1. Inkoopstrategie Buurtkracht Assen 02-09-2025
Tekst van het document
Inkoopstrategie Buurtkracht Assen Gemeente Assen
1 Inhoud Inhoud .............................................................................................................................................1 1 Inleiding ...................................................................................................................................3 1.1 Aanleiding ....................................................................................................................................................................3 1.2 Wat gaat de inwoner merken van Buurtkracht ...........................................................................................................3 1.3 Doel van deze inkoopstrategie ....................................................................................................................................4 1.4 Opdrachtgever .............................................................................................................................................................4 1.5 Leeswijzer ....................................................................................................................................................................4 1.5.1 Proces ................................................................................................................................................................5 2 Ontwikkelingen en uitgangspunten
..........................................................................................6 2.1 Ontwikkelingen ............................................................................................................................................................6 2.1.1 Landelijke ontwikkelingen .................................................................................................................................6 2.1.2 Regionale ontwikkelingen .................................................................................................................................7 2.1.3 Lokale ontwikkelingen .......................................................................................................................................7 2.2 Uitgangspunten van Buurtkracht Assen ....................................................................................................................10 3 De opdracht ...........................................................................................................................12 3.1 Toekomstbeeld Buurtkracht Assen ............................................................................................................................12 3.2 Ambitie Buurtkracht Assen ........................................................................................................................................13 3.3
Beschrijving van de opdracht .....................................................................................................................................13 3.4 Wat valt binnen de scope? ........................................................................................................................................15 3.4.1 Wmo ................................................................................................................................................................16 3.4.2 Jeugdwet .........................................................................................................................................................17 3.4.3 Welzijn .............................................................................................................................................................18 3.4.4 Bestaanszekerheid ..........................................................................................................................................23 3.4.5 Lopende initiatieven die verplicht worden voortgezet ...................................................................................25 3.5 Producten buiten de scope ........................................................................................................................................25 3.6 Toekomstbeeld aanpalende domeinen
.....................................................................................................................26 3.6.1 Onderwijs en kinderopvang ............................................................................................................................26 3.6.2 Inburgering ......................................................................................................................................................27 3.6.3 Cultuur .............................................................................................................................................................27 3.6.4 Sport en bewegen ...........................................................................................................................................27 3.6.5 Basisvaardigheden ..........................................................................................................................................28 4 Mens & organisatie ................................................................................................................29 5 Betrekken markt ....................................................................................................................30 5.1 Marktconsultaties
......................................................................................................................................................30 5.2 Consequenties voor het zorglandschap (toekomstig stelsel, aanbiedersmodel, toegankelijkheid) ..........................30 5.3 De rol van de inwoner ................................................................................................................................................31 5.4 Samenwerking met diverse partners .........................................................................................................................32 5.5 Huisvesting .................................................................................................................................................................33 6 | De positie van inwoners .........................................................................................................35 7 | Financieel kader .....................................................................................................................36 7.1 | Bekostigingsmodel .....................................................................................................................................................36 7.2 | Opbouw van het basisbudget
....................................................................................................................................37 7.3 | Investering aan de zijde van de gemeente ................................................................................................................39 7.4 | Rapport KPMG ...........................................................................................................................................................40 7.5 | Geraamde waarde .....................................................................................................................................................41 7.6 | Veiligheidsventiel .......................................................................................................................................................41 8 | Aanbestedingskader ...............................................................................................................43 8.1 | Type aanbestedingsprocedure ..................................................................................................................................43 8.2 | Percelen .....................................................................................................................................................................43 8.3 | Duur van de overeenkomst
.......................................................................................................................................43 8.4 | Aantal aanbieders ......................................................................................................................................................44 8.4.1 | Onderaannemers ............................................................................................................................................44 8.5 | Uitsluitingsgronden ....................................................................................................................................................44 8.5.1 | Wet Bibob .......................................................................................................................................................45 8.6 | Geschiktheidseisen ....................................................................................................................................................45 8.6.1 | Geschiktheidseisen m.b.t. financiële en economische draagkracht ...............................................................45 8.6.2 | Geschiktheidseisen m.b.t.
technische en beroepsbekwaamheid ...................................................................46 8.6.3 | Kwaliteitscertificering ......................................................................................................................................46 8.6.4 | Verklaring omtrent gedrag rechtspersoon ......................................................................................................46 8.6.5 | Winstmaximalisatie .........................................................................................................................................47 8.7 | Selectiecriteria ...........................................................................................................................................................47 8.8 | Gunningsleidraad .......................................................................................................................................................47 8.9 | Dialoogfase ................................................................................................................................................................47 8.10 | Gunningscriteria ...................................................................................................................................................48 8.11 | SROI
......................................................................................................................................................................48 8.12 | Conceptovereenkomst .........................................................................................................................................49 8.13 | Planning ................................................................................................................................................................49 9 | Sturing, monitoring & contractmanagement ..........................................................................50 9.1 | Sturingsvisie ...............................................................................................................................................................50 9.1.1 | Gezamenlijke ambitie en gedeelde waarden ..................................................................................................50 9.1.2 | Duidelijke kaders en verantwoordelijkheden .................................................................................................51 9.1.3 | Monitoring en verantwoording .......................................................................................................................51 9.1.4 | Leren, reflecteren en bijsturen
........................................................................................................................52 9.2 | Privacy en gegevensbescherming ..............................................................................................................................54 10 | Risico’s en beheersmaatregelen .............................................................................................55 Bijlage 1 – Afkortingen en Begrippenlijst ........................................................................................57 Bijlage 2 – Afbakening Jeugd ..........................................................................................................66 2 3 1 Inleiding 1.1 Aanleiding Voor u ligt de inkoopstrategie voor Buurtkracht Assen, gericht op het afsluiten van een contract vanaf 1 juli 2028. Deze strategie komt voort uit verschillende maatschappelijke, financiële en inhoudelijke ontwikkelingen binnen het sociaal domein. De vraag naar ondersteuning neemt toe, terwijl kosten oplopen en de arbeidsmarkt onder druk staat. Tegelijkertijd ervaren inwoners dat hulp niet altijd tijdig of passend beschikbaar is en dat het aanbod versnipperd is.
Daarom staat de gemeente Assen (hierna: de gemeente) voor de opgave om de ondersteuning in het sociaal domein te vernieuwen en beter op elkaar af te stemmen, met als doel een samenhangend en toekomstbestendig stelsel dat ook op de lange termijn betaalbaar blijft. Dit document werkt de ambitie en uitgangspunten van Buurtkracht Assen verder uit, zoals eerder beschreven in het rapport ‘Regelarme stad vertaald in Buurtkracht Assen’. De gemeente kiest ervoor om lichtere ondersteuning (zie paragraaf 3.4) vanuit de Wmo en Jeugdwet en vanuit welzijn en bestaanszekerheid (waaronder een deel van de Participatiewet) integraal te organiseren en in te kopen. Daarbij staat het perspectief van de inwoner centraal. Uitgangspunt is dat duurzame oplossingen ontstaan vanuit de kracht van inwoners, hun netwerk en de samenleving. In een sterke sociale basis kennen inwoners elkaar, ondersteunen zij elkaar waar mogelijk en vinden zij tijdig passende hulp. Vragen worden vroeg gesignaleerd en opgepakt, waarbij ondersteuning aansluit bij de behoefte van de inwoner. Deze koers is het resultaat van een reeks stappen en besluiten. De onderstaande tijdlijn laat zien hoe deze ontwikkeling in Assen heeft geleid tot Buurtkracht Assen. 1.2 Wat gaat de inwoner merken van Buurtkracht Je loopt door een wijk in Assen. In het wijkgebouw brandt licht en de deur staat open.
