Conceptverslag raadscommissie Algemene Zaken 05-06-2025.pdf
Tekst van het document
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische
AZ
Zaken, Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht
Raadscommissieverslag, 5 juni 2025 CONCEPTVERSLAG
Vergadering Vergaderdatum Verslag vast te stellen op:
Openbare vergadering van de raadscommissie Algemene Zaken Donderdag 5 juni 2025 van 13:30 uur tot 17:00 uur in de Willem Kraanzaal Donderdag 3 juli 2025
Voorzitter: commissielid Van der Veen Plaatsvervangend voorzitters: commissieleden Moeskops en Alberts Portefeuillehouder: burgemeester Halsema Commissiegriffier: Van Klooster Commissieondersteuner: Dutilh Verslaglegging: Post (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: Alberts (SP), Bakker (Partij voor de Dieren), Bentoumya (GroenLinks), Van Berkel (JA21), Broersen (Volt), Havelaar (CDA), Heinhuis (PvdA), Hofland (D66), Kabamba (Lijst Kabamba), Khan (DENK), Krom (Partij voor de Dieren), Moeskops (D66), Nadif (GroenLinks), Van Schijndel (Forum voor Democratie), Veenhoff (GroenLinks) en Wijnants (VVD) Afwezig commissielid: Abdi (PvdA) Overige aanwezigen: Burgers (presidium), Strens (stadsdeelvoorzitter Centrum) en Tjin-Tham-Sjin (THOR)
1. Algemeen deel a. Opening procedureel gedeelte De VOORZITTER heet iedereen van harte welkom op deze openbare raadscommissievergadering Algemene Zaken. Er zijn voldoende fracties aanwezig. b. Mededelingen Er zijn geen mededelingen. c. Vaststellen agenda 8. Bespreken van de beantwoording schriftelijke vragen van de leden Krom cum suis inzake daklozen worden nog steeds beboet voor slapen op straat VN2025-006858
1
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken,
AZ
Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht Concept-raadscommissieverslag, 5 juni 2025
Dit punt wordt afgevoerd van de agenda in verband met de verwachte raadsinformatiebrief over dit onderwerp 9. Initiatiefvoorstel van het lid Veldhuyzen getiteld Etnisch profileren: Stop, politie! VN2025-007603 Dit punt wordt afgevoerd van de agenda. De fractie van De Vonk kan dit onderwerp desgewenst opnieuw agenderen. 13. Druggebruik bij de politie VN2025-006856 Dit punt wordt afgevoerd van de agenda. De fractie van De Vonk kan dit onderwerp desgewenst opnieuw agenderen. 16. Raadsinformatiebrief over coffeeshopbeleid VN2025-007161 Dit agendapunt wordt niet inhoudelijk besproken. 18. Voortgang programma tegen seksuele intimidatie en seksueel geweld 2024 VN2025-006864 De bespreking van dit agendapunt wordt uitgesteld. De agenda wordt met deze aanpassingen vastgesteld. d. Conceptverslag van de openbare vergadering van de raadscommissie AZ d.d. 8 mei 2025 Het verslag van de openbare vergadering van de raadscommissie AZ van 8 mei 2025 wordt ongewijzigd definitief vastgesteld. e. Actielijst en langetermijnagenda’s per portefeuille Er zijn geen vragen over de actielijst en langetermijnagenda's. f. TKN-lijst De TKN-lijst wordt voor kennisgeving aangenomen. g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies Er zijn geen stukken vanuit de stadsdeelcommissies ontvangen. 2. Inhoudelijk deel a. De VOORZITTER opent het inhoudelijk deel van de vergadering. b. Inspreekmoment Publiek
2
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken,
AZ
Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht Concept-raadscommissieverslag, 5 juni 2025
Inspreker VAN ALPHEN spreekt in namens dertien BIZ’en van Hartje Centrum bij agendapunt 8, de beantwoording van vragen over daklozen die nog steeds worden beboet voor het slapen op straat. De ondernemers geven aan dat dak- en thuislozen recht hebben op zorg, onderdak, eten en perspectief maar wijzen tegelijkertijd op overlast, zoals wildplassen en slapen in portieken. De inspreker vraagt aandacht voor twee groepen bedelaars. De eerste groep bestaat uit mensen met ernstige problematiek, die verward gedrag vertonen, agressief zijn en soms seksueel grensoverschrijdend handelen. Dit gebeurt meerdere keren per dag. De tweede groep betreft georganiseerde bedelaars die mogelijk slachtoffer zijn van uitbuiting omdat zij in busjes worden afgezet, gecontroleerd worden en hun inkomsten moeten afstaan. De dertien samenwerkende BIZ’en hebben met de politie, handhaving en ondernemers een rapport opgesteld waarin zorgen worden geuit en oplossingen worden aangedragen. De spreker vraagt op basis van dat rapport de raad om drie concrete maatregelen, een vast handhavingsteam, structurele inzet van buurtgastheren en een juridisch kader dat optreden mogelijk maakt. Het lid KROM vraagt of er naar de foto's in het rapport gekeken kan worden omdat daarop kwetsbare mensen herkenbaar afgebeeld worden.
Ze informeert of de ondernemers al in gesprek zijn geweest met de gemeente en de dagelijkse besturen en wat daar de uitkomst van is. Inspreker VAN ALPHEN antwoordt dat de kwestie met de foto's zal worden bekeken. Er is 14 mei een positief gesprek geweest met het stadsdeel Centrum en een van de uitkomsten daarvan is dat ondernemers contact hebben met veldwerkers zodat mensen die liggen te slapen in steegjes en er verward eruitzien worden opgevangen. Dit is een van de acties uit het rapport. Het lid KROM geeft aan dat het rapport van de BIZ’en meegenomen zal worden in de bespreking van het agendapunt en dat ze voor die tijd nog contact zal opnemen met de inspreker. Het lid VAN SCHIJNDEL vraagt welke nationaliteiten de georganiseerde bedelaars hebben en waar de bestelbusjes vandaan komen. Inspreker VAN ALPHEN antwoordt dat er geen harde bewijzen zijn maar dat het vooral mensen uit Roemenië en Polen betreft. Ondernemers zien op bepaalde plekken busjes staan en ze herkennen de bedelaars die worden opgehaald. Verder kan ze er niets over zeggen. Het lid VAN SCHIJNDEL vraagt of de busjes van buiten de gemeentegrenzen komen. Inspreker VAN ALPHEN kan daar geen antwoord op geven. Het lid NADIF sluit zich aan bij de opmerkingen over de foto's.
