OPENBAAR Conceptverslag MOW 20250213

stond dat het niet mogelijk was om

19

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Concept Raadscommissieverslag, 13 februari 2025

MOW

de bomen te behouden, maar op 11 februari is in de stadsdeelcommissie gesteld dat er nogmaals naar gekeken zal worden. De wethouder wordt gevraagd naar de huidige stand van zaken. Hoe wordt ervoor gezorgd dat bij toekomstige werkzaamheden aan de kademuren zo veel mogelijk innovaties worden ingezet om bomen te behouden? Lid VEENHOFF heeft al antwoord gekregen op haar vragen door de insprekers. Er zijn inmiddels toezeggingen gedaan door stadsdeel West. Zij vertrouwt erop dat de innovatieve methodes in de toekomst overal worden ingezet. Wethouder VAN DER HORST begrijpt de wensen van de bewoners en de commissieleden. Er wordt bij werkzaamheden aan de kademuren en bruggen alles aan gedaan om bomen te behouden. Hiervoor is de innovatieve methode ook ontwikkeld die pas recent beschikbaar is terwijl de voorbereidingen op de Da Costakade al langer liepen en dit heeft elkaar gekruist. De stadsdeelbestuurder heeft toegezegd om een overzicht te maken van de voor- en nadelen van de traditionele versus de innovatieve methode voor watervak 3 op de Da Costakade en daarna ook voor de vakken 1, 2 en 5. Naast het bomenbehoud spelen ook factoren als veiligheid, woonbootverplaatsingen, planning, kosten waarmee een integrale afweging gemaakt moet worden. De innovatieve methode zal bij toekomstige projecten direct aan de voorkant worden ingezet.

Lid DE VOS verzoekt de wethouder om geen stappen te ondernemen die onomkeerbaar zijn zonder de raad te informeren. Wordt bijvoorbeeld in nieuwe aanbestedingen de eis opgenomen om de innovatieve methode mee te nemen? Wethouder VAN DER HORST zegt toe dat geen onomkeerbare stappen worden gezet voordat zaken naast elkaar zijn gelegd en de raad is geïnformeerd. Bij nieuwe aanbestedingen vormt bomenbehoud standaardprocedure. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. 10. Participatieplan Oostbrug Nr. VN2025-000616 De VOORZITTER deelt mee dat agendapunt 10 is geagendeerd op verzoek van lid Moeskops (D66). Lid MOESKOPS meldt dat D66 bij een aantal pontjes een mini-enquête heeft uitgevoerd. Een van de vragen hierbij was wat voor soort brug de Oostbrug zou moeten worden. 75% van de respondenten koos voor een kwaliteitsbrug, een duurzame groene of een designicoon. Met betrekking tot verlichting en verblijfsruimte op de brug wordt verzocht om bij de participatie jonge vrouwen te bereiken, een belangrijke doelgroep die doorgaans niet heel makkelijk wordt bereikt. Lid HENDRIKS vindt het goed dat in het participatietraject duidelijk wordt gemaakt waarover kan worden meegesproken. Wat betreft toegankelijkheid van minder validen zou worden verwacht dat de doelgroep een grotere adviserende rol heeft dan alleen een reactie geven.

Er wordt ingezet op het bereik van mensen die niet zo makkelijk bereikt worden, de zogenaamd stille meerderheid. Zal deze groep meer gaan meewegen? Lid BOBELDIJK sluit zich aan bij de opmerking van voorgaande spreker over minder validen. Wat is de invloed van het participatieplan op de planning? Is het een optie om de IJtunnel te gebruiken als de ponten de hoeveelheid mensen niet meer aankunnen? Tijdens de Dam tot Dam Loopt wordt deze ten slotte ook gebruikt.

20

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Concept Raadscommissieverslag, 13 februari 2025

MOW

Lid IJMKER wijst erop dat er ook veel mensen via het Centraal Station van Noord naar Zuid gaan en deze mensen worden niet genoemd als groep die makkelijk te bereiken is. Lid DE VOS benoemt dat bepaalde organisaties waarschijnlijk zienswijzen zullen indienen om te pleiten voor ov over de brug. Wethouder VAN DER HORST zegt dat het criterium duurzaam, tenzij sowieso wordt gehanteerd en iedereen wil bij voorkeur ook dat de brug er mooi uitziet. Tegelijkertijd moet het betaalbaar blijven en moet vertraging worden voorkomen. De suggestie om ook jonge vrouwen te bereiken, neemt de wethouder mee. Het is belangrijk dat de brug goed toegankelijk wordt. Een expertiseteam voor fietsen voetpad Oostbrug is inmiddels ingesteld waarin de toegankelijkheid met experts van de gemeente en van belangengroepen wordt besproken. Hierin hebben de belangengroepen een adviserende rol. Op de uiteindelijke uitkomst kunnen ze reageren. De participatie kan van invloed zijn op de planning, omdat onduidelijk is wat hieruit zal komen, maar deze wel is meegenomen aan de voorkant. Het participatieverslag gaat naar de raad die hier zelf een weging in kan maken. Lid BOBELDIJK wijst op de spanning van de capaciteit op de veerponten in combinatie met de oplevering van de Oostbrug. Hij roept eigenlijk op om ervoor te zorgen dat participatie niet tot vertraging leidt.

Wethouder VAN DER HORST erkent dat de planning spannend is en er wordt gestuurd op het voorkomen van vertraging, maar dit kan niet helemaal worden gegarandeerd omdat bewoners ook serieus genomen moeten worden. Ov over de brug zit op dit moment niet in de planning en eerder is hier een afweging over gemaakt waarbij er rekening mee is gehouden dat er andere verbindingen zijn om het gebied te ontsluiten. Bij de Westbrug is wel ov voorzien, omdat dit hier nodig is. De IJtunnel is geen goede structurele veilige oplossing, ook niet voor een langere tijdelijke periode. Er is aandacht voor de mensen op de pont bij CS. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. 11. Bespreken van de raadsinformatiebrief inzake de uitvoering amendement 615 accent Gratis OV voor kinderen in 2025 en beantwoording van de motie 321.24 ‘gratis ov ook voor naar schoolgaande kinderen’ Nr. VN2025-000623 12. Bespreken van de raadsinformatiebrief inzake de uitvoering van motie 563 voor een heel jaar gratis OV voor kinderen in 2026 Nr. VN2025-000628 Agendapunten 11 en 12 worden gevoegd besproken. De VOORZITTER deelt mee dat het onderwerp is geagendeerd op verzoek van lid Asruf (PvdA). Lid ASRUF complimenteert de wethouder en haar team met het fantastische resultaat. Hij vraagt wanneer de eindevaluatie komt en of de wethouder kan aangeven hoe de tweede pilot is verlopen.

