AZC22.02.03A 3 ZBijlage 1 Bestuursrapportage 2021.pdf

BESTUURSRAPPORTAGE 2021, PEILDATUM 1 OKTOBER METROPOOLREGIO EINDHOVEN

Inhoud Samenvatting

3

Metropoolregio Eindhoven

5

Thema Economie, incl. Stimuleringsfonds en bijdrage Brainport Development

6

Transitie landelijk gebied

10

Thema Energietransitie

14

Thema Mobiliteit, incl. GGA

16

Bestuurlijke samenwerking, organisatie, regionale strategie en Gulbergen

18

Regionaal Historisch Centrum Eindhoven (RHCe)

21

Overhead

23

Paragrafen ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Weerstandsvermogen en risicomanagement Financiering Bedrijfsvoering Verbonden partijen Grondbeleid Onderhoud kapitaalgoederen

25 25 26 26 26 26

Financiële overzichten ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Personele kosten, programmakosten en baten Algemene dekkingsmiddelen Heffing VPB Onvoorzien Mutatie reserves

28 29 29 29 30

Voorziening reorganisatie SRE

32

Realisatie uitvoering RHCe

34

100515-2231\DRO\HLE\-2

SAMENVATTING Realisatie Werkprogramma 2021, peildatum 1 oktober ALGEMEEN ▪ ▪ ▪

▪

Voor u ligt de tweede Bestuursrapportage van de Metropoolregio Eindhoven in het jaar 2021. In de eerste rapportage hebben we u geïnformeerd over de beleidsmatige uitvoering van het Werkprogramma 2021 in de periode januari t/m mei. In het hoofdstuk Paragrafen treft u de ontwikkelingen gedurende de verslagperiode aan met betrekking tot Weerstandsvermogen en risicomanagement, Financiering, Bedrijfsvoering, Verbonden partijen, Grondbeleid en Onderhoud kapitaalgoederen. Op 12 november 2021 zijn door het demissionaire kabinet de maatregelen rondom het Coronavirus en de beperkingen die daarmee samengaan weer aangescherpt. Het devies is weer “werk thuis als het kan en op kantoor als het moet”. Metropoolregio Eindhoven geeft invulling aan deze oproep door weer zoveel mogelijk vanuit thuis te werken en bijeenkomsten digitaal te laten plaatsvinden. Voor wat betreft de publieksruimte/studiezaal verandert er niets, deze is op afspraak toegankelijk voor bezoekers op dinsdag en donderdag met inachtneming van de 1,5 meter afstand regel en het gebruik van een mondkapje. Fysieke archiefstukken zijn en blijven toegankelijk. Bij het opmaken van de jaarrekening 2021 worden de reorganisatievoorziening SRE en de bestemmingsreserves personele kosten in overeenstemming gebracht met de onderliggende verplichtingen per 31-12-2021. Deze mutaties hebben invloed op het exploitatiesaldo.

Hiermee is in deze rapportage geen rekening gehouden.

METROPOOLREGIO EINDHOVEN Algemeen ▪ ▪ ▪ ▪

Wat beleidsmatige uitvoering betreft loopt het Werkprogramma 2021 geheel volgens de planning. Tot en met de verslagperiode laat de werkorganisatie Metropoolregio Eindhoven een positief resultaat zien van ruim € 75.000, deels te verklaren door een voordeel op personele kosten en het niet volledig inzetten van het werkbudget Economie. De inwonerbijdrage Regionale opgaven, Brainport Development en Stimuleringsfonds zijn volledig in rekening gebracht bij de deelnemende gemeenten. Op 29 juni jl. heeft het Hof Den Haag het arbitrale vonnis inzake de minderlevering brandbaar restafval 2015-januari 2017 nietig verklaard. De uitspraak hield tevens in dat Attero de door de Metropoolregio Eindhoven vooruitbetaalde naheffing moest terugbetalen. Dit is inmiddels gebeurd. Attero is tegen de uitspraak van het Hof in cassatie gegaan, wanneer deze procedure start is nog niet bekend. De looptijd van de procedure wordt ingeschat op 1,5 jaar.

Economie, bijdrage Brainport Development en Stimuleringsfonds ▪ ▪ ▪ ▪

We hebben een proces doorlopen met 21 gemeenten om input op te halen voor Jaarplan Brainport 2022. Het was de eerste keer dat we dit bredere proces hebben doorgelopen. Regionale Herstelaanpak: met succes is een gezamenlijke aanpak ontwikkeld en inmiddels zijn 6 project tranches tot uitvoer gebracht ter waarde van ruim € 1,5 miljoen. De Leergang Centrumgebieden is als gevolg van Corona-maatregelen niet afgerond. De bijdrage aan Brainport Development is volledig voldaan, de inwonerbijdrage met betrekking tot het Stimuleringsfonds is toegevoegd aan de voorziening.

Transitie Landelijk Gebied ▪

▪

IBP: In 2021 is een 2e ronde van toekenningen gestart. 2 Projecten in Zuidoost-Brabant komen voor een bijdrage in aanmerking: Boerderij van de Toekomst (Reusel-De Mierden) en Proeftuin Elsendorp (Gemert-Bakel). De bijdrage die de projecten samen vragen, is € 618.000. Het werkkapitaal 2021 zal nagenoeg geheel worden ingezet.

100515-2231\DRO\HLE\-3

Energietransitie ▪

▪ ▪

De RES 1.0 is door het gezamenlijke poho en de Stuurgroep RES vrijgegeven voor besluitvorming en ligt nu bij de 21 gemeenten, waterschappen en provincie. Ten behoeve van de realisatie van deze RES is voor de periode 2019-2021 een bedrag beschikbaar van ruim € 2,2 miljoen (€ 1,9 miljoen Rijksmiddelen, € 337.000 regionale middelen). Het volledige bedrag is besteed c.q. verplicht. We hebben nog geen monitoringstool ingericht. Met deze tool willen we aansluiten bij een monitoringssysteem van de provincie, dat ook nog niet gereed is. Het komende jaar gaan we hier wel op inzetten als onderdeel van het nieuwe Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma.

Mobiliteit, inclusief GGA ▪ ▪ ▪ ▪

Het poho heeft ingestemd met de analyse van de huidige samenwerking en de uitdagingen voor de nieuwe. Daarmee hebben we de eerste fase in het governance-proces afgerond. Vanwege de zorgvuldigheid en het belang van draagvlak bij de gemeenten, gaan de producten Governance en Toekomstbeeld minder snel het proces in om vastgesteld te kunnen worden door de 21 gemeenten. Het werkkapitaal ten behoeve van het faciliteren van de regionale samenwerking mobiliteit wordt naar verwachting volledig besteed. Ten behoeve van de GGA-taak in 2021 zijn voldoende middelen beschikbaar, er geen extra bijdragen aan de gemeenten gevraagd. Alle GGA-uitgaven vinden plaats binnen deze budgetten. Resterende middelen blijven beschikbaar voor de taak.

Bestuurlijke samenwerking, organisatie, regionale strategie en Gulbergen ▪

▪ ▪ ▪

Gezamenlijke kennisdeling in de vorm van masterclasses. De masterclasses hadden een groot bereik zowel onder raads- en collegeleden als de ambtelijke organisaties. Dit draagt bij aan het versterken van de samenwerking op basis van inhoudelijke kennis en verbinden van lokale en regionale belangen. Ter gedeeltelijke dekking van de kosten voor de Regioquiz op Koningsdag wordt, zoals toegelicht in het Algemeen Bestuur op 30 juni 2021, een bedrag € 50.000 onttrokken aan de algemene reserve van de Metropoolregio Eindhoven. Doordat wij nu volledig eigenaar zijn van het gebied Landgoed Gulbergen hebben we de regie ten aanzien van de ontwikkeling. Uitgaven in relatie tot Landgoed Gulbergen zijn gedekt binnen de bestemmingsreserve Gulbergen.