Ze vindt het opvallend dat namen worden doorgegeven aan de vreemdelingenpolitie en dat in het rapport wordt vermeld dat mensen het land uitgezet kunnen worden. Inspreker VAN ALPHEN kan hier geen antwoord op geven. Ze zal dit meenemen naar degene die dit rapport heeft geschreven en zal ervoor zorgen dat de commissie een antwoord krijgt. Inspreker VAN DER LINDE spreekt op persoonlijke titel in bij agendapunt 17, de voortgangsbrief Team Openbare Orde Inlichtingen (TOOI). Aan dit agendapunt is opnieuw een artikel over zijn zaak toegevoegd waarbij diverse instanties betrokken zijn, zoals de politie, de gemeente, het Openbaar Ministerie, de AIVD, Europol en buitenlandse politiediensten. De repressie is zo opgezet dat het onmogelijk is om er iets tegen te
3
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken,
AZ
Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht Concept-raadscommissieverslag, 5 juni 2025
ondernemen. Hoewel hij geen hoop meer heeft op succes zal hij zijn zaken voortzetten in de hoop bij te dragen aan het ontmaskeren van de façade van de democratische rechtsstaat. In 2017 en 2018 heeft TOOI mensen in zijn omgeving gerekruteerd om informatie over hem te verzamelen en dat gebeurt nog steeds. De politie heeft jarenlang gelogen over deze feiten waardoor de rechtmatigheid niet getoetst kon worden. Nu de rechtbank getuigen hoort en forensisch onderzoek instelt weigert de politie medewerking en beschuldigt ze de rechtbank van partijdigheid. Daarnaast heeft de politie, met steun van de gemeente, de inspreker geld aangeboden om de procedures te stoppen. De minister en burgemeester dekken de korpschef. De burgemeester wordt onvoldoende geïnformeerd maar onderneemt geen actie omdat zij de relatie met de politie niet wil schaden. De inspreker roept de raad op de macht met gezond maar ook met groot wantrouwen te controleren. Inspreker DOUMBOUYA spreekt in namens het Scharlaken Koord bij agendapunt 19 over de aanpak illegale prostitutie in woningen en de verwerkingstijd van meldingen. Het Scharlaken Koord is een organisatie die al veertig jaar mensen in de prostitutie en slachtoffers van mensenhandel ondersteunt. Ze werken preventief met lessen op middelbare scholen en doen veel aan outreach omdat sekswerkers niet altijd zelf hulp zoeken.
Mensen in thuisprostitutie zijn vaak buitenlandse en kwetsbare personen die weinig weten van hun rechten en voorzieningen. Het Scharlaken Koord gaat mee met gemeentelijke prostitutiecontroles omdat ze sekswerkers na de controle hulp kunnen aanbieden. Sekswerkers voelen zich daardoor veiliger om zich uit te spreken en dat kan leiden tot het ontdekken van mensenhandel. Hoewel deelname aan controles geen onderdeel uitmaakt van het contract met de gemeente zou het Scharlaken Koord daar wel bij betrokken willen worden omdat ze door veldwerk goed zicht hebben op de omvang en ontwikkelingen van thuisprostitutie. Het lid HAVELAAR vraagt of samenwerking met het Scharlaken Koord kan bijdragen aan het terugbrengen van het aantal dagen dat een melding blijft liggen. Inspreker DOUMBOUYA antwoordt dat het Scharlaken Koord een positieve bijdrage kan leveren omdat ze bij controles een onafhankelijke partij zijn. Ze kunnen sekswerker veiligheid en vertrouwen bieden en kunnen snel inspelen op signalen van mensenhandel of andere noodkreten. Het lid HAVELAAR vraagt welke ervaringen het Scharlaken Koord heeft in andere gemeenten. Inspreker DOUMBOUYA antwoordt dat de ervaring in andere gemeenten is dat sekswerkers sneller contact leggen en dat er op korte termijn een vervolg gegeven kan worden. De VOORZITTER bedankt de insprekers voor hun inbreng. c.
Actualiteiten Er zijn geen actualiteiten aangemeld. d. Rondvraag Het lid KHAN verwijst naar de bijdrage van burgemeester Halsema tijdens de vorige raadsvergadering over genocidaal geweld in Gaza en de daaropvolgende intimiderende bemoeienis van de Israëlische ambassadeur. Hij vraagt of de burgemeester hierover inmiddels een reactie van het kabinet heeft ontvangen.
4
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken,
AZ
Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht Concept-raadscommissieverslag, 5 juni 2025
Burgemeester HALSEMA antwoordt dat er geen schriftelijke inhoudelijke reactie van het kabinet is gekomen. Wel heeft ze een goed telefoongesprek gevoerd met de minister van Buitenlandse Zaken. In dezelfde periode heeft de minister enkele betekenisvolle stappen gezet die ook door Europa zijn erkend. Ze weet niet of er in het diplomatieke verkeer uitspraken zijn gedaan over de bemoeienis van de Israëlische ambassadeur. Het lid BROERSEN wijst op een aanbieder die in Amsterdam is gestart met gokart tours waarbij mensen op straat een soort Mario Kart-achtige ervaring kunnen beleven. Dit is extreem gevaarlijk in een drukke stad en daarom vraagt ze de burgemeester of dit is toegestaan. Burgemeester HALSEMA zal nagaan of dit specifieke voertuig een legaal voertuig is dat is toegestaan op de openbare weg. Daarnaast zal ze de politie opnieuw informeren over de risico’s van straatraces waarbij verkeersovertredingen kunnen worden begaan, ongeacht of het voertuig legaal is. Ze zegt toe de kwestie in de driehoek te bespreken en te onderzoeken wat de gemeente hiertegen kan ondernemen. Het lid BROERSEN vraagt of de burgemeester daar met een brief op terug kan komen bij de raad. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat ze met de politie in gesprek zal gaan en ook met de juristen zal overleggen over wat wel en niet is toegestaan en welke middelen de gemeente heeft om op te treden.
Zodra alles in beeld is zal er ambtelijk contact worden opgenomen met de aanbieder van de activiteit en zal ze de raad daarover informeren. Het lid NADIF wijst op de Tweede Kamerverkiezing op 29 oktober. In de raad is naar aanleiding van het rapport Ondervertegenwoordigd Amsterdam besproken hoe de opkomst bij de gemeenteraadsverkiezing bevorderd kan worden. Ze vraagt welke stappen er genomen worden nu er twee verkiezingen achter elkaar zijn. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat de plannen voor opkomstbevordering er nu anders uit zullen zien. Ze zal op korte termijn overleggen met mensen die de verkiezingen voorbereiden om te horen welke mogelijkheden er zijn voor opkomstbevordering. Ze verwacht dat het kabinet contact zal opnemen met de VNG en gemeenten om te bespreken welke ondersteuning nodig is. Zodra er meer duidelijkheid is zal ze de raad informeren over de organisatorische en financiële consequenties. Het lid ALBERTS verzoekt te onderzoeken of de toegankelijkheid van stembureaus drastisch verhoogd kan worden zodat meer mensen die slecht ter been zijn kunnen deelnemen aan de verkiezingen. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat het uitgebreide rapport van de Rekenkamer over toegankelijkheid is besproken en dat alle aanbevelingen zijn overgenomen. Dit punt zal ook worden meegenomen in de update over de aankomende verkiezingen van eind oktober.
Het lid HOFLAND vraagt hoe de burgemeester de lobby, gericht op de tekortschietende politiecapaciteit in Amsterdam, oppakt en of zij de geactualiseerde cijfers daarover met de raad kan delen. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat de lobby rondom de politiecapaciteit bij de landelijke verkiezingen verloopt via het Landelijk Overleg Veiligheid en Politie (LOVP), waarin alle regioburgemeesters, het openbaar ministerie en de politie zijn vertegenwoordigd. Kort na de val van het kabinet is er een overleg. Het LOVP heeft verzocht zo snel mogelijk inzicht te krijgen in de noden van de politie, de benodigde
5
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken,
AZ
Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht Concept-raadscommissieverslag, 5 juni 2025
financiële middelen voor de komende vier jaar en wil weten hoe regioburgemeesters invloed kunnen uitoefenen op de verkiezingsprogramma’s. Ze zal de raad hierover informeren. Het staat de raadsleden vrij om te pleiten voor een hoofdstadcontingent maar ze wil niet in een onderlinge strijd met andere politieregio’s belanden en ze heeft daarom de voorkeur om dit gezamenlijk met collega’s aan te pakken. Het lid NADIF vraagt de burgemeester de financiering van lokale organisaties in de aanpak van verwarde personen mee te nemen in de lobby-inspanningen. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat het om een breder belang gaat. Het college heeft op de ochtend van de val van het kabinet gesproken over de mogelijke gevolgen van nieuwe verkiezingen voor Amsterdam en de belangen van gemeenten om aan te dringen op nieuwe publieke investeringen. Het gaat daarbij om Prinsjesdag onder het demissionaire kabinet, de daaropvolgende verkiezingen, de gevolgen voor verkiezingsprogramma’s en het nieuwe coalitieakkoord. De afdeling Public affairs brengt momenteel in kaart wat de stad nodig heeft en er vindt actief overleg plaats met de Vereniging Nederlandse Gemeenten om gezamenlijk op te trekken.