Inwoners lopen in en uit, ontmoeten elkaar, drinken koffie of werken samen aan activiteiten voor de buurt. Vrijwilligers, ervaringsdeskundigen en professionals zijn er zichtbaar aanwezig. Niet ieder vanuit een eigen rol of organisatie, maar als onderdeel van hetzelfde netwerk. Het wijkgebouw vormt een herkenbare plek in de wijk waar inwoners terecht kunnen met vragen, ideeën of zorgen. Hier begint Buurtkracht: dichtbij, toegankelijk en verbonden met het dagelijks leven van inwoners. 2024 Onderzoek regelarme stad Assen: Ondersteuning organiseren vanuit de samenleving door BMC Oktober 2024 College voorkeur uitgesproken richting het scenario 'Organiseren vanuit de samenleving o.b.v. rapport van BMC 2025 Rapport 'Regelarme stad vertaald in Buurtkracht Assen' September 2025 Gemeenteraad stelt 'Buurtkracht Assen' vast als kader voor de transformatie van het sociaal domein 2026 Opdracht college om Buurtkracht Assen verder uit te werken en te implementeren in dialoog met inwoners, zorg- en welzijnspartijen, samenwerkingspartners en de gemeentelijke organisatie 4 Wanneer een inwoner binnenloopt met een vraag, wordt er niet direct gezocht naar een oplossing of voorziening. Eerst is er aandacht voor het verhaal achter de vraag. Samen wordt verkend wat er speelt en wat de buurt kan betekenen. Zo kan ondersteuning worden georganiseerd die past bij het leven van de inwoner.
Indien nodig ontstaat er vanuit die gezamenlijke verkenning ondersteuning die, licht maar wel passend, mogelijk is. Soms is een gesprek of steun uit het netwerk voldoende. Soms is professionele begeleiding nodig. Vrijwilligers, ervaringsdeskundigen en professionals werken hierin samen. Ondersteuning sluit aan op wat er al aanwezig is en versterkt wat er goed gaat, zonder over te nemen. Inwoners behouden zoveel mogelijk de regie over hun eigen leven. Wanneer de situatie verandert, beweegt de ondersteuning mee. Zo ontstaat een vloeiende overgang tussen eigen kracht, ondersteuning uit de buurt en professionele hulp. Terwijl je verder door de wijk loopt, zie je hoe deze manier van werken zichtbaar wordt in het dagelijks leven. Organisaties werken samen, kennen elkaars mogelijkheden en stemmen hun inzet op elkaar af. Signalen worden vroeg opgepakt en inwoners hoeven niet steeds opnieuw hun verhaal te vertellen. Het maakt niet uit waar iemand zijn vraag stelt of binnenloopt: inwoners worden gezien, gehoord en verder geholpen. Zo vormen wijken de basis voor gezondheid, welzijn en samenleven in Assen en krijgt Buurtkracht in de praktijk vorm. 1.3 Doel van deze inkoopstrategie Deze inkoopstrategie geeft richting aan de wijze waarop de gemeente via inkoop de transformatie naar Buurtkracht Assen ondersteunt en realiseert.
De strategie beschrijft hoe we toewerken naar het contracteren van één aanbieder die verantwoordelijk is voor het versterken van de sociale basis en het organiseren van basisondersteuning in de wijken. De inkoopstrategie heeft daarmee niet het karakter van een inkoop- of aanbestedingsdocument, maar fungeert voornamelijk als een kader en richtinggevend document waarin o.a. de scope van de opdracht beschreven wordt. In de inkoopdocumenten kunnen/zullen bepaalde keuzes/teksten uit de strategie nog nader geconcretiseerd worden in het kader van de inkoopprocedure. 1.4 Opdrachtgever Assen is een gemeente in het noorden van Nederland, in de provincie Drenthe, en heeft 70.764 inwoners. We werken samen met inwoners, maatschappelijke partners en andere organisaties aan een sterke sociale basis en passende ondersteuning voor inwoners die dat nodig hebben. Meer informatie over de gemeente is te vinden op www.assen.nl of https://assen.incijfers.nl/Dashboard. 1.5 Leeswijzer Deze inkoopstrategie is als volgt opgebouwd. In hoofdstuk 2 wordt toegelicht welke ontwikkelingen en uitgangspunten van belang zijn voor Buurkracht Assen. Hoofdstuk 3 beschrijft het toekomstbeeld van Buurtkracht Assen en geeft verder een beschrijving van de opdracht met daarbij de scope en de afbakening. Hoofdstuk 4 beschrijft de visie op mens en organisatie.
In hoofdstuk 5 wordt beschreven wat de consequenties voor het zorglandschap zijn, hoe participatie is ingericht en hoe de markt wordt betrokken. Hoofdstuk 6 geeft het financieel kader. Het aanbestedingskader staat omschreven in hoofdstuk 7 en in hoofdstuk 8 staat de visie op monitoring, sturing en contractmanagement. Als laatste worden de risico’s en beheersmaatregelen opgesomd. 5 1.5.1 Proces Deze inkoopstrategie is opgesteld op basis van input van inwoners, diverse vrijwilligersorganisaties en zorg- en welzijnsaanbieders en gemeenten die ervaring hebben met deze manier van werken. Daarnaast is de conceptversie intern breed besproken en is overleg gevoerd met NMD Samenwerking en de Jeugdhulpregio Drenthe. RCPA en de Participatieraad hebben desgevraagd advies gegeven op de conceptversie. Tenslotte is ook het advies verwerkt van de aanbestedingsjurist en advies van KPMG over het budget en het besparingspotentieel. 6 2 Ontwikkelingen en uitgangspunten Wat is ‘Buurtkracht Assen’? Assen wil een sociale stad zijn, waarin iedereen mee kan doen met zoveel mogelijk eigen regie. Om dit te realiseren willen we de gemeenschapskracht in buurten en wijken versterken en voorzieningen regelarm inrichten. Daarin willen we de behoeften en talenten van inwoners (die leven in buurten en wijken) centraal stellen.
Kortom: de buurt in zijn kracht! In paragraaf 1.2 is te lezen hoe dit er voor inwoners uitziet. ‘Buurtkracht Assen’ is de naam die we aan dit ideaalplaatje hebben gegeven. In deze inkoopstrategie beschrijven we wat we verwachten van de te contracteren partij die straks een heel belangrijke bijdrage levert aan dit ideaalplaatje. Die aanbieder krijgt de opdracht om de sociale basis te versterken en basisondersteuning te organiseren in de wijken, zodat het voldoet aan het ideaalbeeld. Daarmee is ‘Buurtkracht Assen’ tegelijkertijd ook de naam van de opdracht. 2.1 Ontwikkelingen In dit hoofdstuk beschrijven we landelijke, regionale en lokale ontwikkelingen die van belang zijn voor Buurtkracht Assen. 2.1.1 Landelijke ontwikkelingen Diverse ontwikkelingen raken of beïnvloeden de manier waarop we (de dienstverlening in) het sociaal domein vormgeven. Decentralisaties 2015 Taken van het rijk zijn overgeheveld naar gemeenten, zodat de hulp en ondersteuning dicht bij huis te vinden is. Snel, persoonlijk, effectief en met minder bureaucratie. Ook is de gedachte dat de eigen kracht, het sociale netwerk en de voorzieningen in de gemeente op deze manier beter worden benut door inwoners.
Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming Het creëren van een eenvoudigere en gezinsgerichte aanpak voor kwetsbare gezinnen (0 tot 100 jaar) die transparantie, rechtsbescherming en een beter passende hulpverlening organiseert. Dit wordt bereikt door gezinnen eerder en passender te ondersteunen, de eigen kracht van het gezin te versterken en dwangmaatregelen zoveel mogelijk te voorkomen. Hervormingsagenda Jeugd Het versterken van de sociale en pedagogische basis van kinderen en gezinnen en het bieden van laagdrempelige hulp en ondersteuning in wijken. Richtinggevend kader toegang (van de VNG) De toegangen zijn ingericht volgens de drie waarden: dichtbij, integraal werken en het hebben van mandaat. AZWA (vanaf 2027) Het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA) bouwt voort op het IZA en GALA en legt extra nadruk op preventie, samenwerking tussen zorg en welzijn, het versterken van de sociale basis en ondersteuning dichtbij inwoners. Bovenstaande ontwikkelingen hebben gemeen dat ze inzetten op het versterken van de sociale basis en het organiseren van ondersteuning zo dichtbij mogelijk, waarbij de eigen kracht van inwoners en hun netwerk centraal staan. Tegelijk leggen ze de nadruk op sterke lokale teams die vroegtijdig signaleren en samenwerken voor een geïntegreerde aanpak van vragen en problemen.
7 De uitgangspunten uit het Hoofdlijnenakkoord Ouderenzorg sluiten aan bij de beweging uit het AZWA: een verschuiving van zorg naar gezondheid, een sterke sociale basis, preventie, eigen regie en het langer zelfstandig thuis wonen van inwoners. Wet verbetering beschikbaarheid Jeugdzorg en wetsvoorstel Reikwijdte Jeugdwet Met de inwerkingtreding van de Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg en de daarbij behorende Algemene Maatregel van Bestuur (AMvB) is landelijk vastgelegd welke vormen van jeugdhulp regionaal ingekocht moeten worden. Deze inhoudelijke afbakening richt zich op Specialistische en Hoogspecialistische jeugdhulp waarvoor gemeenten gezamenlijk verantwoordelijkheid dragen ten aanzien van beschikbaarheid, kwaliteit en betaalbaarheid. De Drentse gemeenten gaan deze gezamenlijke verantwoordelijkheid beleggen bij de op te zetten Gemeenschappelijke Regeling voor de Jeugdhulpregio Drenthe, per 2027. De inkoop moet per 1 januari 2028 gerealiseerd zijn. Vanuit de opdracht om een sluitend jeugdhulplandschap te realiseren, zorgt de Jeugdhulpregio voor de regionale inkoop, afstemming en monitoring van de specialistische jeugdhulp. Daarbij creëert de Jeugdhulpregio de randvoorwaarden waarbinnen aanbieders passende hulp kunnen bieden en wordt de verbinding gelegd tussen lokale, regionale en bovenregionale voorzieningen.
De afbakening van de jeugdhulp binnen deze opdracht is geformuleerd in afstemming met de Jeugdhulpregio, sluit aan bij de kaders van de AMvB en de uitgangspunten zoals beschreven in de Regiovisie Gespecialiseerde Jeugdhulp Drenthe 2026–2030. 2.1.2 Regionale ontwikkelingen Jeugdhulpregio Drenthe In Drenthe zijn we bezig met de overstap van lokale naar regionale inkoop voor specialistische jeugdhulp. Waar door gemeenten eerder afzonderlijk of via subregio’s werd samengewerkt, wordt nu toegewerkt naar een gezamenlijke inkoop op regionaal niveau. De veranderingen volgen uit landelijke wetgeving (Wet verbetering beschikbaarheid jeugdhulp), die gemeenten verplicht om beter samen te werken, zodat specialistische jeugdhulp beschikbaar blijft en gezamenlijk een dekkend zorglandschap wordt geboden. Daarnaast verplicht deze wetgeving om de gespecialiseerde jeugdhulp in te kopen via een gemeenschappelijke regeling. Deze wordt op dit moment voorbereid en zal per 1 januari 2027 in werking treden. Buurtkracht Assen en de Jeugdhulpregio Drenthe zorgen samen voor een dekkend zorglandschap. Gezonde Marke Gezonde Marke is de naam van het regionale samenwerkingsprogramma voor de transformatie van zorg naar gezondheid in Drenthe.
Vanuit een gezamenlijke werkagenda werken gemeenten, zorg- en welzijnsorganisaties, inwoners en zorgverzekeraars aan positieve gezondheid, preventie, een sterke sociale basis en toegankelijke zorg. Het doel is om gezondheid, welzijn en veerkracht van inwoners te versterken, de sociale basis te verstevigen en de toegankelijkheid van zorg op lange termijn te waarborgen. Voor het sociaal domein biedt Gezonde Marke daarmee een belangrijk regionaal kader voor gezamenlijke opgaven, innovatie en de verschuiving van zorg naar welzijn en gezondheid. 2.1.3 Lokale ontwikkelingen Leidende principes In de gemeente hanteren we in het sociaal domein de Leidende Principes. Het belangrijkste uitgangspunt daarbij is dat de inwoner centraal wordt gesteld. Het streven is aan te sluiten bij wat de inwoner/het gezin nodig heeft. De vier Leidende Principes zijn: • Werken volgens de bedoeling • De inwoner heeft regie • 1 gezin, 1 plan, 1 contactpersoon • Wijkgericht werken 8 Wijkgericht werken & Mijn Buurt Assen (MBA) In Assen werken we al meer dan 10 jaar wijkgericht. Dat doen we onder andere in het samenwerkingsband Mijn Buurt Assen (MBA). Dit wordt gevormd door de gemeente, woningbouwcorporatie Actium en welzijnsorganisatie Vaart Welzijn. De kern van de aanpak is: Samen met inwoners werken aan groene, veilige, sociale en leefbare buurten.
MBA staat voor: • Inwoners centraal: inwoners weten zelf vaak het beste wat hun buurt nodig heeft. Ideeën van inwoners vormen daarom het vertrekpunt. • Samenwerking zonder schotten: fysieke verbeteringen (zoals woningvernieuwing, groenvoorzieningen of speelplekken) worden gekoppeld aan sociale doelen, zoals ontmoeting, betrokkenheid en welzijn. • Leefbaarheid versterken: problemen als eenzaamheid, overlast of een gebrek aan ontmoetingsplekken worden samen met inwoners aangepakt. • Inwonersinitiatieven ondersteunen: als er draagvlak in de buurt is, helpt Mijn Buurt Assen met geld, mensen of middelen om ideeën uit te voeren. Van buurtfeesten tot speelplaatsen en vergroening. • Verbinding creëren: het doel is dat buurtgenoten elkaar kennen, elkaar helpen en samen verantwoordelijkheid nemen voor hun leefomgeving. MBA wil inwoners meer invloed geven op hun leefomgeving en ondersteunt initiatieven die zorgen voor een groenere, veiligere, socialere en prettigere buurt. De slogan vat dat goed samen: "Samen maken we de buurt." Hierbij zien we Mijn Buurt Assen meer als de motor van inwonerskracht en leefbaarheid en Buurtkracht Assen als het stelsel voor sociale ondersteuning en zorg dichtbij. • MBA richt zich op inwonersinitiatieven, verbetering van de leefbaarheid, ontmoeting, participatie en de versterking van de fysieke en sociale kwaliteit van buurten.
