Agendabundel

Bundel - Politieke Avond van 12 maart 2025 Agenda bijlagen Raadskamerindeling PA 12 maart 2025 1.LF 18.45 uur - 20.15 uur: Gespreksnotitie ‘Vervolg Arnhemse kinderparticipatie’ Behandeladvies 12 maart 2025 Raadsbrief 'Vervolg Arnhemse kinderparticipatie', d.d. 03-12-2024 Bijlage 1 - Gespreksnotitie ‘Vervolg Arnhemse kinderparticipatie’ Bijlage 2 - Rapport Eindevaluatie pilot kinderburgemeester Presentatie gespreksnotitie - Vervolg Arnhemse Kinderparticipatie Behandelresultaat 12 maart 2025 2 20.15 uur - 20.30 uur: Pauze 3.LF 20.30 uur - 21.45 uur: Beleidsplan op eigen wijze oud(er) worden in Arnhem Behandeladvies 12 maart 2025, bespreking amendementen en moties Raadsvoorstel 'Beleidsplan Op eigen wijze oud(er) worden in Arnhem' Bijlage - Beleidsplan: Op eigen wijze oud(er) worden in Arnhem amendement 'Ouderen tellen volwaardig mee in de samenleving' (25A21) van de fracties AC, GL en Volt amendement 'Zingeving als integraal onderdeel van ons ouderenbeleid' (25A22) van de fracties CU, GL, PvdA, Volt en AC amendement 'Preventie als aanvulling, géén vervanging van professionele zorg'(25A23) van de fracties PVV en CU amendement 'Onderbouwing meenemen Sandwichgeneratie' (25A24) van de fractie Volt motie 'Zingeving in het uitvoeringsplan ouderenbeleid 2025' (25M54) van de fracties GL, CU, PvdA en Volt motie 'Neem fysieke veiligheid en bescherming tegen criminaliteit mee'(25M55) van

de fractie PVV motie 'ruimhartig beleid bij de verstrekking van vervoermiddelen'(25M56) van de fractie BBA motie 'Duidelijke criteria voor financiering van projecten binnen het ouderenbeleid' (25M57) van de fracties PvdA, GL en Volt motie 'Versterk intergenerationele ontmoetingen' (25M58) van de fractie Volt Gevraagd advies ouderenbeleid - Adviesraad Jeugd & Wmo Arnhem Reactie college b&w in reactie op gevraagd advies ouderenbeleid Schriftelijke inspraakreactie van K. Vossen-Brouwer, d.d. 30-01-2025 Schriftelijke inspraakreactie van A. Lodder, d.d. 03-02-2025 Schriftelijke inspraakreacties van de Arnhemse woningcorpraties, d.d. 05-02-2025 Schriftelijke inspraakreactie Apcg - M. van den Broek , d.d. 05-02-2025 Schriftelijke inspraakreactie van SWOA - S. Swart, d.d. 05-02-2025 Schriftelijke inspraakreacties van TINO Educare - M. Lievegoed, d.d. 05-02-2025 Behandelresultaat 5 februari 2025, Informatieve & meningsvormende bespreking Behandelresultaat 12 februari 2025, meningsvormende bespreking Behandelresultaat 19 februari 2025, 2e meningsvormende bespreking Behandelresultaat 12 maart 2025, bespreking amendementen en moties 4 21.45 uur - 22.00 uur: Pauze 5.LF 22.00 uur - 23.15 uur: Beleidsplan op eigen wijze oud(er) worden in Arnhem (hervatting)

Agenda Politieke Avond 12 maart 2025 Raadzaal

Landgoed/Festival

Walburgis

18.45 uur - 20.15 uur (90)

18.45 uur - 20.15 uur (90)

18.45 uur - 20.15 uur (90)

Duurzaam Mobiliteitsplan

Gespreksnotitie ‘Vervolg Arnhemse kinderparticipatie’

Gespreksnotitie 'Scenario’s Stadhuis'

(Bespreking van amendementen & moties)

(Gesprek tussen college & raadskamer)

(Gesprek tussen college & raadskamer)

Pauze: 20.15 uur - 20.30 uur Raadzaal

Landgoed/Festival

Walburgis

20.30 uur – 21.45 uur (75)

20.30 uur – 21.45 uur (75)

20.30 uur – 21.45 uur (75)

Duurzaam Mobiliteitsplan (hervatting)

Ouderenbeleid 2025 ‘Op eigen wijze oud(er) worden in Arnhem’

Vaststelling Dienstverleningsvisie 2025 - 2030

(Bespreking van amendementen & moties)

(Bespreking van amendementen & moties)

(Informatieve & meningsvormende bespreking)

Pauze: 21.45 uur – 22.00 uur Raadzaal

Landgoed/Festival

Walburgis

22.00 uur - 23.15 uur (75)

22.00 uur - 23.15 uur (75)

22.00 uur - 23.15 uur (75)

Duurzaam Mobiliteitsplan (hervatting)

Ouderenbeleid 2025 ‘Op eigen wijze oud(er) worden in Arnhem (hervatting)

Subsidieregeling groenblauwe initiatieven en Klimaatadaptatiefonds

(Bespreking van amendementen & moties)

(Bespreking van amendementen & moties)

(Informatieve & meningsvormende bespreking)

GEMEENTERAAD ARNHEM BEHANDELADVIES

Gespreksnotitie ‘Vervolg Arnhemse kinderparticipatie’ Fasering 

Ambtelijke presentatie



Bestuurlijk gesprek

Voorgesteld besluit Van de raad wordt geen besluit gevraagd. Het college wil met de raad in gesprek over het vervolg van Arnhemse kinderparticipatie.

Aandachtspunten Procedure:

•

Datum vergadering 12-03-2025

•

Type voorstel Gespreksnotitie (agenderingsverzoek college)

•

Spreekrecht publiek? Nee Voorgesteld resultaat: De bespreking van de gespreksnotitie stelt het college in de gelegenheid om de raadskamer te informeren en met de raadskamer in gesprek te gaan. Informatieve bespreking: Ambtelijke presentatie en toelichting met ruimte voor vragen.

•

Sinds november 2022 benoemt de gemeente Arnhem elk jaar een kinderburgemeester. Voor het vervolg na 2025 zijn geen afspraken gemaakt of middelen voorzien in de begroting. Daarom wil het college in gesprek met de raad over het vervolg van kinderparticipatie in Arnhem. Deze gespreksnotitie bevat onder andere enkele scenario’s voor kinderparticipatie in Arnhem. Deze komen voort uit de lessen uit de evaluatie, gesprekken met andere gemeenten en externe experts. Deze scenario’s hebben allen eigen voor- en nadelen. Het doel van het gesprek is om richtingen voor de uitwerking van kinderparticipatie te bespreken. Deze bevindingen worden vervolgens uitgewerkt door het college tot een (financieel) voorstel.

De gespreksnotitie bestaat uit twee delen 1. Een ambtelijke presentatie met een toelichting op de lessen uit de evaluatie kinderparticipatie en mogelijke scenario’s voor het vervolg. 2. Een bestuurlijk gesprek tussen college en raadskamer.

Bestuurlijk gesprek: Gesprek tussen college en raadskamer.

1

GEMEENTERAAD ARNHEM BEHANDELADVIES Contactgegevens Portefeuillehouder: Bob Roelofs

Ambtenaar Gideon van der Hulst Gideon.van.der.hulst@arnhem.nl 06 43 27 57 63

Raadsadviseur Robin Oosthout robin.oosthout@arnhem.nl 06 25 77 64 91

Voorgestelde behandelwijze De bespreking in de raadskamer kent twee fases: een ambtelijke presentatie en een bestuurlijk gesprek tussen raadsleden en college en/of tussen raadsleden. Ambtelijke presentatie De vergadering start met een toelichting door Gideon van der Hulst (bestuursadviseur burgerparticipatie). In de toelichting wordt ingegaan op: 1) 2) 3) 4) 5)

Aanleiding van de gespreksnotitie Lessen uit de evaluaties kinderparticipatie Mogelijke kaders voor kinderparticipatie Mogelijke scenario’s voor kinderparticipatie Tijdspad van het vervolgproces

De raadskamer krijgt de gelegenheid om vragen te stellen. Bestuurlijk gesprek raadskamer en college Na de ambtelijke toelichting volgt een gesprek over de beschreven scenario’s in de gespreksnotitie. De orde bij deze gespreksnotitie is vrijer dan gebruikelijk bij een meningsvormende bespreking of agenderingsverzoek. Het betreft een open bestuurlijk gesprek waarbij de portefeuillehouder, als indiener van de gespreksnotitie, desgewenst de gelegenheid krijgt om de gespreksnotitie toe te lichten. Daarna wordt overgegaan tot een gesprek waarbij de raadskamer in de gelegenheid is om vragen te stellen of standpunten te delen en de portefeuillehouder hierop kan reageren. De voorzitter ziet toe op een ordelijk verloop van het gesprek.