Het lid VAN SCHIJNDEL vraagt of de burgemeester bereid is te onderzoeken of haar beleid rondom een goede omgang met burgers is geschonden door de gemeentejurist die het bezwaar van omwonenden tegen de vestiging van een asielzoekerscentrum in Zuidoost voor alleenstaande minderjarige mannen nietontvankelijk heeft verklaard. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat zij de kwestie zal nagaan en dat ze het lid Van Schijndel daarvan op de hoogte zal brengen. Het lid VAN BERKEL vraagt of de burgemeester al weet wie er wordt uitgevaardigd naar de Pride in Boedapest. Daarnaast wil hij weten wat de Amsterdammer heeft aan dit bezoek. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat het nog voorbarig is maar dat ze een persoonlijke uitnodiging heeft ontvangen van de burgemeester Karácsony van Boedapest. Met hem heeft ze regelmatig contact binnen het netwerk The Pact of Cities, een samenwerkingsverband van Europese en Amerikaanse steden die zich verzetten tegen de opkomst van autocratie en de beperking van burgerlijke vrijheden. Ze neemt de uitnodiging in overweging afhankelijk van onder andere het veiligheidsadvies en haar agenda. Amsterdam is een internationale stad die participeert in diverse stedelijke netwerken. Deze netwerken en de gezamenlijke lobby bij de Europese Commissie en het Europees Parlement voor stedelijke belangen zijn belangrijk voor Amsterdam.
De Pride in Boedapest is een lokale aangelegenheid die valt onder de vrijheidsrechten van de Europese Unie, het Europees Verdrag van de Rechten van de Mens en het Europees recht. Het is van groot belang dat Europese steden de vrijheidsrechten van hun inwoners kunnen garanderen en waarborgen en dat is een reden om bij de Pride aanwezig te zijn. Het lid VAN SCHIJNDEL vraagt of buitenlandse bemoeienis zoals die van de burgemeester van Amsterdam premier Orbán niet in de kaart zal spelen. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat de lhbtiq-gemeenschap wereldwijd zwaar onder druk staat. Amsterdam heeft zich lang de Gay hoofdstad genoemd en organiseert volgend jaar de World Pride. De verdediging van lhbtiq-rechten is een internationale aangelegenheid waarmee zij zich als burgemeester sterk verbonden voelt. Internationale solidariteit is in dit soort situaties van groot belang.
6
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken,
AZ
Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht Concept-raadscommissieverslag, 5 juni 2025
Het lid HEINHUIS vindt het tonen van internationale solidariteit belangrijk, zeker nu die onder druk staat en de rechten van de lhbtiq-gemeenschap zelfs in Nederland niet meer vanzelfsprekend zijn. Het lid VAN BERKEL stelt dat de burgemeester de laatste tijd erg druk lijkt te zijn met de recente ontwikkelingen in Den Haag. Hij vraagt of zij een gooi doet naar het lijsttrekkerschap van PvdA-GroenLinks. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat niet zij druk is met Den Haag maar dat Den Haag nogal druk is met haar. Ze verwijst naar het antwoord dat ze het lid Van Berkel de vorige keer heeft gegeven. Het lid VAN BERKEL vraagt nogmaals of de burgemeester een gooi wil doen naar het lijsttrekkerschap van PvdA-GroenLinks. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat de vraag ver buiten het burgemeesterschap valt. Ze wantrouwt de motieven van het lid Van Berkel. Ze gelooft namelijk niet dat hij geïnteresseerd is in het lijsttrekkerschap van GroenLinks-PvdA, noch dat hij graag zou willen dat zij die rol op zich neemt. Het lid Van Berkel heeft andere politieke motieven voor zijn vragen. Ze herhaalt dat ze er altijd duidelijk over is geweest, ze hoort bij Amsterdam en blijft bij Amsterdam. Het lid VAN BERKEL stelt dat het boekje Feest in Amsterdam dat is uitgedeeld aan basisscholieren een eenzijdig beeld geeft en neerkomt op identiteitspolitiek.
Volgens hem worden bepaalde tradities zoals Keti Koti en Suikerfeest wel genoemd maar Sinterklaas en Kerst niet. Hij vindt dat het boekje geen recht doet aan het glorieuze verleden van Amsterdam. Hij vraagt of de burgemeester die zelf een prominente rol in het boekje vervult dit niet gênant vindt. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat het college geen boeken publiceert. Voor het college is de vrijheid van uitgevers en schrijvers om boeken te publiceren belangrijk. Ze heeft van tevoren drie schetsen gezien waarin ze een speeltuin opent die ook geschikt is voor kinderen met handicaps. Ze vindt zo'n speeltuin heel belangrijk. Het lid VAN BERKEL vraagt wat de burgemeester tegen de seculiere autochtone bevolking wil zeggen die in het boekje geen enkele link zien naar hun referentiekader of culturele achtergrond. Burgemeester HALSEMA denkt dat JA21 het van groot belang zou moeten vinden dat colleges zich niet bemoeien met de publicatievrijheid van uitgevers. Het lid KROM wijst op initiatiefvoorstel Amsterdam op het juiste spoor met onder andere het voorstel voor een besliskader voor ambtelijke vliegreizen en een openbaar register. Ze vraagt wanneer de burgemeester hierop terugkomt zodat het voorstel besproken kan worden in de raad. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat de gemeente vanaf 2026 alle bestuurlijke en ambtelijke reizen zal publiceren.
Van bestuurlijke reizen wordt een volledig verslag inclusief de uitstoot gepubliceerd en van ambtelijke reizen zal een korte weergave van het doel, de meerwaarde en de uitstoot wordt gegeven. Het lid HAVELAAR vraagt of er gekeken kan worden naar wie er vanuit Amsterdam naar de Pride in Hongarije gaat en of dit in samenhang kan plaatsvinden met wat er vanuit de landelijke politiek gebeurt. Hij vindt het heel verstandig dat Amsterdam zo’n signaal afgeeft aan de lhbtiq-community.
7
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken,
AZ
Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht Concept-raadscommissieverslag, 5 juni 2025
Burgemeester HALSEMA vraagt welk signaal het lid Havelaar zou willen dat zij afgeeft. Het lid HAVELAAR antwoordt dat hij het ermee eens is dat de burgemeester naar de Pride gaat. Aangezien er ook parlementariërs en mogelijk een vertegenwoordiger van het kabinet naar Boedapest gaan vindt hij dat Amsterdam als hoofdstad daarin samen kan optrekken. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat er een motie daartoe in de Tweede Kamer met een grote meerderheid is aangenomen maar dat het kabinet heeft aangegeven daar geen gehoor aan te geven en deelname aan de Pride in Boedapest een beetje raar te vinden. Ze verwacht initiatieven vanuit verschillende landelijke en lokale politieke partijen maar als burgemeester wil ze afstand houden van politieke uitingen. Als zij gaat, dan zal dat samen met andere burgemeesters zijn. De VOORZITTER sluit de rondvraag. Algemene Zaken 4. Instemmen met de voorgestelde wijziging van de Verordening geldelijke voorzieningen externe commissieleden in verband met het toevoegen van drie commissies VN2025-006938 Dit agendapunt wordt afgevoerd. De voordracht wordt voor een korte behandeling in de gemeenteraad geagendeerd. Raadsaangelegenheden 3.
