Conceptverslag Raadscommissie Ruimtelijke Ordening 26-10-2022.docx

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie

RO

Raadscommissieverslag, 26 oktober 2022

CONCEPT Vergadering Vergaderdatum Verslag vast te stellen op:

Openbare vergadering van de Raadscommissie Ruimtelijke Ordening Woensdag 26 oktober van 13.30 tot 18.10 uur in de raadszaal Woensdag 16 november

Voorzitter: het lid Van Pijpen Portefeuillehouders: wethouder Van Dantzig Commissiegriffier: de heer Willems Verslaglegging: mevrouw Van de Belt (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: Ahmadi (BIJ1), Alberts (SP), Bilgin (FvD), Bons (BIJ1), Boomsma (CDA), Broersen (VOLT), Ernsting (GroenLinks), Von Gerhardt (VVD), Hijlkema (VVD), Koyuncu (DENK), Mangal (DENK), Minderhoud (PvdA), Van Renssen (GL), Taşliyurt (D66), De Vos (PvdD) en Wehkamp (D66) Afwezige commissieleden: Kabamba (lijst Kabamba) Overige aanwezigen: mevrouw Binnendijk (voedselpark Amsterdam), de heer Birkhoff (Vereniging August Vermeylenbuurt), de heer Brantjes, de heer Dutilh (commissieondersteuner), de heer Edwards, mevrouw Hanssen, mevrouw Heyning, de heer De Lange (Stichting erfpachters belang Amsterdam), de heer Nabi (Islamitisch genootschap Amsterdam), de heer Piters, mevrouw Warmerdam, mevrouw Van Zwoll (stadsdeelcommissie Nieuw-West)

1, Algemeen deel a. Opening procedureel gedeelte De VOORZITTER heet iedereen van harte welkom op deze openbare raadscommissievergadering RO van de raad. Er is een quorum. b. Mededelingen Er is bericht van verhindering van het lid Kabamba. Wethouder VAN DANTZIG komt op de eerdere vraag van het lid Von Gerhardt hoe het nu precies zat met de woondeal. Minister De Jonge heeft naar buiten gebracht welke afspraken hij met de verschillende provincies heeft gemaakt. Dat betekent ruim 183.000 woningen voor Noord-Holland. Amsterdam heeft haar planvoorraad ingebracht en probeert er 7.500 per jaar te realiseren. Als het om erfpacht gaat, heeft de raad het amendement De Jager aangenomen in januari 2022 om de informatievoorziening aan de raad te verbeteren. Hij stelt voor dit gesprek te voeren in de commissie RO op 11 februari 2023. Daartoe komt hij met een document. Dat dient de raad wel te agenderen. Het stuk komt ruim voor die tijd naar de raad. Eerder heeft de wethouder de commissie een technische sessie over het vereveningsfonds toegezegd en over waar de gemeente in de marktontwikkeling staat als

1

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie Concept Raadscommissieverslag, 26 oktober 2022

RO

het gaat om de gebiedsontwikkelingen. Die sessie gaat plaatsvinden op 29 november om 19.00 uur. De stadsdeelbestuurders worden eveneens uitgenodigd. Het lid VAN RENSSEN zag dat er ook een technische sessie was aangekondigd voor 8 november. Ze hoort graag waarover die gaat. De VOORZITTER stelt dat dit even wordt nagegaan. c. Vaststellen agenda Punt 9 wordt gehamerd. De punten 5 en 8 worden gevoegd behandeld. De punten 11 en 12 worden doorgeschoven naar de volgende vergadering. De agenda wordt vastgesteld. d. Conceptverslag van de openbare commissievergadering RO van 11 oktober 2022 Het verslag van de openbare commissievergadering RO van 11 oktober 2022 wordt ongewijzigd vastgesteld. e. Termijnagenda, per portefeuille Bij het lid DE VOS was wat onduidelijkheid over het initiatiefvoorstel “Bekendmakingen op locatie”. Hij hoopt op een spoedige reactie van het college. Wethouder VAN DANTZIG weet dat er een bestuurlijke reactie is geweest en dat er een gewijzigd voorstel zou komen. Daar komt geen bestuurlijke reactie meer op, maar het voorstel kan direct naar de raad worden gebracht. f. Tkn-lijst Het lid VAN RENSSEN verzoekt tkn-1 te behandelen: Afhandeling van motie 689 d.d. 07-10-2021 van de leden Van Renssen, IJmker en N.T. Bakker inzake het Beleidskader Participatie.

Het lid VON GERHARDT verzoekt tkn-3 te behandelen: Kennisnemen van de Actualisatie Meerjarenperspectief Grondexploitaties 2022. Dat kan wellicht na de technische sessie, dus voor de commissievergadering van 7 december. g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies 2, Inhoudelijk deel a. Opening inhoudelijk gedeelte b. Inspreekmoment publiek Gezien het grote aantal insprekers is de inspreektijd teruggebracht naar 2 minuten. Mevrouw BINNENDIJK werkt al zes jaar in Rotterdam in de circulaire economie, Blue city. Inmiddels zitten er 55 ondernemingen in het pad, een voormalig zwembad, van

2

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie Concept Raadscommissieverslag, 26 oktober 2022

RO

een algenkweker tot een bedrijf dat van olifantsgras producten maakt. Vier jaar geleden is ze voor de liefde naar Amsterdam verhuisd. In Amsterdam-West woedt een strijd tussen een actiegroep die zich inzet voor het behoud van de Lutkemeer en de belanghebbers die daar een distributiecentrum willen ontwikkelen. Ze heeft zich aangesloten bij Voedselpark Amsterdam toen dat plan concreet werd. Ze zijn op dit moment in gesprek met ondernemers die een verdienmodel hebben binnen de grenzen van de planeet en met investeerders en private fondsen om de plannen te onderbouwen. Haar wens is Voedselpark Amsterdam de testcase in Amsterdam te laten zijn. Helaas verloopt de communicatie met de gemeente gebrekkig. Desgevraagd geeft mevrouw Binnendijk aan dat het om twee derde bedrijven en een derde sociale organisaties gaat die interesse hebben. Dat gaat van een wormenkweker tot een bakker die in de volle grond gewassen wil laten groeien. Die ondernemers hebben behoefte aan de last mile, dus dat is juist zo fijn aan deze locatie. Voedselpark Amsterdam heeft als representant van die ondernemers nodig dat er een gesprek komt met de gemeente om ervoor te zorgen dat de lopende verplichtingen met belanghebbenden op een goede manier overgaan in een Voedselpark Amsterdam dat binnen de grenzen van de planeet past.

Om dit tot een succes te kunnen maken is een bepaald contingent nodig en daarover is ze volop in gesprek. Die 43 ha zou kunnen worden bestemd voor duurzame ondernemers – wat een icoon voor de stad kan zijn. 30 ha zou ook al super zijn, maar dan niet op een stuk zure veengrond dat ongeschikt is voor landbouw – zoals de gemeente jaren geleden aanbood. Een en ander is natuurlijk ook afhankelijk van de afkoopsommen. De vereniging Land van ons is bereid 4 tot 7 miljoen euro bij te dragen aan Voedselpark Amsterdam. Zo zijn er verschillende private financiers die willen helpen de businesscase te versterken. De heer PITERS spreekt in over het erfpacht. Vorige week verkocht hij zijn huis en daarbij gaf de notaris aan dat hij de overstap eeuwigdurende erfpacht onder gunstige voorwaarden niet heeft afgemaakt. Daar wist hij niets van. Het huis kon niet worden geleverd. Hij heeft de overstapaanvraag op tijd gedaan, onder de juiste voorwaarde, maar het proces niet afgemaakt, omdat dat niet kon op dat moment. Hij kreeg het bericht “U dient dit later af te maken.” Geen verdere informatie. Toch wel: vorige week in de spam. Dit zorgt voor een gigantische financiële klap die zijn gezin nauwelijks kan dragen. Hij moest zijn huis leveren want ook kopers hypotheekofferte liep af. Zijn gezin kon niet verder. Als hij niet levert, staan er twee gezinnen voor grote financiële gevolgen.