Mogelijk resultaat: •

Er is geen vervolgbehandeling voorzien.

2

Aan de gemeenteraad

Datum

: 3 december 2024

Zaaknummer

: 4365114

Contactpersoon

: Gideon van der Hulst

Telefoonnummer

: 026 3774158

Onderwerp: Vervolg Arnhemse kinderparticipatie

Geachte voorzitter en leden, Sinds november 2022 benoemt de gemeente Arnhem jaarlijks een kinderburgemeester. De kinderburgemeester helpt de gemeente sindsdien om kinderen te betrekken. Dit gebeurt volgens het plan van aanpak dat u heeft vastgesteld op 15 maart 2022. Zoals vastgelegd in dat plan zijn twee evaluaties uitgevoerd. De tussenevaluatie over het eerste jaar van de Arnhemse kinderburgemeester ontving u in de zomer van vorig jaar. Als bijlage bij deze brief ontvangt u de eindevaluatie. De genoemde evaluaties bieden inzicht in de ervaringen met deze vorm van kinderparticipatie sinds november 2022. Ook voor de jaren 2024 en 2025 zijn er middelen beschikbaar om door te gaan met de Arnhemse kinderburgemeester. Voor het vervolg zijn geen afspraken gemaakt of middelen voorzien in de begroting. Gezien deze constatering en de opgedane inzichten uit de afgelopen twee jaar is het nu een geschikt moment om het gesprek aan te gaan over kinderparticipatie in Arnhem. Daarom ontvangt u als bijlage van deze raadsbrief de gespreksnotitie ‘Vervolg Arnhemse kinderparticipatie’. Twee jaar Arnhems kinderburgemeesterschap Op 30 oktober 2024 nam kinderburgemeester Zoë Mac Donald officieel afscheid. Door omstandigheden is er toen geen nieuwe kinderburgemeester geïnstalleerd.

Momenteel werken we aan het selecteren van een nieuwe kinderburgemeester, die zo snel als het mogelijk is zal worden geïnstalleerd. Zoë Mac Donald was de tweede Arnhemse kinderburgemeester. Zij was opvolger van Dyla Uitdehaag die het jaar ervoor kinderburgemeester was. In deze twee jaar waren betrokkenen positief over het kinderburgemeesterschap. Zij onderschrijven het belang van het initiatief en de huidige vorm draagt bij aan betekenisvolle kinderparticipatie. Daarbij merken zij echter op dat dit nu vooral beperkt is tot één kind, waar veel op af komt. Waar in het plan van aanpak werd voorzien in 9 tot 12 activiteiten per jaar heeft de Arnhemse kinderburgemeester in beide jaren meer dan 20 activiteiten bijgewoond. Dit leverde op enkele momenten druk op voor het kind waarbij de balans tussen het zijn van kinderburgemeester, leren op school en het verdere sociale leven onder druk kan komen te staan. Dit vraagt dan ook om zorgvuldige begeleiding vanuit de organisatie. Al met al heeft de begeleiding van de kinderburgemeester bij activiteiten en evenementen aanzienlijk meer inzet van uren en middelen gevraagd dan vooraf geanticipeerd en waren verdere ambities niet allemaal mogelijk. Mede hierom blijkt de functie momenteel meer ceremonieel dan inhoudelijk gedreven. Projecten en activiteiten rond concrete thema's zoals groen

Eusebiusbuitensingel 53 • Postbus 9029 • 6800 EL Arnhem Telefoon 0800-1809 • www.arnhem.nl

Datum Zaaknummer Pagina

: 3 december 2024 : 4365114 :2

en diversiteit dragen bij aan inhoudelijke betrokkenheid, maar de beschikbare capaciteit en bijbehorende middelen zijn daarvoor ontoereikend. Ook verdient de manier waarop de verkiezingen worden georganiseerd aandacht. Het aantal scholen dat deelnam aan het selectieproces, wanneer zij daarvoor werden uitgenodigd, bleek beperkt. Voor het schooljaar 2023/2024 namen drie van de 49 uitgenodigde basisscholen deel aan de selectieprocedure (voor 2024/2025 waren dit er vijf). Daarmee zorgt het huidige selectieproces – via Arnhemse basisscholen – ervoor dat niet elk kind de kans heeft om kinderburgemeester te worden. Het plan van aanpak bevatte ook de vraag of het programma uitgebreid kan worden met een kinderraad. Uit de evaluaties blijkt dat een kinderraad meer kinderen zou laten participeren, de kinderburgemeester kan ondersteunen en de bekendheid van kinderparticipatie in Arnhem vergroot. Op dit moment zijn hier echter geen middelen beschikbaar voor. Bovendien vraagt een kinderraad meer begeleiding en organisatie dan een kinderburgemeester. Al met al zou een kinderraad daarmee vragen om structurele middelen in de begroting. De bevoegdheid om dit te doen is aan de gemeenteraad. Gespreksnotitie ‘Vervolg Arnhemse kinderparticipatie’ Het college nodigt u daarom uit gezamenlijk een gesprek te voeren op basis van de ‘Gespreksnotitie Vervolg Arnhemse kinderparticipatie’.

Deze gespreksnotitie bevat onder andere enkele scenario’s voor kinderparticipatie in Arnhem. Deze komen voort uit de lessen uit de evaluatie, gesprekken met andere gemeenten en externe experts. Deze scenario’s hebben allen eigen voor- en nadelen. Om te kiezen voor een van deze scenario’s of een combinatie hiervan is het nodig een goed gesprek te voeren over het vervolg van Arnhemse kinderparticipatie. Het doel van het gesprek is uiteindelijk om de kaders te bepalen en vervolgens een richting voor de uitwerking daarvan te kiezen. Deze richting wordt vervolgens uitgewerkt tot een (financieel) voorstel in de perspectiefnota 2026-2029. Communicatie Uw raad wordt uitgenodigd om het gesprek te voeren over kinderparticipatie in Arnhem. Na dit gesprek is in brede zin duidelijk hoe de gemeente Arnhem het vervolg van kinderparticipatie voor zich ziet. Via een voorstel in de perspectiefnota 2026-2029 wordt u geïnformeerd over het (financiële) voorstel voor de uitgewerkte invulling van de gezamenlijk gekozen richting. Hoogachtend, het college van burgemeester en wethouders van Arnhem, de secretaris, De burgemeester,

J.H. de Baas

A. Marcouch

Bijlagen: - Gespreksnotitie ‘Vervolg Arnhemse kinderparticipatie’ - Rapport Eindevaluatie pilot kinderburgemeester

Eusebiusbuitensingel 53 • Postbus 9029 • 6800 EL Arnhem Telefoon 0800-1809 • www.arnhem.nl

Datum Zaaknummer Pagina

: 3 december 2024 : 4365114 :3

Eusebiusbuitensingel 53 • Postbus 9029 • 6800 EL Arnhem Telefoon 0800-1809 • www.arnhem.nl