Met deze uitvoering is ook de motie over de schoolgaande kinderen afgedaan. Er wordt geprobeerd om door te groeien naar 40% van de doelgroep gebruik te laten maken van het ov. Welke acties worden hiervoor ondernomen en hoe wordt hierover gecommuniceerd? Lid BOBELDIJK is blij met het resultaat, maar hij maakt zich er wel zorgen over dat een deel van de kinderen de fiets laat staan of in plaats van lopen het ov pakt. Wellicht

21

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Concept Raadscommissieverslag, 13 februari 2025

MOW

kunnen schoolzones dit initiatief versterken, zodat minder ouders hun kinderen met de auto naar school brengen. Lid KOYUNCU is ook blij met de voortzetting van de actie en met de invulling hiervan. Hij spreekt zijn waardering uit voor de goede samenwerking met collega Asruf. Het is een mooie stap in de goede richting voor een toegankelijker en inclusiever Amsterdam, maar voor veel Amsterdammers heeft het ov nog een te hoge drempel met de stijgende tarieven. DENK zal zich de komende tijd inzetten om nog meer mogelijk te maken. Lid KOPPEJAN zegt dat CDA geen voorstander is van de motie en het initiatief. Allereerst omdat fietsen gestimuleerd zou moeten worden in de strijd tegen overgewicht. Ook kan dekking – de opbrengst van de eeuwigdurende erfpacht - van de motie niet op goedkeuring van het CDA rekenen. De afspraak was om dit geld te gebruiken om erfpachtschulden af te lossen. De afgelopen vijf jaar is het aantal kinderen met overgewicht verdubbeld en dit is het gevolg van minder bewegen. Landelijk fietst 1 op de 3 kinderen nooit naar school en dit percentage is bij kinderen uit gezinnen met lage inkomens ruim 50%. Een kwart van de kinderen heeft geen goed functionerende fiets en kinderen met een migratieachtergrond gebruiken de fiets vaak niet. De gemeente zou moeten inzetten op preventieve maatregelen om gezondheidsproblemen bij kinderen te voorkomen.

Er is een fietsvergoeding voor mensen met lage inkomens en het CDA zou graag zien dat deze vergoeding ook zou gelden voor kinderen die minder dan 9 km. moeten afleggen naar school. Uit de stukken blijkt dat onderzoek wordt gedaan naar de effecten van het aanbieden van gratis ov aan kinderen op het fiets- en loopgedrag. Het is echter niet duidelijk waarom een dergelijk onderzoek nodig is. De cijfers over obesitas zijn schokkend genoeg om te concluderen dat beweging moet worden gestimuleerd. De effecten worden al meegenomen voordat de resultaten uit het onderzoek bekend worden. Kan de wethouder hierop reflecteren? Lid BILGIN vraagt of de kritiek op kinderen in het ov alleen de regeling betreft die vandaag wordt besproken of wil CDA in het algemeen kinderen ontmoedigen om gebruik te maken van het ov? Lid KOPPEJAN zegt dat gestimuleerd moet worden dat kinderen op de fiets naar school gaan en dat de gemeente hierin zou moeten investeren. Lid BOBELDIJK vraagt waarop lid Koppejan zich baseert als zij stelt dat het initiatief slecht zou zijn voor obesitas. Is er onderzoek waaruit blijkt dat er met duurder ov minder obesitas is? Lid Bobeldijk steunt het idee om fietsen te stimuleren, maar hij denkt dat het naast elkaar kan bestaan. Lid KOPPEJAN weet dat er onderzoek wordt gedaan naar of gratis ov-invloed heeft op lopen en fietsen van kinderen.

Zij verwacht dat dit het geval zal zijn, maar zij wacht graag de resultaten van het onderzoek af. De trend is dat kinderen in Nederland minder bewegen en de gemeente zou hierop moeten anticiperen. Lid BOBELDIJK begrijpt dit laatste, maar hij herhaalt dat hij geen onderzoek kent waaruit blijkt dat mensen slanker worden als het ov duurder wordt. Lid KOPPEJAN heeft er ook op gewezen dat het CDA het niet eens is met de dekking. Lid BILGIN vraagt of het niet aan de kinderen zelf is om te bepalen op welke manier zij gezond actief willen zijn. Het onaantrekkelijk maken van het ov voor kinderen zou sociale gevolgen kunnen hebben. Lid KOPPEJAN vindt het belangrijk dat lid worden van een sportclub zo laagdrempelig mogelijk wordt gemaakt en vindt het ook belangrijk dat het zo laagdrempelig mogelijk wordt gemaakt om lopend of op de fiets naar school te gaan.

22

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Concept Raadscommissieverslag, 13 februari 2025

MOW

Lid MOESKOPS denkt dat ov een skill is die jong moet worden geleerd. Het is wenselijk dat iedereen gebruik maakt van het ov als alternatief voor lange afstanden en auto. Voeding is voor 80% verantwoordelijk voor obesitas en bewegen slechts voor 20%. Echter is bewegen ook heel belangrijk voor de neurologische en motorische ontwikkeling van kinderen. D66 heeft daarom een motie ingediend om te bekijken wat de effecten van het initiatief zijn. Tijdens de invoering van de studenten ov-kaart gingen studenten veel minder fietsen en de autorijders veranderden hun gedrag niet. De effecten bij jonge kinderen zijn niet bekend. Voor D66 staat fietsen op de eerste plaats, maar ov is wel een life skill die kinderen nodig hebben. Lid Moeskops informeert naar de voortgang van de monitoring. Is er een onderzoeksvoorstel dat de raad kan inzien? Lid ASRUF hoort dat D66 voorstander is van de uitvoering van de motie omdat hiermee een skill van jongeren wordt gestimuleerd. Het ov is echter voor veel gezinnen te duur om van A naar B te gaan. Lid MOESKOPS noemt de mobiliteitmix waarbij het erom gaat dat mensen het kunnen betalen om van A naar B te gaan, bij voorkeur op de meest gezonde en duurzame manier. De vraag is echter of dit voor elke afstand op deze manier werkt.

Jonge kinderen moet worden geleerd om lange afstanden met ov slim, handig en met gemak te kunnen afleggen, maar de vraag is hoe ver dit doorgetrokken moet worden om uiteindelijk de mix zo gezond en betaalbaar mogelijk te houden. Lid ASRUF zegt dat sommige voorzieningen in de stad makkelijk te lopen of te fietsen zijn, maar niet alle gezinnen en kinderen hebben alle voorzieningen om de hoek. Gratis ov kan een oplossing zijn om van A naar B te gaan. Lid MOESKOPS denkt dat het niet zo’n probleem is om 8 km. heen en weer naar school te fietsen. Juist de groep die zich motorisch en neurologisch op voorsprong zou moeten brengen, is ook de groep die het snelst kiest voor dingen die gratis zijn. Fietsen is heel belangrijk om deze groep verder te helpen in het leven. Als uit het onderzoek blijkt dat kinderen misschien wel meer gaan fietsen door dit initiatief of dat er niet minder wordt gefietst door kinderen, dan is er geen enkel probleem. Lid BILGIN vraagt of D66 ook vindt dat de fijnmazigheid van de ov-netten minder kan als mensen naar een HOV-lijn kunnen fietsen. Lid MOESKOPS wijst erop dat sommige mensen niet kunnen fietsen en zij moeten gebruik kunnen maken van het ov. Er zijn ook mensen die met een fijnmazig ov-net moeten overstappen op lange afstanden. Dit heeft niets te maken met het feit dat kinderen leren gebruik te maken van het ov of leren fietsen door stad.