Vaststellen van de Referendumverordening Amsterdam en wijziging van het Reglement voor de Initiatief- en referendumcommissie van de gemeente Amsterdam VN2025-006862 De VOORZITTER meldt dat dit de bespreking in tweede termijn betreft. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Broersen. Het lid BROERSEN heeft de notitie van de inspreker Verbeek zorgvuldig bestudeerd. Er staan zeer nuttige en belangrijke kanttekeningen in, zoals de opmerking over de referendumvraag die goed te begrijpen moet zijn voor inwoners. Met een ja-neevraag kan een inwoner geen goede politieke afweging meenemen in de beantwoording. Door de zin ‘kan worden toegesneden op politiek-bestuurlijke afwegingen’ op te nemen in de verordening kan dit verholpen worden. Daarnaast staat in de verordening dat er onderwerpen kunnen worden uitgezonderd van referenda maar door de formulering is het niet duidelijk tot welke onderwerpen zich dit beperkt. Hierdoor kan een aanvraag voor een referendum politiek worden gemaakt en dat is niet goed bij een burgerinitiatief. Ze overweegt samen met het lid Veenhoff van GroenLinks een amendement in te dienen om deze punten aan te passen. Ook kondigt ze een motie aan over het versterken van de betrokkenheid van Amsterdammers bij politieke besluitvorming buiten referenda om.
Ze pleit voor uitbreiding van referendummogelijkheden, bijvoorbeeld met prereferenda waarbij burgers verschillende alternatieven kunnen kiezen. De referendumcommissie was hier positief over en ze is benieuwd naar de reactie van het presidium. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Veenhoff.
8
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken,
AZ
Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht Concept-raadscommissieverslag, 5 juni 2025
Het lid VEENHOFF heeft het weerwoord op de inspraaknotitie bestudeerd en sluit zich aan bij de woorden van het lid Broersen. In deze tweede termijn wil zij het nieuw toegevoegde artikel onder de aandacht brengen dat een raad-vragend referendum mogelijk maakt. Haar fractie vindt dit onverstandig en ook onnodig omdat er initiatiefvoorstellen ingediend kunnen worden. Haar fractie heeft zorgen over dit punt en overweegt een amendement hierop in te dienen. De VOORZITTER geeft het woord aan de voorzitter van het presidium voor de beantwoording. Voorzitter van het presidium BURGERS bedankt de referendumcommissie voor haar inzet en expertise die de raad heeft geholpen bij het opstellen van de Referendumverordening. De toevoeging van de zinsnede ‘in ieder geval’ aan de uitzonderingsgronden in artikel 3 is gedaan op verzoek van de raad naar aanleiding van het referendum over de Hoofdgroenstructuur. De toevoeging biedt ruimte om per situatie een nuance aan te brengen zodat de initiatief- en referendumcommissie breder kan adviseren dan alleen op basis van de opgesomde uitzonderingsgronden. De raad blijft bevoegd om besluiten te nemen en deze besluiten zijn juridisch aanvechtbaar. Er zijn dus voldoende waarborgen. Een mogelijk amendement van het lid Broersen zal worden bekeken en uiteindelijk is het aan de raad is om daarover te beslissen.
Ook een eventuele motie over uitbreiding wordt door het presidium welwillend bekeken. Over het raadplegend referendum is overleg geweest met andere gemeenten en het is gebruikelijk om dit op deze manier in te richten. Mocht GroenLinks hierover een amendement indienen dan is het aan de raad om dit aan te nemen en dan zal het presidium dit uitvoeren. De VOORZITTER bedankt het lid Burgers en constateert dat het punt voldoende is besproken en gereed is voor een korte bespreking in de gemeenteraad. VOORZITTER schort de vergadering tot vijf over half drie. Voorzitter: het lid Moeskops Algemene Zaken 20. Kaartenverkoop Op de Ring Amsterdam 750 VN2025-007468 De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Wijnants. Het lid WIJNANTS vindt de situatie rondom het 750-jarig feest erg ongemakkelijk. Slechts een klein deel van de Amsterdammers kan deelnemen en de overige 700.000 inwoners blijven zitten met de overlast. Nu blijkt dat 71 procent van de bezoekers uit Amsterdam komt zal de eigen havermelkelite straks naast het Utrechts studentenkoor en verdwaalde keetzuipers uit West-Friesland staan. Hij begrijpt dat crowd control nodig is maar vraagt waarom pas last minute besloten is om met een beperkt aantal tickets te werken en waarom niet eerder is aangekondigd dat er een limiet zou zijn. Dan had er kunnen worden toegewerkt naar een vorm van voorrang voor Amsterdammers.
Als liberaal met een afkeer van groepsdenken is hij daar in principe niet voor maar dat is in dit geval volkomen te billijken. Het is mooi dat nu 71 procent van de kaarten naar Amsterdammers gaan maar dat is meer een kwestie van geluk dan beleid aangezien het geheel een beeld schetst van een haastklus met gedoe rondom enorme wachtrijen, slimme trucjes met aangepaste links en ongeldige tickets.
9
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken,
AZ
Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht Concept-raadscommissieverslag, 5 juni 2025
Hij vraagt waarom er geen kleine betaling voor kaarten is gevraagd, aangezien gratis kaarten vaak leiden tot veel no-shows. Daarnaast wijst hij op signalen dat de venstertijden voor bevoorrading tijdens het festivalweekend niet werden aangepast terwijl de A10 in die periode voor meerdere dagen grotendeels is afgesloten. Winkels en horeca moeten hun bevoorrading kunnen ontvangen en dat lijkt hem erg ingewikkeld op deze manier. Hij heeft ook zorgen over de korte opbouwtijd voor het evenement en hij wil weten hoe voorkomen kan worden dat mensen zonder kaartje massaal de snelweg betreden. Tot slot vraagt hij of het totaalaantal bezoekers 280.000 is of 320.000 inclusief de 40.000 papieren kaarten. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Broersen. Het lid BROERSEN geeft aan dat ze na de brief van de burgemeester en de vragen van het lid Wijnants nog één vraag over heeft. Het is mooi dat er 40.000 kaarten beschikbaar komen voor maatschappelijke organisaties omdat die veel mensen bereiken die anders geen toegang hebben. Ze wil weten of de kaarten van no-shows aan die 40.000 kaarten worden toegevoegd, of dat ze via een nieuw onlinesysteem beschikbaar komen. Daarnaast sluit zij zich aan bij de vragen van het lid Wijnants over de veiligheid. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Heinhuis.
Het lid HEINHUIS wijst op een persbericht van een jaar geleden waarin stond dat Amsterdammers samen feest vieren op de ring A10. Ze vindt het teleurstellend voor Amsterdammers en voor mensen van buiten de stad dat dit nu niet waar blijkt te zijn. Anders dan het lid Wijnants vindt ze dat Amsterdam haar viering moet delen met mensen van buiten de stad. Ook als je hier niet meer woont ben je welkom om de verjaardag gezamenlijk te vieren. In een eerdere raadsbrief wordt gesproken over een groot en vrij toegankelijk feest. Uiteindelijk is het een exclusief festival geworden en niet een feest van en voor de stad waarin je met z’n allen de straat op gaat om iets heuglijks te vieren. Ze vraagt wanneer is besloten tot het uitgeven van kaartjes en ze wil weten of is overwogen om iets anders te organiseren om grootschalig gezamenlijk de verjaardag van de stad te vieren. Daarnaast heeft ze vragen over de veiligheid omdat er signalen zijn dat mensen zelf alternatieve feesten organiseren. Ze maakt zich zorgen over wat dat betekent voor de openbare orde, zeker in combinatie met de NAVO-top die op hetzelfde moment plaatsvindt. Als oplossing stelt ze voor om naar alternatieven te kijken en ze vraagt of er iets geregeld kan worden zodat vrijwilligers zelf iets gezelligs kunnen organiseren in buurthuizen of op pleinen.
