Conceptverslag SED 13-09-2023.pdf

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Raadscommissieverslag, 13 september 2023

CONCEPT Vergadering Vergaderdatum Verslag vast te stellen op:

Openbare vergadering van de Raadscommissie Sociaal, Economische Zaken en Democratisering Woensdag 13 september van 13.30 tot 17.25 uur in de commissiezaal Woensdag 4 oktober 2023 Voorzitter: de heer Von Gerhardt Portefeuillehouders: wethouder Groot Wassink, wethouder Mbarki Commissiegriffier: mevrouw Vos Verslaglegging: mevrouw Van de Belt Aanwezige commissieleden: de leden Abdi (PvdA), Alberts (SP), Aslami (D66), Belkasmi (PvdA), Bentoumya (GroenLinks), Broersen (VOLT), De Jong (JA21), Kabamba (Lijst Kabamba), Krom (Partij voor de Dieren), Namane (PvdA), Van Renssen (GroenLinks), Schmit (D66), Van der Veen (GroenLinks), Williams (D66), Wijmenga (CDA), Wijnants (VVD), Yacoubi (DENK) en IJmker (GroenLinks) Afwezige commissieleden: de leden Ahmadi (BIJ1), Bilgin (FvD), Bons (BIJ1), Boomsma (CDA), Van Haarlem (FvD), Hoogtanders (VVD), Hylkema (VVD), Keesman (PvdA), Khan (DENK), Koyuncu (DENK), Mangal (DENK), Molema (JA21), Nanninga (JA21), Peters (JA21), Segaar (BIJ1) en Yemane (GroenLinks) Overige aanwezigen: mevrouw Freeke (namens bewoners Buiksloterdijk), mevrouw Harleman (Collectief Kapitaal) en mevrouw Hettinga (Stadsdeelcommissie Oost)

1, Algemeen deel a. Opening procedureel gedeelte De VOORZITTER heet iedereen van harte welkom op deze openbare raadscommissievergadering SED, de eerste na het zomerreces. Er is een quorum. b. Mededelingen Er is bericht van verhindering van de leden Hylkema, Yemane en Boomsma. Het lid De Jong vervangt het lid Peters. Vanaf heden volgt er ieder uur per WhatsApp een overzicht van de resterende spreektijden. Om dit te ontvangen dienen de leden het telefoonnummer van de commissieondersteuner hun telefoon opgeslagen te hebben. Naar verwachting wordt deze vergadering vanmiddag op tijd afgerond, mits iedereen – ook de collegeleden – zich aan de spreektijd houden. c. Vaststellen agenda De punten 6 en 8 worden gevoegd behandeld. Het initiatiefvoorstel Bescherm de Amsterdamse kroeg, van het lid Heinhuis, wordt doorgeschoven. Er komt een aangapaste versie. Punt 14 wordt behandeld na punt 11. De agenda wordt vastgesteld.

1

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept Raadscommissieverslag, 13 september 2023

d. Conceptverslag van de openbare raadscommissievergadering SED van 12 juli 2023 Het verslag van de openbare raadscommissievergadering SED van 12 juli wordt ongewijzigd vastgesteld. e. Termijnagenda, per portefeuille Het lid IJMKER vraagt over motie nr. 299 over investeren in de coöperatieve economie waarover een conceptbrief is ontvangen over het Amsteldoen-programma dat zou worden beantwoord in de Visie Lokale economie, wanneer die komt. In de termijnagenda is haar naam weggevallen. Wethouder MBARKI verzekert dat het plan rond Amsteldoen snel komt, net als de Visie Lokale economie. Het lid BENTOUMYA wijst op de informatie over de pilot Fraudepreventie. De pilot loopt een maand langer door. Evaluatie volgt in Q4. Ze hoort graag preciezer wanneer. Wethouder GROOT WASSINK weet dat die 13 december naar de raad komt. Het lid NAMANE komt op de motie Inzicht in arbeidsomstandigheden van nog voor de zomer 2022. Ze krijgt graag een terugkoppeling. Daarnaast kwam er een toezegging bij de TAR vorig jaar rond leefbare lonen bij organisaties waarmee de gemeente samenwerkt. Wethouder GROOT WASSINK moet nagaan wanneer de motie wordt afgedaan. De toezegging bij de TAR werd eerder besproken met de wethouder Deelnemingen en nogmaals met de huidige wethouder. Ook die komt op heel korte termijn naar de raad. De brief inzake de personeelstekorten komt overigens ook deze week.

Het lid SCHMIT vroeg in de vorige commissievergadering de wethouder de evaluatie van de co-creatie met de raad te delen. Die wordt 26 september gepresenteerd. Wethouder GROOT WASSINK weet dat er op die 26ste inderdaad een filmvertoning plaatsvindt over de co-creatieplek in Zuid. Dat is de meest diep geëvalueerde co-creatieplek. Op dit moment worden de lessen van alle andere plekken bij elkaar getrokken om de raad een bredere evaluatie aan te kunnen bieden. Zuid is echter wel afwijkend. f. Tkn-lijst Op verzoek van het lid Bentoumya wordt tkn-stuk 1 geagendeerd; op verzoek van het lid Bentoumya wordt tkn-stuk 2 geagendeerd; op verzoek van het lid Belkasmi wordt tkn-stuk 4 geagendeerd; op verzoek van het lid Belkasmi wordt tkn-stuk 5 geagendeerd – graag gevoegd behandeld met tkn-stuk 4; op verzoek van het lid Krom wordt tkn-stuk 6 geagendeerd; op verzoek van het lid Belkasmi wordt tkn-stuk 7 geagendeerd; op verzoek van het lid Belkasmi wordt tkn-stuk 10 geagendeerd. De motivatie heeft gisteren in de dagmail gestaan. De commissie gaat hiermee akkoord.

2

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept Raadscommissieverslag, 13 september 2023

g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies 2, Inhoudelijk deel a. Opening inhoudelijk gedeelte b. Inspreekmoment publiek Mevrouw FREEKE spreekt in over de voorgenomen herinrichting van Sportveld Buiksloterbanne, de vergunning voor lichtmasten en de afspraken rond het participatietraject. Ze hecht aan een goede dialoog tussen de gemeente, de voetbalclub De Volewijckers en de omwonenden. In goed overleg werden afspraken gemaakt waar eerst de wethouder en vervolgens de gemeente zo overheen stapten. De voetbalclub kampt met wachtlijsten voor jongeren omdat er onvoldoende ruimte is. Ook scholen willen de velden gebruiken. Er moest trainingsruimte komen. Dat betekent dat er een grasveld moet worden omgezet naar kunstgras. In de bijeenkomsten met bewoners werd gesproken over veld 1 om te zoeken naar mogelijkheden en toch zo veel mogelijk rekening te houden met alle belangen. Er zou ook geen vergunning nodig zijn. Er kwam veel weerstand. Daarom werd geopperd veld 2 aan te wijzen op voorwaarde dat het veld voor de helft zou worden verlicht. In het verslag van september staan die afspraken zwart op wit. Er zouden bovendien ’s avonds geen wedstrijden worden gespeeld. Noch de gemeente noch de wethouder hebben zich aan de afspraken gehouden. De verbouwing zou in juni 2023 beginnen. Toen bleek dat er toch een vergunning nodig was.

Dan was er ook een volwaardig participatietraject nodig geweest – met een omgevingstafel. Het gaat over zowel lichtvervuiling als geluidsoverlast. Kinderen kunnen nu al niet slapen als er op de velden 3 en 4 wordt getraind. Omwonenden hebben bezwaar aangetekend. Ze verzoekt de gemeente alsnog een participatietraject te beginnen waarin iedereen wordt vertegenwoordigd en te gaan kijken welk veld wordt gebruikt. Verlichting tot 20.30 uur; geen avondwedstrijden. Leg dit vast in de voorwaarden voor de vergunning. Desgevraagd legt ze uit dat de wethouder de suggestie heeft gedaan tot 22.00 uur wedstrijden te spelen. Daarop heeft ze gereageerd. Kinderen uit de wijk hoeven echt niet meer te spelen na 20.30 uur. Bij punt 13: Mevrouw HARLEMAN spiegelt de raad een samenleving voor waarin iedereen een zeker en waardig bestaan kan opbouwen. Waarschijnlijk kent iedereen een andere betekenis toe aan woorden als waardig bestaan en stabiel. Om problemen fundamenteel te kunnen aanpakken is het essentieel te weten welke overtuigingen er ten grondslag liggen aan die betekenissen en wat er nodig is om tot gedeelde grond te komen. Daar start Collectief Kapitaal: mensen uit Amsterdam samenbrengen om ideeën uit te wisselen en om met andere ogen te kijken om zaken van betekenis te voorzien. Haar werk en het werk van de raad zijn compleet verschillend.