• Buurtkracht Assen richt zich op de hervorming van het sociaal domein: ondersteuning, welzijn, Wmo, jeugd, bestaanszekerheid, buurtteams en het versterken van de sociale basis om zwaardere zorg te voorkomen. MBA en Buurtkracht Assen verhouden zich nauw tot elkaar. Het doel is dat MBA en Buurtkracht Assen aanvullend en versterkend op elkaar aansluiten. Om dat te bereiken wordt de welzijnscomponent (in de afgelopen jaren ingevuld door Vaart Welzijn) binnen MBA voortgezet door de aanbieder. Uitgaande van ongewijzigde invulling van MBA ook in de toekomst. Naast MBA versterken we het wijkgericht werken in Assen met professionals op het gebied van de energietransitie en participatie en werken we aan de ontwikkelingen van wijkaanpakken. Deze aanpak kenmerkt zich door een data gedreven, integrale werkwijze waarbij we met data vanuit alle domeinen een vertaling maken naar de opgaven van de wijken. Hierin werken we in vier fasen van wijkbeeld, naar -analyse, naar -agenda en tot slot stellen we een wijkplan op. Hiermee bouwen we voort op de bestaande infrastructuur van MBA. AVE-model In de gemeente hanteren we de AVE-aanpak. AVE staat voor integrale Aanpak ter Voorkoming van Escalatie bij huishoudens met toenemende problematiek. Het doel is om een dreigende escalatie te voorkomen en een escalerende situatie te beperken en beëindigen.
De AVE-aanpak maakt duidelijk wie de regie heeft bij (dreigende) escalaties en wie verantwoordelijk is voor de uitvoering daarvan. 9 De AVE-aanpak kent 3 vormen van regievoering: casusregie, procesregie en behandelregie. Deze passen we waar nodig toe op alle inwoners van Assen, ook op diegenen zonder vaste woon- of verblijfplaats die zich in Assen bevinden. Doorbraakmethode In Assen werken we met de doorbraakmethode. Dit is een door het Instituut voor Publieke Waarden ontwikkelde werkwijze om maatwerk te leveren als standaardregels en procedures leiden tot ongewenste effecten. De methode wordt toegepast bij complexe situaties waarin er binnen een gezin problemen zijn op verschillende leefgebieden die vragen om een aanpak. Kern van de aanpak is een maatschappelijke kosten-batenanalyse; zoeken naar ruimte binnen de wet- en regelgeving; belemmeringen in systemen oplossen; maatwerkoplossingen die bijdragen aan herstel van regie, bestaanszekerheid en toekomstperspectief. De gemeente heeft budget om doorbraakoplossingen mogelijk te maken. De aanbieder signaleert knelpunten richting de gemeente, denkt mee over mogelijke oplossingen en voert deze waar gewenst ook uit. Kansen voor Kinderen De gemeente doet mee aan het interprovinciale programma Kansen voor Kinderen.
Het doel van het programma is: het duurzaam versterken van de bestaanszekerheid van gezinnen met kinderen, zodat zij perspectief ontwikkelen op een stabiele en kansrijke toekomst. Het beschikbare budget is gebaseerd op de ondersteuning van 20 gezinnen op jaarbasis. Gezinnen worden gedurende een langere periode begeleid door een ervaringsdeskundige buddy. De buddy werkt samen met het gezin aan een toekomstplan en ondersteunt het gezin bij het realiseren van de daarin opgenomen doelen en acties. Bij de begeleiding wordt gebruik gemaakt van de doorbraakmethode. Buurtkracht heeft een belangrijke rol in de uitvoering hiervan (zie hiervoor paragraaf 3.3 de werkzaamheden die de aanbieder daarvoor uitvoert). Woonzorgvisie Assen: wonen, leven en zorg in 2040 (visie Assen 2025) In Assen streven we naar aantrekkelijke, diverse en vitale wijken, waarin alle inwoners een passende woonplek hebben. Een prettig huis dat past bij hun mogelijkheden, wensen en behoeften. Waarbij voor wie het niet zelfstandig redt, er vanuit de directe omgeving in de wijk hulp en ondersteuning beschikbaar is. Zoveel mogelijk ter bevordering van de eigen regie en ter voorkoming van zorginzet. Wanneer het met deze ondersteuning en ook met inzet van zorgprofessionals thuis echt niet meer gaat, zijn er intramurale woonplekken: ook daar sturen we in gezamenlijkheid op behoud van eigen regie en gewoon leven.
Wonen Eerst Wonen Eerst is een landelijke ontwikkeling en vormt de belangrijkste pijler in het streven om dakloosheid terug te dringen. Ook in Assen zetten we in op dit principe. We beschouwen wonen als een basisrecht én als fundament voor stabiliteit en ontwikkeling op andere leefgebieden. Vanuit dit uitgangspunt streven we ernaar dat kwetsbare inwoners zo snel mogelijk beschikken over een passende, reguliere woning in de wijk. Deze benadering markeert een verschuiving van opvang en verblijf naar zelfstandig wonen met ondersteuning, waarbij de woning het startpunt vormt in plaats van het einddoel. Deze beweging vraagt om meer dan alleen huisvesting. Om zelfstandig wonen duurzaam mogelijk te maken, is tijdige en passende ondersteuning een randvoorwaarde. Dit omvat zowel laagdrempelige, vrij toegankelijke ondersteuning in de wijk, als - waar nodig - in nauwe samenwerking met zorg- en ketenpartners, intensievere begeleiding. Voor jongeren die uitstromen uit jeugdhulp of andere kwetsbare situaties, zetten we daarnaast in op het concept Kamers met Aandacht. Hiermee krijgen jongeren de mogelijkheid om tijdelijk woonruimte te huren bij particuliere verhuurders, gecombineerd met passende begeleiding, zodat zij een stabiele basis kunnen opbouwen en de stap naar zelfstandig wonen succesvol kunnen maken.
10 Lokale Educatieve Jeugd Agenda (visie Assen 2026) De gemeente en alle onderwijsinstellingen in Assen delen een gezamenlijke ambitie: een ononderbroken ontwikkellandschap voor ieder kind en iedere jongere, waarin ontwikkeling niet stopt bij de schooldeur of bij een systeemgrens, maar doorloopt in alle facetten van het leven. In Assen vinden we dat ieder kind recht heeft op kansen om te groeien, te leren en mee te doen. Niet als verplichting, maar als recht. Daarom beginnen we bij het kind: bij diens talenten, context, vragen en dromen. Het systeem ondersteunt het kind. Die ambitie vraagt iets van ons als stad. Het vraagt dat we samenwerken over schotten heen, de stad en leefwereld als leeromgeving zien, en dat we ongelijk investeren om ieder kind eerlijke kansen te bieden. Dat betekent dat we onze tijd, middelen en expertise daar inzetten waar zij het meeste verschil maken voor kinderen en jongeren. 2.2 Uitgangspunten van Buurtkracht Assen Binnen Buurtkracht Assen wordt gewerkt aan een samenhangend geheel van ondersteuning. Centraal staat het versterken van de sociale basis en het toekomstbestendig organiseren van ondersteuning. Dit komt tot uiting in het activeren en vergroten van de inzet van inwoners1, netwerken, vrijwilligers, ervaringsdeskundigen en mensen die vergelijkbare ervaringen van inwoners hebben (ervaringsdelers).