Intussen stijgen de Woz-waardes en andere kosten. Dit zorgt voor een onwerkbare situatie. Hij kan geen kant op. ACM hekelt het systeem en de informatievoorziening van de gemeente. 36.000 Amsterdammers hebben de aanvraag om allerlei redenen laten verlopen. Ze begrijpen het niet of konden de gevolgen niet inschatten – met alle gevolgen van dien. De gemeente moet haar rol pakken: begrip en coulance tonen. Nieuwe kopers moeten de aanvraag kunnen overnemen en afmaken volgens de beginselen van gelijke behandeling. Hij roept Amsterdam op daadwerkelijk heldhaftig, vastberaden maar ook barmhartig te zijn. Desgevraagd geeft de heer Piters aan dat hij zijn huis gisteren heeft moeten leveren, anders zou de koper op straat komen te staan. Hij wil niet een ander gezin opzadelen met dit enorme probleem. Als de nieuwe koper de aanvraag niet kan overnemen, kan hij ook de gunstige voorwaarden niet krijgen. Dan verloopt zijn hypotheek. Diens vorige huis is verkocht, dus ook dat gezin komt op straat te staan. Er verkeren inmiddels 9.000 mensen in deze situatie. Vorige week heeft hij nog bij de notaris direct contact gezocht met de gemeente om 8 uur ’s ochtends. Hij zou worden teruggebeld, maar dat gebeurde niet. Hij heeft het herhaaldelijk geprobeerd, maar niemand kan hem helpen. Hij heeft een nieuwe aanvraag gedaan om te redden wat er te redden valt, maar dat kan ook niet.

Het proces staat “on hold.” De rekentool werkt niet als een aanvraag loopt. Hij kan geen kant op. Mevrouw HEYNING spreekt in over de afdeling Erfpacht en de immuniteit van bestuurders en ambtenaren. In de verkiezingstijd worden mooie beloften gedaan. Ze heeft zich verbaasd over de eerdere discussie in deze commissie over de spijtoptantenregeling, dat de wethouder “de regeling niet substantieel gaat veranderen” terwijl de inspraak over

3

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie Concept Raadscommissieverslag, 26 oktober 2022

RO

de regeling nog moest beginnen. Schokkend. Een stadsdeelbestuurder van de partij van de wethouder veegde zelfs de vloer aan met inspraak en participatie. Dat staat toch echt haaks op de verordening en het Amsterdams akkoord. De afdeling Erfpacht klaagt over de vele Wob- en Woo-verzoeken over eeuwigdurende erfpacht. Burgers worden als wantrouwend gezien. Maar met medeweten van de bestuurders heeft het Grondbedrijf een blackbox opgetuigd voor de overstap en die wil het niet open maken. In het toeslagenschandaal is nog niemand strafrechtelijk vervolgd door de immuniteit van de overheid. Ook daarover lopen nu discussies wanneer er sprake is van overduidelijke schending van de rechtsstaat. Ze volgt die landelijke discussie met zeer veel belangstelling. Bij punt 5: De heer BIRKHOFF spreekt in over de vereniging August Vermeylenbuurt. De vereniging en de direct aan het project aangrenzende bewoners hebben kennisgenomen van de nota van beantwoording. Hij gaat in op de punten geluid, brug en procedure. Een basisschool in zo’n oude woonwijk geeft een geluidsbelasting van +3 dB boven het toegestane, een verdubbeling van de geluidsenergie. Ontwerpers hebben zich gebaseerd op alleen het geluid van de basisschool en niet van de twee keer passerende 800 tieners van de middelbare school. Naast de basisschool staan padelbanen gepland. De geluidsoverlast daarvan is bekend.

Gaat het om de brug, dan redeneert de gemeente dat bewoners van nieuwe woningen bij vuilcontainers op de Cramergracht kunnen komen. Dat is geen valide argument. De gemeente zou 3 miljoen euro moeten aanwenden voor de totale inpassing van de brug. Hij stelt dan ook voor de brug niet te bouwen – of eventueel later. Eerder heeft de vereniging klachten ingediend over onbeantwoorde mails, telefonische onbereikbaarheid en het eindeloos uitstellen van overleg. Het lijkt alsof de gemeente de inspraakprocedures nu eenmaal moet volgen, maar dat daarbij iedere invloed van burgers wordt voorkomen. Mevrouw WARMERDAM spreekt namens alle bewoners van de burgemeester Van de Pollstraat. Op de gemeentelijke plannen voor het tennispark zijn vier zienswijzen ingebracht. Alle ingebrachte punten heeft de gemeente van tafel geveegd. Het lijkt dus nutteloos om zienswijzen in te dienen. Voor inspraakavonden geldt hetzelfde. Ze worden georganiseerd, maar kennelijk alleen omdat het van de wetgever moet. Er worden beperkt mensen uitgenodigd, er wordt niet naar mensen geluisterd en er wordt voorbijgegaan aan adviezen van bijvoorbeeld het EIB om straten bij te bouwen aan randen van steden en dorpen. De gemeente gaat voor verdichting en binnenstedelijk bouwen waardoor mensen op een kluitje in gestapelde appartementen wonen. Mensen willen dat helemaal niet.

Mevrouw Warmerdam en haar medebewoners zullen zich blijven verzetten tegen de voorgenomen bouwplannen en bestemmingsplanwijzigingen voor het tennispark met alle mogelijke toegestane middelen. Desgevraagd geeft mevrouw Warmerdam te weten dat er een kleine aanpassing heeft plaatsgevonden. De plannen zijn drie keer gewijzigd maar het wordt alleen maar beroerder voor de omwonenden. Als er nieuwbouw moet komen, maak die dan lager, zet die aan de kant van de spoordijk en situeer de tennisbanen aan de kant van de Cramergracht. Nu moet het groen praktisch helemaal wijken. Bij punt 10: De heer BRANTJES spreekt in over de K-buurt, een buurtcollectief. In 2018 hielden deze bewoners een participatiestaking. Daarna is de gemeente een experimenteel nieuw proces aangegaan met de bewoners, een cocreatieproces. Dat heeft de stad inhoudelijk veel opgeleverd. Zo zijn er boven op de prestatiedoelstelling van 7.500 woningen 500 bijgeplust. Er is echt een ander soort buurt gecreëerd. De ambitie is dat de K-buurt de tweede hotspot in Zuidoost wordt met een OBA Next. In de vorige periode is de ontwikkelstrategie vastgesteld op basis waarvan nu een SP wordt gemaakt. De lessen die uit het cocreatieproces zijn geleerd, zouden in het stedelijk model voor participatie kunnen worden opgenomen. Hij roept de gemeente op met de georganiseerde bewoners om te gaan, het

4

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie Concept Raadscommissieverslag, 26 oktober 2022

RO

buurtplatform en het buurtplatformrecht. De prachtige participatiekaders vormen papierwerk, maar het gaat om mensen. Er is fijn samengewerkt met de ambtenaren. Hij roept de gemeente op in die cultuuromslag te investeren. Het echte cocreatieproces heeft maar een jaar gevergd waarin heel veel waarde aan de stad is toegevoegd. Tot slot wijst hij nog op de speciale editie over de cocreatie tussen de gemeente en de Hart voor de K-buurt in New Metropolis in Zuidoost. Desgevraagd voegt de heer Brantjes nog toe dat het belangrijk is nu al te investeren in die buurtplatformen, in die georganiseerde bewoner. Die kan in allerlei participatietrajecten een rol gaan spelen. De samenwerking met de stadsbestuurders verloopt uitstekend. Er is op zowel ambtelijk als bestuurlijk niveau veel direct contact sinds dit proces is ingezet. Er is echt sprake van een vertrouwensrelatie. Bij punt 11: De heer NABI spreekt in namens het Islamitisch Genootschap Amsterdam. Het genootschap vertegenwoordigt circa 40 Amsterdamse moskeeën waarin ongeveer 15% van de Amsterdamse bevolking is vertegenwoordigd. Onderwerp is nu het opzetten van een eigen Islamitische begraafplaats conform de Islamitische richtlijnen. Daaraan voldoen de huidige begraafplaatsen niet. Er kunnen geen eeuwigdurende grafrechten worden uitgegeven. Nu worden deze Amsterdammers begraven ver buiten de stad. Dat is niet wenselijk.