REGIONAAL HISTORISCH CENTRUM EINDHOVEN (RHCe) ▪ ▪

▪

▪

Het RHCe-programma 2020/2022, met daarin o.a. de specificatie van de bestedingen, is ongewijzigd in uitvoering. Tot en met de verslagperiode realiseert het RHCe een positief resultaat van ruim € 2.500. In december 2020 heeft het Algemeen Bestuur besluiten genomen over de toekomstige koers en taken van de organisatie. Omdat er daarmee duidelijkheid kwam hoe het RHCe de komende jaren verder gaat, zijn in de verslagperiode veel vanaf 2019 ontstane vacatures ingevuld. De personele bezetting is inmiddels nagenoeg op orde. Daarmee is een eind gekomen aan de vanaf 2018 optredende aanzienlijke onderuitputting van de personeelsbegroting. Om continuïteit van de primaire taak te kunnen garanderen zijn vacatures in eerste aanleg tijdelijk extern ingevuld, vooruitlopend op definitieve invulling. Ter dekking van de daarmee gemoeide incidentele kosten wordt een bedrag van € 50.000 onttrokken aan de algemene reserve van het RHCe (o.b.v. artikel 4.1.1 lid 6 beleidsregels reserves en voorzieningen) Ter dekking van kosten conservering/digitalisering archieven welke niet zijn opgenomen in de primaire begroting, wordt een bedrag van € 50.000 onttrokken aan de bestemmingsreserve conservering archieven. Dit in overeenstemming met het doel van de reserve en met artikel 4.1.1 lid 6 van de beleidsregels reserves en voorzieningen.

100515-2231\DRO\HLE\-4

METROPOOLREGIO EINDHOVEN Bestuursrapportage Metropoolregio Eindhoven, peildatum 1 oktober 2021 Voor u ligt de tweede Bestuursrapportage van de Metropoolregio Eindhoven in het jaar 2021. In de eerste rapportage hebben we u geïnformeerd over de beleidsmatige uitvoering van het Werkprogramma 2021 in de periode januari t/m mei. In deze tweede rapportage gaan we naast de beleidsmatige uitvoering tevens in op de financiële realisatie over de periode januari t/m september 2021. Hierbij betrekken we ook het Regionaal Historisch Centrum Eindhoven (RHCe) als onderdeel van de concernorganisatie Metropoolregio Eindhoven. Werkprogramma 2021 Metropoolregio Eindhoven Het Werkprogramma 2021 van de Metropoolregio Eindhoven is het derde werkprogramma dat uitvoering geeft aan het Samenwerkingsakkoord 2019-2022. Dit werkprogramma is op 24 februari 2021 door het Algemeen Bestuur vastgesteld. De 21 gemeenteraden hebben op het conceptwerkprogramma een zienswijze kenbaar kunnen maken. In dit werkprogramma is opgeschreven wat we in 2021 gaan doen om de ambities van onze missie te realiseren. Onze missie: Het doel van onze samenwerking binnen de Metropoolregio Eindhoven is het handhaven en uitbouwen van het kenmerkende economische profiel van de regio, om op die manier het vestigings- en verblijfsklimaat voor onze inwoners en bedrijven te stimuleren.

Het verbeteren van de leef-, verblijf- en werkomstandigheden van onze inwoners, bezoekers en bedrijven is daarbij de leidraad. Duurzaamheid staat daarbij centraal. Hoe succesvoller we in onze opdracht zijn, des te beter het is voor onze gemeenten, onze regio, ons land en de wereld daaromheen. We werken aan concrete en urgente opgaven binnen de thema’s Economie, Mobiliteit, Energietransitie, en Transitie Landelijk Gebied. Om onze ambities te realiseren hanteren we als basisprincipes: slagkracht, eigenaarschap en vertrouwen. Op basis van deze principes werken we samen aan onze opgaven, vrijwillig maar niet vrijblijvend. We streven naar effectiviteit en efficiency en hebben een heldere rolverdeling. Samenwerken vraagt behalve formele afspraken ook om een instelling van alle betrokkenen om van de samenwerking een succes te willen maken. We steken onze handen uit de mouwen en zijn hiermee graag aan de slag. Stijn Steenbakkers en Remco Bosma (Economie) Fons d’Haens en Marinus Biemans (Transitie landelijk gebied) Mathijs Kuijken en Jan van Burgsteden (Mobiliteit) Frans Kuppens, Stef Luijten en Rik Thijs (Energietransitie) John Jorritsma, Elly Blanksma en Frank van der Meijden (Bestuurlijke samenwerking)

100515-2231\DRO\HLE\-5

ECONOMIE INCL. STIMULERINGSFONDS EN BIJDRAGE BRAINPORT DEVELOPMENT Resultaten t/m september 2021 Verbinden van gemeentelijke en subregionale economische agenda’s met de Brainport Agenda Brainport Actieagenda inzetten voor gemeentelijke programma’s Als doorlopende actie is in 2021 benoemd het verbinden van de Brainport Actieagenda met de gemeentelijke programma’s/agenda’s. Deze verbindingen hebben op diverse wijzen plaatsgevonden: ▪

▪

▪

▪

In de regionale Herstelaanpak is een aantal prioriteiten rondom talentontwikkeling, scholing, versterking MKB via digitalisering concreet meegenomen en uitgewerkt in programmalijnen en projecten. Specifiek is het project omscholing gestart dat gecoördineerd wordt door Brainport Development. De voortgang hiervan, ook kijkende naar de actuele schaarste problematiek van talent, is besproken in het portefeuillehoudersoverleg (poho) economie van september. In het kader van afstemming van lobbyactiviteiten met het Rijk is in het poho economie het proces rondom het Nationaal Groeifonds besproken. Vanuit de regio is Brainport Development betrokken bij een aantal projecten voor indiening. Het Groeifonds wordt standaard geagendeerd, om zicht te krijgen op hoe de regio via projecten aanhaakt hierop. In dit kader is een aantal projecten belicht waarin Brainport Development is betrokken, waaronder AI en photonica. Vanuit de Gemeente Helmond wordt met Brainport Smart District in samenwerking met andere partijen ingezet op een aanvraag voor het Groeifonds. Ten behoeve van de ontwikkeling van het nieuwe Kabinetsakkoord is de inzet verder te investeren in de Brainport Nationale Actieagenda (BNA) voor innovatie, talent en woon- en leefklimaat. Er zijn in de BNA 10 prioriteitsgebieden benoemd.

Het poho wordt op regelmatige basis geïnformeerd over de voortgang hiervan en welke resultaten zijn behaald. Daarnaast is de MRE nog op andere wijze betrokken. Via de ambtelijke lijn is er een vertegenwoordiging in het BNA-project team. Daarnaast wordt via de vertegenwoordiging van MRE in het Stichtingsbestuur Brainport aangehaakt. Ten behoeve van de kennisuitwisseling naar de 21 gemeenten is recent door MRE in het kader van een reeks Masterclasses een Masterclass Economische Ecosystemen georganiseerd. Hierin is specifiek samen met Brainport Development ingegaan op het thema innovatieve ecosystemen en de verbinding met het midden- en kleinbedrijf (MKB), met als vraag; hoe kan het MKB profiteren van de groei van het innovatieve ecosysteem in onze regio?

Ophalen input Jaarplan Brainport 2022 In het kader van haar jaarplancyclus haalt Brainport input op bij haar stakeholders, waaronder de 21 gemeenten. In het poho van 25 mei 2021 is hiertoe de procesaanpak besproken en vastgesteld. Deze houdt in dat via de subregio’s een inventarisatie is gedaan op welke punten de 21 gemeenten input kunnen en willen leveren op dit jaarplan, passend bij de 10 opgaven zoals deze zijn verwoord in de Brainport Meerjarenagenda. In het poho economie van juli en september 2021 is de input besproken en vastgesteld. De andere poho’s van de regio hebben hiervan ook melding gemaakt in hun overleg. De input voor het jaarplan is aangeboden bij Brainport Development en wordt overgenomen/ verwerkt in het jaarplan. Jaarlijkse subsidiebeschikking aan Brainport Development i.r.t. de afspraken meerjarenfinanciering Brainport Development 2021-2024 Op basis van het vastgestelde voorstel tot Meerjarenfinanciering Brainport Development 2021-2024 is de hieruit voortvloeiende Uitvoeringsovereenkomst Brainport Development 2021-2024 opgesteld en is de beschikking voor de jaarlijkse bijdrage voor Brainport Development in 2021 afgegeven.

