Nulmeting Amsterdams Stagepact MBO.pdf

Als voorbeeld, de sector Zakelijke Dienstverlening en Veiligheid (in vergelijking met de sector Zorg, Welzijn en Sport (de referentiesector)): het aandeel studenten met een stage is 24 procentpunt lager, het aandeel studenten waarvan de stage betaald is is 22 procentpunt hoger, en de stagevergoeding van betaalde stages ligt gemiddeld 25% hoger per uur dan voor studenten met een opleiding in de sector Zorg, Welzijn en Sport.

(1) + geslacht

(1) + herkomst

(1) + opleiding

(1) + inkomen

compleet

Het aandeel studenten met een stage (in academisch jaar 2023/2024) hangt af van niveau, sector, geslacht, herkomst en opleiding en inkomen van ouder(s)

niveau + sector

Tabel D.1

Niveau

1

0.29

0.58

2.91

-3.45

0.70

-0.03

(4=referentie)

2 3 Techniek & Gebouwde Omgeving

1.73* 6.84* -3.21*

2.56* 6.99* -1.06

2.53* 6.98* -4.78*

1.59 5.69* -4.05*

2.61* 7.93* -3.50*

3.34* 6.88* -3.09*

Marginale effecten van probit schattingen

Sector (Zorg=referentie)

Mobiliteit, Transport, Logistiek & Maritiem 4.10* 6.24* 2.80 3.55 4.06* 4.70* Handel -16.30* -15.97* -17.33* -16.38* -16.51* -16.39* ICT & Creatieve Industrie Voedsel, Groen en Gastvrijheid Zakelijke Dienstverlening & Veiligheid

Entree/Bovensectoraal/Specialistisch/NB Geslacht (man=ref) Vrouw

-32.67* -30.99* -34.56* -33.76* -33.61* -33.80* -3.36* -3.21* -5.50* -3.55* -4.05* -4.93* -25.29* -24.55* -25.18* -24.71* -25.02* -23.94* -1.08

0.10 5.45*

Herkomst (NL=ref) Herkomst niet-NL Opleiding ouder(s) Laag opleidingsniveau midden=referentie Hoog opleidingsniveau

-2.72

-1.70

-6.21*

20682 0.067

20678 0.069

20678 0.070

16594 0.065

-0.86 4.75* -3.92* 0.13 1.59*

-1.52* 3.16*

Inkomen ouder(s) Laag inkomensniveau midden=referentie Hoog inkomensniveau N R2

-1.14

-3.17* 5.39*

-2.78* 4.25*

17481 0.072

14690 0.073

NULMETING AMSTERDAMS STAGEPACT MBO

compleet

(1) + opleiding

(1) + herkomst

Het aandeel stagiairs met een stagevergoeding (in maart 2024) hangt af van niveau, sector, geslacht, herkomst en opleiding en inkomen van ouder(s)

-13.20* -13.46* -12.68* -20.47* -17.53* -20.99* -11.64* -10.74* -11.42* -13.06* -12.81* -13.12* 5.05* 5.04* 5.02* 2.94 4.17* 3.37* 4.06* 9.60* 3.37 4.90* 5.26* 10.71* 2.91 8.97* 2.30 6.51* 6.45* 13.30* -11.32* -10.08* -11.66* -9.44* -9.74* -7.65* -5.22* -2.33 -5.86* -4.90* -3.72* -2.15 11.22* 11.77* 10.49* 13.97* 13.86* 14.71* 16.88* 18.94* 16.68* 18.99* 18.91* 21.53* -3.78 -0.49 -4.17 -1.92 -2.93 1.61 9.25* 9.77* -1.76* -1.78 -3.67* -3.05* -4.16* -4.50* 2.25 2.08 1.90 2.22* 9469 9468 9468 7544 7989 6674 0.029 0.035 0.029 0.035 0.034 0.045

1 2 3 Sector Techniek & Gebouwde Omgeving (Zorg=referentie) Mobiliteit, Transport, Logistiek & Maritiem Handel ICT & Creatieve Industrie Voedsel, Groen en Gastvrijheid Zakelijke Dienstverlening & Veiligheid Entree/Bovensectoraal/Specialistisch/NB Geslacht (man=ref) Vrouw Herkomst (NL=ref) Herkomst niet-NL Opleiding ouder(s) Laag opleidingsniveau midden=referentie Hoog opleidingsniveau Inkomen ouder(s) Laag inkomensniveau midden=referentie Hoog inkomensniveau N R2