Dat legt druk op de grondpositie in die andere gemeenten. Elke Nederlandse stad zou haar eigen begraafcapaciteit moeten kunnen creëren. Hij roept de gemeente op haar verantwoordelijkheid te nemen en voor de eigen inwoners een plek voor eeuwigdurende rust te creëren i.c. een eigen Islamitische begraafplaats conform de Wet op de lijkbezorging. Een kerkgenootschap kan namelijk aanspraak maken op een eigen stuk grond. De gemeente is verplicht medewerking te verlenen om de grond in eigendom te krijgen tegen een redelijke prijs, dus geen huur of erfpacht. Hij hoopt op een passende oplossing. Desgevraagd geeft de heer Nabi aan dat het gesprek met de gemeente tot nu toe al vanaf de coronatijd loopt waarbij de behoefte aan begraafplaatsen enorm was. Er is een brede verkenning gedaan, maar de gemeente heeft schriftelijk medegedeeld niet aan de wens te willen voldoen. Hij doet een beroep op de wethouder het Genootschap te horen alvorens het definitieve besluit te nemen. Landelijke spreiding is belangrijk. De begraafplaats bij Almere is nu helemaal vol en net onder Groningen is de begraafplaats voor drie kwart vol. Rotterdam ontwikkelt 3 ha grond voor een eigen begraafplaats en in Utrecht en Arnhem lopen die processen. Alleen Amsterdam is nog niet zo ver. Bij punt 14: De heer DE LANGE hoorde de wethouder refereren aan amendement-De Jager over de informatievoorziening aan de raad.

Consumentenbescherming zou daarbij het uitgangspunt vormen van het erfpachtbeleid waarbij de gemeenteraad een kaderstellend beleid zou opstellen voor dat erfpachtbeleid. Het initiatiefvoorstel van het lid Boomsma is precies zoiets waarbij de gemeenteraad kaderstellend kan zijn voor collegebeleid waarin echt een fout zit. Het is een reparatie van de bestaande regeling. De gemeente heeft een drempel gelegd voor de inflatiecorrectie van 0% maar die is niet afgetopt. Dat komt uiteindelijk uit op een indexatie van 8,7% per jaar. De raad wordt met een dooddoener afgedaan. Er wordt een vergelijking gemaakt met huren die helemaal niet realistisch zijn. Zo spreekt de gemeente van 120 euro per jaar voor erfpachtrecht bij een overstap, maar het stapeleffect daarvan bedraagt 5.020 euro. Voor de 160.000 erfpachters die overstappen, betekent het dat de gemeente op deze manier 800 miljoen incasseert. Het is aan de raad om daar een halt aan toe te roepen. Desgevraagd licht de heer De Lange toe dat het bij financiële zaken belangrijk is dat er volledig wordt geïnformeerd, zodat iedereen precies weet waar het over gaat. Gaat het om het financiële effect van deze indexatie, dan kijkt de gemeente alleen naar het effect voor de gemeente voor de komende twee, drie jaar. Het effect voor alle mensen die overstappen, is niet doorgerekend. Die canon wordt nu al wel geïndexeerd.

Dan zijn er nog mensen die nu in de eerste uitgifte de AB-2016 hebben. Volgens het college zou het om gemiddeld 400 euro per jaar gaan. Het stapeleffect daar zal circa 19.000 euro

5

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie Concept Raadscommissieverslag, 26 oktober 2022

RO

bedragen. Het gaat dus om heel veel geld, maar het college doet het af als gezeur van de mensen omdat huurders ook met een huurverhoging te maken hebben. Hij licht het stapeleffect toe. Als de canon dit jaar indexeert, dan is dat de canon waarop volgend jaar wordt de indexatie wordt gebaseerd. Een verhoging van 8,7% nu is de basis voor iedere volgende verhoging. In al haar berekeningen gaat de gemeente uit van een gemiddelde indexatie van 2% per jaar. De afgelopen vijf jaar was dat ook zo. Maar nu is er sprake van een extreme piek waardoor mensen jaar op jaar die stapeling betalen. In het oude systeem lag het inflatierisico volledig bij de erfpachter. Het probleem is nu dat de gemeente eenzijdig een drempel heeft ingebouwd namelijk dat indexatie nooit lager dan 0% kan zijn, waarbij ze vergeet een plafond in te bouwen. Dat maakt de risicoverdeling asymmetrisch. Bij punt 15: Mevrouw HANSSEN verhaalt dat haar vaste hardlooprondje altijd door de Lutkemeerpolder gaat – waar ze onlangs tegen bouwactiviteiten aanliep. Hier ligt echter een kans om daadwerkelijk in te zetten op duurzaamheid en op kostbaar verhandelen van vruchtbare grond. Dat betekent dus geen bedrijventerrein.

Ze vindt het onbegrijpelijk dat juist in deze tijd waarin wordt gestreefd naar zo veel mogelijk CO2-reductie, het behoud van biodiversiteit, het behoud van lokale voedselvoorziening het gemeentebestuur de achterhaalde beslissing uit 2003 doorvoert om dit stuk zeldzame landbouwgrond te verbouwen tot een distributiecentrum. Het is heel frustrerend. Toch kan dit bestemmingsplan worden herzien. De gemeente beheert de grond samen met SADC zelf en kan dus opnieuw beslissen – wat bij zo veel burgers toch echt een inhoudelijk gesprek over een alternatief vereist. Een voedselpark biedt zoveel meer dan betonnen blokkendozen, zeker voor zo’n kwetsbaar stadsdeel als Nieuw-West. Ze begrijpt niet dat deze grond zo duur is, als deze grond verkocht en gekocht is door de gemeente. Dat vergt een uitleg, ook om de financiële mogelijkheden voor het Voedselpark verder te onderzoeken. Ze roept de gemeente op met alle partijen in gesprek te gaan. Desgevraagd legt mevrouw Hanssen uit dat er het toekomstperspectief voor de volgende generaties betekent dat die óf tegen hoge distributiecentra aanlopen óf dat die met hun buurt samen weerbaarheid creëert voor het stadsdeel. Van de organisatie Voedselpark heeft ze begrepen dat er voor ten minste 20.000 Amsterdammers voedsel kan worden gekweekt. Het gaat niet alleen om geld; het gaat om de leefbaarheid van het stadsdeel.

Er loopt een rechtszaak om dit proces stop te zetten. Er is heel veel om samenwerking gevraagd; er zijn heel veel alternatieven geboden, zelfs in samenwerking met het huidige plan. Dat de bouw gewoon wordt doorgezet, schaadt haar vertrouwen. Anders omgaan met het terrein Lutkemeer dan tot nu toe gebeurt, biedt een kans om vooruit te denken. Dat is precies het punt dat mevrouw Hanssen wil maken. Dit college zit hier om duurzame verandering te bewerkstelligen. Dat kan hier en nu. Op dit moment heeft het Voedselpark 3 ha van De Boterbloem. Graag ziet ze meer. De heer EDWARDS is opgegroeid in Nieuw-West en in die Lutkemeerpolder voelde de stad heel ver weg. Het zorgde voor een moment van verwondering. Als stedenbouwkundige ziet hij soms onbegrijpelijke ontwikkelingen – ook hier. Het gaat om de uitvoering van een plan van twintig jaar geleden alsof de wereld ondertussen niet compleet veranderd is. Het plan is ooit middels een corrupte deal tot stand gekomen. De hoofdverdachte is geslachtofferd, maar de gemeente en de provincie gaan gewoon verder met die deal. Die moeten nu een plan goedkeuren waarvan ze zelf de ontwikkelaar zijn. Als dit plan van een marktpartij was, zou het allang zijn afgeschoten. Het gaat om een van de diepstgelegen plekken rond Amsterdam, bijna 5 m onder zeeniveau en juist daar komt een van de grootste gebouwen van de stad.

Dat beschouwt hij als een klimaatadaptieve doodzonde. Dit project zit in een tunnelvisie die overduidelijk tegen de wens van de burgers ingaat. Amsterdam groeit en Amsterdammers hebben groen en stadslandbouw op fietsafstand keihard nodig. Hij roept de gemeente op te stoppen met het doordrukken van het bedrijventerrein en nu eens een keer een goed gesprek te voeren over de afweging tussen bedrijvigheid enerzijds en stadslandbouw anderzijds. Zet het proces stil. Daar kan echt een andere deal uit komen.

