CConstaterende datAssen
Koppel je AI →
Document · PDF

2. Structuurvisie Havenkwartier definitief mei 2024

Raadsvergadering 23 mei 2024, gemeente AssenBij agendapunt: Havenkwartier18.881 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

Structuurvisie Havenkwartier

definitieve versie mei 2024

Voorwoord

Beschermd wonen project Funenpark Amsterdam

2

Assens nieuwe Havenkwartier Al meer dan 20 jaar wordt er in Assen gepraat over de herontwikkeling van het Havenkwartier. Een locatie die alleen al vanwege de unieke ligging tussen de binnenstad en het buitengebied, op loopafstand van het station, zeer de moeite waard is. De potentie van dit gebied als stoere, moderne woonomgeving met een eigen Assens karakter is niet zo moeilijk voor te stellen. Maar hoe realiseer je dat dan?

In 2012 werd een masterplan Havenkwartier

Daarnaast zal er in deze nu nog stenige

vastgesteld en ook stemde de gemeente

omgeving veel aandacht zijn voor groen met

toen in met de uitwerking van de eerste fase.

wateropvang, zullen ook de plekken zijn waar

Maar een paar jaar later moest dit vanwege

bewoners elkaar ontmoeten. De inrichting

de omvangrijke bezuinigingen in de ijskast

van de wijk draagt bij aan de sfeer waarin

worden gezet.

bewoners met elkaar de wijk vormen, elkaar kennen en naar elkaar omzien, ongeacht

In de omgevingsvisie en de woonvisie Assen,

leeftijd of achtergrond. De Havenkade zelf

die in de afgelopen jaren zijn vastgesteld,

wordt een stoere parkkade, waar ruimte is

kwam de behoefte aan de ontwikkeling van

voor ontspanning en recreatie. En precies op

het Havenkwartier als nieuwe en duurzame

deze plek begint natuurlijk de doorfietsroute

woonwijk duidelijk naar voren. Zowel bij

Assen-Groningen. Of, beter gezegd, hier komt

onze huidige inwoners, maar ook bij nieuwe

deze route Assen binnen.

bewoners van de stad, is de vraag naar betaalbare woningen in een prettige omgeving

Deze structuurvisie is geen blauwdruk

onverminderd groot. Hoe het Havenkwartier

voor hoe de wijk er precies uit gaat zien.

daaraan een belangrijke bijdrage kan leveren,

Maar het geeft wel een beeld over type

is beschreven in deze structuurvisie.

woningen, groen, ruimte voor ontmoeting en ontspanning, mobiliteit, energie en

Naast het behoud van het stoere karakter

inclusiviteit. Een beeld dat we graag samen

van het gebied, met de voormalige graansilo

met de stad, met de gemeenteraad, met de

als onbetwiste blikvanger, is ‘ontspannen

huidige gebruikers en natuurlijk ook met

stedelijkheid’ voor de gemeente een belangrijk

de toekomstige bewoners verder willen

uitgangspunt. De toekomstige bewoners

uitwerken.

van de woningen en appartementen in dit gebied hebben de binnenstad met al zijn

Het is tijd om aan de slag te gaan!

voorzieningen en het station op loopafstand. Via een ongelijkvloerse spoorwegkruising

Cor Staal

zullen ook de voorzieningen in het

Wethouder wonen

naastgelegen Assen Oost binnen bereik van het Havenkwartier liggen. En aan de noordkant grenst het direct aan het Nationaal Park Drentsche Aa, het best bewaarde beeken esdorpenlandschap van West-Europa.

structuurvisie Havenkwartier

3

Inhoudsopgave

4

Voorwoord

03

Inhoudsopgave

05

Ambitiekaart

06

1.

Aanleiding en opgave

08

2.

Visie, ambitie en hoofdstructuur

18

2.1

Havenkwartier, groene wijk

20

2.2

Havenkwartier, verbonden wijk

26

2.3

Havenkwartier, dynamische wijk

34

2.4

Drie ontwikkelvelden

38

3

Ambitiekaart met spelregels

42

4.

Aanpak en kostenverhaal

50

5.

Participatie, inspraak en vervolg

56

Bijlagen

60

structuurvisie Havenkwartier

5

Ambitiekaart Havenkwartier

6

Legenda doorsteek positie ligt vast doorsteek positie n.t.b. ontsluiting structuur auto Indicatieve fietsroute twee richtingen indicatie oversteek spoor positie mogelijke oversteek langzaamverkeer Veemarktterrein Positie mogelijke oversteek langzaamverkeer C.T. Storkweg 7 steeg met toegang tot hof positie n.t.b. collectieve binnenhoven maat en ligging n.t.b. spelen <4 jaar centrale binnenhof maat en ligging n.t.b. spelen 4-10 jaar hof achter silo special n.t.b. hoogteaccent (max hoogte 32m) karakteristieke bebouwing behouden rooilijn vast + oriëntatie uiterste rooilijn, bijzondere oplossing hoek rooilijn nader te bepalen bouwveld I bouwveld II bouwveld III zoekgebied werken/ voorzieningen gebouwd parkeren

structuurvisie Havenkwartier

7

1. Aanleiding en opgave

Waterfront Park (bron@Gillespies)

8

Aanleiding In deze structuurvisie schetsen we een beeld van de gewenste toekomstige inrichting van het Havenkwartier. Nu nog een bedrijventerrein, maar straks een plek waar je te midden van het groen kunt wonen, werken, spelen en elkaar kunt ontmoeten. We beschrijven de opgave, kansen en ambities en we formuleren een aantal spelregels voor de transformatie. Dit hebben we vertaald in een ambitiekaart met bijhorende legenda. Hiermee geven we duidelijkheid aan de huidige en toekomstige gebruikers van het Havenkwartier en aan de ontwikkelende partijen. In mei tot en met juli 2023 zijn we hierover in gesprek gegaan met verschillende partijen in de stad. De ontwerp structuurvisie heeft acht weken ter inzage gelegen. De opbrengst hebben we verwerkt in deze structuurvisie. Samen maken we Assen nog mooier.

Assen, stad van kwaliteiten

In het centrum vestigen zich grote

Assen is een stad met een geheel

voorzieningen komen mee. Assen krijgt

eigen karakter en identiteit. Onze

de bijpassende infrastructuur, zoals de

provinciehoofdstad is ontspannen en

aanleg van de A28. Bovenlokale functies

gemoedelijk, maar tegelijk ook dynamisch

komen naar onze provinciehoofdstad,

met alle voorzieningen van een moderne,

zoals het gerechtshof, de rechtbank, de

middelgrote stad. Assen heeft voor haar eigen

belastingdienst en een schouwburg. Ook in

bewoners en voor de regio veel te bieden met

het basis- en middelbaar onderwijs wordt flink

grote publiekstrekkers, zoals De Nieuwe Kolk,

geïnvesteerd. En er ontwikkelen zich de eerste

het Drents museum en het TT-circuit, en een

bedrijventerreinen, zoals het Havenkwartier.

winkelketens en alle denkbare regionale

aantrekkelijk winkelaanbod met volop groene plekken midden in de stad. Assen is in 2023

Aan het begin van de eenentwintigste eeuw

niet voor niets uitgeroepen tot de groenste

behoorde Assen tot de snelst groeiende

stad van Nederland.

kernen van Noord-Nederland. Ook de komende jaren is er behoefte aan extra

Assen is groen, dynamisch en verbonden.

woningen. Maar de doelgroep verandert wel.

Op basis van deze kernkwaliteiten bouwen

Naast een groei van het aantal inwoners,

we verder aan Assen. We zetten ons in voor

wordt de omvang van huishoudens kleiner

een groene en bruisende stad met ruimte

en groeit het aandeel alleenstaanden. Dit

voor iedereen om te wonen, te werken en te

betekent dat er, naast de behoefte aan

ontmoeten, zonder dat het te groot, te druk of

gezinswoningen, ook andere type woningen

te veel wordt. Dit doen we onder andere met

nodig zijn om aan de veranderende

de transformatie van het Havenkwartier.

woonvraag te blijven voldoen.