Dat zal de druk op het feest op de ring verlichten en dat kan misschien de teleurstelling in de stad beperken. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van der Veen. De VAN DER VEEN merkt op dat ook zijn fractie veel signalen heeft ontvangen, vooral van jongeren die graag bij het feest aanwezig hadden willen zijn maar nu achter het net vissen. Hij is blij met de brief van het college waarin staat dat er 40.000 kaarten beschikbaar zijn gesteld voor mensen die minder digitaal vaardig zijn. Hij vraagt of tieners en jongeren in de stad in aanmerking kunnen komen voor kaarten die eventueel nog terugkomen. Naar aanleiding van filmpjes van jongeren die nu zelf iets proberen te organiseren rondom het feest op de ring vraagt hij hoe de veiligheid op de dag zelf wordt georganiseerd. Gezien het enthousiasme over het platleggen van de ring vraagt hij of dit niet jaarlijks georganiseerd kan worden. Hij stelt voor om de autoluwe zondag terug te brengen, zodat mensen jaarlijks kunnen rolschaatsen, fietsen en wandelen op de ring. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Havelaar.
10
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken,
AZ
Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht Concept-raadscommissieverslag, 5 juni 2025
Het lid HAVELAAR merkt op dat hij zich enigszins schaamt wanneer hij ziet hoe de situatie in de kranten wordt weergegeven. Hij vraagt hoe de burgemeester daarop terugkijkt. In de brief van de burgemeester staat dat het proces niet vlekkeloos verliep, met als voorbeeld de zevenhonderd mensen die meer kaartjes bestelden dan was toegestaan. Hij vraagt of dat het enige is wat niet vlekkeloos ging. Verder sluit hij zich aan bij de vraag van de PvdA over de mogelijke risico’s voor de openbare orde en veiligheid in verband met mensen die aangeven zelf een feest binnen de ring te willen organiseren. Hij vraagt of de burgemeester dezelfde signalen ontvangt als zijn fractie en wat er met die signalen wordt gedaan. De suggestie om vanuit de stad side events te organiseren vindt hij verstandig omdat die aanpak kan bijdragen aan het behoud van de openbare orde. Tot slot zegt hij het positief te vinden dat de 40.000 kaarten beschikbaar zijn gesteld en dat dit op een nette manier is rechtgezet. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Hofland. Het lid HOFLAND vindt het zuur voor mensen die uitkijken op de ring en overlast zullen ervaren maar die geen toegang tot het feest hebben. Hij vraagt of er mogelijkheden zijn om juist voor deze groep iets te doen.
Er zijn ook deelnemers en begeleiders van de voorleesestafette van de OBA die geen ticket hebben en hij vermoedt dat er meer evenementen zijn waarbij dit speelt. Daarnaast vindt hij het terecht dat het lid Wijnants de veiligheid aanhaalt. Hij vertelt dat een student hem vroeg hoe er wordt voorkomen dat zij gewoon de ring op kunnen lopen. Ze noemde daarbij drie tot vier plekken waar zij van plan waren om dat te proberen. Hij vraagt zich af hoe dat precies voorkomen gaat worden. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Khan. Het lid KHAN is verbaasd over de toon van het debat. Het lijkt klinkt alsof er een soort slag om Amsterdam wordt gevochten en verloren terwijl de ring Oost gewoon open blijft voor iedereen. In de beantwoording van de burgemeester staat dat een deel van de overgebleven kaarten via maatschappelijke organisaties wordt uitgedeeld en hij vraagt waarom er niet aan de voorkant is nagedacht over hoe kaarten terechtkomen bij kwetsbare Amsterdammers, stadspashouders en vergelijkbare doelgroepen. De VOORZITTER schorst de vergadering voor vijf minuten. De VOORZITTER geeft het woord aan burgemeester Halsema voor de beantwoording. Burgemeester HALSEMA begrijpt dat veel Amsterdammers teleurgesteld zijn omdat ze er niet in zijn geslaagd om een kaartje te krijgen.
Tegelijkertijd wijst ze erop dat er tot nu toe alleen reserveringen zijn gedaan en dat mensen het nog moeten bevestigen voordat zij daadwerkelijk tickets ontvangen. Blijft die bevestiging uit, dan geldt dat als noshow en komen die kaarten opnieuw beschikbaar. Hoe die vrijgekomen kaarten worden verdeeld zal later worden meegedeeld. Ze gaat ervan uit dat daar opnieuw een vorm van ticketing voor zal gelden. Het idee voor een feest op de ring is gelanceerd in 2015 en sindsdien heeft het op veel enthousiasme kunnen rekenen. De voorbereiding is al anderhalf jaar gaande met onderhandelingen met Rijkswaterstaat en het openbaar vervoer, het aanvragen van vergunningen, het selecteren van producenten en het kiezen van een ticketingbureau. De bekendheid van het feest was een jaar geleden nog laag en uit het eerste publieksonderzoek bleek dat de belangstelling vooral buiten Amsterdam lag. Een tweede onderzoek liet zien dat 60 procent van de verwachte bezoekers van buiten de regio kwam en dat de opkomst kon oplopen tot boven een miljoen. Vanwege crowd control en in overleg met het openbaar vervoer werd het noodzakelijk om te kiezen voor ticketing. De
11
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken,
AZ
Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht Concept-raadscommissieverslag, 5 juni 2025
NS had aangegeven geen extra capaciteit te kunnen bieden waardoor er ook een risico ontstond op drukte en onveilige situaties rond stations en bij op- en afritten. De tweede reden voor ticketing is dat het belangrijk werd gevonden om het feest vooral toegankelijk te maken voor Amsterdammers. Dankzij het ticketsysteem is bereikt dat de meerderheid van de bezoekers uit Amsterdam komt terwijl het anders vooral mensen uit andere delen van het land zouden zijn geweest. Verdere doelgroepgerichte verspreiding was alleen mogelijk via DigiD maar daar zijn strikte privacyregels aan verbonden. Mensen kunnen ook niet verplicht worden om allerlei persoonlijke gegevens bekend te maken. Het lid WIJNANTS merkt op dat als er veel eerder voor een vorm van ticketing was gekozen er ook eerder met de gemeenteraad gesproken had kunnen worden over de inrichting daarvan. Dan had besproken kunnen worden of er alternatieven geboden moesten worden voor mensen zonder kaartje, of bepaalde groepen voorrang moesten krijgen en of maatschappelijke groepen geholpen moesten worden. De organisatie had er ook voor kunnen kiezen om alle Amsterdammers een brief met een code te sturen waarmee zij een kaartje konden aanvragen. Op die manier had het percentage Amsterdammers onder de bezoekers aanzienlijk hoger kunnen uitvallen.