Niveau (4=referentie)

compleet

(1) + inkomen

(1) + opleiding

(1) + herkomst

Marginale effecten lineaire schatting van ln(uurloon)

(1) + geslacht

De hoogte van de stagevergoeding (per uur, in maart 2024) hangt af van niveau, sector, geslacht en herkomst

niveau + sector (1)

Tabel D.3

(1) + inkomen

Niveau (4=referentie)

(1) + geslacht

Marginale effecten van probit schattingen

niveau + sector (1)

Tabel D.2

48

1 14.14 14.60 15.68* 7.81 6.87 -0.41 2 4.58 3.33 4.89* 6.78* 2.68 5.19 3 18.31* 17.83* 18.14* 19.34* 17.36* 17.07* Sector Techniek & Gebouwde Omgeving -1.74 -7.87* -3.38 -2.40 -0.39 -10.85* (Zorg=referentie) Mobiliteit, Transport, Logistiek & Maritiem -12.91* -19.18* -15.23* -15.14* -11.29 -23.72* Handel -34.73* -35.94* -36.35* -27.71* -32.91* -31.91* ICT & Creatieve Industrie -4.53 -8.53* -6.44* -2.39 -3.06 -8.07* Voedsel, Groen en Gastvrijheid 31.86* 30.28* 29.55* 34.15* 32.02* 28.16* Zakelijke Dienstverlening & Veiligheid 26.74* 24.21* 25.78* 29.99* 26.69* 24.80* Entree/Bovensectoraal/Specialistisch/NB -4.68 -8.62 -5.82 -8.55 -7.21 -14.06 Geslacht (man=ref) Vrouw -8.93* -10.12* Herkomst (NL=ref) Herkomst niet-NL -5.44* -8.68* Opleiding ouder(s) Laag opleidingsniveau 1.59 3.23 midden=referentie Hoog opleidingsniveau 1.10 -0.05 Inkomen ouder(s) Laag inkomensniveau -0.75 -0.18 midden=referentie Hoog inkomensniveau 2.06 2.29 N 3659 3659 3659 2868 3065 2539 R2 0.084 0.087 0.085 0.084 0.0803 0.089

NULMETING AMSTERDAMS STAGEPACT MBO

49

Bijlage E Vragenlijst deelnemende bedrijven ● ● ●

Beschikbaarheid data: contactgegevens van deelnemende bedrijven via het projectbureau van het Amsterdams Stagepact MBO Moment van afname: zelf door onderzoekers te bepalen; voor deze nulmeting: februari/maart 2025 Analyseniveau(s): contactpersonen van ondertekenende Amsterdamse bedrijven, beperkte aantallen laten uitsplitsing naar sector niet toe.

Bijlage E.1

Integrale vragenlijst

1. Bent u betrokken bij het werven en selecteren en/of begeleiden van mbo-stagiairs in Amsterdam? ☐ Ik ben betrokken bij de werving en selectie van mbo-studenten als stagiair ☐ Ik ben praktijkbegeleider van mbo-stagiairs ☐ Ik ben zowel betrokken bij de selectie als de praktijkbegeleiding van mbo-stagiairs ☐ Ik ben niet direct betrokken bij de beroepspraktijkvorming van studenten. 2. Bij welk bedrijf bent u werkzaam? [open invulveld]

Stageplaatsen 3. Hoeveel mbo-stagiairs heeft uw bedrijf de afgelopen 12 maanden gehad? Vul een getal in tussen 0 en 99. Als u dit niet weet, vul dan 999 in. 4. Hoeveel hiervan zijn eerstejaars bol-studenten? Vul een getal in tussen 0 en 99. Als u dit niet weet, vul dan 999 in. 5. Hoe is/zijn deze [aantal stagiairs] stagiair(s) bij jullie binnengekomen? ☐ Zij hebben direct bij ons gesolliciteerd ☐ Zij zijn door de opleiding aangedragen ☐ Deels via directe sollicitatie, deels via de opleiding aangedragen ☐ Anders, namelijk…[open invulveld] ☐ Weet ik niet 6. Is er een sollicitatie- of klikgesprek geweest met de stagiair(s) die zelf direct bij jullie heeft/hebben gesolliciteerd? ☐ Ja, een formeel sollicitatiegesprek ☐ Ja, een informeel klikgesprek ☐ Nee, de stagiair(s) is/zijn direct aangenomen, zonder aanvullend sollicitatiegesprek of klikgesprek ☐ Anders, namelijk…[open invulveld] 7. Is er een sollicitatie- of klikgesprek geweest met de stagiair(s) die door de opleiding is/zijn aangedragen? ☐ Ja, een formeel sollicitatiegesprek ☐ Ja, een informeel klikgesprek ☐ Nee, de stagiair(s) is/zijn direct aangenomen, zonder aanvullend sollicitatiegesprek of klikgesprek ☐ Anders, namelijk…[open invulveld] 8. Hoeveel mbo-studenten heeft uw bedrijf de afgelopen 12 maanden afgewezen omdat er voor hen geen stageplek was? Vul een getal in tussen 0 en 99. Als u dit niet weet, vul dan 999 in.

