Monitor Jeugdwerkloosheid 2022.pdf

34

Figuur 4.6 Relatief verschil jongeren in loondienst (18 t/m 26 jaar) naar sector, januari 2020 en juni 2022 (percentage)

Onderwijs

0,7

Handel

0,7

Informatie en communicatie

0,3

Openbaar bestuur en overheidsdiensten

0,2

Bouwnijverheid

0,1

Advisering en onderzoek

0,1

Financiële instellingen

0,1

Verhuur van en handel in onroerend goed

0,0

Industrie

-0,1

Huishoudens als werkgever

-0,1

Cultuur, sport en recreatie

-0,1

Overige dienstverlening

-0,1

Gezondheids- en welzijnszorg

-0,2

Vervoer en opslag

-0,3

Verhuur en overige zakelijke dienstverlening

-0,4

Horeca -0,9

-1,0

-0,8

-0,6

-0,4

-0,2

0,0

0,2

0,4

0,6

0,8

1,0 %

bron: CBS, bewerking O&S

35

4.4 Jongeren in West, Zuid en Zuidoost hebben het vaakst een baan in loondienst Het aandeel jonge werknemers is relatief hoog in delen van West, Zuid en Zuidoost. In West heeft in Westerpark en Oud-West/De Baarsjes 70% van de 18 t/m 26-jarigen een baan in loondienst. In De Pijp/Rivierenbuurt in Zuid gaat het om 71%. In Bijlmer-Oost en Gaasperdam/Driemond gaat het om respectievelijk 68% en 69%. Het aandeel jonge werknemers is het laagst in Slotervaart in Nieuw-West (59%), gevolgd door Buitenveldert/Zuidas in Zuid en Watergraafsmeer en IJburg/Zeeburgereiland in Oost (allen 60%). In de laatst genoemde buurt nam het aantal jonge werknemers wel sterk toe vergeleken met voor de coronacrisis (+53%). We zien in alle 22 gebieden een toename. Deze is naast IJburg/Zeeburgereiland het sterkst in Noord-Oost en Noord-West. In hoofdstuk 1 werd duidelijk dat de werkloosheid in Noord hoog was in 2021, vooral onder schoolgaande jongeren. Een deel van deze werkzoekenden lijkt succesvol te zijn geweest in het vinden van werk, waardoor het werkloosheidscijfer in 2022 waarschijnlijk lager uitvalt. Dit zal ook in andere stadsdelen gelden. Figuur 4.7 Aandeel jongeren met een baan als werknemer in juni 2022 en ontwikkeling van het aantal jongeren met een baan als werknemer tussen januari 2020 en juni 2022, naar 22 gebieden

Bron: CBS, bewerking O&S

36

5 Vacatures voor jongeren O&S beschikt over data van online vacatures vanaf het begin van 2021. Hiermee kunnen recente ontwikkelingen in de vraag naar personeel in kaart worden gebracht. Voor jongeren zijn vooral vacatures interessant waarin weinig of geen eisen worden gesteld als het gaat om werkervaring. Voor dit hoofdstuk is daarom een methode ontwikkeld om deze ‘jongerenvacatures’ te identificeren. Per vacature is op basis van de vacaturetekst bepaald of de openstaande positie geschikt is voor jongeren. Verdere uitleg van die methode staat in het kader methode hieronder. De vacaturedata biedt de mogelijkheid om in te zoomen op sectoren, beroepen en gevraagde opleidingsniveaus. Om de recente ontwikkelingen op de arbeidsmarkt voor jongeren in beeld te krijgen kijken we Nederlandstalige online vacatures vanaf 2021 tot de zomer van 2022. Methode Voor deze analyse is online vacaturedata gebruikt. Deze data wordt verzameld door het bedrijf Jobdigger. Zij verzamelen alle online vacatures voor banen met standplaats Amsterdam. Vervolgens zijn de vacatures met Nederlandse vacatureteksten geselecteerd, en zijn vacatures ingedeeld als een jongerenbaan wanneer tenminste één keer bepaalde zoektermen, zoals ‘geen werkervaring vereist’, of ‘junior’ worden genoemd in de vacaturetekst. Tabel B7 in de bijlage geeft alle gebruikte zoektermen weer.