Groei van de stad Vanaf de stichting van het nonnenklooster Maria in Campis in de dertiende eeuw, is Assen door de eeuwen heen geleidelijk gegroeid. Langs twee hoofdassen, de Hoofdlaan en de Drentse Hoofdvaart, breidt de stad zich in de twintigste eeuw uit met nieuwe woonwijken. Belangrijk is de komst van het station en de spoorverbinding met Zwolle en Groningen.

structuurvisie Havenkwartier

9

10

1800

1900

1950

1970

1990

2020

Vraag naar extra woningen

nieuwbouw en transformatie van leegstaande

In 1952 wijst de gemeente hiervoor het

In de woonvisie van Assen is aangegeven dat

gebouwen voor wonen en werken. Daarnaast

huidige Havenkwartier aan, mede omdat het

er tot 2030 ongeveer 3.000 extra woningen

beschrijft het de wens om de verschillende

gunstig ligt tussen het Noord-Willemskanaal

nodig zijn om aan de toegenomen en

wijken van de stad beter met elkaar én met

en het spoor. Hiervoor wordt een speciale

veranderende vraag te kunnen voldoen.

het aangrenzend landschap te verbinden. De

aftakking van het spoor en een zwaaikom

Er is met name behoefte aan betaalbare

structuurvisie Havenkwartier geeft een nadere

in het kanaal gemaakt. Langs de kade komt

(sociale) huur- en koopwoningen. Daarnaast

uitwerking van de transformatie van specifiek

een laad- en loswal. De huidige bedrijven die

staat Assen in een aantal wijken voor een

het bedrijventerrein.

nu nog in het Havenkwartier gevestigd zijn,

herstructureringsopgave waar ook woningen

hebben geen directe (ver)binding meer met

worden gesloopt. Dit betekent dat er de

Ontstaan Havenkwartier

komende jaren in totaal ongeveer 4.000

Het bedrijventerrein Havenkwartier is na de

gebruik, zijn de hoge en lage silo nog steeds

nieuwe woningen moeten worden gebouwd

Tweede Wereldoorlog ontstaan. Assen wilde

cultuur-historische iconen van die tijd.

om aan de vraag te kunnen voldoen. De

in die tijd de werkgelegenheid vergroten door

urgentie is dus groot.

onder andere industrie aan te trekken.

het water. Hoewel al een tijd niet meer in

Kansen op sleetse plekken Maar waar bouwen we die woningen dan? In de Asser omgevingsvisie en de woonvisie staat dat kansen moeten worden benut om extra woningen toe te voegen op zogenaamde ‘sleetse plekken’ in de stad. Zo maken we niet alleen deze verouderde plekken mooier, maar maken we ook de stad als geheel beter. Deze plekken liggen vaak dicht bij bestaande voorzieningen en het openbaar vervoer. Hiermee maken we optimaal gebruik van de aanwezige voorzieningen en dragen we bij aan de levensvatbaarheid ervan. Bijkomend voordeel is dat we geen groene gebieden rond de stad afsnoepen.

Het nog onbebouwde terrein op een luchtfoto uit 1951

Stadskwartier Assen In Assen spelen, naast de behoefte aan meer woningen, ook andere opgaven. We moeten aan de slag met de transformatie van leegstaande gebouwen in het centrum om de binnenstad aantrekkelijker te maken. Daarnaast willen we de stad klimaatbestendiger maken door deze nog groener te maken. En we willen aan de slag met de energietransitie. Deze opgaves pakken we samen met de woningbouwopgave op, we maken werk met werk. We hebben dit uitgewerkt in de visie Stadskwartier Assen (voorheen Assen Centraal). Deze visie beslaat een deel van de noordelijke binnenstad, de Stadsboulevard en het bedrijventerrein

Tekening van de de spoorlijn over het Havenkwartier. Bron: Drents Archief

Havenkwartier. De visie beschrijft de gewenste

structuurvisie Havenkwartier 11

Detail van de havenkade. Bron: Drents Archief

Het Havenkwartier in 1968. Bron: Drents Archief

12

Havenkwartier in aanbouw jaren ‘50

structuurvisie Havenkwartier 13

Het plangebied

gesaneerd moeten worden.

heeft de gemeenteraad het Masterplan

Het Havenkwartier wordt aan de noordkant

Het gebied is op dit moment door de vele

Havenkwartier vastgesteld. Door onder andere

begrensd door het Havenkanaal, aan de

verharding kwetsbaar als het gaat om

de financiële crisis en een meer afwachtende

westkant door de Industrieweg en aan de

hittestress en wateroverlast. In de realisatie

houding van de gemeente is dit plan niet

zuidoostkant door de spoorlijn Groningen-

van de nieuwe wijk moet ook hier rekening

tot uitvoering gekomen. In de tussentijd is

Assen. De Industrieweg heeft de functie als

mee worden gehouden.

steeds meer eigendom aangekocht door

oostelijke rondweg en is ook bedoeld voor

Uit de voorlopige beoordeling m.e.r. blijkt

de gemeente en (project) ontwikkelaars en

zwaar verkeer. Daardoor vormt deze weg

dat het plan geen negatieve gevolgen heeft

is er beperkt geïnvesteerd in de gebouwen

een barrière tussen het Havenkwartier en

voor stikstofgevoelige natuurgebieden in

en de openbare ruimte. Hierdoor gaat de

het centrum. Daarnaast is het spoor een

de omgeving. Op het moment van het

kwaliteit van dit gebied zienderogen achteruit.

barrière voor de verbinding met Assen-Oost

vaststellen van het omgevingsplan voor het

De noodzaak om te komen tot een snelle

en het Drentsche Aa-gebied. Dit is nog

Havenkwartier zullen deze berekeningen

ontwikkeling wordt daardoor nog eens extra

altijd een prachtig bewaard en kleinschalig

opnieuw moeten worden uitgevoerd op basis

vergroot.

beekdallandschap, dat vrijwel niet is aangetast

van de nieuwste inzichten.

door kanalisatie en ruilverkaveling. Door de uitbreidingen met nieuwe

Ambitie

wijken rondom de kern van Assen, is het

Maar juist deze plek tegen de binnenstad

gesteld om de transformatie van leegstaande

Havenkwartier steeds meer onderdeel van

aan, naast het water en op loopafstand van

gebouwen en woningbouw te versnellen. De

de binnenstad geworden. Het Havenkwartier

voorzieningen en het openbaar vervoer, is

gemeente Assen heeft inmiddels middelen

heeft als bedrijventerrein zijn beste tijd

uitermate geschikt voor het realiseren van een

ontvangen uit de Woningbouwimpuls

gehad. De huidige functie met bijkomende

nieuwe wijk in een groene en aantrekkelijke

(WBI) en het provinciale Regiostedenfonds.

verkeersstromen met zwaar verkeer passen

openbare ruimte. Het stoere en industriële

We zien steeds meer aandacht voor

inmiddels niet meer op deze plek midden in

karakter door de kade en de aanwezigheid

toekomstbestendige, duurzame en

de stad.

van de bijzondere graansilo’s biedt unieke

klimaatadaptieve wijken. We gaan er daarom

kansen voor een levendig, ontspannen en

vanuit dat we in de toekomst in aanmerking

Beperkingen

woningen zijn er subsidies beschikbaar

tegelijk ook stedelijk woonmilieu. En we

zullen komen voor meer subsidies om de

Op dit moment kent het Havenkwartier

verbinden deze nieuwe wijk met de rest

plannen voor het Havenkwartier met zoveel

nog een aantal hindercontouren, met name

van de stad en het Drentse landschap. We

mogelijk kwaliteit te kunnen realiseren.

op het gebied van activiteit (bedrijven),

voegen een nieuw en eigen stukje stad toe

geluid (wegen en spoor) en geur

waardoor Assen nog aantrekkelijker wordt

Vervolg op investeringen

(rioolwaterzuiveringsinstallatie (RWZI)).

voor een brede doelgroep. Hiervoor willen

De gemeente heeft de afgelopen jaren fors

Deze worden in de bijlage kort toegelicht.

we minimaal 650 woningen realiseren,

geïnvesteerd in de infrastructuur in de

Uit de voorlopige uitkomsten van de milieu

bestaande uit voornamelijk betaalbare

omgeving van het Havenkwartier. Zo is het

effect rapportage (m.e.r.) blijkt dat met name

huur- en koopwoningen met voorzieningen

Kanaal doorvaarbaar gemaakt door de aanleg

geluid een aspect is waar in het ontwerp van

voor werken, ontmoeten, verblijf, groen en

van sluizen (Blauwe As). Daarnaast zijn er

de openbare ruimte, de infrastructuur en in

bijpassende infrastructuur. Dit aantal volgt

extra bruggen gebouwd. Het waterpeil van het

de gebouwen rekening mee moet worden

uit de woonvisie. Dit aantal sluit aan bij de

Havenkanaal is hierdoor net onder de kade

gehouden om een gezonde leefomgeving

hudige vraag. Vanuit de maat en schaal van

komen te liggen. Dit vormt een interessante

te realiseren. We laten nader onderzoek

het Havenkwartier is het mogelijk om het

en kwalitatieve basis voor het realiseren van

uitvoeren om de benodigde maatregelen in

aantal woningen te verhogen, mits hier op het

een unieke en meer stedelijke verblijfsplek

beeld te brengen.

niveau van de stad behoefte aan is, dit past bij

en een bijzonder woonmilieu. Daarnaast

De bezinkingsbassins van het RWZI worden

de kwalitatieve en stedenbouwkundige eisen

zijn er investeringen gedaan in de Florijnas,

afgedicht, waardoor de kans op geuroverlast

en eventuele milieu-effecten beheersbaar

zoals de inrichting van de Industrieweg als

sterk wordt verkleind. Hierover zijn afspraken

blijven.

laan. En op het Veemarktterrein zijn nieuwe

gemaakt met het Waterschap Hunze en AA’s.

