Bijlage raadsbrief - rapportage Q3 2021 Masterplan Handhaving en Reiniging.pdf

Rapportage Q3 2021 Masterplan Handhaving en Reiniging Bijlage bij de raadsbrief – hieronder een samenvatting waarna een uitgebreidere beschrijving per ambitie voor 2021 Ambitie Resultaat op straat 1. Het veiligheidsbeeld van de focusgebieden verbetert en het gevoel van veiligheid neemt toe 2. De hele stad voldoet aan het vastgestelde niveau voor de schone openbare ruimte. Voor de prioritaire gebieden uit dit Masterplan is de ambitie hoger (90% op niveau B - verzorgd uit de CROW systematiek) 3.

Het huftergedrag op straat en op het water wordt teruggedrongen

4.

Op de 420 slechtste locaties de basis op orde brengen door te zorgen dat de containers schoon, veilig en heel zijn. Rondom 50 locaties per stadsdeel een offline en online campagne op de thema’s: restafval, papier, karton en grof afval. Overlast door onder andere taxi’s, fiets(parkeren) en touringcars wordt teruggedrongen. Deze rapportage gaat alleen in op fietsparkeren.

5.

6. 7.

8.

Het oneigenlijk gebruik van huishoudelijke inzamelvoorzieningen door ondernemers wordt teruggedrongen Meer tevreden reacties op SIA meldingen

Vergroten van de betrokkenheid van bewoners en ondernemers door verbeterde communicatie, participatie, inzet op gedrag en verdere optimalisatie van de dienstverlening

Vernieuwing en digitalisering 9. Voorkomen van zwaar verkeer en drukte via volumemanagement van soorten verkeer zoals touringcars en taxi’s en op het water door uitbreiden basisnetwerk binnen de S100 en het stadshart en invoeren vaarvignet nieuwe vaarseizoen 10. Doorontwikkeling Aanpak Bijplaatsingen app en registratie van afval en routes 11. Continueren en exploreren van diverse innovatieve pilots in de focusgebieden Organisatorische randvoorwaarden 12. Verdere samenwerking en aansluiting van handhaving bij partners zoals Openbaar Ministerie en Justis en zo mogelijk Platform Veilig Ondernemen Amsterdam- Amstelland (PVO Amsterdam-Amstelland) 13. Breed beschikbare gebiedsinformatie voor het bepalen en prioriteren van de inzet daar waar nodig

Input en inzet

Resultaat

Conclusie

Status

Extra inzet van hosts en straatcoaches

Geregistreerde criminaliteit minder maar ervaren overlast is hoog Centrum en ZO gaan beter, NW minder goed

Coronacrisis doet veel verschuiven

Blijvende aandacht nodig Gemiddelde gehaald voor C en ZO Extra afspraken voor NW Blijvende aandacht nodig

Twee additionele reinigingsteams, extra buurtconciërges en wijkverzorgers

Extra inzet helpt, maar voor NW zijn extra afspraken gemaakt, omdat score terugloopt

Extra inzet van handhaving en toezicht. Dit jaar zijn 53 BOA’s gestart en nog eens 18 personen staan klaar voor medische keuring. Toezichtspalet is doorontwikkeld en wordt verder geprofessionaliseerd. Programma onboarding is actief. Ingezet op ‘basis op orde’ en ‘communicatie en gedragsverandering’, o.a. met afvalcoaches

Meer handhavingsinterventies en ‘niet-oke meldingen’

Door verminderde focus op coronamaatregelen dit jaar, is meer geregistreerd op de reguliere taken

Maatregelen hebben effect. Vooral de basis op orde waar voor honderden locaties is gezorgd dat deze schoon, heel en veilig zijn

Op slechte plekken zie je dat afval meer afval aantrekt

Langdurige inzet nodig en effectmetingen

Extra handhaving op defecte, ongebruikte of foutgeparkeerde fietsen in de openbare ruimte. Tevens preventieve handhaving door inzet van coaches en communicatie

Eerste tien maanden van 2021 zijn 62871 fietsen verwijderd

Probleem en vraag naar handhaving blijft groter dan aanbod

Op basis van signalen en collegiale meldingen controleren op verkeerd aangeboden afval Uitbreiding formatie ten behoeve van ASC en SIA, klant- en gebruikersonderzoeken gehouden en brede data in Signalen Dashboard opgenomen Meerdere initiatieven om de betrokkenheid van bewoners en ondernemers te vergroten in het kader van schoon en afval

Dit jaar: 4.600 constateringen, 85% omgezet in een bestuurlijke boete en 32 een Last onder Dwangsom De tevredenheid van de melders is gestegen van 29% in 2017 naar 53% dit jaar, maar nog onder het streven van 70%.

Nog altijd veel misbruik door ondernemers

Voorstel voor structurele uitbreiding voor nieuwe bestuursperiode Huidige inzet doorzetten Acties aanbevelingen Rekenkamer

25 verschillende lang lopende initiatieven. Zeker 5.000 aanvragers/deelnemers hebben hier aan deelgenomen

De initiatieven dragen bij aan het vergroten van de betrokkenheid bij bewoners.

Deze aanpak en werkwijze wordt gecontinueerd

Huidige netwerk is grotendeels uitgebreid met kentekencamera’s langs de binnenring S100 en het stadshart. Scheepvaartbewegingen worden gemonitord door “de digitale gracht”.

In totaal zijn ongeveer 60 camera’s geplaatst. Dit levert 24/7 data op

Hoeveel en welk soort verkeer er in de binnenring aanwezig is kunnen we nu real time zien

Zo goed als gereed. Binnenkort meer data beschikbaar

De nieuwe ABP app wordt getest

De app zal in Q4 2021 in gebruik worden genomen

Bijna gereed

Vanuit de stadsdelen zijn pilots onderzocht en bepaald

De pilots worden nog opgezet of zijn in uitvoering.

Met de data uit de app kunnen we onze teams efficiënter inzetten Ondanks corona zijn veel pilots opgestart

THOR werkt samen in de stuurgroep Veiligheid publieke taak (VPT) en de werkgroep VPT, om met het OM agressie en geweld tegen medewerkers aan te pakken Met een team wordt gewerkt aan dataontsluiting en interface voor interne en externe gebruikers

Samenwerkingsprogramma politie-THOR is vastgesteld

De samenwerkingsambitie is nog niet gerealiseerd

In uitvoering

In Q3 is de ontsluiting van CROW-data (data over hoe schoon de stad is) op enkele details na gereed gekomen. Rest van de thema’s volgt daarna Organisatie backoffice is gereed en kan worden geïmplementeerd.

De opgave vraagt de komende twee jaren nog de nodige inzet

Realisatie nog tot in 2023

Procesoptimalisatie vraagt nog de nodige aandacht.

Procesoptimalisatie vraagt nog uitwerking

Er zijn nu veel goed lopende gebiedsoverleggen, op directieniveau functioneert het ketenoverleg, integraal is een jaarlijks actieplan handhaving gerealiseerd De paragraaf is ontwikkeld en geïmplementeerd

De samenwerking is georganiseerd op verschillende niveaus. De lijnorganisatie kan dit doorontwikkelen en sturen. Er is meer en vroegtijdig contact tussen beleid en handhaving over de haalbaarheid en uitvoerbaarheid van nieuw beleid

Blijvend aandacht nodig

14. De backoffice van de toezichthouders zodanig inrichten, dat deze flexibel mee kan bewegen met het aantal constateringen op straat. Daarnaast willen we de efficiency vergroten door het proces te optimaliseren en het aantal processtappen terug te brengen. 15. Verdere versteviging van de integrale gebiedsaanpak

A&G en THOR hebben de aanpak bijplaatsingen ontwikkeld en verbeteringen aangebracht voor de ketensamenwerking ten aanzien van het boeteproces.

