Liander.Investeringsplan Elektriciteit.1 mei 2020.Knelpuntenoverzicht op p. 25. Hoogte Kadijk 2x
Tekst van het document
Meters Het aantal kWh-meters dat Liander de komende jaren plaats volgt uit de forecast van de nieuwbouw van kleinverbruik aansluitingen en laat door verwachte impact van de PAS- en PFAS-problematiek in de woningbouw een dip in 2021 zien.
7.3.2 Majeure investeringen In deze paragraaf worden de majeure investeringen per regio beschreven. Het gaat hierbij om vervanging van of uitbreiding aan verbindingen of stations met een spanningsniveau >25 kV (zie tabel in de bijlage 1 voor een gedetailleerd overzicht van capaciteitsknelpunten en de bijbehorende mitigerende maatregel).
Regio Friesland Liander zet de komende tijd in op investeringen in de diverse onder- en regelstations en het versterken van het distributienet met grote 20 kV-ringen, om te voldoen aan de verwachte capaciteitsvraag als gevolg van de zonopwek en de industrievraag. Als eerste worden belangrijke stations in het zuidelijke deel van Friesland (Wolvega en Oosterwolde) en het noordoostelijke deel (Dokkum – Holwerd – Ameland) verzwaard en wordt op heel veel plaatsen het middenspanningsnet versterkt om transportbeperkingen op te lossen en een toekomstbestendig net te maken. Daarna worden de stations Lemmer en Bergum beiden uitgebreid met nieuwe 110/20 kV-transformatoren van 80 MVA. Daarnaast wordt een nieuw onderstation bij Bolsward gebouwd, dat ook ingezet wordt om de groei in duurzame energie in het zuidwesten van de provincie op te vangen. Tevens worden verdere plannen met TenneT gemaakt voor een geheel nieuw onderstation nabij Leeuwarden om verdere toekomstige groei op te vangen. Voor de periode tot 2029 voorziet Liander op dit moment voor de regio Friesland (en Noordoostpolder) dat van de zeventig stations circa veertig stuks overbelast raken. Liander is daarom voornemens om circa dertig nieuwe stations te stichten en er circa veertig uit te breiden. Verdere concretisering van deze investeringen zal plaatsvinden via de RES.
Regio Flevoland Om de knelpunten het hoofd te bieden investeert Liander in de Noordoostpolder in de onderstations Emmeloord en Luttelgeest en het versterken van het distributienet met grote 20 kV-ringen. Deze 20 kV-ringen worden als het ware een tussennet om het 10 kV- middenspanningsnet te versterken en extra capaciteit te leveren. In de Flevopolder worden bestaande onderstations uitgebreid (onder andere Dronten, Lelystad, Zeewolde en Almere) en wordt samen met TenneT gewerkt aan drie nieuwe onderstations (nabij Almere, in het midden van de polder en ten oosten van Dronten). De verzwaringen van de onderstations Dronten, Lelystad in het oosten van de Flevopolder zijn voornamelijk voor duurzame opwek. Daarnaast worden binnen de planperiode twee nieuwe onderstations gebouwd (in het midden van de polder en ten oosten van Dronten) voor het aansluiten van duurzame opwek. Het onderstation Zeewolde wordt verzwaard voor enerzijds duurzame opwek en anderzijds datacentra en het onderstation Almere voornamelijk voor de stad Almere. Om verdere groei in het oosten van Almere voor zowel woningbouw als ook bedrijvigheid mogelijk te maken wordt met TenneT samen de planvorming opgestart voor een schaalsprong in de benodigde capaciteit in de westzijde van de Flevopolder.
Voor de periode tot 2029 voorziet Liander op dit moment voor de regio Flevoland dat van de 38 stations circa 24 stuks overbelast raken. Liander is daarom voornemens om circa vijf nieuwe stations te stichten en er circa twintig stations uit te breiden. Verdere concretisering van deze investeringen zal plaatsvinden via de RES.
Investeringsplan Liander 2020 Elektriciteit | Investeringen
24
Regio Gelderland Liander investeert op diverse plekken in verzwaring van stations. De stations Barneveld, Dodewaard, Zevenaar, Doetinchem en Eibergen zijn hier voorbeelden van. Zowel extra vermogen als ook aansluitmogelijkheden worden bijgeplaatst. De grotere projectgebieden zijn de Bommelerwaard en het knooppunt Arnhem - Nijmegen. In deze twee gebieden worden ook geheel nieuwe stations (in samenspraak met TenneT) gebouwd voor verdere versterking van het elektriciteitsnet. In de Bommelerwaard wordt onderstation Zaltbommel verder verzwaard met 150/20 kV en wordt een nieuw onderstation 150/20 kV gebouwd in Zuilichem. Daarna worden bijna alle onderliggende grotere verdeelstations versterkt om huidige en toekomstige knelpunten op te lossen. In het gebied tussen Arnhem en Nijmegen wordt enerzijds volop ingezet op grote logistieke oplossingen en anderzijds speelt de duurzame opwek en verduurzaming van woningbouw een grote rol. Om knelpunten het hoofd te bieden wordt samen met TenneT een nieuw onderstation Oosterhout gesticht met drie 150/20 kV-transformatoren van 80 MVA. Voor de verdere toekomst worden in de buurt van Nijkerk de mogelijkheden voor een nieuw onderstation samen met TenneT en Stedin verkend. De groei ten noorden en oosten van Amersfoort zal immers verder doorgaan gezien de gunstige ligging nabij de snelweg A1.
Om deze groei beter te kunnen voorspellen zet Liander samen met de omgevingspartners in op de RES als instrument. Voor de periode tot 2029 voorziet Liander op dit moment voor de regio Gelderland dat van de 39 stations circa 28 stuks overbelast raken. Liander is daarom voornemens om circa vijftien nieuwe stations te stichten en er circa zeven uit te breiden. Verdere concretisering van deze investeringen zal plaatsvinden via de RES.
Regio Noord-Holland Liander investeert in het noordelijke deel van Noord-Holland in verzwaringen van diverse stations. De recent gestichte stations Middenmeer en De Weel gaan op 20 kV-niveau diverse knelpunten oplossen in de bestaande 50 kV-netstructuur. Daarnaast wordt een nieuw 150/50 kV onderstation bij Oostzaan gebouwd om het elektriciteitsnet in de Zaanstreek te versterken. Voor de verdere tijdshorizon worden nu ook al plannen gemaakt voor extra stations nabij Alkmaar en het uiterste noorden van de provincie. De noodzaak hiervooren de geografische locatie zal vanuit de RES’en onderbouwd worden. In Amsterdam vindt een grote uitbreiding plaats van bestaande stations (zoals Nieuwe Meer, Karperweg, Bijlmer Noord, Watergraafsmeer en Uilenburg) en worden diverse nieuwe stations gebouwd op plekken als IJburg, Noord Papaverweg, Zeeburgereiland en Nieuwe Meer. Hiervoor werkt Liander nauw samen met de gemeente Amsterdam. Verder wordt in Haarlem gewerkt aan de verzwaring van station Oorkondelaan en in Haarlemmermeer aan station Vijfhuizen. Tevens wordt in de Haarlemmermeer gezocht naar een locatie voor twee nieuwe stations en wordt in Amstelveen met de gemeente ook naar een locatie voor een nieuw 150 kV-station gezocht om het bestaande elektriciteitsnet te uit te breiden voor de sterk toenemende vermogensvraag.
Voor de periode tot 2029 voorziet Liander op dit moment voor de regio Noord-Holland dat van de 46 stations circa dertig stuks overbelast raken. Liander is daarom voornemens om minimaal tien nieuwe stations te stichten (oplopend tot circa 24) en er minimaal 25 uit te breiden (oplopend tot 32). Verdere concretisering van deze investeringen zal plaatsvinden via de RES.
