Concept investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
Tekst van het document
aangepast. Als gevolg van deze belasting kiest een deel van het verkeer een route via de Johan Huizingalaan en de aansluiting met de A4 om het hoofdwegennet te bereiken. Momenteel
7.4 Realiseren van goede fietsverbindingen Fietsverkeer van en naar Nieuwe Meer Oost is in de huidige situatie aangewezen op de fietspaden langs de Johan Huizingalaan en de Henk Sneevlietweg. De recent gerealiseerde tijdelijke doorsteek tussen de gemeentewerf en het recyclepunt is toegankelijk voor fietsers. Om de verwachte toename van fietsers te kunnen verwerken en de fietsbereikbaarheid van het gebied te waarborgen voegen we in Nieuwe Meer Oost enkele nieuwe veilige en comfortabele fietsroutes toe. Om de druk op de openbare ruimte te beheersen stellen we eisen aan fietsparkeren.
Afwikkeling autoverkeer
Fietsverbindingen in en rondom het gebied
Ondanks de maatregelen om de toename van autoverkeer te beperken leidt de herontwikkeling van Nieuwe Meer Oost tot meer autobewegingen. Wel neemt het aandeel autogebruik van het totaal aantal vervoersbewegingen van en naar Nieuwe Meer Oost in de toekomst aanzienlijk af van 67 naar 39 procent. Dit is niet alleen het gevolg van het terugdringen van auto gebruik, maar ook van het verbeteren van het openbaar vervoer en realiseren van nieuwe fietsverbindingen.
De Nieuwe Sloterweg wordt de centrale fietsverbinding van Schinkelkwartier. Via deze autovrije fietsstraat kunnen fietsers zich veilig en comfortabel verplaatsen in oostelijke en westelijke richting. Naar verwachting zullen circa 20.000 fietsers per dag deze fietsroute gaan gebruiken. In de toekomst wordt de Nieuwe Sloterweg onderdeel van het Plusnet Fiets. Dit Plusnet vormt het netwerk met de belangrijkste doorgaande fietsverbindingen die zeer intensief gebruikt worden. Het netwerk verbindt stadsdelen en regionale fietsroutes naar groen- en recreatiegebieden rond de stad.
Uit verkeersonderzoek in het kader van de investeringsnota blijkt dat in de toekomstige situatie het autoverkeer als gevolg van het beoogde programma zonder nieuwe knel punten kan worden afgewikkeld op de omliggende wegen. Autoverkeer vanaf de Johan Huizingalaan en de Henk Sneevlietweg kan zowel links- als rechtsaf de buurt bereiken en verlaten. Hiervoor realiseren we voldoende opstelruimte bij de aansluitingen op deze gebiedsontsluitingswegen. De aansluiting van Henk Sneevlietweg op de A10 komt als gevolg van de ontwikkeling van Nieuwe Meer Oost verder onder druk te staan. In de huidige situatie is dit kruispunt al een aandachtspunt dat op termijn moet worden
wordt met behulp van een dynamisch verkeersmodel onderzocht welke maatregelen nodig zijn om te komen tot een acceptabele verkeersafwikkeling op dit kruispunt.
Langs het spoortalud voegen we een belang rijke nieuwe schakel in het fietsnetwerk van stadsdeel Nieuw-West toe. Deze fietsverbinding loopt vanaf het metrostation Henk Sneevlietweg door het buurtpark in zuidelijke richting naar de beoogde locatie van het toekomstige metro station Johan Huizingalaan. Daarmee borduren we voort op de bestaande structuur van Nieuw-West en verbeteren we de fietsbereikbaarheid van de buurt vanuit de rest van Nieuw-West aanzienlijk. Op termijn zetten we in op een fietsverbinding via een onderdoorgang van het spoor naar de sporendriehoek en Riekerpark. Daarmee zorgen we voor een verdere verbetering van de fietsbereikbaarheid.
De Johan Huizingalaan is aangewezen als Plusnet Fiets van Amsterdam en blijft een cruciale rol spelen als noord-zuid fietsroute. Om deze route te verbeteren realiseren we aan de oostzijde een tweerichtingsfietspad. Dit tweerichtingsfietspad verbetert de fietsverbinding tussen Nieuwe Meer Oost en de rest van Nieuw-West en bovendien hoeven fietsers richting de Oeverlanden de Johan Huizingalaan ter hoogte van Nieuwe Meer Oost niet over te steken. De Henk Sneevlietweg is onderdeel van het Hoofdnet Fiets van Amsterdam: een fijnmazig fietsnetwerk dat intensief worden gebruikt en de woon- en werkgebieden en voorzieningen ontsluit. Het fietspad aan de zuidzijde van de Henk Sneevlietweg blijft tweerichtingen en is een belangrijke oost-west route. In het kader van het Mobiliteitsplan Nieuw-West onder zoeken we, gekoppeld aan de beoogde herprofilering van de Henk Sneevlietweg, de (on)mogelijkheden van een doortrekking van de fietsverbinding langs het spoortalud in noordelijke richting. Via de Nieuwe Sloterweg, de fietsverbinding langs het spoortalud, de Johan Huizingalaan en de Henk Sneevlietweg worden fietsers via de promenade en buurtstraten verder de buurt in begeleid naar de parkeervoorzieningen.
Parkeernormen fietsen en scooters Parkeren van fietsen en scooters vindt in de huidige situatie plaats op maaiveld en de parkeervoorzieningen op de ontwikkelkavels in Nieuwe Meer Oost beperken zich tot stallingen voor de gebouwen van B. Amsterdam en IBM. Voor het fiets- en scooter parkeren op de ontwikkelkavels is de Nota Parkeernormen Fiets en Scooter van de gemeente Amsterdam van toepassing. We hebben in de gemeentelijke Bouwbrief 2015-130 gekozen voor gemeen-
133
134
Gemeente Amsterdam Investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
Gemeente Amsterdam Investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
135
Metrostation Henk
Fietspad vanuit de
Sneevlietweg
Oeverlanden richting
Foto: Sanne Couprie
Nieuwe Meer Oost Foto: Sanne Couprie
schappelijke fietsenstalling als gelijkwaardig alternatief voor de wettelijk voorgeschreven individuele fietsenberging. Parkeervoorzieningen voor fietsen en scooters komen altijd (inpandig) op eigen terrein van ontwikkelende partijen. Het benodigde aantal fietsparkeerplekken per woning varieert op basis van woninggrootte. Indicatief rekenen we in de investeringsnota op basis van de gemiddelde woninggrootte in Nieuwe Meer Oost van 55 m2 go met 3 fietsparkeerplekken per woning. Richtlijn is dat de initiatiefnemer daarnaast voor bezoekers minimaal 0,5 fietsparkeerplaats per woning realiseert. Voor scooterparkeren is dat 0,13 parkeerplaats per woning. Voor niet-woonfuncties (bezoekers en werk nemers) wordt aangesloten op CROW-kencijfers en wordt gebruik gemaakt van een indeling in drie zones: zone 1 (hoge fietsparkeerdruk), zone 2 (gemiddelde fietsparkeerdruk) en zone 3 (lage fietsparkeerdruk). Ondanks dat Nieuwe Meer Oost in de zone 3 ligt, zetten we in op een aantal fietsparkeerplekken dat hoort bij zone 1. We verwachten namelijk een grote toename van het fietsgebruik als gevolg van de hoge dichtheid en de functiemix in het gebied, die kenmerkend zijn voor een innovatiedistrict. Bij een toekomstige beleidsaanpassing stellen we voor om Nieuwe Meer Oost als zone 1 op te nemen.
In deze investeringsnota is om de inpasbaarheid van het aantal fietsparkeerplekken aan te tonen een aanname gedaan: 2,9 parkeerplekken per
100 m2 bvo voor kantoor en bedrijven (innovatie labs), 5 parkeerplekken per 100 m2 bvo voor maatschappelijke voorzieningen en 15 parkeerplekken per 100 m2 bvo commerciële voorzieningen. Voor scooters rekenen we indicatief met het volgende: 0,25 parkeerplekken per 100 m2 bvo voor kantoor en bedrijven (innovatielabs), 0,2 parkeerplekken per 100 m2 bvo voor maatschappelijke voorzieningen en 0,5 parkeerplekken per 100 m2 bvo commerciële voorzieningen. Bovenstaande aannames in combinatie met het programma van Nieuwe Meer Oost leiden tot een parkeerbehoefte van 14.729 fiets parkeerplekken en 686 scooterparkeerplaatsen. De parkeeropgave is maatwerk en moet per bouwplan worden bepaald. Per bouwplan moet worden aangetoond op welke wijze wordt voorzien in voldoende parkeergelegenheid voor fietsen en scooters, waarbij vergelijkbaar als bij het autoparkeren, rekening kan worden gehouden met dubbelgebruik. Bij eventueel verzoek tot afwijking van de parkeernorm sluiten we aan op de criteria uit de Nota Parkeernormen Fiets en Scooter.