5.1 Aantal vacatures neemt toe sinds 2021 Het totale aantal vacatures neemt toe door het aantrekken van de economie na de coronacrisis en omdat vacatures langer openstaan omdat ze steeds moeilijker te vervullen zijn. Figuur 5.1 laat zien dat er in juni 2022 in Amsterdam bijna 25.000 nieuwe vacatures online bijkwamen die direct door werkgevers waren geplaatst. Daarnaast ontstonden er nog ruim 15.000 vacatures bij intermediairs. Omdat veel posities dubbel worden geplaatst – zowel direct door werkgevers als via intermediairs – gebruiken we in de rest van dit onderzoek alleen vacatures die direct door werkgevers zijn geplaatst. Figuur 5.1 Aantal ontstane online vacatures in Amsterdam, januari 2021-juni 2022 30.000

25.000 20.000 15.000 10.000 5.000 0

jan

feb mrt apr mei jun

jul

aug sep okt nov dec jan

2021 via intermediair

feb mrt apr mei jun 2022

via werkgever

Bron: Jobdigger, bewerking O&S

37

In lijn met het totale aantal vacatures nam ook het aantal vacatures geschikt voor jongeren toe. Van alle online vacatures wordt in onze methode ruim 10% gekenmerkt als een jongerenbaan. Dit aandeel bleef in de onderzochte periode ongeveer gelijk (figuur 5.2), al nam het in de loop van 2021 licht toe. Dit kan er mee samenhangen dat bedrijven die jongeren tijdens corona lieten gaan deze groep in de loop van 2021 weer graag terug wilden. Daarnaast valt de (lichte) groei op van het aandeel banen waarvoor jongeren met minimaal een mbo-diploma worden gevraagd. Ook hiervoor kan een inhaalslag van vacatures voor dienstverlenende beroepen (horeca, winkelpersoneel) na de pandemie een oorzaak zijn. Bij deze methode moet wel rekening worden gehouden met het feit dat niet alle werkgelegenheidsgroei zichtbaar is in online vacatures. Dit geldt extra sterk voor jongeren: Zij gaan regelmatig ergens aan de slag zonder dat daar een online vacature bij te pas kwam, bijvoorbeeld door binnen te lopen bij een winkel of horecazaak. Vooral dit soort dienstverlenende beroepen zijn in de online vacaturedata ondervertegenwoordigd. Figuur 5.2 Aandeel jongerenbanen in totaal aantal online vacatures % 14 12 10 8 6 4 2 0

jan

feb mrt apr mei jun

jul

aug sep okt nov dec

2021

jan

feb mrt apr mei jun 2022

mbo

hbo

wo

Bron: Jobdigger, bewerking O&S

38

5.2 Veel online vacatures voor jongeren in advisering onderzoek, groot-en detailhandel en de financiële sector Het aandeel jongerenvacatures per sector geeft inzicht in het type sector waar jongeren met name aan de slag kunnen. De sectoren met het hoogste aandeel vacatures voor jongerenbanen zitten in de SBI-secties (De Standaard Bedrijfsindeling) advisering, onderzoek en overige specialistische zakelijke groot- en detailhandel (figuur 5.3). De figuur laat ook zien om wat voor soort jongerenbaan het gaat12. Het valt met name op dat in de detailhandel meer dan de helft van de vacatures een bijbaan betreft. Traineeships worden vooral aangeboden binnen de zakelijke dienstverlening, en leertrajecten worden voornamelijk aangeboden in de groot- en detailhandel en in de zorg. Figuur 5.3 Sectoren met hoogste aandeel vacatures voor jongeren, per type jongerenbaan, juni 2022 M Advisering, onderzoek en overige specialistische zakelijke dienstverlening

G Groot- en detailhandel Q Gezondheids- en welzijnszorg J Informatie en communicatie K Financiële instellingen N Verhuur van roerende goederen en overige zakelijke dienstverlening P Onderwijs I Logies-, maaltijd- en drankverstrekking S Overige dienstverlening R Cultuur, sport en recreatie 0% traineeship

startersfunctie

5% leertraject

10%

15%

20%

bijbaan

Bron: Jobdigger, bewerking O&S

Daarnaast is er gekeken naar welke sectoren het meest voorkomen in vacatures voor jongeren. Dat geeft een beeld van waar jongeren nu met name terecht kunnen voor een baan. Wat opvalt is dat meer zakelijke en financiële sectoren (M, N, L, K) nu bovenaan eindigen (figuur 5.4). Dat komt doordat die sectoren groot zijn in Amsterdam en veel vacatures open hebben staan. De grote vraag naar arbeidskrachten in die sectoren vertaald zich hier ook terug in de vraag naar jongeren.

