Bijlage 2 - Algemene en artikelsgewijze toelichting Algemene Plaatselijke Verordening gemeente Asten 2026
Tekst van het document
1/37 Toelichting bij Algemene Plaatselijke Verordening gemeente Asten 2026 Algemene toelichting Inleiding Op grond van artikel 149 van de Gemeentewet (hierna: Gemw) maakt de raad de verordeningen die hij in het belang van de gemeente nodig oordeelt. In samenhang met artikel 108 van de Gemw is dit artikel de juridische basis van de gemeentelijke autonomie om zelf regels vast te stellen in het belang van de lokale huishouding. De Algemene Plaatselijke Verordening (hierna: APV) is de meest omvattende gemeentelijke verordening. Vanouds is de APV echter een openbare orde- en overlastverordening; de vroegere benaming is dan ook de Algemene “Politie”verordening. De term “politie” is afgeleid van de Middelnederlandse term “policie/policy” in de betekenis van “stedelijk bestuur”/”bestuur van de stad” zoals deze is aangetroffen vanaf 1477 wat weer zijn oorsprong vindt in de Oudgriekse term “polis”, dat “stad” betekent. Dit betekent dat de APV, naast de vele bevoegdheden van het college van burgemeester en wethouders, ook vele raakvlakken kent met betrekking tot de bevoegdheden van de burgemeester in zijn (in casu: “haar”) hoedanigheid van bestuursorgaan/lokale bevoegde gezag van de Politie (geen operationeel leidinggevende).
Meer concreet bepaalt artikel 174 Gemw in het eerste lid dat de burgemeester is belast met het toezicht op de openbare samenkomsten (demonstraties en ordeverstoringen) en vermakelijkheden (evenementen), alsmede op de voor het publiek openstaande gebouwen. Het tweede lid van dit artikel bepaalt dat de burgemeester, bij de uitoefening van dit toezicht, de bevelen kan geven die met het oog op de bescherming van deze belangen (veiligheid en gezondheid) nodig zijn. Veel artikelen in de APV zijn hier een uitwerking van. In de artikelsgewijze toelichting op deze APV wordt deze materie verder toegelicht. Juridische status van de toelichting Een verordening - in casu de APV - heeft een algemene strekking, is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasbaar (bindende wetgeving voor de burger door middel van de opgenomen geboden en verboden) . Deze juridisch bindende regels staan als zodanig in de artikelen van de verordening zelf, en dus niet in de toelichting. Aldus moet de toelichting worden beschouwd als een begeleidend stuk dat geen onderdeel uitmaakt van de APV zelf. De toelichting dient om de achtergrond, bedoeling en uitleg van de regels te verduidelijken, maar wordt niet door de raad vastgesteld als onderdeel van de regeling.
Hoewel de toelichting dus geen wetgeving is, speelt deze wel een belangrijke rol bij de uitleg en interpretatie van de APV (door bijvoorbeeld de rechter). Integrale actualisering van de huidige APV gemeente Asten 2017 Zoals deze titel reeds aangeeft, dateert de huidige APV (met citeertitel: “Algemene Plaatselijke Verordening gemeente Asten 2017”) uit 2017, vastgesteld in de openbare raadsvergadering van de gemeente Asten van 27 juni 2017. In de tussentijd zijn er meerdere wijzigingen doorgevoerd op grond van gewijzigde wetgeving en relevante jurisprudentie die noopten tot een periodieke aanpassing van de APV. Anno 2026 is er echter een zodanige situatie ontstaan, mede door de inwerkingtreding van de Omgevingswet op 1 januari 2024, waardoor dient te worden geconcludeerd dat de huidige, vele malen aangepaste APV, in brede zin achterstallig onderhoud behoeft. Op grond hiervan is gekozen voor een algehele integrale herziening van de APV. Model-APV van de Vereniging van Nederlandse Gemeente (VNG) Bij deze integrale actualisering is gebruik gemaakt van de meest recente versie van de model-APV van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (hierna: VNG) die dateert van november 2025.
Dit model wordt door vrijwel iedere Nederlandse gemeente gehanteerd als basis voor de inhoud van de lokale APV gezien dit model up-to-date is en een hoge betrouwbaarheidsfactor kent met betrekking tot recente wetswijzigingen, maatschappelijke ontwikkelingen en jurisprudentie. Ook de gemeente Asten heeft zich bediend van dit model. Handreikingen en ledenbrieven, bedoeld als kader voor de aanpassing van de model-APV van de VNG, welke zijn verschenen na november 2025, zijn uiteraard ook meegenomen in deze aanpassing van de Astense APV. In de artikelsgewijze toelichting op een daartoe aangepast artikel wordt dit gemotiveerd vermeld. Het ligt voor de hand dat niet alle bepalingen in de model-APV zijn overgenomen in de Astense APV 2026; bepalingen waaraan in de Astense situatie geen behoefte bestaat, of niet of nauwelijks aansluiten op de plaatselijke problematiek, of waarin de gemeente zich niet herkent op grond van het landelijk karakter, zijn achterwege gelaten.
3/37 Met het oog op de afdoening van een overtreding volgens de landelijke transactiemodule van het Centraal Justitieel Incassobureau (CJIB) is op advies van het Openbaar Ministerie, alsmede op grond van een beter begrip van de ontwikkelingen in de APV, de artikelnummering van de model-APV zo veel mogelijk behouden, ook mede op grond van de jarenlange vertrouwde uniforme nummering, gerelateerd aan specifieke onderwerpen in de APV. De consequentie van deze toepassing is, dat bij een aantal (model)artikelen die niet meer inhoudelijk zijn opgenomen in de APV vanwege de reeds weergegeven motieven, de termen “niet opgenomen” dan wel “vervallen” staan vermeld. Om inzichtelijk te maken wat de inhoud van deze artikelen was, is - voor zover dat mogelijk bleek - wel de onderwerpomschrijving in de titel gehandhaafd. Deregulering Op grond van verzoeken van met name het Team “Vergunningen” en het Team “Leefbaarheid, Handhaving en Veiligheid” is nadrukkelijk onderzocht of en in hoeverre er een deregulering (het terugbrengen/vereenvoudigen van die gevallen waarvoor er (nog) een vergunning, ontheffing of aanwijzingsbesluit was opgenomen) kon plaatsvinden. Op grondslag van dit onderzoek is ten aanzien van de hiervoor in aanmerking komende artikelen, gekozen voor een algemene regel op grond waarvan de besluitfiguur in dit artikel kon vervallen.
Gebleken is dat een verdere deregulering onwenselijk is, omdat dan wordt getornd aan met name die vergunningen (dan wel ontheffingen) die noodzakelijk worden geacht voor de handhaving van de openbare orde en veiligheid, alsmede het tegengaan van overlast. In de artikelsgewijze toelichting wordt deze toepassing verder toegelicht. Aanpassing APV op het omgevingsplan/Omgevingswet In dit kader wordt opgemerkt dat deze actualisering van de APV in juridische zin voorbijgaat aan de, nog uit te voeren, aanpassing van de APV aan het omgevingsplan. Op 1 januari 2024 is de Omgevingswet in werking getreden. Deze wet heeft, onder andere, gevolgen voor de inhoud van de APV. De Omgevingswet reguleert namelijk de gemeentelijke verplichting om voor het gehele gemeentelijke grondgebied een omgevingsplan vast te stellen waarin regels over de “fysieke leefomgeving” zijn opgenomen. Ook de APV bevat onderwerpen die deze fysieke leefomgeving reguleren. Deze onderwerpen dienen aldus uit de APV te worden verwijderd om plaats te kunnen nemen in het omgevingsplan. Concreet betekent dit dat deze wetswijziging gevolgen heeft voor de artikelen in de APV die, bijvoorbeeld, regels bevatten over het vellen van houtopstanden, het parkeren van grote voertuigen of het veroorzaken van geluid(hinder) bij incidentele en collectieve festiviteiten.