De buurt in haar kracht! Er wordt daarbij ingezet op het zoveel mogelijk voorkomen van problemen door preventief te werken en het realiseren van toegankelijkere en snellere ondersteuning. Tegelijkertijd wordt ingezet op een verschuiving van individuele naar algemene en collectieve voorzieningen, zodat ondersteuning dichter bij het dagelijks leven van inwoners wordt georganiseerd. Toekomstgericht werken spelen hierin een belangrijke rol, net als domeinoverstijgende samenwerking en het vormgeven van effectief maatschappelijk partnerschap. Daarbij is er expliciet aandacht voor het verminderen van verstorende bureaucratie en het beheersen van kosten. Een belangrijke randvoorwaarde hierbij is dat er sprake blijft van een dekkend zorglandschap. Als blijkt dat een maatwerkvoorziening nodig is, dan wordt deze door de partij geleverd binnen het budget. Deze belangrijke uitgangspunten van Buurtkracht Assen, die richting geven aan de manier waarop de ondersteuning georganiseerd en uitgevoerd moet gaan worden, worden hierna met iets meer woorden toegelicht. Versterken eigen kracht en samenredzaamheid Het stimuleren van inwoners om regie te nemen over hun eigen leven en actief deel te nemen aan de samenleving. Dit geldt voor alle inwoners, ongeacht of zij op dat moment een ondersteuningsvraag hebben.
Door in te zetten op gezondheid, veerkracht, sociale verbindingen en maatschappelijke participatie dragen we eraan bij dat inwoners hun mogelijkheden en talenten kunnen benutten en behouden. Ondersteuning is erop gericht de eigen kracht, zelfredzaamheid, gezondheid en samenredzaamheid van inwoners te versterken, zodat zij zoveel mogelijk zelfstandig oplossingen kunnen vinden en gebruik kunnen maken van hun eigen netwerk. Professionele ondersteuning vult aan waar nodig en neemt niet over wat inwoners zelf of samen kunnen organiseren. Normaliseren In Assen streven we naar een sociale, inclusieve stad waar iedereen erbij hoort, kan meedoen en zelfredzaam is. Dit vanuit de benaderingswijze positieve gezondheid, aangezien mensen meer zijn dan hun aandoening. Dit betekent dat de focus ligt op het versterken van de veerkracht en 1 Met ‘inwoners’ bedoelen we alle leden van het huishouden, dus ook kinderen. 11 zelfredzaamheid van alle inwoners. Ondersteuning sluit zoveel mogelijk aan op het gewone leven en wordt zoveel mogelijk geboden binnen de eigen omgeving en het sociale netwerk. Dat vraagt ook iets van inwoners zelf, want normaliseren houdt ook in dat er een bredere acceptatie nodig is dat het leven nou eenmaal hobbels kent. En dat niet voor elke hobbel een professional de oplossing is.
Wijkgericht werken Ondersteuning wordt georganiseerd vanuit de wijk en sluit aan bij de specifieke behoeften, kansen en kenmerken van de wijk. De leefwereld van inwoners en hun netwerken staat centraal. Er wordt voortgebouwd op wat er al aanwezig is: bestaande voorzieningen, initiatieven, netwerken en relaties in de wijk en de opbrengsten van de wijkaanpakken. Preventief werken Door problemen vroegtijdig te signaleren en ondersteuning tijdig in te zetten, wordt voorkomen dat problemen verergeren en dat zwaardere vormen van ondersteuning nodig zijn. Preventie heeft niet alleen als doel om verergering van bestaande problemen te voorkomen, maar ook om het ontstaan van gezondheidsproblemen en ondersteuningsvragen zoveel mogelijk te voorkomen door het stimuleren van een gezonde en veerkrachtige leefstijl. Preventie draagt bij aan het versterken van de zelfredzaamheid van inwoners en aan een duurzame en toekomstbestendige inzet van middelen. Kosten beheersen Door ondersteuning efficiënter en effectiever te organiseren, blijft ondersteuning beschikbaar voor inwoners die dat nodig hebben. Het beheersen van kosten is een noodzakelijke voorwaarde om het sociaal domein ook op de lange termijn toegankelijk en betaalbaar te houden. Bureaucratie verminderen Door administratieve lasten te verminderen ontstaat meer ruimte voor directe ondersteuning aan inwoners.
Dit draagt bij aan een werkwijze die eenvoudiger, toegankelijker en mensgerichter is en waarin professionals sneller en effectiever kunnen handelen. Duurzaam samenwerken en maatschappelijk partnerschap We kiezen voor samenwerking met één aanbieder als maatschappelijke partner. Deze partner levert een actieve bijdrage aan het versterken van de sociale basis en het organiseren van toegankelijke ondersteuning via buurtteams. De samenwerking is gericht op gezamenlijke verantwoordelijkheid, vertrouwen en een gedeelde opgave. 12 3 De opdracht 3.1 Toekomstbeeld Buurtkracht Assen In Assen leven inwoners in buurten waar mensen elkaar kennen, naar elkaar omkijken en zich thuis voelen. De wijk vormt het hart van het dagelijks leven: een plek waar je wordt gezien, waar je anderen ontmoet en waar het vanzelfsprekend is om elkaar te helpen. Een sterke samenleving is zichtbaar in de straat en in de buurt. Hier ontstaan verbindingen, worden ervaringen gedeeld en leren mensen van elkaar. In deze wijken wordt het verschil gemaakt door mensen. Niet door systemen of loketten, maar door iemand die luistert, meedenkt en naast je staat. Dat kan een buur zijn, een vrijwilliger, een ervaringsdeskundige/ ervaringsdeler of een professional. Mensen weten elkaar te vinden en voelen zich gesteund. Problemen worden niet alleen opgelost, maar al vroeg gesignaleerd en het liefst voorkomen.
Buurtkracht vormt het herkenbare en toegankelijke netwerk in en van de wijk. De Buurtteams, beschreven in het richtinggevend kader2, zijn zichtbaar aanwezig en vertrouwde gezichten in de buurt. Zij kennen de inwoners, de verhalen en wat er speelt. Inwoners lopen gemakkelijk binnen met een vraag, een idee of voor een gesprek. De drempel is laag en ondersteuning voelt als een vanzelfsprekend onderdeel van het dagelijks leven. De inzet richt zich niet alleen op inwoners met een ondersteuningsvraag maar ook op inwoners die zelfstandig participeren. Door hun talenten en mogelijkheden te benutten, wordt de sociale samenhang versterkt en wordt preventief bijgedragen aan het voorkomen van toekomstige ondersteuningsvragen. Ondersteuning sluit aan bij wat inwoners nodig hebben om mee te doen en het leven te leiden dat bij hen past. Er wordt uitgegaan van wat de inwoner zelf kan, wat de inwoner belangrijk vindt in het leven en wat energie geeft. Familie, vrienden en de buurt zijn hierin vanzelfsprekende partners. Ondersteuning is flexibel en schaalbaar: dichtbij waar mogelijk, collectief tenzij echt niet mogelijk, intensief waar nodig en gericht op het zo snel mogelijk herstellen van eigen regie. Daarbij kijken professionals niet alleen naar de vraag die iemand stelt, maar naar het geheel waarin deze ontstaat.