14

Vanwege de urgente behoefte aan extra

Daarnaast verwachten we, als gevolg van

Versnelling woningbouw

de huidige functie, op een aantal plekken

De plannen voor de transformatie van het

bodemverontreiniging. Hier zal de grond

Havenkwartier zijn niet nieuw. Al in 2012

woningen gebouwd. Met de ontwikkeling van het Havenkwartier geven we hier een logisch vervolg aan.

Plangebied Havenkwartier in een bredere context

Plangebied Havenkwartier ingezoomd (Google)

structuurvisie Havenkwartier 15

Deze structuurvisie De transformatie van het Havenkwartier is een

Kostenverhaal

grote uitdaging, maar vooral ook een grote

De gemeente Assen is bereid om te

Leeswijzer

kans voor de bouw van extra woningen op een

investeren in het nieuwe Havenkwartier, maar

In dit hoofdstuk hebben we kort de

unieke plek. We willen nu doorpakken. Een

verwacht ook een belangrijke bijdrage van

aanleiding, het plangebied en het doel van

belangrijke stap daarin is deze structuurvisie.

de ontwikkelden partijen. De gemeente is bij

de structuurvisie voor het Havenkwartier

Hierin benoemen we de belangrijkste ambities

gebiedsontwikkelingen zoals deze wettelijk

geschetst. In hoofdstuk 2 geven we een

uitgangspunten en een aantal spelregels voor

verplicht de kosten voor de inrichting van

toelichting op onze visie en de belangrijkste

de gewenste transformatie. De uitvoering

de openbare ruimte en de gemeentelijke

ambities en kaders voor de gefaseerde

van deze visie zal langere tijd vergen. Het

plankosten (zover als mogelijk) te verhalen

ontwikkeling van het Havenkwartier.

gebied wordt de komende jaren gefaseerd

op private initiatiefnemers. Dit noemen

We geven een beschrijving van de

ontwikkeld. Deze gefaseerde aanpak is mede

we kostenverhaal en dit was vastgelegd

ruimtelijke hoofdopzet, de belangrijkste

afhankelijk van de nog te doorlopen juridische

in de Wet ruimtelijke ordening (Wro). In

beleidsuitgangspunten voor de transformatie

en planologische stappen, investeringen

de Omgevingswet (Ow) zal kostenverhaal

van het Havenkwartier in een groene wijk, een

vanuit de gemeente, de markt, individuele

(vrijwel) ongewijzigd van kracht blijven. In

dynamische wijk en een verbonden wijk. Dit

ontwikkelingen en de kansen die zich in de tijd

hoofdstuk 4 gaan we verder op dit aspect in.

vertalen we in hoofdstuk 3 in een ambitiekaart

voordoen. We willen dit zorgvuldig oppakken. We zijn ervan doordrongen dat wat we nu

Toekomstige ontwikkeling

doen voor de komende decennia bepaalt

In deze structuurvisie beperken we ons

kostenverhaal. Hierin geven we aan welke

hoe het oostelijk deel van de binnenstad er

eerst tot de ontwikkeling van het plangebied

kosten de gemeente Assen verwacht te maken

uit gaat zien. We voelen dit als een grote

zoals op de vorige pagina aangegeven. Een

voor de ontwikkeling van het Havenkwartier

verantwoordelijkheid richting toekomstige

toekomstige doorontwikkeling in de gebieden

en hoe we deze (deels) zullen verhalen op de

generaties.

ten oosten en ten noorden van het huidige

initiatiefnemers. In hoofdstuk 5 beschrijven

Hoofdstuk 4 gaat in op het onderdeel

plangebied ligt voor de hand.

we de hoe we stakeholders hebben betrokken

Deze structuurvisie geeft de gemeente

De verkleuring van het stadsbedrijventerrein

bij het opstellen van deze structuurvisie.

Assen, vanuit haar maatschappelijke

ten noorden van het Havenkanaal naar een

verantwoordelijkheid, de mogelijkheid om

werk-woongebied is een ambitie voor de

Tenslotte zijn in de bijlage de samenvatting

regie te houden op de totale ontwikkeling. We

langere termijn. Om dit mogelijk te maken,

van de belangrijkste beleidsuitgangspunten,

schetsen een gewenst eindbeeld, maar zijn

moet er een oplossing worden gevonden

de hindercontouren en richtlijnen voor

niet blind voor nieuwe kansen en uitdagingen.

voor de waterzuivering (RWZI) en moeten

omgaan met water en wateropvang

Het is dus geen blauwdruk. De wereld om ons

de grootschalige logistieke bedrijven die hier

opgenomen.

heen verandert voortdurend en daar willen

nu gevestigd zijn verhuizen vanwege hun

we op in kunnen blijven spelen, maar wel

hindercontouren. Een verbinding ter hoogte

zonder het eindbeeld uit het oog te verliezen.

van de sluis voor langzaam verkeer en een

Met deze structuurvisie hopen we, naast

langzaam verkeersverbinding naar de wijk

het vastleggen van een aantal ambities en

Marsdijk zijn onderzoeksopgaven die we

spelregels, vooral inspiratie en richting te

in deze eventuele doorontwikkeling zullen

geven aan de ontwikkelende partijen.

uitwerken.

Beeldkwaliteitsplan

Een mogelijke transformatie van het direct

In deze structuurvisie wordt de hoofdstructuur

ten oosten van het Havenkwartier gelegen

van de gewenste ontwikkeling vastgelegd. De

bedrijventerrein betekent een extra

gewenste beeldkwaliteit en materialisering van

kwaliteitsimpuls aan de wijk. We houden

de bebouwing en de (openbare) buitenruimte

de mogelijkheid daarom open om hier op

en de daarbij horende toetsingscriteria

kortere termijn al kavels te ontwikkelen, vooral

leggen we aanvullend vast in een nog op te

als dit de mogelijkheden en kwaliteit in het

stellen beeldkwaliteitsplan en inrichtingsplan

Havenkwartier vergroot.

openbare ruimte

16

met bijhorende legenda en spelregels.

Verbeelding binnenhof (Urhahn)

structuurvisie Havenkwartier 17

2. Visie, ambitie en hoofdstructuur

Verbeelding omgevingsvisie gemeente Assen 2021

18

Inleiding Met de transformatie geven we stapsgewijs een nieuwe functie en identiteit aan het Havenkwartier. Van bedrijventerrein naar stoere en groene wijk met ruimte voor wonen, werken en verblijf. De basis hiervoor is vastgelegd in de samen met bewoners en ondernemers opgestelde Asser omgevings- en woonvisie en ander beleid. In dit hoofdstuk vertalen we dit naar uitgangspunten en kansen voor het Havenkwartier. Dit vatten we samen in een ambitiekaart met een beschrijvende legenda en een aantal spelregels.

Beleidskaders

en het duurzamer en klimaatbestendiger

De afgelopen jaren zijn er verschillende visies

maken van de leefomgeving voor zowel mens

en stimuleringsmaatregelen vastgesteld

als dier. Daarbij is ook het versterken van de

om te zorgen voor toekomstbestendige,

fysieke en groene verbinding tussen wijken

duurzame en kwalitatieve nieuwe wijken.

onderling en tussen de stad en het Drentse

Daarnaast wordt op Europees niveau gewerkt

landschap van belang. In de bijlage hebben

aan bijvoorbeeld de New European Bauhaus,

we een samenvatting opgenomen van de

een stimuleringsmaatregel gericht op een

meest relevante visies. Aanvullend werkt

duurzame, culturele en inclusieve toekomst

de gemeente aan aanvullend beleid voor

voor de inwoners van Europa. Op landelijk

onder andere klimaatadaptatie, mobilliteit,

niveau is de Nationale Omgevingsvisie

parkeren, energietransitie en natuurinclusief

(NOVI) vastgesteld. Op regionaal niveau

bouwen. De visies zijn, voor zover deze zijn

hebben we samen met onze partners in de

vastgesteld, zoveel mogelijk vertaald in deze

regio Groningen-Assen een verstedelijkings-

structuurvisie. Eventuele gevolgen van nog

strategie opgesteld en de provincie Drenthe

vast te stellen beleid nemen we, voor zover

heeft een omgevingsvisie vastgesteld.

mogelijk en relevant, mee in het vervolgtraject.