Deze overheveling van daarvoor in aanmerking komende bepalingen vindt in een later stadium plaats. Transitiefase van de Omgevingswet In de voorliggende (huidige) APV is echter wel, voorafgaand aan de genoemde fatale termijn van 1 januari 2024, reeds eerder een juridisch-technische aanpassing doorgevoerd die het mogelijk maakt om de niet-aangepaste APV in de zin van de Omgevingswet (na de inwerkingtreding van deze wet) te kunnen blijven toepassen. Aldus borgt deze juridisch-technische aanpassing het van kracht blijven van deze APV in de zogenaamde “transitiefase van de Omgevingswet” in de huidige vorm tot 1 januari 2032 en wordt deze aangeduid als een “tijdelijk omgevingsplan” van rechtswege. In deze transitiefase kan de gemeente beslissen op welk tijdstip en op welke wijze het omgevingsplan wordt gevoed door middel van de overheveling van de daarvoor in aanmerking komende onderwerpen uit de APV. Hierbij kunnen prioriteiten worden gesteld naar onderwerp en tijdsvolgorde. Na het einde van de transitiefase van de Omgevingswet zullen de artikelen in de APV die naar het omgevingsplan hadden moeten worden verplaatst, maar desondanks dan nog steeds worden aangetroffen in de dan overigens nog van kracht blijvende APV, van rechtswege vervallen op grond van het bepaalde in artikel 122 van de Gemw.
Nieuwe model-APV van de VNG in 2027 Afsluitend wordt opgemerkt dat de APV een dynamisch stuk is dat periodiek moet worden aangepast om de recente wijzigingen met enige voortvarendheid te consolideren in de APV, zodat de APV in de pas blijft lopen met de genoemde actuele ontwikkelingen op maatschappelijk en juridisch gebied. In dit verband wordt naar voren gebracht dat de VNG in dit stadium reeds heeft aangegeven om rond de jaarwisseling (einde 2026/begin 2027) een nieuwe model-APV te presenteren die is afgestemd op de inhoudelijke aanpassing van de model-APV op het omgevingsplan. Artikelsgewijze toelichting In deze toelichting wordt een artikelsgewijs overzicht gegeven van de belangrijkste aanpassingen die zijn doorgevoerd in het kader van de actualisering van de huidige APV. Deze doorgevoerde aanpassingen (hieronder wordt verstaan: nieuwe artikelen, niet opgenomen artikelen, alsmede vanwege de lokale situatie en wensen afwijkende toegevoegde artikelen) worden in het betreffende artikel nader gemotiveerd en toegelicht omwille van een beter begrip van de specifieke materie en achtergronden.
5/37 Hoofdstuk 1 Algemene bepalingen Uitzondering met betrekking tot de omgevingsvergunning In de artikelen 1:2 (Beslistermijn), 1:4 (Voorschriften en beperkingen), 1:5 (Persoonlijk karakter van vergunning of ontheffing) en 1:6 (Intrekking of wijziging van vergunning of ontheffing) van de APV wordt uitdrukkelijk aangegeven dat deze artikelen niet van toepassing zijn op een omgevingsvergunning. De reden dat deze algemene bepalingen uit Hoofdstuk 1 expliciet buiten toepassing worden verklaard ten aanzien van een omgevingsvergunning heeft te maken met de hiërarchie van wetgeving en het juridische principe van de “lex specialis” dat stelt dat een bijzondere wet (de Omgevingswet) voorrang krijgt op een algemene wet (de Algemene wet bestuursrecht) en de hierop gebaseerde lagere regelgeving (de APV als materiële wet). De Omgevingswet geeft voor deze onderwerpen namelijk zelf een uitputtende dwingende landelijke regeling. Als een activiteit moet worden gereguleerd door middel van een omgevingsvergunning treedt de APV als materiële wet/gemeentelijke verordening aldus terug ten faveure van de Omgevingswet. Artikel 1:5 Persoonlijk karakter van de vergunning of ontheffing Het eerste lid van dit artikel bepaalt dat de vergunning of ontheffing persoonlijk is, tenzij bij of krachtens deze verordening anders is bepaald.
Een vergunning wordt persoonlijk genoemd, als die alleen of vooral is verleend vanwege de persoon van de aanvrager (diens persoonlijke kwaliteiten, zoals het bezit van een diploma of een bewijs van onbesproken levensgedrag). Vanwege het gegeven dat de praktijk steeds meer laat zien dat vergunningen in voorkomende gevallen niet persoonlijk kunnen worden verleend vanwege de aard en het gebruik van de vergunning, is in de APV - na gepleegd overleg met een jurist van de VNG - gekozen om ten aanzien van twee soorten vergunningen deze tevens bedrijfsmatig te kunnen verlenen, namelijk: a. de exploitatievergunning ex. artikel 2:28 APV; en b. de standplaatsvergunning ex. artikel 5:18 APV. Aangezien dergelijke vergunningen vrijwel zonder uitzondering op het bedrijf (horeca dan wel standplaatsgebonden bedrijf) rusten (dat veelal ook de aanvraag verzorgt) kunnen deze niet op de persoon van de aanvrager worden verleend. Als voorbeeld hierbij kunnen visbedrijven en bakkerijen worden genoemd. Artikel 1:7 Termijnen Het tweede lid van dit artikel reguleert de term “schaarse vergunning”. Een schaarse vergunning is een vergunning waarvan er slechts één of een beperkt aantal kan worden verleend terwijl er meer (potentiële) aanvragers zijn.
Bij het verlenen van schaarse vergunningen moeten bestuursorganen potentiële gegadigden de mogelijkheid bieden om naar de beschikbare vergunningen mee te dingen. Ondanks het gegeven dat een dergelijke situatie in Asten minder voor de hand ligt, is een dergelijke bepaling toch opgenomen waarbij een gelding van onbepaalde tijd van de schaarse vergunning in dit artikellid wordt uitgesloten, omdat het voor nieuwkomers dan nagenoeg onmogelijk is op toe te treden tot de markt. Artikel 1:8 Weigeringsgronden Het tweede lid van dit artikel biedt, naast de algemene APV-weigeringsgronden zoals weergegeven in het eerste lid, een bijzondere weigeringsgrond voor een vergunning of ontheffing indien er sprake is van een termijnoverschrijding in het geval een aanvraag buiten een, door het bestuursorgaan vastgestelde, termijn is ingediend. Meer specifiek wordt gedoeld op de aanvraag om een evenementenvergunning ex. artikel 2:25 APV. Een dergelijke aanvullende weigeringsgrond moet, als juridisch vereiste, in het van toepassing zijnde artikel expliciet worden genoemd. In de toelichting op artikel 2:25a “Aanvraag vergunning” wordt hier verder op ingegaan. Hoofdstuk 2.
Openbare orde en veiligheid, volksgezondheid en milieu Afdeling 2.2 Bruikbaarheid, uiterlijk aanzien en veilig gebruik van openbare plaatsen Artikel 2:10 Voorwerpen op of aan de weg of een openbare plaats Dit artikel biedt de mogelijkheid greep te houden op situaties in de openbare ruimte die hinder of gevaar opleveren of ontsierend kunnen zijn. Net zoals in de huidige APV is in de geactualiseerde versie van de APV een breed gestelde algemene regel opgenomen in plaats van een vergunningstelsel. De gedachte hierbij is dat voor een groot aantal onderwerpen die in de openbare ruimte worden geplaatst, een vergunning overbodig is omdat deze voorwerpen volstrekt geen overlast veroorzaken, maar zelfs bijdragen aan de levendigheid van de openbare ruimte in de gemeente. Een concretere invulling van het begrip “hinder voor het verkeer”, is in het tweede lid opgenomen. In het derde lid is de bevoegdheid van het college opgenomen om nadere regels te stellen voor terrassen, uitstallingen en reclameborden. Op deze manier kan het college (nadere) regels stellen over omvang, de vrije doorgang voor verkeer, voetgangers, hulpdiensten en sluitingstijden. Nadere regels zijn algemeen verbindende voorschriften die een nadere uitwerking geven van onderwerpen die in een wet of verordening op hoofdlijnen zijn geregeld.