Goed bereikbare parkeervoorzieningen Inpandige parkeervoorzieningen zijn evenredig verspreid over de bouwblokken en kunnen ondergronds, half verdiept en op de begane grond gerealiseerd worden. Stallingen direct aan de gevel worden vermeden en moeten zo veel mogelijk binnen het gebouw worden opgenomen. Stallingen zijn gebruiksvriendelijk: het gemak van de fietser moet worden bediend,
zodat fietsen zoveel mogelijk in stallingen worden geplaatst in plaats van op straat. Dit betekent dat de ruimte eenvoudig toegankelijk moet zijn, ook voor bezoekers (bij voorkeur gelijkvloers met omliggende openbare ruimte). Stallingen hebben goed zichtbare entrees aan de straat en sluiten binnen het gebouw aan op de interne verkeersruimte. Voor de inrichtings- en kwaliteitseisen voor de parkeervoorzieningen sluiten we aan op de Nota Parkeernormen Fiets en Scooter. Zo moet minimaal 5 procent van alle parkeerplekken geschikt zijn voor bijzondere modellen, zoals bakfietsen of andere fietsen met afwijkende maten. Voor reguliere fietsen zijn dubbellaagse fietsenrekken toegestaan, al moeten er per woning altijd minimaal twee plekken in een laag rek beschikbaar zijn. Aanvullend streven we naar goede voorzieningen in de stallingen, zoals een service- of reparatiepunt, een deelfietsenstalling en oplaadpunten voor e-bikes. Gezien de bebouwingsdichtheid en het beperkt aantal straten in Nieuwe Meer Oost voorzien we in de openbare ruimte beperkt in fiets parkeerplekken voor bezoekers. Uitgangspunt in de Nota Parkeernormen Fiets en Scooter is om parkeerplekken voor bezoekers voor niet- woonfuncties op eigen terrein op te lossen.
Voor bezoekersparkeren voor wonen geldt in Nieuwe Meer Oost de richtlijn om minimaal 75 procent van de norm voor fietsen op eigen terrein op te lossen, de overige 25 procent realiseren we in de openbare ruimte. Daar realiseren we dus minimaal 325 parkeerplekken
voor fietsen. In de praktijk zal er in de openbare ruimte meer ruimte zijn om fietsen en ook scooters te parkeren. In alle buurtstraten realiseren we namelijk ruime parkeervakken. Deze zullen zo gepositioneerd worden dat ze altijd op goede en logische afstand van (hoofd-) entrees van gebouwen liggen. Belangrijke plekken voor ontmoeten zoals de promenade en het buurtplein houden we vrij van fietsparkeren. Het fietsparkeren van het monumentale (IBM) gebouw in Think District wordt na transformatie bij voorkeur eveneens inpandig opgelost. Gezien de relatief beperkte ruimte op de begane grond en de verwachte toekomstige parkeerbehoefte is dit een ontwerpopgave die in samenwerking met de ontwikkelende partij nader moet worden uitgewerkt. Om de beoogde metrostations Johan Huizingalaan en Henk Sneevlietweg (aanpassing) goed bereikbaar te maken voor fiets verkeer zijn er nabij deze ingangen van deze metrostations aanvullende fietsparkeer voorzieningen nodig. We hebben hiervoor in het plan een reservering gemaakt. In de toekomst (plansituatie) neemt het aandeel vervoersbewegingen per fiets ten opzichte van het totaal aantal vervoersbewegingen van en naar Nieuwe Meer Oost toe van 22 naar 37 procent. Deze verschuiving is niet alleen het gevolg van het realiseren van nieuwe fiets verbindingen, maar ook van het terugdringen van autogebruik en het verbeteren van het openbaar vervoer.
136
Gemeente Amsterdam Investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
Gemeente Amsterdam Investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
toegankelijk zijn voor mensen met een beperking. Zo kan iedereen volop genieten van de mogelijkheden en de sfeer in de buurt. In de openbare ruimte komen bankjes zodat mensen even k unnen uitrusten. Het plan voorziet in publiek toegankelijke binnenterreinen die door hun groene en geluidluwe karakter uitnodigen om te wandelen of te verblijven. Een fijnmazig netwerk van voet paden zorgt ervoor dat bewoners, werknemers en bezoekers moeiteloos door de buurt kunnen wandelen. Deze paden worden ontworpen met de gedachte van doorwaadbaarheid, zodat ze naadloos aansluiten op verschillende delen van de buurt en de toegankelijkheid vergroten voor iedereen die te voet onderweg is. Met deze ingrepen stimuleren we een gezonde leef omgeving die beweging stimuleert en waar voetgangers zich veilig en welkom voelen.
Belangrijke voetgangersstraten Huidig fiets- en voetgangersnetwerk
Henk Sneevlietweg en Johan Huizingalaan Voet- en/of fietspaden Nieuwe route na doorsteek Doodlopend (met keermogelijkheid)
Toekomstig fiets- en voetgangersnetwerk Henk Sneevlietweg en Johan Huizingalaan Voet- en/of fietsstraten Nieuwe Sloterweg (en brug) Fietsverbinding spoortalud Fijnmazig netwerk voor fietsers en voetgangers
7.5 Inzetten op een fijnmazig voetgangersnetwerk De grootschalige infrastructuur rond Nieuwe Meer Oost zorgt ervoor dat het gebied voor voetgangers een geïsoleerde ligging heeft. Voetgangers van en naar Nieuwe Meer Oost zijn in de huidige situatie aangewezen op voetpaden langs de Johan Huizingalaan en de Henk Sneevlietweg. De recent gerealiseerde tijdelijke doorsteek tussen de gemeentewerf en het recyclepunt is toegankelijk voor voetgangers. Om de bereikbaarheid en doorwaadbaarheid van de buurt te verbeteren zetten we in op een fijnmazig netwerk voor voetgangers, dat uitnodigt om te voet bestemmingen in de buurt te bezoeken of door de buurt te wandelen.
Uitnodigend en toegankelijk Nieuwe Meer Oost wordt een aantrekkelijke omgeving voor voetgangers. De openbare ruimte nodigt uit om in te wandelen en in te verblijven. Naast de directe routes door het gebied, realiseren we informele paden in de buurt waar bewoners, werknemers en bezoekers rustig kunnen dwalen en ontdekken. Een aangename wandelomgeving draagt bij aan de aantrekkelijkheid en levensvatbaarheid van lokale voorzieningen zoals een sportschool, bakkerij of café. We zetten ons in voor een buurt die toegankelijk en inclusief is voor iedereen. Daarom zorgen we ervoor dat alle straten, inclusief trottoirs,
De Nieuwe Sloterweg is een autovrije buurtstraat met diverse verblijfsplekken en lokale voorzieningen. Het gebied rondom de Nieuwe Sloterweg en het buurtplein wordt gekenmerkt door een groene omgeving waar ontmoeting, verblijf en wandelingen centraal staan. Voetgangers kunnen in de toekomst in weste lijke richting de Johan Huizingalaan oversteken naar de Sloterweg en in oostelijke richting via een tunnel onder het spoor richting Riekerpark wandelen, waar het wijkwinkelcentrum van Schinkelkwartier is beoogd. Op termijn zetten we meer naar het zuiden in op een tweede onderdoorgang van het spoor naar de sporendriehoek.