Lid BILGIN vraagt wat het effect zal zijn als heel veel kinderen worden overtuigd om de fiets te pakken in plaats van het ov te gebruiken in een deel van de stad waar het ov al onrendabel is en hierdoor nog onrendabeler wordt. Lid MOESKOPS stelt dat aanbod wordt gestimuleerd door aanbod. Goed ov aanbieden is noodzakelijk om ov rendabel te houden in alle delen van de stad. Lid IJMKER heeft begrepen dat DigiD weer zal worden gebruikt voor de leeftijdscontrole en zij pleit ervoor om duidelijk te maken waar mensen terecht kunnen voor wie dit moeilijk is. College Wethouder VAN DER HORST is zelf ook heel benieuwd naar de resultaten van het onderzoek. Het is de bedoeling om de vragen deze week te versturen en de uitkomsten komen in het tweede kwartaal naar de raad.

23

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Concept Raadscommissieverslag, 13 februari 2025

MOW

Lid MOESKOPS vraagt of de overstap van auto naar ov ook wordt meegenomen. Wethouder VAN DER HORST zegt dat wordt gevraagd hoe mensen eerder reisden. Het is belangrijk om goed te communiceren hoe mensen zich kunnen legitimeren. Buurtteams worden geïnformeerd over de acties om het bereik voor hulp te vergroten. Stichting Leergeld gaat helpen om de ongedocumenteerde kinderen te bereiken en ze te helpen bij de aanvraag. Eerder is al geld gereserveerd voor het fietsstimuleringsprogramma. Zelfs bij peuters wordt al geoefend met loopfietsjes om de motoriek te stimuleren. Het gratis ov bestaat naast het stimuleren van bewegen. Lid BOBELDIJK verzoekt om te zijner tijd een stand van zaken te krijgen over de veilige schoolomgevingen met betrekking tot de auto’s van ouders. Wethouder VAN DER HORST meldt dat de schoolstraten actief worden uitgerold. Zij zal bekijken of het mogelijk is om met een rapportage te komen. Lid KOPPEJAN wijst erop dat een fietsvergoeding op dit moment alleen mogelijk is om een afstand af te leggen die korter is dan 9 km. Ziet de wethouder mogelijkheden om deze afstand te verkorten voor de fietsvergoeding? Wethouder VAN DER HORST zal hiernaar kijken en komt hier de volgende keer op terug. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken stelt voor om de vergadering te schorsen tot 19.30 uur.

Lid VAN MUNSTER constateert dat er nog een paar agendapunten resteren en hij stelt voor om door te gaan. De VOORZITTER concludeert dat de commissie voorstelt om agendapunt 15 nog in het middagdeel te behandelen. 13. Bespreken van de raadsinformatiebrief over de voortgang van de Toekomstvisie Sociaal Vervoer Nr. VN2025-000625 Agendapunt 13 wordt doorgeschoven naar de volgende vergadering. AVONDDEEL De VOORZITTER heropent de vergadering met agendapunt en 14 en 17 die gevoegd worden behandeld. (Agendapunt 15 is in het middagdeel behandeld.) 14. Bespreken van de laatste integrale voortgangsrapportage Agenda Amsterdam Autoluw Nr. VN2025-000619 17. Verdwijnen van P+R plekken in de stad ondanks alle P+R ambities van de gemeenteraad Nr. VN2025-000614 De VOORZITTER deelt mee dat het onderwerp is geagendeerd op verzoek van lid Van Munster (GL).

24

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Concept Raadscommissieverslag, 13 februari 2025

MOW

Eerste termijn Lid VAN MUNSTER memoreert dat GL al lang geleden is begonnen over de agenda Amsterdam autoluw en inmiddels is deze gemeengoed geworden. Het is misschien prematuur om alle P+R-plekken nu weg te halen, maar het is een magneet die mensen uitnodigt om met de auto te komen. Lid BILGIN herkent zich niet in de positieve toon in de brief of in die van voorgaande spreker. Hij associeert de agenda autoluw met tunnelvisie en ongelijkheid. Het autoluw maken van voornamelijk het centrum is vaak een doel op zich geweest waarbij onvoldoende rekening is gehouden met de effecten van de omliggende gebieden en het gebrek aan goed ov in grote delen van de stad. De agenda autoluw is uitgerold nadat het ov-net is verschraald in een tijd waar het nog om financiële tekorten ging en niet om personele tekorten. Het is een politieke keuze geweest om bushaltes te laten verdwijnen. Als gevolg van de agenda autoluw kregen omliggende stadsdelen de parkeerdruk voor de deur en betaalden bewoners uiteindelijk de rekening in de vorm van een uitbreiding van betaald parkeren. Niet alleen tussen stadsdelen is een ongelijkheid gecreëerd, ook binnen stadsdelen is dit het geval geweest.

Mensen die lijnen kennen en mondig zijn, kunnen ervoor zorgen dat er knips worden geplaatst op een geasfalteerde weg met vrijliggende fietspaden – zoals de Laan van Vlaanderen – en de rest van het stadsdeel krijgt de Osdorpfile en weet pas wat er aan de hand is als het boetes regent. Lid Bilgin vindt het belachelijk om in de file te staan terwijl rechts van hem een perfect geasfalteerde weg met vrijliggende fietspaden helemaal leeg is. P+R is onmisbaar bij een stad die een autoluw centrum wil hebben. Alle Europese steden hebben hierin geïnvesteerd. Waarom zou Amsterdam deze niet nodig hebben? Amsterdammers zelf maken ook gebruik van P+R’s. P+R’s in Amsterdam zijn vaak vol en dit betekent dat ze populair zijn en werken. Een oplossing is niet om ze weg te halen, maar juist om de capaciteit uit te breiden. Lid KOYUNCU zal zich de agenda autoluw vooral herinneren als een beleid vol gemiste kansen. Als het voertuigbezit verminderd moet worden, dan heeft het college ook DENK aan haar zijde. Dit beeld verandert echter zodra de realiteit wordt losgelaten en ideologie de boventoon voert, zoals bij de Weesperknip is gebleken. Een bestuursorgaan dient beloftes na te komen.

Waar blijven nieuwe P+R’s waar toeristen hun auto’s kunnen parkeren? Waarom hebben Osdorp en Molenwijk nog steeds geen free floating deelmobiliteit? Waarom wordt nog steeds extra betaald als een deelauto wordt achtergelaten in Zuidoost? Juist in die wijken is aanvulling op het ov het meest nodig. Wel wordt de uitbreiding van betaald parkeren snel geregeld in deze wijken, de armste van de stad. Zonder goede alternatieven te bieden, kan de afhankelijkheid van de auto niet worden verminderd en het onmogelijk maken van het gebruik van de auto betekent in dat geval voor veel Amsterdammers mobiliteitsarmoede. Vanuit Nieuw-West zijn veel signalen ontvangen van bezorgde Amsterdammers over de Sloterweg. DENK is voorstander van een balans tussen leefbaarheid en bereikbaarheid. Het opheffen van de knip op de Laan van Vlaanderen kan hier een goede bijdrage aan leveren. Lid ASRUF vindt dat de agenda autoluw veel heeft opgeleverd, veel experimenten tot concrete verbeteringen voor de leefbaarheid, de verkeersveiligheid en de toegankelijkheid van de stad. De voorbeelden van de pilot Weesperstraat, de invoering van 30 km per uur en het opheffen van parkeerplaatsen zijn voorbeelden van wat er is bereikt. Tegelijkertijd is het betaalbaar en toegankelijk maken van het ov onvoldoende waargemaakt.