16. Handhaving niet als sluitpost maar meegewogen bij nieuw beleid om te komen tot meer adequate inzet van integrale handhaving op de plekken waar dat het hardste nodig is

Aanpak voor opstellen van handhavingsafspraken bij nieuw beleid

Investeringen in de samenwerking tussen directies en stadsdelen vanuit de focusgebieden

In coronacrisis zijn meer meldingen gekomen wat verbetering moeilijker maakte

Komend jaar worden de pilots uitgevoerd

Gerealiseerd

Ambitie 1: Het veiligheidsbeeld van de focusgebieden verbetert en het gevoel van veiligheid neemt toe Input en inzet ten behoeve van deze ambitie Centrum: - Er zijn hosts ingezet om drukte in de uitgaansgebieden en het Wallengebied te beheersen en bezoekers aan te spreken en te informeren. De inzettijden van host bewegen mee met de coronamaatregelen zoals de aangepaste openingstijden voor horeca en evenementen. - In Q3 zijn op vrijdag en zaterdag rond de 9 koppels ingezet op en rondom het Rembrandtplein. - In Q3 zijn op vrijdag en zaterdag 12 koppels ingezet in de Leidsebuurt. - In Q3 zijn op elke donderdag rond de 8 koppels ingezet en vrijdag en zaterdag 24 koppels op en rondom het Wallengebied. Zuid Oost en Nieuw-West - Er worden straatcoaches ingezet om hardnekkige jeugdoverlast te voorkomen en bestrijden om zo overlast in de openbare ruimte te verminderen en de veiligheidsgevoelens in de buurt te verbeteren. - In en rondom de focusgebieden is zeven dagen per week in zowel Nieuw-West als Zuidoost een extra koppel straatcoach ingezet. Resultaat: output en outcome

Dit zijn de meest actuele cijfers. De onveiligheidsbeleving van OI&S wordt pas in april 2022 geactualiseerd omdat de veiligheidsindex momenteel wordt doorontwikkeld. Ter vergelijking: het jaargemiddelde van de 108 buurten in de politieregio Amsterdam is 98.

Analyse en conclusies Zowel in de focusgebieden als in de rest van de stad zijn de pandemie en bijkomende maatregelen (zoals aangepaste openingstijden van de horeca en opheffen van de 1.5meter maatregel) van grote invloed op de criminaliteit, overlast en veiligheidsbeleving. Met het afschalen van de maatregelen is de drukte en overlast op veel plekken toegenomen, maar de geregistreerde criminaliteit lijkt vooral door de verminderde gelegenheid (veel thuiswerkende mensen, minder mensen op straat) nog onder het niveau van voor de crisis te blijven. - In Centrum liggen de criminaliteitscijfers dit kwartaal sterk onder het niveau van voor de crisis. Wel is het aantal overlastmeldingen deze periode relatief hoog. Dit heeft vermoedelijk te maken met de toename van het aantal bezoekers en horecadrukte in het gebied na een periode van relatieve rust. - In Nieuw-West was sprake van een relatief rustige zomer, vermoedelijk omdat veel bewoners op vakantie waren. Toch blijft vooral overlast door jongeren en jongvolwassenen een aandachtspunt. Ook hier liggen de criminaliteitscijfers nog onder het niveau van voor de crisis. - Ook in Zuidoost waren de criminaliteitscijfers relatief laag ten opzichte van eerdere jaren. De overlast door personen in de winkelgebieden lijkt echter onverminderd hoog.

De onveiligheidsbeleving in de drie focusgebieden is niet gestegen of gedaald ten opzichte van de voorgaande periode. Alleen Slotermeer laat een verslechtering zien.

Ambitie 2: De hele stad voldoet aan het vastgestelde niveau voor de schone openbare ruimte. Voor de prioritaire gebieden uit dit Masterplan is de ambitie hoger (90% op niveau B - verzorgd uit de CROW-systematiek) Input en inzet ten behoeve van deze ambitie Centrum Op de Wallen, het Rembrandt- en het Leidseplein worden overdag en in de avond extra medewerkers (2 FTE) ingezet. Deze medewerkers zijn door het uniform duidelijk herkenbaar. Hij/zij spreekt bewoners, ondernemers en andere gebruikers van de openbare ruimte aan als zij deze vervuilen. Als vervuiling wordt gesignaleerd, zorgt hij/zij dat de juiste partijen worden gemobiliseerd om dit op te ruimen. Zij hebben direct contact met medewerkers van afvalinzameling en handhaving. Dit leidt tot adequaat optreden. Rondom de Wallen, Rembrandt- en het Leidseplein worden zowel overdag als in de avond medewerkers ingezet om het gebied continu schoon te houden. Zij blijven in tegenstelling tot een regulier schoonteam in deze buurten rondlopen in plaats van een vaste route te rijden. Zij doen alle veelvoorkomende schoonwerkzaamheden zoals zwerfafval oprapen, afvalbakken legen en vegen. Met ingang van 2021 wordt een reinigingsteam ingezet dat direct na de inzameling van afvalzakken in het centrum het achterblijvende afval verwijdert en de omgeving schoonmaakt.

Nieuw-West en Zuid-Oost Zowel in de focusgebieden Geuzenveld-Slotermeer, Sloterdijk en Wildeman, als in de Amsterdamse Poort en de H-buurt worden twee additionele reinigingsteams volledig ingezet. Zij voeren werkzaamheden uit zoals vegen, afvalbakken legen en zwerfafval opruimen. Resultaat: output en outcome Zwerfafval grof 2021

1 Q2 Q3 Totaal

Focusgebied Centrum 89% 89% 94% 92%

Focusgebied Nieuw West 85% 81% 79% 81%

Vullingsgraad afvalbakken 2021 Focusgebied Zuidoost 88% 83% 96% 91%

percentage waar de CROW score minimaal op niveau B is.

Q1 Q2 Q3 Totaal

Focusgebied Centrum 96% 94% 93% 94%

Focusgebied Nieuw West 92% 96% 95% 94%

Focusgebied Zuidoost 98% 97% 91% 96%

Het streven is minimaal 90% van de metingen op minimaal niveau B. Voor het meten wordt aselect gekeken naar locaties van minimaal 100 bij 100 meter, en daarbinnen het slechtste deel maatgevend. Hoe meer afval, hoe lager de score (van A+ tot slecht D). De metingen laten een ietwat grillige lijn zien. De afdeling Schoon werkt informatiegestuurd, wat inhoudt dat op basis van de operationele metingen de inzet wordt aangepast. Als een meting aangeeft dat onder het kwaliteitsniveau van 90% op B-niveau wordt gepresteerd, dan wordt in de daaropvolgende periode meer inzet gepleegd zodat het niveau weer omhoog gaat. Vullingsgraad afvalbakken De additionele inzet leidt ertoe dat over het algemeen de afvalbakken niet meer overstromen. De metingen ten aanzien van de vullingsgraad afvalbakken laten een gemiddeld kwaliteitsniveau van ruim boven de 90% op B-niveau zien. Het ledigen van de afvalbakken kan onafhankelijk van andere processen uitgevoerd worden en is daarom relatief makkelijk bij te sturen. Op veel locaties staan nog ‘oude’

afvalbakken met een beperkte capaciteit (50 liter). De komende periode zullen deze afvalbakken worden vervangen door afvalbakken met grotere capaciteit, zodat de kans op overstromen wordt verkleind. Zwerfafval grof In de focusgebieden in het Centrum (van 89% naar 94%) en Zuidoost (van 86% naar 96%) is de gemiddelde score in het derde kwartaal van 2021 boven de 90%. Hiermee wordt voldaan aan de bestuurlijke opdracht. Echter kan de perceptie van bewoners negatiever zijn. In de focusgebieden in Nieuw West is de gemiddelde score gezakt van 83% naar 79%. In Nieuw West is sprake van:  Een enorme hoeveelheid bijplaatsingen  Veel verbouwingen, waarbij bouwcontainers onvoldoende worden afgedekt  Veel jongeren die op straat rondhangen Dit zorgt voor veel meer zwerfafval. Analyse en conclusies Het gericht/flexibel inzetten van additionele schoonteams in Centrum en Zuidoost leidt gemiddeld tot een schonere openbare ruimte. De juiste inzet vindt gericht plaats waar het nodig is wat we op plekken ook terug zien in de metingen. De cijfers in Nieuw West zijn aanleiding geweest om de inzet onder de loep te nemen. Over de inzet in Nieuw West zijn afspraken gemaakt die moeten leiden tot het behalen van de afgesproken norm in het vierde kwartaal.

Voor het terugdringen van het zwerfafval is het noodzakelijk om de werkzaamheden bij de aanpak (en het voorkomen) van zwerfafval goed op elkaar af te stemmen. Met name het inrichten van de werkzaamheden volgens de gemaakte afspraken heeft nu en de komende maanden de aandacht.