De promenade vormt niet alleen een centraal punt voor sociale interactie, maar dient ook als de verbinding met de David Ricardostraat in Nieuwe Meer West. Het kruispunt met de Johan Huizingalaan is dan ook een belangrijke plek om in de oversteekbaarheid van de Johan Huizinga laan voor voetgangers te faciliteren. Dit punt is momenteel voorzien van verkeerslichten. Door nieuwe verbindingen te realiseren en te voorzien in goede oversteekmogelijkheden over de Johan Huizingalaan en Henk Sneevliet weg zorgen we ervoor dat de huidige barrières worden doorbroken. In de groenstroken aan de noord- en westzijde van datacenter Global Switch leggen we nieuwe wandelpaden aan waarmee we bovendien de toegankelijkheid van metrostation Henk Sneevlietweg voor voetgangers uit Nieuwe Meer Oost en West verbeteren. Binnen het buurtpark realiseren we wandel paden die uitnodigen tot ontspannen wandelingen en verblijven in een aantrekkelijke groene omgeving. Deze paden bieden op termijn tevens een directe route naar beide beoogde metrostations Johan Huizingalaan en Henk Sneevlietweg (aanpassing). Daarnaast bevindt het natuur- en recreatiegebied de Oeverlanden zich in de nabijheid van Nieuwe Meer Oost, op slechts 5 tot 10 minuten loopafstand. Dit gebied biedt nog meer mogelijkheden voor ontspanning en verblijf.
137
138
8
DOORSNEDE PROMENADE
Gemeente Amsterdam Investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
Gemeente Amsterdam Investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
Techniek en uitvoering
kant aan twee zijden mogelijk is, dan geldt een breedte van 6 meter en een minimale diepte minimale breedte van 3 meter en een maximale van 1,25 meter. In het laatste geval is per 200 breedte van 12 meter. Als onderhoud vanaf de meter een opstelplaats voor een kraan nodig. kant aan één zijde mogelijk is, dan is de De watergangen zoals opgenomen in het minimale breedte 3 meter en de maximale schetsontwerp openbare ruimte voldoen aan breedte 6 meter. Er moet daarbij worden deze eisen. Alleen het water bij de eilanden in voorzien in een onderhoudspad van 5 meter. het buurtpark voldoet niet overal aan deze SECTION PROMENADE - GARAGE Voor watergangen die vanaf het water moeten eisen, maar we zorgen dat deze onderhouden 1. Voor een natuurvriendelijke oever volgens water net moet de insteek met de volgende verhouding zijn: 1:4, dit is nu niet het geval in beide scenario’s worden onderhouden geldt een minimale kunnen worden. 2. De natuurlijke oever mag 30% van het wateroppervlak beslaan, op dit moment is dit 60%
139
Profiel watergang ten zuiden van promenade met natuurvriendelijke oever en kademuur
3. Wanneer er nog een damwand met ingevulde tussenruimte wordt toegevoegd van 1m dan is er geen talud meer mogelijk van 1:3 in het huidige scenario
4,2m
7,62m
6,0m
-0,5m NAP 1m substraat
1:3
-1,40m NAP
-1,90m NAP 1:4
Parkeergarage
5,8m
0,8m
4,57m
1:3
7,5m -0,3m NAP
-0,5m NAP
1,25m 3,05m
>30% 1m
In dit hoofdstuk gaan we in op de technische en uitvoeringsaspecten van de herontwikkeling van Nieuwe Meer Oost. Daarbij gaat om het aanpassen van de waterhuishouding, het afgraven en ophogen van grond en het aanpassen en inpassen van nutsvoorzieningen. We gaan nader in op de beoogde civieltechnische
werken in het gebied, zoals bruggen, kade muren en onderdoorgangen. Aansluitend geven we een toelichting op het beheer en onderhoud van de verschillende onderdelen van de openbare ruimte. Tot slot gaan we in op de uitvoeringseisen die aan werkzaamheden worden gesteld.
8.1 Waterhuishouding Oppervlaktewater We realiseren in Nieuwe Meer Oost een robuuste waterstructuur, die goed wordt aangesloten op het water in de omgeving. In het zuiden van het buurtpark wordt water gedempt en gegraven. De watergang langs de spoordijk wordt in westelijke richting verlegd en er komen nieuwe watergangen ten zuiden van de promenade en langs de Johan Huizingalaan naar de Oeverlanden. Voor de compensatie van gedempt oppervlaktewater gelden de eisen uit de Waterschapsverordening van Amstel, Gooi en Vecht en de daarbij behorende Leidraad Ontwerp Nieuwe Infrastructuur Water. Het dempen van oppervlaktewater in Nieuwe Meer Oost compenseren we 1-op-1 binnen peilgebied Riekerpolder: grotendeels binnen Nieuwe Meer Oost, voor een klein deel elders in Schinkelkwartier (naar verwachting in deelgebied Riekerpark). Bij het verleggen van de watergang langs de spoordijk houden we rekening met de dijk stabiliteit van het spoortalud. We graven eerst
de nieuwe watergang en dempen vervolgens de bestaande watergang, zodat we voldoen aan de eisen voor watercompensatie. Het verleggen van de watergang heeft naar verwachting geen gevolgen voor de dijkstabiliteit omdat de watergang verder van het talud komt te liggen. Bij de verlegging van de watergang zorgen we ervoor dat de afwatering van het spoortalud gewaarborgd blijft. In de vervolgfase onderzoeken we de exacte volgorde van de werkzaamheden aan de watergangen en de invloed op de omgeving. Uitgangspunt is dat de doorstroming van het watersysteem gewaarborgd blijft. In Nieuwe Meer Oost zijn watergangen met aan beide zijden natuurvriendelijke oevers of watergangen met natuurvriendelijke oevers aan een zijde en kademuren aan de andere zijde voorzien. Watergangen met natuurvriendelijke oevers zijn tenminste 5 meter breed. Verder gaan we uit van de eisen die Waternet stelt aan de breedte en diepte van watergangen voor beheer en onderhoud. Als onderhoud vanaf de
Parkeergarage + schanskorf
bron: leidraad ontwerp nieuwe waterinfra - Waternet 02-11-2023
Grondwater
Huidige en toekomstige
De inrichting van Nieuwe Meer Oost moet voldoen aan de gemeentelijke ontwaterings norm door een afstand van 0,9 meter aan te houden tussen het maaiveld en de gemiddeld hoogste grondwaterstand. De afname van verharding in Nieuwe Meer Oost zorgt voor een hogere grondwaterstand, het graven van nieuwe watergangen zorgt juist voor een demping van deze stijging. Hierbij is rekening gehouden met de gevolgen van klimaatverandering. Om aan de ontwateringsnorm te kunnen voldoen kiezen we ervoor om in het centrale deel van Nieuwe Meer Oost het maaiveldniveau op te hogen. Het maaiveld wordt opgehoogd tot circa -0,5 meter NAP nabij de watergangen en tot 0 meter NAP ter plaatse van het centrale buurtplein.
grondwaterstand en maaiveldhoogte -0,2
-0,4
(-0,2)
(-0,3)
-0,4
-1,6
-1,4 -1,3
-1,5
-1,2
-0,3
(-0,3)
-0,5
(-0,7)
+0,0
(-0,6)
-1,6
-0,3
-0,5
(-0,3)
(-0,9)
-1,8
-1,7
-0,5
(-1,0)
-0,5
-0,5
(-0,7)
Het ophogen van het maaiveld verloopt gefaseerd en volgt de fasering van de gebiedsontwikkeling. We zorgen daarbij voor een logische aansluiting op het omliggende maaiveld. Verder is het uitgangspunt dat de ophoging van het maaiveld niet mag leiden tot negatieve gevolgen voor omliggende bestaande bebouwing, bijvoorbeeld datacenter Global Switch. Door waar nodig maatregelen te treffen voorkomen we afwatering van de opgehoogde delen op aangrenzende lager gelegen delen. De benodigde maatregelen om dit te voor komen werken we in de volgende fase van het ontwerp voor de openbare ruimte nader uit.
-0,3
(-0,4)
-1,9
(-1,0)
-0,5
(-0,5)
-0,0
Inschatting gemiddeld hoogste grondwaterstand toekomstige situatie
-0,0
Toekomstig maaiveldniveau
(-0,0)
Huidig maaiveldniveau
140
Gemeente Amsterdam Investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
Ondergrondse ingrepen zoals (parkeer)kelders) en damwanden mogen geen negatieve effecten hebben op de grondwaterstand en -stroming. Kelders moeten grondwaterneutraal worden gerealiseerd. Om hieraan te kunnen voldaan kan het nodig zijn om maatregelen te treffen zoals grondverbetering of het toepassen van waterdoorlatende materialen in de kelderwand of -vloer, zoals grindkoffers of drainagebuizen.