Wanneer de APV bepaalt dat het college over een bepaald onderwerp nadere regels kan vaststellen, is sprake van een delegatiebepaling. Op grond daarvan kan het college de in de APV opgenomen hoofdlijnen verder uitwerken. Nadere regels Nadere regels zijn, in tegenstelling tot beleidsregels die slechts aangeven hoe een bestuursorgaan een reeds verkregen bevoegdheid uitoefent waardoor er niet rechtstreeks verplichtingen aan burgers of bedrijven kunnen worden opgelegd, wel bindend voor burgers en bedrijven en kunnen op grond hiervan verboden en geboden bevatten. 7/37 Nadere regels zijn wettelijk geregeld in artikel 156 Gemw waarbij wordt bepaald dat delegatie van een verordenende bevoegdheid alleen kan plaatsvinden aan het college van burgemeester en wethouders of aan een bestuurscommissie. Anders dan vaak wordt gedacht, kan dus aan de burgemeester (in zijn hoedanigheid van bestuursorgaan) geen verordenende bevoegdheid worden gedelegeerd, omdat de burgemeester in dit artikel niet wordt genoemd. Concreet kan de burgemeester dus geen nadere regels vaststellen, maar alleen beleidsregels. Beleidsregels zijn wettelijk geregeld in de artikelen 1:3, vierde lid juncto de artikelen 4:81- 4:84 van de Algemene wet bestuursrecht (hierna: Awb). In het vierde lid van dit artikel wordt bepaald dat het “bevoegde bestuursorgaan” ontheffing kan verlenen van het in het eerste lid gestelde verbod.
De term “bevoegde bestuursorgaan” is opgenomen omdat in beginsel voor het verlenen van ontheffingen op grondslag van dit artikel het college het bevoegde bestuursorgaan is, maar voor het verlenen van een eventuele (terras)ontheffing de burgemeester het bevoegde bestuursorgaan is. In het zesde lid van dit artikel wordt gesteld dat het verbod uit het eerste lid niet van toepassing is op situaties waarin wordt voorzien door artikel 5 van de Wegenverkeerswet 1994. Dit artikel is het zogenaamde algemene “kapstokartikel” voor het kunnen optreden tegen gevaarlijk of hinderlijk rijgedrag. Het verbiedt iedereen om zich zodanig in het verkeer te gedragen dat er gevaar op de weg wordt veroorzaakt (of kan ontstaan) en/of dat andere weggebruikers worden gehinderd, of kunnen worden gehinderd. Het in dit artikel opgenomen verboden gebruik van de weg geldt niet voor terrassen behorend bij een horecabedrijf waarvoor door de burgemeester een exploitatievergunning is verleend op grond van artikel 2:28, eerste lid, APV dan wel een horecavergunning is verleend op grond van artikel 3 van de Aw, omdat een zodanig terras in beide gevallen (als lokaliteit) deel uitmaakt van het horecabedrijf. Afdeling 2.3 Evenementen Artikel 2:25 Evenementenvergunning De bevoegdheid van de burgemeester in het kader van het toezicht op evenementen stoelt op artikel 174 Gemw.
In het derde lid van dit artikel is aangegeven dat de burgemeester belast is met de uitvoering van verordeningen voor zover deze betrekking hebben op het toezicht op de openbare samenkomsten en vermakelijkheden, alsmede op de voor het publiek openstaande gebouwen en daarbij behorende erven. Het begrip “toezicht” is ruimer dan alleen de handhaving van de openbare orde. Het betreft hier ook de bescherming van de gezondheid en de veiligheid van de burger in incidentele gevallen en op bepaalde plaatsen. Dit aan de burgemeester wettelijk toegewezen toezicht op openbare samenkomsten betreft een exclusieve bevoegdheid tot uitoefening ervan (MvT, Kamerstukken II 19403, 3 p. 50). In artikel 2:24, eerste lid, APV wordt, in het verlengde van deze bevoegdheid, de term “openbare samenkomsten (niet in de zin van demonstraties) en vermakelijkheden” verder vormgegeven in de definitie van “evenement” die luidt: “elke voor publiek toegankelijke verrichting van vermaak”. In het kader van deze bevoegdheid van de burgemeester, zoals weergegeven in artikel 174 Gemw, wordt in artikel 2:25, eerste lid, APV deze bevoegdheid verder geconcretiseerd door de aansluitende codificering van het verbod in de APV om “zonder, of in afwijking van, een vergunning van de burgemeester een evenement te organiseren”. “Klein” evenement ex.
artikel 2:24, derde lid, APV In de huidige APV is in het derde lid van dit artikel de regeling opgenomen dat er geen (evenementen)vergunning) voor “kleinschalige activiteiten” is vereist indien wordt voldaan aan de vereisten zoals deze zijn genoemd in dit artikellid. Dit artikellid bepaalt voorts dat, indien er geen onoverkomelijke bezwaren tegen een dergelijke activiteit zijn, de organisator, na ontvangst van het meldingsformulier, een “akkoord kennisgeving” ontvangt. Op grond van uitspraken van de Raad van State is het onderscheid tussen het beschikkingsbegrip en het meldingsbegrip in juridische zin weggevallen, hetgeen hieronder verder wordt toegelicht. Tevens is besloten om de terminologie inzake “kleinschalige activiteiten” te verlaten, omdat de APV in deze zin geen aansluiting creëert op de systematiek inzake het evenementenbegrip. Op grond hiervan is gekozen voor de terminologie zoals deze is omschreven in de modelbepaling van de VNG. In artikel, 2:24, derde lid, van de APV wordt het begrip “klein” evenement geïntroduceerd en nader omschreven. In artikel 2:25, tweede lid, van de APV wordt in dit kader gesteld dat geen vergunning is vereist voor een dergelijk evenement indien wordt voldaan aan de vereisten zoals genoemd in dit artikellid, waarbij met name in dit artikel de figuur van de neutrale “kennisgeving” wordt geïntroduceerd ter vervanging van het meldingsbegrip.
9/37 Toelichting verlaten van de term “melding” in de APV Op 14 januari 2015 heeft de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State uitspraak gedaan in twee procedures (ECLI:NL:RVS:2015:14 en ECLI:NL:RVS:2015:36) over meldingenstelsels waarin antwoord is gegeven op de vraag of, en zo ja, wanneer tegen een reactie van het college van burgemeester en wethouders op een dergelijke melding bezwaar en beroep bij de bestuursrechter openstaat. Kort samengevat volgt uit deze uitspaken dat in essentie eigenlijk alle reacties op een melding (verbieden, accepteren en niet of te laat reageren) appellabele besluiten zijn geworden in de zin van de Algemene wet bestuursrecht (Awb). Op grond hiervan heeft een meldingenstelsel geen toegevoegde waarde meer boven een vergunningenstelsel. De enige uitzondering hierop betreft een meldingenstelsel dat wordt beheerst door een algemene regel waarbij niet is voorzien in enige reactie door een bestuursorgaan. Het oorspronkelijke meldingenstelsel werd toentertijd in het leven geroepen om te komen tot een vermindering van regels en lasten, waarbij ten aanzien van een melding geen bezwaar- en beroepsmogelijkheid openstond. De Afdeling heeft deze juridische opvatting echter gecorrigeerd door deze meldingsfiguur gelijk te trekken met de figuur van de “Lex silencio positivo” ex.
artikel 4:20b Awb, waarbij wordt bepaald dat de verlening van rechtswege (na het verstrijken van de beslistermijn) geldt als een beschikking (artikel 4:20b, tweede lid, Awb). Vanwege het streven van de afdeling om een coherent systeem van rechtsbescherming te realiseren, is het van rechtswege intreden van rechtsgevolg dus ook bij de meldingsfiguur van toepassing verklaard. Als gevolg van deze uitspraken heeft de VNG de model-APV gewijzigd. Deze systematiek toepassend in de Astense APV heeft ertoe geleid om in artikel 2:24, derde lid juncto artikel 2:25, tweede lid, onderdelen a en b, een algemene regel op te nemen ten aanzien van de regulering van een “klein evenement”. Indien echter, met toepassing van bovenstaande juridische systematiek, voorschriften aan het plaatsvinden van het evenement dienen te worden verbonden, betekent dit dat van rechtswege een appellabel besluit is ontstaan. Artikel 2:25a Aanvraag en beslistermijn evenementvergunning Artikel 1:8, eerste lid, van de APV reguleert, in haar eerste lid, de algemene gronden ten behoeve van de eventuele weigering van de aangevraagde beschikking (vergunning of ontheffing). In het tweede lid wordt echter bepaald dat een dergelijke beschikking ook kan worden geweigerd indien er sprake is van een termijnoverschrijding op grond waarvan een behoorlijke behandeling van de aanvraag niet mogelijk is.