100515-2231\DRO\HLE\-6

Stimuleringsfonds: Bevorderen van kennis en innovatie Een innovatief ecosysteem vraagt om continue aandacht en investeringen. Met het regionale Stimuleringsfonds dragen we hieraan bij door het financieren van innovatieve samenwerkingsprojecten. In 2021 worden 2 tenders voor aanvragen georganiseerd. De eerste tender voor 2021 is inmiddels afgesloten. In de eerste maanden van 2021 zijn 37 aanvragen behandeld, waarvan er 21 zijn gehonoreerd en 16 zijn afgewezen. Met de gehonoreerde projecten was een totaalbedrag van € 1.022.100 aan subsidie gemoeid, waarmee een totale investering in de regio is uitgelokt van € 2.400.935. Hiermee werd een multiplier van 2,4 gerealiseerd. De door de wethouders uit te reiken cheques aan gehonoreerde projecten zijn in oktober naar de gemeenten verzonden, zodat het ambassadeurschap van het Stimuleringsfonds concreet vormgegeven kan worden. Voor de oktober-tender van het Stimuleringsfonds zijn 38 nieuwe aanvragen ingediend. Besluitvorming daarover vindt plaats in januari 2022. Doorontwikkeling Stimuleringsfonds De Adviesgroep Stimuleringsfonds evalueert ieder half jaar het functioneren van het fonds en de bijbehorende processen. Op basis van deze evaluatie zal in de tweede helft van 2021 een aanscherping van de vereisten voor eindrapportages worden ingevoerd, om nog scherper te kunnen toetsen of projecten ook daadwerkelijk tot resultaat leiden.

Concreet wordt er in de eindrapportage vanaf november 2021 gevraagd om een korte beschrijving van het projectresultaat aan te leveren, die geschikt is voor publicatie op o.a. social media. Aan deze beschrijving dient ook beeldmateriaal te worden toegevoegd. Dit draagt bij aan de zichtbaarheid van de opbrengsten van het Stimuleringsfonds en geeft een beeld van de projectresultaten. Voor de SAR, de adviesregeling voor individuele bedrijven, zijn tot 1 oktober 2021 6 aanvragen ingediend. Daarvan zijn er 3 gehonoreerd, 2 afgewezen en was er 1 nog in behandeling. In totaal is er vanuit deze regeling € 30.000 aan bijdragen verleend. Gecombineerd met de eigen inbreng van aanvragers wordt hiermee voor € 82.400 aan adviestrajecten gefinancierd. Bijdrage E&I Regeling Provincie De Stimuleringsfonds bijdragen worden primair gefinancierd door de 21 gemeenten. De afgelopen jaren droeg de Provincie Noord-Brabant op aanvraag jaarlijks ruim € 400.000 bij vanuit de regeling Economie & Innovatie. Deze middelen worden ingezet als cofinanciering op aanjaagprojecten binnen het MRE Stimuleringsfonds. Met ingang van 2021 heeft de provincie besloten de regeling Economie & Innovatie te beëindigen, waardoor provinciale cofinanciering in 2021 niet te verwachten is.

Inzet is om met de provincie en de overige regio’s in Noord-Brabant in 2021 tot afspraken te komen om met ingang van 2022 weer een provinciale bijdrage voor regionale innovatie-ondersteuning te kunnen realiseren. Voor de regio Zuidoost-Brabant zal specifiek maatwerk worden georganiseerd om zoveel mogelijk aan te kunnen sluiten bij de uitvoering van het Stimuleringsfonds. Adviesregeling Digitalisering MKB 2021 In het kader van de Herstelaanpak Breed Economisch Vestigingsklimaat is de laagdrempelige Adviesregeling Digitalisering MKB ontwikkeld. Na besluitvorming in het Dagelijks Bestuur is hiervoor € 300.000 beschikbaar gesteld, uit te zetten in 2 fases. Per aanvraag wordt maximaal € 1.000 subsidie beschikbaar gesteld. De Adviesregeling Digitalisering is ingericht als een intern subfonds onder het Stimuleringsfonds en wordt uitgevoerd onder het programmamanagement Stimuleringsfonds. Op 1 oktober 2021 waren er 79 aanvragen ingediend, waarvan er 73 zijn gehonoreerd. In totaal is voor € 68.321, - aan subsidie toegekend en is daarmee voor een bedrag van € 215.940, - aan advisering aan MKB-bedrijven uitgelokt. Meer dan de helft van de toegekende aanvragen kwam van bedrijven tot maximaal 10 medewerkers.

100515-2231\DRO\HLE\-7

Versterken Basiseconomie; signaleren en verkennen van opkomende opgaven en kansen Regionale Herstelaanpak Breed Economisch Vestigingsklimaat De uitwerking van de Regionale Herstelaanpak gebeurt door middel van een aantal tranches, waarin concrete projectvoorstellen worden ontwikkeld. In december 2020 is een bijdrage toegekend aan een eerste tranche projecten gericht op omscholing en awareness en clusterversterking door digitalisering in het MKB. Voor de tweede tranche is een Adviesregeling Digitalisering MKB 2021 opgesteld. De vooraankondiging is breed uitgezet onder media, gemeenten (o.a. communicatie- en bedrijfscontactfunctionarissen) en ondernemersverenigingen. De regeling is per 1 april 2021 gestart. Voorbereidingen voor een derde tranche van projecten heeft plaatsgevonden in het 1 e half jaar van 2021 en is in het poho economie en Dagelijks Bestuur in september vastgesteld. Het betreft twee projecten gericht op digitalisering MKB, en het versterken van digitale vaardigheden sociale werkbedrijven. Hiermee is ook besloten om de herstelaanpak af te ronden voor eind 2021. Er worden geen nieuwe projecten meer ontwikkeld/ingenomen. Centrumgebieden De transformatie van centrumgebieden van de 21 gemeenten is versneld vanwege de Coronacrisis en de maatregelen die daarmee gepaard gingen. De Leergang Centrumgebieden is vanwege de noodzaak tot live-bijeenkomsten, ‘on hold’ gezet.

Ook worden dan de gemeentebesturen en -raden meegenomen. In de Herstelaanpak is ook binnen het spoor ‘Kennisdelen & Samenwerken’ het onderwerp ‘Centrumgebieden’ geagendeerd. Gebleken is, dat de 21 gemeenten zeer verschillende ontwikkelsnelheden hebben en verschillende behoeften aan kennis en informatie over de transformatie van centrumgebieden. Daarom is er uiteindelijk geen voorstel gemaakt vanuit de gemeenten voor de aanpak Centrumgebieden in het kader van de Herstelaanpak. Bezien wordt hoe we vanuit een breder perspectief toch de kennisdeling op dit onderwerp kunnen bieden. Versterken economische dragers landelijk gebied Binnen het thema transitie landelijk gebied wordt op dit moment een opdracht uitgezet voor het maken van een verkenning van een nieuwe economische structuur voor het landelijk gebied. Kernvragen hierbij zijn onder andere, hoe we als regio onze aanwezige kwaliteiten beter kunnen benutten, hoe we hiermee beter kunnen inspelen op trends en ontwikkelingen en hoe we hierbij onze ondergrond en al aanwezige kenmerken hiervoor optimaal kunnen inzetten door ontwikkelingen op de juiste plaats duurzaam te laten landen. Deze opdracht is ingezet om nieuwe economische kansen in beeld te krijgen voor het veranderende landelijke gebied met behoud en versterking van de aanwezige kwaliteiten en is daarmee onlosmakelijk verbonden met het thema economie.

100515-2231\DRO\HLE\-8

Financiële realisatie t/m september 2021

Personele kosten De personele kosten voor zowel Economie als het Stimuleringsfonds lopen in lijn met wat hiervoor is opgenomen inde begroting. Programmakosten en baten Tot en met de verslagperiode zijn nog geen kosten verantwoord op het werkbudget. Dit leidt in de verslagperiode tot een voordeel van ruim € 37.500. In het kader van de Herstelaanpak Breed Economisch Vestigingsklimaat is tot en met de verslagperiode een bedrag beschikt van ruim € 1,5 miljoen: -

Omscholingsaanpak Brainportregio; Digitale Innovatie Slimme Maakregio De Kempen; Op weg naar een toekomstbestendige, digitale Peel; Hybride lesgeven VO in Brainport; Adviesregeling digitalisering MKB; Data-awareness van het brede MKB in de Metropoolregio.

Hiervan is 80% uitgekeerd vanuit de bestemmingsreserve (€ 700.000) en het Stimuleringsfonds (€ 520.000), het restant zal bij vaststelling worden uitgekeerd. Bij het Stimuleringsfonds wordt aan de batenkant een nadeel gerealiseerd van bijna € 17.000. In het kader van programmamanagement is minder onttrokken aan de voorziening dan geraamd, voornamelijk door het vertrek van een medewerker aan het begin van het jaar. De inwonerbijdrage Stimuleringsfonds is volledig in rekening gebracht bij de deelnemende gemeenten en toegevoegd aan de voorziening. De inwonerbijdrage Brainport Development en de bijdragen van de individuele aandeelhoudergemeenten in deze zijn volledig in rekening gebracht. De jaarlijkse financiering aan Brainport is conform de meerjarenovereenkomst 2021-2024 verstrekt.