Waterkwaliteit In het Waterbeheerprogramma Amstel, Gooi en Vecht wordt het verbeteren van de waterkwaliteit beoogd en in de Waterschapsverordening is als minimale eis opgenomen dat de water kwaliteit niet verslechtert. Het oppervlakte water in peilgebied Riekerpolder, waaronder Nieuwe Meer Oost, heeft een relatief hoog fosfaatgehalte, wat ervoor zorgt dat het water voedselrijk wordt. Dit bevordert de algengroei en heeft daarmee een negatieve impact op de waterkwaliteit. In Nieuwe Meer Oost verbeteren we de waterkwaliteit door te voorzien in watergangen met voldoende breedte, het verbinden van watergangen en het aanleggen van natuurvriendelijke oevers. Door daar bomen op enige afstand van de watergang te plaatsen kan bladval in het water worden voorkomen, waardoor het water minder voedingsrijk wordt en de waterkwaliteit verbetert. Nader onderzoek naar waterstromingen in Riekerpolder moet inzicht geven in de bron van de hoge fosfaat gehalten in Nieuwe Meer Oost en de noodzaak om aanvullende maatregelen te nemen, zoals het afdekken van de bestaande waterbodem met een minder voedingsrijke laag.
Hemelwater Om wateroverlast als gevolg van hevige regenbuien in Nieuwe Meer Oost te kunnen voorkomen en het gebied klimaatbestendig in te kunnen richten is het belangrijk om hemel water op te vangen, vast te houden en vertraagd af te voeren. De technische eisen hiervoor volgen uit het Omgevingsprogramma Riolering 2022-2027 Amsterdam en het Omgevingsplan Amsterdam. Op grond van het Omgevingsprogramma Riolering moet de openbare ruimte een bui van 70 liter per m2 per uur kunnen verwerken zonder dat er schade en hinder ontstaat aan huizen en (vitale) infrastructuur. Daarnaast moet de inrichting waarborgen dat vitale infrastructuur blijft functioneren bij een hoosbui van
Gemeente Amsterdam Investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
90 millimeter in een uur. Bij het verwerken van het hemelwater in de openbare ruimte wordt bij voorkeur de volgende gehanteerd: 1) gebruiken, vasthouden en infiltreren, 2) vertraagd oppervlakkig afvoeren en 3) afvoeren via hemelwaterstelsel. In Nieuwe Meer Oost voorzien we in voldoende bergings- en afvoercapaciteit door de water- en groenstructuur uit te breiden, het hemelwater af te koppelen van het riool en via molgoten en beplantingsvakken naar de watergangen af te voeren. In het Omgevingsplan staan regels ten aanzien van hemelwaterberging voor bebouwd oppervlak. Er moet rekening worden gehouden met een minimale waterberging van 60 liter per m2, die vertraagd wordt afgevoerd met 1 liter per m2 bebouwd oppervlak per uur of via actieve sturing waarbij de waterberging binnen 60 uur leeg moet zijn. In het geval een hemelwater berging met hergebruiksysteem wordt toe gepast, gelden uitzonderingen. Deze eisen worden door de ontwikkelende partijen in Nieuwe Meer Oost betrokken bij de plan uitwerking voor de bouwblokken. Ten aanzien van de binnenterreinen sluiten we aan op de waterneutrale bouwenvelop waarin ook wordt uitgegaan van een minimale waterberging van 60 liter per m2. Naast perioden met hevige regenbuien zal de komende jaren ook de kans op perioden met een tekort aan hemelwater toenemen.
De toename van water en groen in Nieuwe Meer Oost draagt bij aan het beperken van het risico op droogte. Om negatieve gevolgen van droogte voor bomen en beplanting te beperken houden we hier bij de opbouw van de bodem in het openbaar groen rekening mee. De onderlaag wordt goed doorlatend voor de benodigde waterafvoer en de toplaag heeft een hoog waterbergend vermogen.
Dak parkeergarage Think District In Think District is onder de blokken 1 en 2 een ondergrondse parkeergarage van drie lagen voorzien. Het dak van deze parkeergarage behoort tot de openbare ruimte en maakt deel uit van het buurtpark. Op het dak zijn groenvoorzieningen en openbare wegen en paden voorzien. Het dak van de parkeergarage moet met voldoende gronddekking van minimaal 1 meter worden uitgerust. Deze gronddekking
is niet alleen noodzakelijk om te kunnen voorzien in een leeflaag voor bomen en andere vegetatie, maar is ook van belang voor waterberging. Hemelwater moet in natte perioden kunnen worden afgevoerd en in droge perioden moet het hemelwater vastgehouden kunnen worden. In het kader van de planuitwerking voor de openbare ruimte wordt nader onderzoek gedaan naar de gronddekking op het dak van de parkeergarage.
8.2 Grondwerkzaamheden Bodemopbouw De bodemgesteldheid en -opbouw kunnen extra eisen stellen aan de benodigde funderingsdiepte voor nieuwe bebouwing. De algemene bodemopbouw binnen het plan gebied bestaat uit een antropogene deklaag (vaak zand) van 1 tot 3 meter op een circa 12 meter dik pakket van veen en zandige klei. Funderen op de dieper gelegen stabiele zandlaag is voorwaardelijk om verzakking van bebouwing en civieltechnische constructies te voorkomen. Gezien de aanwezigheid van de zandlaag in de diepere ondergrond is de verwachting dat de bodemopbouw in Nieuwe Meer Oost niet tot extra eisen voor de funderingsdiepte leidt.
Bodemkwaliteit Binnen zowel de kavelgrenzen van erfpachters als de openbare ruimte in Nieuwe Meer Oost kan de bodem verontreinigd zijn. Lokaal zijn concentraties PFAS en minerale olie aangetroffen, maar van ernstige verontreiniging is geen sprake. De gemeente heeft de afgelopen decennia de huidige infrastructuur voorzien van schone cunetten. Wel kan ter plaatse van de gemeentewerf en het recyclepunt een zekere mate van bodemverontreiniging worden verwacht. Afhankelijk van de mate van verontreiniging en het beoogde gebruik moet de bodem gesaneerd worden door het afgraven van de verontreinigde grond en het afdekken met een schone leeflaag. De ontwikkelende partijen zijn verantwoordelijk voor eventuele bodem sanering op hun ontwikkelkavels, de gemeente is verantwoordelijk voor eventuele bodem
sanering in de openbare ruimte. In het geval bodemsanering aan de orde is wordt rekening gehouden met de benodigde ophoging van het maaiveld. Nader onderzoek naar de kwaliteit van de waterbodem moet uitwijzen of het nodig is om eventueel verontreinigd slib te verwijderen en de waterbodem met een zandlaag af te dekken. In Nieuwe Meer Oost zijn meerdere gebouwen gebouwd in de tijd dat asbest veelvuldig is toegepast. Het kan dan ook zijn dat met de bouw of met eerdere sloop asbest in de bodem terecht is gekomen, zodat het plangebied als asbestverdacht moet worden aangemerkt. Er heeft maar op beperkte schaal onderzoek naar asbest in de bodem plaatsgevonden. Dit is een aandachtpunt bij bodemonderzoek bij verdere planvorming.