Komt dit speerpunt terug in de nieuwe aanpak ‘Amsterdam maakt ruimte’ en welke concrete voorstellen worden gedaan? Kan de wethouder ook reflecteren op de investeringen in het ov? PvdA ziet de meerwaarde van P+R om het verkeer aan de randen van de stad op te vangen en om zo door te reizen met het ov. Openbare ruimte is echter ook schaars en woningbouw is noodzakelijk. Om een complete stad te bouwen, zijn keuzes nodig. Bij woningen horen voorzieningen, maar ook mobiliteit. Mensen moeten van en naar Amsterdam kunnen komen en ook binnen Amsterdam van A naar B. In de agenda autoluw

25

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Concept Raadscommissieverslag, 13 februari 2025

MOW

staat dat P+R beter benut en uitgebreid moet worden. Kan de wethouder reflecteren op deze ambitie? Hoe gaat zij ervoor zorgen dat de alternatieve locaties voor P+R daadwerkelijk worden gerealiseerd? Op dit moment worden eerst plekken opgeheven en vervolgens gekeken naar een alternatief voor een locatie. Lid MOESKOPS memoreert dat voor de agenda autoluw de Nota bereikbare binnenstad er was waarbij het niet zozeer om autoluw ging, maar om het bereikbaar houden van het stadshart. En ook nu wordt dit weer het centrale punt in het denken over mobiliteit. Wethouder VAN DER HORST vindt dat er mooie resultaten zijn geboekt en dat er met het voortschrijden van de tijd weer een nieuwe realiteit is ontstaan. Hierin zijn de ecologische ondergrens en de sociale ondergrens van belang. In het kader van betaalbaarheid is wel het gratis ov voor kinderen gerealiseerd. De randen van de stad schuiven op. Er moet worden gebouwd, maar er zijn ook elektriciteitsvoorzieningen nodig. P+R gaat om 1,5% van alle transacties met betrekking tot parkeren. De komende jaren komt het vast te staan in de stad, zeker binnen de Ring. Om ervoor te zorgen dat mensen nog naar de stad kunnen komen, wordt samen met de regio bekeken hoe dit eerder kan worden afgevangen. Bij Muiden wordt een hub uitgebreid en hier wordt samen met de provincie en gemeenten in samengewerkt.

Lid BILGIN krijgt door verschillende berichten niet echt het gevoel dat er een plan ligt dat goed is gecommuniceerd. Wethouder VAN DER HORST stelt dat de plannen nog in de maak zijn. De autoafhankelijkheid in het land neemt toe terwijl de auto-afhankelijkheid in de stad afneemt. In veel gemeenten hebben mensen een auto nodig, omdat het ov verschraalder is dan in Amsterdam. Maar niet iedereen kan met de auto naar Amsterdam komen. Er moet dus een overstap worden gemaakt van auto naar een ander vervoermiddel. Dit kan zijn bij de P+R’s in Amsterdam, maar in sommige gevallen moet breder worden gekeken om de regio bereikbaar te houden. Lid ASRUF wijst erop dat op het moment dat ervoor wordt gekozen om een P+R op te heffen, er in ieder geval een alternatief in de steigers moet staan. Dat lijkt er nu niet te zijn. P+R heeft ook als functie om bezoekers van eigen bewoners op te vangen. Wethouder VAN DER HORST zegt dat het uiteindelijk om belangenafwegingen gaat. In plaats van huizen kan de P+R worden behouden. Het lukt niet altijd om direct een alternatief te hebben. In de P+R Muiden worden wel degelijk stappen gezet en dit geldt ook voor andere P+R’s. Uiteindelijk is de keuze ook waar geld aan wordt uitgegeven. Lid ASRUF vindt het belangrijk dat de stad voor iedereen toegankelijk blijft.

Hij ziet een patroon dat eerst het een wordt weggehaald en vervolgens pas wordt nagedacht over een alternatief. Dit blijkt nu bij P+R, eerder gebeurde dit ook in relatie tot het ov. Welke concrete stappen worden de komende tijd gezet voor alternatieve locaties? Wethouder VAN DER HORST zal hier een update over sturen. Er zijn allerlei zoeklocaties waar onderzoek naar wordt gedaan. Zij waarschuwt ervoor om het een precies een-op-een te compenseren met het ander. Bij het ov worden ook stappen gezet om bepaalde gebieden beter te ontsluiten met de nieuwe concessie. Ook wordt bekeken of bepaalde gebieden toegankelijker gemaakt kunnen worden voor fietsen. Lid ASRUF vraagt wanneer de update komt en wanneer een concreet plan kan worden verwacht met een tijdslijn voor alternatieve locaties. Wethouder VAN DER HORST verwacht deze over ongeveer een maand te hebben.

26

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Concept Raadscommissieverslag, 13 februari 2025

MOW

Lid BILGIN gaat in op P+R Noord en hij vraagt zich af waarom hier niet een aantal verdiepingen bovenop gezet kunnen worden en eventueel inpandig een elektriciteitshuisje. Zijn dit soort opties overwogen? Wethouder VAN DER HORST stelt dat deze optie serieus is overwogen, maar blijkt heel erg duur blijkt te zijn. Lid BILGIN vindt het interessant dat deze opties zijn onderzocht en hij verzoekt inzage in deze onderzoeken plus de resultaten inclusief de kosten. Wethouder VAN DER HORST zal dit meenemen in de brief die zij zojuist heeft toegezegd. Vanaf 2020 is deelmobiliteit in de stad verdubbeld en is in de hele stad veel meer beschikbaar geworden. Het hogere tarief om in Zuidoost of Nieuw-West terug te keren, is onwenselijk maar op het moment dat dat dit anders moet, zal het vervoer gesubsidieerd moeten worden. Lid KOYUNCU geeft als voorbeeld dat iemand in de Aker woont en naar het centrum wil komen geen deelmobiliteit kan gebruiken omdat het niet free floating is. Dit is ingewikkelder dan bijvoorbeeld de auto vanuit Oost te pakken. Na jaren zal er geen verandering moeten komen in het gemak tussen de verschillende stadsdelen. Wethouder VAN DER HORST stelt dat er op dit moment zoveel huizen worden gebouwd in deze gebieden dat het volgens haar een kwestie van tijd is dat dit wordt opgelost. Een onderzoek naar deelmobiliteit komt in april naar de raad.

Lid KOYUNCU vraagt of de verwachting is dat er ook free floating zal zijn van de wethouder zelf of door gesprekken met de deelmobiliteitaanbieders. Wethouder VAN DER HORST antwoordt dat dit te maken heeft met het onderzoek over hoe de bedrijfsvoering rendabel kan worden gemaakt. Het is wel interessant om in sommige gebieden naar free floating toe te gaan. Lid KOYUNCU blijft op dit onderwerp hameren, omdat deelmobiliteit steeds belangrijker wordt in het aanbod van mobiliteit. Wethouder VAN DER HORST begrijpt het pleidooi en onderschrijft het ook. Zij ziet een positieve ontwikkeling, maar constateert dat het eindpunt nog niet helemaal is bereikt. Op dit moment wordt juist gekeken naar de verbindingen aan de randen van de stad. Inmiddels wordt veel breder gekeken dan de binnenstad. Lid BILGIN constateert dat de verbindingen er op dit moment nog niet zijn. Zou het niet handiger zijn om eerst te zorgen voor het aanbod om vervolgens te kijken naar de nieuwe situatie met betrekking tot verkeer? Wethouder VAN DER HORST denkt dat het soms nodig is om gradueel te groeien en om te kijken waar het het beste werkt. Met meer personeel zou de uitbreiding van het ov verder zijn. De roep om woningen is heel groot en dit zal altijd gepaard moeten gaan met mobiliteit. Lid BILGIN zou graag zien dat de raad de middelen beschikbaar zou stellen om ovverbindingen te creëren.