100515-2231\DRO\HLE\-9

TRANSITIE LANDELIJK GEBIED Resultaten t/m september 2021 Streefbeeld Monitoren Uitvoering Streefbeeld Landelijk Gebied Het Regionaal Streefbeeld voor ons landelijk gebied dat in 2020 door alle gemeenteraden is vastgesteld, vormt ons handelingsperspectief en de agenda voor ons als gemeenten, maar ook voor afstemming en samenwerking met Rijk en provincie. De voortgang van het realiseren van het regionaal streefbeeld wordt periodiek met de portefeuillehouders transitie landelijk gebied besproken. Daarvoor is in Q2 een monitor opgesteld, die 2 keer per jaar wordt uitgebracht. In de monitor wordt gerapporteerd welke gemeentelijke activiteiten bijdragen aan de richtinggevende uitspraken, die in het regionaal streefbeeld zijn opgenomen. De monitor zelf wordt nog verder ontwikkeld, en worden uitgebreid door het toevoegen van praktische, herkenbare en betrouwbare kwantitatieve indicatoren die de staat van ons landelijk gebied duiden. De Monitor Brede Welvaart, alsmede de Monitor NOVI zullen hierbij helpen en input leveren. Gebiedsgerichte samenwerking zuidoostelijke zandgronden (NOVI De Peel en IBP) In het voorjaar 2021 zijn 3 gebieden in Nederland door de Tweede Kamer aangewezen als NOVIgebied. NOVI-gebied De Peel is één van de definitief aangewezen gebieden. Het gebied omvat Zuidoost-Brabant, Noordoost-Brabant en Noord- en Midden-Limburg.

De Tweede Kamer heeft per motie bedongen dat aan het NOVI-gebied een regionale investeringsagenda (RIA) gekoppeld wordt. NOVI De Peel levert een gebiedsgerichte agenda voor een langjarige programmatische aanpak voor het landelijk gebied Oost-Brabant, Noord- en Midden-Limburg om de complexe problematiek in het landelijk gebied integraal aan te pakken. De bijdrage vanuit de MRE is gefocust op het maken van een regionale investeringsagenda in NOVI-verband. Een werkgroep met vertegenwoordigers van provincies, regio’s en Rijk is gestart. Een verkenning van de verbinding tussen de RES-sen in het NOVI-gebied met landbouw- en natuuropgaven is afgerond. Een bestuurlijk conclusie en implementatie in gebiedsgerichte aanpakken wordt voorbereid. Het Interbestuurlijk Programma Vitaal Platteland (IBP) voor de zuidoostelijke zandgronden is gekoppeld met de aanpak voor het NOVI-gebied De Peel. In 2021 is een 2e ronde van toekenningen gestart. 8 projecten komen in aanmerking voor een toekenning. Daarvan zijn er 2 in ZuidoostBrabant: Boerderij van de Toekomst (Reusel-De Mierden) en proeftuin Elsendorp (Gemert-Bakel). De bijdrage, die de projecten samen vragen is 618.000 euro. Netwerkconferentie Europarlementariërs Om beter toegang en kennis te hebben van de kansen die Europa biedt, wordt het netwerk met Europarlementariërs verstevigd. Daarvoor wordt een netwerkconferentie georganiseerd.

Vanwege Corona was de conferentie tot nader orde uitgesteld. De voorbereidingen voor de conferentie zijn inmiddels gestart. Ingezet wordt op een bijeenkomst met Europarlementariërs, die een portefeuille hebben gerelateerd aan de onderwerpen binnen het thema transitie landelijk gebied. De bijeenkomst wordt ingericht als programma op een vrijdagmiddag met een gesprek, locatiebezoek en een netwerkborrel. De agenda’s van de Europarlementariërs zijn leidend voor de definitieve datum. Vanwege de drukte in deze agenda’s, omdat allerlei uitgestelde bijeenkomsten en reizen nu worden ingehaald, is nu een concept-datum in februari 2022 in beeld.

100515-2231\DRO\HLE\-10

PlanMER Mest De regio Zuidoost-Brabant is samen met provincie, waterschappen en de regio’s Noordoosten Midden-Brabant initiatiefnemer van de PlanMER Mestbewerkingslocaties. Aanleiding daarvoor is de roep vanuit de regio’s om naast mestbewerking op industrieterreinen ook -onder voorwaardenmestbewerking in het buitengebied mogelijk te maken. In de eerste helft van 2021 is besloten om eerst een Uitvoeringsagenda Mest op te stellen, als onderdeel van het nieuwe PNB Beleidskader Landbouw en Voedsel. De eerste uitwerking van de Uitvoeringsagenda Mest liet zien dat die van invloed is op de diverse criteria die zijn gehanteerd in de beoordeling van relatief geschikte locaties en zoekgebieden voor mestbewerking en de weging van deze criteria. De oplevering van het ontwerp PlanMER Mest is daarom uitgesteld tot helder is wat de consequenties van de Uitvoeringsagenda Mest zijn. Opwettense Watermolen overleg Een maal per jaar vindt het Opwettense Watermolenoverleg plaats. Vanwege Corona is de conferentie verplaatst naar Q3/Q4. Ingezet wordt het overleg dan ook dit najaar weer live te laten plaatsvinden. Het Opwettense Watermolenoverleg is een netwerkbijeenkomst. De bijeenkomst heeft tot doel het bestuurlijk netwerk te verstevigen op het thema transitie landelijk gebied. Deelnemers zijn afkomstig uit overheid, bedrijfsleven en belangenorganisaties.

Vanuit de gemeenten zijn dat de koplopers uit het regionale poho transitie landelijk gebied. Thema’s zijn economische structuur, ruimtelijke en ecologische kwaliteit en verbinding landelijk en stedelijk gebied. Doel van de bijeenkomst is om bij de netwerkpartners op te halen wat zij de gemeenten in aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen willen meegeven. Er is een ambtelijke werkgroep geformeerd, die deze netwerkbijeenkomst gaat vormgeven. BOTL (Bestuurlijk Overleg Transitie Landelijk Gebied) Het Bestuurlijk Overleg Transitie Landbouw (BOTL) vindt iedere 6 weken plaats. In het BOTL overleggen provincie, regio’s en waterschappen over urgente thema’s in het landelijk gebied. Ook fungeert het BOTL als stuurgroep voor de PlanMER Mest. Majeure onderwerpen in 2021 zijn: PlanMER en Uitvoeringsagenda Mest, combi-luchtwassers, saneringsregeling varkenshouderij, gebiedsgerichte aanpak stikstof en het provinciale beleidskader landbouw & voedsel. Ook is de lobbystructuur in beeld gebracht. Kennisbijeenkomsten Kennisbijeenkomsten zijn bedoeld om over actuele onderwerpen op een efficente manier kennis te delen. De eerste digitale kennisbijeenkomst over Levende Beerze is gehouden in Q1. In Q2 ging het over het Ruimtelijk afwegingskader De Peel. In Q3 gaat het over het IBP-project Kroonvensche Heide.

De bijeenkomsten zijn digitaal, gaan over één specifiek onderwerp, zijn ambtelijk en bestuurlijk, en duren 1 uur. Verbinding stedelijk en landelijk gebied De verbinding stad-land is een belangrijk thema voor de samenwerking in de MRE. Door de Koplopersgroep transitie landelijk gebied is met de portefeuillehouders transitie landelijk gebied afgesproken, dat voor de verbinding stad-land wordt gefocust op het onderwerp voedselkringloop. In het kader van de verbinding stad-land is een opdracht geformuleerd. Naar aanleiding van het rondetafelgesprek met de netwerkpartners over dit onderwerp is besloten om de inzet van Pon/Telos en BRO/Deltametropool als onderzoekspartners te richten op het schrijven van een essay, dat als onderlegger en gezamenlijk uitgangspunt gaat gelden voor het vervolg. In het bestuurlijk overleg tussen gedeputeerde Elies Lemkes en bestuurlijk trekkers Esther Langens en Gaby van den Waardenburg is afgesproken dat er verbinding wordt gelegd met het Beleidskader Landbouw & Voedsel van de provincie. In een bestuurlijk overleg met netwerkpartners en de Gedeputeerde wordt hiervoor een basis gelegd. Dit uitkomst hiervan wordt gedeeld op de Ontwikkeldag in december.