Dergelijke andere aanvullende weigeringsgronden dienen dan echter als juridisch vereiste (zie hieromtrent ook de toelichting bij artikel 1:8 “weigeringsgronden”) in het betreffende artikel, dan wel ruimer interpreterend, in het samenhangend artikel, te worden genoemd. Hieraan gevolg gevend is in artikel 2:25b, eerste lid, onderdeel b, van de APV een dergelijke weigeringsgrond opgenomen welke toegepast kan worden indien de termijnen genoemd in artikel 2:25a, tweede lid, niet in acht worden genomen. Tevens zijn, met hetzelfde motief, aanvullende weigeringsgronden opgenomen voor een vergunning voor een vechtsportevenement (zesde lid), alsmede de plaatsing van een evenement op de evenementenkalender (zevende lid). Categorisering vergunningplichtige evenementen In dit artikel wordt een categorisering van evenementen geïntroduceerd die afhankelijk is van de verbonden risico’s en de uitstraling op de omgeving die wordt verwacht in het kader van het plaatsvinden van het betreffende evenement. Op grond van de door het “Coördinatieoverleg evenementenveiligheid Oost-Brabant” vastgestelde “Regionale Procesbeschrijving Evenementenveiligheid Oost-Brabant” (versie 1.1) van 15 april 2025 worden vergunningplichtige evenementen inzake de APV onderverdeeld in drie behandelclassificaties.
Deze regionale procesbeschrijving betreft een handreiking om risico’s inzake een evenement te beoordelen en faciliteert het evenementenproces in Oost-Brabant. De genoemde classificaties luiden als volgt. 1. Regulier evenement (A-evenement); 2. Aandachtsevenement (B-evenement); 3. Risicovol evenement (C-evenement). Deze classificering geschiedt door middel van het invullen van de zogenaamde “Behandelscan Evenementen Brabant”. Het gebruik van de behandelscan is inmiddels gevestigd en zorgt voor een uniforme manier van werken tussen de 32 gemeenten binnen de regio Oost-Brabant en de externe adviesdiensten (Politie, Brandweer en de Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de regio (GHOR). De Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost (VRBZO) en externe adviesdiensten kunnen, aan de hand van deze behandelscan, relevante aspecten beter op elkaar afstemmen, met name indien het evenement dusdanig risicovol wordt geacht dat een multidisciplinaire afstemming noodzakelijk is dan wel dat kan worden volstaan met een monodisciplinair advies. In de – nog door de burgemeester vast te stellen – “Beleidsregel Evenementen gemeente Asten” wordt deze materie verder toegelicht met een uitgebreidere aandacht voor de omschrijving van de behandelclassificaties van de vergunningplichtige evenementen zoals weergegeven in de APV. Artikel 2:25c Evenementenkalender Dit betreft een nieuw artikel.
Noch in de huidige APV, noch in de model-APV van de VNG wordt op dit moment dit instrument toegepast De evenementenkalender vindt zijn oorsprong in de reeds genoemde “Regionale procesbeschrijving Evenementenveiligheid Oost-Brabant” en biedt een kader voor organisatoren van evenementen om een vooraankondiging van een te houden evenement te plaatsen. 11/37 Deze vooraankondigingen hebben tot doel om betrokkenen (organisatoren, buurtbewoners en andere belanghebbenden) in een vroegtijdig stadium kennis te laten nemen van het plaatsvinden van een evenement (datum, locatie , aard en omvang). De evenementenkalender fungeert in deze zin als planningsinstrument voor organisatoren die op deze wijze inzicht verkrijgen in reeds geplande evenementen om overlapping dan wel ongewenste (regionale) concurrentie tussen evenementen te voorkomen. Tevens kunnen de operationele diensten in een vroegtijdig stadium inzicht verkrijgen op wat voor beroep er op hen kan worden gedaan in het kader van capaciteitsreservering. Ondanks het feit dat de evenementenkalender geen juridische status kent, kan de burgemeester op grond van artikel 2:25b, eerste lid, onderdeel a, van de APV een evenementvergunning weigeren als op de evenementenkalender reeds een vooraankondiging is opgenomen voor een ander evenement op de gevraagde locatie en datum.
Afdeling 2.4 Toezicht op openbare inrichtingen Artikel 2:27 Definities Coffeeshops/natte en droge horeca Bedrijven waarin alcoholhoudende dranken bedrijfsmatig worden geschonken voor gebruik ter plaatse hebben een vergunning nodig in de zin van artikel 3 van de Alcoholwet (hierna: Aw). Deze vergunningplichtige bedrijven worden aangeduid met de term “natte horeca”. In artikel 2:27, eerste lid, van de APV wordt in dit verband de term “openbare inrichting” gebruikt. Daaronder wordt ook de “droge” horeca verstaan, namelijk het schenken van niet-alcoholhoudende dranken – bijvoorbeeld lunchrooms of tearooms – en het verstrekken van zwak-alcoholische dranken voor gebruik elders dan ter plaatse, alsmede “het verstrekken van rookwaar”. Deze laatste zinsnede - het verstrekken van rookwaar - is in de APV opgenomen om ook “coffeeshops” onder de APV te laten vallen. In deze paragraaf worden deze coffeeshops dan ook als normale openbare inrichtingen behandeld en zijn er, op grond hiervan, geen bijzondere bepalingen opgenomen met betrekking tot coffeeshops. Dit roept vanzelfsprekend de vraag op naar de verhouding met de Opiumwet; deze wet verbiedt immers de handel in drugs. Het uitgangspunt in dezen is dat de vergunningverlening op grond van de APV geen enkele betrekking heeft op deze drugshandel, maar alleen op de exploitatie van een alcoholvrije openbare inrichting.
Dit laat overigens onverlet dat ten aanzien van deze coffeeshops, vanwege de effecten die met name deze inrichtingen hebben op de openbare orde, de burgemeester (als bevoegd bestuursorgaan) een beleidsregel ex. artikel 1:3, vierde lid, Awb kan vaststellen om hieromtrent specifiek beleid met betrekking tot coffeeshops vast te stellen zoals dit in buurtgemeenten reeds plaatsvindt (bijvoorbeeld het preventief bepalen van een nulbeleid ter voorkoming van de (ongewenste) vestiging van coffeeshops in de gemeente). Toevoeging term “camping of recreatiepark” aan definitie Naar aanleiding van de derde wijziging van de APV is, op grond van het daartoe strekkend raadsbesluit van 13 juli 2022 door middel van het invoegen van afdeling 2.9A (de artikelen 2:38a tot en met 2:38h getiteld: “Toezicht op campings en recreatieparken”), een vergunning voor de exploitatie van een camping of recreatiepark met meer dan 25 recreatieverblijfplaatsen verplicht gesteld. De bepaling van dit specifieke getal wordt in de toelichting op de derde wijziging van de APV echter niet verder toegelicht, maar komt voort uit de volgende overweging: “Het getal van 25 recreatieverblijfplaatsen is in Nederland de gangbare bovengrens voor de definitie van een “minicamping” of “kleinschalige camping”.
Deze grens wordt namelijk aangetroffen in veel gemeentelijke bestemmingsplannen dan wel in regionale rapporten inzake toerisme (zoals op de Veluwe), waarbij dit maximum wordt gehanteerd om een minicamping te onderscheiden van een reguliere camping.” Op basis van deze formule is ook in de geactualiseerde APV dit getal van 25 recreatieverblijfplaatsen gehanteerd als bovengrens van de exploitatievergunningplicht voor campings of recreatieparken. In het kader van de actualisering van de APV is de nummering van deze afdeling gewijzigd in afdeling 2.7b met een identieke titel. Voor een toelichting op deze afdeling wordt verwezen naar de toelichting op deze titel (naast de uitgebreide toelichting naar aanleiding van de genoemde derde wijziging van de APV). Naar aanleiding van deze integrale APV-actualisering is de term “camping of recreatiepark” toegevoegd aan de tekst van de definitie van “openbare inrichting’ ex. artikel 2:27, tweede lid, van de APV. 13/37 Artikel 2:28 Exploitatie openbare inrichting Slecht levensgedrag In artikel 2:28, tweede lid, onderdeel b, van de APV wordt bepaald dat de burgemeester een exploitatievergunning weigert indien een leidinggevende van de betreffende openbare inrichting in enig opzicht van slecht levensgedrag is, zoals bedoeld in artikel 8 van de Aw.