Zij werken systemisch en hebben oog voor de samenhang tussen persoonlijke situatie, gezin, netwerk en leefomgeving. Door te kijken naar de vraag achter de vraag, samen te werken met de inwoners en naar onderliggende oorzaken, wordt ondersteuning passender en duurzamer ingezet. In het dagelijks leven in de wijk zijn gezondheid, welzijn, opvoeden en opgroeien, participatie en bestaanszekerheid onlosmakelijk met elkaar verbonden. Inwoners bewegen zich tussen school, werk, gezin, sociale contacten, activiteiten in de buurt en daarbuiten. Ondersteuning sluit hierop aan en verbindt deze leefgebieden met elkaar, zodat zij elkaar versterken in plaats van los naast elkaar bestaan. Voor inwoners, van jong tot oud, betekent dit dat zij kunnen opgroeien, leven en ouder worden in een omgeving waarin zij zich veilig voelen en mee kunnen doen. Gezinnen kennen elkaar en ondersteunen elkaar waar nodig. Jongeren groeien op met perspectief en maken een soepele overgang naar volwassenheid, waarbij ondersteuning dichtbij blijft en meebeweegt. Volwassenen en ouderen blijven zo zelfstandig mogelijk wonen en onderdeel van hun omgeving. Dagelijks leven, ontmoeting en ondersteuning lopen in elkaar over. Activiteiten in de wijk, zoals sport en bewegen, cultuur en ontmoeting, dragen bij aan gezondheid, ontwikkeling en sociale verbinding. 2 VNG rapport: richtinggevend kader ‘sterke lokale teams’.
13 Verenigingen, vrijwilligers en inwonersinitiatieven spelen hierin een belangrijke rol. Buurtkracht Assen sluit aan bij wat er al is en versterkt deze kracht, waardoor buurten zelf steeds sterker worden. Mantelzorgers en vrijwilligers zijn daarin een vanzelfsprekend onderdeel van de wijk. Zij worden gezien, gewaardeerd en ondersteund. Professionals werken naast hen en versterken hun inzet, zodat zij hun rol kunnen blijven vervullen. Partners in de wijk, van huisartsen en onderwijs tot welzijn en zorg, werken nauw samen en vormen één samenhangend netwerk rondom inwoners. Zij kennen elkaar, delen kennis en stemmen af. Het is belangrijk dat er verbindende schakels komen tussen de aanbieder en partners in de wijk. Het maakt voor inwoners niet uit waar zij binnenkomen: ondersteuning sluit op elkaar aan en komt snel op de juiste plek. Er wordt niet gestuurd op losse voorzieningen of productie, maar op wat dit oplevert voor inwoners. In Assen ervaren mensen dat zij ertoe doen, dat zij mee kunnen doen, zich gezond voelen en perspectief hebben. Ondersteuning is dichtbij, samenhangend en duurzaam georganiseerd. Zo is Assen een stad geworden waarin iedereen zich verbonden voelt met zijn buurt, waarin mensen naar elkaar omkijken en waarin ondersteuning altijd dichtbij is wanneer dat nodig is.
3.2 Ambitie Buurtkracht Assen Buurtkracht Assen versterkt de sociale basis en organiseert ondersteuning wijkgericht, snel en zonder verstorende bureaucratie. Buurtkracht Assen zet in op een verschuiving van professionele zorg naar eigen kracht van de buurt. Daarbij vergroten we de inzet van algemene en voorliggende voorzieningen om zorg toegankelijk, betaalbaar en verbonden met het gewone leven te houden. 3.3 Beschrijving van de opdracht Met Buurtkracht Assen gaan we naar een manier van organiseren waarin ondersteuning zo vroeg, licht en dichtbij mogelijk wordt aangeboden. De opdracht richt zich op het versterken van buurten en gemeenschappen, het organiseren van toegankelijke basisondersteuning en het realiseren van een samenhangend ondersteuningslandschap waarin inwoners zoveel mogelijk zelfstandig kunnen meedoen. Versterken en vergroten van de sociale basis In de sociale basis ligt het fundament van Buurtkracht Assen. Inwoners en hun netwerken zijn het vertrekpunt. De opdracht vraagt om een werkwijze waarin de kracht van buurten, vrijwilligers, verenigingen en informele initiatieven worden benut en versterkt. Ontmoetingsplekken, buurthuizen en andere laagdrempelige voorzieningen spelen hierin een belangrijke rol.
Door deze sociale infrastructuur te ondersteunen en te verbinden, ontstaat een omgeving waarin inwoners elkaar weten te vinden, elkaar helpen en problemen eerder worden
14 gesignaleerd. De sociale basis moet groeien tot een stevig netwerk waarin normaliseren, vroeg signaleren en het versterken van eigen kracht vanzelfsprekend is. Binnen de sociale basis hebben verschillende gemeenten in Drenthe (ook Assen) ervaring met het inzetten van werkwijzen zoals zorgzame gemeenschappen en buurtverbinders. Zorgzame gemeenschappen dragen bij aan sociale cohesie, naoberschap en een betere verbinding tussen informele en formele ondersteuning. Buurtverbinders (ook wel community connectors genoemd) zijn mensen die helpen om inwoners, netwerken en initiatieven met elkaar te verbinden. Deze werkwijzen sluiten aan bij de principes van Asset Based Community Development (ABCD-)methodiek, waarbij wordt uitgegaan van de kracht, talenten en relaties die al in de gemeenschap aanwezig zijn. Dit versterkt eigenaarschap en draagt bij aan duurzame, sterke buurtgemeenschappen. Het is waardevol om deze werkwijzen mee te nemen binnen Buurtkracht Assen. De ‘toegang’ zijn en basisondersteuning bieden via buurtteams Als inwoners niet voldoende geholpen zijn met hun eigen netwerk of de sociale basis, kan de tweede laag in beeld komen: de buurtteams. De buurtteams zijn vormgegeven zoals de ‘sterke lokale teams’ beschreven zijn in het richtinggevend kader. Deze buurtteams vormen een vrij toegankelijke, wijkgerichte voorziening waar inwoners terecht kunnen.
De teams zijn zichtbaar aanwezig in de wijk, werken outreachend en sluiten aan bij de leefwereld van inwoners. Zij bieden ondersteuning die direct beschikbaar is, laagdrempelig is en gericht is op het versterken van zelfredzaamheid. De buurtteams werken vanuit het principe van licht naar zwaar: zij zoeken eerst naar oplossingen in de sociale basis en collectieve voorzieningen en schalen pas op wanneer dat nodig is. Daarbij blijven zij altijd betrokken, ook wanneer andere partijen worden ingeschakeld, zodat inwoners een vast aanspreekpunt houden en ondersteuning in samenhang wordt georganiseerd. Op basis van goede triage wordt gesignaleerd wanneer directe inzet van zwaardere ondersteuning nodig is (matched care). In Assen kiezen we ervoor dat de buurtteams de toegang worden voor alles wat binnen de scope van de opdracht valt (zowel fysiek, telefonisch, post als digitaal). Dit betekent dat het buurtteam het eerste aanspreekpunt wordt voor inwoners met vragen of ondersteuningsbehoeften op het gebied van Welzijn, Wmo, Jeugdwet en bestaanszekerheid. Hiermee ontstaat één brede en sterke toegang tot ondersteuning, die integraliteit en overzicht bevordert en versnippering tegengaat. We willen dat inwoners door het buurtteam warm worden verwelkomd, herkend worden als buurtbewoner en geholpen worden op basis van vertrouwen.