Het probleem is volgens hem dat er eerst heel veel woningen worden gebouwd, dat vervolgens jaren wordt gewacht op ov-verbindingen en dat in de tussentijd mensen een auto aanschaffen en hieraan gewend raken. Zouden de middelen niet vooraf beschikbaar gesteld moeten worden? Wethouder VAN DER HORST denkt dat de huidige strategie is om te bouwen bij ov-knooppunten. Er zijn ook extra busverbindingen in IJburg en Zuidoost en er wordt ook

27

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Concept Raadscommissieverslag, 13 februari 2025

MOW

echt gewerkt aan uitbreiding. Voor de echte schaalspronginvesteringen – zoals het doortrekken van de Noord/Zuidlijn – is het Rijk nodig. Informatie over de Sloterweg volgt binnenkort. Tweede termijn Lid KOYUNCU wijst erop dat veel mensen in Amsterdam de auto zelden gebruiken. Deze mensen zouden overtuigd kunnen worden om over te stappen op alternatieven zoals de deelauto, maar deze moet enerzijds beschikbaar zijn en deze moet op een laagdrempelige manier worden gepromoot. Mensen die hun parkeerplaats willen opheffen, moeten zelf vervolgens hier de kosten van dragen. Lid VAN MUNSTER stelt dat het goed mogelijk is om vanuit de regio met de trein naar Amsterdam te komen. Hij vraagt zich af waar de angst vandaan komt om de P+R eenop-een te moeten vervangen. Lid KOYUNCU vraagt of GL in 2019 met de toenmalige coalitie heeft beloofd dat er meer P+R’s zouden komen in Amsterdam? Lid VAN MUNSTER weet dit niet, maar gezien de retorische vraag denkt hij dat dit het geval was. Lid KOYUNCU vraagt of deze er zijn gekomen. Lid VAN MUNSTER weet dit ook niet, maar hij ziet lid Koyuncu ontkennend reageren. Wellicht was er sprake van voortschrijdend inzicht. Wethouder VAN DER HORST stelt dat de P+R’s er zeker zijn gekomen. Inmiddels blijken deze te knellen met andere opgaven en moeten hiervoor nieuwe oplossingen worden bedacht.

Als mensen in deelmobiliteit krijgen laaghangend fruit is, zou dit fantastisch zijn. Helaas is het ingewikkelder dan dat. Het zal tijd nodig hebben om hier meer aan te wennen. Voor bepaalde groepen is het veel normaler, maar voor andere groepen is het lastiger. De casus van het opheffen van parkeerplaatsen kent de wethouder niet en de details hiervan hoort zij graag. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. 15. Bespreken van de raadsinformatiebrief inzake Amsterdam Maakt Ruimte en het Afwegingskader Doelgroepen Autoverkeer Nr. VN2025-000630 Agendapunt 15 wordt na agendapunt 12 behandeld. Lid VAN MUNSTER wijst erop dat in New York wordt gewerkt met ‘congestion pricing’ waarbij op dure momenten een inrijtarief wordt gevraagd en dit scheelt heel veel auto’s. Wellicht kan worden bekeken of hier iets mee gedaan kan worden. Fietsparkeerdruk wordt eigenlijk nooit meegenomen bij het ontwikkelen van de openbare ruimte. Een suggestie is om dit wel te doen. Tot slot noemt Lid van Munster ‘Amsterdam maakt Ruimte’ een prachtige voortzetting van de agenda autoluw. Lid BILGIN constateert dat bij het rapport van Populytics 11% van de respondenten uit Nieuw-West komt terwijl 18% van de mensen in Amsterdam in dit stadsdeel woont. 23% komt uit het centrum terwijl dit stadsdeel slechts 10% van de inwoners huisvest.

NieuwWest is slechts met 85 mensen vertegenwoordigd; voor een representatieve raadpleging zijn minimum 400 mensen nodig. 31% van de respondenten heeft nergens een mening

28

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Concept Raadscommissieverslag, 13 februari 2025

MOW

over. Het is de vraag of deze mensen echt geen mening hebben of dat ze snel hebben doorgeklikt naar het einde. Lid MOESKOPS wijst erop dat er veel uitnodigingen zijn geweest voor bijeenkomsten en zij stelt dat Amsterdam Maakt Ruimte niet op basis van het genoemde onderzoek tot stand is gekomen. Heeft lid Bilgin deze uitnodigingen gezien of de bijeenkomsten bijgewoond? Lid BILGIN denkt dat het mogelijk is dat hij deze uitnodigingen heeft ontvangen. Het blijkt dat mensen uit bepaalde delen van de stad of met een bepaalde achtergrond niet ingaan op dergelijke uitnodigingen. Hij constateert dat de representativiteit van het onderzoek te wensen overlaat. Het beleid zal hier niet volledig op zijn gebaseerd, maar hij wil wijzen op de risico’s om het beleid hierop te baseren. Praktisch opgeleiden hechten meer waarde aan betaalbaar parkeren. Voelen zij zich straks nog welkom als de parkeertarieven blijven stijgen? Ook vraagt lid Bilgin zich af hoe de mensen zonder auto het zullen beoordelen dat de wethouder aangeeft snelheid van het ov geen prioriteit te geven. Met het doelgroepenkader kan het beleid nog polariserender worden. Hiermee wordt eigenlijk voorgesorteerd op een stad waarin knips eerder regel dan uitzondering zijn. De gemeente bepaalt dus in feite wie belangrijk is en wie niet. Het zou aan het individu moeten zijn de manier van reizen te kiezen.

Keuzes hierin kunnen alleen worden beïnvloed door een beter ov-aanbod of een goed aanbod van P+R-voorzieningen. Lid MOESKOPS stelt dat het een ingewikkelde puzzel is om de schaarse ruimte in de stad te verdelen. Er zullen harde keuzes gemaakt moeten worden. D66 is van mening dat er geen ruimte meer is om er extra mobiliteit bij te krijgen en ziet meer in het efficiënter maken ervan. Voor een volgende stap zou het interessant zijn als de wethouder bereid is om randgevallen uit te werken zoals de oplossing “het buitenlandse kenteken de stad uit”. Het is bijzonder dat partijen die tegen dit project zijn P+R-voorzieningen noemen. De definitie van ruimte maken gaat ook bijvoorbeeld over ruimte maken voor laad- en losplekken en voor klusjesmannen. Lid ASRUF vat samen dat uit de raadpleging volgt dat een basisniveau van bereikbaarheid een belangrijke rol speelt als het gaat om ov. Een advies is daarom om bij de uitwerking van het kader radicaal in te zetten op het ov. Uit het document blijkt weer een focus op maatregelen om de druk van de auto op de openbare ruimte te verkleinen. Waar is de focus op het alternatief? Ook op het fietspad wordt het steeds drukker. Hoe worden punten als verkeersveiligheid meegenomen en hoe gaat het fietsen bijdragen aan de doelen van Amsterdam maakt ruimte? Lid KOYUNCU sluit zich aan bij de bijdrage van voorgaande spreker, maar ook bij lid Bilgin.