Regio Zuid-Holland Liander dient veel van haar 50 kV-onderstations te versterken en nieuwe onderstations te bouwen om de huidige en toekomstige transportknelpunten het hoofd te bieden. Verzwaring van de onderstations Zoeterwoude, Leiden Zuidwest, Leiden Rijksuniversiteit, Leiderdorp, Noordwijk en Leimuiden staan op stapel, waarvoor in de komende jaren eerst de benodigde ruimte moet worden gevonden. Tevens wordt momenteel voortvarend gewerkt om het nieuwe onderstation Boskoop en de nieuwe invoedingspunten vanuit TenneT, Zuidplaspolder (samen met TenneT en Stedin) en Leiden Oost (samen met TenneT) tot stand te brengen. Voor de periode tot 2029 voorziet Liander op dit moment voor de regio Zuid-Holland dat van de achttien stations circa vijf stuks overbelast raken. Liander is daarom voornemens om circa tien nieuwe stations te stichten en er circa vijf uit te breiden. Verdere concretisering van deze investeringen zal plaatsvinden via de RES.
Bijlage 1: Knelpuntenoverzicht stations
25
Bijlage 1: Knelpuntenoverzicht stations Gebied
Installatie
Jaar optreden Spanningsniveau Omschrijving knelpunt Maatregel knelpunt
Amsterdam
Uilenburg Uilenburg 1
2022 2022
Uilenburg 2
2022
Hoogte Kadijk 150kV
2022
Hoogte Kadijk 2
2022
[kV]
50 / 10
150 / 50 / 10
levering capaciteitsknelpunt installatie
levering capaciteitsknelpunt installatie
Hoogte Kadijk 50kV 2023
Watergraafsmeer
2021
150 / 10
Venserweg 7
2022
150 / 10
Venserweg
2024
150 / 10
Bijlmer Noord
2019
150 / 20
Nieuwe Meer
2024 150 / 50 / 10
Nieuwe Meer 150kV 2030
levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie
Overzetten van belasting in MS-net naar nabij gelegen stations
Investering 2020
2021
€ 50.000
€ 1.500.000
Onderstation Uilenburg wordt gerenoveerd en verzwaard tot € 135.000 maximale capaciteit met drie trafo's van 40MVA Nieuwbouw onderstation IJburg 80MVA 150/20kV+40MVA 20/10kV fase 1. Dit station zal een deel van het vermogen van station Hoogte € 2.510.692 Kadijk gaan overnemen Naast het overzetten van vermogen naar het nieuw te bouwen station IJburg zal Hoogte Kadijk worden ontlast door vermogen over te zetten naar station Watergraafsmeer. Daarnaast wordt in overleg € 100.000 met de gemeente Amsterdam naar verdere uitbreidingslocaties gezocht. Tevens wordt onderstation Hoogte Kadijk verplaatst naar een nabijgelegen locatie
IBN 2022 2021
€ 3.200.000
€ 7.350.000
2024
€ 12.546.781
€ 3.663.996
2021
€ 100.000
€ 50.000
2032
Onderstation Watergraafsmeer wordt uitgebreid met een derde transformator
€ 445.538
€-
€-
2020
Momenteel worden met gemeente en TenneT de plannen verkend voor een nieuw onderstation in het oostelijke deel van de Bijlmer
€ 50.000
€ 250.000
€ 3.500.000
2024
Onderstation Bijlmer Noord wordt verder uitgebreid met een extra 80MVA transformator
€ 391.316
€ 1.060.001
€-
2021
€ 5.047.166
€ 2.360.629
€ 1.191
2021
€ 70.000
€ 750.000
€ 6.000.000
2027
levering capaciteitsknelpunt installatie
Onderstation Nieuwe Meer wordt verzwaard met een derde 150/50/10kV transformator. Het veilige vermogen stijgt hiermee 140MVA De plannen voor de verdere uitbreiding van onderstation Nieuwe Meer omvatten een nieuw 150/20kV station op het naastgelegen perceel met ruimte voor drie transformatoren van 80MVA
Karperweg
2025
50 / 10
levering capaciteitsknelpunt installatie
Onderstation Karperweg wordt gerenoveerd en verzwaard tot een station met een maximale capaciteit van drie trafo's van 40MVA
€ 5.699.381
€ 3.879.434
€ 754.180
2023
Slotermeer
2024
50 / 10
levering capaciteitsknelpunt installatie
Onderstation Slotermeer wordt verzwaard in capaciteit door dit station op 150kV te gaan voeden. De oplossing wordt dan 150/(50)/ 10.
€ 50.000
€ 50.000
€ 250.000
2027
Schiphol Centrum Schiphol Centrum 1+2
2024 50 / 10
levering capaciteitsknelpunt installatie
Onderstation Schiphol Centrum wordt gerenoveerd en verzwaard tot een station met een capaciteit van 80MVA-veilig voor de voeding van Schiphol en Prorail.
€ 50.000
€ 750.000
€ 6.000.000
2024
2025
Bijlage 1: Knelpuntenoverzicht stations
Gebied
Installatie
26
Jaar optreden Spanningsniveau Omschrijving knelpunt Maatregel knelpunt [kV]
Hemweg CZ-A excl. 2025 Centrales
150 / 50 / 10
Hemweg CZ-A 50kV
2027
Zaandam Noord
2027
50 / 10
IJpolder
2022
50 / 10
Noord Papaverweg
2027
50 / 10
Vliegenbos
2029
50 / 10
Westhaven 2
2030
50 / 10
Westzaanstraat
2030
50 / 10
<2020
50 / 10
NoordMedemblik Holland NW
Oterleek 150kV excl <2020 HVC
150 / 50 /10
Schagen RL 50B OTL
50 / 10
<2020
Schagen RL 50B OTL (ODN)
2020
50 / 10
Schagen
2021
50 / 10
Oterleek (150kV)
2030
150 / 50 / 10
Hoogwoud
<2020
50 / 10
levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie
Investering
IBN
2020
2021
2022
€ 300.000
€ 1.980.000
€ 9.000.000
2024
€ 100.000
€ 200.000
€ 3.000.000
2024
€-
€ 50.000
€ 100.000
2026
Onderstation IJpolder wordt gerenoveerd en verzwaard naar de maximale capaciteit met drie trafo's van 40 MVA
€ 884.697
€ 3.648.713
€ 2.218.113
2022
Het station Noord Papaverweg wordt verzwaard door op het eigen naastgelegen terrein uit te breiden met 150/50kV
€ 55.000
€ 200.000
€ 1.100.000
2025
Onderstation Vliegenbos wordt verzwaard tot een station met een maximale capaciteit van drie trafo's van 40MVA
€ 30.000
€ 30.000
€ 30.000
2027
€ 510.000
€ 2.050.000
2026
€ 350.000
€ 4.350.000
2022
Bouw van een nieuw onderstation Oostzaan, als ontlasting van station Hemweg. Station Oostzaan maakt tevens de verzwaring van station Zaandam Noord mogelijk Na ontlasting van onderstation Hemweg door Oostzaan wordt Hemweg verzwaard en omgebouwd Het onderstation Zaandam Noord wordt verzwaard naar de maximale capaciteit met drie trafo's van 40MVA, gevoed vanuit het nieuwe 150/50kV-station Oostzaan. Verdere groei wordt opgevangen door omliggende stations
Het onderstation Westhaven wordt verzwaard naar de maximale capaciteit met drie trafo's van 40MVA. Verdere groei wordt € 60.000 opgevangen door omliggende stations Het onderstation Westzaanstraat wordt verzwaard naar de maximale capaciteit met drie trafo's van 40MVA. Verdere groei wordt € 125.000 opgevangen door omliggende stations Het leveringsvermogen van onderstation Medemblik wordt deels overgenomen door station Middenmeer
€ 690.000
€ 4.500.000
€ 1.620.000
2024
Onderstation Schagen wordt aangesloten op en verzwaard vanuit station De Weel. Door het overzetten van station Schagen, en later station Heerhugowaard Noord, naar station De Weel is Oterleek voorlopig geen knelpunt meer
€ 1.141.157
€ 2.015.538
€ 768.776
2024
Nog niet bepaald, netvisie wordt in 2020 gemaakt (mogelijk alleen beperkend component verzwaren)
€-
€-
€-
n.n.b.