Gespreksnotitie Datum

: 3 december 2024

Aan

: Leden van de gemeenteraad

Van

: College van B&W

Betreft

: Gespreksnotitie Vervolg Arnhemse kinderparticipatie

Hierbij verzoekt het college van burgemeester en wethouders op grond van artikel 43 lid 4 van het Reglement van Orde voor de gemeenteraad om het ‘Vervolg Arnhemse kinderparticipatie’ toe te voegen aan de agenda van de gemeenteraad. Aanleiding Naar aanleiding van de op 21 juli 2021 aangenomen motie 21M54G kinderburgermeester benoemt de gemeente Arnhem sinds november 2022 jaarlijks een kinderburgemeester. Arnhem heeft sindsdien twee kinderburgemeesters gehad. Voor de uitvoering van het kinderburgemeesterschap in de jaren 2024 en 2025 is budget beschikbaar gesteld vanuit de bestemmingsreserve burgerparticipatie. De beleidscapaciteit wordt in 2024 en 2025 net zoals in eerdere jaren ingezet vanuit bestaande formatie. Voor het vervolg vanaf 2026 zijn nog geen afspraken gemaakt. Daarnaast is er in de afgelopen twee jaar een tussenevaluatie en een eindevaluatie (zie bijlage) uitgevoerd waaruit verschillende lessen te leren zijn. Gezien: • de opgedane kennis tijdens de ambtstermijnen van de eerste twee Arnhemse kinderburgemeesters; • de constatering dat er vanaf het jaar 2026 nog geen middelen beschikbaar zijn gemaakt; gaat het college graag voorafgaand aan het opstellen van de perspectiefnota 2026-2029 met de gemeenteraad in gesprek over het vervolg van Arnhemse kinderparticipatie.

Het college wil dit gesprek samen met de raad voeren gezien de raad initiatiefnemer is van het kinderburgemeesterschap. Met dit gesprek beoogt het college om gezamenlijk de kaders rondom kinderparticipatie te bepalen en een richting voor de uitwerking daarvan te kiezen. Aan de hand van de uitkomsten van het gesprek werkt het college de gekozen richting uit en doet het college op basis van deze uitwerking een (financieel) voorstel in de perspectiefnota 2026-2029. Agendering Het college stelt voor het gesprek op te delen in drie gedeeltes. Ten eerste beantwoordt het college graag mogelijke vragen die de raad nog heeft ten aanzien van de kinderburgemeester en kinderparticipatie. Bijvoorbeeld naar aanleiding van de genoemde evaluaties en opgedane lessen bij andere gemeenten. Indien gewenst kan hierbij ook een expert vanuit KinderrechtenNU aansluiten en kan de raad kiezen professionals (bijvoorbeeld uit het onderwijs) uit te nodigen. Ten tweede stelt het college voor om gezamenlijk de kaders voor kinderparticipatie te bepalen. De inzichten uit de ervaringen van de afgelopen twee jaar (in de vorm van de evaluaties) vormen de basis voor dit gesprek.

Wanneer iedereen beschikt over de juiste informatie en de kaders zijn geformuleerd is er ruimte voor een derde onderdeel: welke invulling van kinderparticipatie past bij de geformuleerde kaders? Kinderparticipatie kan namelijk georganiseerd worden in verschillende vormen en maten. Op de volgende pagina leest u een korte beschrijving van vier mogelijke scenario’s. Scenario A: Inzetten op een zichtbare kinderburgemeester In de afgelopen twee jaar bleek de kinderburgemeester vaker te worden uitgenodigd voor activiteiten en evenementen dan waar we vooraf rekening mee gehouden hadden. Hoewel beide kinderburgemeesters

hier positief op reageerden en zij positief terugkijken op de activiteiten, leidde dit tot (te) drukke periodes voor de kinderburgemeester en vroeg dit aanzienlijk meer uren van de organisatie. Om dit in balans te brengen kan de gemeente inzetten op een kinderburgemeester die vooral zichtbaar is door aanwezig te zijn op grote evenementen zoals de sinterklaasintocht, 4 en 5 mei en de Airborneherdenking. Dit heeft de volgende voor- en nadelen: Voordelen

Nadelen

1. De kinderburgemeester is een herkenbaar gezicht voor andere kinderen. 2. Het aantal activiteiten komt overeen met het in het plan van aanpak genoemde aantal. 3. De kinderburgemeester doet unieke ervaringen op. 4. Overzichtelijke belasting voor de kinderburgemeester; geen onnodige stress.

1. Het vraagt jaarlijks ongeveer €38.000,(bestaande uit 0,2 fte1 en €5.000,- vrij budget)2. 2. Het bereik van actieve kinderparticipatie is beperkt tot voornamelijk één kind, namelijk de kinderburgemeester zelf. 3. De activiteiten van de kinderburgemeester zijn vooral ceremonieel. Er wordt geen inhoudelijk project georganiseerd. Dit draagt zeer beperkt bij aan betekenisvolle kinderparticipatie. 4. De gemeente is afhankelijk van het aantal scholen dat een kandidaat nomineert.

Scenario B: Breid het huidige kinderburgemeesterschap uit met een kinderraad Dit scenario is in feite scenario A uitgebreid met een kinderraad. Op die manier kunnen er meer kinderen actief worden betrokken. Daarbij kunnen we met een kinderraad de kinderburgemeester een sterkere rol geven en op die manier meer aandacht voor kinderparticipatie in algemene zin genereren. Op dit moment zijn er echter te weinig middelen (zowel in capaciteit als budget) voor de organisatie van het huidige kinderburgemeesterschap. Dit vraagt daarom reeds om aanvullende middelen. Het instellen, organiseren en begeleiden van een kinderraad vraagt daarbovenop om een aanzienlijke aanvullende investering. Dit heeft de volgende voor- en nadelen: Voordelen

Nadelen

1. Een grotere groep kinderen leert participeren. 2. De ambtelijke organisatie en/of gemeenteraad ontvangt adviezen van kinderen. 3. Kinderen maken op jonge leeftijd kennis met de gemeente(politiek). 4. Het biedt mogelijkheden om aansluiting te zoeken met de jongerenraad.

1. Het vraagt jaarlijks ongeveer €105.500,(bestaande uit 0,7 fte en €25.000,- vrij budget). 2. De gemeente is afhankelijk van het aantal scholen dat een kandidaat nomineert. 3. Het vraagt een langere opstartfase; de gemeente Arnhem is nog onbekend met een kinderraad. 4. Het verwerken van de adviezen vraagt extra tijd en aandacht van ambtenaren en raad

Scenario C: Stoppen met Kinderburgemeesterschap en (beter) benutten van bestaande initiatieven In dit scenario stoppen we met de kinderburgemeester en proberen we kinderen te betrekken bij de politiek door bestaande initiatieven (beter) te benutten. Ook nu betrekt de gemeente kinderen al via andere manieren dan alleen via het kinderburgemeesterschap. Zo organiseerde de gemeente op vrijdag 1 november een debatwedstrijd voor bassischolen, en zet de griffie al in op kinderparticipatie via het democratieprogramma waarbij basisschoolkinderen het spel Democracity van ProDemos spelen. 1

Bij de berekening van de personele kosten is uitgegaan van de huidige situatie van de begeleiding van de kinderburgemeester (schaal 11). De personeelskosten zijn uiteindelijk afhankelijk van de te bepalen salarisschaal. 2 In dit scenario (A) is uitgegaan van de huidige situatie waarbij dit jaarlijkse budget wordt ingezet voor bijvoorbeeld het lidmaatschap van het Nederlands Genootschap van Kinderburgemeesters en een losstaand project.

Bestuur - Griffie

2

Tegelijkertijd zijn er in Arnhem ook voorbeelden waarin kinderen worden betrokken die verder losstaan van (gemeente)politiek, zoals het optreden van de dansschool Up&Down tijdens de Dag van de Wijken, de acties van het KinderWijkTeam of de al bestaande leerlingenraden van basisscholen. Daarnaast kan gekeken worden naar voorbeelden elders in het land zoals het kindervragenuur wat bijvoorbeeld de Tweede Kamer en de gemeente Utrecht organiseren of laagdrempeligere vormen zoals de tekenwedstrijd van de gemeente Veere in het kader van de omgevingsvisie of een wensboom waaraan kinderen hun wensen voor de gemeente kunnen ophangen. Door bestaande initiatieven beter te benutten, te intensiveren en mogelijk uit te breiden kan de gemeente een grote(re) groep kinderen betrekken en op manier leren participeren die aansluit bij de belevingswereld van kinderen. Dit heeft de volgende voor- en nadelen: Voordelen

Nadelen

1. Het is mogelijk om een grote groep kinderen te betrekken. 2. Het draagt bij aan betekenisvolle kinderparticipatie. 3. Het betreft grotendeels bestaande initiatieven die waarbij aansluiting kan worden gezocht. 4. Kinderen leren participeren op een manier die bij hun belevingswereld past. 5. Kinderen maken op jonge leeftijd kennis met de gemeente(politiek). 6. Het betreft een werkwijze die organisch verder kan groeien binnen de organisatie door hier breder aandacht voor te vragen.