NULMETING AMSTERDAMS STAGEPACT MBO

50

Speelt zelden mee

Speelt soms mee

Speelt vaak mee

Speelt altijd mee

Weet ik niet

Er is geen stageplek beschikbaar op het moment van solliciteren De leerwensen van de student komen niet overeen met de beschikbare werkzaamheden De competenties van de student komen niet overeen met de beschikbare werkzaamheden De houding van de student komt niet overeen met de beschikbare werkzaamheden De student past niet bij ons bedrijf/team Anders, namelijk…[open invulveld]

Speelt nooit mee

9. Welke reden(en) spelen mee om mbo-studenten als stagiair af te wijzen?

☐

☐

☐

☐

☐

☐

☐

☐

☐

☐

☐

☐

☐

☐

☐

☐

☐

☐

☐

☐

☐

☐

☐

☐

☐ ☐

☐ ☐

☐ ☐

☐ ☐

☐ ☐

☐ ☐

Onkostenvergoeding en stagevergoeding 10. Krijgen stagiairs een onkostenvergoeding en/of een stagevergoeding? ☐ Stagiairs ontvangen naast onze begeleiding geen onkosten- of stagevergoeding ☐ Stagiairs krijgen een onkostenvergoeding voor reiskosten en eventuele andere te maken kosten ☐ Stagiairs krijgen een generieke (maandelijkse) stagevergoeding ☐ Stagiairs krijgen zowel een onkostenvergoeding als een stagevergoeding. ☐ Anders, namelijk …[open invulveld] ☐ Weet ik niet. 11. Hoeveel bedraagt de onkostenvergoeding voor stagiairs? ☐ Dit is een vast bedrag per maand, naar rato van het aantal stagedagen per week. De onkostenvergoeding bedraagt [open invulveld] euro per maand, voor een stage van [1/2/3/4/5] dagen per week. ☐ Dit is afhankelijk van leeftijd, opleidingsniveau en/of ervaring van de stagiair: [open invulveld] ☐ Anders, namelijk…[open invulveld] 12. Hoeveel bedraagt de stagevergoeding voor stagiairs? ☐ Dit is een vast bedrag per maand, naar rato van het aantal stagedagen per week. De stagevergoeding bedraagt [open invulveld] euro per maand, voor een stage van [1/2/3/4/5] dagen per week. ☐ Dit is afhankelijk van leeftijd, opleidingsniveau en/of ervaring van de stagiair: [open invulveld] ☐ Anders, namelijk…[open invulveld]

Voorkomen en uitbannen van (stage)discriminatie Vanwege signalen van en zorgen over stagediscriminatie staan in het landelijk Stagepact MBO en in het Amsterdams Stagepact MBO afspraken en plannen om stagediscriminatie te voorkomen en uit te bannen. Wij willen graag weten of u deze signalen en zorgen herkent en welke maatregelen u als bedrijf eventueel neemt om discriminatie te voorkomen. 13. Heeft uw bedrijf een vertrouwenspersoon, aanspreekpunt, of meldpunt waar (vermoedens van of ervaren) (stage)discriminatie gemeld kunnen worden? ☐ Ja ☐ Nee ☐ Weet ik niet

NULMETING AMSTERDAMS STAGEPACT MBO

51

14. Zijn er in de afgelopen 12 maanden binnen uw bedrijf een of meerdere meldingen geweest van (stage)discriminatie op de werkvloer? ☐ Ja ☐ Nee ☐ Weet ik niet 15. Zijn er binnen uw bedrijf maatregelen om discriminatie bij de werving en selectie van werknemers en/of stagiairs te voorkomen of tegen te gaan? Zo ja, kunt u deze maatregel(en) nader toelichten? ☐ Ja, namelijk: [open invulveld] ☐ Nee ☐ Weet ik niet 16. Zijn er binnen uw bedrijf maatregelen om discriminatie op de werkvloer van werknemers en/of stagiairs tegen te gaan? Zo ja, kunt u deze maatregel(en) nader toelichten? ☐ Ja, namelijk: [open invulveld] ☐ Nee ☐ Weet ik niet