Burgemeester HALSEMA antwoordt dat men oorspronkelijk was uitgegaan van een vrij toegankelijk feest op de ring zonder ticketing. Uiteindelijk bleek dat de toeloop veel groter was dan ze ooit had durven hopen. In het begin waren ze ook bang voor kale plekken omdat het het grootste festivalterrein in Nederland zou worden. Oorspronkelijk hoopten ze dat de hele ring beschikbaar zou zijn maar Rijkswaterstaat heeft daar om begrijpelijke redenen een stokje voor gestoken. Het is nog steeds zo dat een deel van de ring open is maar op het moment dat daar overcrowding dreigt zal de poort gesloten worden. Het lid HEINHUIS merkt op dat dit nu een festival is maar dat het een feest had moeten zijn voor alle Amsterdammers. Met die gedachte is er ook lange tijd met de raad over gecommuniceerd. Ze vraagt waarom er bij de verwachtingen over de aantallen niet eerder is ingeschat dat net als bij Koningsdag ook hier zo’n 700.000 bezoekers zouden kunnen komen. Burgemeester HALSEMA erkent dat het feest op de ring op bepaalde onderdelen festivalachtige elementen bevat maar dat zij de tegenstelling tussen een festival en een feest niet te groot wil maken. Het is gelukt om een terrein te reserveren waar historisch gezien ongekend veel Amsterdammers samen kunnen komen.
Het alternatief dat wordt geschetst waarbij Amsterdammers in hun eigen bubbel hun eigen feestjes vieren is echt iets anders dan een feest voor heel veel Amsterdammers op de ring. Bij de redelijk dramatische toon die het lid Heinhuis aanheft krijgt ze het gevoel dat heel veel PvdAleden heel erg teleurgesteld zijn. Ze geeft toe dat de ambitie voor het feest hoog is was. De bekendheid van Amsterdam 750 is steeds verder toegenomen en de enorme belangstelling van buiten de stad heeft hen verrast. Daarom is ticketing uiteindelijk een belangrijk instrument geworden. Het lid HEINHUIS legt uit dat zij het feest altijd heeft gezien als een spontaan en gezellig feest waar je op de dag zelf besluit heen te gaan om met anderen een drankje te drinken en naar muziek te luisteren. Ook in de brieven aan de raad is het steeds aangekondigd als een feest van verbinding. Het is jammer dat er straks enorme hekken zullen staan en dat het uiteindelijk een feest is geworden waar veel mensen teleurgesteld over zijn. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat ze is begonnen met te zeggen dat ze begrijpt dat er teleurstelling is. Tegelijkertijd benadrukt ze dat ongelooflijk veel Amsterdammers op die dag samen een feest kunnen vieren, iets wat volgens haar op
12
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken,
AZ
Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht Concept-raadscommissieverslag, 5 juni 2025
geen enkele andere plek in de stad mogelijk zou zijn geweest. Als het feest verspreid over de stad had plaatsgevonden zouden er in buurten zoals de Jordaan, West en Nieuw-West waarschijnlijk alleen groepjes buurtbewoners bij elkaar hebben gestaan. Ze begrijpt niet waarom het lid Heinhuis dit als een betere optie beschouwt dan een geweldig feest op de ring. Het lid WIJNANTS vraagt of gezien de 60 procent van de belangstellenden van buiten Amsterdam het niet een enorm risico was om schaarse tickets uit te geven zonder enige vorm van voorrang of sturing. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat er geen onderscheid gemaakt kan worden tussen Amsterdammers en anderen maar dat de organisatie er wel goed in is geslaagd om de juiste groepen inwoners te bereiken. Ze stelt dat alle communicatie gericht was op de stad en dat vanaf het begin duidelijk is gemaakt dat bezoekers lopend of met de fiets moesten komen. De organisatie, producent en het ticketingbureau zijn er in geslaagd om te sturen op het gewenste publiek. Met betrekking tot de venstertijden geeft ze aan dat er op vrijdagavond 20 juni van zeven tot tien uur en op zaterdagochtend vanaf zes uur gelegenheid is om de stad te bevoorraden. Dat moet de verkeersdrukte verminderen en ruimte creëren voor hulpdiensten.
Deze regeling geldt voor alle laad- en losplekken met venstertijden binnen de ring A10, behalve in de drukste uitgaansgebieden van het centrum op vrijdagavond. Omdat bij gratis tickets het risico op no-shows groter is, is er gekozen voor een reserveringssysteem waarbij mensen actief moeten bevestigen om hun ticket te ontvangen. Doen ze dat niet, dan worden die kaarten opnieuw uitgegeven. De 40.000 tickets voor mensen die niet digitaal vaardig zijn worden via organisaties in de sociale basis verdeeld. Op dit moment kunnen er al zeker 15.000 kaarten worden afgenomen. Ze wil met de wethouders overleggen om dit aantal uit te breiden naar 40.000, zodat ook mensen die de communicatie gemist hebben bereikt worden. Daarmee komt het totaalaantal kaarten op 320.000. Het lid HEINHUIS heeft van veel mensen begrepen dat zij niet in staat waren om tickets te reserveren omdat zij op dat moment voor de klas stonden of in het ziekenhuis aan het werk waren. Daarom doet ze de suggestie om te kijken of er mogelijkheden zijn om mensen met praktische beroepen die niet achter een scherm konden zitten alsnog tegemoet te komen. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat ze de suggestie zal doorgeven aan de producent en dat ze actief zullen kijken naar alternatieve tijdstippen voor de ticketreservering.
Verder meldt ze dat ze met de politie bezig zijn met de afhekking van de ring en dat er duizenden vrijwilligers actief zullen zijn om dit te ondersteunen. Zodra ze duidelijkheid hebben over hoe voorkomen wordt dat mensen op de ring klimmen zal ze dat laten weten. Ze waarschuwt dat het beklimmen van de ring het feest saboteert en een misdraging is. Het lid KHAN vraagt waarom niet vooraf is geregeld om kaarten beschikbaar te stellen via de stadspas. Burgemeester HALSEMA legt uit dat het plan om de 40.000 kaarten beschikbaar te stellen aan mensen die digitaal minder vaardig zijn al langer bestaat. De gesprekken met organisaties in de sociale basis lopen al langer. Ze legt uit dat dit niet eerder bekend is gemaakt omdat deze organisaties bang waren voor een te grote toestroom die zij niet aankonden. Daarom is gekozen voor eerst ticketing en daarna pas dit openbaar te maken. Er worden 15.000 kaarten aan organisaties in de sociale basis toegekend en via wethouders en hun contacten wordt geprobeerd de overige kaarten ook onder te brengen, waarbij er zeker ook naar stadspashouders wordt gekeken.
13
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken,
AZ
Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht Concept-raadscommissieverslag, 5 juni 2025
Het lid KHAN herhaalt dat de stadspashouders blijkbaar niet van tevoren zijn meegenomen. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat bij veel activiteiten van Amsterdam 750 rekening wordt gehouden met stadspashouders. Ze geeft als voorbeeld het openingsevenement waarvan veel kaarten naar stadspashouders en mensen met een klein inkomen zijn gegaan. Voor dit gratis evenement is de groep die apart wordt behandeld de mensen die digitaal niet vaardig zijn. Dat kunnen ook mensen met een stadspas zijn, maar dat hoeft niet per se. Het gaat om een ander criterium dan de armoedegrens omdat de tickets gratis zijn. Het lid KHAN vindt dat jammer In de commissie OZA heeft hij vaak gepleit om de stadspas veel meer uit te breiden. Daar kan hij de burgemeester niet op aanspreken maar dat wil hij wel gezegd hebben. Burgemeester HALSEMA heeft het gehoord. Het lid BROERSEN vraagt hoe de tijdsloten op de ring worden gehandhaafd. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat daar een heel uitgebreid systeem voor is ontwikkeld. Tussen het ochtend- en het middagdeel zijn er een uur lang geen festiviteiten waarin mensen eraan worden herinnerd de ring te verlaten. De precieze uitwerking ligt bij het consortium van producenten en zodra dat geheel is uitgewerkt wil ze daar graag een update over geven.