12 In bijlage B4 staat per term zoals genoemd in een vacature tot welk type baan de vacature is gerekend.

39

Figuur 5.4 Meest voorkomende sectoren in jongerenbanen, per type jongerenbaan, juni 2022 M Advisering, onderzoek en overige specialistische zakelijke dienstverlening N Verhuur van roerende goederen en overige zakelijke dienstverlening

L Verhuur van en handel in onroerend goed K Financiële instellingen G Groot- en detailhandel I Logies-, maaltijd- en drankverstrekking P Onderwijs J Informatie en communicatie S Overige dienstverlening H Vervoer en opslag 0% traineeship

startersfunctie

5% leertraject

10%

15%

bijbaan

Bron: Jobdigger, bewerking O&S

Om nog wat dieper in te zoomen is er gekeken wat de meest gevraagde beroepen zijn, ook weer met uitsplitsing naar type jongerenbaan (figuur 5.5). Ook hier komen de banen in de zakelijke dienstverlening weer terug, zoals specialisten in marketing en personeel en organisatie en financieel specialisten. Gevolgd door winkelverkopers en klantvoorlichters (rond de 5% van alle jongerenbanen), waarbij opvalt dat het aandeel bijbanen voor die beroepen een stuk hoger ligt. In vacatures voor specialisten in marketing, personeel en organisatie, en financieel specialisten vertegenwoordigen bijbanen een veel kleiner deel van de vacatures. In die beroepen wordt wel weer vaker gevraagd naar trainees.

40

Figuur 5.5 Meest gevraagde beroepen binnen jongerenbanen, per type jongerenbaan, juni 2022

Specialisten marketing, sales en public relations Financieel specialisten Specialisten personeel, organisatie en beleidsadvies Verkopers in winkels Klantvoorlichters In- en verkopers en commissionairs Software- en applicatieontwikkelaars en -analisten Kelners en barpersoneel Juristen Juridisch medewerkers, sociaal en pastoraal werkers 0% traineeship

startersfunctie

2% leertraject

4%

6%

bijbaan

Bron: Jobdigger, bewerking O&S

Tot slot is er gekeken naar de beroepen met het hoogste aandeel vacatures voor jongeren per type baan (figuur 5.6). Direct valt op dat in de meeste beroepen het aandeel bijbanen erg groot is. Figuur 5.6 Beroepen met hoogste aandeel vacatures voor jongeren, per type jongerenbaan, juni 2022

Op straat uitgeoefende dienstverlenende beroepen Kassamedewerkers en kaartverkopers Andere elementaire beroepen Auto-, bestelwagenchauffeurs en bestuurders van motorrijwielen Laders en lossers, vakkenvullers, fietskoeriers en koetsiers Veterinaire assistenten en dierenartsassistenten Typisten en medewerkers data-invoer Verkopers in winkels Officieren Docenten beroepsgerichte vakken secundair onderwijs 0% traineeship

startersfunctie

10% 20%

leertraject

30%

40%

bijbaan

Bron: Jobdigger, bewerking O&S

41

Bijlagen Tabel B1 Jongeren (15 t/m 26 jaar) per stadsdeel naar voornaamste activiteit, 2019-2021 (aantallen)

Centrum

West

Nieuw-West

Zuid

Oost

Noord

Zuidoost

Amsterdam

1. in opleiding

2.300

3.700

4.500

4.000

4.500

3.000

3.300

25.300

2. in opleiding en aan het werk

5.900

8.300

8.300

7.700 10.600

7.700

7.500

56.000

3. aan het werk en niet in opleiding

5.500

7.100

6.800

5.300

7.900

3.700

4.900

41.200

4. werkzoekend en in opleiding

800

800

2.000

1.100

2.100

1.400

700

8.900

5. werkzoekend en niet in opleiding

300

800

1.200

200

1.100

400

800

4.800

6. niet in opleiding en niet werkend/werkzoekend

900

1.700

1.700

500

1.300

1.200

700

8.100

15.600

22.500

24.600

18.800

27.500

17.400

17.900

144.100

totaal

bron: EBB CBS/REB O&S, bewerking O&S

Tabel B2 Jongeren (15 t/m 26 jaar) in opleiding en aan het werk per stadsdeel, 2021 (%)

Centrum

West

Nieuw-West

Zuid

Oost

Noord

Zuidoost

Amsterdam

totaal in opleiding (groep 1, 2 en 4)

58,1

57,9

61,1

68,7

63,0

69,9

64,7

62,7

totaal aan het werk (groep 2 en 3)