Grondbalans In het kader van de kavelontwikkeling en de inrichting van de openbare ruimte in Nieuwe Meer Oost zijn grondwerkzaamheden nodig. Daarbij komt grond vrij, maar is ook grond nodig. We hebben een indicatieve grondbalans voor de openbare ruimte in Nieuwe Meer Oost opgesteld om inzicht te geven in hoeveel grond vrijkomt en hoeveel grond nodig is. Inschatting is dat ongeveer 68.000 m3 grond moet worden toegevoegd, waarvan circa de helft nodig is voor het dempen van water (33.000 m3). De overige grond is nodig om het maaiveld op te hogen (circa 20.000 m3), het spoortalud aan te passen (circa 9.000 m3) en de parkwal aan te leggen (circa 6.000 m3). Daarnaast moet naar verwachting circa 31.000 m3 grond worden
141
142
Gemeente Amsterdam Investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
verwijderd voor het graven van nieuw water. Bij het aanpassen van het spoortalud onderzoeken we of de leeflaag behouden kan blijven. Indien mogelijk verwijderen we een leeflaag van 1 meter en brengen we dit na aanpassingen van het talud weer terug. De realisatie van de beoogde onderdoorgangen van de spoordijk zorgt ook voor vrijkomende grond. De plannen hiervoor moeten eerst nader worden uitgewerkt. Daarom zijn in deze fase voor deze onderdoorgangen nog geen uit spraken gedaan over de te verwachten hoeveelheid vrijkomende grond. Voor werkzaamheden aan het spoortalud stelt ProRail strenge eisen, omdat de dijkstabiliteit niet in gevaar mag komen. Daarom worden de technische uitvoeringsaspecten als onderdeel van de uitwerking van het ontwerp in overleg en samenwerking met ProRail nader onderzocht. Daaruit moet blijken op welke wijze het spoortalud kan worden aangepast zonder dat dit ten koste gaat van de dijkstabiliteit. Naast het toevoegen en verwijderen van grond in de openbare ruimte zal ook op de te ontwik-
Gemeente Amsterdam Investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
kelen Timeless-kavel en in Think District grond vrijkomen en nodig zijn. Om te voldoen aan de gemeentelijke ontwateringsnorm zal ook het maaiveld van de ontwikkelkavels moeten worden opgehoogd. Deze maaiveldophoging is een verantwoordelijkheid van de ontwikkelende partijen. Naast het toevoegen van grond zal als gevolg van het graven van de beoogde ondergrondse parkeergarages op de ontwikkelkavels veel grond vrijkomen. Indien mogelijk wordt (een deel van) deze grond direct in het gebied toegepast. Uitgangspunt is dat we zo efficiënt mogelijk omgaan met vrijkomende grond door deze waar mogelijk binnen het gebied toe te passen. Of vrijkomende grond in het gebied kan worden toegepast is afhankelijk van de kwaliteit en eigenschappen van de grond. Daarnaast is bepalend of vraag en aanbod in tijd op elkaar aansluiten. In het geval toch grond moet worden aan- of afgevoerd, dan beoordeelt de gemeente of deze grond van of naar een project elders in de stad kan komen of gaan. Mocht dit niet mogelijk zijn dat wordt grond aangeboden aan of worden afgenomen bij de grondbank.
Indicatieve grondbalans openbare ruimte Nieuwe Meer Oost
( i.v.m. ophoging ( i.v.m water dempen) (ProRail eigendom) (i.v.m parkwal)
(i.v.m water (i.v.m ondergrondse
Toe te voegen grond (netto) Te verwijderen grond (netto)
8.3 Nutsvoorzieningen Kabels en leidingen In Nieuwe Meer Oost liggen diverse kabels en leidingen. Langs de Johan Huizingalaan, Henk Sneevlietweg en het spoor liggen belangrijke transportleidingen voor riool, drinkwater, hogedruk gas en hoogspanning. De aanwezigheid van datacenter Global Switch zorgt voor een grote concentratie aan data- en elektriciteits kabels en waterleidingen door en om het gebied. In de sporendriehoek is een hulp warmtecentrale voor stadswarmte gevestigd. Bij de bouw- en graafwerkzaamheden van Nieuwe Meer Oost moet rekening worden gehouden met beperkingen als gevolg van de aanwezige kabels en leidingen. Ook is van belang dat tijdens de gebiedsontwikkeling de bedrijfs continuïteit van datacenter Global Switch en de hulpwarmtecentrale wordt gewaarborgd. In de Johan Huizingalaan zijn de transportleidingen voor drinkwater, een hogedruk gasleiding en een hoogspanningsleiding al verlegd. Dit is gedaan om de aangrenzende bebouwing op de Timeless-kavel en Think District mogelijk te maken. De kabels en leidingen ter hoogte van Global Switch zijn op hun plaats blijven liggen. Bij de inrichting van de openbare ruimte en het gebruik van deze grond moet rekening worden gehouden met de aanwezigheid van deze kabels en leidingen.
Om bepaalde hoofdtracés zoals hoogspanning te kunnen verleggen willen we de mogelijkheid behouden om deze tracés onder de Nieuwe Sloterweg te leggen. Dit kan ontwikkelruimte bieden op de locaties waar deze hoofdtracés nu liggen. In de oostelijke rijbaan van de Johan Huizinga laan en aan de zuidzijde van de Henk Sneevliet weg moet een nieuw onderheid transportriool door Waternet worden aangelegd om het afvalwater van Nieuwe Meer Oost af te kunnen voeren naar het gemaal aan de Otto Heldring straat. Deze werkzaamheden worden in 2026 uitgevoerd. Het huidige transportriool loopt door de groenstrook langs het spoor, de gemeentewerf en het recyclepunt. Dit riool wordt later verwijderd op het moment dat hier ontwikkelingen plaatsvinden. Voor het aansluiten van de nieuwe bebouwing in Nieuwe Meer Oost doorlopen we wenstracé procedures om de juiste locaties voor deze
kabels en leidingen te bepalen. In de buurt straten komen nieuwe tracés voor riool, drinkwater en middenspanning. In de nieuwe bouwblokken worden inpandige traforuimten voor elektra opgenomen. In Think District liggen veel kabels en leidingen van en naar het huidige IBM-kantoor. Deze kabels en leidingen worden opgenomen in de nieuwe tracés of, als ze niet meer in gebruik zijn, verwijderd. Hierover worden nadere afspraken met de ontwikkelende partij gemaakt.
143
144
Gemeente Amsterdam Investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
Congestie op het elektriciteitsnet Het elektriciteitsnet in Amsterdam staat onder druk: diverse onderstations hebben hun maximale capaciteit bereikt of zullen dit op korte termijn gaan bereiken. Als gevolg van de energietransitie sluiten vraag en aanbod van stroom niet goed op elkaar aan en ontstaat er netcongestie. Dit heeft tot gevolg dat sommige grootverbruikers voorlopig niet op het elektri citeitsnet kunnen worden aangesloten. Sinds 1 oktober 2024 zijn netbeheerders verplicht om in congestiegebieden het landelijk vastgestelde prioriteringskader toe te passen. Daarbij kunnen partijen die een groot maatschappelijk belang dienen, zoals brandweer kazernes, middelbare scholen en plintvoorzieningen in woningbouwprojecten, voorrang krijgen op de wachtlijst voor transportverzoeken. De bewijslast voor prioriteit ligt bij deze partijen zelf, die naast een regulier transportverzoek ook een prioriteringsverzoek moeten indienen. Voor een aantal onderstations geldt dat er de komende jaren nog een beperkte hoeveelheid vermogen te verdelen is. Netbeheerder Liander geeft dit vermogen vrij omdat in de praktijk blijkt dat niet alle gereserveerde vermogens capaciteit op de onderstations daadwerkelijk wordt gebruikt. Het vrijkomende vermogen
Warmte Koude Opslag In Nieuwe Meer Oost wordt in lijn met het gemeentelijk beleid een duurzaam en betaalbaar energiesysteem ontwikkeld. In dat kader hebben de gemeente en de ontwikkelende partijen in het gebied de mogelijkheden voor een collectieve warmtevoorziening onderzocht. Aangezien in het gebied overwegend nieuwbouw wordt gerealiseerd is in de Overeenkomst stadswarmtelevering Amsterdam Nieuw-West overeengekomen dat het gebied niet wordt aangesloten op het stadswarmtenet van Westpoort Warmte B.V. De ontwikkelende partijen in Nieuwe Meer Oost hebben zelf ook aan Westpoort Warmte B.V. laten weten geen aansluiting aan te vragen. Uit onderzoek van de ontwikkelende partijen blijkt dat een aansluiting op het hoge temperatuur stadwarmtenet minder goed scoort op duurzaamheid. De
Gemeente Amsterdam Investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
wordt beschikbaar gesteld voor aansluitingen en toegekend op basis van het maatschappelijk prioriteringskader. Er moeten keuzes worden gemaakt in welke functies voorrang krijgen voor aansluiting op het elektriciteitsnet. Daarom stelt de gemeente per onderstation een voorkeurslijst met projecten op. De te verdelen hoeveelheid vermogen tot en met 2032 is echter niet genoeg om alle pro jecten die voor maatschappelijke prioritering in aanmerking komen aan te sluiten. Dit betekent dat sommige projecten voorlopig geen aan sluiting kunnen krijgen. In dat kader is het voor Nieuwe Meer Oost van belang dat er geen bestaande aansluitingen opgezegd worden zodat deze capaciteit beschikbaar blijft.
lende partijen hier onderling afspraken over en is het vaststellen van een bodemenergieplan niet nodig. Aanvullend kunnen de ontwikke lende partijen het gebruik van restwarmte van datacenter Global Switch ten behoeve van piekwarmte nader onderzoeken. De gemeente neemt hierin geen regisserende rol, maar kan waar nodig de partijen ondersteunen. De Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied heeft namens de provincie Noord-Holland vergunning verleend voor het onttrekken en terugbrengen van grondwater voor drie WKOsystemen in Think District. Op de Timeless-kavel zijn twee WKO-systemen vergund. De bron locaties zijn vergund voor zones met een straal van 10 meter. De gemeente en ontwikkelende
partijen zorgen voor een zorgvuldige gefaseerde inpassing van de WKO-bronnen. Daarbij is rekening gehouden met beoogde tracés voor kabels en leidingen, de bereikbaarheid van de bronnen en opstelplaatsen voor voertuigen voor de aanleg en onderhoud. In Think District zijn vier bronnen voorzien, waarvan twee bronnen inpasbaar zijn binnen de vergunde zone. Voor de overige twee bronnen hebben we zoekgebieden aangeduid. Na afronding van onderzoek wordt hiervoor een nieuwe vergunning aangevraagd door de ontwikkelende partij. Op de Timeless-kavel zijn naar verwachting vier bronnen nodig, waarvan twee inpasbaar zijn binnen de vergunde zones. Voor de inpassing van de overige bronnen gaat de gemeente in gesprek met de ontwikkelende partij.