€ 2.328.000
€ 3.100.000
2024
Onderstation Hoogwoud wordt aangesloten op en verzwaard vanuit € 100.000 station De Weel
Bijlage 1: Knelpuntenoverzicht stations
Gebied
27
Installatie
Jaar optreden Spanningsniveau Omschrijving knelpunt Maatregel knelpunt
Ulkesluis ODN Medemblik ODN Hoogwoud ODN
2020 2020 2021
50 / 10 50 / 10 50 / 10
Westwoud
<2020
150 / 50 / 10
Westwoud (ODN)
2023
150 / 50 / 10
Wervershoof (ODN)
2024
50 / 10
Westwoud 50kV
2025
150 / 50 / 10
Westwoud 150kV
2025
150 / 50 / 10
Heiloo TR1 OTL
2023
50 / 10
Wijdewormer 150kV 2023
150 / 50
De Weel ODN
2025
150 / 20
Purmerend Schaepmanstraat
2026
50 / 10
Beverwijk
2027
50 / 10
Hoorn Holenweg
2027
50 / 10
Hoorn Geldelozeweg
2028
50 / 10
Purmerend Kwadijkerkoogweg
2028
50 / 10
Zaandijk
2028
50 / 10
Oudorp
2029
50 / 10
[kV] opwek capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie
Investering
IBN
2020
2021
2022
€ 119.534
€-
€-
2020
€ 510.044
€-
€-
2020
n.n.b.
n.n.b.
n.n.b.
n.n.b.
n.n.b
n.n.b
n.n.b.
n.n.b
n.n.b
n.n.b.
€-
€ 200.000
2024
Het onderstation Purmerend Schaepmanstraat wordt omgebouwd n.n.b en verzwaard naar een station met drie transformatoren van 40MVA
n.n.b
n.n.b
2025
Het onderstation wordt verzwaard door het bijplaatsen van een extra 40 MVA tranformator,
n.n.b
n.n.b
n.n.b
n.n.b.
Het onderstation Hoorn Holenweg wordt omgebouwd en verzwaard n.n.b naar een station met drie transformatoren van 40MVA.
n.n.b
n.n.b
n.n.b.
netvisie is in de maak (station is mogelijk te verzwaren)
n.n.b
n.n.b
n.n.b.
Het netwerk op het industrieterrein Baanstee is voorbereid op 20kV en een nieuw invoedingspunt zal het bestaande netwerk (50/10kV) € 30.000 in Purmerend gaan ontlasten
€ 1.025.000
€ 4.300.000
2024
Het onderstation Zaandijk wordt verzwaard naar een station met drie transformatoren van 40MVA
€ 50.000
€ 500.000
€ 5.000.000
2026
Netvisie is in de maak (optie voor verzwaren van de 18 MVA transformator naar 40 MVA)
n.n.b
n.n.b
n.n.b
n.n.b.
Het opwekvermogen van onderstations Ulkesluis, Medemblik en Hoogwoud wordt overgenomen door station Middenmeer
Het station Westwoud wordt verzwaard (MS-installatie) waardoor de capaciteit van de transformatoren maximaal gebruikt gaan worden (33 MVA). Verder is het verlaten van de N-1 voor ODN een optie.
Verlaten redundantie voor ODN heeft voorkeur. Programma WHF is voor uitbreiding MS-installatie om klanten aan te kunnen sluiten Netvisie is in ontwikkeling: uitbreiding voorzien in 2025
Nog niet bepaald, netvisie wordt dit jaar gemaakt (mogelijk 10kVCOQ-installatie vervangen door zwaardere installatie; trafovermogen n.n.b is voldoende) Door nieuwe invoedingspunten in Baanstee en Zaandijk te gaan realiseren kan het capaciteitsknelpunt op 50kV Wijdewormer n.n.b voorkomen worden Onderstation De Weel wordt verder uitgebreid met een extra 80MVA-transformator
€-
n.n.b
Bijlage 1: Knelpuntenoverzicht stations
Gebied
Installatie
28
Jaar optreden Spanningsniveau Omschrijving knelpunt Maatregel knelpunt [kV]
NoordHolland NO NoordHolland ZW
Investering
IBN
2020
2021
2022
Het nieuw te stichten station Baanstee lost het knelpunt op door een deel van de belasting van station Edam over te nemen
n.n.b
n.n.b
n.n.b
n.n.b.
n.n.b
n.n.b
n.n.b
n.n.b.
Edam
2030
50 / 10
levering capaciteitsknelpunt installatie
Naarden
2030
50 / 10
levering capaciteitsknelpunt installatie
Netvisie krijgt een update. Daarna wordt er een plan uitgewerkt.
<2020
50 / 10
<2020
50 / 10 levering capaciteitsknelpunt installatie
Voorbereiding van een nieuw onderstation in de A4-zone (400 MVA) stagneert omdat nog geen locatie is gevonden. Nadat onderstation A4-zone gereed is, kunnen grote 20kV klanten naar € 215.304 het nieuwe station worden overgezet en komen stations Rozenburg, Hoofddorp en Haarlemmermeer beschikbaar voor het lokale distributienet
€ 320.000
€ 3.450.000
2025
Zodra het nieuwe onderstation A4-zone gereed is, kan dit station gevoed en verzwaard gaan worden op 20kV-niveau
n.n.b
n.n.b
2025
Onderstation Schalkwijk wordt omgebouwd naar 10kV en uitgebreid € 3.842.261
€ 388.148
€ 750.000
2023
Onderstation Ruigoord wordt verzwaard door het bijplaatsen van een transformator van 40 MVA
€-
€-
€ 2.000.000
2025
Oplossing is nog niet bepaald
n.n.b
n.n.b
n.n.b
n.n.b.