Deze reeds eerdergenoemde term (zie artikel 2:25, zesde lid, van de APV) kent in dit artikel echter een verwijzing naar artikel 8 van de Aw. Deze verwijzing is gestoeld op een uitspraak van de afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State van 18 juli 2018 (ECLI:NL:RVS:2018:2456) waarin het volgende werd bepaald: “Gelet op het ontbreken van een nadere omschrijving van het begrip “slecht levensgedrag” in de APV, de APV kennelijk betoogt te willen aansluiten bij de terminologie van de Drank- en Horecawet (nu: Alcoholwet)”. Gezien deze wet geen nadere omschrijving kent van deze term kan de burgemeester bij de beoordeling van deze term (zorgvuldige belangenafweging) alle feiten en omstandigheden betrekken, dus niet alleen die feiten en omstandigheden die te maken hebben met de exploitatie van, bijvoorbeeld, een café. Artikel 2:29 Sluitingstijd openbare inrichting Als gevolg van: • het vaststellen en het in werking treden van het “Horecabeleid gemeente Asten” op 3 maart 2026 door de Gemeenteraad, en • het sluiten van een convenant op 16 mei 2019 door het college van burgemeester en wethouders met “Koninklijke Horeca Nederland, afdeling Asten”, is het noodzakelijk gebleken om dit APV-artikel te wijzigen.
De wijziging betreft de verruiming van de sluitingstijden van zowel de reguliere horecabedrijven als de paracommerciële horecabedrijven met één uur waardoor de sluitingstijden in lijn worden gebracht met het genoemde convenant. Daarnaast zorgen de latere sluitingstijden voor een betere uitstroom van bezoekers. Met de wijziging van dit APV-artikel wordt in juridische zin uitvoering gegeven aan deze materie. Afdeling 2.5 Regulering paracommerciële rechtspersonen en overige aangelegenheden uit de Alcoholwet Artikel 4, eerste lid, van de Aw reguleert de wettelijke verplichting om “bij gemeentelijke verordening”, ter voorkoming van “oneerlijke mededinging” regels te stellen waaraan paracommerciële rechtspersonen zich te houden hebben bij de verstrekking van alcoholhoudende drank. In de APV 2017 werd deze materie ondergebracht in Afdeling (2) 8A “Bijzondere bepalingen over paracommerciële rechtspersonen” (meer concreet: de artikelen 2:34 a en b van de APV). Separate verordening Vanwege de groeiende regeldruk op dit onderwerp is ervoor gekozen om deze materie in een separate verordening te reguleren. De overwegingen die aan deze keuze ten grondslag liggen, zijn zowel praktisch als inhoudelijk.
Een aparte verordening ligt meer voor de hand omdat de wettelijke grondslag is gebaseerd op de Alcoholwet (medebewindsbepalingen gericht op de bescherming van de volksgezondheid en een verantwoorde alcoholverstrekking, met name aan jongeren) terwijl de grondslag van de APV (voor een groot deel) is gebaseerd op de Gemeentewet. Ook het toezicht en het sanctieregime is gereguleerd in de Alcoholwet en wijkt daardoor af van de APV-bepalingen. Op grond hiervan is de regeling in de geactualiseerde APV komen te vervallen. Artikel 2:34f Verbod “happy hours” Artikel 2:34g Proeverijen in slijtlokaliteiten Dit zijn beiden nieuw opgenomen artikelen. Paragraaf 3a van de Alcoholwet - Gemeentelijke verordenende bevoegdheid In 2016 is de Drank- en Horecawet (DHW) geëvalueerd. Deze evaluatie en het in 2018 gesloten “Nationaal Preventieakkoord” hebben de basis gevormd voor de wijziging van de DHW die op 28 januari 2021 in het Staatsblad werd bekendgemaakt waarbij tevens de naam van deze wet wijzigde in Alcoholwet (hierna: Aw). Op grond van deze wetswijziging biedt de Aw gemeenten de bevoegdheid om bij verordening, facultatief (geen wettelijke verplichting), die zaken te regelen die de wet in de artikelen 25a tot en met 25g limitatief-imperatief opsomt.
Verbod “happy hours” Artikel 25d van de Aw maakt het mogelijk om, ter bescherming van de volksgezondheid, of in het belang van de openbare orde, zogenaamde “happy hours” bij gemeentelijke verordening te verbieden. Dit artikel verstaat onder deze term: het verstrekken van alcoholhoudende drank voor gebruik ter plaatse tegen een prijs die voor een periode van 24 uur of korter, lager is dan 60% van de prijs die in de betreffende horecalokaliteit of op het betreffende terras, gewoonlijk wordt gevraagd. In overleg met het Team Vergunningen is deze materie in artikel 2:34 van de APV (“bij gemeentelijke verordening”) opgenomen. 15/37 Door dit Team is aangegeven dat er in de praktijk behoefte aan bestaat, met name bij de Politie en de boa’s, om terug te kunnen vallen op een wettelijk verbod indien daar in voorkomende gevallen aanleiding toe bestaat. Proeverijen in slijtlokaliteiten Artikel 25e van de Aw maakt het mogelijk dat de gemeente (lees: burgemeester) ook weer bij gemeentelijke verordening kan bepalen dat slijterijen proeverijen mogen organiseren. De proeverij mag dan, naast andere voorwaarden op grond van het Alcoholbesluit, alleen plaatsvinden buiten de normale openingstijden van de slijterij, maar wel binnen de tijden waarop de slijterij op grond van de Winkeltijdenwet of de Winkeltijdenverordening geopend mag zijn.
Ook moet de slijterij gedurende de slijterij gesloten zijn voor overige klanten. In overleg met het Team Vergunningen is ook deze bepaling in artikel 2:34a van de APV opgenomen. In de praktijk bleek behoefte te zijn op grond van een aantal daartoe strekkende verzoeken van slijterijen om een dergelijke proeverij te mogen houden. Afdeling 2.7a Toezicht op smart- en headshops Deze afdeling 2.7a (de artikelen 2:40, 2:40a en 2:40b) van de APV betreft een nieuwe afdeling in de geactualiseerde APV ter regulering van deze smart- en headshops. Een “headshop” is een winkel waar uitsluitend accessoires en gebruik(er)sartikelen worden verkocht die samenhangen met het gebruik van softdrugs. Een “smartshop” is een winkel gespecialiseerd in de verkoop van psychoactieve middelen (behalve cannabis dat uitsluitend in een “coffeeshop” wordt verkocht: zie hieromtrent de toelichting bij artikel 2:27 van de APV “Definities”). Op verzoek van de Politie Brabant Zuid-Oost is deze afdeling in de APV opgenomen om de juridische mogelijkheid te realiseren om, bij de eventuele (aanvraag om een) vestiging van deze smart- en headshops in de gemeente, een juridisch kader in de APV voorhanden te hebben om een dergelijke detailhandel te kunnen reguleren (beperkt toestaan dan wel verbieden).
Primair vestigt het eerste lid van artikel 2:40a in dit kader het wettelijk verbod om zonder een daartoe strekkende exploitatievergunning een smart- of een headshop te exploiteren. Aan de eventuele vergunningverlening kunnen dan (specifieke) voorschriften worden verbonden, tenzij een dergelijke vergunning door de burgemeester wordt geweigerd, waarvoor het tweede lid van dit artikel de (aanvullende) weigeringsgronden bevat. Tevens biedt de aanvraag om een exploitatievergunning de wettelijke mogelijkheid om een BIBOB- toetsing ex. artikel 3 jo. artikel 7 van deze wet mogelijk te maken ter voorkoming van eventuele ondermijnende effecten, voortvloeiend uit deze detailhandel. Hiernaast stelt artikel 2:40b van de APV eisen met betrekking tot de aan te leveren gegevens in het kader van de aanvraag. Afdeling 2.7b Toezicht op campings en recreatieparken De sector recreatie en toerisme is belangrijk voor gemeente Asten. Ons beleid is gericht op het vergroten van de vitaliteit en kwaliteit binnen deze sector. Dit blijkt zowel uit oud beleid (Avance 2006, Uitvoeringsprogramma recreatie en toerisme 2007), als recent beleid (Omgevingsvisie 2021, inclusief uitwerking in de ontwerpvisie Toerisme en Recreatie 2025). Niet-recreatief gebruik kan de kwaliteit van de recreatiesector onder druk zetten.