Objectief matchen van studenten en stageplekken Een van de afspraken in het Amsterdams Stagepact MBO om stagediscriminatie uit te bannen is dat mboopleidingen en bedrijven middels pilots experimenteren met objectief matchen en selecteren van studenten en stageplekken. Met objectieve stagematching bedoelen we dat een (bol-)student door de opleiding gekoppeld wordt aan een leerbedrijf op basis van objectieve en relevante criteria. Er vindt dan geen formeel sollicitatiegesprek of klikgesprek meer plaats met het leerbedrijf. Studenten worden direct door de opleiding aan een leerbedrijf gekoppeld op basis van leerwensen, competenties en kennis van de student en wat het leerbedrijf de student kan leren en welke werkzaamheden de student er kan verrichten. 17. Staan jullie als bedrijf ervoor open om een stagiair aan te nemen die door de mbo-opleiding aan jullie toegewezen wordt op basis van een (objectieve) match tussen diens leerwensen en competenties en jullie beschikbare werkzaamheden? ☐ Ja. ☐ In beginsel wel, mits [open invulveld] ☐ In beginsel niet, tenzij [open invulveld] ☐ Nee. En wel omdat [open invulveld] 18. Wilt u dit antwoord nader toelichten? [open invulveld] 19.

Stel dat alle eerstejaars mbo bol-studenten via objectieve stagematching door de opleiding aan een stageplek worden gekoppeld, in plaats van dat studenten zelf bij jullie moeten solliciteren en een sollicitatie- of klikgesprek moeten voeren. Wat zou dat betekenen voor jullie stageplekken? ☐ Wij hebben altijd stageplekken beschikbaar voor eerstejaars bol-studenten, ook wanneer die direct door de opleiding gevuld zullen worden ☐ Dan kunnen wij minder stageplekken aanbieden voor eerstejaars bol-studenten ☐ Dan kunnen wij geen stageplekken meer aanbieden voor eerstejaars bol-studenten ☐ Dan kunnen wij in totaal minder stageplekken aanbieden ☐ Dan kunnen wij helemaal geen stageplekken meer aanbieden ☐ Anders, namelijk [open invulveld] 20. Wilt u dit antwoord nader toelichten? [open invulveld]

NULMETING AMSTERDAMS STAGEPACT MBO

52

Tot slot 21. Binnen welke sector valt uw bedrijf? Als uw bedrijf in meerdere sectoren actief is: kies de sector die het beste aansluit bij uw hoofdactiviteit. ☐ Techniek en gebouwde omgeving (metaal, metalektro, technische installaties/systemen, infra, hout/meubel, afbouw/onderhoud, bouw/gespecialiseerde aanneming, procesindustrie/laboratoria, energietransitie/circulariteit/klimaatadaptatie) ☐ Mobiliteit, transport, logistiek en maritiem (inclusief carrosserie, luchtvaart, scheepvaart en rail) ☐ Zorg, welzijn en sport (inclusief uiterlijke verzorging) ☐ Onderwijs ☐ Handel (commercie, internationale handel, groothandel, retail, mode, interieur, tapijt en textiel) ☐ ICT en creatieve industrie (kunsten, entertainment, communicatie, media, design, ict) ☐ Voedsel, groen en gastvrijheid (horeca, brood/banket, schoonmaak, toerisme, dier, natuur) ☐ Zakelijke dienstverlening en veiligheid (office/marketing/events, financieel/juridisch, orde/beveiliging, overheid) ☐ Specialistisch vakmanschap (gezondheidstechnisch of creatief vakmanschap) 22. Hoeveel medewerkers telt uw bedrijf? ☐ 1 persoon ☐ 2 tot 5 personen ☐ 5 tot 20 personen ☐ 20 tot 50 personen ☐ 50 of meer personen ☐ Weet ik niet 23.