Toegang: Een toegang is de plek waar een inwoner zich meldt met een vraag en waar deze vraag inhoudelijk wordt opgepakt. Waar nodig vindt toeleiding naar passende ondersteuning plaats. De toegang omvat alle ondersteuningsvormen die vallen binnen de scope van de opdracht Buurtkracht Assen. De buurtteams worden de toegang voor de ondersteuning behorend tot de scope van de opdracht: zie hiervoor de beschrijving bij paragraaf 3.4. Daarnaast stellen we voor om Assen te zien als één werkgebied, waar in elk van de 9 wijken buurtteams actief zijn. Waarbij we werken met vaste gezichten, mensen die de wijk kennen en in elke wijk een inloopvoorziening/ wijkgebouw (en aansluiten op de plekken waar MBA nu al actief is). De buurtteams werken vanuit een gedeelde visie en hanteren eenzelfde benaderingswijze richting inwoners. De samenstelling van het buurtteam en het aanbod van ondersteuning kan daarbij per wijk, op basis van de demografie en de ondersteuningsbehoefte van de wijk, verschillen. Het uitgangspunt is dat voor ondersteuning binnen de scope van de opdracht er in principe geen beschikking afgegeven zal worden. Als inwoners toch een beschikking wensen, dan kan voor ondersteuning binnen de scope van Buurtkracht Assen een beschikking afgegeven worden.
15 De ‘ingang’ zijn voor aanvullende hulp en ondersteuning Wanneer basisondersteuning niet toereikend is, kan specialistische, geïndiceerde hulp (buiten de scope van de opdracht) worden ingezet als maatwerkvoorziening. Buurtkracht Assen is voor deze hulp en ondersteuning de ingang. Buurtkracht Assen heeft hierin goede afstemming nodig met de gemeente en specialistische zorgaanbieders. Voor jeugd is hierbij een Verklarende Analyse leidend. De buurtteams blijven hierbij een verbindende factor: zij zorgen ervoor dat de inwoner één contactpersoon heeft en bewaken de samenhang. Door deze drie lagen goed op elkaar te laten aansluiten, ontstaat een ondersteuningsstructuur die toekomstbestendig is en waarin zwaardere hulpvragen worden voorkomen waar dat kan. Tegelijkertijd blijft maatwerk het uitgangspunt: wanneer een inwoner zich meldt met een complexe hulpvraag, kan de specialistische hulp worden ingezet die passend is bij de situatie.
De buurtteams zien we als ingang voor ondersteuningsvragen op het gebied van: • Wonen, rolstoelen en vervoer (WRV) • Beschermd wonen (BW) lokaal • Leerlingenvervoer (LLV) • Gehandicaptenparkeerkaart (GPK) • Leerplicht • Inburgering • Hulp bij het huishouden (HH) • Collectief vervoer (CVV) • Sociaal-medische indicatie (SMI) • Gehandicaptenparkeerplaats (GPP) • Doorstroompunt • Gespecialiseerde jeugdhulp (buiten de scope van de opdracht) De opdracht als geheel draagt bij aan een sociaal domein dat toegankelijk, mensgericht en duurzaam georganiseerd is. Het versterken van de sociale basis, het realiseren van herkenbare en toegankelijke buurtteams en het goed benutten van collectieve en algemeen toegankelijke voorzieningen vormen samen de kern van de opdracht Buurtkracht Assen. Inwoners worden zo snel als mogelijk ondersteund met passende hulp vanuit de sociale basis, de buurtteams of aanvullende hulp. De buurtteams worden geen ingang en geen toegang voor: • Beschermd wonen (BW) regionaal;* • (On)veiligheidszaken bij jeugd.** *De toegang voor Beschermd wonen regionaal ligt bij de regiogemeente of bij een andere gemeente in het land (vanuit de Landelijke Toegang), daarom omvat de scope van de opdracht Buurtkracht geen ingang of toegang voor Beschermd wonen regionaal.
**Wanneer de inwoner in dergelijke situaties gebruikt maakt van Buurtkracht als ingang of wanneer de partij signalen van onveiligheid constateert, dan moet er direct geschakeld worden met en overgedragen aan team Jeugd van de gemeente (‘no wrong door’-principe). 3.4 Wat valt binnen de scope? De scope van de opdracht omvat onderdelen van vier domeinen: • Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) Ingang: Een ingang is de plek waar een inwoner zich met een vraag meldt en heeft betrekking op de ‘route of het eerste contactpunt’ dat de inwoner kiest. Dit kan zowel fysiek, telefonisch, digitaal of per post zijn. De ingang heeft als functie om de vraag te ontvangen, een eerste triage uit te voeren en de inwoner naar de juiste plek te leiden. 16 • Jeugdwet • Welzijn • Bestaanszekerheid (waaronder een deel van de Participatiewet) Deze onderdelen van vier domeinen worden samengebracht in één integrale opdracht. De gemeente wil voorkomen dat er cliënten tussen wal en schip komen. Wanneer mocht blijken dat de gemeente diensten ten onrechte als algemene voorziening heeft gepositioneerd en dit in wezen een individuele/ maatwerkvoorziening is, dan ontslaat dat de aanbieder niet om deze diensten te leveren. In dat geval moet de aanbieder dit als individuele/ maatwerkvoorziening alsnog leveren. Uitzondering hierop betreffen wel de regionaal door Jeugdregio Drenthe ingekochte diensten.
In deze paragraaf wordt per domein toegelicht welke producten en opdrachten – zoals we die momenteel kennen – onderdeel gaan uitmaken van de integrale opdracht. Let hierbij ook op paragraaf 3.5 Buiten scope, want de hierboven genoemde domeinen vallen niet volledig binnen de scope. 3.4.1 Wmo De gemeente wil dat ondersteuning dichtbij, laagdrempelig en vanuit de sociale basis wordt georganiseerd. Dat betekent dat we niet langer primair denken vanuit individuele voorzieningen, maar vanuit wat inwoners zelf en samen kunnen, ondersteund door algemene voorzieningen en het buurtteam. Voor de duidelijkheid gaat het hierbij om de volgende bestaande Wmo-producten die worden ondergebracht binnen de opdracht: Product Productcode Begeleiding basis 02A22 Begeleiding basis plus 02A16 Begeleiding specialistisch 02A19 Dagbesteding gericht op zinvolle daginvulling 07A11 Dagbesteding gericht op (on)betaald werk 07A14 Dagbesteding gericht op onderwijs 07A15 Vervoer (rolstoel) naar dagbesteding 08A05 / 08A06 / 08A07 / 08A08 / 08A09 / 08A10 Resultaatgebieden van begeleiding onder de Wmo zijn: veilige huiselijke relatie, zelfstandig wonen, financiën op orde, omgang met instanties, ADL op orde, sociaal netwerk versterken, maatschappelijke participatie, gezondheid en verslaving.