Collectief Kapitaal schenkt geld aan mensen die onder het bestaansminimum leven, ook om te leren hoe je onvoorwaardelijk kunt delen en om opnieuw te vertrouwen. Collectief Kapitaal kan zeker niet alle mensen die bestaansonzeker zijn, helpen. De raad heeft meer mogelijkheden. Al meer dan 400 Amsterdammers zijn wekelijks met elkaar in gesprek waarbij ze zich iedere week inzetten voor een liefdevol Amsterdam, bijvoorbeeld om samen verder te bouwen met Amsterdammers uit Noord, bijvoorbeeld door zand uit elkaars tuin weg te scheppen. Sinds augustus ondersteunen 8 Amsterdammers met beroepen die de bouwstenen van deze stad vormen, anderen met maandelijkse schenkingen. De beweging groeit. Er wordt geleerd van solidariteit en collectiviteit. Die inzichten worden gedeeld zodat iedereen daarmee zijn voordeel kan doen. Dit is het begin.

3

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept Raadscommissieverslag, 13 september 2023

Desgevraagd legt ze uit dat er veel belangrijke lessen zijn geleerd. Bestaanszekerheid is niet alleen een economisch vraagstuk. Veel mensen voelen zich compleet onteigend. Bestaanszekerheid gaat over recht van bestaan, over burgerschap, over zeggenschap over het eigen leven. Dat is echt heel complex. De Belastingdienst heeft Collectief Kapitaal op alle fronten gelijk gegeven. De stichting heeft een Ambi-status en mag schenkingen doen. Die vallen niet onder de inkomstenbelasting. Collectief Kapitaal kan mensen op een andere manier bereiken omdat ze veel dichter bij de Amsterdammers staat. De Amsterdammers die nu een schenking ontvangen, werken allemaal gewoon maar leven toch op of onder het bestaansminimum. 50% van deze Amsterdammers is ooit in een schuldpositie gekomen vanwege het toeslagenstelsel. Ze zou graag zien hoe burgerinitiatieven met de gemeente kunnen samenwerken. Collectief Kapitaal voelt zich gesteund door de gemeente, maar die samenwerking zou kunnen worden verdiept. De VOORZITTER bedankt de insprekers voor hun inbreng. c. Actualiteiten d. Rondvraag Het lid VAN DER VEEN meldt dat het OLVG zich met partners als het Rode Kruis en Dokters van de Wereld inzetten voor ongedocumenteerden. Doel is een applicatie te realiseren die het mogelijk moet maken voor ongedocumenteerden om overal ter wereld toegang te hebben tot medische informatie.

Die App is ontwikkeld en gratis beschikbaar gesteld door een beheerder in Engeland. Het doel is nu een pilot in Amsterdam te draaien. GroenLinks juicht dit toe. De staatssecretaris is bekend met het voorstel. Hij ziet graag dat de wethouder met de initiatiefnemers in gesprek gaat en met de staatssecretaris bekijkt of er middelen voor te vinden zijn. Wethouder GROOT WASSINK vindt het een buitengewoon goed idee. 11 september heeft er al een ambtelijk gesprek plaatsgevonden. Een voorstel wordt uitgewerkt. Hij omarmt de oproep graag. Het lid BROERSEN wijst op de vele jongeren in de stad die hun hele schooltijd succesvol in Amsterdam hebben doorlopen. Als ze 18 jaar oud worden, wordt hun het recht ontnomen verder te studeren omdat hun ouders niet de juiste papieren konden bemachtigen. Deze ongedocumenteerde jongeren moeten een studieverblijfsvergunning aanvragen. Veelal is dat onmogelijk want daarvoor moeten ze terug naar het land waar ze zijn geboren. Dat is veel te risicovol. Vorig jaar is Amsterdam een pilot gestart om deze jongeren wel hoger onderwijs te bieden. De gemeente zou samen met de scholen in gesprek gaan met de IND over deze vergunning. De pilot loopt begin 2024 af. Ze hoort graag hoe de pilot is verlopen en of die een permanent karakter kan krijgen. Wethouder GROOT WASSINK legt uit dat de gemeente met 12 mensen in gesprek is.

3 aankomende studenten zijn al in het bezit van een studievisum. Eind september vindt er een evalutief gesprek plaats. Het is nadrukkelijk de bedoeling dit onderwerp voor het einde van het jaar bestuurlijk opnieuw te bespreken. Hij zou graag doorgaan met de pilot. Op een vervolg kan hij niet vooruitlopen. Hij komt hierop terug. Het lid ALBERTS las op 10 september een artikel in Trouw: “Zo krijgen criminele sponsors Nederlandse amateurclubs in hun greep.“ De SP vindt dit een zeer zorgelijke ontwikkeling. Ze hoopt dat de wethouder Sport een plan van aanpak hiervoor heeft. Dat zou ze graag ontvangen. Ze hoort graag in hoeverre samen met de burgemeester wordt

4

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept Raadscommissieverslag, 13 september 2023

opgetrokken. Overigens kon ze het initiatiefvoorstel niet meer terugvinden in het systeem. Wethouder MBARKI voelt zich als college gesteund door het initiatiefvoorstel uit 2021 van de leden Poot en Mbarki op dit punt. Daar is het college op doorgegaan. Onderzoek heeft al plaatsgevonden. Bij de voetbalagenda is de inzet geweest de verenigingen te versterken waardoor inmenging van criminele sponsoren lastiger voor hen wordt. Daar horen instrumenten als de huurovereenkomst bij en het meldpunt bij Sport en Bos. De Sportmanagers vormen de ogen en oren. De burgemeester kan de Bibob inzetten. De samenwerking is goed. Het proces loopt, maar het college moet hier scherp op blijven. De wethouder stuurt het initiatiefvoorstel nog eens naar de raad. Het lid WIJMENGA weet dat er al een aantal keren is gesproken over de huisvesting van Medisch Centrum Oost en de zorgondernemers aldaar. Helaas blijkt dat er nog altijd geen oplossing is gevonden en dat de situatie steeds nijpender wordt. Er wordt gedreigd met grote huurverhogingen. De oplossing is simpel: het OLVG gaat eruit en de huisarts en anderen krijgen een huurcontract van de gemeente zonder een hele stichting te hoeven optuigen. Wethouder GROOT WASSINK verzekert druk in gesprek te zijn met de partijen. Het college heeft een duidelijke voorkeur voor een raamcontract maar de andere partijen wensen individuele contracten.

Dat heeft echter gevolgen voor het beheer en dergelijke. De wethouder heeft goede hoop dat de individuele contracten op 1 januari 2024 ingaan. Het lid KROM hoort van de inspreekster dat een aantal zaken bij de sportvelden in Noord niet goed zijn gegaan. Ze hoopt dat de wethouder kan toelichten of daar de juiste procedure is gevolgd en of er een vergunning afgegeven had mogen worden zonder een omgevingsonderzoek. Ze hoort graag hoe het zit met die verlichting. Wethouder MBARKI verzekert dat de vergunning nog niet is afgegeven. De procedure loopt nog. Tegen de aanvraag is bezwaar aangetekend. De gemeente wil de behoefte van de vereniging zo goed mogelijk invullen maar is zeker niet blind voor de bezwaren van de bewoners. De bespelingsgraad van velden moet omhoog. Hij komt hier later op terug. Democratisering (inclusief Bestuurlijk stelsel) 3 Reparatieverordening stadsdelen en stadsgebied Amsterdam 2022 en de delegatie van raadsbevoegdheden aan stadsdeelcommissie naar aanleiding van het advies van Rijksuniversiteit Groningen (RUG) (VN2023-018166) De commissie RO is uitgenodigd bij de bespreking. Het lid BELKASMI ziet dat er nu een raadsbevoegdheid aan leden van de staddeelcommissie wordt gedelegeerd met wederom een ondermandaat. Formeel gezien wijzigt er niet heel veel. In feite wordt de stadsdeelcommissie een officiële bestuurscommissie.