Het lid BROERSEN vindt een uur een krap moment om alle mensen van de ring af te krijgen en de nieuwe groep voor de middag toe te laten. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat mensen met verstand van crowd control daarom heel uitgebreide plannen hebben gemaakt. Op het moment dat de plannen compleet zijn zal ze zorgen dat de commissie daar beter over geïnformeerd wordt. Ze geeft aan moeite te hebben met de woorden waarop het lid Heinhuis het feest omschrijft als een exclusief feest omdat dat volgens haar een karikatuur is die het feest op de ring geen goed doet. Ze vindt het onverstandig dat het lid Heinhuis het zo kenschetst, omdat zij daarmee onnodig afstand neemt van het feest. Het lid HEINHUIS merkt op dat het grootste deel van de mensen niet kan gaan en dat maakt het exclusief. Het woord teleurstellend is ook door de burgemeester zelf in haar brief gebruikt. Ze vraagt of de burgemeester nog andere woorden kan noemen. Burgemeester HALSEMA noemt de algemene toon van boosheid en de neerbuigend manier waarop om het feest op de ring een festival wordt genoemd. Bovendien is het lid Heinhuis niet ingegaan op het bezwaar tegen het alternatief van feesten in de stad waar Amsterdammers in hun eigen bubbel hun eigen feesten vieren. Ze vindt dat het feest op de ring wat vrolijkheid verdient. Vanaf het begin is er overleg is geweest over de NAVO-top die na het feest plaatsvindt.
De nationale politie houdt rekening met het feest en de politie-inzet is in alle nationale gesprekken besproken. Mocht er een Koningsdagachtige sfeer ontstaan, dan kan dat een probleem vormen voor de politie. Mensen kunnen zelf iets organiseren maar de gemeente zal dat niet aanmoedigen. Er is geen geld om nog allerlei activiteiten in de stad te organiseren en met de ToekomstTiendaagse in de week voorafgaand aan het feest en Pride en Sail in de zomer zijn er al voldoende festiviteiten waarbij de stad in zijn geheel wordt gebruikt. Het lid HEINHUIS zegt dat ze niet boos is maar wel teleurgesteld en dat veel Amsterdammers dat ook zijn. Ze heeft geprobeerd dat duidelijk te maken en vindt het vervelend dat de burgemeester haar toon als boos bestempelt zonder concrete
14
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken,
AZ
Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht Concept-raadscommissieverslag, 5 juni 2025
voorbeelden te geven. Ze blijft erbij dat het mooi zou zijn als Amsterdammers elkaar ook in de buurt kunnen ontmoeten omdat dat een mooie bijkomstigheid zou zijn in een individualistische samenleving waarin mensen elkaar vaak niet meer kennen. Ze hoopt dat iedereen gezellig samen een drankje gaat drinken op straat om elkaar te ontmoeten en zo het feest van verbinding te vieren. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat de inbreng van het lid Heinhuis voor zich spreekt en dat zij geen enkele Amsterdammer zal tegenhouden als die in zijn of haar buurt een glaasje wijn met buren en andere inwoners wil drinken. Ze herhaalt dat er geen extra activiteiten op 21 juni door de gemeente worden georganiseerd. Ze heeft niet de indruk dat jongeren te weinig kaartjes hebben gekregen omdat veel jongeren met hun ervaring met ticketingbureaus wel in staat waren kaartjes te bemachtigen. Op de vraag of het feest elk jaar kan plaatsvinden antwoordt ze dat Rijkswaterstaat daar niet vrolijk van zal worden maar dat het misschien elke vijf of tien jaar wel leuk zou zijn. Ze stelt voor eerst af te wachten of het goed gaat. Het lid VAN DER VEEN vraagt of de burgemeester het misschien nog eens met Rijkswaterstaat kan bespreken. Het hoeft niet per se een heel festival te zijn, men kan de ring ook gewoon platleggen en dan kan iedereen er lekker wandelen.
Burgemeester HALSEMA antwoordt dat ze daar realistisch in moet zijn en het voorlopig bij één keer wil houden. Ze benadrukt dat het een megaoperatie was, vooral voor de medewerkers van bureau 750 die ze heel hartelijk wil bedanken. Het lid HAVELAAR vraagt naar de openbare orde in verband met de alternatieve feesten die worden georganiseerd. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat het Amsterdammers altijd vrijstaat om een feestje te organiseren maar dat vanaf een bepaald moment vergunningen nodig zijn. Dit wordt door gemeentelijke diensten en de driehoek nauwkeurig gevolgd vanwege crowd control en openbare orde. Op de vraag van lid Havelaar of er nog meer niet vlekkeloos is verlopen antwoordt ze dat dit tot dusver niet het geval is maar dat ze bij zo'n groot evenement niet kan uitsluiten dat er nog een hobbel zou kunnen zijn. Het lid HOFLAND wijst op zijn vraag over deelnemers van de voorleesestafette die niet allemaal aanwezig kunnen zijn. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat rechtstreeks betrokkenen rondom de evenementen een aantal kaarten mogen verdelen en dat zal ook gelden voor de voorleesestafette. Hoe dat precies wordt uitgewerkt kan ze later nog laten weten. Het lid HOFLAND vraagt wat er nu nog gedaan kan worden om de mensen tegemoet te komen die aan de ring wonen en overlast zullen ervaren.
Burgemeester HALSEMA antwoordt dat zij zal nagaan wat er mogelijk is en komt daar nog op terug. Het lid HOFLAND wil de burgemeester een hart onder de riem wil steken. Een verjaardag vieren is altijd een enorm gedoe. Soms krijg je een beetje ruzie met mensen maar op de dag zelf komt het meestal weer goed. Burgemeester HALSEMA is het eens met het lid Khan dat het niet is alsof hier de slag om Amsterdam wordt uitgevochten. Het lid BROERSEN vraagt of de 75 ambassadeurs die hebben meegedacht nog een kaartje kunnen krijgen.
15
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken,
AZ
Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht Concept-raadscommissieverslag, 5 juni 2025
Burgemeester HALSEMA antwoordt dat er een aantal kaarten beschikbaar is voor alle mensen die een rol spelen rond het feest. Ze zal in de gaten houden of daarbij niemand wordt vergeten. De discussie wordt gesloten. De VOORZITTER schorst de vergadering voor drie minuten. Openbare Orde en Veiligheid 5. Het aanwijzen van de Dam als een gebied waarvoor 72 uur van tevoren een kennisgeving van het houden van een betoging, vergadering of samenkomst gedaan moet worden VN2025-006927 De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Broersen. Het lid BROERSEN geeft aan dat ze bij de aanmeldtermijn van 48 uur al kritisch was maar er toen wel mee heeft ingestemd. Ze begrijpt dat voor de Dam de termijn naar 72 uur gaat vanwege de aantrekkingskracht van die locatie op demonstraties. Tegelijkertijd benadrukt ze het belang dat de stad uitstraalt dat demonstreren mogelijk moet blijven omdat sommige mensen dit kunnen zien als een inperking van hun demonstratierecht. Het is belangrijk dat via de website van de gemeente wordt gecommuniceerd dat het wenselijk is dat demonstraties 72 uur van tevoren worden gemeld maar dat dit geen verplichting mag zijn. Demonstraties moeten ook mogelijk blijven zonder tijdige aanmelding, zoals dat is vastgelegd in de Grondwet. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Alberts.