Onderstation Vijfhuizen wordt uitgebreid met drie transformatoren van 80MVA
€ 3.848.970
€ 7.073.021
€ 3.050.565
2022
€ 445.000
€ 11.020.000
2023
€ 135.000
€ 350.000
2024
A4-zone | Rozenburg 1 A4-zone | Rozenburg 2 A4-zone | Haarlemmermeer 20kV A4-zone | Haarlemmermeer 50 en 10kV A4-zone | Hoofddorp
<2020
150 / 20
2022
150 / 50 / 10
2025
50 / 10
Nieuw Vennep
2030
50 / 10
Schalkwijk
2021
50 / 6
Ruigoord
2021
50 / 10
Ruigoord (ODN)
2029
50 / 10
2021
150 / 50 / 10
2021 2020 2025
150 / 50 / 10 150 / 50 / 10 150 / 50 / 10
Weesp
<2020
50 / 10
Amstelveen 150kV
2023
150 / 50 / 10
Schiphol Oost
2025
50 / 10
Vijfhuizen 10kV totaal Vijfhuizen 1 Vijfhuizen 2 Vijfhuizen 150kV
levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie
n.n.b
Onderstation Weesp zal in eerste instantie op de bestaande locatie vernieuwd en verzwaard worden. Daarna is een nieuw 150/20kV € 150.000 station noodzakelijk in het noordelijke deel van Weesp Samen met gemeente en TenneT is Liander bezig om een locatie te verwerven voor een nieuw station in Amstelveen-Zuid. Enerzijds € 50.000 voor de groei van Amstelveen en anderzijds voor het oostelijke deel van Schiphol
Bijlage 1: Knelpuntenoverzicht stations
Gebied
Installatie
29
Jaar optreden Spanningsniveau Omschrijving knelpunt Maatregel knelpunt [kV]
GelderlandFlevoland ZO
Zaltbommel 2
<2020
Zaltbommel 1
2020
Zaltbommel 1 (ODN)
2026
150 / 10
Zaltbommel 4 (ODN) 2020 150 / 20 Zaltbommel 4
2026
Zaltbommel 150kV
2021 150 / 20 / 10
Zaltbommel 150kV (ODN)
2021
Oosterhout (Nijmegen-Noord) 150kV
< 2020
150 / 20
Eibergen ODN (via Enexis)
2021
110 / 10
Dodewaard ODN
2023
150 / 10
Bemmel 2 ODN
2023
50 / 10
Bemmel 1
2025
50 / 10
Tiel 1 ODN
2023
150 / 10
Tiel 2 ODN
2024
150 / 10
Investering
IBN
2020
2021
2022
De ontwikkeling van de tuinbouw gaat in dit gebied sneller dan verwacht. Dit zal in de komende 3 jaar nog leiden tot capaciteitsproblemen in de Bommelerwaard. Voor de benodigde capaciteitsverhoging in het westelijke deel van de Bommelwaard wordt het bestaande station Zuilichem versterkt met een hoogspanningsinvoeding (150kV) en wordt het station gereed gemaakt voor drie transformatoren 150/20kV van elk 80MVA. DIt brengt extra vermogen voor net gebied en ontlast dan tevens de bestaande installaties op onderstation Zaltbommel
€ 2.675.467
€ 18.352.393
€ 7.390.180
2022
Realisatie nieuw onderstation in Nijmegen-Noord, ter versteviging van het net (overbelasting SS Waalsprong)
€ 1.407.736
€ 5.210.891
€ 234.001
2022
Onderstation Eibergen wordt verzwaard en rechtstreeks op TenneT € 500.001 aangesloten (niet meer via Enexis)
€ 3.352.000
€ 6.072.000
2023
Onderstation Dodewaard wordt in de eerste fase uitgebreid met extra velden om klanten aan te kunnen sluiten (2021). Mogelijk kan het vermogen toenemen door het verlaten van de redundantie voor € 476.525 opwekklanten. In de tweede fase kan een derde transformator worden geplaatst (53 MVA) zodra dat noodzakelijk wordt
€ 1.570.000
€ 1.800.000
2022
Onderstation Bemmel zal versterkt worden middels 20kVvoedingen vanuit het nieuw te bouwen onderstation Oosterhout.
€ 50.000
€ 250.000
€ 1.240.000
2024
Onderstation Tiel wordt uitgebreid met een nieuw te bouwen 20kV voedingspunt (20 kV installatie en twee transformatoren van 80MVA)
€ 850.000
€ 5.340.000
€ 3.000.000
2023
levering capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie
Bijlage 1: Knelpuntenoverzicht stations
Gebied
Installatie
30
Jaar optreden Spanningsniveau Omschrijving knelpunt Maatregel knelpunt [kV]
GelderlandFlevoland NO
2020
Tiel 1
2029
150 / 10
levering capaciteitsknelpunt installatie
Zevenaar 2 (ODN)
2024
150 / 10
opwek capaciteitsknelpunt installatie
St. Annamolen
2028
50 / 10
Kattenberg
2030
50 / 10
Dronten 10kV-1 ODN <2020
150 / 10
Dronten 20kV-2 ODN Dronten 20kV-1 ODN
<2020 150 / 20
2020
150 / 10
Lelystad ODN
<2020
150 / 10
Almere
2020
150 / 10
2020
150 / 10
2020
150 / 20
Zeewolde 10kV ODN Zeewolde 20kV_7 (ODN) Zeewolde 20kV_7
Nijkerk 2
levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie
opwek capaciteitsknelpunt installatie
2020
Dronten 10kV-1
2022
2021
Investering
levering capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie
Om het leveringsknelpunt op te lossen zal in de toekomst (fase 2) ook vermogen verplaatst moeten gaat worden van de 10kV- naar de nieuwe 20kV-installatie. Dit is mogelijk door distributienetten uit te breiden met 20kV of bijvoorbeeld een regelstation om te bouwen n.n.b van 10/10kV naar 20/10kV en aan te sluiten op 20kV door nieuwe voedingskabels te leggen. Aan fase 2 zal nog nader invulling worden gegeven Onderzocht wordt de mogelijkheid om de station Zevenaar 2 (ODN) uit te breiden met extra afgaande velden, zodat grootschalige €opwek weer aangesloten kan worden. Overige maatregelen worden nog onderzocht. De terreingrootte van station Zevenaar is beperkt
IBN
2021
2022
n.n.b
n.n.b
n.n.b.
€-
€ 50.000
2027
Belasting verschakelen naar OS Dukenburg
n.n.b
n.n.b
n.n.b
n.n.b.
Op onderstation Kattenberg worden plannen gemaakt voor het plaatsen van een 20 kV installatie en twee 80 MVA trafo's
n.n.b
n.n.b
n.n.b
n.n.b.
Onderstation Dronten wordt uitgebreid met twee transformatoren van 80MVA
€ 675.238
€ 4.538.000
€ 5.942.000
2022
Onderstation Lelystad wordt uitgebreid met twee transformatoren van 80MVA (voorbereid op 3 transformatoren)
€ 225.000
€ 2.675.000
€ 4.000.000
2023
Onderstation Almere wordt uitgebreid met twee transformatoren van € 282.000 80MVA (voorbereid op 3 transformatoren)
€ 650.000
€ 3.250.000
2023
Op onderstation Zeewolde worden diverse installaties opnieuw gestructureerd, wordt opwek en belasting beter aan elkaar gekoppeld en wordt het station verder uitgebreid met een extra transformator van 80MVA
€ 689.576
€ 6.958.053
€ 3.715.273
2023
€ 20.001
€ 2.000
€ 95.000
2023
150 / 20
levering capaciteitsknelpunt installatie
50 / 10
Project wordt herzien. Voor de capaciteitsverzwaring wordt Het knelpunt (kwaliteit momenteel onderzocht of er meer vermogen uit de 50kV-lijn te en capaciteit) zit in het halen is en met Stedin en TenneT worden gesprekken gevoerd 50 kV netwerk in voor een nieuw 150kV-invoedingspunt nabij de provinciegrens van Noord-Gelderland. Utrecht en Gelderland
Bijlage 1: Knelpuntenoverzicht stations
Gebied
Installatie
31
Jaar optreden Spanningsniveau Omschrijving knelpunt Maatregel knelpunt [kV]
Friesland NW
Eerbeek
2025
150 / 10
Barneveld
2027
50 / 10
Nunspeet 2
2030
50 / 10
Oudehaske 11 en 21
<2020
110 / 10
Luttelgeest ODN
2020
110 / 20
Wolvega
<2020
110 / 10
Wolvega ODN
2020
110 / 10
Dokkum 20 kV ODN 2020
110 / 20
Emmeloord 1 (Ritter)
2020
110 / 10
Marnezijl 1 ODN
2020
110 / 10
Marnezijl 1
2028
110 / 10
Marnezijl 2 ODN
<2020
110 / 10
Bolsward
2021
110 / 20
Investering
IBN
2020
2021
2022
Oplossing is nog niet bepaald
n.n.b
n.n.b
n.n.b
n.n.b.
Onderstation Barneveld zal versterkt worden middels 20kVvoedingen en nieuwe 20/10kV-transformatoren vanuit het onderstation Harselaar
€ 4.745.775
€ 10.075.904
€ 2.610.066
2021
Het opwaarderen van de 50kV-lijn naar 150kV is nodig om OS Nunspeet te versterken en transformatiecapaciteit te verhogen
n.n.b
n.n.b
n.n.b
n.n.b.