Hij is benieuwd hoe de wethouder dit beziet. In principe is het een goed onderzoek. Wel vindt hij het jammer dat veel bevoegdheden niet kunnen worden overgedragen. Hij wil horen hoe dit besluit zich verhoudt tot de bezwaren die er rondom een besluit kunnen zijn. De wethouder werkt een aantal punten uit rond de financiële zeggenschap van DB’ers van het stadsdeel. Dat betekent dat de controlerende functie van een stadsdeelcommissie wat krachtiger kan worden. Hij hoort graag wanneer de besluitvorming naar de raad komt. Het lid SCHMIT krijgt nu de indruk dat de raad zo veel mogelijk verantwoordelijkheden moet delegeren aan de stadsdelen. Het rapport is inhoudelijk prima. Het gaat niet alleen over de structuur maar ook over de cultuur. Het gaat erom hoe de stad omgaat met het stelsel en hoe serieus de stadsdelen worden genomen. Zorgen de bestuurder en de raadsleden ervoor dat de adviezen van stadsdeelcommissies echt in

5

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept Raadscommissieverslag, 13 september 2023

de besluitvorming worden betrokken? Daartoe roept hij graag op. Het lid VAN RENSSEN benadrukt dat de meeste stadsdelen grote gebieden zijn, bijna zo groot als middelgrote steden. Die verdienen volgens GroenLinks een volwaardig bestuur. Een aantal zaken in deze reparatieverordening gaat goed. Er wordt in de sociale basis meer duidelijk wat stadsdelen kunnen doen, bijvoorbeeld ten aanzien van sport en participatie. Dat gaat met name over het DB. De vraag is wat de taak van stadsdeelcommissieleden hierbij is. Het lijkt namelijk een kaalslag van de bevoegdheden. Ze zou dit graag eens bespreken met de stadsdeelcommissieleden. Wel is ze heel blij met meer ondersteuning en de afschaffing van de gebiedscyclus. Het onderzoek van de RUG valt toch wat tegen. Ze leest dat bevoegdheden moeilijk te delegeren zijn aan territoriale commissies. Dat is wel net de bedoeling. Ook de verhouding met de Omgevingswet is nog te onduidelijk. Ze zou dit graag in de volgende cyclus in de commissie RO bespreken. Het lid WIJNANTS onderschrijft de bijdrage van het lid Schmit. Het gaat inderdaad meer om cultuur in plaats van structuur. De structuur blijkt buitengewoon ingewikkeld te liggen. In 2027 moeten er weer leden voor de verkiezingen van stadsdeelcommissies worden geworven. Hij hoort graag of dit allemaal nu echt nodig is.

Is het om de stadsdeelcommissie formeel als bestuurscommissie in stand te houden? Wethouder GROOT WASSINK is het zeer eens dat het gaat om cultuur. Dat is niet alleen de cultuur van het college en de stadsdelen, maar ook de cultuur van de raad. Het lid Wijnants maakt er een karikatuur van, maar er liggen maar liefst 22 taken bij het stadsdeel en daarin heeft de stadsdeelcommissie een rol. Gezocht is naar mogelijkheden om meer bevoegdheden over te dragen. Dat was het verzoek. Het lid WIJNANTS brengt hiertegenin dat die 22 taken bij het DB liggen en niet bij de stadsdeelcommissie. Hij maakt er zeker geen karikatuur van. Als de stadsdeelcommissie serieus wordt genomen, is het goed te kijken hoe bevoegdheden kunnen worden overgedragen. Dat blijkt eigenlijk niet te kunnen. Wethouder GROOT WASSINK denkt niet dat het helpt als de raad enerzijds zegt dat de stadsdelen niets kunnen en niets te zeggen hebben en anderzijds een oproep doet om de adviezen serieus te nemen. Dat gaat namelijk niet samen. Hij zou er groot voorstander van zijn als de gemeenteraad de adviezen van stadsdeelcommissies zorgvuldig laat meewegen in de besluitvorming. Er ligt nu echter een beperking die de wetgever heeft opgelegd. Het is heel moeilijk zaken over te dragen. De raad heeft gekozen voor een bepaalde invulling waardoor taken kunnen worden overgedragen aan het DB.

Dat DB wordt daarop gecontroleerd door de stadsdeelcommissie. Ook dit zal op enig moment worden geëvalueerd en dan moet de raad een besluit nemen hoe het verder moet. Het lid VAN RENSSEN zou haar best willen doen voor een wetswijziging die de stadsdeelcommissies meer de taak zou toebedelen die noodzakelijk is. Wethouder GROOT WASSINK onderschrijft dat. Dit is in het verleden veelvuldig geprobeerd, maar dat heeft niet tot resultaat geleid. Hij ziet nog altijd weinig enthousiasme om de positie van de decentrale overheden te versterken. Het lid Belkasmi zei dat het formeel gezien weinig veranderde, maar het is maar net hoe serieus dat wordt genomen. Het is absoluut zo dat de gemeente weinig bevoegdheden kan overdragen. Formeel is het dan een bestuurscommissie met een doorgemandateerde bevoegdheid. Er loopt nu een exercitie ten aanzien van de financiële zeggenschap. Geprobeerd wordt de geldstromen te koppelen aan de taken. Bij de begroting wordt daarin meer inzicht geboden. De oproep van het lid Schmit is zeer terecht. Voor een stad met de omvang van Amsterdam is het belangrijk sterke stadsdelen te hebben. Waar de wet in de weg zit, zullen daarvoor andere manieren moeten worden gezocht. De wethouder komt niet met kwalificaties over het onderzoek, maar ook hij zou

6

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept Raadscommissieverslag, 13 september 2023

wensen dat er meer kon. De onderzoeker is wel een gerenommeerde naam. De verhouding met de Omgevingswet begrijpt de wethouder heel goed. Eigenlijk is er een reparatie op deze reparatieverordening nodig. De huidige mandatering van de raad aan het college moet blijven bestaan voor stadsgebied Weesp en Westpoort. Die vallen namelijk niet onder het grondgebied van de stadsdelen. Die technische wijziging kan de wethouder verwerken, zodat de raad hopelijk spoedig de gerepareerde reparatieverordening kan vaststellen. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken. Dit punt wordt eerst nog in de commissie RO besproken en gaat daarna naar de raad. Opvang (MO/BW, Ongedocumenteerden en Vluchtelingen) 4 Vaststellen Versterking Aanpak Dakloosheid (2023-2026) (VN2023-018363) Het lid VAN DER VEEN is heel blij met de versterking. De gemeente biedt Amsterdammers die opvang nodig hebben, een plek als het nodig is. Er is ook oog voor hun vragen, voor wie zij zijn en voor wat hun achtergrond is. Amsterdam legt er miljoenen euro’s bij en helpt daarmee mensen in nood. Ooit was de winteropvang er voor iedere dakloze. Het was een baken van rust waar mensen konden aansterken en konden nadenken over hun perspectief. Mensen met een aantoonbare binding elders konden rekenen op een warme overdracht. De werkwijze is de afgelopen jaren wel veranderd. De toelating is strenger.

GroenLinks vraagt zich af hoe het straks moet met ongedocumenteerden en EU-burgers. Amsterdam heeft geleerd dat ze niet vroeg genoeg kan beginnen met de organisatie van de winteropvang. Dit jaar is de gemeente wat later begonnen. Hij krijgt graag een update van de voorbereidingen. Hij hoort graag wie er straks toegang tot de winteropvang krijgen en welke ruimte professionals hebben om van de criteria af te wijken. Iedereen dient goed op de hoogte te zijn van al die criteria. Vorig jaar bleef de politie vanuit Amsterdam-Centraal mensen doorverwijzen naar de winteropvang, maar daar kon men lang niet altijd terecht. Hopelijk kan de wethouder binnenkort een raadsbrief over de winteropvang verzorgen. Het lid YACOUBI ziet dat Amsterdam klaar is om de leiding te nemen om samen met de rest van Nederland te zorgen voor een veilig thuis voor iedereen. Toch vormt dakloosheid een groeiend probleem. DENK voelt de pijn en de urgentie van de vele daklozen. Verder denken en handelen is nodig. Hij is benieuwd hoe de wethouder de effectiviteit van de versterking van de aanpak gaat meten en welke concrete indicatoren hij hierbij gaat gebruiken om te bepalen of Amsterdam op de juiste weg is. Het zou mooi zijn als de stad inzet op preventie en dat schulden niet eindigen op straat, maar bij de wortel worden aangepakt.