De gemeente Assen heeft een toekomstbeeld van Assen voor 2040 geschetst in de

Ontspannen stedelijkheid

omgevingsvisie ‘Assen nog mooier’. Tenslotte

Het Havenkwartier wordt ontwikkeld volgens

is in de woonvisie de actuele en toekomstige

de kernkwaliteiten groen, verbonden en

woningvraag in Assen inzichtelijk gemaakt.

dynamisch. Daarbij hoort een tempo en

Daarnaast houden we zoveel mogelijk

dichtheid passend bij Assen, zonder dat

rekening met ander vastgesteld gemeentelijk

het te veel of te druk wordt. We noemen dit

beleid zoals de groenvisie, mobiliteitsvisie,

ontspannen stedelijkheid. In de volgende

ruimtelijke economische visie en de visie

paragrafen beschrijven we per kernkwaliteit

detailhandelstructuur.

hoe we dit vertalen naar het Havenkwartier.

Er is een duidelijke rode draad in deze kaders. Op korte termijn is er vraag naar meer woningen. Hiervoor is een versnelling nodig, maar ook een zorgvuldige en toekomstbestendige ontwikkeling is van belang, Woningen worden bij voorkeur in bestaand gebied gebouwd (inbreiding), waardoor de nieuwe bewoners zoveel mogelijk gebruik gaan maken van al gerealiseerde voorzieningen. Nieuwbouw op deze plekken moet bijdragen aan een

Groene binnentuin (Kanaal Wijnegem)

kwaliteitsverbetering van de stad als geheel,

structuurvisie Havenkwartier

19

2.1 Havenkwartier, groene wijk

Groen is één van de pijlers van de omgevingsvisie van Assen. Ook in het bestuursakkoord Dichtbij & Daadkrachtig (20222026) is vastgelegd dat groen onmisbaar is voor een gezonde stad en daarom het vertrekpunt moet zijn bij ruimtelijke ontwikkelingen. Groen en natuur bepalen de identiteit van Assen. We zetten daarom in op het verbeteren, verbinden en vergroten van groen en biodiversiteit. In Assen moet de groene ervaring beginnen zodra je de deur uitstapt, zo ook in het Havenkwartier. Hier word je straks omringd door groen.

Groen en gezond

Klimaatadaptief

Voldoende kwalitatief groen is een voorwaarde

Ook in Assen ervaren we de gevolgen van

voor een goed leefklimaat voor zowel mens

klimaatverandering steeds meer en vaker.

als dier. Groen levert een positieve bijdrage

Zomers worden warmer, er komen vaker

aan de klimaatbestendigheid, natuurwaarde,

extreme regenbuien voor naast langere

gezondheid, luchtkwaliteit, recreatie,

periodes van droogte. Hier moeten we in de

esthetische en cultuurhistorische en ook

inrichting van het Havenkwartier rekening

economische waarde. Het RIVM omschrijft

mee houden.

een gezonde leefomgeving als een ruimtelijke

Het Havenkwartier is nu nog een grotendeels

en sociale leefomgeving die prettig is en

verharde plek met weinig groen waar

gezond gedrag stimuleert (www.rivm.nl/

een grote kans is op hittestress. Door de

gezonde-leefomgeving). Concreet betekent dit

vele bestrating en asfalt kan het water

dat het toekomstige Havenkwartier:

niet infiltreren in de bodem, waardoor er

•

schoon en veilig is;

een grotere kans is op wateroverlast. Op

•

uitnodigt tot bewegen, spelen, sporten

de kaarten op de volgende pagina wordt

en ontmoeten;

aangegeven waar sprake is van hittetress en

goed is ingericht voor fietsen en

waar water bij een hevige regenbui naartoe

wandelen en het gebruik van openbaar

loopt en eventueel kan leiden tot wateroverlast

vervoer stimuleert;

en schade. In bijlage 4 is een memo

rekening houdt met de behoeften

opgenomen met een uitgebreide beschrijving

van de (toekomstige) bewoners

van de huidige situatie voor mogelijke

en specifieke bevolkingsgroepen

wateroverlast en hittestress en er worden een

zoals kinderen, ouderen, chronisch

aantal oplossingsrichtingen geschetst.

•

•

zieken, gehandicapten en lagere • • •

•

inkomensgroepen;

Hittestress heeft een negatief effect op de

een goede milieukwaliteit kent (geluid,

gezondheid van mensen, planten en dieren.

lucht, bodem, externe veiligheid);

Vooral ouderen, kinderen en zieken zijn extra

voldoende ruimte en aandacht geeft aan

kwetsbaar voor de gevolgen van hittestress.

groen, natuur en water;

Maar ook de economie leidt hieronder omdat

beschikt over voldoende aanbod van

deze plekken minder aantrekkelijk zijn.

gezonde en duurzame woningen voor

Om hittestress en wateroverlast in het nieuwe

diverse doelgroepen;

Havenkwartier zoveel mogelijk te voorkomen,

aantrekkelijke en gevarieerde openbare

moet hier in de inrichting van zowel de

ruimte en voorzieningen aanbiedt.

gebouwde omgeving als de openbare ruimte rekening mee worden gehouden. Hierbij

20

Om dit te bereiken stellen we eisen aan

maken bij voorkeur gebruik van natuurlijke

onder andere de inrichting van de wijk, de

groen-blauwe oplossingen. Regenwater wordt

gebouwde omgeving, de openbare ruimte,

afgekoppeld van de gebouwen en opgevangen

de waterkwaliteit, de manier waarop we ons

in openbaar gebied en tuinen. In het maaiveld

verplaatsen, en de manier waarop we omgaan

wordt er rekening mee gehouden dat water

met niet-hernieuwbare grondstoffen.

niet de gebouwen in kan lopen

WOLK kaart waterstromen huidige situatie

Hittestress kaart huidige situatie

Maar ook de gebouwde omgeving moet

Verbeteren van groen

het gewenste assortiment nog in beeld

een bijdrage leveren. Daken en gevels

De kwaliteit van het groen wordt bepaald

brengen. Voor het beheer gaan we uit van het

worden zoveel mogelijk benut om warmte

door beheer, inrichting en ambitie, die ook

niveau van de binnenstad.

buiten te houden, biodiversiteit te vergroten

qua kosten aan elkaar zijn gekoppeld. In het

(natuurinclusief bouwen) en/of energie op te

Havenkwartier kiezen we zoveel mogelijk

Verbinden van het groen

wekken door middel van zonnepanelen. Geen

voor inheemse, streekeigen en kruidenrijke

Op de belangrijkste wandelroutes in de wijk

dak blijft onbenut. Bij het plaatsen van de

vegetatie die een ecologische meerwaarde

zijn voldoende schaduw- en rustplekken. De

hoge bomen wordt zoveel mogelijk rekening

heeft en actief bijdraagt aan de biodiversiteit.

doorfietsroute tussen Assen en Groningen

gehouden met de potentie van eventuele

De groene inrichting krijgt op een aantal

zorgt voor een aantrekkelijke verbinding

zonnepanelen op de daken.

plekken een dubbele functie. Naast plek

tussen de stad en het Drentse Aa gebied.

om te spelen, is het ook plek voor tijdelijke

Dit willen we nog verder versterken met de

Groenvisie Assen

waterbuffering bij piekbuiten zoals de

ontwikkeling van het Havenkwartier. Bewoners

In Assen wordt de 3-30-300 regel als

speelwadi’s in de wijk Lariks. Water wordt zo

kunnen straks via een groene straat naar

streefwaarde toegepast. Dit betekent:

lang mogelijk vastgehouden in het gebied

het landelijk gebied lopen of fietsen. Hierbij

•

3 bomen in het zicht van elke bewoner.

en daarna in de bodem geïnfiltreerd om

kan ook gebruik worden gemaakt van de te

•

30 procent bladerdak in elke wijk.

wateroverlast en verdroging van de natuur

realiseren aantrekkelijke en sociaal veilige

•

300 meter van het dichtstbijzijnde park

tegen te gaan (sponswerking). In de zomer

ongelijkvloerse spoorwegkruising.

of groengebied.

bieden deze plekken verkoeling.