Het zijn discussies die de hele stad aangaan en dus moeten deze ook met de hele stad worden gevoerd. Wethouder VAN DER HORST heeft begrepen dat de technische sessie zeer geslaagd was en zij zal de complimenten doorgeven aan het organiserende team. Het rapport is zeker niet het enige op basis waarvan keuzes worden gemaakt. De echte keuzes worden concreet aan de raad voorgelegd. De uitvraag is overigens wel representatief, omdat bepaalde factoren ook gecorrigeerd zijn. Het rapport geeft een richting aan van wat mensen kiezen – als ze een keus moeten maken - terwijl duidelijk is dat bij concrete projecten participatie wordt gedaan omdat er dan andere belangen meespelen. De wethouder heeft met veel belangstelling gekeken naar congestion pricing, maar Amsterdam heeft de bevoegdheid niet om dit in te voeren omdat het een landelijke bevoegdheid is. Op dit moment worden in het kader van de uitwerking van randgevallen gekeken naar verschillende voorbeelden en cases waarbij het belangrijk is om het systeem niet te ingewikkeld te maken.

29

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Concept Raadscommissieverslag, 13 februari 2025

MOW

Lid MOESKOPS vraagt of er al iets is te zeggen over de schaalgrootte van een gebied dat kan afwijken. Wethouder VAN DER HORST denkt dat dit iets is voor de volgende fase. Het doelgroepenkader is niet alleen bedoeld voor intelligente toegang. Er moet altijd worden ingezet op meer ov en goede alternatieven. In de nieuwe concessie van het GVB wordt actief gestuurd op fijnmaziger netwerk en om in meer gebieden het ov te ontsluiten. Naar fietsparkeerdruk wordt al gekeken, maar de opmerking wordt meegenomen. Lid VAN MUNSTER licht toe dat de fietsparkeerdruk belangrijk is om mee te nemen omdat verschillende voorbeelden laten zien hoe de openbare ruimte door maatregelen toegankelijker kan worden gemaakt. Wethouder VAN DER HORST stelt dat dit bij concrete projecten al wordt gedaan en dit wordt ook gedaan bij Amsterdam maakt Ruimte. De VOORZITTER schorst de vergadering om 17.30 tot 19.30 uur. 16. Brief van bewoners over parkeerbeleid Nieuw Sloten Nr. VN2025-000613 De VOORZITTER deelt mee dat agendapunt 16 is geagendeerd op verzoek van lid Koyuncu (DENK). Lid KOYUNCU stelt dat het parkeerbeleid in Nieuw-West voor onduidelijkheden en frustratie bij bewoners zorgt, in het bijzonder voor degenen met een garagebox aan huis. Het probleem raakt een relatief klein aantal mensen, maar het heeft een onevenredig grote impact op hun leven.

Veel bewoners hebben hun woning gekocht met de verwachting dat zij hun garagebox zouden kunnen ombouwen tot een deel van het huis. In veel gevallen was deze flexibiliteit en ruimte doorslaggevend om hier te gaan wonen. De nieuwe regels houden geen rekening met hun situatie en parkeervergunningen worden geweigerd. Foto’s leiden vaak tot interpretatieverschillen en er worden niet altijd inspecties gedaan om de situatie goed te beoordelen. Bewoners voelen zich niet gehoord en hierdoor ontstaat spanning. De wethouder wordt verzocht coulance te tonen voor deze kleine groep bewoners. Lid BILGIN herkent het verhaal van de inspreker. Veel huishoudens zijn groot vanwege woningnood en zij hebben soms meer auto’s voor deur staan. In een wijk als Nieuw-Sloten is de parkeerdruk na de invoering van betaald parkeren laag gebleven en dit zou ruimte kunnen bieden om soepel om te gaan met parkeervergunningen. Is het niet mogelijk om in bepaalde gebieden in de stad meer vergunningen te verlenen of om te kijken naar de maandkaarten die in het verleden werden gebruikt en die goedkoper waren dan de huidige parkeertarieven? Wethouder VAN DER HORST denkt dat de regels uitgaan van coulance. Het toetsingscriterium is of er een stallingsplaats aanwezig is en het doet niet ter zake wat voor soort stallingsplaats het is.

De plaatsen die “aard- en nagelvast” zijn gebouwd en die tot een deel van het huis behoren, worden niet gezien als stallingsplaats en worden hierop uitgezonderd. Ingeval van onduidelijkheid komen mensen langs voor schouw. Lid KOYUNCU geeft als voorbeeld dat een bewoner uit Osdorp zijn parkeergarage gebruikt als hobby-fietsreparatieplaats. Er kwam geen schouw, maar toen dit uiteindelijk wel werd geregeld, bleek dat deze ruimte te klein was en heeft hij een vergunning gekregen. Vandaag heeft een inspreker weer aangegeven dat hij heeft gevraagd om een inspectie, maar geen reactie heeft ontvangen. Aan de raad is toegezegd dat dit op een goede manier zou worden afgehandeld en de wethouder wordt gevraagd om na te gaan wat er misgaat.

30

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Concept Raadscommissieverslag, 13 februari 2025

MOW

Wethouder VAN DER HORST zegt dat de genoemde casus is uitgezocht. Op basis van de foto’s is duidelijk gebleken wat de situatie was, maar het is natuurlijk geen goede zaak dat er geen reactie is gekomen. Lid KOYUNCU is de afgelopen week ook iemand tegengekomen die al vijftien jaar een keuken heeft gemaakt van zijn garagebox en stelde dat hij geen aanvraag zou doen, omdat er toch niets mee zou worden gedaan. Mensen spreken met elkaar en hebben vervelende ervaringen. Het is belangrijk om hier achteraan te gaan en lid Koyuncu is blij dat de wethouder het heeft onderzocht. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. Water (exclusief Varen) 18. Bespreken van de raadinformatiebrief ter afdoening van de toezegging beantwoording (technische) vragen over salariëring en mogelijke belangenverstrengeling Waternet Nr. VN2025-000626

De VOORZITTER deelt mee dat agendapunt 18 is geagendeerd op verzoek van de leden Noordzij (PvdA) en Bobeldijk (SP). Lid NOORDZIJ is blij dat duidelijk is dat het protocol is gevolgd. Het is toch goed om dit onderwerp te bespreken vanwege het ongemak dat is ontstaan door het naar buiten komen van de hoge salarissen. Hoe kijkt de wethouder hiernaar in het kader van de onrust en de hoge belastingen van Amsterdammers? Hoe kan de raad voor de ontvlechting grip houden? Wethouder VAN DER HORST vindt het vervelend dat er op dit moment zoveel onrust is, ook voor de organisatie zelf. Het gaat om veel geld, maar het valt wel binnen de normen. Voor de voortgang van het proces was het heel belangrijk dat deze mensen er waren. De nieuwe directeur van Waternet is inmiddels aangesteld en in gesprekken is erop gestuurd om deze in vaste dienst te nemen en dit is gelukt. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. 19. Bespreken van de bijgevoegde raadsinformatiebrief Governance stichting Waternet Nr. VN2025-000627 De VOORZITTER deelt mee dat agendapunt 19 is geagendeerd op verzoek van lid Hendriks (Volt). Lid HENDRIKS memoreert dat vorig jaar ook al zorgen zijn geuit over de planning en nu blijkt inderdaad dat deze niet is gehaald. Het is goed dat de wethouder de raad hiervan tijdig op de hoogte heeft gesteld. De brief dateert van twee maanden geleden.