Door een onverwacht snelle groei van de industrie en met name de verdergaande elektrificering daarvan, zijn we versneld dit onderstation aan het uibreiden. Onderstation Oudehaske wordt verzwaard door de bestaande transformatoren te vervangen door zwaardere exemplaren van 66 MVA die uit Luttelgeest komen. Door de zeer snelle groei van zonne-energie op daken van met name agrarische bedrijven is de teruglevering van elektriciteit dusdanig snel toegenomen, dat we versneld zijn overgegaan tot uitbreiding van het onderstation. Onderstation Luttelgeest wordt verzwaard door de bestaande transformatoren te vervangen door zwaardere exemplaren van 80MVA
€ 2.750.000
€ 1.250.000
€ 1.750.000
2022
Onderstation Wolvega wordt verzwaard door uitwisseling van de transformatoren
€ 3.929.745
€ 311.500
€-
2021
Onderstation Dokkum wordt uitgebreid met een transformator van 80MVA
€ 356.432
€-
€-
2020
levering capaciteitsknelpunt installatie
Door de zeer snelle groei van zonne-energie op daken van met name agrarische bedrijven is de teruglevering van elektriciteit dusdanig snel toegenomen, dat we versneld zijn overgegaan tot uitbreiding van het onderstation. Onderstation Emmeloord wordt uitgebreid met twee transformatoren van 80MVA
€ 3.746.654
€ 12.054.354
€ 2.015.367
2022
opwek capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie
Door de zee snelle groei van de opwek van zonne-energie op daken en velden is de teruglevering enorm toegenomen. We hadden een nieuw onderstation voorzien om de groei in zon- en windenergie op te vangen, maar door de snelle groei komt dit later € 263.000 dan de behoefte: onderstation Bolsward. Dit nieuwe station vangt veel van de groei van duurzame opwek in de regio op en ontlast het station Marnezijl vroegtijdig, zodat voorkomen wordt dat de capaciteit van station Marnezijl structureel overschreden wordt
€ 700.000
€ 5.600.000
2023
levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie
opwek capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie
Bijlage 1: Knelpuntenoverzicht stations
Gebied
Installatie
32
Jaar optreden Spanningsniveau Omschrijving knelpunt Maatregel knelpunt [kV]
Oosterwolde ODN
2020
110 / 10
Leeuwarden 1 ODN
2021
110 / 10
Bergum 20kV ODN
2021
110 / 20
Bergum 1
2030
110 / 10
Drachten 1
2024
110 / 10
Drachten 1 (ODN)
ZuidHolland ZW
2025
110 / 10
Lemmer
2028
110 / 10
Zevenhuizen
<2020
50 / 10
Leimuiden
2021
50 / 10
Boskoop
2020
50 / 10
Leiderdorp
2021
50 / 10
Leiden 50kV (exclusief Eon)
2022
150 / 50
Alphen Centrum
2023
50 / 10
Alphen Centrum 2
2023
50 / 10
opwek capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie
levering capaciteitsknelpunt installatie
levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie opwek capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie
Investering
IBN
2020
2021
2022
€ 5.511.716
€ 2.666.951
€ 1.000
2021
n.n.b.
n.n.b.
n.n.b.
2024
Onderstation Bergum wordt uitgebreid met een transformator van 80MVA
n.n.b.
n.n.b.
n.n.b.
n.n.b.
Verzwaren trafo's 110/20 kV
n.n.b.
n.n.b.
n.n.b.
n.n.b.
De 21 MVA transformator in OS Drachten wordt door een trafo van 50MVA. Hierdoor wordt de capaciteit uitgebreid. We willen zo snel mogelijk de capaciteit gaan uitbreiden, kunnen door beschikbare arbeidscapaciteit dit station niet eerder uibreiden.
€-
€-
€-
2028
Onderstation Lemmer wordt verzwaard met twee transformatoren 110/20kV van 80MVA. We investeren in Lemmer omdat we de netwerken in Zuidwest Friesland en het noorden van de Noordoostpolder moeten versterken met 20kV. Op dit moment is 20kV niet redundant op Lemmer aanwezig. Door de investering is dit er wel en kunnen de distributieknelpunten in de omgeving worden opgelost. Uiteraard leidt dit ook tot een vroegtijdige vergroting van de capaciteit
€ 400.000
€ 1.250.000
€ 4.000.000
2023
Realisatie nieuw onderstation Zuidplaspolder 150 / 20 kV en het overnemen van station Zevenhuizen op station Zuidplaspolder
€ 1.325.000
€ 5.200.000
€ 5.200.000
2024
€ 45.000
€ 400.000
€ 4.549.000
2022
€ 500.000
€ 1.000.000
€ 500.000
2027
€ 45.000
€ 360.000
€ 3.250.000
2023
€ 100.000
€ 700.000
2024
n.n.b
n.n.b
2023
Onderstation Oosterwolde wordt uitgebreid met drie transformatoren van 80MVA. De capaciteit van het hoogspanningsnet van TenneT is echter onvoldoende zodat voor Oosterwolde een capaciteitsknelpunt blijft bestaan De snelle groei van zone-energie op daken en velden rondom Leeuwarden vangen we op door versneld een onderstation bij te bouwen
In Leimuiden zal een verzwaring van het bestaande station gaan plaatsvinden. Enerzijds voor nieuwe kabels vanuit Alpen en verzwaring van de transformatoren Het nieuw te realiseren regelstation (in 2022) zal in de toekomst omgebouwd worden naar en 50/10 kV station. Het nieuw regelstation zal een deel van het knelpunt opvangen maar is een tijdelijke oplossing realisatie nieuw onderstation nabij station Leiderdorp
Om structureel meer vermogen in het gebied van Leiden te krijgen wordt momenteel met TenneT een nieuw 150/50kV-invoedingspunt € 50.000 in het Zuidoosten van Leiden voorbereid Een locatie bij Alphen centrum is niet mogelijk. Hierdoor wordt er nu gekeken voor een locatie rondom Aphen West. Hier zal extra 80 n.n.b MVA gerealiseerd moeten worden
Bijlage 1: Knelpuntenoverzicht stations
Gebied
Installatie
33
Jaar optreden Spanningsniveau Omschrijving knelpunt Maatregel knelpunt [kV]
Zoeterwoude 50kV
2023
50
levering capaciteitsknelpunt installatie
Leiden Zuidwest
2023
50 / 10
levering capaciteitsknelpunt installatie
Noordwijkerhout
2023
Noordwijk
2023
50 / 10
levering capaciteitsknelpunt installatie
Sassenheim
2024
50 / 10
Sassenheim 50kV
2023
150 / 50
Katwijk
2024
50 / 10
Rijksuniversiteit 2
2025
Rijksuniversiteit
2027
Hillegom
2027
50 / 10
Alphen West 50kV
2030
150 / 50
50 / 10
levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie levering capaciteitsknelpunt installatie
Investering
IBN
2020
2021
2022
€ 125.000
€ 2.225.000
€ 6.500.000
2023
n.n.b
n.n.b
n.n.b
2024
€ 60.000
€ 130.000
€ 600.000
2023
n.n.b
n.n.b
n.n.b
2024
n.n.b
n.n.b
n.n.b
n.n.b.
n.n.b
n.n.b
n.n.b
n.n.b.
Estec zal overgeschakeld worden naar Katwijk (7 MVA). Uitbereiding n.n.b OS Katwijk noodzakelijk en afhankelijk van oplossing in Noordwijk
n.n.b
n.n.b
2024
Het onderstation Leiden Rijksuniversiteit zal verzwaard gaan worden n.n.b met een extra transformator 50/10kV van 40MVA
n.n.b
n.n.b
n.n.b.