1. Het intensiveren en uitbreiden van bestaande initiatieven vraagt middelen; een realistische schatting is hierbij niet mogelijk, gezien dit sterk afhangt van welke lopende initiatieven worden geïntensiveerd en welke worden gestart. 2. Arnhem heeft geen kinderburgemeester.

Scenario D: Stoppen met het kinderburgemeesterschap Hoewel betrokkenen in de afgelopen twee jaar positief waren, leidde de huidige vorm van kinderburgemeesterschap vooral tot betekenisvolle kinderparticipatie van één kind. Daarbij vroeg het kinderburgemeesterschap veel van zowel het kind - wat op momenten kan leidden tot stressvolle situaties - als van de ambtelijke organisatie, wat leidt tot een aanzienlijke hogere inzet van middelen dan verwacht. Daarom valt ook zonder de randvoorwaarden van scenario C te overwegen het Arnhemse kinderburgemeesterschap te beëindigen. Dit scenario heeft één voordeel en één nadeel. Het voordeel is dat er geen middelen nodig zijn. Het nadeel is dat Arnhem geen kinderburgemeester heeft. Proces De vier beschreven scenario’s zijn niet onuitputtelijk, maar bieden uitgangspunten voor het gesprek. De scenario’s laten ook zien dat kiezen voor iedere vorm van kinderparticipatie kosten met zich meebrengt. De scenario’s bevatten waar mogelijk een inschatting van uren en middelen op basis van gesprekken met andere gemeenten en experts. Deze zullen naar aanleiding van de uitkomsten van het gesprek nauwkeuriger worden uitgewerkt en getoetst op haalbaarheid. Het is uiteraard de bevoegdheid van de raad om te besluiten tot het toewijzen van de uiteindelijk voorgestelde middelen.

Zoals eerder beschreven zijn er momenteel afspraken gemaakt over middelen tot en met het jaar 2025. Daarom wenst het college het gesprek met de raad over het vervolg van Arnhemse kinderparticipatie te voeren in het begin van het eerste kwartaal van 2025. Daarmee kan het college via de perspectiefnota 2026-2029 een (financieel) voorstel doen om kinderparticipatie in de komende jaren in te richten. Gelet op het hiervoor beschrevene verzoeken wij u de gespreksnotitie toe te voegen aan de agenda van de raad.

Bestuur - Griffie

3

2024

Pilot Arnhemse kinderburgemeester EINDEVALUATIE GEMEENTE ARNHEM

Inhoudsopgave Samenvatting ........................................................................................................................3 1. Inleiding .............................................................................................................................5 Aanleiding ..........................................................................................................................5 Probleemstelling ................................................................................................................5 Kaderstelling ......................................................................................................................6 Methoden ...........................................................................................................................6 Leeswijzer ..........................................................................................................................6 2.

Selectieproces ...................................................................................................................7 Plan van aanpak ................................................................................................................7 Uitvoering...........................................................................................................................7 Ervaringen .........................................................................................................................8 Kosten en baten .................................................................................................................9 3. Zichtbaarheid ...................................................................................................................10 Plan van aanpak ..............................................................................................................10 Uitvoering .........................................................................................................................10 Ervaringen........................................................................................................................11 Kosten en baten ...............................................................................................................12 4.

Inhoudelijke bijdrage ........................................................................................................13 Plan van aanpak ..............................................................................................................13 Uitvoering .........................................................................................................................13 Ervaringen........................................................................................................................13 Kosten en baten ...............................................................................................................14 5.

Conclusies en lessen voor de toekomst ...........................................................................15 De hoofdvraag .................................................................................................................15 Lessen voor de toekomst .................................................................................................16 Bijlage 1 - Bronnenoverzicht ................................................................................................18 Documenten .....................................................................................................................18 Personen (in functietitel) ...................................................................................................18 Bijlage 2 – Verslag Nederlands Genootschap van Kinderburgemeesters (NKGB) ................19 Bijlage 3 – Verslagen referentiegemeenten..........................................................................20 Gemeente Brunssum .......................................................................................................20 Gemeente Amersfoort ......................................................................................................21 Gemeente Lingewaard .....................................................................................................22 Bijlage 4 – Jaaroverzicht bezigheden kinderburgemeester

...................................................24

2

Samenvatting Eindevaluatie Op 21 juli 2021 nam de Arnhemse gemeenteraad de motie ‘kinderburgemeester’ aan. Vervolgens werd op 15 maart 2022 het plan van aanpak voor de Arnhemse kinderburgemeester vastgesteld. In het plan van aanpak zijn u twee evaluatiemomenten toegezegd. Deze momenten dienen om de aanpak te evalueren en te onderzoeken of het programma uit te breiden is met een kinderraad. De tussenevaluatie over het eerste jaar van de Arnhemse kinderburgemeester ontving u in de zomer van vorig jaar. Dit document betreft de eindevaluatie. De eindevaluatie richt zich op de selectie, installatie en ambtstermijn van de tweede Arnhemse kinderburgemeester. Dit beslaat de periode juni 2023 tot september 2024. Waar relevant worden de resultaten vergeleken met de tussenevaluatie. Voor deze evaluatie zijn documenten geanalyseerd, betrokkenen gesproken en is gebruik gemaakt van inzichten van andere gemeenten en het Nederlands Genootschap van Kinderburgemeesters.

Deze evaluatie vertrok vanuit de vraag hoe we de invulling van het kinderburgemeesterschap de komende jaren verder kunnen verbeteren, en of dit programma uit te breiden is met een kinderraad? Daarbij werd specifiek gekeken hoe het kinderburgemeesterschap bijdraagt aan de wensen die de gemeenteraad in de motie uitsprak en aan de vijf stappen zoals opgesteld door het kinderrechtencomité van de Verenigde Naties voor betekenisvolle kinderparticipatie. Resultaat Hoewel verbeterpunten mogelijk blijven, zijn betrokkenen positief over het huidige kinderburgemeesterschap. Zij onderschrijven het belang van het initiatief en de huidige vorm draagt bij aan betekenisvolle kinderparticipatie, ook al is dit nu vooral beperkt tot één kind. Momenteel blijkt dat de functie momenteel meer ceremonieel is dan inhoudelijk gedreven. Projecten en activiteiten rond thema's zoals groen en diversiteit dragen bij aan inhoudelijke betrokkenheid, maar de beschikbare capaciteit en bijbehorende middelen in de begroting zijn daarvoor ontoereikend. Ook verdient de manier waarop verkiezingen worden georganiseerd aandacht. Slechts weinig basisscholen nemen deel. Daarmee zorgt het huidige selectieproces – via Arnhemse basisscholen – ervoor dat niet elk kind in de gemeente Arnhem kans heeft om kinderburgemeester te worden.