6

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie Concept Raadscommissieverslag, 26 oktober 2022

RO

Desgevraagd licht de heer Edwards toe de reactie op de motie te hebben gezien. Het is vooral een warrig betoog over alle kosten die zijn gemaakt voor de huidige planvorming. Alles wordt op een hoop gegooid. De opbrengsten worden niet genoemd. Als het bedrijvenpark deels niet doorgaat, komen daar andere opbrengsten voor de stad voor terug. Daar is helemaal geen aandacht voor. Een voedselpark naast het bedrijventerrein is een belachelijke optie. Dat stuk heeft al een landbouwfunctie. De VOORZITTER bedankt alle insprekers voor hun inbreng. c. Actualiteiten d. Rondvraag Het lid BOOMSMA heeft net de inspreker gehoord die zijn overstapaanvraag voor de erfpacht niet heeft kunnen afmaken en nu volledig klem zit met de verkoop van zijn huis. Het is de gemeente die ervoor zorgde dat hij zijn aanvraag niet kon afmaken. In een dergelijk geval dient de gemeente echt coulance te betrachten. Wethouder VAN DANTZIG vindt het ingewikkeld de casus hier te bespreken. Er is contact geweest met de afdeling Erfpacht. Een huizenbezitter heeft de verantwoordelijkheid te controleren in welke fase het huisbezit zich bevindt. Op de website is de status goed te volgen. De aanvraag kan nu niet worden overgenomen bij verkoop. De enige mogelijkheid die hij nu ziet, is de overdracht opschorten tot de spijtoptantenregeling helder is.

Hij kan nog een keer bekijken of alle stappen zijn doorlopen, maar als dat het geval is, ziet hij geen kans dit te repareren. Het lid BOOMSMA roept nogmaals op om coulance te betrachten. Hier had op z’n minst een aangetekende brief moeten komen omdat het om zulke grote bedragen gaat. Wethouder VAN DANTZIG meent dat die verantwoordelijkheid niet af te wentelen op de gemeente. Het is niet de beleidslijn van de gemeente om bij elke overstap een aangetekende brief te sturen. Het lid VON GERHARDT weet dat zulke projecten al tweeënhalf jaar lopen. Dan kijken mensen niet dagelijks wat de stand van zaken is. Daar zit echt een verantwoordelijkheid van de gemeente. Wethouder VAN DANTZIG stelt dat er niet zomaar zaken verlopen. Dat dienen eigenaren echt regelmatig te controleren. Hij zal nogmaals checken of de gemeente hier alle stappen heeft gezet. Het beeld is nu dat hier niet veel anders mogelijk is. Ruimtelijke Ordening 3 Vaststellen bestemmingsplan Woonboten Baaibuurten Zeeburgereiland, partiële herziening (VN2022-025751) De commissie heeft geen behoefte aan bespreking. Dit stuk wordt ook in de raad gehamerd. 4 Vaststellen van het aanwijzingsbesluit adviesrecht en verplichte participatie bij buitenplanse omgevingsplanactiviteiten (VN2022-029565) Het lid HIJLKEMA ziet dat er een volgende stap wordt gezet richting

7

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie Concept Raadscommissieverslag, 26 oktober 2022

RO

Omgevingswet, een complexe technische wet. Hij hoort graag van de wethouder of alles klaar is en of hij nog risico’s ziet. Ook hoort hij graag hoe de gemeente de communicatie in de richting van de burgers ter hand neemt. Het lid MINDERHOUD is tevreden dat alle buitenplanse omgevingsactiviteiten in de voordracht een verplichte participatie vereisen zoals bedongen in de motie van de coalitiepartijen afgelopen januari. In de motie wordt ook gesteld de raad zich een oordeel moet vormen over de wijze waarop de participatiemogelijkheden bij de aangewezen gevallen bij voorkeur zouden moeten plaatsvinden. Onduidelijk is nu hoe de raad wordt betrokken bij de vormgeving van de participatie door derden, maar daar ligt nu juist de sleutelrol voor het goed vormgeven van het proces. Slechte participatieprocessen leiden tot geïrriteerde buurtbewoners of zelfs tot rechtszaken. Hij hoort graag hoe de wethouder de raad gaat betrekken bij de vormgeving van de verplichte participatie bij buitenplanse planactiviteiten en hoe de wethouder het proces rondom het aanpassen van de lijst gaat vormgeven. Hopelijk is dat niet een keer per jaar met de evaluatie. Dan het voorstel om de raad niet te betrekken wanneer de raad al eerder heeft ingestemd. De raad kan echter lang geleden hebben ingestemd met een voorstel waarin allerlei andere zaken speelden.

Heroverwegingen bij gevoelige zaken moeten wel degelijk mogelijk zijn. Hij is benieuwd naar de reactie hierop van de wethouder. Het lid WEHKAMP had wel moeite om door de stukken te komen. Ambtelijk is aangegeven dat uitstel van de Omgevingswet het mogelijk maakt de communicatie richting de inwoners te verbeteren. De Omgevingswet staat een participatieve aanpak voor. De toegankelijkheid van stukken is daarbij van belang. Het vertrouwen van de burgers in de overheid is laag, dus het is echt belangrijk dat dit proces goed verloopt. Bij iedere aanvraag voor een omgevingsvergunning moet worden aangegeven of burgers, bedrijven, maatschappelijke organisaties en bestuursorganen bij de voorbereiding van de aanvraag zijn betrokken, hoe de participatie is verlopen en wat de resultaten daarvan zijn. Onduidelijk is in welke maten moet worden gedeeld wat de resultaten zijn. Ze hoort graag hoe deze afwegingen zijn meegenomen en of de gemeente hierop kan toezien. Over de categorieën bij de buitenplanse omgevingsactiviteiten merkt ze op dat voor het realiseren of uitbreiden van een datacenter er minimaal 5 MPa gecontracteerd vermogen is. Aansluiting wordt daarbij gezocht bij het vestigingsbeleid. Dat beleid wordt op dit moment herijkt. Dat moet natuurlijk wel voldoen aan de gewijzigde inzichten over stroomverbruik. Ze wordt hiervan graag op de hoogte gehouden.

Tot slot is ze benieuwd naar de mogelijkheden om de categorie grootstroomverbruikers als categorie toe te voegen met meer dan 5% van een specifiek onderstation. Het lid VAN RENSSEN is blij dat nu de verplichte participatie is opgenomen bij alle buitenplanse omgevingsplanactiviteiten. Wel wil ze weten hoe die participatie wordt vormgegeven. Ze hoort graag hoe de raad meer grip kan krijgen op hoe de initiatiefnemers die participatie uitvoeren. Dan het bindend advies en waarover de raad wil gaan. Er ligt straks één omgevingsplan en niet meer allemaal nieuwe bestemmingsplannen. Veel kan worden verleend via een buitenplanse omgevingsplanactiviteit. In de genoemde motie is gevraagd naar het proces om die lijst te kunnen aanpassen. Dat is nog niet uitgewerkt, maar daarover hoort ze nu toch graag meer. Hoe snel stukken vanaf het aanvraagmoment naar de raad kunnen komen, is nog niet geoptimaliseerd. Daar zou de raad samen met de griffie naar kijken. Ze zet vraagtekens bij de formulering van sommige uitzonderingen, bijvoorbeeld dat de raad al zou hebben ingestemd met een ontwerp, een programma, een project. Dat is te onbestemd. Ze overweegt het raadsbesluit te amenderen om het concreter te maken.