Huidige kabels en leidingen (transport)
Toekomstige kabels en leidingen (transport) en WKO
Netbeheerder TenneT werkt vanwege de netcongestie aan de verzwaring van het hoogspanningsnet. Vanuit het onderstation aan de Anderlechtlaan moet een nieuw 150 kV-verbinding worden aangelegd naar het onderstation aan de Schipluidenlaan. Eén tracévariant loopt door de Johan Huizingalaan en de Henk Sneevlietweg. De andere tracévariant loopt door het zuidelijk deel van Nieuwe Meer Oost. In de haalbaarheidsstudie naar de verschillende tracévarianten wordt rekening gehouden met de plannen voor Nieuwe Meer Oost.
ontwikkelende partijen zijn dan ook vrij om duurzame warmtesystemen te realiseren en te exploiteren. De ontwikkelende partijen in Nieuwe Meer Oost hebben gekozen voor een individueel energiesysteem in de vorm van Warmte Koude Opslag (WKO). Dit is een bodemenergiesysteem bestaande uit een warme en een koud bron, leidingwerk en benodigde apparatuur voor drukhandhaving in het grondwatersysteem. De gemeente Amsterdam hanteert standaard als uitgangspunt dat WKO bronnen worden ingepast op eigen of in erfpacht uitgegeven terrein. In Nieuwe Meer Oost is hier onderbouwd vanaf geweken, omdat de bronnen grotendeels voorzien in de openbare ruimte zijn voorzien. Om interferentie tussen de bodem systemen te voorkomen maken de ontwikke
Stadswarmte
Stadswarmte
WKO bronlocatie
Hogedruk gas
Hogedruk gas
WKO zoekgebied
Riolering
Riolering
Reservering aansluiting
Drinkwater
Drinkwater
Hoogspanning
Hoogspanning
transportleidingen
145
146
Gemeente Amsterdam Investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
Afvalcontainers In Nieuwe Meer Oost zijn in de buurtstraten servicestroken voorzien, waar we ruimte reserveren voor afvalcontainers. Deze service stroken liggen langs de logistieke route door het gebied. Langs de Johan Huizingalaan en Henk Sneevlietweg worden in verband met de doorstroming van het verkeer geen afval containers ingepast. Ook de Nieuwe Sloterweg, de promenade en het buurtplein blijven als bijzondere verblijfsplekken gevrijwaard van afvalcontainers. De afvalcontainers worden zodanig ingepast dat de vuilniswagens ernaast kunnen worden opgesteld om de containers te legen. Bomen worden op voldoende afstand van containers geplaatst (minimaal 3 meter), zodat vuilniswagens met giek ongehinderd containers kunnen legen en bomen niet worden beschadigd. In de servicestroken in de buurtstraten worden, aan de rechterzijde van de rijrichting, groepen met ondergrondse afvalcontainers ingepast. Daarmee wordt het scheiden van afval ver gemakkelijkt. Deze groepen voorzien in de volgende fracties: restafval, papier, glas,
Gemeente Amsterdam Investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
groente-, fruit- en tuinafval (GFT) en textiel. Voor restafval en papier maken we gebruik van perscontainers omdat hierdoor meer capaciteit ontstaat, minder containers nodig zijn en het aantal rijbewegingen van vuilniswagens kan worden beperkt. Op basis van het beoogde woningaantal gaan we in totaal uit van 66 containers in Nieuwe Meer Oost. De richtlijn voor maximale loopafstanden van woningen tot de afvalcontainers voor restafval bedraagt 150 meter. Met de beoogde inpassing van afvalcontainers voldoen we in Nieuwe Meer Oost aan deze richtlijn. De containers voor de overige fracties komen verspreid op logische plekken in de buurt. In de servicestroken in de buurtstraten worden ook plekken ingepast waar grof afval kan worden aangeboden. Deze aanbiedplekken worden in principe gecombineerd met plekken voor rolcontainers voor bedrijfsafval. Afval van ondernemers wordt door particuliere afvalverwerker ingezameld. De gemeente stimuleert het collectief organiseren van de inzameling van bedrijfsafval om onnodige vervoersbewegingen en overlast te voorkomen.
8.4 Civieltechnische werken In Nieuwe Meer Oost zijn verschillende civieltechnische werken voorzien, die hieronder nader worden beschreven. Het gaat om de bruggen, kademuren, het dek van de parkeergarage in Think District, de (keermuur van de) parkwal, onderdoorgangen van het spoortalud en geluidschermen.
verkeer bij de parkeergarage van Think District. De tweede categorie betreft zes bruggen voor fietsers, voetgangers en beheer. De derde categorie bevat zes lichte bruggen voor voetgangers. Daarnaast worden een aantal vlonders toegepast die het uiterlijk en dezelfde constructie krijgen als de voetgangersbruggen.
Bruggen
In het kader van de planuitwerking voor de openbare ruimte worden de technische eisen voor de drie typen bruggen verzameld in een nota van uitgangspunten. Daarin komen onder andere de maatvoering, de belasting, de
In het buurtpark realiseren we meerdere bruggen. Zoals beschreven in hoofdstuk 6 onderscheiden we drie typen bruggen. De eerste categorie is de verkeersbrug voor zwaar
+ + Gebruikers + :: Gebruikers Gebruikers :
+ +
Profielen bruggen
Voetgangers + Voetgangers Fiets Fiets Auto/Beheer Auto/Beheer Voetgangers Fiets Auto/Beheer
-0.30 -0.30
-0.50 -0.50
-0.30
-0.50
-1.50 -1.50
1:5 1:5 -1.50
Inpassing ondergrondse
1:5
afvalcontainers
-1.90 -1.90
-0.50 -0.50
1:3 1:3
-0.50
-1.90
1:3
+ + Gebruikers + :: Gebruikers Gebruikers :
Voetgangers Voetgangers Fiets Fiets Beheer Beheer Voetgangers Fiets Beheer
-0.30 -0.30
-0.30
-0.50 -0.50 -1.90 -1.90
1:5 1:5
1:3 1:3
-0.50
-1.90
1:5
Route vuilniswagens
147
Gebruikers : Gebruikers :
Voetgangers Voetgangers
Gebruikers :
Voetgangers
1:3
Loopafstand 150 meter Groep van ondergrondse afvalcontainers -1.00 -1.00
1:5 1:5
-1.90 -1.90
-1.00
1:5
-1.00 -1.00
1:5 1:5
-1.90
1:5
-1.00
148
Gemeente Amsterdam Investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
beeldkwaliteit en de voorwaarden voor beheer en onderhoud aan de orde. Verder houden we daarbij rekening met het doortrekken van de natuurvriendelijke oevers onder de bruggen. De brug van de Nieuwe Sloterweg over de watergang langs het spoortalud overstijgt de scope van de investeringsnota. De uitwerking van die brug wordt meegenomen in het afzonderlijke ontwerptraject voor de Nieuwe Sloterweg.