Al vele jaren wordt landelijk en provinciaal ingezet op het behouden en verbeteren van de recreatieve kwaliteit van de vakantieparken. Hiervoor stelden in 2021 alle overheden en de recreatieve sector gezamenlijk onder andere al de Actie Agenda Vakantieparken op met daarin afspraken, handreikingen en voorstellen om de vakantieparken te vitaliseren. Ook in gemeente Asten onderkennen we, mede door de landelijke en provinciale aandacht, de noodzaak om op te treden tegen misstanden. Sinds 2021 handhaven we actief op niet-recreatief gebruik van vakantieparken. De kaders hiervoor zijn vastgelegd in Kaders aanpak vitalisering recreatieve locaties gemeente Asten (2021). Om deze lijn te borgen is het nodig ons instrumentarium zo in te richten dat duidelijk is dat permanente bewoning op campings en recreatieparken niet wordt toegestaan in gemeente Asten. Het gaat hierbij om ruimtelijke instrumenten (zoals visie of omgevingsplan, waarin het gebruik kan worden geregeld), maar ook om de APV. Hierin is een vergunningplicht opgenomen voor exploitatie van campings en recreatieparken. In de APV is opgenomen dat een exploitatievergunning alleen kan worden verstrekt of in stand gehouden kan worden bij zuiver toeristisch-recreatief verblijf. Op dit moment worden onze vakantieparken toeristisch gebruikt.
De vergunningplicht geldt niet voor “Bed and Breakfasts”, hotels en kampeerboerderijen, omdat de risico’s op het gebied van verstoringen van de openbare orde en veiligheid en ondermijnende criminaliteit hier, in eerste instantie, minder groot worden geacht. Afdeling 2.8 Maatregelen ter voorkoming van overlast, gevaar of schade Artikel 2:42 Betreden gesloten woning of lokaal In het eerste lid van dit artikel wordt artikel 174a van de Gemeentewet genoemd. Dit artikel staat bekend als de “Wet Victoria” en geeft de burgemeester de bevoegdheid om woningen of lokalen te sluiten bij (ernstige) verstoring van de openbare orde. In het tweede lid van dit artikel wordt artikel 13b van de Opiumwet genoemd. Dit artikel staat bekend als de “Wet Damocles” en geeft de burgemeester de bevoegdheid om woningen of bedrijfspanden tijdelijk te sluiten wanneer er drugs worden verhandeld, geproduceerd of opgeslagen. Het doel is het herstellen van de openbare orde en de beëindiging van drugsoverlast.
Aangezien deze artikelen uit respectievelijk de Gemeentewet en de Opiumwet niet de rechtsgevolgen van de sluiting regelen, is dit artikel in de APV opgenomen 17/37 Artikel 2:42a Plakken en kladden In de APV Asten 2017 staat in het tweede lid, onderdeel b, van dit artikel nog de term “krijt” vermeld als verbod om met kalk, “krijt”, teer of een kleur- of verfstof, enige afbeelding, letter, cijfer of teken aan te brengen. Op grond van deze omschrijving was het op grond van dit APV-artikel formeel verboden om op een openbare plaats met (onder andere) krijt een afbeelding aan te brengen op het trottoir. Een en ander heeft een aantal jaren geleden in een aantal gemeenten geleid tot verbaliserend optreden tegen (ouders van) kinderen die een stoeptekening aan het maken waren. Dit heeft destijds geleid tot veel verontwaardiging. Ook is deze stof inmiddels verwijderd uit de model-APV van de VNG. Omdat desondanks de term “krijt” nog werd aangetroffen in de Astense APV van 2017 (kennelijk vanwege de anciënniteit) en aldus een dergelijk verbod dan nog formeel-juridisch geldt, is deze term uit de APV verwijderd.
Artikel 2:48 Verboden drankgebruik In het eerste lid van dit artikel wordt bepaald dat het voor personen die de leeftijd van 18 jaar hebben bereikt, verboden is om op een openbare plaats, die deel uitmaakt van een door het college aangewezen gebied, alcoholhoudende drank te gebruiken of aangebroken flessen, blikjes en dergelijke met alcoholhoudende drank bij zich te hebben. Dit artikellid roept de vraag op waarom een dergelijke bepaling niet geldt voor personen onder de 18 jaar. Het antwoord op deze vraag luidt als volgt. Artikel 45, eerste lid van de Aw voorziet reeds in een dergelijk verbod. Dit artikellid bepaalt namelijk dat het voor personen die de leeftijd van 18 jaar nog niet hebben bereikt, verboden is om op voor publiek toegankelijke plaatsen alcoholhoudende drank aanwezig te hebben of voor consumptie gereed te hebben, met uitzondering van plaatsen waar bedrijfsmatig of anders dan om niet, alcoholhoudende drank voor gebruik elders dan ter plaatse wordt verstrekt. Omdat er aldus voor personen vanaf de leeftijd van 18 jaar geen wettelijke basis bestond om in de openbare ruimte dit alcoholgebruik te verbieden, is, in aanvullende zin, dit verbod in de geactualiseerde APV opgenomen. Artikel 2:48a Verboden lachgasgebruik Omdat lachgas vanaf 1 januari 2023 een softdrug is, wordt het verboden gebruik ervan duurzaam gereguleerd door artikel 2:74a “Openlijk drugsgebruik”.
Daarmee is de juridische legitimatie van het specifieke lachgasartikel vervallen. Voor een verdere toelichting wordt verwezen naar artikel 2:74a van de APV. 19/37 Artikel 2:50a Messen en andere voorwerpen als steekwapen In afwachting van een landelijk messenverbod wordt in de APV een lokaal verbod ingesteld, gericht op het dragen van messen in de openbare ruimte. Een dergelijk verbod is toegestaan op grond van het arrest van de Hoge Raad van 15 december 2020 (ECLI:NL:HR: 2020:1993). Het doel van dit nieuw opgenomen artikel in de APV betreft bescherming te bieden tegen mogelijke aantasting van de openbare orde en veiligheid door het bij zich hebben (dragen) van messen en andere voorwerpen, die als steekwapen kunnen worden gebruikt, te verbieden. Het artikel is een aanvulling op de Wet wapens en munitie (hierna: Wwm). Het verbiedt het bij zich hebben van andere dan in de Wwm aangeduide messen of voorwerpen die als steekwapen kunnen worden gebruikt, maar waarbij nog geen sprake is van een situatie waarin, gelet op hun aard of de omstandigheden waaronder deze voorwerpen worden aangetroffen, redelijkerwijs kan worden aangenomen dat zij zijn bestemd om letsel aan personen toe te brengen of te dreigen. Hierdoor kan aantasting van de openbare orde preventief worden voorkomen en wordt de veiligheid bevorderd.
Artikel 2:54 Verbod gebruik openbare plaats als slaapplaats Dit artikel betreft een nieuw artikel in de APV. Op verzoek van de Politie, als uitvloeisel van daartoe gepleegd overleg, is dit artikel, in preventieve zin, in de APV geplaatst. Het verbod heeft als doel om hinder, overlast, brandgevaar, verontreiniging van de openbare ruimte en risico’s voor de volksgezondheid te voorkomen en tegen te gaan. Het slapen op openbare plaatsen draagt bij aan de verloedering van de gemeente. Ook het ontbreken van sanitaire voorzieningen ter plekke draagt daaraan bij. Door middel van een daartoe strekkend aanwijzingsbesluit geldt in de als zodanig aangewezen gebieden tussen zonsondergang en zonsopgang een algeheel verbod op het slapen op openbare plaatsen (hieronder vallen ook de weg en het openbaar water). Hiermee kan in die gebieden het onwenselijk geachte buiten overnachten, door bijvoorbeeld toeristen in bossen of heidegebieden, worden tegengegaan. Het college heeft de mogelijkheid om een ontheffing te verlenen van dit verbod (bijvoorbeeld in het kader van een te houden evenement). Artikel 2:59a Gevaarlijke honden op eigen terrein Dit nieuwe artikel is toegevoegd aan de APV en betreft een aanvulling op het bestaande artikel 2:59 van de APV “Gevaarlijke honden”.