Ambitie 3: Het huftergedrag op straat en op het water wordt teruggedrongen Input en inzet ten behoeve van deze ambitie Vanuit het masterplan is extra inzet gekomen van handhaving en toezicht in de focusgebieden, coronamaatregelen, meldkamer, cameratoezicht, afval en fietsparkeren. Zij zijn niet 1 op 1 te herleiden tot een specifiek handhavingsthema. Natuurlijk wordt er op straat ook opgetreden via zogenoemde handhavingsinterventies. Het gaat dan om geconstateerde overtredingen waarvoor boetes en waarschuwingen worden gegeven en zogenoemde ‘niet-ok waarnemingen’ waarmee we registreren als situaties zich voor doen met hangjongeren, groepsoverlast, overlast op straat, jeugdoverlast, overlast en veiligheid van evenementen, overlast op het water en overlast rond horeca. Resultaat: output en outcome Voor deze monitor is gekeken naar alle geconstateerde overtredingen (boetes, waarschuwingen en ‘nietok waarnemingen’ voor de relevante situaties: hangjongeren, groepsoverlast, overlast op straat, jeugdoverlast, overlast en veiligheid van evenementen, overlast op het water en overlast rond horeca). De interventies in Q3 2021 zijn afgezet tegen de interventies in Q3 2020.

Analyse en conclusies Vergeleken met vorig jaar zien we dat de aantallen handhavingsinterventies toenemen. Dit heeft te maken met de verminderde focus op corona, waardoor er meer is geregistreerd op de reguliere taken. Dat vertaalt zich in grote aantallen voor de interventies. Enerzijds omdat er meer capaciteit beschikbaar was en anderzijds omdat er meer overlast (bezoekers / bewoners) was dan vorig jaar. Ook het aantal interventies in de focusgebieden is hierdoor in het afgelopen kwartaal ten opzichte van de vergelijkbare situatie vorige jaar substantieel toegenomen.

Er wordt gewerkt aan uitbreiding en verrijking van dit “objectieve” monitoringsysteem met de “subjectieve’ waardering van bewoners en ondernemers in de gebieden. We verwachten dat daarbij in eerste instantie meer toezicht en handhaving zich vertaalt in een lagere waardering van de leefbaarheid ( bijv. omdat er meer verbalen worden uitgeschreven), maar dat dat zich op de langere termijn zal vertalen in een hogere waardering (omdat dat het gedrag beïnvloedt en de objectieve leefbaarheid verbetert en men minder of geen overtredingen maakt).

Ambitie 4: a) Op de 420 slechtste locaties de basis op orde brengen door te zorgen dat de containers schoon, veilig en heel zijn b) Rondom 50 locaties per stadsdeel offline en online campagne op de thema’s: restafval, papier, karton en grof afval. Ad a: Bij het spoor ‘basis op orde’ ligt de focus op de 15 meest vervuilde locaties. De container(s) en omgeving zijn of worden schoon, heel en veilig zodat de Amsterdammer het goede gedrag kan vertonen. In 2021 zijn t/m Q3 in totaal 420 locaties stadsbreed op orde gebracht. Ad b: Bij het spoor ‘communicatie & gedragsverandering’ wordt ingezet op een structurele verbetering van locatie door middel van communicatie & gedragsinterventies. Input en inzet ten behoeve van deze ambitie De aanpak bijplaatsingen is onderdeel van het afvaloffensief. Bij het spoor ‘basis op orde’ is onderstaande ingezet om de ambitie te behalen: Onderdeel Containerschoonmaak Instructiesticker Uitgebreide schoonmaak* Verwijdering graffiti Tegelschoonmaak** Containerreparatie Tegelreparatie Verplaatsing fietsenrek

Totaal t/m Q3 12.000 12.000 1771 26 40 16 31 1

Prognose Q4 2021 945 -

* Binnenkant containertrommel, Traanplaat, 1 meter omliggende tegels ** uitgebreide schoonmaak tegels met een vervuild oppervlakte van meer dan één meter Bij het spoor ‘communicatie en gedragsverandering’ is de volgende inzet gepleegd. Om ervoor te zorgen dat Amsterdammers de afvalregels kennen én kunnen naleven, zetten we verschillende soorten interventies in. Zo plaatsen we 100 mobiele informatieborden bij containerlocaties en adverteren we online via websites (banners) en social media buurtgericht. De uitingen van de online campagne en die op informatieborden te zien zijn, sluiten aan op de thema’s grof afval, restafval en karton. Ook brengen we bij de meest vervuilde containerlocaties (op thema van de afvalstroom) green graffiti aan. Doel van de graffiti is om het juiste aanbiedgedrag te stimuleren. Zo hebben we in augustus bij de meest vervuilde containerlocaties grof afvalplekken green graffiti gespoten, om Amsterdammers te stimuleren hun grof afval op de juiste dag, manier en tijd aan te bieden. In oktober hebben we bij de meest vervuilde restafvalcontainers bloemen van green graffiti gespoten, om Amsterdammers te stimuleren hun restafval in de container te gooien. Eind november spuiten we bij papiercontainers met veel bijplaatsingen van karton green graffiti. Via pictogrammen en tekst laten we zien wat het juiste (aanbied) gedrag is.

We versturen ook flyers en hangen posters op om de afvalregels onder de aandacht te brengen. In juni en juli hebben we in verschillende buurten afvalcoaches ingezet. Rondom de meest vervuilde containerlocaties gingen zij langs de deuren om met bewoners te praten over een schone buurt. Doel van deze interventie: buurtbewoners informeren over de afvalregels, ze motiveren om zich hieraan te houden en te activeren om hun steentje bij te dragen door bijvoorbeeld containeradoptant te worden.

Om de actie te ondersteunen, riepen we actieve bewoners op om in die buurt zwerfafval te prikken en vroegen we toezichthouders afval een rondje te doen. Zo zijn we zichtbaar vanuit drie directies, samenwerkend onder de paraplu van ABP. Resultaat: output en outcome Voor zowel het spoor ‘communicatie & gedragsverandering’ als ‘basis op orde’ worden diverse effectmetingen uitgevoerd door Onderzoek, Informatie en Statistiek. De uitkomsten van de effectmeting zijn hieronder weergegeven: Interventie

Verschil CROW-score

Verschil bijplaatsingen

Opmerkingen

Flyer Week 35 2020

Geen significant effect

Grof: -25,3% Alle stromen: -17,5%

Flyer Week 2 2021

Geen significant effect

Grof: -35,9% Karton: -39,3% Alle stromen: -36%

Interventie is meerdere keren gemeten, met verschillende uitkomsten. Interventie is niet gewijzigd maar op andere locaties ingezet, waardoor resultaten verschillen Interventie is meerdere keren gemeten, met verschillende uitkomsten. Interventie is niet gewijzigd maar op andere locaties ingezet, waardoor resultaten verschillen.

Informatiebord grof afval

+12,7%

Geen significant effect

Informatiebord restafval + karton

+10,8%

Green graffiti grof afval

+12%

Grof: -20,1% Restafval: -20,3% Karton: -29% Alle stromen: -22,7% Karton: -21,3% Grof: -28,3% Alle stromen: -26%

Green graffiti restafval

Geen significant effect

Green graffiti karton

Geen significant effect Geen significant effect

Promotieteam

Restafval: -19,7% Karton: - 13,7% Alle stromen: -10,7% Geen significant effect Geen significant effect

Boodschap van interventie was van week 7 t/m 17 gericht op restafval en van week 18 t/m 28 op karton. Deze interventie is meerdere keren gemeten. Dit leverde verschillende uitkomsten op. Dit zijn de uitkomsten van eind 2020, de enige periode met significante resultaten.

Interventie wordt voor Q4 aangepast. Promotieteam wordt in Q4 op een andere manier ingezet.

Handhaving Meting 1

+6,5%

Grof: -7,7% Restafval: -7,5% Karton: -11% Alle stromen: -8,6%

Handhaving Meting 2

+4,6%

Grof: -10,4% Karton: -13,2% Restafval: -10% Alle stromen: -11,2%

Interventie is op verschillende momenten gemeten, waardoor resultaten verschillen van meting 2. Interventie is op verschillende momenten gemeten, waardoor resultaten verschillen van meting 1.