72,3

68,2

61,2

68,3

67,1

65,0

68,6

67,5

totaal werkzoekend (groep 4 en 5)

7,0

7,3

13,1

7,0

11,7

10,7

8,8

9,5

bron: EBB CBS/REB O&S, bewerking O&S

42

Tabel B3 Werkloosheidspercentage onder 15 t/m 24-jarigen in G4 steden en Nederland, 2013-2021 Jaar

Amsterdam

Rotterdam

Den Haag

Utrecht

Nederland

2013

17,6

17,6

18,6

12,9

14,2

2014

15,8

19,2

19,6

13,1

13,7

2015

12,6

18,3

16,9

12,5

12,6

2016

12,7

18,9

17,3

10,8

12,1

2017

10,3

14

14,8

9,6

10,4

2018

9,4

12,5

11,6

8,5

8,9

2019

10,2

11,9

11,6

8,4

8,5

2020

13,7

14,7

14,7

11,2

10,6

2021

14,8

14,9

14,2

11,6

9,3 bron: CBS

Tabel B4 Jongeren (18 t/m 26) per gebied, aandeel met baan in loondienst en aandeel met WW- of bijstandsuitkering, juni 2022

aantal

baan in loondienst %

Centrum-West

7.180

64

0,8

0,3

Centrum-Oost

7.180

63

1,2

0,3

Westerpark

4.140

70

2,7

0,5

Bos en Lommer

5.580

67

1,4

0,5

Oud-West/De Baarsjes

gebied

jongeren

bijstand

WW

%

%

10.650

70

2,5

0,5

Geuzenveld-Slotermeer-Sloterdijken

6.480

63

2,6

0,8

Osdorp

5.760

63

2,0

0,9

De Aker, Sloten en Nieuw Sloten

3.420

67

0,6

0,3

Slotervaart

9.490

59

2,2

0,5

Oud-Zuid

6.280

64

0,7

0,3

Buitenveldert/Zuidas

3.770

60

0,7

0,3

De Pijp/Rivierenbuurt

10.110

71

0,9

0,4

Oud-Oost

5.140

64

1,9

0,4

Indische Buurt/Oostelijk Havengebied

5.100

67

1,6

0,6

Watergraafsmeer

6.340

60

2,0

0,3

IJburg/Zeeburgereiland

4.030

60

1,6

0,5

Noord-West

3.930

67

2,8

0,5

Oud-Noord

4.020

62

2,4

0,7

Noord-Oost

4.980

65

2,5

0,6

Bijlmer-Centrum

6.800

62

1,6

0,7

Bijlmer-Oost

4.400

68

1,6

1,1

3.700

69

1,9

0,8

128.480

65

1,7

0,6

Gaasperdam/Driemond Amsterdam

bron: CBS/WPI

43

Tabel B5 Jongeren (18 t/m 26) per wijk en aandeel met bijstandsuitkering, juni 2022 wijk

inwoners (18 t/m 26)

bijstand

aantal

%

Jordaan

2.720

0,8

Grachtengordel-West

1.140

0,2

Burgwallen-Nieuwe Zijde

1.140

0,4

Burgwallen-Oude Zijde

1.150

0,2

Nieuwmarkt/Lastage

1.500

0,7

Grachtengordel-Zuid

1.080

0,1

De Weteringschans

1.320

0,1

Weesperbuurt/Plantage

1.340

0,4

Oostelijke Eilanden/Kadijken

1.940

3,4

Coenhaven/Minervahaven

560

-

Sloterdijk-West

60

1,8

1.130

5,6

Houthavens

240

1,7

De Kolenkit

1.990

1,9

Landlust

2.700

1,3

Erasmuspark

840

0,4

Centrale Markt

270

1,1

Staatsliedenbuurt

1.510

1,5

990

1,8

Van Galenbuurt

1.220

14,1

Geuzenbuurt

1.100

0,4

Hoofdweg e.o.