Er is nu een aantal gevallen uitgewerkt, maar GroenLinks zou graag een bindend advies willen geven over projecten die niet op laagtemperatuurwarmte worden aangesloten of projecten waarvoor de raad een investeringsnota moet opnemen voor investeringen boven de 20 miljoen euro of voor bouwen op gronden met een bestemming

8

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie Concept Raadscommissieverslag, 26 oktober 2022

RO

functie groen en de kap van meer dan honderd bomen of als er wordt afgeweken van het beleidskader grondwaterneutrale kelders. Ze is ook benieuwd hoe de commissie hierover denkt. Besluitvorming wordt immers transparanter als ook de raad daarover oordeelt. Het lid BOOMSMA had eerder verzocht om een herzieningen van de lijst van gevallen waarin de raad wel degelijk moeten worden betrokken. Dat was destijds naar aanleiding van de nieuwbouw op de Heinekenhoek. Het is goed dat die gegevens nu worden benoemd. Het is echt belangrijk dat de raad wordt betrokken wanneer het college zaken wil doen die indruisen tegen eerder vastgesteld beleid bijvoorbeeld bij windturbines of zaken waarbij milieueffectrapportages noodzakelijk zijn. Hij is benieuwd in welke gevallen dat dan niet nodig zou zijn in het huidige voorstel. Eerder ging het ook om hotels. Zeker als het om hotels gaat, wordt hij als raadslid daarbij graag betrokken. Hij is het eens met het lid Van Renssen als het gaat om die passage “waarmee de raad al heeft ingestemd.” Dat is wel heel vaag. Wethouder VAN DANTZIG hoort allemaal bijzonder valide punten. Alvorens op de vragen in te gaan, neemt hij de raad mee in de worsteling van het college. Amsterdam is echt helemaal klaar voor de aanstaande nieuwe wet. De risico’s gaan zich in de loop der tijd voordoen. Dat is nu niet te voorspellen.

Het college komt nu met een voorstel naar de raad, waarbij het denkt een zo werkbare mogelijkheid te hebben om hiermee te beginnen zodra de wet ingaat. Tot 1 juli blijft het college klaarstaan. Bij veel mensen zal de problematiek nog niet spelen en mede daarom is de communicatie nog niet op stoom. Het trainen van de ambtenaren, de juiste communicatie, het moet allemaal op het geëigende moment gebeuren zodat iedereen het voorin z’n geheugen heeft. Uiteraard gebeurt dat in begrijpelijke taal. Het is nu eenmaal een heel technisch, juridisch verhaal. Het klopt dat het college een participatiehandreiking heeft gedaan, maar dit heeft veelal betrekking op plannen van derden. Er moet dus wel enige bewegingsruimte blijven. Per casus kan de juiste participatie net weer even anders zijn. Er is dus geen one size fits all-leidraad te vinden. Het lid MINDERHOUD begrijpt de worsteling van het college wel, maar als stad, als gemeente zou hij willen voorkomen dat het te laat is om nog te participeren. Het gaat er dus om hoe de raad tijdig op de hoogte wordt gesteld hoe het participatieproces wordt ingericht en verloopt juist wanneer dat misgaat. Dan kan daarover het gesprek worden gevoerd. Wethouder VAN DANTZIG legt uit dat het ingewikkeld is om dat van te voren in te schatten omdat die participatie bij derden ligt.

Het kan natuurlijk om een relatief kleine aanvraag gaan waarbij op beperkte schaal wordt geparticipeerd. Bij grotere projecten gaat die participatie veelal heel goed. De wethouder zou in aanloop naar de invoering eens willen nadenken in welke gevallen er participatie is waarvan iedereen vindt dat daar wat concreter over moet worden gesproken, bijvoorbeeld een voorstel waarbij de raad advies moet uitbrengen. Dat lijkt hem het meest werkbaar. De termijn van een jaar is niet zo maar gekozen. Iedereen wil tempo maken en de raad wil terecht de vinger aan de pols houden. Hij stelt voor voorzichtig te beginnen. Dan kan de raad samen met het college een lijst bijhouden waar knelpunten zaten om die na een jaar goed met elkaar door te spreken. Het lid MINDERHOUD begrijpt uit het ‘wat’ dat het erom gaat te kijken of die lijst kan worden uitgebreid. Hij is benieuwd of het ‘hoe’ ook na een jaar wordt geëvalueerd. Dan kan er in dat jaar wel van alles misgaan in die participatietrajecten. Hij zou toch graag zien dat de wethouder een voorschot neemt op geschikte trajecten om het er als raad over te hebben. Misschien kan dat in de vorm van een notitie. Wethouder VAN DANTZIG wil de raad zeker intensief betrekken en dat staat in feite al in het voorstel dat het college nu voorlegt. Het ‘hoe’ staat hierin.

De raad krijgt een adviesaanvraag bij al die genoemde zaken en dat zou het uitgangspunt van de reikwijdte van de ‘wat’ zijn. In het ene seizoen worden meer aanvragen gedaan dan in het andere.

9

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie Concept Raadscommissieverslag, 26 oktober 2022

RO

Dat is niet gelijkelijk verdeeld over het jaar. Hij zegt toe dat het college scherp aan de wind vaart wanneer er iets langs komt dat niemand had voorzien maar wat wel maatschappelijke gevolgen heeft. Dan zal hij de raad daarbij betrekken. Hij zou in deze fase niet te veel willen vastleggen. Hij komt op de vraag wanneer de raad nu heeft ingestemd, een hele terechte vraag. Als het gaat om een project, een ontwerp, een programma, of een conceptaanvraag, dan gaat de wethouder ervanuit dat de raad daarover geoordeeld heeft. De spanning zit bijvoorbeeld in een investeringsbesluit voor een heel groot gebied. De wethouder denkt erover na of hij de plannen actief aan de raad kan voorleggen of dat de raad bij de uitwerking een bindend advies kan geven. Dat lijkt hem het meest werkbaar. Het lid Wehkamp informeerde naar de datacenters. Er is een datacenterbeleid dat door de wethouder Economische Zaken in samenwerking met de wethouder Energietransitie wordt herijkt. De congestie vormt in feite de pijler van het beleid. Daar gaat het om. En het moet duurzaam. Als er datacenters komen, vraagt het college of ze bijdragen aan die energiecongestie. Zo is met een extra onderstation in Zuidoost de congestie verminderd. Hij vraagt zich af of de raad kan adviseren op zo’n vergunning als er meer dan 5% van de beschikbare energie wordt gebruikt.

Lastige daarbij is dat er geen methode is om dat uit te rekenen. De stroomvraag kan worden berekend, maar de gemeente is zelf niet in het bezit van het stroomnetwerk, dus ze weet niet welk deel van de stroom waarheen gaat. Er wordt wel goed samengewerkt met de partners De Haven, Liander en TenneT. Het gaat in Amsterdam relatief goed bij dit ingewikkelde congestieprobleem. In Zuidoost komt er een datacenter dat via een eigen onderstation, een eigen transformator, een bijdrage levert aan het tegengaan van congestie. Hij kan het lid Mangal in verbinding brengen met de ambtenaar die hier echt alles vanaf weet. De wethouder licht nog toe dat de participatiehandreiking aangeeft dat niet alleen dat maar ook hoe er geparticipeerd moet worden. Over drie weken staat die handreiking geagendeerd. De wethouder maakt zich wel zorgen over hoe dit hele proces gaat uitpakken. Nu al zaken toevoegen, de lijst uitbreiden, de routing naar de gemeenteraad wijzigen zonder echt aan het werk te zijn geweest, acht hij niet raadzaam. Als het erom gaat dat de raad eerder ergens mee heeft ingestemd, komt hij met een voorstel naar de raad om dat te expliceren. Dat is een heel terecht punt. Het lid Van Renssen somde een hele lijst op. Die zaken lijken echter goed in beleid vervat te zijn.

Misschien wil het lid Van Renssen de vraag terugnemen naar haar fractie hoe de raad en het college hiermee om zouden willen gaan. Als er toch zaken aan de lijst zouden moeten worden toegevoegd, hoopt hij dat ze die kan aangeven, zodat ambtelijk wordt uitgezocht wat daarvan de consequenties zijn. Hij zegt toe erop toe te zien dat belangrijke zaken echt aan de raad worden voorgelegd. Het lid Boomsma had het over staand beleid. Dat is een valide punt. Het college komt met een wat aangescherpt voorstel waarbij misschien toch nog advies nodig is. Er zijn vast zaken te bedenken met een dermate grote impact, dat het gerechtvaardigd is die aan de raad voor te leggen. Tweede termijn: Het lid VAN RENSSEN benadrukt dat het erom gaat hoe de raad de bevoegdheden straks wil inzetten. In de motie van januari stond de wens om de routing te optimaliseren en op welke wijze de raad categorieën zou kunnen toevoegen. Vorig jaar werd gezegd dat dat allemaal ingewikkeld was en tijd zou vergen. Daarom lijkt het haar slim om daarop voorbereid te zijn om eventueel wel categorieën toe te voegen. De wethouder riep op het vertrouwen te hebben dat er een seintje komt wanneer zaken uit de hand lopen. Lastig daarbij is dat niet het college die buitenplanse omgevingsplanactiviteiten doet. Dat is gedelegeerd naar zeven verschillende stadsdeelbesturen.