100515-2231\DRO\HLE\-11

Versterken economische structuur We willen dat het buitengebied economische vitaal blijft. De vitaliteit staat onder druk. We onderzoeken kansen voor nieuwe economische activiteiten. De opdrachtomschrijving is uitgezet bij 3 bureaus met het verzoek om offerte te doen voor de opdracht om een economische analyse van de regio te maken. 2 Bureaus hebben een offerte ingediend, de derde is vanwege drukte niet meegegaan. Dit wordt ambtelijk besproken en met een advies voorgelegd aan de bestuurlijk trekkers. Masterclass Kansen voor het buitengebied De Masterclass Kansen voor het buitengebied betreft een leergang, een serie kennisbijeenkomsten voor ambtenaren economie en ambtenaren die zich met de transitie van het landelijk gebied bezighouden, en ambtenaren van provincie, gemeenten en waterschappen, gericht op nieuwe economische kansen in het buitengebied. Activiteiten vinden plaats in Q4. Aan de hand van de uitkomsten van het onderzoek ‘Economische vitaliteit van het buitengebied’ worden regionale werksessies georganiseerd. Versterken van ruimtelijke en ecologische kwaliteit Realisatie Nationaal natuurnetwerk Brabant (NNB) De ambitie om een robuust en aaneengesloten natuurnetwerk in (Zuidoost-)Brabant te realiseren, loopt trager dan gehoopt. In ons regionaal streefbeeld is opgenomen dat we kansen zullen benutten om stad-land verbindingen te versterken.

Bijvoorbeeld door versterking van de beekdalen, aaneengesloten natuurgebieden tot in de stad, het verbinden van groenstructuren en het versterken van recreatieve netwerken. Er is in 2020 gestart met een inventarisatie naar de gebiedsopgaven in het Natuurnetwerk Brabant (NNB) in onze regio. Deze inventarisatie levert informatie om in de samenwerking tussen overheden kansen en oplossingen te vinden. Samen met het GOB en de Werkeenheid zijn in Q1 gesprekken gestart met gemeenten. De gesprekken waren gericht op het in beeld krijgen van de initiatieven van gemeenten. Daarmee werd het realiseren van het NNB op de agenda gezet. In Q4 wordt bekeken of aanvullende actie wenselijk of nodig is. Schone lucht akkoord Met portefeuillehouders is het initiatief genomen om te verkennen of de regio als geheel het Schone Lucht Akkoord gaat ondertekenen. De 21 gemeenten gaan samen een lobby-strategie bepalen richting het Rijk. Nu is er een patstelling tussen eerst regionaal ondertekenen onder randvoorwaarden versus eerst capaciteit en middelen regelen en dan regionaal ondertekenen. Indien het tot gezamenlijke uitvoering komt, dan bespreken we wie die uitvoering oppakt.

100515-2231\DRO\HLE\-12

Financiële realisatie t/m september 2021

Personele kosten De personele inzet tot en met de verslagperiode laat een voordeel zien van bijna € 12.000. Reden hiervoor is dat medewerkers werkzaamheden verrichten in het kader van de Omgevingswet en Omgevingsagenda. Deze activiteiten worden verantwoord onder regionale strategie als onderdeel van het thema Bestuurlijke samenwerking.

Programmakosten en baten Het werkkapitaal op het thema zal naar verwachting volledig worden besteed.

100515-2231\DRO\HLE\-13

ENERGIETRANSITIE Resultaten t/m september 2021 Opleveren en doorontwikkelen van de Regionale Energiestrategie (RES) RES 1.0 is vrijgegeven voor besluitvorming ▪ Het poho energietransitie en de Stuurgroep RES hebben de RES 1.0 vrijgegeven voor besluitvorming. Besluitvorming door de gemeenteraden, het Algemeen Bestuur van de beide waterschappen en Gedeputeerde Staten is gepland uiterlijk eind december 2021. ▪ De RES 1.0 is tot stand gekomen vanuit een intensieve samenwerking tussen de ambtenaren en bestuurders van de 21 gemeenten, Provincie, waterschappen en Enexis. De ambtenaren werken samen in werkgroepen, elk ondersteund door een extern adviseur. ▪ Om een zorgvuldige analyse van zoekgebieden voor grootschalige duurzame energie te kunnen maken, is een uitgebreid milieueffectenonderzoek uitgevoerd: een PlanMER. Hiermee is een verdiepingsslag gemaakt op de eerste analyses in de concept-RES, die in de zomer van 2019 in alle raden is besproken. Daarbij is gekeken naar milieueffecten op het landschap, ecologie en leefomgeving, maar ook naar bredere thema’s zoals de effecten op de landbouwtransitie en effecten op het elektriciteitsnet. ▪ Raadsleden, stakeholders en inwoners hebben in het proces meerdere malen input kunnen leveren. Er is ook regelmatig afstemming geweest met de regionale Adviesgroep RES met stakeholders. Alle reacties zijn vervolgens afgewogen.

In een bijlage bij de RES 1.0 is weergegeven hoe de Stuurgroep RES en het poho Energietransitie zijn omgegaan met de reacties vanuit raden, stakeholders en inwoners. En daarmee op welke manier adviezen een plek hebben gekregen in de RES 1.0, of meegenomen in de doorontwikkeling naar de RES 2.0, die op 1 juli 2023 moet worden opgeleverd. ▪ Van de RES 1.0 is ook een Publieksversie opgesteld die te downloaden is via de website www.energieregiomre.nl. Raadsleden en inwoners zijn geïnformeerd via webinars en vragenuurtjes ▪ We hebben webinars voor raadsleden en inwoners georganiseerd op regionale en subregionale schaal. In februari is voor elke subregio een webinar georganiseerd voor raadsleden en inwoners met uitleg over de concept RES 1.0. In mei zijn subregionale webinars georganiseerd met uitleg over de PlanMER. In september zijn digitale vragenuurtje georganiseerd voor raadsleden en inwoners over de laatste versie van de RES 1.0. Ook inwoners hebben input geleverd ▪ Als vervolg op een regionale enquête over klimaatverandering, die door ruim 1700 respondenten is ingevuld, is een selectie uit de respondenten uitgenodigd om mee te denken in een zogenaamde ‘research community’. In een week tijd zijn dagelijks online vragen gesteld aan de respondenten om een verdieping te krijgen op hun antwoorden in de enquête.

Zij hebben aandachtspunten meegegeven voor de RES, vooral om meer bekendheid te geven aan de RES. Versnellen van de energietransitie door het verbinden van partijen Verkenning efficiënte en effectieve uitvoering van de RES ▪

Wij hebben een verkenning laten uitvoeren door een onafhankelijk bureau over de te zetten stappen naar een efficiënte en effectieve uitvoering van de RES. Het bureau is begeleid door een werkgroep bestaande uit ambtenaren en externe werkgroeptrekkers. Belangrijkste vraagstuk hierbij was hoe we de sturing in ons proces goed kunnen organiseren. De verkenning is gebaseerd op een documentenanalyse, een enquête bij bestuurders en ambtenaren van de 21 gemeenten, en interviews met stakeholders uit de Adviesgroep RES MRE, waterschappen en provincie. Ook is gekeken naar ervaringen in andere regio’s. De

100515-2231\DRO\HLE\-14

aanbevelingen worden meegenomen in het Samenwerkings- en uitvoeringsprogramma RES MRE dat wordt opgesteld. 4 keer overleg met regionale Adviesgroep RES MRE ▪

We hebben 4 keer een overleg gehad met de regionale Adviesgroep RES MRE met maatschappelijke partners betrokken bij het RES-proces. Hierin stemmen we af met deelnemers als de ZLTO, BMF, woningcorporaties, energiecoöperaties, TU/e, Fontys, JongRES (jongerenorganisatie), BOM en Brainport Development. Ook is in de tussentijd overleg geweest met afzonderlijke leden over de stukken van de RES en de stap naar uitvoering.

Lobbybrief overbruggingsmiddelen ▪

We hebben – samen met een aantal andere RES-regio’s – een lobbybrief gestuurd naar de Tweede Kamercommissie van Economische Zaken en Klimaat om te pleiten voor overbruggingsmiddelen voor de RES-regio’s voor 2022.