Hij hoort graag hoe de wethouder garandeert dat er voldoende middelen zijn om daadwerkelijk vroegtijdige interventies mogelijk te maken. Het is de taak van de gemeente en de woningcorporaties om ervoor te zorgen dat niemand tussen de wal en het schip valt. Wellicht kan de wethouder specifieker ingaan op de afspraken met woningcorporaties, hoe de middelen in het sociaal domein zijn vertaald naar middelen in het ruimtelijk domein. Zonder huizen blijft ook deze aanpak van dakloosheid uitstel van executie. Hij is benieuwd in hoeverre lokale informele organisaties voornamelijk binnen de kwetsbare wijken in de sociale basis zijn betrokken bij de uitvoering van deze aanpak. Zorg is er voor de kwetsbare dakloze EU-burgers en ongedocumenteerden. Taal en culturele barrières mogen geen belemmering vormen voor deze groepen om toegang te krijgen tot noodzakelijke diensten. De kostendelersnorm heeft voor veel discussie gezorgd. De impact op jongvolwassenen is groot. Het afschaffen van deze kostendelersnorm voor jongeren tot 27 jaar is een investering in de toekomst van deze Amsterdammers. Wellicht heeft de wethouder cijfers beschikbaar van jongeren die dakloos zijn geworden door deze norm. Hopelijk laat de afschaffing ervan inmiddels een effect zien. Het lid ABDI is blij met de versterking van de capaciteit bij het daklozenkantoor.

7

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept Raadscommissieverslag, 13 september 2023

Dat zet niet alleen in op preventie van dakloosheid, maar biedt ook veel informatie en hulp. Ze is ook blij met de extra inloophuizen en de extra plekken die overal zijn gecreëerd. Het is een enorm urgent probleem. De PvdA zoekt nog naar wat ze kan doen om de positie en de rechten van kinderen die dakloos dreigen te worden of al zijn, te verbeteren. Het gaat erom gezinnen voordat die dakloos worden, te helpen. Ze hoort graag van de wethouder wat de gemeente voor hen kan doen. Don Bosco is een organisatie die ontzettend veel doet voor dak- en thuislozen. Gelukkig zijn de gesprekken tussen deze organisatie en de gemeente heel voorspoedig verlopen, waarvoor dank. Het lid KROM spreekt haar waardering uit voor dit voorgestelde plan, een belangrijke stap in de juiste richting om een grote groep kwetsbare mensen beter te ondersteunen. Ze is benieuwd of de wethouder met het integrale begeleidingstraject verwacht toe te werken naar een situatie waar mensen geholpen worden bij het eerste loket waar ze zich melden om op de plek terecht te komen waar ze horen of waarop ze recht hebben. De gemeente zet in op verbetering bij preventie en bejegening. Dat krijgt ze graag concreter toegelicht, wellicht in een plan.

Tot slot brengt ze de eerdere toezegging onder de aandacht dat de raad zou worden geïnformeerd over de groep gezinnen die niet in aanmerking komt voor opvang en wat daaraan kan worden gedaan. Wellicht kan de wethouder daar nu iets over aangeven. Wethouder GROOT WASSINK neemt de complimenten graag in ontvangst. Veel ambtenaren hebben hier heel hard aan gewerkt. De vragen over de winteropvang begrijpt hij goed. Er is nadrukkelijk gekozen om de winteropvang veel minder breed te maken dan die was waarbij het aantal permanente plekken is uitgebreid. Er kwamen vorig jaar nogal wat mensen die het naar inschatting van de gemeente helemaal niet zo hard nodig hadden. Uitbreiding van de permanente plekken is bedoeld voor mensen die hulp het hardst nodig hebben. Amsterdam investeert fors in dakloosheid, een heel groot maatschappelijk probleem. Het probleem resoneert in Den Haag niet in echte daden. Maar ook hier is het niet genoeg. Garanties kan de wethouder niet geven. De gemeente is drukdoende met aanbieders. Er zijn locaties in beeld. Hij zegt een brief toe over de criteria. Die criteria worden samen met het veld opgesteld. Ook dit plan is samen met het veld opgesteld. Het komt eigenlijk niet voor dat er bedden leeg staan. De monitoring wordt meegenomen in de monitor van Eerst een thuis. Samen met O&S lopen er gesprekken over indicatoren. Garanties voor preventie zijn er niet.

De cijfers rond de kostendelersnorm zijn er ook niet. Het is niet aan te geven of dakloosheid het gevolg is van geldgebrek in een gezin waardoor er enorm veel spanning wordt opgebouwd of louter door de kostendelersnorm. Veelal speelt er een veelvoud aan factoren. De wethouder is absoluut voor afschaffing van de kostendelersnorm. Hij trekt na of er iets bekend is over het aantal jongeren dat daarmee heeft geworsteld. De suggestie voor lokale organisaties neemt de wethouder mee in de netwerksessies. Zo wordt er samengewerkt in de H-buurt in Zuidoost. Met de woningbouwcorporaties is de samenwerking goed, zeker als het gaat om het programma Huisvesting kwetsbare groepen. Een derde van de mutaties is voor dat programma. Daar zit ook MO en Beschermd wonen in. Dakloosheid is in zekere zin vooral een probleem van de woningnood. Tal van mensen hebben gewoon een woning nodig. Dakloosheid is in hoge mate eerst een woningmarktvraagstuk. Die dakloosheid in Amsterdam is niet op te lossen, ook al bouwt Amsterdam als een malle. Het lid YACOUBI ziet dat er enerzijds sociale huurwoningen worden verkocht en anderzijds neemt dit probleem almaar toe. Daarom wil hij horen welke afspraken de gemeente kan maken met de woningbouwcorporaties om deze doelgroep te bedienen en om ervoor te zorgen dat er geen woningen worden verkocht.

Wethouder GROOT WASSINK is zeker geen voorstander van verkoop van sociale huurwoningen. Huurrecht is een groot goed en woningen worden echt niet zomaar verkocht. De verkoop van sociale huurwoningen veroorzaakt niet direct dakloosheid, maar

8

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept Raadscommissieverslag, 13 september 2023

het helpt ook weer niet. Er zijn gewoon meer woningen nodig. De gemeente maakt vooral afspraken om daklozen weer te huisvesten. Dakloosheid leidt snel tot verval en dan worden de problemen pas echt groot. Ook voor ongedocumenteerden en EU-burgers zijn altijd plekken geweest, bijvoorbeeld in de T6. Daar zitten hele kwetsbare groepen bij. Het is heel lastig om iets te doen voor kinderen. Dat gaat er ook over in hoeverre ouders al dan niet rechten hebben. Met corporaties wordt gekeken hoe er preventief kan worden opgetreden bij gezinnen in te kleine woningen. De mogelijkheden van de gemeente en de rechten van kinderen staan soms op heel gespannen voet. Juist daarom is er een uitbreiding van de noodopvang van gezinnen opgenomen. Bij een echt acute situatie wordt er gehandeld. De positie van kinderen blijft een dilemma. De rijksoverheid kijkt naar de gemeenten. De gemeente blijft daar dus op inzetten. Onderzoek is gestart naar aanvullende mogelijkheden. De uitbreiding bij de noodopvang is een feit. Het blijft een aandachtspunt. Het lid ABDI heeft voor de zomer een gesprek gevoerd met Defence for children die een lijvig rapport hebben uitgebracht over de positie van kinderen bij dakloosheid. Kinderen mogen nooit slachtoffer worden van de handelwijze van hun ouders. Ze zou graag een keer nader in gesprek gaan om de positie van kinderen beter te borgen in de aanpak.