Daar komt de vraag voor aanpassing van de taken- en bevoegdhedenlijst van stadsdeelbesturen vandaan. Als het naar de raad komt voor bindend advies, heeft de raad er zicht op. Gebeurt dat niet, dan ligt het bij zeven stadsdeelbesturen waarop de raad weinig zicht heeft. Uiteraard zal GroenLinks goed naar de lijst krijgen. Ze verwacht dat er toch een aantal belangrijke elementen is waaraan de raad hecht. Als iedereen daar goed naar kijkt,

10

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie Concept Raadscommissieverslag, 26 oktober 2022

RO

kan er een gedragen voorstel komen over twee weken. Wethouder VAN DANTZIG hoort terechte punten, maar tot op zekere hoogte gaat hij niet over optimalisatie naar de raad. Het college neemt een beslissing en op een gegeven moment ligt dat dan voor bij de raad. Als er aan de kant van het college zaken sneller kunnen, doet hij dat met plezier. Minder dingen sneller doen, vergroot de kans dat dingen daadwerkelijk sneller gaan. Dus meer zaken toevoegen kan uiteindelijk ook negatief uitpakken. Bij de eerdere discussie over stadsdelen vond de raad dat het grootste deel van dergelijke besluiten zo lokaal mogelijk moesten worden genomen. Hij ziet bepaalde zaken ook niet langskomen. Hij kan wel toezeggen dat die optimalisatie snel vormgegeven wordt. Wel is het onontkoombaar die ruimte bij de stadsdelen te laten. Het lijkt hem prima als iedereen naar een gedragen voorstel kijkt, maar als de categorieën fors worden uitgebreid, kan de wethouder onmogelijk aan alle wensen tegemoetkomen. Het lid VAN RENSSEN zit een oplossing in de wijze waarop die taken en bevoegdheden worden gedelegeerd aan de DB’s van de stadsdelen. Dat proces loopt en in het kader van de Omgevingswet wordt ook gekeken naar de verordening van de stadsdelen. Dat zijn communicerende vaten ten aanzien van die lijst met gevallen.

Ze hoopt dat de wethouder een mogelijkheid ziet goed te kijken naar die taken en bevoegdheden van de stadsdelen. Wethouder VAN DANTZIG legt het proces uit: het stadsdeel krijgt een aanvraag, toetst dat aan staand beleid en dan gaat het door. Is het stadsdeel voornemens af te wijken, dan komt het bij het college. Die moet zo’n afwijking van beleid bekrachtigen. Of er bindend advies van de gemeenteraad nodig is of niet, dat bepaalt de wethouder dan. Hij ziet eigenlijk niet meer ruimte bij die taken en bevoegdheden. De kwaliteit van de stadsdeelbestuurders en zijn ambtenaren is van zo’n niveau, dat de wethouder ze eerder meer dan minder zaken toevertrouwt. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken en voor een middellange behandeling doorgaat naar de raad. Misschien is er een amendement nodig waarvoor de raad een beroep kan doen op de ambtelijke capaciteit. 5 Vaststellen van het bestemmingsplan “Jan Evertsenstraat-West, deelgebied Tennispark” en het besluit tot wijziging van de Welstandsnota (VN2022-022423) en 8 Vaststellen van de Investeringsnota Gebiedstransformatie Tennispark Sloterplas en het beschikbaar stellen van een krediet (VN2022-032516) Het lid VON GERHARDT is blij dat er nu uiteindelijk een plan ligt dat er goed uitziet, dat zorgt voor verdichting in die buurt maar waar de tennisvelden kunnen blijven.

In de stukken leest hij dat er woningbouw in de afgesproken verhouding 30%-40%-30% gaat plaatsvinden, maar de mogelijkheid wordt opengehouden dat het 40%-40%-20% wordt op het moment dat de corporatie afhaakt. Hij is benieuwd wat de financiële gevolgen daarvan zijn voor het plan. Voorts hoort hij graag of de wethouder gezien de stand van het vereveningsfonds nog mogelijkheden ziet om dit plan nog positiever te maken. Het lid MINDERHOUD vindt het plan op hoofdlijnen goed. Hij is wel benieuwd hoe op dit moment de gesprekken met Stadgenoot verlopen. Het lid VAN RENSSEN begrijpt dat het plan op enig moment is aangepast en dat er een volledig nieuw ontwerp ter inzage is gelegd. Het is in ieder geval goed dat er een andere ingang komt voor de parkeergarage. Zorg is er nog wel voor het aantal en het type

11

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie Concept Raadscommissieverslag, 26 oktober 2022

RO

sociale woningen dat er komt. Daarvoor hebben de collega’s uit Nieuw-West een advies ingediend om goed te kijken naar die 30% sociale woningen waarbij er slechts vijf jaar kan worden gewoond in een groot deel daarvan. Ze wil weten hoe groot dat aandeel is. Bij groen wordt niet aan de referentienorm voor groen voldaan. Die wordt ooit aangepast, maar vooralsnog moet daaraan toch worden voldaan. Ze is benieuwd wat de groennorm hier is en hoe er meer groen beschikbaar komt voor deze woningen. Bij de tennisbanen kampt men af en toe met piekgeluiden op zeven woningen. Je zal er maar net gaan wonen. Ze hoort graag wat voor woningen zijn. Toekomstige bewoners moeten daarover worden geïnformeerd. Het kan ook een overweging zijn om deze woningen niet te realiseren. Het lid AHMADI sluit zich aan bij de vragen van collega Van Renssen. Ze is benieuwd of die keuze voor 30% sociale huur onder druk van Stadgenoot is gemaakt. Het belang van zo veel mogelijk sociale woningbouw in de stad is iedereen helder. Zorgen zijn er over de bekostiging van de tennisbanen, dus daarover hoort ze graag meer. Gebruik maken van de tennisbanen kan zorgen voor mooie cohesie tussen bestaande bewoners en nieuwkomers. Wethouder VAN DANTZIG is blij dat het plan gewaardeerd wordt. Het groen daar is weinig imponerend. Er wordt meer groen toegevoegd, hoogwaardiger ook. Op een steenworp afstand ligt de Sloterplas.

Het tennispark is een kleine kavel waarop veel woningen worden toegevoegd. Hij kan niet aangeven hoe die groennorm hier precies is. Dat kan hij desgewenst later aanleveren. Hij verzekert wel dat het daar mooier en groener wordt dat het nu is. In het vereveningsfonds kan normaal gesproken altijd meer worden verdiend, maar niet nu. Dat zou voor enorme vertraging zorgen. Er wordt nu per project gekeken. Hier is gebruik gemaakt van het particuliere transformatiekader en daarvan is de afwijkingsgrond dat er 30%-40%-30% mag worden gebouwd als er een corporatie tussen zit. Corporaties hebben immers relatief beperkte eigen posities. Om toch voor een bepaalde prikkel te zorgen om een corporatie te laten aanhaken, is hiervoor gekozen. Er is de eigenaren veel aan gelegen dit project van de grond te krijgen. Het lid VON GERHARDT beseft dat het weer 40%-40%-20% wordt als het stukloopt met de corporatie. Dat gaat financiële gevolgen hebben voor de gemeente en in die gevolgen wil hij meer inzicht krijgen. Wethouder VAN DANTZIG zorgt ervoor dat die informatie tijdig naar de raad komt. Het lid VAN RENSSEN meent dat de raad deze investeringsnota vaststelt met wat wel openbaar is: een positief saldo van circa 2 miljoen euro. Dat wordt voor beide opties vastgesteld, dus met of zonder corporatie. Ze gaat ervanuit dat beide situaties datzelfde positieve saldo voor de gemeente opleveren.