Bij sommige van de resultaten is te zien dat er wel minder bijplaatsingen zijn van een bepaalde stroom, maar dat de CROW-score niet verbetert. Dat kan betekenen dat er minder vaak afval naast de container staat, maar dat wanneer er wel afval naast de container staat er een grotere hoeveelheid staat. Hier kunnen we uit concluderen dat afval meer afval aantrekt; wanneer er één vuilniszak of doos naast de container staat, worden het er al snel meer. Basis op orde Bij honderden locaties hebben we ervoor gezorgd dat deze schoon, heel en veilig zijn. Zo zijn er schoonmaakwerkzaamheden aan en rondom de containers uitgevoerd, kapotte tegels vervangen, fietsenrekken verplaatst en instructiestickers geplakt. Deze werkzaamheden hebben onderstaand resultaat opgeleverd1. Interventie Basis op orde

Verschil CROW-score +11,2%

Basis op orde + gedragsinterventie

Geen significant effect

Verschil bijplaatsingen Grof: -16,9% Restafval: -21,2% Karton: -21,6% Alle stromen: -19,1% -25% restafval -20% karton

Welke analyse en conclusies zijn hieruit te destilleren? Interventies die aanslaan en zorgen voor minder bijplaatsingen en schonere locaties breiden we uit. Interventies die niet werken, onderzoeken we nader. Leidt dit tot dezelfde uitkomst, dan zetten we deze interventies niet voort. De interventies zijn altijd kort cyclisch en geven een korte prikkel om aan te zetten of bewust te maken van het juiste gedrag. Het succes van de aanpak zit in de langdurige inzet van interventies op probleemlocaties. Zo ontstaan duurzame verbeteringen. Structurele en doelmatige verzameling van data (inclusief evalueren en bijsturing van effectievere inzet van interventies en operatie) leidt tot steeds meer kennis over effectieve interventies. Daarmee kunnen we de uitvoering steeds gerichter inzetten. We werken daarin kort cyclisch.

In deze effectmeting is gekeken naar clusters waar naast een Basis Op Orde (BOO) interventie ook een gedragsinterventie is toegepast. 1

Ambitie 5: Overlast door onder andere taxi’s, fiets(parkeren) en touringcars wordt teruggedrongen. Via het masterplan rapporteren we op deze ambitie over fietsparkeren. Over de andere weggebruikers wordt gerapporteerd via de programma’s onder verantwoordelijkheid van wethouder De Vries. Input en inzet ten behoeve van deze ambitie Er is in veel gebieden meer vraag naar fietsparkeerplekken dan aanbod. Om de beperkte fietsparkeerplekken beschikbaar te hebben en houden wordt gehandhaafd op defecte en ongebruikte fietsen die geparkeerd staan in de openbare ruimte (6 weken regel, wrakken, verwaarloosd). Dit gaat middels een doorlopende cyclus waarbij de frequentie is afgestemd op de drukte in het gebied. Hiermee zorgen we ervoor dat de openbare ruimte niet verloedert en de fietsparkeerdruk wordt verlaagd en daarmee fietsparkeerplekken beschikbaar komen voor actief gebruik. Tevens voorkomen we lukraak geparkeerde fietsen op het trottoir omdat er meer fietsparkeerplekken beschikbaar zijn. Daarnaast wordt gehandhaafd op foutgeparkeerde fietsen (hoofdzakelijk in de aanwijsgebieden). Het gaat dan om fietsen die buiten rek, vak of stalling staan door het aanbrengen van een label en het ná één uur verwijderen en overbrengen naar het Fietsdepot. Dit zijn drukke gebieden zoals stations, Rode Loper en uitgaanspleinen. Tevens worden fietscoaches ingezet rond drukke stallingslocaties.

Op de locaties Dam/Beursplein, Leidseplein, Kinkerstraat/De Hallen en de Pijp zijn fietscoaches ingezet. Daarnaast zijn toezichthouders ingezet om wild geparkeerde fietsen te labelen. Er zijn diverse communicatiemiddelen ingezet ter ondersteuning zoals een tekstkar. Doel van deze preventieve handhaving door inzet van coaches en communicatie is om overtredingen en daarmee hinder en overlast te voorkomen, fietsers bewust te maken van de fietsparkeerregels en het gebruik van onze fietsenstallingen te stimuleren. Resultaat: output en outcome In de eerste tien maanden van 2021 zijn 62.871 fietsen verwijderd. In dezelfde periode van vorig jaar zijn door handhaving 50.929 fietsen verwijderd. Het aantal verwijderde fietsen is daarmee met ongeveer 12.000 fietsen gestegen. Dit komt mede omdat er vanwege corona in 2020 minder fietsen werden verwijderd. Eind 2021 wordt een effectmeting uitgevoerd (steekproef) door het percentage achtergelaten fietsen te meten in 40 verschillende wijken. Analyse en conclusies Het toenemende fietsgebruik is nog verder toegenomen tijdens corona. Qua verbeterde dienstverlening is het nu mogelijk dat bewoners hun verwijderde fiets op internet kunnen zoeken en vinden. De actie ‘klaar met je fiets’ is vanaf 1 september jl structureel ondergebracht bij THOR. Hiervoor was dit als ‘project’ geregeld binnen V&OR programma fiets.

Bewoners kunnen hun ongebruikte fiets laten ophalen en deze wordt opgeknapt door Pantar. De ambities op het vlak van handhaving fietsparkeren zijn nog niet behaald. Het tekort aan stallingsplekken en het aantal hinderlijk geparkeerde fietsen blijft nog te groot. De vraag naar handhaving uit de stadsdelen is groter dan wat we kunnen bieden. Dit hangt mede samen met toegenomen ambities als gevolg van het opleveren van grote nieuwe ondergrondse fietsenstallingen zoals recent het Leidseplein, de ambitie autoluw en het toegenomen fietsgebruik in het algemeen. Er is structurele uitbreiding van capaciteit nodig, waarvoor op dit moment geen structurele middelen beschikbaar zijn.

Ambitie 6 - Het oneigenlijk gebruik van huishoudelijke inzamelvoorzieningen door ondernemers wordt teruggedrongen Input en inzet ten behoeve van deze ambitie We hebben niet zozeer inzet gepleegd om misbruik (door afval te herleiden wat in een container is gestopt) te voorkomen. De reden is dat dit zeer arbeidsintensief is. Een container moet geleegd worden op een werf/ stortplaats en de hele afvalberg moet onderzocht worden waarbij er voldoende en goed herleidbaar bewijs naar een ondernemer moet zijn. Deze ondernemer moet aantoonbaar niet onder het reinigingsrecht vallen c.q. zich hier niet aan houden. In die zin is deze ambitie niet goed geformuleerd. Wat we daarom de afgelopen periode hebben gedaan en blijven doen binnen Aanpak bijplaatsingen is het volgende: a. Met de inzet van toezichthouders controleren we in de openbare ruime (containerlocaties en aanbiedlocaties) op verkeerd aangeboden afval. Dit afval wordt gecontroleerd en indien mogelijk wordt een constatering opgemaakt die in de backoffice omgezet wordt in een bestuurlijke boete. Deze werkwijze wordt toegepast bij burgers maar ook zeker bij ondernemers die afval verkeerd aanbieden. Voor bedrijven zijn de boetes hoger (500,- i.p.v. 100,-) dan voor bewoners. Bij recidive volgt bij de 3e (4de en 5e) keer een Last onder Dwangsom (waarbij de bedragen voor ondernemers twee keer zo hoog zijn). b.

Op basis van signalen en collegiale meldingen acteren we proactief op bedrijfsafval in de openbare ruimte. Binnen ABP hebben we hier een samenwerking voor opgezet waarin zowel de toezichthouders, handhavers als reinigingsrecht inspecteurs acteren. Zo wordt aangeboden afval intensief gecontroleerd bij (vermoeden) van misbruik, worden contracten (bedrijfsafval/ reinigingsrecht) gecontroleerd en worden er constateringen en bestuurlijke boetes opgemaakt. Daarnaast worden ondernemers ook aangesproken en in voorkomende gevallen geïnformeerd over het feit dat ze bijvoorbeeld een bedrijfsafvalcontract moeten afsluiten. Resultaat: output en outcome Binnen ABP, dus naast het resultaat van de handhaving regulier door THOR, hebben we in 2020 tot 1 oktober 2021 circa 4.600 constateringen gedaan die betrekking hadden op bedrijven. Hiervan wordt ongeveer 85% omgezet in een bestuurlijke boete. Er is aan ongeveer 32 ondernemers een Last onder Dwangsom opgelegd. Analyse en conclusies Er vindt in Amsterdam nog veel misbruik plaats door ondernemers. Welke situaties doen zich voor: a. Ondernemer (wel of geen bedrijfscontract) gooit zijn afval in een ondergrondse container (maar valt buiten het Reinigingsrecht) b. Ondernemer (wel of geen bedrijfscontract) gooit zijn afval bij het huisvuil van bewoners (maar valt buiten het Reinigingsrecht) c.