Langs de Havenkade brengen we meer

Groenstructuren moeten worden versterkt,

Bomen zijn van belang omdat ze CO2/fijnstof

groen aan, net als in de binnenhoven. Deze

net als groene verbindingen tussen het

afvangen. Hierdoor wordt de luchtkwaliteit

worden via groene straten verbonden met

buitengebied, de wijken en de binnenstad.

verbetert. Bij de aanleg moet voldoende

de hoofdstructuur. We onderzoeken of we

Ingrepen in de stad moeten klimaatadaptief

aandacht zijn voor de groeiplaatsen, zodat

de berm langs het spoor kunnen voorzien

zijn. Plekken waar de temperatuur in een

het groen tot volledige wasdom kan komen

van bijvoorbeeld een meer bij-vriendelijke

warmere periode extra stijgt, moeten worden

en oud kan worden. We kiezen daarom voor

beplanting.

vergroend. Conform de groenvisie zetten

soorten die goed gedijen op de specifieke

we in het Havenkwartier in op de drie V’s,

plek, rekening houdend met de specifieke

namelijk Verbeteren van het groen, Verbinden

bodem. Hierdoor is er minder intensief

van het groen en Vergroten van het groen.

onderhoud nodig. De gemeente Assen gaat

structuurvisie Havenkwartier

21

Vergroten van groen

andere dieren. Nieuwe woningen worden

Mooi uitgegroeide bomen en struiken moeten

voorzien van nestmogelijkheden voor dieren

zoveel mogelijk in de bouwplannen worden

die op of in gebouwen verblijven en nestelen.

ingepast. In het Havenkwartier voegen we veel groen toe. Dit zorgt naast verkoeling en meer

Assen werkt daarnaast aan het vastleggen

biodiversiteit vooral ook plekken op waar

van een Gemeentelijke Ecologische Structuur

mensen elkaar kunnen ontmoeten. Dit is ook

(GES) om het te versterken groene netwerk

voor de toekomst van belang. De komende

ook in de toekomst veilig te stellen. Hierin

jaren komen er meer alleenstaanden. Om

worden ook de Asser icoonsoorten vastgelegd.

vereenzaming en sociaal isolement tegen te gaan, worden plekken waar men even

Levendig groen

een praatje kan maken steeds belangrijker.

De gebouwen en met name de woningen in

Daarnaast voelen bewoners zich ook meer

het Havenkwartier, krijgen zoveel mogelijk een

betrokken en eigenaar van hun omgeving als

dubbele oriëntatie, namelijk naar de straat en

deze groen en aantrekkelijk is.

de naar de binnenhoven. Om ontmoeting en

Natuurinclusief

levendigheid op deze plekken te stimuleren, richten de aangrenzende woningen zich

Daarnaast werkt de gemeente aan Assense

met de leefruimte zoveel mogelijk naar de

bouwregels voor natuurinclusief bouwen en

binnenhoven. Appartementen krijgen hiermee

inrichten. Hierin worden eisen opgenomen

de kwaliteit van grondgebonden woningen.

waaraan nieuwe ontwikkelingen worden getoetst en beoordeeld. Het uitgangspunt is

De inrichting van de stad moet uitnodigen tot

natuurinclusief, tenzij.

beweging en onderling contact kan worden

De kades langs het Havenkanaal worden

aangemoedigd en versterkt.

nu gebruikt als rustplaats voor watervogels zoals scholeksters en meeuwen. Groene kades zorgen niet alleen voor een kleurrijke en natuurlijke aanblik, maar zijn ook rust- en voedselplekken voor vogels, vissen en vele

Uit Omgevingsvisie’ Assen nog mooier’

22

Uitgangspunten groenvisie Assen 2023

structuurvisie Havenkwartier

23

Profiel kleinere binnenhoven

Groene structuren: binnenhoven, doorsteken en stegen Profiel groot binnenhof

Groene binnenhoven

silo. De verdere uitwerking wordt opgepakt

Energietransitie

We realiseren robuuste groenstructuren door

zodra deze invulling bekend is.

De wijk wordt aardgasvrij. Waar mogelijk

op een aantal plekken ruimte te reserveren voor grote binnenhoven met ruimte voor

Levendig water

onder andere het opvangen en infiltreren van

De unieke locatie aan het water willen we

bronnen. Omdat het Havenkwartier in een

water, schaduwplekken, meer biodiversiteit en

zo goed mogelijk benutten. Het water

boringsvrije zone naast een waterwingebied

ruimte voor ontmoeting en spelen.

biedt kansen voor het versterken van de

ligt, is dit best een lastige opgave. Een

In het midden van de nieuwbouw tussen

recreatiehaven, wonen aan het water en

systeem met warmte-en koudeopslag (WKO)

de C.T. Storkweg en de Dr. A.F. Philipsweg

verblijf en activiteiten op en langs het water.

in de wijk zelf is hierdoor niet mogelijk. Er

realiseren we een groot binnenhof van

We geven geen ruimte aan wonen op het

lijken mogelijkheden te zijn om een WKO net

minimaal 5.000 m2. Het heeft een parkachtige

water, omdat dit als neveneffect heeft dat de

buiten de boringsvrije zone aan te leggen en

uitstraling met minimaal 70% onverharde

kade deels privé ruimte wordt en het uitzicht

dit te combineren met energie uit oppervlakte

en groene ruimte, bomen met een minimale

vanaf de kade wordt beperkt. Daarnaast wordt

water. De haalbaarheid hiervan wordt nog

hoogte van 12 meter en speelvoorzieningen

het gebruik van het water daarmee beperkt.

verder uitgewerkt. Een deel van de silo’s kan

voor kinderen van verschillende leeftijden.

24

zetten we in op een collectief energieconcept dat is gebaseerd op duurzame energie-

mogelijk gebruikt worden als energiehub.

In de bouwblokken tussen de C.T. Storkweg

We richten de kade aantrekkelijk in zodat

en de Havenkade komen minimaal drie

het een fijne plek is om naartoe te gaan voor

De ontwikkelingen op het gebied van

collectieve en toegankelijke binnenhoven met

zowel bewoners van de wijk als de rest van

duurzame energieopwekking gaan echter zo

een omvang van minimaal 450 m2. Hiervan is

de stad. Er is bijvoorbeeld een aanlegsteiger

snel, dat we dit niet vastleggen. Zo kunnen we

in ieder geval 60% onverhard met bomen met

voor passanten om met de boot aan te

inspelen op nieuwe inzichten, innovaties en

een hoogte tussen 6 en 12 meter en ruimte

leggen horeca met terras. Voor dieren

vernieuwende concepten die we nu nog niet

voor speelplekken voor de jongste doelgroep.

leggen we fauna- uittreedplekken aan. Om

kennen.

De binnenplaats achter de hoge silo moet een

optimaal gebruik te kunnen maken van het

groene, klimaatbestendige en (grotendeels)

water, moet de waterkwaliteit wel worden

publiek toegankelijke plek worden, passend bij

verbeterd. Hiervoor zijn we in overleg met het

de toekomstige invulling van de hoge en lage

Waterschap.

24

Groene binnenplaats (Kanaal Wijnegem)

25

structuurvisie Havenkwartier

25

2.2 Havenkwartier, verbonden wijk

De tweede pijler van de omgevingsvisie is verbondenheid. Met het Havenkwartier realiseren we een sterke wijk waarin iedereen die dat wil mee kan doen. We bouwen een mix aan woningen. Van grondgebonden tot appartementen, van betaalbaar tot luxe, voor alleenstaanden en voor gezinnen. In de wijk zijn openbare speel- en ontmoetingsplekken. De bewoners kunnen straks gebruik maken van alle voorzieningen in de directe omgeving, bijvoorbeeld supermarkten voor dagelijkse boodschappen, sport, scholen, de huisarts en andere basisvoorzieningen, maar ook in de wijk zelf is er van alles te doen. Met de focus op leefkwaliteit is de nieuwe wijk met name gericht op voetgangers en fietsers met de daarbij passende infrastructuur en parkeeroplossingen.

Verblijfskwaliteit voorop

appartementen, koop en huur, betaalbaar en

In het Havenkwartier staat de verblijfskwaliteit

duur. We richten ons op een brede doelgroep

voorop. Juist deze plek, op loop- en

van starters, mensen met een klein en

fietsafstand van het openbaar vervoer en met

groot inkomen, senioren en gezinnen. Zo

de diverse voorzieningen om de hoek, biedt

valt er steeds meer te kiezen en wordt het

de uitgelezen kans om een ander type wijk

wonen in Assen aantrekkelijker voor een nog

te realiseren. Conform de omgevingsvisie

bredere doelgroep. Met toevoegen van een

en de mobiliteitsvisie van Assen, nemen we

aantrekkelijk aanbod voor doorstromers,

voetgangers, fietsers en mensen met een

bedienen we ook starters op andere plekken in

handicap als uitgangspunt voor het ontwerp.

de stad. Hierdoor komen er meer bestaande

Hier kunnen kinderen veilig spelen en voelen

huizen op de markt die vaak beter betaalbaar

de mensen die minder goed ter been zijn zich

zijn. Dit biedt mogelijkheden voor een

ook welkom. Hiervoor investeren we in goede

woon carrière. De betaalbaarheidsgrens

wandel- en fietspaden en een aantrekkelijke

is vastgesteld op 355.000 euro (prijspeil

openbare ruimte in een groene setting. Voor

2022) en is opgenomen in de woondeals

mensen die echt afhankelijk zijn van hun auto,

Groningen-Assen en Noord Drenthe en in

passen we maatwerk toe.

de gemeentelijke doelgroepenverordening. De betaalbaarheidsgrens wordt elk jaar

Divers en inclusief

geindexeerd zoals omschreven in de

Onze wens van een verbonden, diverse

doelgroepenverordening. Voor 2024 komt dit

en inclusieve wijk realiseren we door

neer op 390.000 uro.

verschillende type woningen te bouwen voor verschillende leefstijlen en inkomens.