Wethouder GROOT WASSINK deelt die zorg en is zeker bereid tot een uitgebreidere discussie. Ouders hebben een verantwoordelijkheid, ook juridisch gezien. Ouders handelen soms op zo’n manier dat het de vraag oproept of het dan altijd de staat is die de problemen moet oplossen. Er is inhoudelijk geen verschil van mening en de wethouder wil graag de positie versterken Ook Amsterdam heeft geen geldboom. Er kunnen zich dus situaties voordoen dat kinderen slachtoffer worden van het handelen van hun ouders en dat de gemeente dat niet onbeperkt kan oplossen. Dat heeft namelijk ook een keerzijde. Gaat het over begeleiding en bejegening, dan wil de wethouder bekijken of hij daar op een later moment wat meer kan zeggen. Hij heeft nu geen lijstje met allemaal concrete acties in zíjn hoofd. Bejegening is heel nadrukkelijk een onderwerp bij de agenda bestaanszekerheid. Het lid KROM ziet dat het verschillende keren terugkomt in het plan als onderdeel van de verbetering van de aanpak. Ze hoort graag wat er dan precies gaat gebeuren. Iedereen trainen? Een cultuuromslag? Wethouder GROOT WASSINK neemt dit mee in de brief rond winteropvang. Als mensen contact maken, moeten ze wel in beeld blijven totdat het niet meer nodig is. Er zijn ook gewoon mensen die op verschillende plekken proberen iets te halen.

In algemene zin probeert de gemeente zo effectief mogelijk mensen te helpen en ze zeker niet van het kastje naar de muur te sturen. Het is nooit zo dat er op een plek alles kan. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken. Dit punt gaat naar de raad voor een korte bespreking. 5 Instemmen met het tijdelijk afwijken van de Hoofdgroenstructuur ten behoeve van opvangen vluchtelingen uit Oekraïne in het gebouw gelegen aan de Prinses Irenestraat 19 (VN2023-018358) De commissie RO is uitgenodigd bij de bespreking. Het lid VAN DER VEEN kan kort zijn. GroenLinks stemt in met deze afwijking van het TAC-advies. Het belang van de noodzakelijke vluchtelingenopvang is helder, maar ook omdat het om een tijdelijke en beperkte fysieke ingreep gaat. Er wordt geen gebouw of verharding toegevoegd en er gaat ook geen groen verloren. Hij is nog wel benieuwd naar wat er over ruim twee jaar met deze locatie gaat gebeuren.

9

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept Raadscommissieverslag, 13 september 2023

Het lid KROM is iets kritischer, want de PvdD maakt zich wel zorgen over het aantal verzoeken om van de hoofdgroenstructuur af te wijken. Groen in de stad is belangrijk en nodig. Dat verdient bescherming. In drie verschillende commissies komen er nu verzoeken binnen tot afwijking van de HGS: een schoolgebouw dat langer blijft staan, het Martin Luther Kingpark, de woonwagens en nu hier de opvang in het Beatrixpark. Ze krijgt graag een reactie van het college. Staan er nog meer projecten op de rol? Een stadspark is eigenlijk geen opvanglocatie. Het zou als openbare ruimte moeten dienen. Het betekent voor de bewoners rondom het park ook wat. Is er voldoende kritisch gekeken naar deze plek? Zijn er andere locaties overwogen; is er eerst buiten de HGS gezocht; waarom is dat niet gelukt en hoe reflecteert de wethouder op het negatieve TAC-advies? Wordt het gebouw straks weer een openbare ruimte? De PvdD is niet definitief tegen dit voorstel. Het belang van opvang van kwetsbare mensen is helder. Wel wil ze zeker weten dat alle andere opties zijn afgewogen. Het lid ALBERTS memoreert: “Niets is zo eeuwig als tijdelijkheid.” Als de opvang niet langer nodig is, hoopt ze dat het pand niet langer wordt gebruikt voor een andere tijdelijke woonfunctie. Daaraan is natuurlijk ook behoefte, maar dan gaat het de verkeerde kant op.

De SP vindt de opvang van Oekraïners belangrijk, maar dat gebruik moet wel tijdelijk zijn. Het lid WIJNANTS uit een ander citaat: “Niets is zo permanent als een tijdelijk overheidsprogramma” van Milton Friedman. Het lid ASLAMI is tevreden met het voorstel zoals dat er nu ligt. De vraag is nu of de raad akkoord gaat met de tijdelijkheid die nu geldt voor deze doelgroep. Het lid ALBERTS leest het voorstel net zo, maar ze heeft een winstwaarschuwing willen afgeven. Wethouder GROOT WASSINK begrijpt de zorgen van de raad wel. In de ideale wereld is de HGS de HGS, maar de werkelijkheid is weerbarstig. Het blijft puzzelen om opvangplekken te regelen. De TAC is weliswaar negatief maar in feite is dat haar taak. Er worden allemaal andere locaties onderzocht, op dit moment 9. Diverse locaties worden toegewezen, bijvoorbeeld voor asielopvang, voor het COA, voor de winteropvang. Deze afwijking van de HGS vindt de wethouder verantwoord binnen dit kader. Iedereen ziet het belang van groen. Uitbreiding van het groen elders verdient ook aandacht. Na afloop komt de natuurmaatschappelijke bestemming terug op het pand. Zo is het afgesproken en die bestemming rust heel nadrukkelijk op het pand. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken. Dit onderwerp wordt in de raad gehamerd.

Economische Zaken 6 Vaststellen veertien nieuwe biz-verordeningen 2024 (VN2023-018364) gevoegd met 8 Kennisnemen van de raadsinformatiebrief over het rapport ‘Ruimte voor ambitie van bedrijveninvesteringszones’ waarin voorstellen staan voor de verbetering van de Wet op Bedrijveninvesteringszones (VN2023-017863) Het lid SCHMIT ziet een cruciale rol voor het mkb bij het streven naar een duurzame economie. In een publiek-private samenwerking kan die doelstelling goed worden behaald. Het is heel mooi als ondernemers zich verenigen in een biz en gaan samenwerken om in de eigen buurt een sterke buurteconomie te bereiken. 93% van de bizzen vindt op dit moment plaats binnen de ring. Buiten de ring, in Nieuw-West, Noord en

10

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept Raadscommissieverslag, 13 september 2023

Zuidoost zou hij graag meer bizzen zien. Ondernemers ervaren het oprichten van een biz als een ingewikkeld proces. D66 ziet graag dat de wethouder samen met de masterplannen in die stadsdelen kijkt hoe hij de bizzen kan ondersteunen. Desgevraagd is hij het zeker eens met de eerdere motie van GroenLinks om het vormen van bizzen in de stadsdelen buiten de ring te stimuleren. Ook al is die motie destijds uitgevoerd, dan nog kan er nu een tandje bijgezet worden. In de bezoekerseconomie is vastgesteld profielen te ontwikkelen in de diverse wijken zodat toeristen in de toekomst meer naar stadsdelen buiten de ring gaan. Hij roept de wethouder op de bizzen en de VBOA te betrekken bij de ontwikkeling van dergelijke profielen. Tot slot hoopt hij dat het college naar ‘biz-akkoorden’ gaat: een biz maakt jaarlijks een afspraak met de stadsdelen waarbij afgesproken wordt wat de biz doet, wat het stadsdeel doet en waarbij subsidieaanvragen worden geregeld. Het lid IJMKER concludeert samen met de heer Schmit dat die motie niet voldoende is uitgevoerd en dat dit verder wordt gebracht via de masterplannen. Het lid WIJNANTS leest in de brief en het onderzoek een aantal goede suggesties over de biztermijnen en de draagvlakmetingen. Hij is benieuwd of het college zich daarvoor wil inzetten.