Ondernemer biedt grof afval aan Op dit moment zijn we in afwachting van de aanpassingen rondom het Reinigingsrecht (project loopt) waarbij het duidelijker moet zijn wanneer een bedrijf zich niet aan de regels houdt. We verwachten in de toekomst op dit thema effectiever te kunnen acteren. Op dit moment is de bewijslast vaak lastig en is de inzet enorm intensief. Tot die tijd zullen we de huidige inzet doorzetten. Voor het behalen van de ambitie is dit de aanpak en werkwijze die nu operationeel is en waarmee we door zullen gaan.

Ambitie 7: Meer tevreden reacties op SIA meldingen Input en inzet ten behoeve van deze ambitie Om de ambitie te realiseren is in 2018 het Actie Service Centrum (ASC), als vaste lijnorganisatie van de directie Dienstverlening, gestart met het 24/7 monitoren, behandelen en terugkoppelen van meldingen. In hetzelfde jaar is het nieuwe meldingssysteem ‘Signalen Informatievoorziening Amsterdam’ (SIA) live gegaan. SIA maakt melden makkelijker voor de Amsterdammer. Bovendien is de ketensamenwerking verder ingericht, uitgebreid en verbeterd. Zowel binnen directies als gemeentebreed over de domeinen heen weten de afdelingen elkaar steeds beter te vinden en gezamenlijk te verbeteren. In de afgelopen jaren zijn meerdere klant- en gebruikersonderzoeken uitgevoerd om inzicht te krijgen in de verwachtingen en ervaringen van Amsterdammers over het doen en de behandeling van meldingen. Daarnaast is een doorlopend klanttevredenheidsonderzoek geïmplementeerd om de tevredenheid van melders continu te meten. De uitkomsten van de onderzoeken zijn en worden gebruikt om SIA, de processen en de (keten)samenwerking met interne en externe partners te verbeteren.

Ook is het Signalen Dashboard Amsterdam gebouwd dat inzicht geeft in de ontwikkelingen in het aantal meldingen (per soort en gebied etc.) en in de prestaties van de organisatie voor wat betreft de snelheid van afhandeling, de klanttevredenheid en de werkvoorraden. Door het dashboard kunnen de meldingsdata eenvoudig worden gebruikt voor standaardrapportages (zoals een maandrapportage), incidentele rapportages en, in toenemende mate, informatie-gestuurde inzet van mensen en middelen. Resultaat: output en outcome De tevredenheid wordt gemeten via een doorlopend klanttevredenheidsonderzoek onder melders. In het afhandelbericht van de melding wordt de melder gevraagd aan te geven of hij/zij tevreden is over de afhandeling. In onderstaande grafieken staan de tevredenheidsscores in de focusgebieden in 2019, 2020 en 2021 afgezet tegen de scores voor het betreffende stadsdeel en het totaal.

Tevredenheid Bijlmer-Centrum, Amstel III 80% 70% 60% 50%

51% 53% 53%

56% 58% 54%

53% 56% 53%

2019

2020

2021

40% 30% 20% 10% 0% Bijlmer-Centrum

Zuidoost

Amsterdam

Streefwaarde

De tevredenheid in dit focusgebied …  was in 2020 5% hoger dan in 2019 en is dit jaar 3% lager dan vorig jaar  is structureel 2% á 3% lager dan die van het stadsdeel  is dit jaar hetzelfde als de stedelijke score

Tevredenheid Centrum-Oost 80% 70% 60% 50%

49% 50%

53%

54% 53% 54%

53% 55% 53%

2020

2021

40% 30% 20% 10% 0% 2019 Centrum-Oost

Centrum

Amsterdam

Streefwaarde

Tevredenheid Geuzenveld, Slotermeer-Sloterdijken 80% 70% 60%

53% 56% 53%

52%

56% 54%

55% 57% 53%

50% 40% 30% 20% 10% 0% 2019 Geuzenveld etc.

2020 Nieuw-West

2021 Amsterdam

Streefwaarde

De tevredenheid in dit focusgebied …  was in 2020 5% hoger dan in 2019 en is dit jaar hetzelfde iets lager dan vorig jaar  is dit jaar 2% lager dan die van het stadsdeel en gelijk aan de stedelijke score De tevredenheid in dit focusgebied …  was in 2020 1% lager dan in 2019 en is dit jaar 3% hoger dan vorig jaar  is structureel 2% á 3% lager dan die van het stadsdeel  is dit jaar 2% hoger dan de stedelijke score

In het onderzoek geven melders de reden van hun (on)tevredenheid aan. In onderstaand overzicht staan de redenen van (on)tevredenheid uit 2021 uitgesplitst.

Dit jaar is ruim 26% ontevreden omdat de oplossing niet volstaat, de melding niet is opgelost of er niets met de melding is gedaan. Melders kunnen ook een toelichting geven. Onderstaand voorbeelden van hetgeen melders aangeven: 

‘Fijn dat de banden door u zijn opgehaald. Nette terugkoppeling tevens! Dank’

       

‘De grafitti is verwijderd van het bankje. Heel fijn, deze supersnelle actie! Dank!’ ‘Dank voor t komen’ [Jongerenoverlast] ‘De communicatie over de behandeling van mijn melding ging goed’ [Put / riolering verstopt] ‘Mijn melding is snel opgepakt. Het vuil is inmiddels opgehaald dankuwel’ ‘Niet al het grof vuil is meegenomen. Waarom niet?’ ’Het gaat helemaal niet beter in de buurt. alle soorten van overlast. We hebben ondertussen heel veel loketten gehad die (bijna) allemaal langs elkaar heen werken.’ ‘Het is een structureel probleem! Blijvende oplossing’ [Parkeeroverlast] ‘Het is elke week hetzelfde liedje! Bijna ELKE WEEK zijn de Containers weer VOL! en worden niet meer volgens een vast wekelijks SCHEMA geleegd!!!’

De ambitie ‘Meer tevreden reacties op meldingen’ is deels behaald. Het percentage tevreden melders is van 2017 tot en met 2020 gestegen. In maart 2020 was 63% van de melders tevreden: de hoogste score tot zover. Sinds de start van de corona-crisis is de stijging gestagneerd en dit jaar is de tevredenheid zelfs lager dan vorig jaar. De 53% tevredenheid dit jaar is aanzienlijk lager dan het, ambtelijk gehanteerde en bestuurlijk niet vastgestelde, streven van 70%.

% tevreden melders Amsterdam 80% 60% 40%

29%

53%

54%

53%

2019

2020

2021

38%

20% 0% 2017

2018 Amsterdam

Streefwaarde

Resultaten gezien vanuit de drie focusgebieden Centrum Bij het stadsdeel zijn in de zomer veel klachten binnengekomen over afval. Dit betreft zowel bedrijfsafval als huisvuil/ reinigingsrecht en speelt op verschillende plekken (Damstraatjes, Zeedijk, Kalverstraat/ Nieuwendijk, Thorbeckeplein etc). Bedrijfsafval heeft in de zomer een periode te kampen gehad met uitval van vrachtwagens, lange wachttijden telefoon etc. Ondernemers en bewoners volgen regels niet altijd goed op (zetten het op verkeerde tijd buiten, maken ten onrechte gebruik van reinigingsrecht, anderen plaatsen vervolgens bij), maar weten ook niet altijd de regels. Communicatie over de regels is ingewikkeld, omdat regels niet overal hetzelfde zijn. Nieuw West Afgelopen periode zijn onmiskenbaar vorderingen gemaakt in lijn met de kwantitatieve data van de ambities 2 en 4. Waar het om de reacties van bewoners gaat, is er vaak een spanning in hoeverre de gemeente wat kan doen en doet met de inbreng van bewoners. Ook al weten bewoners vaak goed hoe een situatie vanuit gebruikersperspectief kan worden opgelost. Als die dienstverlening onvoldoende is voor bewoners leidt dat tot frustraties bij hen. Wat helpt is als er een gedeelde visie en invulling qua werkwijze is op het gebruik maken van de inbreng (deskundigheid, initiatiefkracht, eigenaarschap) van bewoners. Dat gaat dus verder dan enkel het handelen op meldingen.