Het plan van aanpak vroeg ten slotte te onderzoeken of het programma uitgebreid kan worden met een kinderraad. Een kinderraad zou meer kinderen laten participeren, de kinderburgemeester ondersteunen en de bekendheid van kinderparticipatie in Arnhem vergroten. Op dit moment zijn de beschikbare middelen voor de begeleiders echter ook daarvoor ontoereikend. Bovendien vraagt een kinderraad meer begeleiding en organisatie dan een kinderburgemeester. Al met al zou een kinderraad daarmee vragen om een aanzienlijke aanvullende investering. Daarom is het aan te raden eerst de kaders voor kinderparticipatie in Arnhem te bespreken. Lessen voor de toekomst Al met al bleken drie overkoepelende lessen voor de toekomst. 1) Bepaal de kaders voor kinderparticipatie: Voer als gemeenteraad en college gezamenlijk het gesprek over de toekomst van kinderparticipatie. De inzichten uit de ervaringen van de afgelopen twee jaar (in de vorm van de evaluaties) vormen samen met andere inzichten en voorkeuren de gespreksbouwstenen om de kaders te bepalen. Sta om de 3

kaders te bepalen stil bij vragen over de visie en doelen van de gemeente, maar ook bij de invloed die kinderparticipatie krijgt, wie verantwoordelijk is en welke middelen daarvoor beschikbaar worden gesteld. Er zijn er nog tot en met 2025 middelen beschikbaar voor de kinderburgemeester vorm. Dat maakt het nu een geschikt moment om in gesprek te gaan over de toekomst van kinderparticipatie in de gemeente Arnhem. 2) Extra middelen nodig voor inhoudelijke en proactieve kinderburgemeester: Wanneer wordt gekozen voor een kinderburgemeester in de huidige vorm zijn extra middelen nodig om de rol van de kinderburgemeester van een voornamelijk ceremoniële functie naar een meer inhoudelijke en proactieve rol te verschuiven. Momenteel is de incidenteel tot en met 2025 uit bestaande bezetting beschikbaar gemaakte 0,2 fte enkel toereikend voor de dagelijkse begeleiding bij evenementen. Extra fte is nodig om voldoende tijd te hebben voor het selectieproces, om meer tijd te besteden aan het organiseren van maatschappelijke activiteiten die ingaan op de inhoud en om initiatieven te ontplooien zoals een professioneler sociale media-account, het betrekken van andere kinderen en het opstarten van een kinderraad. 3) Alternatief selectieproces nodig voor minder kansenongelijkheid: Onder scholen bestaat weinig tot geen animo om deel te nemen aan het selectieproces.

Daarnaast kunnen sommige scholen hun kandidaten beter voorbereiden dan andere. Dat zorgt voor kansenongelijkheid tussen kinderen. Het verhogen van het aantal deelnemende scholen met de huidige werkwijze is lastig en kan extra kosten en inspanningen met zich meebrengen. Achterhaal daarom waarom scholen niet deelnemen, maar onderzoek ook andere methoden zoals verkiezingen via sociale media of het kiezen uit een kinderraad om kansenongelijkheid te verminderen. Kijk daarbij ook naar strengere selectiecriteria voor de kinderburgemeester of meer kaders voor het selectieproces op scholen.

4

1. Inleiding Aanleiding In Arnhem hechten we veel waarde aan burgerparticipatie. We streven ernaar inwoners te betrekken bij de totstandkoming van beleid om zo de kwaliteit van dit beleid te vergroten, maar ook om actief te werken aan de sociale cohesie in onze wijken. Meestal werken we hierin samen met volwassen inwoners, maar ook kinderen vormen een belangrijke doelgroep. Zij zijn de toekomst. Op 21 juli 2021 nam de Arnhemse gemeenteraad de motie ‘kinderburgemeester’ aan, waarin de raad verzocht tot het instellen van een kinderburgemeester. Daarin riep de raad het college op om uiterlijk in april 2022 met een voorstel te komen zodat voor het schooljaar 2022-2023 een kinderburgermeester gekozen kon worden. De raad vroeg het college er in het bijzonder om er aandacht aan te besteden dat de kinderburgemeester niet enkel een ceremoniële invulling krijgt, maar dat inhoudelijke onderwerpen voor kinderen leidend zijn. Dat daarom zoveel mogelijk (ook) aansluiting wordt gezocht bij relevante beleidsvelden (in het bijzonder onderwijs en jeugd) en dat daarnaast oog is voor een goede samenwerking met de Arnhemse scholen bij het proces om tot een gekozen kinderburgemeester te komen. In reactie op de aangenomen motie werden op 15 maart 2022 een raadsvoorstel kinderburgemeester en het daarbij behorende plan van aanpak met de raad gedeeld.

De gemeenteraad stelde het plan van aanpak vast op 18 mei 2022. In het plan van aanpak stond opgenomen dat er op twee momenten zou worden geëvalueerd: een tussenevaluatie aan het einde van jaar één en een eindevaluatie na het tweede jaar. Op 22 augustus 2023 is de tussenevaluatie aangeboden aan de gemeenteraad. Het rapport dat nu voor u ligt omvat de eindevaluatie van de pilot Arnhemse kinderburgemeester.

Probleemstelling Deze evaluatie heeft als doel om lessen te trekken voor de toekomst. Dit gebeurt door antwoord te geven op de volgende vraag: Hoe kunnen we de invulling van het kinderburgemeesterschap de komende jaren verder verbeteren, en is dit programma uit te breiden met een kinderraad? Bij het beantwoorden van deze vraag wordt specifiek gekeken naar de wensen die de raad uitsprak in de aangenomen motie en hoe het kinderburgemeesterschap bijdraagt aan de vijf stappen voor betekenisvolle kinderparticipatie zoals opgesteld door het kinderrechtencomité van de Verenigde Naties. 1. 2. 3. 4. 5.

Het kind moet worden voorbereid op het geven van zijn mening, onder andere door toegang tot begrijpelijke informatie. De volwassene moet tijdens het horen serieus luisteren naar het kind en hem aanmoedigen zijn mening te geven. Er moet onderzocht worden of het kind zijn mening kan vormen. Aan deze mening moet passend gewicht worden gegeven. De mate waarin de mening van het kind is meegewogen moet worden uitgelegd aan het kind. Het kind moet de mogelijkheid hebben om te klagen of in beroep te gaan wanneer het kind niet is gehoord of zijn mening niet serieus is genomen.

Om antwoord te geven op de hoofdvraag worden het selectieproces, de zichtbaarheid en de inhoudelijke bijdrage van de kinderburgemeester getoetst door te kijken naar het plan van

5

aanpak, de uitvoering, de ervaringen en de kosten & baten. Dit is in lijn met de tussenevaluatie en zoals voorgesteld in de raadsbrief van 14 maart 20231.

Kaderstelling Zoals opgenomen in het plan van aanpak focust deze eindevaluatie primair op de selectie, installatie en ambtstermijn van de tweede Arnhemse kinderburgemeester. Dit is de periode juni 2023 tot september 2024. De bevindingen worden waar relevant gespiegeld aan de resultaten van de tussenevaluatie die focuste op de periode juni 2022 tot september 2023. Deze eindevaluatie omvat niet het selectieproces van de derde kinderburgemeester, voor het schooljaar 2024/2025.

Methoden Voor deze eindevaluatie is gebruik gemaakt van verschillende informatiebronnen. Ten eerste zijn relevante documenten zoals de genoemde motie [21M54g], het vastgestelde plan van aanpak en de tussenevaluatie kinderburgemeester geanalyseerd. Bovendien dienen ook de ervaringen van andere gemeenten en de uitgangspunten van het Nederlands Genootschap van Kinderburgemeesters (NGKB) zoals opgenomen in de tussenevaluatie als bron voor deze eindevaluatie. Deze informatie bleek nog steeds actueel voor deze eindevaluatie. Daarnaast is een digitale vragenlijst voorgelegd aan de drie leden van de selectiecommissie en zijn er gesprekken gevoerd met de kinderburgemeester en haar ouders, de betrokken bestuursadviseurs burgerparticipatie en de betrokkenen uit het kabinet van de burgemeester. Van de gevoerde gesprekken interviews is een verslag gemaakt. Deze verslagen zijn voorafgaand aan verder gebruik voorgelegd aan de betrokkenen. Tenslotte zijn de ingezette middelen zoals tijd en geld geïnventariseerd door middel van een mix van documenten en gesprekken met betrokkenen. Een overzicht van de benutte bronnen en de informatie vanuit het NGKB en andere gemeenten vindt u in de bijlage.