Hoe makkelijk of moeilijk is het voor uw bedrijf om nieuwe (mbo-)werknemers te vinden? ☐ Als wij een vacature hebben, is die snel gevuld ☐ Het duurt even om een vacature te vullen ☐ Het is heel moeilijk om een vacature te vullen ☐ Weet ik niet

Bijlage E.2 Figuur E.1

Antwoorden rondom selectie en matching

Voor bijna de helft van de deelnemende bedrijven komen stagiairs (deels) via de opleiding binnen

Op welke manier is de student geselecteerd voor de stageplaats? (n=45) Deze stagiair heeft direct bij ons gesolliciteerd Deze stagiair is door de opleiding aangedragen

0% Bron:

38%

9%

20%

40%

36%

60%

13% 4%

80%

100%

Vragenlijst onder 47 deelnemende Amsterdamse bedrijven

Deels via directe sollicitatie, deels via de opleiding aangedragen Anders Weet ik niet

NULMETING AMSTERDAMS STAGEPACT MBO

Figuur E.2

53

Voordat de stage start vindt er nagenoeg altijd eerste een – formeel of informeel – klikgesprek plaats Is er een sollicitatie- of klikgesprek met de stagiair die zelf direct solliciteert? (n = 33) Ja, een formeel sollicitatiegesprek 67%

0%

20%

40%

60%

27%

6%

80%

100%

Ja, een informeel klikgesprek Anders

Is er een sollicitatie- of klikgesprek met de stagiair die door de opleiding is aangedragen? (n=20) Ja, een formeel sollicitatiegesprek 60% 0% Bron:

20%

40%

60%

35%

5%

Ja, een informeel klikgesprek

80%

100%

Nee, de stagiair(s) is/zijn direct aangenomen, zonder aanvullend sollicitatiegesprek of klikgesprek

Vragenlijst onder 47 deelnemende Amsterdamse bedrijven

Figuur E.3

Een meerderheid (61%) van de deelnemende bedrijven staat – in beginsel – positief tegenover objectieve matching van stagiairs door de opleiding Staan jullie ervoor open een stagiair aan te nemen die door de opleiding toegewezen wordt op basis van een (objectieve) match tussen diens leerwensen en competenties en jullie beschikbare werkzaamheden? (n=41) Ja

In beginsel wel, mits: 29% 0% Bron:

20%

32% 40%

10% 60%

29% 80%

In beginsel niet, tenzij: 100%

Nee. En wel omdat:

Vragenlijst onder 47 deelnemende Amsterdamse bedrijven

Figuur E.4

Ruim een derde van de deelnemende bedrijven (37%) geeft aan dat bij objectieve stagematching het aantal stageplekken lager zal uitvallen Wat zou objectieve stagematching betekenen voor het aantal beschikbare stageplekken?

100%

80% 60%

40% 20% 0% Bron:

Anders, namelijk:

39% 10% 12% 5% 10% 24%

Dan kunnen wij helemaal geen stageplekken meer aanbieden Dan kunnen wij in totaal minder stageplekken aanbieden Dan kunnen wij geen stageplekken meer aanbieden voor eerstejaars bol-studenten Dan kunnen wij minder stageplekken aanbieden voor eerstejaars bol-studenten Wij hebben altijd stageplekken beschikbaar voor eerstejaars bol-studenten, ook wanneer die direct door de opleiding gevuld zullen worden

Vragenlijst onder 47 deelnemende Amsterdamse bedrijven

“De wetenschap dat het goed is.” SEO Economisch Onderzoek doet onafhankelijk toegepast onderzoek in opdracht van overheid en bedrijfsleven.

Ons

onderzoek

helpt

onze

opdrachtgevers bij het nemen van beslissingen. SEO Economisch Onderzoek is gelieerd aan de Universiteit van Amsterdam. Dat geeft ons zicht op de nieuwste wetenschappelijke methoden. We hebben geen winstoogmerk en investeren continu in het intellectueel kapitaal van de medewerkers via promotietrajecten,

het

uitbrengen

van

wetenschappelijke publicaties, kennisnetwerken en congresbezoek.

SEO-rapport 2025-96 ISBN 978-90-5220-550-2 Informatie & Disclaimer SEO Economisch Onderzoek heeft op de verkregen informatie en data geen onderzoek uitgevoerd dat het karakter draagt van een accountantscontrole of due diligence. SEO is niet verantwoordelijk voor fouten of omissies in de verkregen informatie en data. Copyright © 2024 SEO Amsterdam. Alle rechten voorbehouden. Het is geoorloofd gegevens uit dit rapport te gebruiken in artikelen, onderzoeken en collegesyllabi, mits daarbij de bron duidelijk en nauwkeurig wordt vermeld. Gegevens uit dit rapport mogen niet voor commerciële doeleinden gebruikt worden zonder voorafgaande toestemming van de auteur(s). Toestemming kan worden verkregen via secretariaat@seo.nl.

Roetersstraat 29

+31 20 399 1255

1018 WB, Amsterdam

secretariaat@seo.nl www.seo.nl