Het onderstation wordt verzwaard door de twee transformatoren te vervangen door elk 40 MVA en rechtstreeks aan te sluiten op 50kV- n.n.b station Sassenheim
n.n.b
n.n.b
n.n.b.
De belasting wordt verlaagd door station Zevenhuizen over te nemen op het nieuwe 150kV-station Zuidplaspolder
n.n.b
n.n.b
n.n.b.
In de nabijheid van het bestaande station Zoeterwoude zal een nieuw station gebouwd gaan worden met drie transformatoren (50/10kV) van 40MVA en zullen 50kV-verbindingen worden verzwaard In het zuidwesten van Leiden zal een nieuw onderstation gebouwd gaan worden om de groei op de bestaande infrastructuur op te vangen. Uitbreiden van het bestaande station Leiden Zuidwest is ruimtetechnisch niet mogelijk In Noordwijk zal een nieuw 50/10kV onderstation Noordwijkerhout gebouwd gaan worden dat tevens voor de benodigde capaciteitsuitbreiding zal gaan zorgen, ook van onderstation Noordwijk De stationsbelasting is te verlagen door een deel van de belasting over te nemen op het nieuwe 50/10kV-station Noordwijkerhout Onderstation Sassenheim wordt uitgebreid met een vierde 150/50kV-transformator van minimaal 100MVA
n.n.b
Bijlage 2: Knelpuntenoverzicht verbindingen
34
Bijlage 2: Knelpuntenoverzicht verbindingen Gebied
Amsterdam
Noord-Holland NW
Verbinding
Jaar optreden knelpunt
Spanningsniveau Omschrijving knelpunt
van
naar
Hemweg D
Slotermeer
2020
50
Hemweg E
Slotermeer
2020
50
Hemweg F
Slotermeer
2020
50
Hemweg A
Zaandam Noord
2026
50
Hemweg B
Zaandam Noord
2026
50
Nieuwe Meer
Schiphol Centrum 1
2020
50
Nieuwe Meer
Schiphol Centrum 2
2020
50
Nieuwe Meer
Schiphol Centrum 3
2024
50
Noord Papaverweg A
Vliegenbos
2026
50
Noord Papaverweg C
Vliegenbos
2029
50
Heerhugowaard
Schagen
2020
50
Heerhugowaard
Oterleek 1
2020
50
Hoorn Holenweg
Westwoud 1
2020
50
Hoorn Geldelozeweg
Westwoud
2020
50
Hoorn Geldelozeweg
Hoorn Holenweg
2027
50
Enkhuizen
Westwoud 1
2020
50
Medemblik
Westwoud
2021
50
Medemblik
Hoorn Geldelozeweg
2021
50
Wijdewormer 1
2020
50
Wijdewormer 2
2020
50
Purmerend Schaepmanstraat Purmerend Schaepmanstraat
Maatregel
[kV] capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100%
Extra schakelhandelingen toepassen (gesplitst railbedrijf) & netvisie TSAstudie Extra schakelhandelingen toepassen (gesplitst railbedrijf) & netvisie TSAstudie Extra schakelhandelingen toepassen (gesplitst railbedrijf) & netvisie TSAstudie Station Zaandam-Noord aansluiten op nieuw station Oostzaan, incl verbindingen Station Zaandam-Noord aansluiten op nieuw station Oostzaan, incl verbindingen Bestaande verbinding Nieuwe Meer - Vijfhuizen gebruiken, daarnaast verzwaren station Schiphol Centrum, incl verbindingen Bestaande verbinding Nieuwe Meer - Vijfhuizen gebruiken, daarnaast verzwaren station Schiphol Centrum, incl verbindingen Bestaande verbinding Nieuwe Meer - Vijfhuizen gebruiken, daarnaast verzwaren station Schiphol Centrum, incl verbindingen Station Vliegenbos verzwaren en extra verbinding naar voedend station Noord Papaverweg Station Vliegenbos verzwaren en extra verbinding naar voedend station Noord Papaverweg
capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100%
Nieuw regelstation SintMaarten en distributienet Schagen voeden vanuit nieuw station De Weel Belasting overzetten naar nieuw station De Weel Aanpassing doorvoeren HS-netconfiguratie (Realiseren 50kV KOP-station Hoorn Holenweg) Extra schakelhandelingen toepassen (gesplitst railbedrijf) Blijven monitoren (risico is te laag voor actie); extra schakelhandelingen toepassen (gesplitst railbedrijf) Aanpassing doorvoeren HS-netconfiguratie (W-WP Middenmeer-Medemblik op 20kV) Aanpassing doorvoeren HS-netconfiguratie (W-WP Middenmeer-Medemblik op 20kV) Aanpassing doorvoeren HS-netconfiguratie (W-WP Middenmeer-Medemblik op 20kV) Aanpassing doorvoeren HS-netconfiguratie (Purmerend Schaepmanstraat 50/10kV capaciteitsuitbreiding RAP naar KOP) Aanpassing doorvoeren HS-netconfiguratie (Purmerend Schaepmanstraat 50/10kV capaciteitsuitbreiding RAP naar KOP)
Bijlage 2: Knelpuntenoverzicht verbindingen
Gebied
Noord-Holland ZW
Verbinding
35
Jaar optreden knelpunt
Spanningsniveau Omschrijving knelpunt
van
naar
Purmerend Schaepmanstraat Purmerend Kwadijkerkoogweg
Purmerend Kwadijkerkoogweg
2020
50
Wijdewormer
2028
50
Krommenie
Wormerveer
2020
50
Wormerveer
Wijdewormer
2020
50
Wormerveer
Zaandijk
2021
50
Zaandijk
Wijdewormer 1
2020
50
Zaandijk
Wijdewormer 2
2020
50
Oterleek
Heiloo
2025
50
Uitgeest
Velsen
2025
50
Uitgeest
Krommenie
2029
50
Rozenburg
Aalsmeer Bloemenveiling
2021
50
Aalsmeer Bloemenveiling
Uithoorn
2020
50
Amstelveen 1
Uithoorn
2021
50
Amstelveen 1
Weesp
2020
50
Amstelveen 2
Weesp
2020
50
Amstelveen 2
Uithoorn
2025
50
Amstelveen Bolwerk 1
Amstelveen
2020
50
Amstelveen Bolwerk 3
Amstelveen
2020
50
Amstelveen Bolwerk
Schiphol Oost
2025
50
Nieuw Vennep
Rozenburg
2020
50
Nieuw Vennep
Hoofddorp
2022
50
Haarlemmermeer
Rozenburg
2020
50
Maatregel
[kV] capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100%
Aanpassing doorvoeren HS-netconfiguratie (Purmerend Schaepmanstraat 50/10kV capaciteitsuitbreiding RAP naar KOP) Blijven monitoren (risico is te laag voor actie); netvisie wordt herzien Blijven monitoren (risico is te laag voor actie); Extra schakelhandelingen toepassen (gesplitst railbedrijf) Blijven monitoren (risico is te laag voor actie); Extra schakelhandelingen toepassen (gesplitst railbedrijf) Blijven monitoren (risico is te laag voor actie); Extra schakelhandelingen toepassen (gesplitst railbedrijf) Blijven monitoren (risico is te laag voor actie); Extra schakelhandelingen toepassen (gesplitst railbedrijf) Blijven monitoren (risico is te laag voor actie); Extra schakelhandelingen toepassen (gesplitst railbedrijf) Blijven monitoren (risico is te laag voor actie) Blijven monitoren (risico is te laag voor actie); Extra schakelhandelingen toepassen (gesplitst railbedrijf) Blijven monitoren (risico is te laag voor actie) Extra 50kV-verbinding aanleggen Nieuw station Amstelveen-Zuid stichten ter versteviging bestaand netwerk Nieuw station Amstelveen-Zuid stichten ter versteviging bestaand netwerk Nieuw station Amstelveen-Zuid stichten ter versteviging bestaand netwerk Nieuw station Amstelveen-Zuid stichten ter versteviging bestaand netwerk Nieuw station Amstelveen-Zuid stichten ter versteviging bestaand netwerk.