Bij het ontwikkelen van een inclusieve wijk is

Van grondgebonden gezinswoningen tot

het belangrijk om ook (zorg)voorzieningen

ruimte voor gemeenschappelijke collectieven

dichtbij in de wijk te organiseren. Hier willen

en wonen met zorg, van kleine tot grote

we ook in deze wijk ruimte voor bieden. We

Type woningen in het Havenkwartier 40% grondgebonden

60% appartementen

Betaalbaarheid 70% betaalbare woningen (minder dan 355.000)*

30% sociale huur

40% overige betaalbare huur/koop (waarvan 15% goedkoop)

* Prijspeil 2022, jaarlijkse indexatie conform doelgroepenverordening

26

30% duurdere segment meer dan 355.000*

betrekken zorgorganisaties en partners in het

de C.T. Storkweg, de Dr. A.F. Philipsweg en

Havenblok

sociaal domein die in dit gebied actief zijn

een groot deel langs de Industrieweg. Het

De verschillende woningtypes worden zoveel

of in het Havenkwartier willen ontwikkelen.

parkeren van auto’s gebeurt in collectieve

mogelijk op blokniveau met elkaar gemengd,

Het Havenkwartier wordt zo ontworpen dat

parkeervoorzieningen. Waar nodig zorgen we

waardoor er een diverse en inclusieve wijk

het voor iedereen toegankelijk is, ongeacht

voor maatwerk zoals parkeermogelijkheden

ontstaat. Hieronder is een verbeelding

leeftijd, fysieke beperkingen of achtergrond.

voor mindervaliden en bewoners die geheel

gemaakt van een Havenblok met daarin een

Door de autoluwe en deels autovrije

afhankelijk zijn van autovervoer.

mix aan woningen en woonvormen, in een

inrichting wordt de veiligheid en leefbaarheid

De groene plekken bevorderen de gezondheid

groene setting met ruimte voor verblijf zoals

vergroot. Er is meer ruimte beschikbaar

en nodigen mensen uit om elkaar te

spelen en ontmoeting. Een aantal woningen

voor voetgangers en fietsers. Dit maakt het

ontmoeten. Dit stimuleert sociale interactie

heeft een eigen tuin, maar wel met een

fijner en veiliger om zich te verplaatsen voor

en biedt kansen voor nieuwe vriendschappen

duidelijke verbinding met het binnenhof.

iedereen, inclusief mensen met beperkte

en gemeenschapsbanden. Bewoners kunnen

mobiliteit. Bijna alle woningen zijn direct of

eventueel actief deelnemen en bijdragen aan

op korte afstand bereikbaar met de auto. Voor

het groene karakter van de wijk.

het laden en lossen zijn mogelijkheden langs

Voorbeeld van een Havenblok met diversiteit aan gebouwtypes

structuurvisie Havenkwartier

27

Passende infrastructuur

Autoluw en parkeren We verkiezen zoveel mogelijk leefkwaliteit boven zoveel mogelijk verkeerscomfort. Auto’s staan namelijk het grootste deel van de tijd stil en nemen relatief veel ruimte in. Dat wil niet zeggen dat de auto niet in het Havenkwartier welkom is, maar deze neemt geen prominente en centrale plek in de wijk in. De auto krijgt niet vanzelfsprekend een plek direct naast de woning of op eigen terrein. Daarvoor

Infrastructuur bedoeld voor langzaam verkeer

krijgen we een wijk terug waar het prettig wonen is, met veel groen en waar kinderen veilig op straat kunnen spelen. En waar een aantrekkelijke kade is voor verblijf. In autoluwe wijken: •

is meer ruimte voor langzaam verkeer met bredere voetpaden en fietspaden. Mensen met een rollator en in een rolstoel of scootmobiel hebben hier meer bewegingsruimte;

•

is minder snel verkeer waardoor mensen die slecht ter been zijn zich prettiger Infrastructuur bedoeld voor gemotoriseerd verkeer en laden en lossen

veiliger kunnen verplaatsen; •

is meer groen en minder fijnstof waardoor de luchtkwaliteit vaak beter wat fijn is voor mensen met

•

•

28

luchtwegaandoeningen;

wegenprofielen. In gebieden waarin de auto

We kiezen voor een gefaseerde realisatie

is de wijk ingericht op spelen en

te gast of ongewenst is, wegen we door

van de geclusterde parkeervoorzieningen.

ontmoeting, waardoor ook kwetsbare

middel van maatwerk af welke doelgroepen

Op basis van de daadwerkelijke realisatie

groepen makkelijker contact

autoverkeer wel of geen toegang kunnen

van de woningen en overige voorzieningen

kunnen leggen en daardoor minder

krijgen en welke maatregelen hiervoor nodig

en de daadwerkelijke behoefte kunnen we

vereenzamen.

zijn.

bijsturen bij over- of onderbezetting van

kunnen hulpverleningsdiensten en WMO

parkeervoorzieningen. Hiervoor reserveren

taxi’s nog steeds bij de woningen komen,

Vanwege de centrale ligging ten opzichte van

we op twee centrale plekken in de wijk ruimte.

bijvoorbeeld door gebruik te maken van

de omliggende voorzieningen en het station,

Daarbij kijken we ook nadrukkelijk naar

het brede voet- of fietspad. Hier wordt in

is de fiets straks de snelste en prettigste

mogelijke negatieve effecten op omliggende

de inrichting rekening mee gehouden.

manier om je te verplaatsen. Daarom gaan

wijken, zoals het verplaatsen van parkeer- en

we uit van een lagere parkeernorm voor de

verkeersdruk naar deze wijken.

Voor de Havenkade geldt dat we deze

auto. Op dit moment doen we onderzoek naar

autovrij in willen richten. We richten de rest

een passende norm voor deze wijk. Dit wordt

Om te voorkomen dat de openbare ruimte

van de wijk autoluw in met bijpassende

vastgelegd in de parkeernota.

vol wordt gezet met bijvoorbeeld fietsen en

scooters, moet er in de gebouwen voldoende rekening gehouden worden voor ruimte voor het parkeren van fietsen, scootmobielen, scooters, (afval)containers etcetera. Omdat we uitgaan van een lagere parkeernorm, gaan we het gebruik van deelmobiliteit stimuleren. We streven er naar om in de collectieve parkeervoorzieningen ook ruimte te bieden aan deelmobiliteit (elektrische auto’s en elektrische (bak) fietsen) en bijvoorbeeld een afleverpunt voor de pakketbezorging. En er moet voldoende ruimte zijn voor het opladen van elektrische auto’s en andere voertuigen, ook op termijn bij een groei van deze voertuigen.

Kade Berlijn (foto Urhahn)

structuurvisie Havenkwartier

29

Passende infrastructuur Vanuit duurzaamheid, de gefaseerde aanpak en de bereikbaarheid van de bedrijven tijdens de transformatie, maken we zoveel mogelijk gebruik van de bestaande infrastructuur. Deze passen we aan het beoogde gebruik aan. Hieronder beschrijven we de functie van de verschillende wegen en straten in de wijk. In onderstaande afbeeldingen staat de verkeersstructuur verbeeld. Per weg, straat of steeg hebben we een gewenst profiel getekend. Om fietsen en wandelen te stimuleren zorgen we voor nieuwe en veilige verbindingen naar deze voorzieningen. De wegprofielen van de bestaande wegen worden aangepast aan de beoogde functie. Uiteraard zijn de woningen altijd bereikbaar voor bijvoorbeeld hulpverleningsdiensten.

Dr. A.F. Philipsweg = Gebiedsontsluitingsweg De Dr. A.F Philipsweg blijft in ieder geval nog geruime tijd een belangrijke toegangsweg voor de achterliggende bedrijven. Daarom houdt deze weg voorlopig een 50 km regime. Als gevolg van andere gebruikers, waaronder fietsers en wandelaars, zijn er wel aanpassingen nodig. We realiseren een eenzijdig fietspad in beide richtingen te berijden, met een minimale breedte van 4 meter, een voetpad, openbaar groen en een voorzieningenstrook langs de Dr. A.F.

Profiel Dr. A.F. Philipsweg

Philipsweg.

Parallelweg Industrieweg = fietsstraat en erffunctie Om het Havenkwartier goed te verbinden met de binnenstad, is een extra en veilige oversteek nodig voor voetgangers, en bij voorkeur ook fietsers. Deze oversteek ligt in het verlengde van de C.T. Storkweg. Hiervoor is nog nader onderzoek nodig. De parallelweg van de Industrieweg krijgt een symmetrisch profiel als fietsstraat in twee richtingen van minimaal 4,5 meter breed. Het deel tussen de Dr. A.F. Philipsweg en de C.T. Storkweg is ook toegankelijk voor autoverkeer in zuid-noordelijke richting. Het huidige langsparkeren blijft hier mogelijk. Ook langs deze fietsstraat komt de rooilijn iets terug te liggen. Tussen de C.T. Storkweg en de Havenkade is er alleen sprake van een fietspad in twee richtingen van 4 meter breed. Voor de materialisatie sluiten we aan bij de reeds heringerichte westzijde (zijde Asselyn).