Kennis en pilots gedeeld en afgestemd ▪

▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Kennisuitwisseling voor de ambtenaren en bestuurders in de regio is een doorlopende actie. De ambtelijke RES-werkgroepen hebben in het voorjaar van 2021 webinars georganiseerd over: o Mogelijkheden tot opzetten lokaal energieloket o Inzicht in warmtebronnen, zoals geothermie en biomassa o Besparingsplannen voor woningen en bedrijven De webinars zijn terug te kijken via www.energieregiomre.nl. Ook zijn goede voorbeelden en voorbeeldteksten gedeeld. Een voorbeeld is de ondersteuning van de RES-werkgroep Participatie & Eigendom, die een voorbeeldmodel heeft opgeleverd over hoe gemeenten de ambitie van maximale financiële participatie bij energieprojecten kunnen invullen. Er is regelmatig overleg geweest met onder andere Brainport Development en de TU/e. Innovaties vanuit de regio zijn gedeeld in de RES 1.0. Ook is bijvoorbeeld in beeld gebracht in hoeverre gemeenten met LED-verlichting aan de slag zijn gegaan, om kennis uit te wisselen. Er is input geleverd aan het traject NOVI De Peel. We hebben input geleverd aan het traject ‘Energiecorridor A58’ als voorbeeld voor duurzaamheidsmaatregelen bij andere snelwegen. Op provinciale schaal heeft regelmatig afstemming plaatsgevonden met Enexis en Tennet om te komen tot programmeringsafspraken in relatie tot de capaciteit van het elektriciteitsnetwerk. Ook Frans Kuppens als bestuurlijk trekker van de regio sluit bij dit overleg aan.

Financiële realisatie t/m september 2021

Personele kosten De personele kosten laten tot en met de verslagperiode een voordeel zien van ruim € 24.000. Het betreft hier voornamelijk een verschuiving naar Bestuurlijke samenwerking.

Programmakosten en baten De programmakosten worden gedekt door de ontvangen Rijks- en regionale middelen van ruim € 2,2 miljoen en leiden niet tot een nadeel in de exploitatie. Conform besluit van het Algemeen Bestuur op 1 juli 2020 wordt bij het opmaken van de jaarrekening een eventueel overschot in de exploitatie toegevoegd aan de bestemmingsreserve energietransitie, een tekort wordt aangevuld vanuit deze reserve. 100515-2231\DRO\HLE\-15

MOBILITEIT INCL. GGA Resultaten t/m september 2021 ▪

De verbinding van onze Metropoolregio met andere economische centra (nationaal en internationaal) In september heeft voor het eerst weer een fysiek poho plaatsgevonden. Tijdens deze bijeenkomst is gesproken over de vervolgstappen die nu gezet worden in het kader van het van het MIRT-onderzoek dat vorig jaar is afgerond. Het is nog afwachten of het BO-MIRT in het najaar doorgaat. Dit is afhankelijk van de vorming van een nieuw kabinet.

▪

Bereikbaarheid in de regio, met een slimme inzet van meerdere vervoersmodaliteiten en aandacht voor leefbaarheid, verkeersveiligheid en duurzaamheid en de koppelkansen met andere thema’s. Vanuit het Werkprogramma 2021 wordt gewerkt aan vier verschillende (regionale) thema’s, die verder inhoudelijk uitgewerkt worden voor het regionaal belang. Het gaat hierbij om: Fiets In het werkprogramma van 2021 is opgenomen dat het regionale fietsbeleid geactualiseerd wordt in 2021. Voor het actualiseren van het fietsbeleid is Atea Group ingehuurd. Het geactualiseerde fietsbeleid wordt ook als input gebruikt voor het Nationaal Toekomstplan Fiets, waar vanuit het Rijk aan gewerkt wordt. Verkeersveiligheid Als vervolg op de eerder uitgevoerde risicoanalyses die voor alle gemeenten en de regio als geheel zijn uitgevoerd, is nu de opdracht verstrekt aan HaskoningDHV om een regionaal verkeersveiligheidsplan op te stellen. Naast het regionale verkeersveiligheidsplan worden hierbij ook een regionaal en (indien gewenst) gemeentelijke uitvoeringsprogramma’s opgesteld. Duurzaamheid Geen nieuwe ontwikkelingen. Logistiek Ambtelijk is een enquête uitgezet bij de gemeenten om inzichtelijk krijgen wat de problematiek rondom het vrachtwagenparken in de regio is.

▪

Doorontwikkelen van het regionaal mobiliteitssysteem. 3 andere opgaves vanuit het Werkprogramma 2021 zijn onderzoek naar de governance en organisatie van uitvoering van de regionale mobiliteitsopgaven door de gemeenten. Het Toekomstbeeld Mobiliteit en het ontwikkelen van een Regionale Mobiliteitsagenda met bijbehorend uitvoeringsprogramma. Governance en organisatie Het poho heeft de analyse van de huidige samenwerking en uitdagingen voor een goede samenwerking in de regio bekrachtigd. De vervolgstap, het komen tot een gedragen samenwerkingsmodel, is in gang gezet.

100515-2231\DRO\HLE\-16

Toekomstbeeld Mobiliteit en Regionale Mobiliteitsagenda Rebel voert gesprekken met de ambtelijke trekkers van programma’s en projecten, die hier in de regio (gaan) lopen. Mede op basis van hun input wordt het Toekomstbeeld gevormd en de Regionale Mobiliteitsagenda 2022-2027 gevuld. Regionaal mobiliteitsprogramma Het concept Regionaal Mobiliteitsprogramma (RMP) is bijna gereed. In het concept-RMP zijn projecten en programma’s opgenomen, die passen in het RMA 2021. De gemeenten hebben de projecten en programma’s aangedragen. Alléén projecten, die opgenomen zijn in het RMP kunnen aanmerking komen voor ondersteuning door de provincie (inclusief financiële ondersteuning). Financiële realisatie t/m september 2021

Personele kosten De personele kosten lopen in lijn met de kosten zoals deze in het werkprogramma zijn geraamd.

Programmakosten en baten Het werkkapitaal ten behoeve van het faciliteren van de regionale samenwerking mobiliteit wordt naar verwachting volledig besteed. De GGA-taak wordt uitgevoerd binnen de daarvoor in 2021 beschikbare middelen en leidt niet tot een nadeel in de exploitatie. In 2021 zijn minder uitgaven gedaan in het kader van GGA en zijn geen bijdragen van gemeenten meer ontvangen, dit omdat een aantal taken niet meer door de Metropoolregio Eindhoven wordt verzorgd. De begroting zal hierop worden aangepast. Resterende GGA-middelen bij het opmaken van de jaarrekening blijven beschikbaar voor de taak.

100515-2231\DRO\HLE\-17

BESTUURLIJKE SAMENWERKING ORGANISATIE, REGIONALE STRATEGIE EN GULBERGEN Resultaten t/m september 2021 Algemeen Verkennen, verbinden, agenderen en organiseren. Dat zijn de 4 kernbegrippen, waarlangs we onze samenwerking dit jaar verder hebben vormgegeven. De in het Werkprogramma 2021 vastgestelde acties zijn in de afrondende fase (o.a. wijziging Gemeenschappelijke Regeling). Focus op versterken samenwerking Versterken betrokkenheid rol gemeenteraden Verkennen, vanuit kennisdeling is een serie masterclasses gegeven voor raadsleden, collegeleden en ambtenaren op de onderwerpen daily urban system, mobiliteit, klimaatadaptatie, brede welvaart, stadland en economie. Daarmee is invulling gegeven aan het versterken van de bovenlokale kennisontwikkeling in relatie tot regionale opgaven. Tijdens de Metropoolconferentie in het najaar zijn deze onderwerpen gebundeld besproken en is opgehaald welke opgaven voor de komende jaren als belangrijk worden gezien. Om de gedeelde kennis beschikbaar te stellen aan de gemeentelijke organisaties in de regio is een speciale webpagina aangemaakt, waar deze centraal beschikbaar is. Kennis en informatie geven ons de mogelijkheid om met elkaar, als raadsleden én collegeleden, het goede gesprek te blijven voeren over de belangrijkste opgaven voor ons als 21 gemeenten en hoe daar bovenlokaal gezamenlijke meerwaarde op behaald kan worden.