Wethouder MBARKI is het geheel eens met het lid Schmit om goed te kijken hoe de bezettingsgraad van de samenwerkingsverbanden binnen het Amsterdams ondernemerschap goed terugkomt in alle delen van de stad. Dat wil de nieuw opgerichte VBOA ook. Die Verenigde Bizzen en Ondernemersverenigingen Amsterdam is een samenwerkingsvorm die de gemeente echt omarmt. Niet overal participeren alle ondernemers op eenzelfde manier. Sommige samenwerkingsverbanden zijn ingericht via de verhuurder. Eerder is er ook al aandacht geweest voor dit onderwerp. In Nieuw-West zijn vier gebiedsmakelaars aangenomen met als prioriteit de winkelgebieden. Er staan ook subsidies klaar voor die samenwerkingsvormen. Bizzen betrekken bij de spreiding en de straatprofielen is een van de onderdelen bij de bezoekerseconomie. Daar ontstaan nu ook voorbeelden van, bijvoorbeeld in de Ferdinand Bolstraat, Dol op de Ferdinand Bol. Als het gaat om de publiek-private samenwerking, wordt er een uitvoeringsovereenkomst getekend tussen de biz, de stadsdeelvoorzitter en de directeur Economische Zaken. Daarin staan allerhand afspraken, waaronder subsidieafspraken en de verwachtingen vanuit de rol van de gemeente. Er moet een activiteitenplan zitten onder de middelen die de biz uitgeeft. Er ligt nog een mogelijkheid om iets te doen met de ondernemersverenigingen. Daar ontbreekt een juridisch kader.

Wellicht kunnen ook daar gezamenlijke afspraken worden gemaakt. Dat dient nader verkend te worden. Het college ziet dat het onderzoek ruimte constateert om de wet aan te passen. Dat zal de wethouder de komende tijd bepleiten bij het Ministerie van EZK. Die contacten lopen al. De verenigde bizzen hebben al een brief overhandigd aan de Kamerleden. Het proces loopt. Hopelijk wordt het komend jaar concreter. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken. Dit onderwerp gaat naar de raad voor een korte bespreking. 7 Kennisnemen van het initiatiefvoorstel 'Bescherm de Amsterdamse kroeg’ van het lid Heinhuis (PvdA) en de bestuurlijke reactie (VN2023-017861) Dit punt wordt doorgeschoven naar een later moment. Sport en Bewegen 9

11

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept Raadscommissieverslag, 13 september 2023

Kennisnemen van het ongevraagde advies van stadsdeelcommissie Oost inzake Zwembad IJburg en de bestuurlijke reactie (VN2023-018508) Sigrid Hettinga (D66) van Stadsdeelcommissie Oost is hierbij aanwezig en zal het advies toelichten. Mevrouw HETTINGA licht de motie toe. Zij is lid van stadsdeelcommissie Oost, maar ook bewoner van IJburg. Er valt veel te zeggen over het uitstellen van een zwembad op IJburg. In de brief van de Reddingsbrigade staat een hele opsomming van alle redenen om te investeren in dit zwembad. Ook het Paroolartikel geeft een mooi overzicht. Amsterdam had in 2020 30 m2 minder overdekt zwembad per inwoner dan andere grote steden, terwijl de stad zo waterrijk is en het aantal verdrinkingsdoden hoger ligt dan in andere steden. Amsterdamse zwembaden zitten vol; andere zijn ver weg. Dat werpt een drempel op voor IJburgers die willen leren zwemmen. Dit geld voor kinderen uit lageinkomensgezinnen maar ook voor volwassen migranten. Kinderen onderhouden hun zwemvaardigheden minder dan zou moeten. De Reddingsbrigade ziet die zwemvaardigheid dalen. IJburg is een kinderrijke wijk. Het is onbegrijpelijk dat een zwembad al sinds 2012 wordt uitgesteld, en nu weer. De gemeente hanteert een strakke lijn bij de investeringen in IJburg. IJburg is regelmatig het slachtoffer van bezuinigingen.

Er is al jaren een tekort aan voetbal- en hockeyvelden; er wordt niet geïnvesteerd in clubhuizen; er zijn te weinig sociale voorzieningen zoals buurthuizen, een fatsoenlijke bibliotheek of een cultureel centrum. IJburg kent een van de hoogste eenzaamheidspercentages van Amsterdam. Voor een zwemles moeten mensen naar Purmerend, voor de bibliotheek naar het Oosterdok, voor de voetbal naar Diemen en voor de film of een voorstelling kunnen mensen niet in de wijk terecht. Mensen kunnen elkaar niet automatisch treffen. De raad is medeverantwoordelijk voor het ontwikkelen van een stad binnen een stad met 40.000 inwoners. Dat vergt onevenredig veel investeren in culturele, sociale en sportvoorzieningen – ook in een zwembad. Desgevraagd geeft ze aan zich niet te hebben verdiept in de geschiedenis, maar de plannen liggen er al in 2012. Het lid ASLAMI erkent het belang van voorzieningen in alle delen van de stad. Hij hoort graag waarom het zo urgent is voor IJburg. Mevrouw HETTINGA denkt dat het urgent is voor alle nieuwe wijken die in Amsterdam worden ontwikkeld. De focus ligt op het bouwen van huizen. Dat is zeer nodig, maar bewoners hebben ook sociale voorzieningen nodig. Mensen verlaten de wijk omdat ze de voorzieningen elders bezoeken. Zo wordt eenzaamheid gecreëerd. Het zwembad is echt heel urgent.

IJburgers hebben het gevoel dat zij altijd buiten de boot vallen en dat alle aandacht uitgaat naar Nieuw-West, Noord en Zuidoost. Ze wil niet ook in dat rijtje terechtkomen waar het slecht gaat. Het Flevoparkbad is er nog niet. Er is een chronisch tekort aan zwemwater in Amsterdam. Mensen wonen in Amsterdam gemiddeld 2,5 km van een overdekt zwembad vandaan. Het is mooi dat dat Flevoparkbad er komt, maar vanaf het dichtstbijzijnde punt is dat straks toch nog altijd 4 km en vanaf het verste punt 10 km. Dat is toch lastig. Het Flevoparkpad is moeilijk bereikbaar met het OV – wat trouwens steeds duurder wordt. De VOORZITTER bedankt mevrouw Hettinga voor haar toelichting. Het lid WIJMENGA vindt het van levensbelang dat mensen leren zwemmen in een land dat onder de zeespiegel ligt. Ouders moeten uitwijken naar Almere of Purmerend om hun kinderen te laten leren zwemmen. Dat is lastig uit te leggen met de agenda Autoluw in het achterhoofd. Ze is benieuwd naar de Maatschappelijke Voorzieningen Special die het college in zijn reactie noemt. Veel kinderen kunnen niet meer goed zwemmen. Ze hoort graag wat de wethouder daaraan gaat doen. De stadsdeelcommissie moet serieus worden genomen en die heeft unaniem een besluit aangenomen. Ze krijgt graag meer achtergrondinformatie over het gegeven dat kinderen steeds

12

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept Raadscommissieverslag, 13 september 2023

minder goed kunnen zwemmen. Cijfers? Wachtlijsten? Uitwijken naar zwembaden buiten Amsterdam? Gebrek aan beschikbaarheid of aan docenten? Het lid VAN DER VEEN bedankt de wethouder voor de bestuurlijke reactie. Hij sluit zich aan bij de laatste vraag van het CDA. De stadsdeelcommissie geeft aan de bestuurlijke reactie nog niet te kennen. Hij ziet graag dat het college tussentijds monitort of de vraag nog verder toeneemt voor 2030 omdat er steeds meer jonge kinderen op IJburg komen wonen. Het lid WIJNANTS weet dat de discussie over een zwembad op IJburg al langere tijd speelt. In 2003 is het al in de planvoorbereiding opgenomen. Het stond ook in de eerste fase van IJburg. In 2008 is er nog een besluit genomen om het zwembad te bouwen en dat ging in 2012 uiteindelijk weer niet door. Ergo: de mensen op IJburg hebben al wel enige tijd recht op een zwembad. Dat zwembad moet er nu zeker komen. Kortheidshalve sluit het lid Wijnants zich aan bij de goede vragen van het lid Wijmenga en het lid Van der Veen. Hier speelt ook een bereikbaarheidsvraagstuk. Veel mensen gaan met de auto naar allerlei zwembaden, maar dat is een onwenselijke oplossing. Mensen hebben dan wel een auto nodig. Uiteindelijk heeft het college hier gewoon een financiële afweging gemaakt. Daarbij is wat meer context wel gewenst.