Kan de wethouder een update geven? Uit de brief blijkt dat de verwachting nog steeds is om op 1 januari 2026 te ontvlechten. Denkt de wethouder dat deze datum wordt gehaald? Ook zijn zorgen geuit over het financiële plaatje. In de brief wordt hierover niet gesproken. Is de wethouder nog steeds van mening dat de inhoud van het KPMG-rapport correct is? Bij de vorige bespreking is een aantal moties aangenomen over het proces. Deze uitwerking ontbreekt vooralsnog. Het gaat onder andere over inspraakmogelijkheden creëren voor medewerkers om input te leveren en feedback te geven over de ontvlechting en de invulling ervan.

31

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Concept Raadscommissieverslag, 13 februari 2025

MOW

Lid NOORDZIJ leest in de brief dat het op dit moment lastig is om medewerkers te betrekken. Wat mist lid Hendriks op dit moment? Lid HENDRIKS zou liever zien dat het gebeurt. Ook de motie niet ontvlechten zonder plan van samenwerking gaat voornamelijk over de informatiepositie van de raad in het proces. Met de verschuiving van de deadlines is dit nog onduidelijker geworden. Kan de wethouder een brief sturen met een tijdlijn waarop de gemeenteraad wordt geïnformeerd over welke onderdelen? Lid IJMKER meent dat vorig jaar zomer is gesproken over het principebesluit en de raad heeft hier ook input voor geleverd. Waar heeft Volt nog verder behoefte aan? Lid HENDRIKS wil tussentijds wat meer informatie, zodat de raad input kan geven en gezamenlijk richting einddoel wordt gegaan. Lid IJMKER stelt dat op elk moment input kan worden gegeven. Lid HENDRIKS zegt dat de gemeentelijke organisatie de watertaken op zich gaat nemen. Hiervoor moet de organisatie worden ingericht. Hoe staat het hiermee? Lid NORBRUIS begrijpt dat de technische sessie voornamelijk over de bestuurlijke samenwerking gaat. Voor D66 mag deze iets breder zijn en ook over de operationele samenwerking, innovatie en kennisdeling gaan en eventueel ook kunnen ingaan op de moties.

Uit ervaring kent lid Norbruis een organisatie die met een ontvlechting een periodieke call had waar mensen konden inloggen om bijgepraat te worden met een duidelijk aanspreekpunt. Lid NOORDZIJ vindt het belangrijk dat het AB van het waterschap niet uit het oog wordt verloren. Juist nu de uitvoeringsorganisatie gaat ontvlechten, moet samen met het waterschap, het contact goed worden onderhouden. Het is goed dat er een gezamenlijke technische sessie wordt georganiseerd. Namens het CDA meldt hij dat in de komende tijd regie op Waternet moet worden gehouden. Zijn de kosten in de tussentijd nog gewijzigd? Hoe ziet de wethouder de haalbaarheid van de huidige deadline? Lid IJMKER denkt dat het verstandig is dat er een externe partij meekijkt en het zou goed zijn om ergens in de komende tijd samen te komen met het AB in de vorm van een technische sessie, zowel vanwege de inhoud als vanwege de relatie. Wethouder VAN DER HORST zegt dat nog steeds wordt gestreefd naar ontvlechting richting 2026. Wellicht is dan nog niet alles geregeld, maar er zou wel een zelfstandige waterschaporganisatie moeten staan. Het externe bureau is gevraagd om een validatie te doen van alle cijfers en de verwachting is dat dit het proces inzichtelijk maakt. Als niet wordt ontvlochten, zal de Amsterdammer meer moeten betalen omdat de btw-koepelvrijstelling vervalt.

Lid HENDRIKS vraagt hoe lang de wethouder denkt dat er moet zitten tussen het ontvlechtingsbesluit en de overgang tot ontvlechten. Wethouder VAN DER HORST zegt dat dit ervan afhangt welke vorm de ontvlechting krijgt in 2026. Het externe bureau is gevraagd om de planning nogmaals te valideren. De informatiepositie van de raad is heel belangrijk. Tussen het voorgenomen besluit en het uitvoeringsbesluit kan worden bekeken welke informatiebehoefte er is. Dit zal wel in de beslotenheid gedeeld moeten worden.

32

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Concept Raadscommissieverslag, 13 februari 2025

MOW

Veranderingen in financiën kan de wethouder niet aangeven. Het externe bureau moet dit eerst valideren. Lid DE VOS memoreert dat de or tijdens een vorige vergadering heeft ingesproken. Weet de wethouder wat de stand van zaken binnen de or is? Wethouder VAN DER HORST spreekt de nieuwe or binnenkort. Er wordt gewerkt aan een goed proces met de or. De gemeente is een afdeling Water gestart om de sturing op de Amsterdamse watertaken te verbeteren. Er zijn twee directeuren aangesteld om de overgang naar de eigen organisatie te maken. Lid HENDRIKS stelt dat de werknemers niet het gevoel hebben dat ze heel goed worden meegenomen. Er is een online inspreekmoment geweest, er wordt weinig georganiseerd en er wordt niet gecommuniceerd over wat met de inspraak wordt gedaan. Wethouder VAN DER HORST zegt dat bekend is dat hier nog een extra stap in moet worden gemaakt en binnenkort wordt het contact geïntensiveerd. Het is goed dat meerdere partijen het belang van een goede samenwerking met het AB zien. Buiten de vergadering kan worden gesproken over aanvullingen voor de technische sessie. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. 20. Bespreken van de PFAS-vervuiling in het water van het Amsterdamse Bos en gebruik van staalslakken Nr. VN2025-001352 Eerste termijn Lid DE VOS wil graag weten of het klopt dat de laatste metingen van PFAS uit 2013-2016 zijn.

Als er geen recentere onderzoeken zijn, denkt hij dat het tijd is om deze uit te voeren, om erachter te komen of er sprake is van grootschalige vervuiling in het Amsterdamse Bos. Herkent de wethouder signalen dat er verhoogde vervuiling zou zijn bij het gemaal van Halfweg ten opzichte van een aantal jaar geleden? Als dit het geval is en de vervuiling van Schiphol komt, trekt het college dan in de rol van aandeelhouder aan de bel? Hoe worden lozingen van Schiphol gemonitord? In het Amsterdamse Bos zouden staalslakken zijn gebruikt om paden te verharden. Is bekend waar in Amsterdam staalslakken zijn gebruikt? Sinds 2024 is er een meldplicht, wat zijn de gevolgen als er een melding wordt gedaan? Lid HENDRIKS constateert dat geen wederhoor is toegepast voor de beweringen in het artikel in Follow the Money. Kan de wethouder ingaan op de claims die hier worden gedaan? PFAS moet natuurlijk in Europees verband worden opgelost. In de Europese Unie is dit niet gelukt, maar misschien kan de wethouder wel blijven lobbyen om PFAS in heel Europa te verbieden. Lid VEENHOFF zegt dat GL is geschrokken van het artikel en hoort ook graag de kant van de wethouder. Vervuiling door KLM en Schiphol schijnt ook nu nog door te gaan en de vraag is of er mogelijkheden zijn om dit te stoppen.