17 3.4.2 Jeugdwet Voor de Jeugdwet betekent de overgang naar de nieuwe situatie dat ondersteuning bij opgroeien en opvoeden zoveel mogelijk in de eigen leefomgeving plaatsvindt, met nadruk op het bevorderen van gezondheid, preventie, vroegsignalering en normaliseren. Specialistische jeugdhulp blijft (via de inkoop door de Jeugdhulpregio Drenthe) beschikbaar waar nodig. Voor de duidelijkheid gaat het hierbij om de volgende bestaande Jeugdwet-producten die worden ondergebracht binnen de opdracht: Product Productcode Begeleiding basis 45A63 Begeleiding basis plus 45A50 Begeleiding specialistisch * 45A05 Basis GGZ 54001 Specialistische GGZ * 54002 Behandeling verslaving 45A65 Dagbesteding gericht op zinvolle daginvulling 41A22 Dagbesteding gericht op onbetaald werk 41A23 Vaktherapie 45A73 Ambulante gezinsbehandeling 45A51 Vervoer bij dagbesteding (rolstoel) 42A05 / 42A06 / 42A047 / 42A08 / 42A09 / 42A10 Begeleide omgangsregelingen (behalve bij gezags-/omgangsregelingen opgelegd door de rechtbank of kinderbeschermingsmaatregel) * 45BOR Gezinsondersteuning voor pasgeborenen (deel zonder specialistische kraamhulp/medisch component) * 45A56 * Bij deze producten is sprake van een afbakeningsdocument, zie bijlage 2 – Afbakening Jeugd in dit document. Uit bijlage 2 blijkt tevens dat producten niet dubbel worden ingekocht binnen Buurtkracht en de JHRD.
Afbakening is de afgesproken richting, nog niet vastgesteld in de Jeugdhulpregio Drenthe. Naast bovenstaande maatwerkproducten Jeugd wordt de volgende algemene voorziening jeugd ook toegevoegd aan de opdracht: Opdracht Beschrijving Ondersteuning op Integrale Kindcentrum (IKC), scholen en kinderopvang. Dit betreft preventieve inzet door een jeugdhulpaanbieder. Beschikbaar voor alle basisscholen, kinderopvang en beperkt voor het VO/MBO). 18 3.4.3 Welzijn Binnen welzijn vormt de nieuwe situatie het uitgangspunt: het versterken van de sociale basis, het stimuleren van ontmoeting en het ondersteunen van inwonerinitiatieven staan centraal. Welzijn is daarmee niet langer een losstaand domein, maar een dragende kracht binnen het geheel. De bestaande welzijnsopdrachten worden nadrukkelijk gepositioneerd als onderdeel van deze opdracht en zijn richtinggevend voor de beweging naar meer samenhang en preventie. Het gaat om deze huidige opdrachten. De hoofdopdracht aan de huidige welzijnsorganisatie Vaart Welzijn heeft als doel om met de inzet van maatschappelijke dienstverlening en welzijn inwoners in hun kracht te zetten, sociale netwerken en informele zorg te versterken en zo een onmisbare bijdrage te leveren aan een vitale, verantwoordelijke en inclusieve samenleving en minder zware zorg.
Door inwoners te motiveren en ondersteunen bij het leveren van een maatschappelijke bijdrage, door kwetsbare mensen de hulp te bieden die nodig is om mee te kunnen doen, door te investeren in de leefbaarheid in de Assense wijken en door samen met anderen maatschappelijke opgaves aan te pakken en op te lossen. Hierin sluit de huidige welzijnsorganisatie aan bij de buurt door de eerdergenoemde werkwijzen als zorgzame gemeenschappen en buurtverbinders in te zetten. Ook noemen we hier de samenwerking met onder andere het onderwijs (PO, VO en MBO): jongerenwerkers en jeugdmaatschappelijk werkers die op scholen aanwezig zijn en een verbindende schakel zijn tussen onderwijs, zorg en de leefwereld van de jongere, door vroegtijdig problemen te signaleren, preventieve begeleiding te bieden en door te verwijzen naar specialistische hulp. Binnen de hoofdopdracht aan de huidige welzijnsorganisatie Vaart Welzijn staan de volgende vier deelopdrachten geformuleerd: Opdracht Beschrijving A. Het uitvoeren van taken en projecten, die leiden tot bevordering van leefbaarheid en waarbij de preventieve en proactieve inzet van buurtwerk een toegevoegde waarde heeft.
Het gaat hierbij onder andere om deelname aan Mijn Buurt Assen (MBA), het signaleren van veiligheidsproblematiek en de aanpak van overlast en het versterken van de draagkracht van wijken waarin relatief veel mensen wonen die extra kwetsbaar zijn. B. Het versterken van het voorliggend veld, informele zorgnetwerken en steunstructuren voor mantelzorgers. Het gaat hierbij om o.a.: • het vinden, verbinden en ondersteunen van inwoners, vrijwilligers, vrijwilligersorganisaties en informele zorgnetwerken die zich (willen) inzetten voor kwetsbare inwoners. • het toerusten en vergroten van de helpende en ondersteunende kracht van sociale netwerken, het onderwijs, sportorganisaties, kerkengenootschappen en andere organisaties in de samenleving. • het bieden van vrij toegankelijke, passende, lichtere vormen van hulp en ondersteuning aan inwoners. • het vinden, verbinden en verlichten van de positie van mantelzorgers door het bieden en versterken van het vangnet, steun, respijtzorg en mantelzorgwaardering. • het ontwikkelen van een sociale basis in iedere wijk, aansluitend bij de specifieke behoefte en vraag van inwoners in de verschillende wijken. • De ontwikkeling van ‘Welzijn op recept’ 19 • Samenwerking met relevante partijen (zoals initiatiefgroep Lokaal Sportakkoord en sportclubs) C. Het uitvoeren van toegangstaken.
Het gaat hierbij om o.a.: • Bijdragen aan verminderen van de instroom in geïndiceerde Wmo-maatwerkvoorzieningen en gespecialiseerde jeugdhulp. • Zorgen voor herkenbaarheid en bereikbaarheid van de Toegang door inwoners • Doorverwijzing beperken, direct passende hulp bieden waar mogelijk D. Het bieden van ondersteuning en begeleiding aan inwoners met een hulpvraag. Het gaat daarbij zowel om kinderen en jongeren als om volwassenen en ouderen. Het gaat hierbij om o.a.: • Signaleren van sociaal-maatschappelijke en psycho- sociale problematiek bij inwoners. • Ondersteuning bieden die o gericht is op herstel of het versterken van de regie over het eigen leven en zelfredzaamheid van de hulpvrager; o aanvullend is op wat mensen zelf kunnen doen om hun hulpvraag op te lossen, samen met hun sociale netwerk en informele zorg; o zo licht en zo kort mogelijk is als het kan, laagfrequent en langduriger en / of intensiever als het moet; o op basis van aantoonbare effectiviteit collectief wordt geleverd en/of in co-productie met andere zorg-/ hulpverleners en informele zorg (matched care). • Werken op basis van een integrale aanpak en/of sluitende keten. Dit betekent een actieve rol vervullen in relevante netwerken. • Op casusniveau - waar nodig - de rol van casusregisseur vervullen.