1.530

1,4

Chassébuurt

870

1,2

Bellamybuurt

920

1,2

Da Costabuurt

Spaarndammerbuurt/Zeeheldenbuurt

Frederik Hendrikbuurt

640

0,2

Westindische Buurt

1.000

0,5

Van Lennepbuurt

870

1,3

Overtoomse Sluis

1.120

0,4

Helmersbuurt

1.100

2,2

Vondelparkbuurt

280

0,4

Sloterdijk Nieuw-West

480

4,2

Geuzenveld

2.270

2,2

Slotermeer-West

1.530

2,6

Slotermeer-Noordoost

1.170

1,5

Slotermeer-Zuidoost

1.030

4,1

Lutkemeer/Ookmeer

180

6,6

De Aker

1.820

0,8

De Punt

970

1,9

Osdorp-Midden

2.120

2,6

Osdorp-Oost

2.490

1,3

44

Slotervaart-Noord

930

2,1

Overtoomse Veld

2.870

1,0

Slotervaart-Zuid

2.110

2,7

Westlandgracht

3.570

2,9

Sloten/Nieuw-Sloten

1.600

0,3

Hoofddorppleinbuurt

1.620

0,1

Schinkelbuurt

590

1,0

Willemspark

600

0,5

Museumkwartier

1.370

0,4

Oude Pijp

2.870

0,6

Nieuwe Pijp

1.990

0,4

Zuid Pijp

960

2,5

Stadionbuurt

1.300

1,8

Apollobuurt

810

0,1

Scheldebuurt

2.000

0,3

IJselbuurt

880

0,9

Rijnbuurt

1.410

2,1

120

-

Prinses Irenebuurt e.o. Zuidas

1.050

-

Buitenveldert-West

1.650

0,7

Buitenveldert-Oost

950

1,6

Oostelijk Havengebied

2.080

1,2

Weesperzijde

1.100

0,9

Oosterparkbuurt

1.390

0,9

Transvaalbuurt

1.300

1,3

Dapperbuurt

1.350

4,3

Indische Buurt-West

1.850

1,7

Indische Buurt-Oost

1.180

2,2

Zeeburgereiland/Bovendiep

1.360

0,7

IJburg-West

1.870

2,5

IJburg-Oost

30

-

IJburg-Zuid

780

1,2

Frankendael

1.710

1,9

Middenmeer

3.170

2,3

Betondorp

250

4,3

1.210

0,5

970

2,5

1.640

1,5

Tuindorp Oostzaan

980

3,8

Kadoelen

270

1,1

1.710

2,7

120

-

1.150

5,0

Omval/Overamstel Oostzanerwerf Noordelijke IJ-oevers-West

Banne Buiksloot Nieuwendammerdijk/Buiksloterdijk Elzenhagen

45

Buikslotermeer

1.900

1,5

Waterlandpleinbuurt

1.740

2,4

Volewijck

850

4,1

IJplein/Vogelbuurt

880

3,0

Tuindorp Buiksloot

160

2,5

Tuindorp Nieuwendam

250

3,1

Noordelijke IJ-oevers-Oost

110

-

Waterland

190

-

Driemond

150

0,7

Bloemendalerpolder

160

0,6

Weesp-Noordwest

770

1,6

Weesp Binnenstad/Zuid

440

1,8

Aetsveld/Oostelijke Vechtoever

370

0,5

Amstel III/Bullewijk

1.640

0,3

Venserpolder

1.200

3,1

Amsterdamse Poort e.o.

2.450

1,5

H-buurt

1.510

2,6

Ganzenhoef e.o.

1.240

1,8

950

0,9

1.260

1,8

940

1,8

Holendrecht

1.060

2,1

Nellestein

300

0,7

Reigersbos

990 1.200

2,8

Geerdinkhof/Kantershof Bijlmermuseum K-buurt

Gein

2 bron: WPI

46

Figuur B6 Aantal jongeren (18 t/m 26) met bijstandsuitkering per wijk (afgerond op 5-tallen), juni 2022

Bron: WPI

Tabel B7 Zoekwoorden gebruikt bij selectie vacatures voor jongeren en type jongerenvacature Zoekwoord jongerenvacature

Type jongerenvacature

geen werkervaring vereist

startersfunctie

geen minimale werkervaring vereist

startersfunctie

zonder werkervaring

startersfunctie

junior

startersfunctie

geen werkervaring vereist

startersfunctie

afgestudeerd

startersfunctie

recent afgerond

startersfunctie

bijna afgerond

startersfunctie

(bijna) afgerond

startersfunctie

startersfunctie

startersfunctie

intensieve begeleiding

startersfunctie

werkervaringsplek

leertraject

onder begeleiding

startersfunctie

krijg je begeleiding

startersfunctie

krijg je intensieve begeleiding

startersfunctie

bijbaan

bijbaan

bijverdienen

bijbaan

leerwerktraject

leertraject

leerwerkplek

leertraject

47

bbl

leertraject

Trainee

traineeship

Traineeship

traineeship bron: O&S

48