De Inspectie van de Leefomgeving en Transport (ILT) schrijft dat de wettelijke regels het risico van mens en dier niet voldoende afdekken met betrekking tot staalslakken. Als dit bekend is, zou van Amsterdam verwacht mogen worden dat hier iets aan gedaan zou worden. Lid Veenhoff is benieuwd of de risico’s van het verharde pad in het Amsterdamse Bos in kaart gebracht kunnen worden evenals de kosten om dit te

33

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Concept Raadscommissieverslag, 13 februari 2025

MOW

verwijderen. In het rapport van Stantec is PFAS niet onderzocht, omdat de kans niet groot was dat dit aanwezig zou zijn. Een aanbeveling is om dit wel te doen en de vraag is of dit inderdaad wordt gedaan. Wethouder VAN DER HORST licht toe dat de metingen die dateren van 2013-2016 over grondwaterstanden ging en niet over kwaliteit. Sinds 2017 zijn in het Amsterdamse Bos meer dan 110 mengmonsters van de waterbodem en de gewone bodem onderzocht op PFAS. Het onderzoek rond de Bosbaan waarin PFAS niet is meegenomen, betrof een onderzoek naar de kwaliteit van de verharding langs de Bosbaan. De zorgen van de commissie zijn begrijpelijk, maar uit geen van de onderzoeken is sprake geweest van een sterke verontreiniging met PFAS; er zijn geen overschrijdingen van de norm gevonden. PFAS wordt wel – net als in de rest van Amsterdam – aangetroffen, maar de hoeveelheden zijn geen aanleiding om de grond te saneren. Als er grond of bagger moet worden afgevoerd, dan wordt dit onderzocht. In het artikel wordt gesuggereerd dat de vervuiling, afkomstig van Schiphol een grote bedreiging is voor de kwaliteit van water en bodem in het bos. Dit beeld wordt niet herkend.

De verspreiding van PFAS zou dan plaats moeten vinden vanuit de Ringvaart en de Nieuwe Meer, maar uit metingen van het hoogheemraadschap Rijnland blijkt dat in de Nieuwe Meer PFAS wordt aangetroffen waarvan de waarde ruimt onder de advieswaarde van RIVM ligt voor zwemmen in buitenwater. Het water in de kinderbaden wordt dagelijks gecontroleerd en twee officiële zwemlocaties in de grote vijver en Nieuwe Meer worden ook door de provincie gemonitord en beoordeeld conform besluit Hygiëne en Veiligheid en ook deze onderzoeken geven geen aanleiding tot nader onderzoek. Binnen de gemeentelijke projecten worden in principe geen staalslakken toegepast. Dit is nog niet expliciet vastgelegd in beleid, maar omdat het om een gecertificeerde bouwstof gaat, is het niet mogelijk om een toepassing van staalslakken voor derden helemaal te verbieden in Amsterdam. Sinds 1 januari 2024 geldt voor het toepassen van staalslakken in Amsterdam wel een meldplicht. De Omgevingsdienst kan voorafgaand aan de toepassing beoordelen of de locatie voldoet aan de voorwaarden. Dit betekent dat er geen contact mag zijn met grond- of oppervlaktewater. Sinds de start van de meldplicht is er geen enkele meldingen gedaan. In de speeltuin van het Amsterdamse Bos liggen geen staalslakken, deze zijn alleen toegepast op wandelpaden. Ook in de rest van Amsterdam zijn in speeltuinen geen staalslakken gebruikt.

Amsterdam is op allerlei niveaus betrokken, ook op Europees niveau, bij gesprekken over een verbod op PFAS. Lid NOORDZIJ vraagt op basis waarvan de voorwaarden die bij de meldplicht horen zijn opgesteld. Wethouder VAN DER HORST licht toe dat de voorwaarden erop geënt zijn dat de vervuiling niet verder kan verspreiden. Lid NOORDZIJ vraagt zich af in hoeverre de voorwaarden strikter kunnen worden waardoor het moeilijker wordt om de staalslakken in de praktijk te gebruiken. Wethouder VAN DER HORST zegt dat het niet verder kunnen verspreiden, ook niet in de toekomst, de waarborg is. Het beste zou natuurlijk zijn om het helemaal te kunnen verbieden. Tweede termijn Lid HENDRIKS vraagt of de wethouder een overzicht kan geven van de lozingsvergunningen die betrekking hebben op Amsterdam. Wethouder VAN DER HORST antwoordt dat de OD is gestart met een inventarisatie bij vergunningplichtige bedrijven. Aangeschreven bedrijven dienen de OD een volledig beeld te geven van alle stoffen binnen het bedrijf waaronder ook PFASverbindingen. Er is op dit moment geen overzicht en het is niet makkelijk om dit te verkrijgen.

34

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Concept Raadscommissieverslag, 13 februari 2025

MOW

Lid VEENHOFF heeft geïnformeerd naar het onderzoek van Stantec waarin stond dat niet is gekeken naar PFAS. Zij zou graag de onderzoeken ontvangen. Een vraag met betrekking tot de voetpaden is of intensief gebruikte stukken niet verwijderd kunnen worden. Het verbaast lid Veenhoff dat Den Haag het wel kan verbieden. Wethouder VAN DER HORST zal het rapport opzoeken en – indien mogelijk – doorsturen. Op dit moment loopt een onderzoek om de voetpaden in kaart te brengen. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken en deelt mee dat de vergadering in beslotenheid zal worden vervolgd. Zij schorst de vergadering. Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit 21. Recente ontwikkelingen deelvervoer Nr. VN2025-000992 De VOORZITTER heropent de vergadering. Agendapunt 21 is deels in beslotenheid behandeld. Lid MOESKOPS zegt dat Volt vragen heeft gesteld over het feit dat de Europese Commissie een evaluatie is gestart over de vraag of de huidige aanbestedingsrichtlijn doeltreffend, coherent, relevant en van toegevoegde waarde en efficiënt zijn. Het college wordt opgeroepen deze vragen te beantwoorden en een actieve rol te pakken om casussen zoals beschreven voor het voetlicht te brengen. Lid IJMKER wijst erop dat er Europese aanbestedingsregels en Europese dienstenrichtlijnen zijn. De fixbrigade was een aanbesteding en deelvervoer is vergunningen.

De schriftelijke vragen gingen over aanbesteding en het gaat hier over dienstenrichtlijnen. Lid ASRUF gaat in op het Paroolartikel. Hij vindt het opmerkelijk dat een bedrijf een vergunning krijgt en deze teruggeeft, omdat dit consequenties voor de Amsterdammer heeft voor het aanbod van deelvervoer. Kon het bedrijf dit doen zonder consequenties? Wethouder VAN DER HORST stelt dat er nog een andere aanbieder is met een veel groter marktaandeel, zodat Amsterdammers gebruik kunnen blijven maken van deelvervoer. Als zich een mogelijkheid voordoet zal de wethouder casussen meenemen naar Europa. Een vergunning is een recht om iets te mogen aanbieden en geen plicht. Een boete voor het teruggeven van de vergunning is niet mogelijk. Lid HENDRIKS wijst erop dat er een inspraakperiode loopt in Europa met een deadline op 7 maart. Wethouder VAN DER HORST zal nagaan of het zinnig is om casussen aan te brengen. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. Sluiting De VOORZITTER dankt de aanwezigen voor hun bijdrage en sluit de openbare vergadering om 21.25 uur. De volgende vergadering vindt plaats op 20 maart 2025. .

35