Nieuw station Amstelveen-Zuid stichten ter versteviging bestaand netwerk Nieuw station Amstelveen-Zuid stichten ter versteviging bestaand netwerk Nieuw station Amstelveen-Zuid stichten ter versteviging bestaand netwerk. Extra 50kV-verbinding aanleggen Extra 50kV-verbinding aanleggen Extra 50kV-verbinding aanleggen
Bijlage 2: Knelpuntenoverzicht verbindingen
Gebied
Noord-Holland ZO
Noord-Holland ZO
GelderlandFlevoland NO
Zuid-Holland ZW
Verbinding
36
Jaar optreden knelpunt
Spanningsniveau Omschrijving knelpunt
van
naar
Haarlemmermeer
Nieuw Vennep
2020
50
Haarlemmermeer 1
Hoofddorp
2024
50
Haarlemmermeer 2
Hoofddorp
2024
50
Schiphol Oost 2
Amstelveen
2025
50
Vijfhuizen 3
Overveen
2028
50
Vijfhuizen 2
Oorkondelaan
2029
50
s-Graveland 1
Hilversum Jonkerweg
2020
50
s-Graveland 2
Hilversum Noorderbegr.
2022
50
s-Graveland 1
Naarden
2020
50
s-Graveland 2
Naarden
2020
50
s-Graveland 1
Weesp
2021
50
s-Graveland 2
Hilversum Jonkerweg
2026
50
s-Graveland 2
Hilversum Noorderbegr.
2029
50
Harderwijk O
Nijkerk
2027
50
Harderwijk W
Nijkerk
2027
50
Alphen West 1/2
Waddinxveen
2020
50
Alphen West 1
Zevenhuizen
2020
50
Alphen West 3
Waddinxveen
2020
50
Alphen West 2
Zevenhuizen
2020
50
Alphen West 1
Alphen Centrum
2023
50
Alphen West 2
Alphen Centrum
2023
50
Alphen West 1
Zoeterwoude
2027
50
Maatregel
[kV] capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100%
Extra 50kV-verbinding aanleggen Extra 50kV-verbinding aanleggen Extra 50kV-verbinding aanleggen Nieuw station Amstelveen-Zuid stichten ter versteviging bestaand netwerk. Blijven monitoren (risico is te laag voor actie) Blijven monitoren (risico is te laag voor actie) Bouw nieuw 150/20 kV station Weesp Noord Bouw nieuw 150/20 kV station Weesp Noord Bouw nieuw 150/20 kV station Weesp Noord Bouw nieuw 150/20 kV station Weesp Noord Bouw nieuw 150/20 kV station Weesp Noord Blijven monitoren (risico is te laag voor actie); netvisie wordt herzien Blijven monitoren (risico is te laag voor actie); netvisie wordt herzien OS Nijkerk op 20 kV OS Harselaar. Project wordt herzien OS Nijkerk op 20 kV OS Harselaar. Project wordt herzien Nieuw station Zuidplaspolder Zevenhuizen stichten ter versteviging bestaand netwerk Nieuw station Zuidplaspolder Zevenhuizen stichten ter versteviging bestaand netwerk Nieuw station Zuidplaspolder Zevenhuizen stichten ter versteviging bestaand netwerk Nieuw station Zuidplaspolder Zevenhuizen stichten ter versteviging bestaand netwerk Uitbreiden stationscapaciteit incl. verbindingen, zoeklocatie rondom Alphen West en zorgen dat Alphen Centrum onder 40 MVA blijft Uitbreiden stationscapaciteit incl. verbindingen, zoeklocatie rondom alphen west en zorgen dat Alphen Centrum onder 40 MVA blijft Blijven monitoren (risico is te laag voor actie).
Capaciteit verbindingen wordt beter benut door nieuw bouw station Zoeterwoude
Bijlage 2: Knelpuntenoverzicht verbindingen
Gebied
Verbinding
37
Jaar optreden knelpunt
Spanningsniveau Omschrijving knelpunt
van
naar
Alphen West 2
Zoeterwoude
2027
50
Waddinxveen
Zevenhuizen
2020
50
Leiden 1
Leiden Zuid West
2023
50
Leiden 2
Leiden Zuid West
2023
50
Leiden 3
Leiden Zuid West
2023
50
Leiden 1/2
Zoeterwoude
2027
50
Sassenheim 1
Noordwijk
2023
50
Sassenheim 2
Noordwijk
2023
50
Sassenheim
Hillegom
2027
50
Maatregel
[kV] capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100% capaciteit verbinding - Belasting bij verschakeling > 100%
Blijven monitoren (risico is te laag voor actie). Capaciteit verbindingen wordt beter benut door nieuw bouw station Zoeterwoude Nieuw station Zuidplaspolder Zevenhuizen stichten ter versteviging bestaand netwerk Nieuw station Leiden ZO en nieuwe verbindingen Nieuw station Leiden ZO en nieuwe verbindingen Nieuw station Leiden ZO en nieuwe verbindingen Blijven monitoren (risico is te laag voor actie). Capaciteit verbindingen wordt beter benut door nieuw bouw station Zoeterwoude Blijven monitoren (risico is te laag voor actie) Blijven monitoren (risico is te laag voor actie) Blijven monitoren (risico is te laag voor actie)
Investeringsplan Liander 2020 Elektriciteit | Bijlage 3: Belangrijkste risico’s
38
Bijlage 3: Belangrijkste risico’s Risico Tijdig aansluiten van klanten met het gewenste vermogen Het elektriciteitsnet raakt op steeds meer plekken vol. Dat komt mede door de snelgroeiende vraag van onder meer zonneparken, datacenters en andere snel ontwikkelende energie-intensieve sectoren zoals glastuinbouw. In ons gebied is de vraag naar netcapaciteit van partijen die grootschalig elektriciteit opwekken in korte tijd veel sneller toegenomen dan voorzien. Ook zijn er gebieden waar de afname van elektriciteit fors is gegroeid. Door deze ontwikkelingen ontstaan knelpunten in het elektriciteitsnet. Op deze plaatsen kan het gebeuren dat het verkrijgen van extra netcapaciteit langer duurt, waardoor het risico ontstaat dat Liander niet alle klanten tijdig met het gewenste vermogen kan aansluiten. Dit kan zowel gelden voor het afnemen als voor het opwekken van elektriciteit. Complicerende factor in het realiseren van deze uitdaging is het tekort aan technisch personeel. Met de energietransitie en het toenemend aantal aanvragen voor aansluitingen en extra vermogen gaat een grote hoeveelheid elektrotechnisch werk gepaard. Hiervoor zijn in Nederland tienduizenden technische vakmensen extra nodig. Het is een uitdaging voor de bouwsector, installatiebranche en netbeheerders om de vacatures in te vullen.
Hierdoor zal Liander keuzes moeten maken tussen het creëren van voldoende aansluitcapaciteit en tijdig aansluiten van klanten.
Risiconiveau Zeer Hoog op de bedrijfswaarde Wet- & regelgeving en Klant & Imago.
Beheersmaatregelen Liander werkt aan diverse oplossingen voor meer ruimte op het elektriciteitsnet. Hier leest u wat deze oplossingen zijn. • We breiden het elektriciteitsnet uit. Om aan de stijgende vraag naar energie tegemoet te komen, onderzoekt Liander per situatie wat de beste oplossing is. Een van de oplossingen is dat we het elektriciteitsnet uitbreiden. Dit betekent meer en dikkere kabels in de grond en nieuwe verdeelstations voor elektriciteit. • We werken aan slimme alternatieve oplossingen. Naast het uitbreiden van het net, zijn er ook andere mogelijkheden. Een verdeelstation is namelijk een dure oplossing en het bouwen ervan kan drie tot zeven jaar duren. Daarom werken we aan slimme oplossingen om meer capaciteit vrij te maken in het elektriciteitsnet.