Leeswijzer Deze eindevaluatie bevat vijf hoofdstukken. Hoofdstuk 1 (dit hoofdstuk) bevat de inleiding. Vervolgens gaan de hoofdstukken 2 tot en met 4 in op het selectieproces, de zichtbaarheid van de kinderburgemeester en de inhoudelijke bijdrage van de kinderburgemeester. Ieder van deze drie hoofdstukken behandelt achtereenvolgens informatie over het plan van aanpak, de uitvoering, de ervaring van betrokkenen en de kosten & baten. In hoofdstuk 5 leest u vervolgens de conclusies van deze eindevaluatie inclusief een antwoord op de hoofdvraag en lessen voor de toekomst. Achteraan dit document vindt u vier bijlagen: een overzicht van de benutte bronnen, een verslag van een gesprek met het NGKB, de verslagen van gesprekken met drie referentiegemeenten en de vierde bijlage betreft een overzicht van de evenementen en activiteiten die de kinderburgemeester bijwoonde.

1 In de betreffende raadsbrief worden de vier onderdelen waarop getoetst wordt als volgt genoemd: Inhoud, vorm,

proces en kosten.

6

2. Selectieproces Plan van aanpak Selectie van scholen Voor het jaar 2023/2024 zijn alle Arnhemse basisscholen uit het reguliere onderwijs uitgenodigd mee te doen aan het selectieproces voor de kinderburgemeester. Selectieproces Om te zorgen dat het selectieproces bijdraagt aan betekenisvolle kinderparticipatie, is voor de selectie van de eerste Arnhemse kinderburgemeester het plan hieronder opgesteld. 1. 2.

3.

4.

5.

Voorlichting: Een gastles op school door een raadslid en wethouder gericht op groep 6, over wat de gemeente doet en hoe de gemeente wordt bestuurd; Selectie in de klas: Kinderen die zich kandidaat willen stellen maken een beschrijving met daarin hun kandidaatstelling. Deze beschrijving kan op papier, maar mag ook via een filmpje of in een andere vorm worden ingediend; Selectie door commissie: De ingediende kandidaatstellingen worden door een selectiecommissie van drie raadsleden beoordeeld. De selectiecommissie draagt de kandidaat kinderburgemeester voor; Installatie: De kinderburgemeester wordt tijdens een raadsvergadering officieel geïnstalleerd door burgemeester Marcouch in het bijzijn van de wethouders en de gemeenteraad van Arnhem. De kinderburgemeester krijgt officieel de ambtsketen omgehangen door de burgemeester; Ambtstermijn: Eén jaar, waarna de kinderburgemeester plaatsneemt in de selectiecommissie van de volgende kinderburgemeester.

Uitvoering Selectie van scholen Nadat alle Arnhemse basisscholen uit het reguliere onderwijs waren uitgenodigd deden uiteindelijk slechts drie scholen mee aan het selectieproces voor de kinderburgemeester 2023/2024. Dit waren t’ Klinket uit Rijkerswoerd, de Pieter Brueghelschool uit Burgemeesterswijk/Hoogkamp en de Jan Ligthartschool uit St. Marten/Sonsbeek. Iedere school stelde één kandidaat voor. Uiteindelijk werd de kandidaat van de Jan Ligthartschool door de selectiecommissie gekozen. Ook in het jaar 2022/2023 werd er een kandidaat van die school gekozen. In dat jaar namen er twee scholen met ieder twee kandidaten deel aan het selectieproces. In tegenstelling tot het jaar 2022/2023 werden er dit jaar geen scholen uit het speciaal onderwijs betrokken. Deze keuze is gemaakt op basis van contact met SBO de Horizon die in 2022/2023 deelnam aan het selectieproces. Zoals te lezen in de tussenevaluatie is het ideaal van kansengelijkheid volgens alle betrokkenen belangrijk, maar leidde het betrekken van speciaal onderwijs tot twijfels over het welzijn van deelnemende kinderen. De Horizon beschreef dit als volgt: “Als het proces een aantal jaren loopt was het misschien voor ons als een SBO-school wat makkelijker om mee te doen. Voor zowel de gemeente als voor ons was het wat meer zoeken”.

Ook bleek het in dat stadium voor het voor het welzijn van de kinderen van het speciaal onderwijs niet bevorderlijk om deel te nemen aan het selectieproces en/of kinderburgemeester te zijn. Professionals van de genoemde school adviseerden daarom hen niet te betrekken. In ieder geval tot het proces al meerdere keren doorlopen is. Vanwege deze overweging zijn de scholen uit het speciaal onderwijs niet uitgenodigd voor het selectieproces 2023/2024. 7

Selectieproces Net als voor het jaar 2022/2023 vond het selectieproces plaats in september. Deze keuze is gemaakt op basis van aanraden van het NGKB, omdat deze maand op basisscholen vaak in het teken staat van politiek. In tegenstelling tot het voorgaande jaar en afwijkend van het plan van aanpak zijn dit jaar geen voorlichtingen georganiseerd op de deelnemende scholen. Uit de ervaring van het jaar 2022/2023 bleek dat de voorlichtingen alleen meerwaarde bieden (wat betreft de bekendheid van de kinderburgemeester) wanneer deze zo dicht mogelijk voor de verkiezingen worden georganiseerd. Praktisch betekent dit dat de voorlichtingen in de maand september moeten worden georganiseerd. Dat bleek door de combinaties van de agenda’s van de deelnemende scholen, degenen die de voorlichting organiseren (ambtelijke organisatie) en degenen voorlichting geven (wethouder en raadslid) praktisch onhaalbaar. Daarnaast is het organiseren van de voorlichtingen onhaalbaar binnen de beschikbaar gemaakte uren, welke volledig nodig zijn voor de dagelijkse uitnodiging van de kinderburgemeester (hierover meer in hoofdstuk 3). Vanwege deze overwegingen is deze stap uit het opgestelde plan van aanpak overgeslagen. Het verdere selectieproces was gelijk aan het jaar 2022/2023.

De invulling van de klassikale selectie van de kandidaten is in grote mate vrijgelaten om deelname voor de scholen zo laagdrempelig mogelijk te houden. De Jan Ligthardschool deed dit zeer uitgebreid. De school koos ervoor om kandidaten klassikaal te selecteren. Daarvoor is in de klas uitleg gegeven, waarna kinderen die dat wilden een sollicitatiebrief schreven. Op basis van de brieven zijn vervolgens korte gesprekjes gevoerd, waarna de uiteindelijk kandidaat van de school werd gekozen die door de school werd voorbereid op het gesprek met de selectiecommissie. Vervolgens werd de officiële selectie gedaan door middel van 10-minuten gesprekken met de kandidaten, geleid door de selectiecommissie bestaande uit twee raadsleden en één fractievolger. Direct na afloop van de gesprekken werd de kinderburgemeester gekozen door de selectiecommissie. De kinderburgemeester is tijdens de politieke avond van 25 oktober 2023 geïnstalleerd in bijzijn van het college, de gemeenteraad en publiek. Hierop begon de ambtstermijn van één jaar welke duurde tot 30 oktober 2024.

Ervaringen Betrokkenen positief over uitvoering selectieproces Zowel de leden van de selectiecommissie, de kinderburgemeester, haar ouders en de betrokken begeleiders waren tevreden over het selectieproces. Zij noemen de snelheid en duidelijkheid van de communicatie als positieve punten. Betrokkenen benoemden verder dat het hielp dat de selectiecommissie uit relatief jonge raadsleden bestond. De kandidaten voelden zich daarbij snel op hun gemak. Voor het vervolg is het volgens betrokkenen belangrijk dat er gekeken wordt naar de diversiteit van zowel de kandidaten (en hun school) en van de selectiecommissie (politieke partij, geslacht, etc.). Betrek dagelijkse begeleiders bij het selectieproces Na het selectieproces werden de taken voor het begeleiden van de kinderburgemeester bij evenementen en activiteiten overgedragen van de bestuursadviseurs burgerparticipatie naar het kabinet van de burgemeester. Dit is in lijn met de aanbevelingen uit de tussenevaluatie. De nieuwe begeleiders vonden het lastig om vanaf dat punt verder te gaan. Zij adviseren de dagelijks begeleiders voor de selectie van de volgende kinderburgemeester al in dit stadium te betrekken.