30

Profiel Industrieweg

C.T. Storkweg = woonstraat Hier is de auto te gast. Er is ruimte voor sporadisch bestemmingsverkeer zoals laden en lossen, verhuisauto’s, taxi’s, drop off en mindervalide parkeren. Aan weerszijden wordt extra ruimte gerealiseerd voor brede groenstroken en voetpaden.

Profiel C.T. Storkweg

Havenkade = fiets- en wandelroute De Havenkade is autovrij. De kade krijgt een groene parkachtige inrichting met een wandelpromenade langs het water. Meer naar de bebouwing wordt een fietspad gerealiseerd van 4,5 meter breed in het verlengde van de doorfietsroute. Het is wel de bedoeling dat snelle (brom) fietsers zoals pedelecs hier vaart minderen. Dit maken we duidelijk door een afwijkend materiaalgebruik. Het is in incidentele gevallen mogelijk om hier voor te rijden met de auto en voor hulpdiensten.

Profiel Havenkade

Doorsteken in de wijk Op een aantal plekken in het Havenkwartier zijn doorsteken die plekken met elkaar verbinden. Hier ligt het primaat bij voetgangers en fietsers. Om goede zichtlijnen te realiseren, leggen we de exacte locaties op een aantal plekken vast. Op andere locaties is de exacte positie nader te bepalen. De doorsteken zijn minimaal 10 meter breed, hebben een minimale vrije ruimte voor hulpdiensten en krijgen een groene inrichting. Gemotoriseerd verkeer is hier in uitzonderlijke gevallen toegestaan, maar is te gast.

Profiel doorsteek

Stegen Om de doorwaadbaarheid in de wijk nog verder te vergroten, voegen we stegen toe met een minimale breedte van 3 meter. Deze verbinden de binnenhoven met de hoofdstructuren in het Havenkwartier. De exacte positie van de stegen moet nader worden bepaald. De steeg langs de hoge silo staat wel vast, omdat deze een belangrijke zichtlijn vormt vanuit en naar de wijk. Op deze manier wordt de silo een herkenningspunt in de wijk. In de inrichting moet de sociale veiligheid voldoende aandacht

Profiel steeg

krijgen.

structuurvisie Havenkwartier

31

Verbeteren oversteekbaarheid

Veiligheid is een belangrijk aandachtspunt.

Afvalinzameling

In het ontwerp moet veel aandacht uitgaan

De afvalinzameling regelen we in

We willen de verbinding tussen de

naar een goede zichtbaarheid door middel

ondergrondse containers centraal gelegen

verschillende wijken (zoals Assen-Oost

van goede breedte, goede verlichting,

in de wijk. De C.T Storkweg leent zich goed

en Marsdijk) met het centrum én het

toetreding daglicht en zichtlijnen. Daarnaast

als route voor de huisvuilinzameling. Verder

aangrenzende Drentse landschap verbeteren

kan ook een kwalitatieve aankleding bijdragen

zullen er huisvuilcontainers noodzakelijk

via het Havenkwartier. Assen kent veel

aan het gevoeld van veiligheid. We willen

zijn langs de A.F Philipsweg en mogelijk ook

verschillende voorzieningen zoals scholen,

benadrukken dat we een nieuwe verbinding

langs de Industrieweg. De omgeving van de

sportvoorzieningen, winkels en restaurants en

maken, maar dat ook de huidige verbindingen

parkeergarages zijn logische locaties voor

natuurlijk een fantastisch cultuurhuis. Deze

blijven bestaan. Er zijn dus altijd alternatieve

glas, papier, plastic en textielinzameling.

plekken moeten goed en veilig te bereiken zijn

fietsroute beschikbaar van het Havenkwartier

vanuit het Havenkwartier. Andersom wordt

naar Assen-Oost en andersom.

het Havenkwartier en de bijzondere openbare kade een bestemming vanuit de aangrenzende

Op termijn kan er behoefte ontstaan aan

wijken. De Industrieweg en het spoor zijn

een extra verbinding voor langzaam verkeer

hierin op dit moment letterlijke barrières.

naar de voorzieningen in het centrum van Assen en de supermarkt. We monitoren de

De verbinding met het Drentse landschap

daadwerkelijke behoefte hieraan en besluiten

willen we realiseren door middel van

in een later stadium of deze oversteek

een ongelijkvloerse spoorwegkruising

gerealiseerd moet worden. We verwachten dat

(onderdoorgang). Dit doen we in overleg en

als deze behoefte er is, dit zal zijn ter hoogte

in samenwerking met onder andere ProRail.

van de C.T. Storkweg.

Een brug over het spoort vergt erg veel ruimte en lengte om de noodzakelijke hoogte over

Bevoorrading

het spoor te kunnen overbruggen. Hierdoor is

Bevoorrading van bedrijven en laden en

er eigenlijk geen gebruiksvriendelijk ontwerp

lossen blijft, net als nu, mogelijk via de Dr.

mogelijk. Hoewel er nog geen definitieve

A.F. Philipsweg, en in mindere mate via

keuze is gemaakt, gaat onze voorkeur op dit

de C.T. Storkweg en langs een deel van de

moment daarom uit naar een onderdoorgang.

parallelweg van de Industrieweg. Vanaf deze

Deze is makkelijker in te passen en fijner in

wegen moeten de goederen verder worden

gebruik. De langzaam verkeer verbinding

vervoerd met bijvoorbeeld steekwagens of

moet worden verbonden met de oude

kleine zero-emissie voertuigen. Dit geldt ook

spoorbaan waardoor Assen-Oost en het

voor eventuele bedrijven aan de Havenkade.

omliggende landschap binnen handbereik zijn

Vanwege de gefaseerde aanpak moeten de

en andersom.

nog functionerende bedrijven tijdens de transformatie voldoende bereikbaar blijven.

32

Onderdoorgang Hoofddorp

Onderdoorgang Doornsteeg

Onderdoorgang Schijndel

structuurvisie Havenkwartier

33

2.3 Havenkwartier: Dynamische wijk

Assen biedt voor haar eigen inwoners en de regio een breed aanbod aan voorzieningen, variërend van winkels, zorg, sport, onderwijs tot cultuur. Al deze sectoren zijn goed en snel bereikbaar. Het spoor en de (fiets) snelwegen verbinden Assen met de regio en de rest van het land. Bij een dynamische stad hoort levendigheid voor alle leeftijden. In het Havenkwartier willen we daarom ruimte geven aan verschillende functies die passen bij de wijk en de plek, zoals enige horeca, ateliers, creatieve plekken, kleine winkeltjes en een combinatie van wonen en werken.

Herbestemming en behoud

of hier ook een passende herbestemming

In het Havenkwartier kun je straks wonen,

mogelijk is. Dit betekent overigens niet dat

werken, maar ook spelen, wandelen langs

alle andere gebouwen zullen moeten wijken

de kade, elkaar ontmoeten en recreëren.

voor de transformatie van het Havenkwartier.

Juist deze mix aan functies maakt het

We gaan samen met de initiatiefnemers per

Havenkwartier een aantrekkelijke plek om

ontwikkeling bekijken of panden eventueel

te wonen. Een aantal panden in het gebied

kunnen worden ingepast of aangepast

kan de huidige functie behouden, mits dit

zonder op de gewenste kwaliteit van de

kan worden ingepast in een woonomgeving

gebiedsontwikkeling als geheel in te boeten

en de functie met bijhorende eventuele werkzaamheden zich verhouden tot de

Ruimte voor functiemix

hoofdfunctie van wonen. Hier moet in de

Het zoekgebied voor werken en voorzieningen

vergunningverlening rekening mee worden

ligt primair langs de industrieweg en aan de

gehouden.