Deze vraag is juist in Amsterdam Nieuw-West actueel gezien de verschillende waarden van bewoners en ondernemers en hoe met Schoon Heel en Veilig wordt omgegaan in de diverse groepen bewoners.

Zuidoost In de Amsterdamse Poort is de afvalinzameling zeer complex. Er lopen verschillende trajecten om op korte- en middellange termijn op de loopdekken een ideale oplossing te vinden voor de afvalinzameling. Op dit moment zijn er een aantal tijdelijke locaties. De loopafstand van de tijdelijke afvalvoorzieningen en grofvuilplekken is voor bewoners te ver. Hierdoor dumpen de bewoners zowel grofvuil als huisafval op de loopdekken. Een aantal bewoners verzamelen hun vuilniszakken in de berging en brengen het vervolgens 1 keer per week naar de containers. Dit zorgt voor een opleving van de rattenproblematiek. Het komt regelmatig voor dat de tijdelijke afvalvoorzieningen vol zitten en bewoners naast de containers plaatsen. Een andere reden voor bijplaatsingen is dat de containers te hoog zijn en de kleppen te zwaar waardoor het voor bewoners niet mogelijk is hun huisafval op de juiste manier aan te bieden. Wat het zwerfvuil betreft zien bewoners en partners wel dat er (door de extra inzet vanuit Schoon) voortgang is geboekt. Door de vele bouwwerkzaamheden is het lastig om een goed beeld te krijgen van de schoonbeleving onder de bewoners. In oktober 2021 zal OIS een 1-meting uitvoeren en dan krijgen we meer bruikbare input.

Een groot knelpunt is het feit dat het moeilijk is om meldingen adequaat op te pakken als de melding niet bij een bepaalde dienst hoort (schoonmaken vuilnisbakken bijvoorbeeld). Stadswerken heeft een moeilijke positie omdat ze overal op worden aangesproken maar niet de bevoegdheid en het budget heeft om op bepaalde meldingen in te gaan. Rattenproblematiek is een blijvend fenomeen en vraagt intern om veel afsteming. Een integrale rattenaanpak is in onderzoek. Analyse en conclusies Mede door de verbetering van het formulier, het nieuwe meldingensysteem en de verbetering van de ketensamenwerking zijn de aantallen meldingen en tevreden melders de afgelopen jaren gestegen. Onderstaande grafiek geeft een beeld van de ontwikkeling van het aantal meldingen. Vooral in 2019 en 2020 is de instroom sterk gestegen. Uit de realisatie voor januari tot en met september dit jaar blijkt een groei van circa 5%. Bij eenzelfde groeipercentage in het vierde kwartaal komt de instroom in 2021 uit op circa 400.000 meldingen.

Amsterdam 500.000 400.000 300.000 200.000 100.000 0

379.163 400.000 173.460 205.096

2017

2018

278.486

2019

2020

2021

Aantallen meldingen per jaar De tevredenheid van de melders is gestegen van 29% in 2017 naar 53% dit jaar. Momenteel is iets meer dan de helft van de melders tevreden over de behandeling van hun melding. De stagnatie in de groei van de tevredenheid sinds begin 2020 is deels het gevolg van de corona-crisis. Dit wordt veroorzaakt door een hogere instroom van bepaalde soorten meldingen, de inzet van medewerkers op de handhaving van de corona-maatregelen ipv bijvoorbeeld afval en uitval of beperktere inzet van medewerkers.

Om de dienstverlening rondom meldingen verder te verbeteren en de tevredenheid te verhogen wordt de komende jaren ingezet op de realisatie van de aanbevelingen uit het rapport van de Rekenkamer Amsterdam over meldingen openbare ruimte. Het gaat dan o.a. om het zorgen voor realistische servicebeloften, het verbeteren van de communicatie met de melder, het ontwikkelen van de SIA functionaliteit dubbele meldingen en het structureel oplossen van meldingen. Ook gaan we verder met het continu verbeteren van de behandeling van meldingen; o.a. door de verdere doorontwikkeling van SIA en het optimaliseren van processen en de samenwerking in de ketens.

Ambitie 8: Vergroten van de betrokkenheid van bewoners en ondernemers door verbeterde communicatie, participatie, inzet op gedrag en verdere optimalisatie van de dienstverlening Input en inzet ten behoeve van deze ambitie Stadsbreed lopen er meerdere initiatieven om de betrokkenheid van bewoners en ondernemers te vergroten in het kader van schoon en afval. Voorbeelden hiervan zijn: Medebeheer (Aanvraag opruimmaterialen, Containeradoptie), Initiatief bewoners en ondernemers (De Schone Aker, Buurtstrijders) en de WijkPraktijkTeams (die houden zich in Nieuw West samen met bewoners bezig met lokale leefbaarheidsproblematiek). Voorbeelden uit Nieuw-West: Het bewonersinitiatief “Vuilnisoproer” is met de eerste tranche subsidie aan het werk om de benodigde infrastructuur voor bewoners in de verschillende gebieden en buurten op te zetten. Er worden bijeenkomsten georganiseerd per gebied met bewoners om te inventariseren welke actieve bewoners er zijn en hoe er verder gebouwd kan worden aan netwerken per gebied en buurt. Een tweede tranche subsidie staat gepland om o.a. tot een Schoon-Heel-en-Veilig-Kit te komen voor bewoners per buurt. Streven is deze zomer 2022 gerealiseerd te hebben. Het is de intentie om in deze kit onderwerpen op te nemen als Je buurt plastic vrij, De Donuteconomie in je buurt (Zero Waste).

Met A&G zijn we in gesprek om te kijken of er tien containertuinen gerealiseerd kunnen worden. Bewoners zijn enthousiast om hun bijdrage te leveren. Er is onderzoek gedaan, waaruit blijkt dat hier groot effect op straat is aan het aantal bijplaatsingen. Resultaat: output en outcome Met de inventarisatie van de initiatieven is een lijst ontstaan met 25 verschillende lang lopende initiatieven. Zeker 5.000 aanvragen/deelnemers hebben hier aan deelgenomen. Daarbij zijn de containeradoptanten de grootste groep met meer dan 2500 aanmeldingen. De initiatieven in NieuwWest zijn in de startfase. Analyse en conclusies De initiatieven dragen bij aan het vergroten van de betrokkenheid bij bewoners. Deze aanpak en werkwijze wordt gecontinueerd: Succesvolle lokale initiatieven of onderdelen daarvan komen in aanmerking voor een stadsbrede uitrol. Vanuit het cluster stadsbeheer worden de initiatieven cluster breed geïnventariseerd, knelpunten in kaart gebracht en verbeterd.

Ambitie 9: Voorkomen van zwaar verkeer en drukte verbeteren via volumemanagement van soorten verkeer zoals touringcars en taxi’s en op het water door uitbreiden basisnetwerk binnen de S100 en het stadshart en invoeren vaarvignet nieuwe vaarseizoen Input en inzet ten behoeve van deze ambitie Om de stad nu én in de toekomst leefbaar, bereikbaar en veilig te houden, moeten we onder andere bruggen en kademuren beschermen tegen overbelasting, taxi’s selectief/intelligent toegang tot bepaalde gebieden verlenen en het verkeer zo goed mogelijk laten doorstromen. Dat doen we door een slim basisnetwerk met camera’s te creëren. Het huidige netwerk langs de A-10 wordt nu uitgebreid met kentekencamera’s langs de binnenring S100 en het stadshart. Hiermee realiseren we drie cameraringen waarmee we intelligente toegang kunnen organiseren en waar nodig handhaven. De camera’s langs de S100 zijn grotendeels geplaatst. Ook is er een format dashboard volume informatie gerealiseerd. We kunnen nu al het in- en uitgaand verkeer rondom de S100 monitoren. We zijn vanaf 1 oktober gestart met het handhaven van zwaar verkeer. Het is nog niet duidelijk wanneer dit voor het stadshart wordt gerealiseerd. Op het water worden de scheepvaartbewegingen gemonitord door “de digitale gracht”. Vanaf de start van het vaarseizoen, april 2021, is het grootste deel operationeel.

