleine gemeenten (tot 25.000 inwoners) die kennis delen, elkaar inspireren en samen belangen behartigen) en de Vereniging van Nederlands gemeenten (VNG), sterk maken voor een betere bekostiging vanuit het Rijk.

Bijlage Lijst met kredieten Grootboeknummer | Omschrijving grootboeknummer | Restant Saldo 70000013 | Audiovisuele middelen / hybride werken | € 2.724 70000014 | Modernisering GBA miv 2019 | € 2.901 70000054 | Renovatie 4 duikers en 3 bruggen | € 1.106.919 70000067 | Verbreden fietspad Dijkstraat | € 93.055 70000068 | Herinrichting Voorste Heusden en Patrijs | € 50.027 70000069 | Rotonde Dijkstraat-Schoolstraat | € 37.720 70000070 | Herinr. schoolomgeving Beatrixlaan | € -2.878 70000071 | Herinr. schoolomgeving Voordeldonk | € 50.000 70000072 | Plankosten inricht. Voordeldonk schoolomgeving | € 133.313 70000073 | Herinrichting Wolfsberg | € 51.281 70000074 | Herinrichting Wilhelminastraat(wegen,OV) | € 484.866 70000116 | Grond Ommel Oost Hogeweg N2451 7435m2 M643 185 | € 7.624 70000124 | OBS Kleurrijk Ommel kwaliteitsimpuls | € 23.165 70000176 | Bomenrenovatieplan 2021 | € 20.764 70000177 | Bomenrenovatieplan 2022 | € 29.881 70000178 | Bomen coalitieakkoord 2023-2026 | € 140.426 70000179 | Herinrichting Park 't Loverveld | € 1.747.030 70000180 | Evenementenkasten 2023 | € 25.267 70000186 | Gemeenschapshuis 't Kwartier | € 32.320 70000222 | Aanpassingen drukrioleringssysteem | € 19.670 70000246 | Starterslening | € 900.000 70000252 | Bomenrenovatieplan 2023 | € 42.888 70000259 | School Loverbosch (2026) | € 10.102.607 70000260 | Strategische grondaankopen | € 2.000.000 70000265

| Robotmaaier sportvelden Asten | € 35.000 70000266 | Robotmaaier sportvelden Heusden | € 12.000 70000268 | Aanpak wateroverlast Plutostraat/Kosmosplein | € 141.000 70000269 | Aanpak wateroverlast Juliana-Emmastraat-Hemel enz. | € 2.520.000 70000270 | Waterberging Molenstraat Speelvoorzien | € 55.000 70000271 | Waterberging Molenstraat Verkeer | € 32.000 70000274 | Toplaag kunstgrasveld Klimop 2025 | € 131.000 70000276 | Vervangen openbare verlichting 2026 | € 61.851 70000281 | Upgrade camera's 2022 (VPT) | € 10.500 70000282 | Renov./verduurz. Bestuursvleugel | € 629.917 70000283 | Bluswatervoorzieningen 2024 | € 33.100 70000284 | Revitalisatie loc Venbergweg (zoutloods) | € 752.330 70000285 | Herinrichting schoolomgeving Loverbosch | € 700.000 70000286 | Grond School Loverbosch (2026) | € 234.570 70000287 | Uitbreiding Basisschool Het Talent | € 1.161.123 70000173 | Revit SP Heusden geluidsscherm (dekk 99904026) | € 121.031 70000258 | Revit SP Heusden zandlaag korfb (dekk 99904026) | € -43.637 70000288 | Revit SP Heusden toplaag korfb (dekk 99904026) | € 57.699 70000289 | Revit SP Heusden technisch korfb (dekk 99904026) | € -88.706 70000290 | Revit SP Heusden voetbalv+onvoorzien(dekk 99904026 | € 57.512 133 Grootboeknummer | Omschrijving grootboeknummer | Restant Saldo 70000294 | OBS De Horizon tijdelijke uitbreiding | € - 70000295 | Gesloten bus (techn.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://asten.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/38527229-d56a-427a-82c2-04bd1f618003?agendaItemId=ad40a09f-6931-4c56-aac2-343acf704d9e