8

Zeer beperkt animo onder scholen beïnvloedt kansen van kinderen Hoewel alle Arnhemse scholen uit het reguliere basisonderwijs uitgenodigd zijn om deel te nemen aan het selectieproces, besloten voor het jaar 2023/2024 slechts drie scholen deel te nemen. Het is niet vaak onduidelijk waarom scholen niet (of wel) deelnemen. Hierbij blijkt dat de tijd en ruimte die scholen (kunnen) vrijmaken voor dit proces sterk uiteenloopt. Daardoor ben je als kind afhankelijk van de keuze van je school om mee te kunnen doen aan het selectieproces. Als jouw school niet meedoet kan jij geen kinderburgemeester worden. Dit biedt niet elk kind de kans om kinderburgemeester te worden. Dit blijkt in de praktijk ook het geval. Zo kregen de begeleiders van de kinderburgemeester dit jaar een mail van een kind wat kinderburgemeester wilde worden. Zij konden het kind enkel naar de eigen school doorverwijzen met de vraag om mee te doen. Hierbij was het nog onduidelijk of deze school wilde deelnemen. De begeleiders noemen als mogelijke oplossing om de selectie anders of breder te organiseren, bijvoorbeeld via sociale media zoals in Amersfoort het geval is (zie bijlage 3). Groter aantal gesprekskandidaten onwenselijk Hoewel het nastrevenswaardig is om meer kinderen de kans te geven kinderburgemeester te worden, zou dit wel invloed hebben op de vorm van het selectieproces.

Betrokkenen geven aan dat het niet wenselijk is om met meer dan drie à vier kandidaten selectiegesprekken te voeren. Wanneer er meer kandidaten zijn, dan zou dit betekenen dat er meer kandidaten zouden moeten afvallen op basis van een sollicitatiebrief, audiofragment of videofragment of dat het selectieproces op een andere manier moet worden ingericht. Het afwijzen van kandidaten voor de kinderburgemeester hoeft daarbij in principe geen probleem te zijn, wanneer goed wordt gekeken naar de communicatie met de afgevallen kandidaten. Dit komt overeen met de uitkomsten van de tussenevaluatie. Daarnaast is het ook mogelijk om afgevallen kandidaten op een andere manier te betrekken, bijvoorbeeld als adviseurs van de kinderburgemeester of hen een andere rol te geven zoals de Jan Ligthartschool zelf deed.

Kosten en baten Tijdsbesteding op hoofdlijnen gelijk aan vorig jaar Zoals te lezen in de tussenevaluatie is tijdens het selectieproces voor het jaar 2022/2023 220 uur ingezet door de ambtelijke organisatie, college & raad en externe betrokkenen zoals de kinderburgemeester en haar ouders, kandidaat kinderburgemeesters en ouders en de betrokken scholen. Op hoofdlijnen is deze tijdsinzet hetzelfde voor het selectieproces van 2023/2024. De uitzondering hierop zijn de werkzaamheden rondom de voorlichtingen. Doordat deze niet zijn georganiseerd was er minder tijdsinzet van raadsleden, de wethouder, deelnemende scholen en de bestuursadviseurs burgerparticipatie nodig.

9

3. Zichtbaarheid Plan van aanpak Evenementen en activiteiten In het plan van aanpak stond dat de kinderburgemeester de Arnhemse kinderen (samen met de burgemeester of een wethouder) gedurende het jaar zou vertegenwoordigen bij – ten minste – de volgende evenementen: ➢ ➢ ➢ ➢ ➢

Intocht van Sinterklaas; Uitreiking van het jeugdlintje; Airborne herdenking; Andere bijeenkomsten die passen bij basisschoolleerlingen; De landelijke dag van kinderburgemeesters.

Het uitgangspunt voor het aantal bij te wonen evenementen, was dat de kinderburgemeester maximaal 9-12 keer per jaar (eens per 4-6 weken) aanwezig zou zijn bij een evenement en tussentijds te reageren op reacties van andere kinderen. Dit om de belasting beperkt te houden en zo het welzijn van het kind te beschermen. Sociale media In het plan van aanpak was nog geen aandacht voor sociale media van de kinderburgemeester. In het eerste jaar van de Arnhemse kinderburgemeester is echter een Instagramaccount opgezet voor de functie van kinderburgemeester. Regelmatige updates via dit kanaal zijn bedoeld om de zichtbaarheid van de kinderburgemeester te vergroten.

Uitvoering Evenementen en activiteiten Net als in 2022/2023 kon de kinderburgemeester (samen met haar ouders) zelf kiezen op welke uitnodigingen zij inging. De begeleiders vanuit de gemeente gaven hierbij advies over het al dan niet gaan. Zij bereidden de kinderburgemeester (en haar ouders) ook voor op het betreffende evenement. Dit deden zij met een informatieformulier en waar nodig met het schrijven van een speech of het maken van een smoelenboek zodat de kinderburgemeester aanwezigen herkent. Ook waren de begeleiders bij bijna alle evenementen zelf aanwezig. In totaal bezocht de kinderburgemeester 22 activiteiten en evenementen in 2023/2024. Daarnaast is niet ingegaan op 15 uitnodigingen. Bijvoorbeeld omdat de kinderburgemeester niet kon, het onderwerp niet aansloot of omdat het te druk was. In bijlage 4 is een jaaroverzicht te vinden van de bezigheden van de kinderburgemeester in de periode 2023/2024. In 2022/2023 bezocht de kinderburgemeester in totaal 21 evenementen en activiteiten. Al met al is het aantal evenementen en activiteiten dat de kinderburgemeester bijwoonde in beide jaren vergelijkbaar en hoger dan de in het plan van aanpak genoemde 9 tot 12 keer. Sociale media De begeleiders van de burgemeester beheerden in 2023/2024 het sociale media (Instagram) kanaal van de Arnhemse kinderburgemeester. In totaal plaatsten zij 14 posts.2 Dit is vergelijkbaar met 2022/2023.

Toen waren dit er 15. Posts gingen bijvoorbeeld over de mega wandel marathon, het bezoek aan Hugo de Jonge en de aanwezigheid bij Keti Koti.

2 Tot en met augustus 2024.

10

Ervaringen Dagelijkse begeleiding positief ervaren ondanks tijdtekort De kinderburgemeester en haar ouders zijn positief over de begeleiding. De begeleiding is betrokken, nabij en laagdrempelig. Ook werd er gedacht aan mooie momenten voor de kinderburgemeester zoals Sinterklaas en haar verjaardag. De begeleiders reageerden altijd snel. Een verbeterpunt dat wordt genoemd is dat er een uitgebreider startgesprek nodig is om meer duidelijkheid te krijgen over de verwachtingen. Mogelijk kan dit ook worden aangevuld met een document met informatie over de betrokken begeleiders en andere belangrijke informatie wat thuis kan worden doornemen. De begeleiders zelf waren ook tevreden over de uitvoering van de dagelijkse begeleiding. Hierbij is het echter belangrijk om te benadrukken dat het takenpakket aanzienlijk groter was dan geanticipeerd. Op basis van contact met de NKGB is voorafgaand de pilot besloten tot en met 2025 incidenteel 0,2 fte beschikbaar te maken vanuit de bestaande bezetting burgerparticipatie. Hierdoor zijn andere taken niet uitgevoerd of naar de toekomst verplaatst. Tijdens de periode 2023/2024 nam het kabinet van de burgemeester het grootste deel van deze tijdsinzet over, ook binnen bestaande bezetting. De incidenteel beschikbaar gemaakte 0,2 fte bleek niet voldoende.

Al met al namen de werkzaamheden rondom zichtbaarheid nagenoeg alle beschikbare tijd in beslag, terwijl ook dat in sommige periode zelfs al meer was. Dat betekent dat andere taken rondom de kinderburgemeester zoals het selectieproces, werkzaamheden rondom de inhoudelijke bijdrage en deze evaluatie bovenop de genoemde 0,2 fte moeten worden uitgevoerd. Dit is in lijn met de bevindingen uit de tussenevaluatie en komt overeen met de ervaringen van andere gemeenten (zie bijlage 3). Aantal activiteiten hoger dan verwacht, maar goed ervaren In 2022/2023 bezocht de kinderburgemeester 21 activiteiten en evenementen. In 2023/2024 zijn dit er 22. Dat is beiden aanzienlijk hoger dan de in het plan van aanpak beschreven 9 tot 12. Desondanks heeft de kinderburgemeester het dit jaar het niet als te druk ervaren. Uiteraard heeft dit ook invloed op de tijdsinzet van de begeleiders. Bovendien gaven de betrokkenen aan dat er nog meer evenementen of activiteiten zijn waar de kinderburgemeester wilde of kon aansluiten, wat de tijdsinzet verder had verhoogd. Zowel de ouders als de begeleiders vervullen hierbij een filterfunctie. Zij kijken welke activiteiten interessant, noodzakelijk en/of passend zijn voor de kinderburgemeester te bezoeken. Betrokkenen benadrukken dat goede onderlinge afstemming hierbij belangrijk is.