Kademuren Aan de parkzijde krijgt het water in Nieuwe Meer Oost natuurvriendelijke oevers, aan de zijde van bouwblokken passen we een lage kademuur (0,5 meter vanaf waterniveau) toe. Aan het einde van de promenade is een kade met trappartij tot aan het water voorzien. De technische uitgangspunten voor de kade muren werken we in de volgende fase nader uit. Zo moeten keuzes worden gemaakt over een uitvoering met damwanden en een betonnen of houten fundering, waarbij wordt aangesloten op de geldende technische eisen uit de Waterschapsverordening. Deze constructies worden afgewerkt met bakstenen muren. Bij de uitwerking kijken we naar de mogelijkheden voor een natuurinclusieve vormgeving van de kademuren. Ook houden we rekening met de aanhechtingen tussen de kademuren en de kunstwerken zoals de brug en de trappartij bij de promenade.
Dek parkeergarage Het dek op de parkeergarage in Think District behoort tot de openbare ruimte. Hier bevinden zich groenvoorzieningen en openbare wegen en paden. Op dit dak moet in ieder geval voldoende gronddekking aanwezig zijn voor kabels en leidingen en fundering van de wegen. Ook moet worden voorzien in een leeflaag voor bomen, andere vegetatie en waterberging van minimaal 1 meter inclusief drainage. Aangezien het dek van de parkeergarage onderdeel van de openbare ruimte wordt, maken de gemeente en de ontwikkelende partij nader afspraken over de verantwoordelijkheden.
Parkwal en spoortalud In het zuiden van Nieuwe Meer Oost is een groene parkwal voorzien met een talud van 1 op 3,5 en een maximale hoogte van 6 meter. De parkwal komt ten noorden van de toegangsweg naar de sporendriehoek te liggen en start
Gemeente Amsterdam Investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
vanaf de Johan Huizingalaan en wordt vervolgens met een luiere helling aangesloten op het bestaande spoortalud. Er wordt met betonnen en stalen damwanden een steile keermuur gemaakt waartegen de parkwal wordt gemaakt. Zo blijft de toegang de sporendriehoek en de benodigde ruimte voor een eventuele door trekking van de Noord/Zuidlijn gewaarborgd. Voor de aanleg van de parkwal moet het terrein worden voorbelast, zodat het maaiveld voldoende is ingeklonken. Vooralsnog wordt voor de parkwal uitgegaan van het toepassen van (bij voorkeur gebiedseigen) zand/grond. Dit heeft vanuit het perspectief van een duurzame parkwal met ecologische waarde en een natuurlijke afwatering nadrukkelijk de voorkeur. De voorbelastingstijd wordt ingeschat op circa een jaar en is verticale drainage naar verwachting mogelijk. In de volgende fase wordt nader onderzoek gedaan naar de technische vorm geving van de parkwal en bijbehorende uitvoeringsaspecten. Daarbij wordt onder meer gekeken naar de aanhechting van de parkwal op het spoortalud en eventuele aanvullende constructieve maatregelen.
onderdoorgangen worden de technische eisen en uitvoeringsaspecten nader uitgewerkt. Daarbij verkennen we met ProRail de mogelijkheden om de buitendienststelling van het treinverkeer zoveel mogelijk te beperken. Specifiek aandachtspunt bij de onderdoorgangen zijn de beoogde ecologische verbindingen in de vorm van ecoducten op de onderdoorgang (noord-zuid verbinding) en mogelijke stortstenen in de onderdoorgang (oost-westverbinding). De ecoducten zijn groene tunneldaken van minimaal 3 à 5 meter breed. De mogelijkheden voor stortstenen in de tunnel wordt in het kader van de planvoorbereiding voor de aanleg van Nieuwe Sloterweg nader onderzocht.
Geluidschermen Om in Nieuwe Meer Oost te zorgen voor een aanvaardbaar woon-, leef- en verblijfsklimaat
moet het geluid van snelweg en spoor worden afgeschermd. Daarom voorziet het plan voor Nieuwe Meer Oost in de realisatie van geluid schermen. Op basis van geluidonderzoek (zie hoofdstuk 10) is gekozen voor een geluid scherm langs de noordelijke rijbaan van de A4 van deels 3,5 meter (ter hoogte van Nieuwe Meer Oost en West) en deels 6 meter hoog (ter hoogte van de sporendriehoek). Aanvullend is gekozen voor een 2 meter hoog scherm ter plaatse van de zuidelijke rijbaan van de A4. Het geluidscherm langs de noordelijke rijbaan van de A4 sluit ter hoogte van het spoortalud aan op een 1,5 meter hoog nieuw geluidscherm langs het treinspoor. In de volgende fase stemmen we met Rijks waterstaat en ProRail af over de afmetingen, de materialisatie en overige technische uitvoeringsaspecten.
Civieltechnische werken
Voor het aanpassen van het bestaande spoortalud is het nodig om de leeflaag van het bestaande talud te verwijderen, voordat grond kan worden toegevoegd. In de vervolgfase verkennen we in overleg met ProRail de mogelijkheden om de impact op de dienst regeling van het treinverkeer zoveel mogelijk te beperken door de grondwerkzaamheden te faseren. Het is echter niet mogelijk om het voorbelasten van de grond te faseren. Het tempo waarin grond in lagen van circa 0,5 meter kan worden toegevoegd is daarbij afhankelijk van de zettingssnelheid. We onderzoeken of en zo ja in welke vorm het mogelijk is om de verwijderde leeflaag terug te brengen. Mocht dit uitvoeringstechnisch niet mogelijk blijken dan wordt grond met gelijke of betere eco logische waarde van elders aangebracht.
Onderdoorgangen Als onderdeel van de aanleg van de Nieuwe Sloterweg wordt voorzien in een ondertunneling van het spoortalud richting Riekerpark. Op termijn wordt voorzien in een ondertunneling van het spoortalud richting via de sporendriehoek naar Riekerpark. Deze onderdoorgangen zijn geen onderdeel van de investeringsnota. In het kader van de planvoorbereiding van deze
149
Bruggen Verkeer Fiets/voetgangers en beheer Voetganger
Keermuur parkwal Dek parkeergarage Kademuren Onderdoorgangen Geluidschermen
150
Gemeente Amsterdam Investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
Gemeente Amsterdam Investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
8.5 Beheer en onderhoud Het beheer en onderhoud van de openbare ruimte en civieltechnische werken in Nieuwe Meer Oost stemmen we af op de stedelijke richtlijnen, te weten Puccini Rood en Groen en bijbehorende duurzaamheidsprincipes. De directie Stadswerken is verantwoordelijk voor het beheer en onderhoud van de verharding en het groen, het verwijderen van drijfvuil en het maaien van de hogere delen van de oevers. Waternet is verantwoordelijk voor beheer van de watergangen. Erfpachters zijn verantwoordelijk voor het beheer van de binnenterreinen. Nieuwe Meer Oost is goed bereikbaar voor beheervoertuigen. In het oostelijk deel van het plangebied realiseren we een aparte route voor onder andere beheervoertuigen.
Verharding, buurtpark en overig groen Het beheer en onderhoud van de verharding, het buurtpark en het overig groen stemmen we
af op het beoogde gebruik en bijbehorende inrichting. Het beheerniveau voor de verharding, het buurtpark en het overig groen volgt de stedelijke richtlijn, te weten Puccini Rood en Groen. Een groot deel van het buurtpark is publiektoegankelijk en zal intensief worden gebruikt. Het groen op de parkwal en het lagere deel van het spoortalud zijn dan ook goed bereikbaar voor beheervoertuigen zoals een maaimachine. Het hogere deel van het spoortalud wordt ingericht voor ecologie en is niet toegankelijk voor mensen. Ook de eilanden in het buurtpark zijn niet of beperkt toegankelijk voor mensen. Op deze plekken willen we de natuur zoveel mogelijk haar gang laten gaan: we gaan hier uit van ecologisch beheer. Het beheer van de openbare ruimte wordt nader uitgewerkt in een of meerdere beheerplan(nen).
Beheer openbare ruimte Foto: Gemeente Amsterdam
Civieltechnische werken De civieltechnische werken in Nieuwe Meer Oost betreffen de bruggen in het buurtpark, de kademuren langs de watergangen, de onderdoorgangen van de spoordijk en de geluidschermen langs de snelweg en het spoor. De bruggen en kademuren in het gebied zijn goed toegankelijk voor beheer en onderhoud. De voetgangersbruggen en vlonders in het buurtpark moeten goed toegankelijk zijn voor beheer in verband met het bestrijden van gladheid bij regen en vorst. Het beheer en onderhoud van de brug bij de Johan
8.6 Uitvoeringseisen Het is van belang om tijdens de uitvoering de bereikbaarheid, leefbaarheid en veiligheid in Schinkelkwartier te waarborgen en daarover tijdig met belanghebbenden in de omgeving te communiceren. Voor een gebied in transitie betekent dit dat inzicht nodig is in de fasering van projecten, welke werkzaamheden per project zijn voorzien en welke uitvoeringseisen daaraan gesteld moeten worden. Om hinder tijdens de uitvoering zoveel mogelijk te beperken moeten maatregelen worden getroffen, die continu worden gemonitord en waar nodig worden aangescherpt.