Het lid ALBERTS begrijpt de argumentatie om tot de verlenging van de aanmeldingstermijn te komen maar haar fractie is het er niet mee eens. De politie staat onder druk maar het is de vraag of het verzoek tot verlenging niet mede voortkomt uit het aanhoudende landelijke tekort aan politiecapaciteit en het hoge aantal demonstraties. Die situatie kan veranderen. Soms zijn veel mensen tegelijkertijd heel erg boos en daarna zakt het weer af. Ze vraagt of de termijn weer wordt teruggedraaid zodra de politiecapaciteit op orde is en het aantal demonstraties afneemt. Want anders wordt het hier nu voor eeuwig vastgelegd en dat kan natuurlijk niet de bedoeling zijn. Daarnaast vraagt ze hoe dit goed gecommuniceerd gaat worden, want voor je het weet wordt dit uitgelegd als een inperking van het demonstratierecht. Je kunt heel veel woorden gebruiken om te zeggen dat het niet zo is, maar als mensen het zo ervaren dan zit je op het verkeerde spoor. De SP zal dus niet instemmen met dit voorstel. Het lid HEINHUIS merkt op dat het lid Alberts met deze woorden juist suggereert dat het om een inperking van het demonstratierecht gaat. Het gaat om het veilig laten verlopen van demonstraties en dat vereist voorbereiding. Het lid ALBERTS antwoordt dat het zo kan worden uitgelegd.
Ze is het er niet mee eens als dat gebeurt maar tegelijkertijd kan niet ontkend worden dat dit soms een gevoel is dat leeft bij mensen. Het lid HEINHUIS merkt op dat het lid Alberts zegt dat ze tegen dit voorstel gaat stemmen. Daarmee suggereert ze wel degelijk dat zij dat gevoel onderschrijft. Het lid ALBERTS antwoordt dat de SP bij de verlenging naar 48 uur al heeft aangegeven dat ze niet met 72 uur instemmen.
16
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken,
AZ
Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht Concept-raadscommissieverslag, 5 juni 2025
Het lid HOFLAND vraagt of een tegenstem van de SP bijdraagt aan het gevoel dat dit een inperking is of dat het juist bijdraagt aan de nuance dat het niet zo is. Het lid ALBERTS antwoordt dat ze het jammer vindt dat een tekort aan agenten tot dit voorstel leidt. Ze vraagt zich af of dan ook voetbalwedstrijden of het evenement op de ring tijdelijk worden opgeschort vanwege te weinig politiecapaciteit. Ze benadrukt dat er overal problemen zijn maar dat bij het gevoelige demonstratierecht extra goed rekening gehouden moet worden met dat er meer speelt dan alleen politiecapaciteit. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Berkel. Het lid VAN BERKEL vindt het plan om demonstraties op de Dam minimaal drie dagen van tevoren aan te melden een topidee idee omdat dit de politie meer tijd geeft voor een risico-inschatting en omdat het de burgemeester in staat stelt om vooraf gezichtsbedekkende kleding te verbieden. Hij vraagt zich af waarom het voorstel zo terughoudend is en geeft aan dat zijn partij de burgemeester wil ondersteunen door in de raad een motie in te dienen om de driedagenregel uit te breiden naar andere locaties waar demonstraties in het verleden uit de hand liepen, zoals het Museumplein, het Binnengasthuisterrein, het Rokin, het Roeterseiland-gebied, Plein ‘40-‘45 en het Maagdenhuis aan het Spui. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Nadif.
Het lid NADIF vindt het een beetje een gekke bespreking omdat het eigenlijk gaat over communicatie tussen gemeente, handhaving, politie en organisaties die een demonstratie organiseren en die daar goed de tijd voor willen nemen. In de praktijk wordt een demonstratie al meer dan drie dagen van tevoren aangemeld. Demonstraties zijn altijd toegestaan omdat dat een grondrecht is maar door het op deze manier te bespreken wordt de beeldvorming versterkt dat het zou gaan om een inperking. Daarom zou het fijn zijn als in de discussie wordt benadrukt dat je gewoon kunt demonstreren. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Bakker. Het lid BAKKER heeft problemen met het voorstel om de meldplicht voor evenementen op de Dam te verlengen naar drie dagen. Het is geen goede ontwikkeling om de teugels rondom de meldplicht van alle evenementen aan te trekken. Mensen moeten zich ongeremd voelen om te demonstreren in Amsterdam. De Partij voor de Dieren wil dat betrokken bewoners zich vrij voelen om aandacht te vragen voor maatschappelijke kwesties. Het lid NADIF benadrukt dat het gaat om een kennisgevingstermijn en dat er geen sprake is van een meldplicht. Het lid BAKKER antwoordt dat het in de APV-wijziging gaat over een kennisgevingsplicht en dat er overal wordt gesproken over wat er eventueel gebeurt als je die plicht niet naleeft.
Het lid NADIF merkt op dat het gaat over de termijn voor het geven van een kennisgeving van het houden van een betoging. Dus het gaat om de kennisgeving. Een verplichting is wettelijk niet mogelijk. Het lid BAKKER antwoordt dat haar betoog uit veel argumenten bestaat en dat ze op basis daarvan verder het debat wil voeren. Ze is bang dat dit besluit een ontmoedigend effect kan hebben. In de nota van beantwoording van de APV-wijziging staat dat demonstreren ook mogelijk blijft als je niet binnen de vereiste termijn hebt gemeld maar dat dit het
17
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken,
AZ
Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht Concept-raadscommissieverslag, 5 juni 2025
uitgangspunt is. Er staat ook dat in beginsel geen sanctie wordt opgelegd als de meldplicht niet wordt nageleefd maar dat het voorstelbaar is dat er beperkingen volgen als verkeersregelaars en agenten niet op orde zijn. Ze vindt het een moeilijk uitlegbare regeling omdat eerst gezegd wordt dat demonstreren altijd kan maar dat je toch verplicht bent om uiterlijk dinsdag te melden als je zondag op de Dam wil staan. Op de gemeentelijke website staat nergens een kanttekening of bemoedigende notitie over rechten en de informatie komt streng en beperkend over. Ze verwacht dat hier nog veel verbeterd kan worden en vindt dat elke vorm van ontmoediging zou moeten worden weggenomen. Ze vraagt of de burgemeester explicieter kan maken dat er nooit een sanctie volgt als een demonstratie niet binnen de aanmeldtijd is gemeld aangezien in eerdere stukken van de APV-wijziging ‘in beginsel’ staat. Daarnaast vraagt ze of de burgemeester kan kijken naar de mogelijkheden om de informatie over demonstraties op de gemeentelijke website aangevuld kan worden met informatie over het demonstratierecht en of uitgelegd kan worden wat de gemeente met de meldplicht beoogt en hoe daarmee wordt omgegaan.
Ze wil weten waarom de burgemeester niet kiest voor het verbeteren van de communicatiekanalen, voor meer bekendheid over voorkeurlocaties en voor goede argumenten om organisatoren op te roepen vrijwillig te melden. Ten slotte vraagt ze waarom er geen onderscheid wordt gemaakt tussen grote en kleine demonstraties. Het van tevoren aanmelden van een grote demonstratie kan belangrijk kan zijn maar voor kleine demonstraties zou het puur vrijwillig moeten zijn. Het lid NADIF vraagt of de Partij voor de Dieren ervoor pleit dat de gemeente mensen moet overhalen om te demonstreren op andere locaties. Het lid BAKKER antwoordt dat je een meldplicht kunt instellen maar dat je ook Amsterdammers en organisatoren kunt informeren over de situatie op de Dam zodat zij mogelijk een andere locatie kiezen. Ze gaat ervan uit dat mensen het goede voorhebben met de stad. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Kabamba. Het lid KABAMBA is het eens met de kritiek op het besluit. In tijden van acute maatschappelijke onrechtvaardigheid is het essentieel dat burgers snel en effectief hun stem kunnen laten horen. De 72 uur kunnen een chilling effect hebben, ook als het geen plicht is. Het lid HOFLAND geeft aan dat de voorgestelde communicatie de veiligheid moet garanderen van mensen die demonstreren.