Dit artikel biedt de burgemeester de mogelijkheid om een aanlijn- en/of muilkorfgebod op te leggen voor het laten verblijven of laten lopen van een gevaarlijke hond op een openbare plaats of op het terrein van een ander. De inhoud van dit artikel is echter niet in alle gevallen voldoende om bijtincidenten te voorkomen. Een dergelijke maatregel voorkomt niet dat mensen worden geconfronteerd met bijtincidenten op privéterrein; bijvoorbeeld post- en pakketbezorgers. Om aan deze problematiek tegemoet te komen, is artikel 2:59a toegevoegd aan de APV. Dit artikel bepaalt dat het de eigenaar of houder, van een gevaarlijke hond verboden is die hond zonder muilkorf op zijn terrein los te laten lopen, tenzij hij de in het tweede lid van dit artikel genoemde voorzieningen heeft getroffen. Artikel 2:60 Houden of voeren van hinderlijke of schadelijke dieren Het oogmerk van dit artikel is het voorkomen of beëindigen van hinder of overlast voor de omgeving of het veroorzaken van schade aan de volksgezondheid, door het houden van dieren. Het college is bevoegd om, door middel van een aanwijzingsbesluit, plaatsen aan te wijzen waar naar zijn oordeel het houden van bepaalde dieren hinderlijk, overlastgevend of schadelijk is.
Omdat een aanwijzingsbesluit via een locatieaanwijzing een algemeen karakter kent, is een dergelijk besluit niet gericht op de houder van deze betreffende dieren, maar is het alleen gericht op het effect dat het houden van deze dieren op de omgeving en de volksgezondheid heeft. Artikel 2:65 Bedelarij Dit artikel is aangepast om aan te sluiten bij actuele mensenrechtelijke jurisprudentie (EHRM 19-01- 2021, ECLI:CE:ECHR:2021:01119JUD001406515 en ECSR 05-03-2026, Complaint No. 224/2023, https://hudoc.esc.coe.int/?i=cc-224-2023-dmerits-en). Het bedelen om in noodzakelijke levensbehoeften te voorzien valt onder de bescherming van artikel 8 EVRM. Daarom kan niet tegen iedere vorm van bedelen handhavend worden opgetreden. Het verbod is beperkt tot situaties waarin sprake is van agressieve, opdringerige of anderszins objectief overlastgevende vormen van bedelen die de openbare orde verstoren of de rechten van anderen aantasten. De toepassing van deze bepaling vereist steeds een beoordeling van de concrete omstandigheden van het geval. Daarbij dient onder meer aandacht te worden besteed aan de kwetsbare positie van betrokkene, de aard van het gedrag en de proportionaliteit en subsidiariteit van het optreden.
Handhaving is slechts gerechtvaardigd indien deze noodzakelijk is ter bescherming van een legitiem belang, zoals de openbare orde of de rechten van derden, en geen minder ingrijpende maatregelen beschikbaar zijn. Het enkel zichtbaar zijn van armoede, het onbehaaglijke gevoel dat bedelen kan oproepen of de wens een gebied aantrekkelijker te maken voor bezoekers vormen geen zelfstandige grond voor toepassing van deze bepaling. Hulpverlening en toeleiding naar zorg of opvang hebben waar mogelijk de voorkeur boven repressief optreden. 21/37 Afdeling 2.9 Bestrijding van heling van goederen In de artikelen 2:66 tot en met het vervallen artikel 2:70 van de APV is deze bestrijding van de heling van goederen gereguleerd. Landelijke regeling Bij de Tweede Kamer is een wetsvoorstel in behandeling in verband met de verbetering van de bestrijding van heling, het witwassen en de daaraan ten grondslag liggende vermogensdelicten (Kamerstukken II, 36036). Een belangrijk deel van het wetsvoorstel is gericht op het landelijk voorschrijven van de lokale praktijk, waarin wordt gewerkt met het digitale opkopersregister, het digitale opkopersloket en een bewaartermijn voordat gebruikte en ongeregelde goederen mogen worden doorverkocht.
Het is de bedoeling om bij algemene maatregel van bestuur (hierna: AMvB) de registratieplicht te beperken tot diefstalgevoelige gebruikte en ongeregelde goederen en een beperkte registratieplicht te laten gelden voor de niet-commerciële kringloopbranche in het geval van gratis verworven goederen. Dit wetsvoorstel en de AMvB hebben gevolgen voor deze genoemde artikelen in de APV ten aanzien van de werkwijze en verantwoordingsplicht van handelaren in goederen (verplicht verkoopregister en bewaartermijn). Deze wettelijke ontwikkelingen worden afgewacht. In de tussentijd worden deze artikelen in de APV gehandhaafd. Afdeling 2.10 Consumentenvuurwerk In deze afdeling (de artikelen 2:71 tot en met 2:73a) werd voorheen zowel het gebruik van consumentenvuurwerk als het carbidschieten in de APV gereguleerd. Met betrekking tot het gebruik van consumentenvuurwerk wordt het volgende opgemerkt. Landelijk vuurwerkverbod Met de inwerkingtreding van de Wet veilige jaarwisseling en het Besluit veilige jaarwisseling per 1 augustus 2026 vervallen de gemeentelijke bevoegdheden om in de APV regels te stellen over de verkoop van consumentenvuurwerk en het aanwijzen van vuurwerkvrije gebieden. De wet voorziet in een landelijk verbod op het afsteken van consumentenvuurwerk, met uitzondering van fop- en schertsvuurwerk (categorie F1).
Daarnaast zijn in de wet en het besluit regels opgenomen over ontheffingen en de verkoop van vuurwerk aan ontheffingshouders. Aangezien de materie uitputtend is geregeld in hogere regelgeving, komen de desbetreffende bepalingen uit de APV te vervallen. De bevoegdheid om ontheffing te verlenen berust bij de burgemeester, binnen de kaders van de wet, het besluit en eventueel door de burgemeester vastgesteld beleid. Hoewel de gemeenteraad hierover geen verordenende bevoegdheid meer heeft, blijft de burgemeester over de uitoefening van deze bevoegdheid verantwoording verschuldigd aan de gemeenteraad op grond van artikel 180 van de Gemeentewet. Voor de praktische invulling van deze bevoegdheid wordt verwezen naar de door de VNG opgestelde handreiking. Afdeling 2.11 Drugsoverlast Artikel 2:74 Drugshandel op straat Artikel 2:74a Openlijk drugsgebruik Met ingang van 1 juli 2025 zijn artikel 2a en de “lijst 1a” aan de Opiumwet toegevoegd. Daarin zijn nieuwe psychoactieve stoffen (zogenaamde “designerdrugs”) onder de werking van de Opiumwet gebracht. Het betreft enkel een groep stoffen die sterk lijkt op middelen die op “lijst 1” van de Opiumwet staan. De artikelen 2:74 en 2:74a van de APV zijn erop gericht om hinder, overlast en gevoelens van onveiligheid door drugshandel en drugsgebruik te voorkomen.
Hoewel de designerdrugs kunnen worden aangemerkt als “daarop gelijkende waar”, een zinsnede die wordt aangetroffen in beide artikelen, is het toch wenselijk om hierin ook de substanties als bedoeld in artikel 2a van de Opiumwet te noemen. Hiertoe zijn in de artikelen de volgende toevoegingen opgenomen: “of substanties” en “2a”. Afdeling 2.12 Bijzondere bevoegdheden van de burgemeester Artikel 2:78 Gebiedsontzeggingen Dit in de huidige APV reeds opgenomen artikel is in overeenstemming gebracht met de model-APV. Dit artikel strekt ertoe de burgemeester de bevoegdheid te geven tot het opleggen van een gebiedsontzegging bij (ernstige vrees voor) een openbare ordeverstoring of overlastgevend gedrag. De burgemeester kan deze gebiedsontzegging opleggen aan personen die strafbare feiten of openbare-ordeverstorende handelingen verrichten en veelal al éénmaal een bestuurlijke waarschuwing hebben ontvangen. Deze bevoegdheid kan de burgemeester, naast drie andere juridische grondslagen, ontlenen aan de APV. Deze nadere grondslagen betreffen: • De lichte bevelsbevoegdheid ex. artikel 172, derde lid, van de Gemw; • De noodbevelsbevoegdheid ex. artikel 175, eerste lid, van de Gemw; • Een gebiedsontzegging ex. artikel 172a van de Gemw op grond van de Wet maatregelen bestrijding voetbalvandalisme.