Analyse uitkomsten Monitor Brede Welvaart Het rapport Brede Welvaart is voor de zomervakantie in ontvangst genomen door het Algemeen Bestuur en beschikbaar gesteld aan de 21 gemeenten en ter bespreking in de vier thema’s voorgelegd. Daarnaast is er specifiek op het begrip Brede Welvaart een masterclass gehouden om dit als perspectief mee te nemen in de doorontwikkeling van het Samenwerkingsakkoord. Verbinding en coördinatie Doorontwikkeling samenwerkingsakkoord Verbinden en agenderen. Vanuit de kennissessies is op verschillende niveaus een start gemaakt met de doorontwikkeling van het Samenwerkingsakkoord. Op het niveau van raadsleden door vanuit kennisdeling aan de voorzijde op te halen wat regionale opgaven zijn voor de komende periode. Op collegeniveau binnen de thema’s door bespreking van de opgaven binnen het poho economie, mobiliteit, energietransitie en transitie landelijk gebied. Op basis van de gezamenlijke input van de masterclasses, input van raadsleden via onder andere Metropoolconferenties, input colleges via het poho en algemene ontwikkelingen zal een ambitiedocument worden opgesteld. Daarmee worden de continuïteit van de regionale samenwerking en de inhoudelijke opgaven beschreven. Het draagt daarmee ook bij aan een goede overdracht voor de periode na de gemeenteraadsverkiezingen van maart 2022.

Omgevingsagenda Zuidoost-Brabant en Omgevingsagenda Brabant-Limburg Als regio Zuidoost-Brabant, beide waterschappen en provincie zijn er gezamenlijke afspraken gemaakt die effect hebben op de fysieke leefomgeving. De voortgang daarvan en regionale afstemming daarop vindt continu plaats, zodat de doelen uit de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) en de omgevingsvisies van provincie en gemeenten op elkaar blijven aansluiten. De omgevingsagenda is een nieuw ruimtelijk, integraal sturingsinstrument.

100515-2231\DRO\HLE\-18

Werkprogramma 2022 Organiseren De voorbereidingen worden getroffen voor het opstellen van het 4e Werkprogramma van het Samenwerkingsakkoord. Dit verloopt volgens planning. Samenwerking 4 grote regionale Gemeenschappelijke Regelingen (GGD, MRE, Omgevingsdienst en Veiligheidsregio) Met de intensivering van de bestaande samenwerking en de brede bestuurlijk inhoudelijke afstemming kunnen we de gemeenten efficiënt en effectief ondersteunen bij de lokale en regionale opgaven. We vinden het belangrijk dat de gemeentebesturen goed aangesloten blijven bij de 4 grote regionale Gemeenschappelijke Regelingen. Daarom hebben we met het oog op de gemeenteraadsverkiezingen op 16 maart 2022 samen nagedacht over het informeren van de nieuwe raadsleden over deze samenwerking en de rol van de afzonderlijke diensten. Technische aanpassing Gemeenschappelijke Regeling 2021 Het Algemeen Bestuur heeft in de vergadering van 30 juni 2021 de technisch gewijzigde Gemeenschappelijke Regeling vrijgegeven voor vaststelling door de 21 deelnemende gemeenten. Dit vraagt om een eensluidend besluit van de colleges én raden. Verzocht is deze gewijzigde regeling uiterlijk 15 november 2021 vast te stellen, zodat deze op 1 januari 2022 in werking kan treden.

In de vergadering van 15 december 2021 zal het Algemeen Bestuur worden voorgesteld het gewijzigde Statuut Overlegorganen vast te stellen en de Raadstafel21 als formeel overlegorgaan in te stellen.

Landgoed Gulbergen De opgave voor Landgoed Gulbergen betreft allereerst de overdracht van de stortplaats aan de Provincie Noord-Brabant. De stortplaats kan pas worden overgedragen als er een door de Provincie goedgekeurd Nazorgplan ligt. Het maken van een Nazorgplan kost tijd. Dat betekent dat er, in samenspraak met de provincie voortdurend wordt gewerkt aan het Nazorgplan. De tweede opgave voor Landgoed Gulbergen betreft de ontwikkeling van dit gebied. Eind 2020 heeft de MRE Eindhoven de totale eigendom verworven van de gronden in Landgoed Gulbergen. Begin 2021 is gestart om samen met de gemeenten Geldrop-Mierlo en Nuenen c.a. de kaders en randvoorwaarden voor de ontwikkeling van het gebied in kaart te brengen. Deze kaders en randvoorwaarden worden vervolgens vertaald in een aantal mogelijk scenario’s voor de nieuwe ontwikkeling van het gebied. De volgende stap is om deze scenario’s voor te leggen aan de betrokken besturen. Vervolgens kunnen deze worden vrijgegeven voor het communicatie- en burgerparticipatietraject. De verwachting is dat dit op zeer korte termijn kan worden opgestart.

100515-2231\DRO\HLE\-19

Financiële realisatie t/m september 2021

Personele kosten De personele kosten laten een nadeel zien van ruim € 16.000. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door de inzet op de Omgevingswet en Omgevingsagenda (verschuiving vanuit het thema Transitie Landelijk gebied).

Programmakosten en baten De programmakosten laten een nadeel zien van ruim € 50.000. Het betreft hier de niet gedekte kosten t.b.v. de organisatie van de Regioquiz op Koningsdag 2021. Zoals toegelicht in het Algemeen Bestuur op 30 juni 2021 wordt hiervoor een bedrag € 50.000 onttrokken aan de algemene reserve van de Metropoolregio Eindhoven. De inwonerbijdrage Regionale opgaven 2021 is volledig in rekening gebracht bij de deelnemende gemeenten.

100515-2231\DRO\HLE\-20

REGIONAAL HISTORISCH CENTRUM EINDHOVEN (RHCe) Resultaten t/m september 2021 Wet- en regelgeving dragen gemeenten de zorg, het beheer en de bewaring van hun archieven op. (Archiefwet 1995, Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG), Auteurswet, wet Hergebruik overheidsinformatie). Een belangrijk deel van de daarmee gemoeide taken hebben de gemeenten in Zuidoost-Brabant (uitgezonderd: Gemert-Bakel) ondergebracht bij het Regionaal Historisch Centrum Eindhoven (RHCe). Ook kan het RHCe op basis van dienstverleningsovereenkomsten taken verrichten voor andere openbaar lichamen in de regio. Het RHCe is een van de dienstonderdelen van concern-organisatie Metropoolregio Eindhoven; het dagelijks bestuur wordt gevormd door een bestuurscommissie. Daarmee is het RHCe een uitvoeringsorganisatie die diensten voor gemeenten, burgers en instellingen verricht. Dan gaat het veelal om het in goede, geordende en toegankelijke staat beheren en beschikbaar stellen van archieven en collecties van overheden en particulieren.

Daarnaast oefent de RHCe-streekarchivaris toezicht uit op het beheer van nog niet overgebrachte archieven van gemeenten en begeleidt deze functionaris de gemeenten bij het overbrengen van te bewaren digitale en analoge archieven naar het e-Depot en de archiefbewaarplaats Ook in het e-Depot of in de archiefbewaarplaats geplaatste particuliere archieven en collecties vallen onder de bepalingen van de Archiefwet, daarmee wordt borging van de bewaring van regionaal erfgoed en cultuurhistorie beoogd. Op basis daarvan beheert het RHCe talrijke historische gegevens van de Brainportregio, en stelt deze gegevens beschikbaar voor de samenleving; de vergaande digitalisering van de RHCe-organisatie maakt het mogelijk actief een breed publiek te bereiken. In mei 2021 heeft de bestuurscommissie van het RHCe het ‘Programma RHCe 2021/2022’ vastgesteld. Dit tweejaarlijkse Programma beschrijft welke diensten het RHCe in de betrokken jaren aan gemeenten aanbiedt en welke diensten het RHCe verleent aan het publiek. Ook is beschreven wat het RHCe betekent voor regionaal erfgoed en cultuurhistorie. De kern van het programma zijn de per deelnemende gemeente beschreven getallen en bedragen van de realisaties en ramingen van diensten en producten. De ramingen zijn door gemeenten opgegeven en overgenomen in overeenstemming met de bestuurlijk overeengekomen begrotingskaders.

Het programma is geplaatst op de website van RHCe: www.rhc-eindhoven.nl, en met behulp van deze link (https://rhc-eindhoven.nl/images/pdf/RHCe_programma2021-2022.pdf) kan het programma ook rechtstreeks worden geraadpleegd, gekopieerd, gedeeld en geprint. Het programma geeft uitleg over de achtergrond van de ondervermelde gegevens. De specificatie van de resultaten tot 1 oktober van het verslagjaar van het RHCe-Programma 2022/2022 treft u elders aan in deze bestuursrapportage. Hierin wordt ingegaan op: -

Overbrenging analoge en digitale informatie; Toezicht; Door RHCe getoetste stukkenlijsten Dienstverlening; Bijeenkomsten; Dienstverelning publiek; Communicatie.