Met dit systeem worden naast de drukte per rak ook de betalingsgraad van binnen haven gelden, incidenten van te hard varen en van geluidsoverlast en indicaties van illegale passagiersvaart geregistreerd. Op basis van deze gegevens kan handhaving vervolgens gericht ingezet worden (informatie gestuurd handhaven). Daarnaast maken Nautisch Beheer en beleid van Programma VAREN gebruik van de inzichten uit dit systeem. Resultaat: output en outcome In totaal zijn ongeveer 60 camera’s geplaatst en dit levert 24/7 data op hoeveel en welk soort verkeer er in de binnenring aanwezig is. Dit levert op korte termijn real time data op voor verkeersonderzoek en toekomstig beleid o.a. voor zwaar verkeer, taxi en touringcar. We zijn druk bezig om deze data uit de S100 te integreren in het IGOR dashboard, zodat we alle data op 1 plek hebben. De informatie wordt later gedeeld via druktebeeld.amsterdam.nl en ook voor bewoners, ondernemers en bezoekers beschikbaar gesteld. Analyse en conclusies Het hebben van een basisnetwerk met kentekencamera’s stelt Amsterdam in staat om verkeer te onderzoeken, managen en te handhaven. We kunnen real time zien welk en hoeveel verkeer er in de binnenring op welke momenten aanwezig is. De ambitie voor het realiseren van een 2e ring S100 en het dashboard volume informatie is behaald. De realisatie van het stadshart laat nog op zich wachten.

Ambitie 10: Doorontwikkeling Aanpak Bijplaatsingen app en registratie van afval en routes Input en inzet ten behoeve van deze ambitie Op dit moment wordt de nieuwe ABP app getest, die een aantal problemen kan oplossen, namelijk: 1. Te weinig registraties op bepaalde locaties waardoor het effect van communicatiemiddelen lastig tot niet te meten was  De app bepaalt nu waar de teams heen gaan en zorgt voor een gelijkmatig aantal metingen verdeeld over de locaties 2. Appgroepen waarin meldingen aan elkaar werden doorgegeven werkten niet goed  In de app kan nu een collegiale melding gedaan worden bij een vondst van veel bewijsmateriaal (THA) of bij te zwaar/groot/veel afval (TAM). De app schiet deze melding automatisch bij het dichtstbijzijnde team in de route 3. De voordelen van de inzet van de verschillende teams werden te weinig benut, men was niet per definitie op de plek waar men het best tot zijn recht kwam  De app bepaalt op basis van data welke locatie door wie het best bezocht kan worden 4. De teams kregen een lijst mee met te bezoeken locaties. Dit bleek ten eerste onhandig en gaf ten tweede de kans zelf een route te bedenken die niet per definitie het meest efficiënt was  De app stelt de meest efficiënte route samen die de teams via de app moeten volgen Locatiebepaling De nieuwe app zal in Q1 van 2022 in gebruik worden genomen.

Deze nieuwe versie berekent op basis van historische data automatisch welke locaties door de ABP-teams de komende weken het best bezocht kunnen worden. Een locatie kan meerdere keren per week bezocht worden als uit de historische data blijkt dat dit nodig is. Door puur op basis van data te werken kunnen we onze teams efficiënter inzetten, waar het eerder regelmatig voorkwam dat er niet veel aan de hand was. Het routesysteem van de app bepaalt de meest efficiënte manier om deze locaties te bezoeken en voorkomt dat een voertuig kriskras door de stad gaat rijden. Op de eerste zondag van iedere maand worden de adressen van de containerlocaties in de app ververst. Daarna kunnen voor de schouwers de nieuwe routes voor de Stadsdelen uitgedraaid worden. Een schouwer krijgt op zijn telefoon alleen de 1 ste 10 locaties te zien van zijn route. Heeft hij of zij de eerste locatie afgevinkt verschijnt achteraan een nieuwe locatie, nummer 11. Deze lijst heeft in principe geen einde. De mogelijkheid om handmatig locaties toe te voegen blijft bestaan. Dit is van belang om het effect te meten bij locaties waar communicatiemiddelen zijn ingezet. Deze locaties worden toegevoegd aan de route van de schouwers die wij daarvoor aanwijzen. Routebepaling De app bepaalt op basis van data waar de verschillende functierollen het best tot hun recht komen.

Zo gaan de toezichthouders naar locaties met veel karton en veel bewijsmateriaal en zullen de teams van de Werkbrigade locaties bezoeken waar vaak stremmingen en kleine bijplaatsingen te vinden zijn. Er wordt dus geen onderscheid meer gemaakt tussen probleem- en aandachtlocaties, maar tussen de problematiek op een bepaalde locatie en welk team dit het best kan oplossen. De app bepaalt vervolgens de meest efficiënte route.

Ambitie 11: Continueren en exploreren van diverse innovatieve pilots in de focusgebieden Input en inzet ten behoeve van deze ambitie Samen met stakeholders, zoals gebiedsmanagers, is onderzocht en bepaald in te zetten op de volgende pilots. Geluidstrigger (Centrum) Op drie camera’s in het centrum komen geluidssensoren om de collega’s van cameratoezicht (CCTR) te helpen in hun werk. De camera observant kijkt live camera’s uit gericht op handhaving van de leefbaarheid en openbare orde. De observant kan nooit alle camera’s tegelijk uitkijken en daarom is hij of zij afhankelijk van eigen waarneming. Een geluidstrigger kan ervoor zorgen dat de observant zijn werk efficiënter kan doen en daarmee de handhaver of politie op straat nog beter kan ondersteunen. De observant wordt namelijk via een trigger gewaarschuwd dat er bij een camera in de stad sprake is van overlast. Na waarneming van de observant kan die besluiten om dit door te geven aan de handhaver of politie. Op deze manier belandt een melding eerder bij de handhaver of politie. De geluidssensoren zijn bedoeld om een trigger te geven aan de observanten om naar een bepaald camerabeeld te kijken. De geluidssensoren meten de duur en de hoogte van het aantal decibel. Deze analyse wordt on edge uitgevoerd. Dat wil zeggen dat het geluid de sensor niet verlaat en we dus niet in staat zijn om eventuele gesprekken op te vangen.

We zijn slechts geïnteresseerd in de trigger. Zodra de duur en de hoogte van decibels boven de drempelwaarde komt, zal de observant een signaal ontvangen (push notificatie) om naar het desbetreffende camerabeeld te kijken. Op deze manier willen we de operatie van de observant makkelijker maken en er voor zorgen dat de bewoner/ondernemer/bezoeker in bepaalde situaties eerder geholpen kan worden. Dit experiment bouwt voort op bevindingen uit het project de Digitale gracht (https://www.winnovatie.nl/innovatie/de-digitale-gracht). Interventies tegen straatdealen (Centrum) Straatdealers in het wallengebied teisteren buurtbewoners en toeristen al lange tijd. Dit initiatief lijkt dan ook het lastigste te worden om resultaten op te behalen. Het idee is om 1 a 2 (nudging) interventies te bedenken die straatdealers er van weerhouden om in het wallengebied te dealen of om toeristen er van te weerhouden om van straatdealers te kopen. Met behulp van een gedragswetenschapper zullen we een reeks workshops organiseren om ons beter te verplaatsen in een dealer en toerist. We zullen daaruit ideeën genereren en daar de meest kansrijke van gaan uitproberen. We sluiten voor dit initiatief aan bij een bestaand programma van OOV (Weerbare mensen Weerbare wijken).

Participatie en afval (Nieuw-West) Samen met Bureau digitale zaken (tegenwoordig Grasp) hebben we een projectteam met medewerkers van Nieuw-West. Zij zijn ook de verbinding met het bewonersinitiatief “Vuilnisoproer”, waardoor we een goed beeld hebben van de wensen in de buurt. Verder zijn we met verschillende bewoners in contact die hun behoefte richting het platform uiten. Zij willen bijvoorbeeld inzicht hebben waar prikstokken te vinden zijn, weten hoe hun buurt er voor staat, leegrooster van de prullenbakken, overzicht prullenbakken, het volgen van MORA meldingen en meer. Het project is gestart en het wachten is op de bevindingen vanuit dit platform. Zelfregulerende geluidshotspots (Zuid-Oost) In samenwerking met CTO is deze pilot in 2020 gestart. Er is een geluidhinderdetectie en feedback systeem ontwikkeld, om hinderlijk geluid op terrassen inzichtelijk te maken door een slimme terugkoppeling naar de veroorzakers. In de volgende fase van het project wordt het zelfregulerende systeem getest in de Amsterdamse Poort en wordt de effectiviteit van de verschillende feedbackmechanismen bepaald.