Havenkade. Binnen dat gebied zijn panden en locaties voor werken en voorzieningen in

Het industriële karakter van de plek

de eerste plaats de karakteristieke bebouwing

blijft op een aantal plekken behouden en

en andere te handhaven (oudere) panden.

herkenbaar. De hoge en lage silo hebben een

Voor de drie deelgebieden zijn percentages

hoge cultuurhistorische waarde en krijgen

gegeven voor het aandeel andere functies.

daarom een passende herbestemming. Bij

Voor de Havenkade betekent dit bijvoorbeeld

voorkeur heeft een herbestemming en (semi)

dat, afhankelijk van nog te maken keuzes,

publieke invulling zodat deze voor iedereen

ongeveer de helft van de plint aan de

te bewonderen is. Voor de prominent op de

Havenkade een andere invulling dan wonen

hoek Havenkade-Industrieweg gelegen witte

zou kunnen krijgen.

booghal geldt dat we willen onderzoeken

voorlopig te handhaven gebouwen, eventueel met herbestemming

34

De Havenkade is één van de kernkwaliteiten

Daarnaast zijn er bijzondere plekken in de

goed bereikbaar, op een goede locatie

van het Havenkwartier. Deze wordt stoer

structuur van het Havenkwartier, zoals het

(bij openbaar vervoer en voorzieningen),

en groen ingericht en wordt daarmee een

Havengebouw, de locatie op het einde van

duurzaam en kleinschalig met meerdere

plek om langs te wandelen, te fietsen en

de Havenkade of op bijzondere hoeken waar

huurders dan grootschalig. Dit draagt bij aan

te zitten. Naast de inrichting als woon- en

werken of voorzieningen een meerwaarde kan

het vestigingsklimaat van de gemeente Assen

verblijfsgebied, zien we hier ruimte voor

hebben. Buiten het zoekgebied is ruimte voor

en past goed in het Havenkwartier.

andere functies die een toegevoegde waarde

werken of voorzieningen alleen mogelijk als

kunnen hebben voor de kwaliteit van deze

dat leidt tot meer kwaliteit van de plek en de

Detailhandel

plek en die zorgen voor gezelligheid en

invulling van het gebouw (bijvoorbeeld omdat

De gemeente heeft de visie op de

levendigheid in de wijk zoals enige horeca

wonen op de begane grond lastig te realiseren

detailhandelstructuur vastgesteld.

en winkels gericht op bijvoorbeeld water en

is).

Uitgangspunt hierin is dat de detailhandel

ontmoeten. Aan de Industrieweg is ruimte

op een aantal plekken wordt geconcentreerd

voor functiemenging. In het deel tussen de Dr.

Kantoren

A.F. Philipsweg en de C.T. Storkweg is er de

Op het gebied van kantoren is er op dit

te vergroten. Bij wijze van uitzondering

mogelijkheid voor tijdelijk parkeren en laden

moment beperkte vraag naar moderne

kan de gemeente hiervan afwijken. Met

en lossen langs de ventweg.

kantoren met een ontmoetingsfunctie,

woonwijk Berlijn (foto Urhahn)

om de aantrekkelijkheid van deze plekken

CPO Havenhuis Hollands Huis @ Luuk Kramer

structuurvisie Havenkwartier

35

een goede motivatie kan detailhandel in

ecologische waarden. Voorbeelden zijn

cultuur. Bijvoorbeeld voor een broedplaats

het Havenkwartier worden gerealiseerd die

horeca op evenementen- of recreatielocaties,

voor nieuw talent, om te experimenteren,

specifiek op deze plek van toegevoegde

in monumentale panden waarbij horeca

voor spraakmakende activiteiten, projecten,

waarde is en kwalitatief en functioneel een

bijdraagt aan de beleefbaarheid en

voorstellingen en evenementen. Zowel voor

positieve bijdrage levert aan het gebied.

instandhouding van het pand.

bezoekers als toeristen, maar vooral ook

Hiervoor kijken we vooral naar de plinten van

voor de eigen inwoners en bewoners van de

de gebouwen langs de Industrieweg en de

Kunst en cultuur

Havenkade.

Kunst en Cultuur in de openbare ruimte

goed verhouden tot de nieuwe wijk. Het mag

verbindt, activeert en draagt bij aan onder

daarom geen grote verkeersaantrekkende

Horeca

wijk. Een dergelijke functie moet zich wel

andere leefbare wijken, vitale ouderen,

werking hebben, niet leiden tot overmatige

Het Havenkwartier valt buiten de beschreven

evenwichtige jongeren, ontmoetingen en

overlast voor de bewoners, energiezuinig

hoofdstructuren in de Horecavisie. De

een aantrekkelijk vestigingsklimaat. Kunst en

zijn etc. En de functie moet niet concurreren

gemeente kan bij wijze van uitzondering

cultuur zorgt voor waarde, het geeft de wijk

met al aanwezige voorzieningen in Assen. In

medewerking verlenen aan nieuwe

een eigen identiteit, een plek waarin we ons

de wijk is er de mogelijkheid om wonen en

horeca buiten de hoofdstructuur wanneer

herkennen en waar we ons thuis voelen.

werken te combineren, zoals bijvoorbeeld een

een horecabedrijf duidelijk een eigen,

atelier aan huis.

complementaire doelgroep bedient en van

Ook het cultureel erfgoed levert een

toegevoegde waarde is op een bijzondere

belangrijke toegevoegde waarde, zoals

plek. Wij denken dat dit geldt voor een

bijvoorbeeld de hoge en lage silo. Deze

aantal plekken in het Havenkwartier, met

zeggen iets over ons verleden en helpen

name langs de randen waar een functiemix

ons om onszelf beter te begrijpen en

gewenst is. Concepten moeten passen bij

steviger te wortelen. In een nieuwe wijk is

aanwezige cultuurhistorische, erfgoedkundige,

dit extra belangrijk. We bieden daarom in het

monumentale, landschappelijke en/of

Havenkwartier ruimte aan en voor kunst en

aanslutiing industrieel en nieuw in het groen (Kanaal Win=jgem, foto Urhahn)

36

Terras aan het water Amsterdam (yourlittleblackbook.com

Boulevard Den Bosch (denboschtips.nl)

structuurvisie Havenkwartier

37

2.4 Drie ontwikkelvelden

In de ontwikkeling van het Havenkwartier zijn drie ontwikkelvelden te onderscheiden, elk met hun eigen specifieke kansen en kenmerken, namelijk het Havengebouw ten noorden van het Havenkanaal (bouwveld I), Havenkade tussen de C.T. Storkweg en de Havenkade (bouwveld II) en Spoordriehoek tussen de Dr. A.F. Philipsweg en de C.T. Storkweg (bouwveld III). Alle bouwvelden krijgen een eigen karakter waarbij we gebruik maken van de sterke kanten en kwaliteiten van de plek. Hierna geven we een korte beschrijving van de specifieke kenmerken van deze deelgebieden.

I Havengebouw Deze locatie is de ultieme zichtlocatie op het kruispunt van het Havenkanaal en de Industrieweg. Deze plek vraagt om een bijzonder en iconisch gebouw met een sterke toegevoegde waarde voor de stad en specifiek voor het Havenkwartier. In de plint is ruimte voor andere functies (circa 20% van het gebouw). De buitenruimte rondom blijft openbaar toegankelijk, maar kan zich voegen naar de mogelijke functies in de plint van het gebouw. De maximale bouwhoogte bedraagt 17 meter, oftewel 5 lagen met een kap met circa 20 appartementen en een reservering voor horeca, werken en/of andere voorzieningen in de plint.Bij een passende, bijzondere en iconische uitstraling is eventueel meer hoogte mogelijk.

Legenda Special n.t.b. uiterste rooilijn, bijzondere oplossing hoek bouwveld I zoekgebied werken/ voorzieningen

I Havengebouw

38

II Havenkade

Elke circa 50-60 meter is er een opening in

De grootte van de bouwblokken moet

De kwaliteit aan het Havenkanaal is bijzonder

de bebouwingswand door middel van een

aansluiten bij de schaal van dit voormalige

en schaars. Daarom moet hier compacter

doorsteek of steeg. Hiermee blijft de wijk

werkgebied. Binnen de blokken is er een

worden gebouwd. De mate van stedelijkheid

doorwaadbaarheid en wordt de bereikbaarheid

mix van laagbouw en appartementen om

en de vertaling in functiemenging en dichtheid

van de bijzondere Havenkade vergroot. Deze

ontspannen stedelijkheid te realiseren. Op

is van het begin (Industrieweg) tot het eind

doorsteken begrenzen ook de afzonderlijke

drie plekken worden groene binnenhoven

van de Havenkade (voorbij de sluis) gelijk.

architectonische eenheden. Dit zorgt voor een

gerealiseerd van minimaal 450 m2 per

Maximaal 50% van het bouwveld mag worden

spannende en afwisselende beeldkwaliteit.

stuk. We bieden ruimte aan werken en in

bebouwd en ruimte bieden aan circa

beperkte mate aan (bijzondere) horeca. Deze

325 woningen. Hiervan is circa 40%

Voor de hoge en lage silo en de witte booghal

voorzieningen moeten een bijdrage leveren

grondgebonden en 60% appartementen. De

onderzoeken we de mogelijkheden van een

aan de levendigheid en het karakter van de

minimale bouwhoogte bedraagt 7 meter (2

herbestemming. Deze gebouwen geven

wijk. Dit geldt met name voor de Havenkade

lagen met eventuele kap) en de maximale

meteen een stoer karakter aan het gebied,

en de Industrieweg. Het percentage werken is

bouwhoogte is 20 meter (6 lagen met

kunnen ontmoetingsplekken worden en

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Assen&id=e1dfd6d4-d8cf-4bdf-92a5-b407770d2727