BLVC-kader Schinkelkwartier In het BLVC-kader (Bereikbaarheid, Leefbaarheid, Veiligheid en Communicatie) voor Schinkel kwartier zijn generieke uitvoeringseisen opgenomen die de gemeente stelt aan partijen die werkzaamheden verrichten in de openbare ruimte of werkzaamheden verrichten op kavels die invloed op de openbare ruimte hebben. Het BLVC-kader (bijlage 4) wordt meegegeven aan alle partijen die uitvoeringswerkzaamheden in Schinkelkwartier verrichten. De leidende principes daarbij zijn veiligheid boven alles, bereikbaarheid voor alle gebruikers en een tevreden omgeving.
Watergangen en oevers Het beheer van de watergangen bestaat voornamelijk uit baggeren, doorspuiten van duikers en het maaien van de (natuurvriendelijke) oevers. Om natuurvriendelijke oevers goed te laten functioneren is het essentieel dat het beheer is afgestemd op de doelvegetatie van de oevers. In het vervolgtraject wordt uitgegaan van daarvoor geldende beheereisen.
De bruggen in het gebied worden uitgevoerd met voldoende doorvaarthoogte (minimaal 1 meter), zodat beheervaartuigen hier onderdoor kunnen varen. De voetgangersbruggen en vlonders vormen hierop een uitzondering: deze worden uitgevoerd met uitneembare delen. Ook zorgen we voor voldoende plekken waar onderhoudsvaartuigen te water kunnen worden gelaten.
Huizingalaan in Think District vormt een aandachtspunt omdat deze brug niet alleen de toegang tot de parkeergarage vormt, maar tevens de toegang tot het openbare parkeerdek en het park. Dit werken we in overleg met de ontwikkelende partij nader uit. Over de onderdoorgangen van de spoordijk en de geluidschermen langs het spoor stemmen we nader af met ProRail en betrekken bij deze gesprekken ook het beheer en onderhoud. Over het beheer en onderhoud van de geluidschermen langs de snelweg gaan we nader in gesprek met Rijkswaterstaat.
Het BLVC-kader wordt tussentijds bijgesteld, omdat de uitvoeringseisen tijdens de trans formatie van Schinkelkwartier zullen wijzigen. Zodra Schinkelkwartier meer bewoners telt, is de verwachting dat nadere eisen toegevoegd moeten worden om de bereikbaarheid, leefbaarheid en veiligheid te waarborgen. Per kwartaal wordt een impactanalyse opgesteld,
waarin onder meer wordt verkend welke projecten in uitvoering zijn en hoe de verkeersstromen door het gebied worden geborgd. Zo kunnen we mogelijke knelpunten achterhalen en deze tijdig aanpakken. Naast organisatie en communicatie kunnen tijdelijke maatregelen in de openbare ruimte nodig zijn. In dat geval worden ook nadere uitvoeringseisen gesteld.
BLVC-uitvoeringsplan Voor elk uitvoeringsproject in Nieuwe Meer Oost gelden de generieke eisen uit het BLVCkader en eventuele aanvullende project specifieke eisen die voortkomen uit de impact analyse. Op basis hiervan stelt de ontwikkelende partij (of gecontracteerde bouwaannemer) van een project een BLVC-uitvoeringsplan op. Tijdens aanleg- en bouwwerkzaamheden kan tijdelijke hinder optreden bijvoorbeeld ten aanzien van verkeer, geluid en trillingen, stof, visuele aspecten, afval en zwerfvuil. In het uitvoeringsplan worden eventuele maatregelen ter beperking van hinder beschreven, zoals bijvoorbeeld omleidingsroutes of verkeers regelaars. Na goedkeuring van het uitvoeringsplan door de gemeentelijke Werkgroep Werk in Uitvoering (WWU) krijgt de ontwikkelende partij of (doorgecontracteerde) bouwaannemer een vergunning voor het werken in de open bare ruimte (WIOR).
151
152
9
Gemeente Amsterdam Investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
Gemeente Amsterdam Investeringsnota Nieuwe Meer Oost Schinkelkwartier
Ontwikkelstrategie en fasering
Het primaire doel van de gemeentelijke ontwikkelstrategie voor Nieuwe Meer Oost is het scheppen van voorwaarden om initiatieven van ontwikkelende partijen mogelijk te maken. De gemeente hanteert daarbij als algemeen sturingsprincipe ‘uitnodigingsplanologie’. Als gemeente willen we daarbij een passende rol innemen: we regisseren waar het moet en faciliteren waar het kan. Daarmee borduurt de ontwikkelstrategie voor Nieuwe Meer Oost voort op de ontwikkelstrategie die we al in de projectnota Schinkelkwartier hebben geformuleerd.
Meer Oost en bovenplanse maatregelen. Ten derde bewaken we via monitoring en deelgebiedsoverstijgende planproducten de voortgang van de gebiedsontwikkeling Nieuwe Meer Oost en de samenhang met de ontwikkeling van de overige deelgebieden.
Faciliteren Naast een regisserende rol heeft de gemeente bij de ontwikkeling Nieuwe Meer Oost een faciliterende rol. Het zijn namelijk de ontwik kelende partijen die in belangrijke mate de voortgang van de gebiedsontwikkeling bepalen.
Regisseren
In dit hoofdstuk staat de ontwikkelstrategie voor Nieuwe Meer Oost centraal. De strategie geeft aan op welke wijze de gemeente de herontwikkeling samen met de ontwikkelende partijen vorm wil geven. Het principe daarbij is dat de gemeente regisseert waar het moet en faciliteert waar het kan. Als uitwerking van de ontwikkelstrategie beschrijven we de privaat-
rechtelijke en publiekrechtelijke aanpak voor de herontwikkeling. Daarnaast geven we een toelichting op de fasering van zowel de gebouwen en openbare ruimte in het gebied als de bovenplanse maatregelen die voor Nieuwe Meer Oost van belang zijn. Tot slot gaan we in op monitoring.
9.1 Regisseren en faciliteren Samenwerking met ontwikkelende partijen Nieuwe Meer Oost is grotendeels in erfpacht uitgegeven. De gemeente is voor ontwikkeling van het gebied dan ook afhankelijk van de bereidheid van de erfpachters om hun kavels te ontwikkelen. Zij hebben jaren geleden al aangegeven dit te willen doen en zijn daarmee mede de aanjagers geweest van de gebiedsontwikkeling Schinkelkwartier. Gezamenlijke studies van de gemeente en ontwikkelende partijen hebben de basis gelegd voor het stedenbouwkundig kader in de projectnota Schinkelkwartier. Om Nieuwe Meer Oost te ontwikkelen is duidelijkheid over rollen en verantwoordelijk heden van belang. De erfpachters zijn verantwoordelijk voor het ontwerpen, uitvoeren en beheren van de bouwblokken en binnenterreinen op hun kavels. Daar hoort het onderbouwen van de haalbaarheid van hun bouwplannen en het aanvragen van omgevingsvergunningen bij.
Het doorvoeren van beleidsuitgangspunten, het toetsen van bouwplannen en het verlenen van omgevingsvergunningen is een verantwoordelijkheid van de gemeente. Daarnaast is de gemeente verantwoordelijk voor het ontwerpen, uitvoeren en beheren van de openbare ruimte in Nieuwe Meer Oost en het uitvoeren van bovenplanse maatregelen. De hoeveelheid openbare ruimte neemt aanzienlijk toe door het terug leveren van in erfpacht uitgegeven grond aan de gemeente (zoals weergegeven in hoofdstuk 6). Omdat er veel raakvlakken zitten tussen het ontwerp van de bouwblokken en de openbare ruimte is afstemming tussen gemeente en de ontwikkelende partijen essentieel. De afgelopen jaren hebben we hier invulling aan gegeven door constructief met de ontwikkelende partijen samen te werken en onderling afspraken vast te leggen. We continueren deze samenwerking in het vervolg van de plan ontwikkeling.