100515-2231\DRO\HLE\-21

Financiële realisatie t/m september 2021

Personele kosten, programmakosten en baten Vanwege het vertrek van een aantal medewerkers (o.a. pensionering, functie elders) gedurende de verslagperiode is er een voordeel op de personele kosten ten opzichte van wat hiervoor is opgenomen in de begroting. Om het vertrek van de medewerkers op te vangen is, vooruitlopend op definitieve invulling van de vacatures, extern personeel ingezet. Het tekort op de programmakosten wordt hierdoor verklaard. De batenkant laat een voordeel zien ruim € 10.000. Het betreft hier een van de gemeente Helmond ontvangen bijdrage in het kader van het fotoproject Jozef van den Broek. De inwonerbijdrage 2021 is volledig in rekening gebracht bij de deelnemende gemeenten.

100515-2231\DRO\HLE\-22

OVERHEAD METROPOOLREGIO EINDHOVEN & RHCe Aangaande de bedrijfsprocessen dient het volgende te worden bereikt: -

efficiënt en effectief regelen van de bedrijfsvoering; flexibiliteit in de organisatie en de uitvoering; borgen van kwaliteit dienstverlening aan gemeenten, burgers en instellingen.

Onder de overheadkosten wordt verstaan: ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Directe loonkosten van directie en ondersteuning, waaronder control, financiën, P&O, ICT en secretariële / administratieve ondersteuning. Indirecte loonkosten, waaronder opleidingsbudget en kosten salarisadministratie. Kosten facilitaire dienstverlening, waaronder huisvesting. Kosten automatisering, waaronder beheer en hosting werkplekomgeving en financieel systeem. Algemene Kosten, waaronder accountantskosten, verzekeringen en belastingen. Bureaukosten, waaronder telefoonkosten en kantoorbenodigdheden.

Financiële realisatie t/m september 2021

Personele kosten, programmakosten en baten Voor beide werkorganisaties lopen de personele en programmakosten in lijn met wat in de begroting is geraamd. De werkorganisatie Metropoolregio Eindhoven behaald een klein voordeel van € 1.300 op de programmabaten, het betreft hier de verkoop van oude laptops aan het personeel. Het RHCe laat aan de batenkant een nadeel zien van ruim € 2.100, de huursom voor de werkplek is naar beneden bijgesteld omdat de betreffende gemeente er minder gebruik van maakt.

100515-2231\DRO\HLE\-23

PARAGRAFEN

METROPOOLREGIO EINDHOVEN

100515-2231\DRO\HLE\-24

Inleiding In dit hoofdstuk wordt ingegaan op een aantal financiële ontwikkelingen welke gedurende de verslagperiode hebben plaatsgevonden. Hiervoor wordt de structuur van de verplichte paragrafen aangehouden.

WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOMANAGEMENT Nota risicomanagement en weerstandsvermogen Metropoolregio Eindhoven Het Algemeen Bestuur heeft op 4 juli 2018 de nota Risicomanagement en weerstandsvermogen Metropoolregio Eindhoven vastgesteld. In de nota is vastgesteld wat de organisatie onder risicomanagement verstaat en welke uitgangspunten hierbij worden gehanteerd. Tevens is bepaald welke risico’s door de Metropoolregio Eindhoven worden gedragen en welke door de deelnemende gemeenten. Als uitwerking van de nota zijn voor de organisatie de risico’s in beeld gebracht, geclassificeerd en financieel inzichtelijk gemaakt. Bij het opstellen van de begroting 2022 en jaarrekening 2020 zijn de risico’s opnieuw beoordeeld. De conclusie hierbij was dat de benodigde weerstandscapaciteit voor beide diensten aanwezig is om de risico’s af te dekken. Coronavirus COVID-19 Op 12 november 2021 zijn door het demissionaire kabinet de maatregelen rondom het Coronavirus en de beperkingen die daarmee samengaan weer aangescherpt. Het devies is weer “werk thuis als het kan en op kantoor als het moet”. Metropoolregio Eindhoven geeft invulling aan deze oproep door weer zoveel mogelijk vanuit thuis te werken en bijeenkomsten digitaal te laten plaatsvinden.

Voor wat betreft de publieksruimte/studiezaal verandert er niets, deze is op afspraak toegankelijk voor bezoekers op dinsdag en donderdag met inachtneming van de 1,5 meter afstand regel en het gebruik van een mondkapje. Fysieke archiefstukken zijn en blijven toegankelijk. Wat financiën betreft wordt de Metropoolregio Eindhoven niet getroffen door het virus aangezien de organisatie middelen ontvangt van de deelnemende gemeenten in de vorm van een inwonerbijdrage. Hierdoor kan de Metropoolregio Eindhoven gedurende deze crisis normaal aan de financiële verplichtingen blijven voldoen. Ook zijn in 2021 alle bestuurlijke besluiten genomen welke wettelijk vereist, waaronder de Begroting 2022 en de jaarrekening 2020. Claim Attero minderlevering brandbaar restafval 2015-januari 2017 Op 29 juni jl. heeft het Hof Den Haag het arbitrale vonnis inzake de minderlevering brandbaar restafval 2015-januari 2017 nietig verklaard. De uitspraak hield tevens in dat Attero de door de Metropoolregio Eindhoven vooruitbetaalde naheffing moest terugbetalen. Dit is inmiddels gebeurd. Attero is tegen de uitspraak van het Hof in cassatie gegaan, wanneer deze procedure start is nog niet bekend. De looptijd van de procedure wordt ingeschat op 1,5 jaar. Wanneer de Hoge Raad het arrest van het Hof in stand laat, is daarmee de vernietigingsprocedure definitief geëindigd.

Als de Hoge Raad zou oordelen dat het Hof het arrest onvoldoende heeft gemotiveerd of een beslissing heeft genomen in strijd met het geldende recht, kan het Hof de opdracht krijgen een nieuwe beslissing te nemen of kan de Hoge Raad deze beslissing zelf nemen. In het laatste geval zal dit financiële gevolgen hebben voor de in de Metropoolregio Eindhoven deelnemende gemeenten omdat de door Metropoolregio Eindhoven terugontvangen naheffing dan weer aan Attero moet worden betaald. De naheffing zal daarna op basis van een nader te bepalen verdeelsleutel worden doorberekend aan de deelnemende gemeenten.

FINANCIERING Treasurybeheer De invoering van schatkistbankieren bepaalt de uitvoering van de Treasury. Tijdelijk overtollige liquide middelen worden verplicht aangehouden bij het Ministerie van Financiën. Binnen de wet schatkistbankieren kunnen onder bepaalde voorwaarden middelen worden uitgeleend aan andere decentrale overheden (het zogenaamde onderling lenen). Van deze mogelijkheid heeft de Metropoolregio Eindhoven in 2021 geen gebruik gemaakt.

100515-2231\DRO\HLE\-25

BEDRIJFSVOERING Metropoolregio Eindhoven De concernorganisatie Metropoolregio Eindhoven is een organisatie met een grote flexibiliteit met betrekking tot de bedrijfsvoering. Er wordt continu gewerkt aan de verdere optimalisering zodat er overeenstemming is tussen taken en schaal, zowel voor de dienst Metropoolregio Eindhoven als voor het RHCe. Zaken welke tot dusver in 2021 zijn opgepakt en gerealiseerd zijn o.a.: ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

In gang zetten formele deelname Bizob; Actualisatie Besluit inkoop- en aanbesteding in samenwerking met Bizob; Aanbesteding nieuw zaaksysteem DI; Actualisatie methodiek indexering inwonerbijdrage gemeenschappelijke regelingen in samenwerking met GGD, ODZOB en Veiligheidsregio; Actualisatie/evaluatie Beleidsnotitie Kaders P&C documenten deel II, waaronder Financiële en controleverordening, Treasurystatuut, Beleidsregels reserves en voorzieningen, notitie Algemene reserve; Voorbereiden notitie Rechtmatigheidsverantwoording in samenwerking met huisaccountant (ingang boekjaar 2022); Voorbereiden aanbestedingsdocument accountantsdiensten 2022-2025 en controleprotocol 2022-2025; Vervanging laptops werkorganisatie MRE (in 2020 niet gerealiseerd vanwege schaarste laptops).