Wethouder VAN DANTZIG komt hier schriftelijk op terug. De gesprekken met Stadgenoot lopen via de ontwikkelaar. In stadsdeel West is altijd vraag naar woningen van voldoende grootte. Die zijn natuurlijk prijzig. De inzet is dat sociale woningen in principe 50 m2 zijn en voor het middensegment 57 m2. De helft van de sociale woningen is geschikt voor eenpersoonshuishoudens, minder dan 40 m2. De andere helft varieert tussen 60-120 m2. Voor de middenhuur is vastgelegd dat het om minimaal 50% om drie- of meer kamerwoningen gaat. Voor de vrije sector worden geen afspraken gemaakt. De gesprekken met Stadgenoot lopen nog. Op basis van de gesprekken zouden daar woningen voor studenten of jongeren kunnen komen. Dat moet wel passen binnen de afspraken die met de corporaties zijn gemaakt. De tennisbanen zullen niet gratis zijn. Amsterdam kent diverse regelingen waarmee minima kunnen deelnemen aan sport. Hoogstwaarschijnlijk komt er een commerciële exploitant. Bij de zeven woningen gaat het om een beperkte overschrijding van de

12

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie Concept Raadscommissieverslag, 26 oktober 2022

RO

geluidsnorm - niet in de herfst en de winter. Dat lijkt een aanvaardbare overschrijding. Het gaat ook nog eens over piekgeluid. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken en naar de raad gaat voor een korte behandeling. 6 Herbenoemen van een lid van de Hoofdgroenstructuur (TAC) 2022 (VN2022-029192)

Technische

Adviescommissie

De VOORZITTER licht toe dat dit punt normaal gesproken in beslotenheid wordt behandeld, maar D66 heeft een korte bijdrage op de procedure. Het lid TAŞLIYURT ziet dat met deze herbenoeming het man-vrouwpercentage uitkomt op 20%. D66 vindt het belangrijk dat de samenstelling van een bestuur en van commissies qua leeftijd, geslacht en achtergrond goed gediversifieerd zijn. Daarom de oproep om hiermee in de toekomst rekening te houden, zodat bijvoorbeeld een derde van de samenstelling bestaat uit mannen, een derde uit vrouwen. Landelijk gebeurt dit al. Wellicht kan dit in gemeentelijk beleid worden vervat. Wethouder VAN DANTZIG stelt dat die evenwichtige afspiegeling wel degelijk het beleid van Amsterdam is, maar het vinden van mensen voor commissies wordt wel steeds ingewikkelder. De gemeente is natuurlijk wel afhankelijk van mensen die wat voor de stad willen beteken. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken. Het punt gaat door naar de raad waar schriftelijke (her)benoeming zal plaatsvinden. Grond en Ontwikkeling 7 Vaststellen van de niet-structurele 2e herziening van het exploitatieplan Weespertrekvaart Oost (VN2022-023224) Het lid VON GERHARDT ziet dat er in alle segmenten meer woningen worden gebouwd ten opzichte van de 1e herziening behalve in het segment jongeren- en studentenwoningen. Hij hoort graag hoe dat kan.

Het plan is 2,8 miljoen euro meer positief geworden, terwijl het in de 1e herziening een negatief saldo liet zien van 11 miljoen euro. Hij vraagt zich wel af hoe houdbaar dit is bij de huidige ontwikkeling. Hij vreest bij de 3e herziening toch flink minder inkomsten te krijgen en is benieuwd welke gevolgen dat zal hebben. Wethouder VAN DANTZIG vindt het op zich een terechte vraag. Bij de herziening van deze exploitatieplannen heeft de gemeente hier niet het bezit. Naar mate zaken meer tot ontwikkeling komen, wordt het plan aangepast. Er is nu een categorie voor sociale huur toegevoegd. Het effect daarvan op de jongeren- en studentenwoningen kan hij nu niet aangeven. Hij heeft de oproep wel goed begrepen. Als bouwplannen vertragen, kent dat inderdaad een risico. Het is niet anders. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken en als hamerstuk naar de raad gaat. 9 Instemmen met de kredietaanvraag voor de aankoop van twee erfpachtrechten in stadsdeel Noord (VN2022-029865) Dit punt is gehamerd.

13

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie Concept Raadscommissieverslag, 26 oktober 2022

RO

10 Kennisnemen van de notitie ‘Bouwen aan nieuwe ontwikkelmodellen’ (VN2022030377) Het lid MINDERHOUD is blij dat dit fantastische stuk nu eindelijk wordt besproken. De vorige wethouder had gezegd te willen experimenteren om eerst het gesprek aan te gaan met burgers en bedrijven alvorens te starten met de planvorming. Hij hoort graag wat deze wethouder daarvan vindt. Hij hoort graag hoe de wethouder dat samenwerken met buurtplatformen voor zich ziet in het kader van participatie rond ruimtelijke trajecten, hoe ambtenaren worden ondersteund in het opzetten van participatietrajecten en het aangaan van een open gesprek met bewoners. Het lid DE VOS is groot voorstander van sociale projectontwikkeling waarbij toekomstige bewoners bijvoorbeeld gezamenlijk opdrachtgever zijn voor hun eigen nieuwbouwproject. Dus experimenteren met nieuwe ontwikkelmodellen juicht de Partij voor de Dieren van harte toe. Amsterdam kent enkele grote opgaven: wonen en bedrijfsruimte betaalbaar houden, de stad duurzaam en klimaatneutraal ontwikkelen en kansenongelijkheid tegengaan. Bij de drie omschreven basisprincipes voor nieuwe ontwikkelmodellen leest hij echter niets terug over hoe die duurzame en klimaatneutrale ontwikkeling vormgegeven moet worden. Het lijkt hem goed die principes op te nemen in de basisprincipes voor de nieuwe ontwikkelmodellen.

Tot slot de vraag of het college net zo enthousiast is over de samenwerking in de K-buurt als de buurtbewoners zelf en of het de geleerde lessen als best practise gaat toepassen op andere projecten. Het lid WEHKAMP is blij dat er aandacht is voor nieuwe ontwikkelmodellen. De ambities zijn helder, maar qua beleid is er nog aanscherping nodig. De gemeente gaat onderzoek doen naar andere vormen van waardecreatie. Ze hoopt dat de wethouder enkele voorbeelden daarvan kan geven. Het voorbeeld van de Hart voor de K-buurt laat zien wat betrokkenheid van burgers voor een buurt teweeg kan brengen. Dat heeft hier ook nog eens 500 extra woningen voor jongeren opgeleverd. Dit proces heeft wel erg lang geduurd. Sinds 2016 is er over die plannen gesproken. Dat moet echt korter kunnen. Misschien kan de wethouder aangeven welke richtlijnen er voor buurtparticipatie komen zodat er binnen bepaalde kaders afspraken kunnen worden gemaakt. Het is goed dat het college inzet op wooncoörperaties. Dat kan leiden tot lagere huren, een hoge bouwkwaliteit en veel oog voor duurzaamheid. Ze hoort nog graag in hoeverre in het beleid specifiek rekening wordt gehouden met wooncoöperaties. Ze denkt daarbij aan wachtlijsten, het meenemen van genoeg inpandige parkeerruimte of leningen met een lage rente gelijk aan staatsobligaties.