Het is daarbij ook belangrijk om te kijken naar de spreiding van de evenementen en activiteiten over het jaar heen. Zo was er afgelopen jaar een piek in het najaar en de winter van 2023, terwijl het later juist rustig was. Meer mogelijkheden voor zichtbaarheid via sociale media Volgens betrokkenen biedt sociale media meer potentie voor zichtbaarheid. Ten eerste zien zij kansen in de snelheid van het posten. Het zou tot meer zichtbaarheid kunnen leiden wanneer er sneller na, tijdens of zelfs voorafgaand een evenement over bericht wordt via het Instagram account van de kinderburgemeester. Daarnaast zou meer investering in het sociale media-account het account een professionelere uitstraling kunnen geven, met betere content die nog beter aansluit bij de doelgroep, welke primair uit andere kinderen bestaat. Begeleiding kinderburgemeester vraagt ook pedagogische vaardigheden In zowel 2021/2022 als in het jaar 2022/2023 waren de kinderburgemeester en haar ouders positief over de dagelijkse begeleiding. Hierbij noemden zij dat ook dat het belangrijk is dat de kinderburgemeester door herkenbare gezichten wordt begeleid, en dat er zo min mogelijk afwisseling tussen begeleiders plaatsvindt.

11

Op basis van ervaringen van andere gemeenten en het NGKB blijken echter winstpunten mogelijk. Zo stelt het NGKB dat om kinderen kwalitatief en vanuit hun leefwereld te leren participeren, de coach een pedagogische achtergrond dient te hebben. Hierbij kan het al helpen wanneer de begeleiders zich in bredere mate bezighouden met kinderparticipatie, zoals het geval is in de gemeente Brunssum waar er één coördinator 18 uur per week de tijd heeft voor de kinderraad, kinderburgemeester en kidsreporters. Een ander voorbeeld is de gemeente Amersfoort waarbij de projectleider (tijdelijk) 13,5 uur per week heeft om kinderparticipatie in brede zin te organiseren in de gemeente. Te weinig ruimte voor nieuwe initiatieven Doordat de dagelijkse begeleiding van de kinderburgemeester rondom activiteiten en evenementen alle tijd in beslag neemt, is er te weinig tijd en geld om verdere stappen te zetten rondom de kinderburgemeester of verdere kinderparticipatie. Op dit moment loopt het proces rondom de kinderburgemeester goed, maar is het in hogere mate dan gewild een ceremoniële functie. Betrokkenen noemen dat er wel potentie is om de kinderburgemeester verder te ontwikkelen, maar hiervoor extra middelen nodig zijn. Rol van andere kinderen en de eigen school beperkt De bekendheid van de kinderburgemeester op haar eigen school is beperkt. Andere kinderen zijn niet sterk geïnteresseerd.

Wanneer de kinderburgemeester in functie andere kinderen bezoekt is de interesse wel groter, bijvoorbeeld tijdens Koningsdag of bij het schoolbezoek tijdens de week van het geld. Daarnaast geven betrokkenen aan dat de eigen school van de kinderburgemeester beperkt de tijd heeft voor verdere activiteiten rondom de kinderburgmeester. Begeleiders van de kinderburgemeester hebben vaker geprobeerd om bijvoorbeeld de rest van de klas uit te nodigen voor een evenement, maar ging de school – veelal vanwege drukte - niet op in.

Kosten en baten Dagelijkse begeleiding neemt nagenoeg alle beschikbare tijd in De kinderburgemeester bezocht in 2023/2024 ongeveer evenveel evenementen en activiteiten als het jaar ervoor. De tijdsinzet voor het beheer van het sociale media-account is gelijk gebleven. Daarmee blijft over de hele linie de tijdsinzet voor ongeveer ‘zichtbaarheid’ gelijk aan het jaar ervoor (bijna 20 uur per activiteit). Net als vorig jaar nemen daarmee de taken rondom zichtbaarheid nagenoeg alle beschikbare tijd in van de incidenteel tot en met 2025 uit bestaande bezetting beschikbaar gemaakte 0,2 fte

12

4. Inhoudelijke bijdrage Plan van aanpak Twee inhoudelijke thema’s Om de kinderburgemeester tijdens het ambtsjaar ook inhoudelijke invloed te geven, werd in het jaarprogramma van het plan van aanpak opgenomen dat de kinderburgemeester zich over twee zelfgekozen, inhoudelijke en voor kinderen relevante thema’s zou buigen. Het doel is om aan het eind van het jaar adviezen te geven aan de gemeenteraad over dit thema. De uitlijning van de inhoudelijke bijdrage van de kinderburgemeester was minimaal in het plan van aanpak. In het jaar 2022/2023 is zodoende een eigen invulling gegeven aan deze bijdrage. Hierbij is aan de kinderburgemeester gevraagd met welke thema’s zij zich gedurende het jaar bezig wilde houden. Aan de hand van deze thema’s zijn de betrokken ambtenaren nogmaals in gesprek gegaan met de kinderburgemeester. In 2023/2024 werd dezelfde werkwijze beoogd.

Uitvoering Nog niet alle activiteiten uitgevoerd In 2022/2023 richtte de kinderburgemeester zich op groen en armoede, waarbij uiteindelijk een project rondom groen werd uitgevoerd. De kinderburgemeester 2023/2024 gaf aan zich te willen richten op inclusie en diversiteit. Daarvoor heeft de kinderburgemeester een gedicht voorgedragen tijdens Keti Koti, een podcast opgenomen over het onderwerp racisme en verzorgde de kinderburgemeester het startschot bij de Mega Wandelmarathon voor Stichting het Gehandicapte Kind. Daarnaast wilde de kinderburgemeester een raadsvergadering bijwonen waarbij het onderwerp (of een aanrakend onderwerp) wordt besproken en wilde de kinderburgemeester graag een cultuurdag organiseren op basisscholen. Beide zijn niet gebeurd. Voor de cultuurdag bleek geen animo van uitgenodigde scholen. Ook bleek geen geschikte raadsvergadering voor de kinderburgemeester om bij te wonen.

Ervaringen Een inhoudelijke bijdrage kan ook zonder groot project In het plan van aanpak was geen duidelijke beschrijving opgenomen voor de inhoudelijke bijdrage van de kinderburgemeester, behalve dat er 5000,- euro is begroot voor een maatschappelijke activiteit. In het jaar 2022/2023 is dat vervolgens georganiseerd door een groter project te organiseren: de groenwedstrijd. In 2023/2024 is er nog geen activiteit zoals deze georganiseerd. Desondanks bleken er ook andere manieren voor de kinderburgemeester om zich te richten op het onderwerp inclusie, zoals de lezing bij Keti Koti, de podcast over racisme of het startschot bij de Mega Wandelmarathon. Dit beeld komt overeen met de tussenevaluatie van 20222/2023. Daaruit blijkt dat er ook zonder grootschalig project manieren zijn om aandacht voor het onderwerp inclusie te genereren. Project biedt mogelijkheden om andere kinderen te betrekken Hoewel de inhoudelijke bijdrage van de kinderburgemeester ook via andere activiteiten en evenementen georganiseerd kan worden, kan een los project voor deze bijdrage specifiek zorgen voor het betrekken van andere kinderen bij het inhoudelijke onderwerp. Zo zal het organiseren van de cultuurdag (mogelijk) leerlingen van verschillende deelnemende basisscholen betrekken. Hiervoor bestaat met het losse project meer bewegingsruimte dan 13