Gevoelskaart H-buurt (Zuid-Oost) De gevoelskaart wordt vanuit het stadsdeel in samenwerking met CTO/IV Lab Sociaal verder uitgewerkt in een prototype dat (hopelijk) toegepast kan worden in alle gebieden. Het is een middel om signalen, sferen, trends en ontwikkelingen in een gebied weer te geven. Het betreft dan met name een duiding van de ‘zachte’ informatie en is een nuttige aanvulling op ‘harde data’ (bijv. Veiligheidscijfers). De gevoelskaart is een manier om maatschappelijke fenomenen in kaart te brengen zodat het als basis kan dienen voor het gesprek in de buurt. De input voor de gevoelskaart wordt opgehaald bij bewoners, wijkprofessionals (politie, gebiedsbeheerder, handhavers, huismeester etc.). Het brengt problematiek op buurtniveau in kaart waardoor het herkenbaarder is voor de verschillende gesprekspartners. De gevoelskaart bestaat uit een “problemen” kaart en een “kansen” kaart. Verlichting (Zuid-Oost) We weten dat de problematiek en ervaren overlast in de Amsterdamse Poort/H-buurt complex is en niet altijd opgelost kan worden met extra inzet vanuit THOR. Daarom zijn we samen met CTO aan het kijken hoe we licht kunnen gebruiken om het gevoel van veiligheid te verbeteren. Een eerste pilot willen we starten bij de onderdoorgang van de Foppingadreef. Het is daar dag en nacht erg donker.

De eigenaar van het winkelcentrum heeft aangegeven samen met ons te willen optrekken om het daar beter te verlichten. In 2021 willen we onderzoeken welke mogelijkheden er zijn en wat er randvoorwaardelijk nodig is om de verlichting aan te passen. Vanwege het waterbedeffect is het wenselijk dat we projecten bezien die meerdere gebieden aanpakken. In dat kader wordt tevens gewerkt aan het realiseren van een onderzoek naar een pilot ‘lichtende paden’. Daarin worden samen met bewoners vijf routes gekozen die de H-buurt en de Amsterdamse Poort doorkruizen. Op die routes wordt met creatief gebruik van licht, verf en mogelijk aanpassingen aan het groen een omgeving gemaakt waar men s avonds en s nachts goed zichtbaar en met een prettig gevoel kan lopen. Dat gaat verder dan het reguliere licht. Dat geeft nog te weinig een veilig gevoel. Het is van belang het geheel te bezien en daarin ook de wensen en ideeën van bewoners mee te nemen zodat er meer betrokkenheid ontstaat met de directe leefomgeving. Dit project heeft een doorlooptijd van enkele jaren. Daarom is het goed vooronderzoek te doen naar nut, mogelijkheden en mogelijk effect en vooral naar de wensen van bewoners. Op basis van dit vooronderzoek kan een concreet plan van aanpak worden opgesteld. Resultaat: output en outcome Problematiek en verwachte informatie worden opgehaald door vooronderzoek o.a.

met betrokkenen in het gebied en via interviews met betrokkenen. Verder zullen er ook kwantitatieve data worden verzameld. Op basis hiervan wordt een plan van aanpak opgesteld voor elk van de projecten. Analyse en conclusies De eerste resultaten van de pilots in Nieuw-West en Centrum worden in 2022 verwacht. Al hoewel vertraagd door corona is er al wel bij de onderdoorgang BindelmeerCollege in Zuid Oost (Venserpolder) lichtkunst gerealiseerd om de leefbaarheid en veiligheid te verbeteren. Op basis van diverse geluiden van omwonenden is de indruk dat bewoners daar positief op reageren. De ambitie is nog niet behaald. De pilots worden nog opgezet.

Ambitie 12: Verdere samenwerking en aansluiting van handhaving bij partners zoals Openbaar Ministerie en Justis en zo mogelijk Platform Veilig Ondernemen AmsterdamAmstelland (PVO Amsterdam-Amstelland ) Input en inzet ten behoeve van deze ambitie Samenwerking tussen de politie en handhaving is belangrijk om te zorgen dat de leefbaarheid en veiligheid voor bewoners, ondernemers en bezoekers wordt verbeterd. Hoe beter politie en THOR samenwerken, hoe meer resultaat we zullen boeken. De gemeente, politie en OM willen daarom de samenwerking actief verbeteren zodat we de gezamenlijke beschikbare (schaarse) capaciteit optimaal in kunnen zetten ten behoeve van de leefbaarheid en veiligheid. Het samenwerkingsprogramma politie-THOR is door de driehoek vastgesteld. De focus van dit programma is onderlinge kennisoverdracht en bevorderen van wederzijds begrip. Het programma bestaat uit twaalf thema’s onder drie pijlers: 1. Versterken van de feitelijke samenwerking 2. Wegnemen van de operationele knelpunten 3. Gezamenlijke organisatieontwikkeling Per thema zijn gezamenlijke werkgroepen gevormd die de knelpunten bespreken en de zaken behandelen met een pragmatische benadering van onderop. Hierbij is al vaker benadrukt dat inrichting en borging van structurele overleggen tijd en commitment vergt op de lange termijn. Het samenwerkingsprogramma heeft duidelijke stappen gemaakt.

Zo is er op basisteamniveau betere operationele samenwerking tussen politie en handhaving op straat. Verder is een praktijkknelpunt met betrekking tot het melden en aanpakken van agressie tegen handhavers opgelost. Zo was er in het verleden niet altijd een goede terugkoppeling wat er met een melding gedaan was. Het proces is duidelijker geworden voor de deelnemers. THOR werkt samen in de stuurgroep Veiligheid publieke taak (VPT) en de werkgroep VPT, samen met het OM. Doel is agressie en geweld tegen medewerkers aan te pakken. Dit door kennisdeling en ondersteuning. We hebben als werkgever een wettelijke taak om te zorgen voor een veilige werkomgeving en daartoe de noodzakelijke maatregelen te nemen. In de kern betekent dit dat we een actueel agressieprotocol hebben en we ‘de basis’ intern op orde hebben en dat politie en OM hun afspraken nakomen conform Eenduidige Landelijke Afspraken (ELA). Vorig jaar is besloten de samenwerking te intensiveren, hiervoor is een projectleider aangetrokken. THOR is aangesloten bij het Regionaal platform veilig ondernemen. Doel is het op een beheersbaar niveau houden en waar mogelijk verder beperken van criminaliteit tegen bedrijven. Op lokaal niveau zijn de handhavers aangesloten om de veiligheid te verbeteren, kennis te delen met wijkagent, winkelstraatmanager en gebiedsmakelaar.

Resultaat: output en outcome Er is gewerkt aan het verbeteren van de samenwerking met de politie en hier zijn ook stappen in gezet, maar de ambitie is nog niet gehaald. Voor wat betreft de samenwerking met het OM in het kader van VPT is de basis op papier in orde. In de praktijk wordt een ‘casemanager’ gemist voor het daadwerkelijk uitvoeren van de stappen zoals die bijvoorbeeld bij GVB en de politie wel aanwezig zijn.

Ambitie 13: Breed beschikbare gebiedsinformatie voor het bepalen en prioriteren van de inzet daar waar nodig Input en inzet ten behoeve van deze ambitie Om onze aandacht daar in te zetten waar het het meest nodig is, is goed ontsloten gebiedsinformatie nodig, zoals over output en resultaten. Op dit moment kost het nog veel tijd en moeite om de noodzakelijke data bij elkaar te brengen. Om snel bij te kunnen sturen moet dit anders. Op 1 april 2021 is daarom opdracht gegeven door de programmaleiding om dit aan te pakken en te werken aan de ontsluiting van alle noodzakelijke data op één plek volgens dezelfde standaarden. Dit is een arbeidsintensieve klus, maar wanneer die klus klaar is, zijn de data dan ook in de meest actuele vorm eenvoudig beschikbaar voor iedereen die er mee moet werken. In Q3 is de ontsluiting van CROW-data (data over hoe schoon de stad is) op enkele details na gereed gekomen. Dit betekent dat veel gemakkelijker dan voorheen, een actueel representatief beeld van de stad gegeven kan worden op de afgesproken meetlatten (zwerfvuil etc.). De interface voor interne en externe gebruikers is in ontwikkeling, periodiek worden er toevoegingen gedaan. Deze interface kan vanaf Q4 benaderd worden via https://beeldschoon.amsterdam.nl/. Omdat de interface speciaal gemaakt is voor de mobile telefoon, werkt het minder goed via de computer/laptop. internet.