Wellicht wil de wethouder kijken waar de mogelijkheden voor wooncoöperaties gelijkgesteld kunnen worden met die voor corporaties. Wooncoöperatie De Warren was blij met de wijze waarop de gemeente omging met de feedback op het proces. Ze vraagt of de gemeente het beleid hierop wil inrichten. De gemeente wil ontwikkelmodellen uitwerken om die coöperaties op grote schaal mogelijk te maken. Ze is benieuwd of daar een target bij is, of dat beleid wel goed bekend is en wat is er nodig om een schaalsprong te maken. En waar komt de investering van een fonds vandaan om die starts mogelijk te maken? Deze projecten vergen immers enorme bedragen. Met hoeveel woningen rekent de wethouder voor zo’n fonds? Misschien moet de gemeente wel naar het rijk kijken voor schaalvergroting of in gesprek gaan met pensioenfondsen. Tot slot hoort ze graag hoe de wethouder de samenhang tussen dit fonds en het eigenaarschap bij mensen zelf ziet. Het lid VAN RENSSEN onderschrijft de vragen van het lid Minderhoud en Wehkamp, maar zij hoort ook nog graag hoe het staat met het stapmakersfonds. Daarover zou de raad immers worden geïnformeerd. Het lid BROERSEN ziet dat deze notitie een mooie basis legt voor

14

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie Concept Raadscommissieverslag, 26 oktober 2022

RO

burgerparticipatie en burgerinitiatief. Een woning is om in de wonen. Ze onderschrijft de vragen over buurtplatforms en buurtparticipatie. De notitie is inmiddels een jaar oud. Ze krijgt graag een update over de verdere ontwikkeling van de nieuwe ontwikkelmodellen en het onderzoek naar een eventueel stapmakersfonds. Wethouder VAN DANTZIG is enthousiast over de zoektocht naar nieuwe ontwikkelmodellen. Naast de reguliere gebiedsontwikkeling is het heel goed ruimte te vinden voor andere initiatieven. En soms zitten projecten gewoon vast. De gemeente was in het verleden ook niet voldoende geëquipeerd om met bewoners samen te werken. Daarin worden mensen nu getraind. Het is de wethouder Democratisering die de buurtplatforms stimuleert. Er zijn CPO’s, coöperaties, Samen onder één dak. Minder enthousiast wordt de wethouder van particuliere zelfbouw. Dat is arbeidsintensief en levert relatief kleine aantallen woningen op. Het kan interessant zijn voor de raad om eens een werkbezoek af te leggen op Centrumeiland, een verzameling van wooncoöperaties, CPO’s en allerhande andere vormen. De gemeente legt daar standaard openbare ruimtes aan, maar als alle bewoners eraan meedoen, wordt het net wat mooier. Duurzaamheid vormt een onderdeel van de uitgangspunten. Maar nieuwe ontwikkelmodellen die een grote bijdrage leveren aan duurzaamheid is natuurlijk heel mooi.

Duurzaamheid is natuurlijk het allerbelangrijkst. Het lid DE VOS ziet de uitdagingen wel beschreven, maar hij leest het zo dat de gemeente die basisprincipes meegeeft aan toekomstige nieuwe ontwikkelinitiatieven. Het zou mooi zijn als daarin dan ook staat dat het zo duurzaam mogelijk, zo inclusief mogelijk, zo klimaatbestendig mogelijk of wat ook moet zijn. Wethouder VAN DANTZIG weet niet goed of hier dan een extra zin bij moet. Circulair bouwen past heel goed onder andere vormen van waardecreatie. Er worden nu drie goede uitgangsposities genoemd om niet zelf te ontwikkelen. Zo is energieopwekkend ook een andere vorm van waardecreatie. Het lid DE VOS zou klimaatbestendig bouwen als waardecreatie wel in de notitie willen terug zien. Hij zou het uitstekend vinden om zo’n vierde basisprincipe toe te voegen waarin dat expliciet wordt gemaakt. Een woning is om te wonen, maar vormt ook onderdeel van de natuurlijke omgeving en is zo klimaatbestendig mogelijk. Wethouder VAN DANTZIG stelt voor een lijst met de verschillende nieuwe ontwikkelvormen op te stellen. De notitie aanvullen vindt hij een minder goed idee, omdat waardecreatie al een ruim principe is. De raad kan het voorstel natuurlijk altijd amenderen. Gaat het om voorbeelden, dan komt hij daarmee schriftelijk naar de raad. Al die coöperaties zijn onderdeel van de nieuwe ontwikkelmodellen.

Daar wil het college echt stevig mee aan de slag. Een corporatie en een coöperatie zijn wel echt twee verschillende zaken met heel verschillende regimes. De wethouder zegt toe met een herzien coöperatiebeleid te komen waarbij hij dieper ingaat op de lening en waarbij de eerste tenders worden beoordeeld. Het college is bezig met het onderzoeken van het stapmakerfonds. Dat is bijna afgerond, maar dat betekent nog niet dat er ook geld is. Misschien kan de raad nadenken over een startbudget. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken. Ruimtelijke Ordening 11 Raadsadres over een aanvraag voor de realisatie van een islamitische begraafplaats voor eeuwigdurende grafrust (VN2022-033462) Dit punt is doorgeschoven naar de volgende vergadering.

15

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie Concept Raadscommissieverslag, 26 oktober 2022

RO

Grond en Ontwikkeling 12 Kennisnemen van de beantwoording van het raadsadres inzake opstalwaarde van woningen voor de overstap naar eeuwigdurende erfpacht (getiteld ‘Middle of the (cheapy) road’) (VN2022-029589) Dit punt is doorgeschoven naar de volgende vergadering. 13 Kennisnemen van het collegebesluit tot gunning van de concessie voor de warmte- en koudevoorziening op Strandeiland in stadsdeel Oost aan Eneco Warmte & Koude Leveringsbedrijf B.V. (VN2022-030376) Het lid KOYUNCU begrijpt dat Eneco een monopolypositie heeft op Strandeiland voor de komende 30 jaar en daarbij hoge tarieven in rekening kan brengen aan de eindgebruiker zolang ze onder de gasprijs blijft. Amsterdam kent momenteel al een WKOconcessie op Centrumeiland waaraan de gemeente 3,5 miljoen euro heeft bijgedragen. Bewoners hebben het idee dat de concessiehouder puur voor maximale winst gaat. Hij is benieuwd in hoeverre de bewoners inzage kunnen krijgen in de afspraken met de concessiehouder. De huidige situatie is ver van optimaal. Nederlandse gemeenten willen graag warmtenetten in publiek eigendom willen. Hij is benieuwd hoe dat in Amsterdam zit. Wethouder VAN DANTZIG stelt dat huiseigenaren kunnen zien op welke voorziening zij worden aangesloten en onder welke voorwaarden dat gebeurt. Minister Jetten heeft aangegeven dat warmtenetten voor minimaal de helft plus 1 in publieke handen zouden moeten zijn.

In verschillende concessies wordt goed samengewerkt. Zoiets publieks als een infrastructureel net zou prima in publieke handen kunnen zijn. Dat gaat nog jaren duren. De gemeente moet bewaken dat die transitie goed verloopt. De woningbouw mag niet worden afgeremd. Het kabinet gaat ervan uit dat gemeenten de hulp krijgen die ze nodig hebben. Het lid KOYUNCU weet dat de warmtetarieven bij de WKO hoog zijn en mensen daar voor lange tijd aan vastzitten. Wethouder VAN DANTZIG adviseert dit debat met de wethouder Energietransitie te voeren. Die is veel beter ingewerkt in dit dossier. Er is hier voor dertig jaar een concessie verleent. De tarieven zijn gemaximaliseerd door de ACM. De infrastructuur moet wel in publieke handen zijn. Als het lid Koyuncu zijn vragen mailt naar de politiek assistent, kan de wethouder daar samen met de wethouder Energietransitie naar kijken. Het is behoorlijk technisch. De wethouder begrijpt nu niet exact waarnaar het lid Koyuncu op zoek is. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken. Grond en Ontwikkeling 14 Initiatiefvoorstel van het lid Boomsma (CDA) getiteld ‘Evenwichtige canon indexatie en goede informatievoorziening over effecten inflatie’ Nr. VN2022-033985 Het lid BOOMSMA licht toe dat dit initiatiefvoorstel zich richt op erfpachtwoningen en niet op kantoren. Dat zal hij nog expliciteren in het voorstel.

Die hoge woonlasten kan de gemeente niet alleen oplossen, maar de gemeente kan wel een stap zetten om het niet onnodig erger te maken en om erfpachters te beschermen tegen de ongekend hoge inflatie. Die is uiterst ongebruikelijk. De gemeente heeft hogere lasten door de inflatie. De inflatie die nu voor de erfpacht wordt gerekend, staat niet in verhouding tot die extra indicering. Dat is grotendeels winst voor de gemeente. Hij wil weten hoeveel geld dit