Vooruitblik 2020 - 2022 Zie reguliere en majeure investeringen in dit IP.
Risico Storingen elektriciteit als gevolg van graafschades Als gevolg van grondroeringen kunnen kabels worden beschadigd. Onder grondroeringen vallen werkzaamheden als graven, frezen, boren, heien, slaan van damwanden en landbewerking. Deze beschadigingen kunnen direct of op termijn leiden tot een onderbreking van de levering die hersteld dient te worden.
Risiconiveau Zeer Hoog op de bedrijfswaarde Kwaliteit van Levering en Hoog op de bedrijfswaarde Financieel.
Beheersmaatregelen De Wet Informatie Ondergrondse Netten (WION) regelt de informatie-uitwisseling tussen netbeheerders en grondroerders. De netbeheerders zijn verplicht liggingsgegevens van kabels volledig, juist en tijdig aan te leveren aan het Kadaster. De grondroerder is verplicht tot het ‘zorgvuldig’ graven door liggingsgegevens van kabels op te vragen en de exacte ligging te controleren alvorens te starten met het graven. Het proces van zorgvuldig graven is beschreven in de Richtlijn Zorgvuldig Graafproces (CROW). Naast de wettelijke verplichting tot het verstrekken van actuele liggingsgegevens van kabels heeft Liander een afdeling graafschadepreventie die is belast met verschillende activiteiten die tot doel hebben graafschade te voorkomen. De afdeling graafschadepreventie begeleidt graafwerkzaamheden die door Liander als risicovol worden aangemerkt. Het belangrijkste criterium waarop wel of geen begeleiding van werkzaamheden plaatsvindt heeft betrekking op het soort asset in de nabijheid waarvan de aangemelde graafwerkzaamheden plaatsvinden. Naast het tijdig doorgeven van de aanwezigheid van kabels en leidingen aan een grondroerder is het hebben van (juiste) ligginggegevens (‘correctheid van de data’) van de kabels en leidingen ook van belang. Liander heeft zodoende besloten om alle aansluitleidingen te gaan vectoriseren in de bedrijfsmiddelenregistratie.
Hierbij worden de aansluitleidingen op het gasnet direct zichtbaar in de gebiedsinformatie die verkregen wordt bij een graafmelding en de grondroerder geen aparte huisaansluitschetsen hoeft aan te vragen.
Investeringsplan Liander 2020 Elektriciteit | Bijlage 3: Belangrijkste risico’s
39
Vooruitblik 2020 - 2022 Liander reserveert jaarlijks € 3,4 miljoen ten behoeve van graafschadepreventie. Dit betreft organieke kosten van de schadepreventieteams die voor het elektriciteitsnet werken.
Risico Asbest in bovengrondse installaties en gebouwen In assets van vóór 1995 kan zich asbest bevinden, waardoor medewerkers het risico lopen blootgesteld te worden aan asbest tijdens werkzaamheden. In het elektriciteits- en gasnet gaat het hierbij om zowel de behuizing van installaties als om installatietechnische toepassingen.
Risiconiveau Zeer Hoog op de bedrijfswaarde Veiligheid.
Beheersmaatregelen Alle medewerkers die in de voorbereiding en uitvoering met asbest te maken kunnen krijgen, zijn opgeleid om asbest te herkennen en geïnstrueerd in het gebruik van persoonlijke beschermingsmiddelen. Daarnaast is Liander met ingang van 1 januari 2017 overgegaan op het asbestbeleid dat in het sectoraal Platform Asbest is ontwikkeld onder leiding van de werkgeversvereniging voor energie-, kabel en telecombedrijven in Nederland (WENB). Het sectoraal asbestbeleid anticipeert op mogelijke aanscherpingen van de wet- en regelgeving en is daardoor toekomstbestendig. Door deze beleidswijziging is de deadline voor asbestveilige betreedbare assets teruggebracht van 1 januari 2033 naar 1 januari 2024, waardoor Liander jaarlijks meer inventarisaties en saneringen uitvoert. Daarnaast zijn de reeds geïnventariseerde assets opnieuw beoordeeld om het risico in lijn te brengen met het sectorbeleid.
Vooruitblik 2020 - 2022 Liander heeft in 2020, 2021 en 2022 respectievelijk 2.800, 3.000 en 3.000 asbestinventarisaties gepland. In dezelfde periode worden er respectievelijk 794, 2.040 en 2.040 asbestsaneringen uitgevoerd.
Risico Falen risicovolle moffen MS-moffen zijn verbindingen tussen kabelstukken in het middenspanningsnet. Vanwege de materiaaleigenschappen en de grote spreiding in kwaliteit van montages zit er een grote variatie in de betrouwbaarheid van individuele verbindingen. MS-moffen met een bovengemiddelde faalkans en een relatief groot aantal aangesloten klanten op de betreffende kabel vormen een verhoogd risico op storingsverbruikersminuten.
Risiconiveau Hoog op de bedrijfswaarde Kwaliteit van Levering.
Beheersmaatregelen Liander heeft het preventieve vervangingsbeleid van de afgelopen jaren vervangen door een continue monitoring van de meest risicovolle MS-kabels en moffen door middel van Smart Cable Guards (SCG). Met Smart Cable Guard detecteert en lokaliseert Liander zwakke plekken en (dovende) fouten in het MS-net terwijl de kabel gewoon in bedrijf is. Hierdoor kunnen storingen worden voorkomen (geen energie onderbreking) en/of sneller worden opgelost. In middels heeft Liander het net al uitgerust met 1.000 SCG-systemen en gaat de verdere uitrol de komende jaren door.
Vooruitblik 2020 - 2022 Liander heeft voor de komende jaren de uitrol van 3.000 additionele SCG-systemen in de planning staan, waarmee Liander een significant deel van de MS-verbindingen en moffen kan monitoren en vervangen indien een storing zicht voor dreigt te doen.
Risico Onvoldoende en beperkt afgeschermde installaties RMU In het distributienet van Liander worden circa 47.000 middenspanningsinstallaties (Ring Main Units - RMU’s) toegepast, onder meer voor het beveiligen van transformatoren en het kunnen uitvoeren van schakelhandelingen. Uit analyse van het incidentenregister volgt dat er vanaf 2007 tot heden gemiddeld eens per twee jaar een incident heeft plaatsgevonden, waarbij personen in contact zijn gekomen met hoge spanningen met letsel als gevolg.
Risiconiveau Hoog op de bedrijfswaarde Veiligheid, waarbij op basis van de laatste jaren een trend is waar te nemen in de richting van Zeer Hoog.
Beheersmaatregelen Het preventief vervangen van deze installaties mitigeert op termijn het risico volledig. Gegeven de lange doorlooptijd van deze vervangingsstrategie, zijn ook nieuwe beheersmaatregelen gedefinieerd zoals het spanningsloos werken bij specifieke instandhoudingsactiviteiten. Tevens worden bestaande procedurele maatregelen versterkt: onder andere het nauwer betrekken van de werkverantwoordelijke in de voorbereiding en risicobeoordeling van werkzaamheden en het vergroten van de specifieke installatiekennis van monteur.
Vooruitblik 2020 - 2022 In 2020 vervangt Liander vervangt 240 onvoldoende en beperkt afgeschermde installaties en schaalt de vervanging de jaren daarna op tot 415 stuks per jaar.
Mei 2020 Liander N.V. Bezoekadres: Utrechtseweg 68, 6812 AH Arnhem Postadres: Postbus 50, 6920 AB Duiven investeringsplan@liander.nl www.liander.nl Uitgave Liander N.V