Gezien bij de te nemen maatregelen de APV voorrang heeft op de Gemw (Hoge Raad 11-03-2008, ECLI:NL:HR:2008:BB4096) is ervoor gekozen om een dergelijke regeling in de APV op te nemen. 23/37 De VNG heeft in juli 2024 (via de ledenbrief Lbr. 24/029) een wijziging doorgevoerd met betrekking tot dit artikel. De wijziging betreft de opname van een vierde lid waardoor er een feitcode aan de overtreding van de gebiedsontzegging kan worden gekoppeld. In combinatie met de strafbaarstelling in artikel 6:1 van de APV is het mogelijk om een boete op te leggen aan degene die een gebiedsontzegging overtreedt. Artikel 2:79 Woonoverlast als bedoeld in artikel 151d Gemeentewet In dit artikel is een zorgplicht opgenomen voor gebruikers en verhuurders van woningen om geen ernstige en herhaaldelijke hinder voor omwonenden te veroorzaken. Dit artikel is in overeenstemming met artikel 151d Gemw zoals dit sinds 1 januari 2021 luidt.
Artikel 151d Gemw regelt dat de raad bij verordening kan bepalen dat degene die een woning, of een bij die woning behorend erf, gebruikt, of tegen betaling in gebruik geeft, aan een persoon die niet als ingezetene met een adres in de gemeente in de basisregistratie personen is ingeschreven, er zorg voor draagt dat door gedragingen in of vanuit die woning, of dat erf, in de onmiddellijke nabijheid van die woning, of dat erf, geen ernstige en herhaaldelijke hinder voor omwonenden wordt veroorzaakt. De burgemeester is bevoegd tot oplegging van een last onder dwangsom als bedoeld in artikel 125, eerste lid, Gemw. Uit de wet volgt dat dit instrument is bedoeld als een “ultimum remedium” en aldus alleen wordt ingezet als er geen andere geschikte manier voorhanden is om de overlast aan te pakken dan wel dat alle andere instrumenten al zijn geprobeerd zonder het gewenste resultaat (zoals bijvoorbeeld buurtbemiddeling). Artikel 2:80 Sluiting voor publiek openstaand gebouw of bijbehorend erf Dit nieuwe artikel geeft de burgemeester de mogelijkheid om over te gaan tot sluiting van een voor het publiek openstaand gebouw of een daarbij behorend erf als overlast, verstoring van de openbare orde of aantasting van het woon- en leefklimaat dreigt.
De burgemeester kan met behulp van dit artikel optreden als er vanuit een dergelijk gebouw strafbare feiten plaatsvinden of als ondernemers van bedrijven, zoals garages, autoverhuurbedrijven, uitzendbureaus of winkels, overlast (blijven) veroorzaken of ter plaatse strafbare feiten plegen, deze faculteiten gedogen of op andere wijze toestaan. Ook geeft het artikel de burgemeester de mogelijkheid om op te treden als er in of vanuit een pand (niet zijnde een woning) wordt gegokt, waarvoor geen toestemming is gegeven op grond van de Wet op de Kansspelen. Artikel 2:81 van de APV bevat een aanvullende sluitingsbevoegdheid als er sprake is van een vergunningplicht. Artikel 2:81 Tegengaan onveilig, niet leefbaar en malafide ondernemersklimaat Om de aanpak van “ondermijning” te versterken, is dit nieuwe artikel in de APV opgenomen, gericht op het stimuleren van een gezond ondernemersklimaat. Dit artikel geeft de burgemeester de bevoegdheid om, via een aanwijzingsbesluit, specifieke bedrijfsmatige activiteiten aan te wijzen die vergunningplichtig zijn. Hij kan deze bevoegdheid inzetten als dat nodig is om verstoring van de openbare orde of een nadelige beïnvloeding van de leefbaarheid tegen te gaan als die wordt veroorzaakt door een onveilig en malafide ondernemersklimaat vanuit een gebouw, een branche of een gebied.
Het betreft hier geen vergunning in het belang van een economische ordening, maar primair een vergunning in het belang van de openbare orde en veiligheid. Daarom wordt deze vergunning ook wel de “ondermijningsvergunning” genoemd en is de bevoegdheid hiertoe bij de burgemeester als bestuursorgaan belegd. De mogelijkheid tot het instellen van een vergunningplicht voor ondernemers is één van de instrumenten ten behoeve van de bestrijding van malafiditeit in het ondernemerschap. Ook gaat er een preventieve werking van uit. Tevens kan bij de aanvraag om een dergelijke vergunning artikel 3 jo. artikel 7 van de Wet Bibob worden ingezet; in 2013 is het toepassingsgebied van deze wet namelijk uitgebreid naar alle gemeentelijke vergunningen die worden verleend voor een bedrijfsmatige activiteit. Afdeling 2.12a Huisvesting arbeidsmigranten De artikelen die deel uitmaken van deze afdeling (de artikelen 2:82 tot en met 2:82d) hebben een gewijzigde nummering gekregen als gevolg van het opnemen van de nieuwe artikelen 2:80 en 2:81 in afdeling 2.12 (als toegevoegde artikelen behorend bij de bijzondere bevoegdheden van de burgemeester). Artikel 2:82a, eerste lid, van de APV bepaalt dat het verboden is om zonder vergunning van het college arbeidsmigranten te huisvesten. Deze vergunning is gericht op de bescherming van de openbare orde en veiligheid in en rond de huisvestingvoorziening.
Hiertoe wordt ook de integriteit van de exploitant getoetst door middel van een Bibob-procedure. In de APV 2017 wordt informatie gevraagd die geen betrekking heeft op het kunnen waarborgen van de openbare orde en veiligheid, maar wat meer thuishoort in een ruimtelijke (omgevings)vergunning (zoals de aanwezigheid van voldoende parkeervoorzieningen en woonoppervlakte). Tegelijkertijd wordt de vraagstelling gemist op het vlak van de beoordeling van de geschiktheid van de beheerder (bijvoorbeeld de verplichting om een Verklaring omtrent Gedrag (VOG) aan te leveren). Vanwege deze motieven zijn de volgende wijzigingen in afdeling 2.12a aangebracht: 25/37 • Het aanpassen van de definitie van “arbeidsmigrant”, zodat deze aansluit op de definitie die in het huidige beleid “Huisvesting arbeidsmigranten gemeente Asten 2025” is opgenomen.
Deze definitie wordt ook door de Rijksoverheid gehanteerd in de Wet goed verhuurderschap uit 2023; • De toevoeging van extra definities met het doel de verschillende rollen duidelijk te maken; • Een tekstuele verduidelijking omtrent de aanvrager van de vergunning; • Een toevoeging van een bepaling inzake de verplichting van de beheerder om een VOG aan te vragen; • Het verwijderen van de bepalingen in de huidige APV die betrekking hebben op de ruimtelijke ordening, omdat deze materie in een andere procedure dient te worden getoetst (omgevingsvergunning); • De actualisering van het vermelde beleid op het gebied van de huisvesting arbeidsmigranten (het oude beleid uit het jaar 2020 vervangen door het beleid uit 2025); • De aanpassing/tekstuele verduidelijking van het artikel inzake het nachtregister. Hoofdstuk 3 Regulering prostitutie, seksbranche en aanverwante onderwerpen Afdeling 3.1 Algemene bepalingen Artikel 3:1 Afbakening Dit artikel bepaalt dat de artikelen 1:2 en 1:5 tot en met 1:8 van de APV niet van toepassing zijn op het bij of krachtens dit hoofdstuk bepaalde.