Hij hoort graag welke voorwaarden nodig zijn om een planvoorbereiding te starten om er in 2030 of 2027 mee aan de slag te gaan. Het lid ASLAMI mist cijfers in de discussie. Hij hoort wel over de gevoelens op IJburg en die zijn zeker verontrustend, maar hij wil gebaseerd op cijfers een afweging maken. Om hoeveel procent van de mensen op IJburg gaat het die niet in de buurt van een voorziening wonen? Hoe verhoudt dat zich tot andere stadsdelen? Die informatie brengt de discussie verder. Wethouder MBARKI deelt de behoefte aan meer zwemwater. Bij de voorjaarsnota is dit besluit genomen. De stad kent ook andere behoeften. Vanuit zijn verantwoordelijkheid voor sport kijkt de wethouder continu wat dit betekent voor de behoefte aan zwemwater in de stad. In het Flevoparkbad wil hij meer binnenwater creëren omdat zwemwater zo ontzettend belangrijk is. IJburg is zeker een plek die constant aandacht verdient. Het Flevoparkbad ligt op niet al te grote afstand. De bestuurlijke reactie op de motie had inderdaad ook gewoon naar de stadsdeelcommissie gemoeten. Als de raad vindt dat het zwembad meer naar voren moet worden gehaald, onderschrijft de wethouder dat. Er zitten uiteraard wel financiële consequenties aan vast. Als het gaat om de zwemvaardigheid, spelen niet alleen de voorzieningen een rol. Het Jeugdsportfonds is een manier om met financiële middelen zwemmen aan te moedigen.

Het zit in voorlichting; het zit erin dat kinderen van minima ook kunnen meedoen aan programma’s. Dat wordt allemaal bekostigd. Naast voldoende zwemwater – ook met het oog op de groei van de stad – worden al die instrumenten ingezet. De voorjaarsnota was heel uitgebreid en dat geldt ook voor de besprekingen in de commissie. De wethouder heeft eerder aangegeven continu te blijven kijken wat er in de toekomst mogelijk is. Beleid is altijd aan verandering onderhevig. Die verantwoordelijkheid ligt deels bij de raad. De keuze is nu gemaakt binnen de financiële kaders. Het toevoegen van binnenzwemwater is het meest opportuun bij het Flevoparkbad. Daar zit een grote behoefte en bovendien kunnen daar snel stappen worden gezet. Dat vormde de reden om dat door te zetten. Het sentiment onder IJburgers begrijpt hij wel, maar het college probeert zijn keuzes altijd te baseren op feiten. Er speelt natuurlijk wel iets als de voorzieningen niet meegroeien in dezelfde tred. Daarbij gaat het niet alleen over IJburg. Ook andere delen van de stad vinden dat ze te kort worden gedaan – en ook zijn gedaan. Uiteindelijk is de keuze bij de voorjaarsnota gemaakt op basis van de financiële feiten. Daarbij is alles afgewogen. Het is goed dat de stadsdeelcommissie het college scherp houdt. Alle delen van de stad dienen zo goed mogelijk te worden bediend binnen de beperkte middelen.

13

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept Raadscommissieverslag, 13 september 2023

Het lid WIJNANTS wijst op de brief van het Flevoparkbad. Daarin staat dat het AGO-zwembad in Diemen zou gaan sluiten, omdat de subsidie in 2023 verloopt. De vraag is of de subsidie inderdaad verloopt en of het AGO-zwembad inderdaad moet sluiten. Wethouder MBARKI weet dat door de verbouwing van het Flevoparkbad ook deze doelgroep kan worden bediend. Hij moet nader uitzoeken hoe dit zit en komt daarmee terug naar de raad. Het lid ASLAMI hoort tussen de regels door dat IJburg hierna als eerste aan de beurt is. Hij oppert dat Amsterdam kijkt of ze geen Europese subsidies of fondsen kan aanwenden voor het aanbrengen van dergelijke voorzieningen in bepaalde delen van de stad. Wethouder MBARKI verzekert dat het college heel goed kijkt waar de noden het hoogst zijn. Hij heeft niet gezegd dat dat dan meteen IJburg is. Het college zal wel ongelijk investeren voor gelijke kansen. Het is een kwestie van per stadsdeel kijken wat er nodig is. Hij zou graag extra voorzieningen aan de stad toevoegen. Kan dat niet met gemeentelijke middelen, dan graag met rijksmiddelen of EU-middelen. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken. Dit onderwerp gaat naar de raad voor een korte bespreking. 10 Raadsinformatiebrief kandidaatstelling WK vrouwenvoetbal 2027 (VN2023018382) Het lid BENTOUMYA is blij dat Amsterdam nu officieel een kans maakt voor het WK vrouwenvoetbal in 2027.

Steeds meer meisjes en vrouwen voetballen. Er zijn mooie voorbeelden van voetbaltrainingen die worden gekoppeld aan empowerment. Zo’n WK in de stad zal nog meer meisjes aanmoedigen te gaan sporten en dat draagt bij aan het tegengaan van bewegingsarmoede in de stad. Ze hoort graag hoe de wethouder in de toekomst denkt te voorkomen dat er weer geen huldiging gaat plaatsvinden. GroenLinks vindt de toegankelijkheid heel belangrijk, dus hoe wordt de impact van een WK voelbaar in de gehele stad? Amsterdam concurreert met Zuid-Afrika en Brazilië. Ze hoort graag hoe Amsterdam het best mogelijk bid kan indienen. Het lid BELKASMI is blij dat de wethouder steeds meer aandacht heeft voor vrouwenvoetbal. Zulke evenementen kunnen eraan bijdragen dat grote groepen Amsterdammers geïnspireerd raken en zelf ook vaker gaan sporten. De PvdA steunt deze kandidaatstelling. Een voorbehoud heeft hij wel als het gaat om de financiën en de eisen om deel te nemen. Hij is nieuwsgierig welke andere steden een aanvraag hebben ingediend. Wethouder MBARKI is ook heel blij dat de stad deze intentie heeft om uiteindelijk het WK vrouwenvoetbal naar Amsterdam te halen. Naast Amsterdam proberen Rotterdam, Enschede, Eindhoven en Heerenveen dat ook. Belangrijk, want vrouwenvoetbal vormt een grote pijler binnen de voetbalagenda. Als het om huldigen gaat, is er absoluut commitment bij alle partijen.

De stad was destijds wel degelijk voor een huldiging. Dit jaar was de gemeente zelfs deze zomer al voorzichtig begonnen met de voorbereiding van een eventuele huldiging. Die contacten liepen al voordat het WK überhaupt begonnen was. Uiteindelijk is alles anders gelopen. De insteek is altijd om de toegankelijkheid zo groot mogelijk te maken. De emancipatie van vrouwen- en meidenvoetbal in de stad en daarbuiten staat voorop. Zo’n WK is een goed voorbeeld om dat te verkondigen. Het bid-proces gaat bijzonder. Het bid is klaar. Daar kan de wethouder nu niet veel meer over zeggen. Hij wil wel weten wat zo’n bid betekent qua financiële middelen en voor bijvoorbeeld beeldrecht. De KNVB is in de lead. Het ministerie heeft aangegeven te

14

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept Raadscommissieverslag, 13 september 2023

willen meefinancieren. Alles valt en staat met het concrete bid. Hopelijk gaat dit allemaal lukken. Desgevraagd verduidelijkt de wethouder dat Amsterdam wil laten zien dat ze het kan en dat vrouwen- en meidenvoetbal hier heel populair is. Echte emancipatie zou betekenen dat er geen onderverdeling wordt gemaakt tussen mannen- en vrouwenvoetbal en dat het gewoon ‘voetbal’ heet, maar zover is het nog niet. Woorden doen ertoe, dus het lijkt hem prima om in het vervolg ook te spreken over mannenvoetbal. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken. Dit punt wordt gehamerd in de raad. Opvang (MO/BW, Ongedocumenteerden en Vluchtelingen) 11 Kennisnemen van de reactie op motie 108 van d.d. 16 maart 2023 van raadslid Aslami c.s. over pilot asielzoeker versneld aan het werk (VN2023-017867) Het lid ASLAMI benadrukt dat iedereen in de samenleving de kans moet krijgen om mee te doen: om duurzaam en passend te mogen werken, om volwaardig onderdeel te zijn van de samenleving. Dat is voor asielzoekers helemaal niet vanzelfsprekend. Bij de regeling voor Oekraïners kan iedereen zien dat mensen sneller de taal leren, dat het bijdraagt aan de eigenwaarde en aan de sociale contacten als mensen aan het werk kunnen. Ook voor asielzoekers is kunnen werken van belang. Bovendien zal het draagvlak voor asielzoekers in de samenleving toenemen.

In veel sectoren komen werkgevers veel handen te kort. Dat gaat niet minder worden. De raad heeft in meerderheid ingestemd met motie nr. 108 om in VNG-verband te pleiten voor het wegnemen van zo veel mogelijk belemmeringen die nu voor asielzoekers gelden en om Amsterdam als pilotproject aan te dragen. Daarbij dienen de randvoorwaarden voldoende te waarborgen dat eerlijke arbeidsvoorwaarden, beloning en duurzaam perspectief wordt geboden. In de afdoening van de motie ziet het lid Aslami dat de wethouder landelijk lobbyt en dat blijft hij doen in VNG-verband en G5-verband ongeacht de rechtszaak omtrent de 24-weken-eis. Dat is helemaal goed. Dat pilotproject ziet hij niet goed terug. De insteek van de motie was niet om in de wachtstand te gaan zitten. Hij hoort graag wat de wethouder daaraan denkt te kunnen doen. Hij oppert dat de wethouder in gesprek gaat met werkgever of organisaties die bereid zijn de randen op te zoeken om asielzoekers wel duurzaam aan het werk te helpen. Het lid VAN DER VEEN sluit zich aan bij de woorden van D66. Het lid BROERSEN proeft weinig urgentie in de brief van de wethouder. Ze hoort graag van de wethouder of hij al bezig is met de motie van Volt over netwerken zodat mensen aan leerwerktrajecten kunnen beginnen samen met stages. Het lid DE JONG ziet asielzoekers niet als arbeidsunits die zo snel mogelijk aan het werk moeten worden geholpen.

Er is echt een verschil tussen statushouders en asielzoekers. Asielzoekers hebben niet het perspectief dat ze mogen blijven. Hij zou de wethouder juist niet willen oproepen de Nederlandse wet te breken, ook niet in pilotverband. De arbeidsparticipatie van statushouders is na 5,5 jaar minder dan 50%. Er is dus nog een hele grote groep die versneld aan het werk kan. Een dergelijke pilot leidt tot vermenging van asiel- en arbeidsmigratie. Hij stelt voor de voorgestelde pilot niet uit te voeren. Desgevraagd licht hij nogmaals toe dat de pilot geen doorgang kan vinden op basis van de Nederlandse wet. Asielzoekers snel aan werk helpen is helemaal niet nodig. Wethouder GROOT WASSINK benadrukt dat het belang van werk voor mensen die hierheen komen, groot is. Hij is dan ook teleurgesteld dat de Tweede Kamer heeft

15

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept Raadscommissieverslag, 13 september 2023

besloten dit voorstel controversieel te verklaren. Zeker gezien de inwilligingspercentages is het juist goed als mensen direct starten met inburgering en werk. Er is absoluut geen gebrek aan urgentie. Hij heeft iedere gelegenheid aangegrepen om dit aan te kaarten. Vanwege de val van het kabinet is er alleen een pilot mogelijk voor statushouders. De wethouder zoekt indien nodig graag de randen van de wet op, maar hier zijn de marges dermate smal dat er echt niets mogelijk is. Ook werkgevers vragen hierom, maar het kan simpelweg niet. Daarbij gaat het o.a. om werkgevers waarmee wordt samengewerkt om statushouders aan het werk te helpen. Gezien de maatschappelijke discussie leveren veel werkgevers hier graag een bijdrage aan. Desgevraagd legt de wethouder uit dat het cijfer arbeidsparticipatie niet klopt voor Amsterdam. Het doel is al heel lang dat 50% van de mensen na drie jaar duurzaam aan het werk is en dat resultaat wordt telkens behaald. Dat vergt wel investeringen, maar inactiviteit is gewoon niet goed. Er zijn nu overal schreeuwende personeelstekorten, bijvoorbeeld bij Albert Heyn en de Action. Hij meldt nog dat er helemaal geen sprake is van aanzuigende werking. Het zou niet gek zijn als sommige mensen sneller een status zouden krijgen op basis van hun werk.

Het lid DE JONG wijst erop dat het onderzoek vooral liet zien dat de belangrijkste voorspeller waardoor iemand in een bepaald gastland terechtkomt, familieleden zijn die er al wonen. Als een land veel asielzoekers binnenlaat, is dat de belangrijkste voorspeller dat er nog meer bijkomen. Dat is het probleem waar Nederland tegenaan loopt. Wethouder GROOT WASSINK meent dat het echte probleem is dat Nederland stelselmatig het aantal opvanglocaties kapot bezuinigd heeft. Er is geen asielcrisis, er is een opvangcrisis. Die aantallen zou Nederland gewoon moeten kunnen opvangen. Het lid ASLAMI constateert dat Almere over de randen van de wet gaat. Vooruitkijkend kan hij zich voorstellen dat afdoening van deze motie aan de orde is wanneer het nieuwe kabinet aantreedt. Wethouder GROOT WASSINK is het eens met dat tweede punt. Voor Almere geldt dat zij over de randen van de wet mocht, maar Amsterdam mag dat niet. Daar zit een essentieel verschil. Zodra het mag, gaat de gemeente ermee aan de slag. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken. Dit onderwerp komt terug wanneer er een nieuw kabinet is. 14 Verzoek COA inzake verlenging opvanglocatie Westerhoofd (MS Galaxy) Nr. VN2023-0176 Het lid DE JONG ziet met de verlenging van deze opvang wederom een prestigeproject.

De gewone Amsterdammer kan geen huis vinden, maar er is wel een enorme verlenging van de opvangplaatsen om de MS Galaxy. Er wordt nu gevraagd om een verlenging, maar over een half jaar is de situatie niet beter. Het lid BROERSEN is benieuwd of het lid De Jong de normale Amsterdammer in een hokje van een paar vierkante meter ziet wonen op een schip. De opvangsituatie is niet te vergelijken met normale Amsterdammers. Het lid DE JONG vindt dat wel relevant gezien het aantal plekken waar deze mensen daarna naartoe moeten. Zo’n boot is geen plek voor een tijdelijke asielopvang. Dat contact zou helemaal niet verlengd moeten worden. Amsterdam loopt tegen de grens aan van het aantal mensen dat ze kan opvangen. Het COA heeft verzocht zelfs nog meer plaatsen te maken. Hij hoort graag of de grens nu bereikt is en zo niet, of de wethouder dan aantallen kan noemen. De verlenging biedt weinig perspectief voor locaties die nog aangemerkt gaan

16

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept Raadscommissieverslag, 13 september 2023

worden als asielopvang. Dat komt het draagvlak niet ten goede. Het lid ABDI wijst op de bespreking vorig jaar over kwetsbare groepen en de urgentieverlening. Daar was JA21 niet bij, terwijl de partij het kennelijk zo’n belangrijk onderwerp vindt. Amsterdam moet focussen op oplossingen die realiseerbaar zijn. Het lid DE JONG wijst op de kern van het probleem: de kraan dichtdraaien. Als de toestroom wordt beperkt, lossen dit soort problemen zich vanzelf op. Het lid VAN DER VEEN is benieuwd op welk draagvlak JA21 doelt. Het lid DE JONG doelt op het draagvlak voor asielopvang. Landelijk neemt dat af maar dat is kennelijk in Amsterdam nog onverminderd groot. Het lid VAN DER VEEN is blij dat het draagvlak op dit moment nog onverminderd groot is. GroenLinks steunt dat. Het lid BROERSEN is blij dat Amsterdam zo’n tolerante en diverse stad is met een open blik op de wereld. De stad moet zich blijven inzetten voor een betere Europese samenwerking op het gebied van migratie. Waar dit niet lukt, moet de gemeente zich keihard inzetten voor opvang in Amsterdam. Volt had liever kleinschaliger opvang gezien, maar met de MS Galaxy kunnen veel mensen worden opgevangen wat de druk elders in het land verlicht. Volt is dus voor verlenging van locatie Westerhoofd. De situatie op de boot is verbeterd en de omstandigheden worden geoptimaliseerd. De wethouder neemt hierin zijn verantwoordelijkheid.