Bijlage 7 Nota van Beantwoording.pdf

Tot slot een vraag hoe het parkeren voor de Nieuwe Meervaart geregeld wordt. Antwoord: Het autoparkeren voor bezoekers van de Meervaart zal net als nu grotendeels plaatsvinden in de bestaande publieke parkeergarages in Stadscentrum Osdorpplein. Onder de MIX Amsterdam (nieuwbouw op de locatie van het voormalig stadsdeelkantoor) komt een nieuwe publieke parkeergarage. Deze garage wordt ondergronds verbonden met de parkeergarage Nieuw-West, waardoor één grote parkeergarage ontstaat. Deze parkeergarage ligt het dichtst bij de Nieuwe

46

Meervaart. De bestaande Osdorppleingarage bij Osdorpplein Noord en de Herosgarage (bij Lidl) liggen ook op loopafstand. De route tussen de Meer en Vaart en de ingang van de nieuwe parkeergarage MIX Amsterdam -Nieuw-West aan de Anslijnstraat zal drukker worden, maar verkeersonderzoek geeft aan dat dit niet tot grote verkeersproblemen leidt. Het is gunstig voor de doorstroming van het verkeer dat de grotere voorstellingen in de Meervaart vooral in de avond en het weekend plaatsvinden, buiten de spits. Met betrekking tot de aanrijroute voor de bevoorrading en de laad- en losplek geldt dat dit nog verder ontworpen moet worden. Het inpassingsgebied van de Nieuwe Meervaart is onderdeel van een zogenaamde wensen- en bedenkingenprocedure. In deze procedure uit de gemeenteraad wensen en bedenkingen over het al dan niet (gedeeltelijk) mogen ontwikkelen ín de hoofdgroenstructuur. De uitwerking van het parkeren, een kiss&ride plek (voor o.a. taxi’s, touringcars), in- en uitrijden van bevoorrading en veilig wandelroutes komt, afhankelijk van dit advies, wel of niet in de groenzone. Daarbij is uitgangspunt dat er zo min mogelijk verharding wordt toegevoegd. In het plan wordt ook bestaande verharding weggehaald, zoals bij de voormalige loswal.

Wijzigingsvoorstel: In de plankaarten van het stedenbouwkundig plan is het inpassingsgebied van de Nieuwe Meervaart weergegeven, zonder gedetailleerde ontsluiting, met de kanttekening dat hierover nadere besluitvorming volgt in de wensen- en bedenkingenprocedure. Het resultaat van de de wensen en bedenkingenprocedure wordt toegevoegd aan de verschillende planproducten (stedenbouwkundig plan, investeringsnota en Nota van Beantwoording).

Levendigheid en verbinding Osdorpplein en Sloterplas Reactie: OS069; OS076; OS092; OS101; OS119; OS143; OS146; OS148; OS154 Samenvatting reactie(s): Indieners betwijfelen of een nieuw theatergebouw in de Sloterplas tot een verbinding van het Osdorpplein met de Sloterplas zal leiden. Ze vinden dat de drukke verkeersweg Meer en Vaart een belemmering vormt: met de komst van de lijnbus verbinding en het hekwerk over de volle lengte van de Meer en Vaart en de verplaatsing van het zebrapad verder weg van het winkelgebied is een echte verbinding van stad en plas onmogelijk gemaakt. Een theater in de Sloterplas zal volgens meerdere indieners niet bijdragen aan een versterking voor het stadscentrum. In de situatie dat het gebouw met de lange zijde evenwijdig aan de Lelylaan wordt gesitueerd en de hoofdingang aan de oostzijde is elk verband met het winkelcentrum verloren door de grote fysieke afstand (looproutes). Een combinatiebezoek ligt dan niet voor de hand, zeker niet gezien de recente onrust rondom Osdorpplein in de avonduren. Theaterbezoekers zullen in de praktijk niet naar het plein gaan om te winkelen en andersom. Ze komen naar het gebied voor één van de twee functies. Er wordt de suggestie gedaan het gebouw een kwartslag te draaien; met de lange zijde langs de Meer en Vaart en de hoofdingang naar het noorden.

Het gebouw sluit daardoor beter aan op het stadscentrum en de loopafstand wordt korter. Een indiener waarschuwt dat door de verplaatsing van de Meervaart naar buiten het Osdorpplein, het theater geen connectie meer met de wijk zal hebben. Voor veel wijkbewoners zal dit een hogere drempel vormen. Indiener vreest dat vooral de kansarmere en oudere bewoners dan helemaal niet meer in de Meervaart komen, het is te ver af. Ook de extra levendigheid die een Nieuwe Meervaart zal creëren op de oevers van de Sloterplas wordt betwijfeld. Er wordt daarbij gewezen op het gebrek aan levendigheid en de mate van ‘gezelligheid’ rond de huidige Meervaart, de Stopera of de horeca op het zogenoemde horecaeiland.

47

Antwoord: De Nieuwe Meervaart is en blijft een belangrijke publieksfunctie voor Stadscentrum Osdorpplein, ook bij verplaatsing naar de Sloterplas. Waar de huidige Meervaart door de vele dichte gevels overkomt als een naar binnen gekeerd gebouw, is het uitgangspunt voor de Nieuwe Meervaart een toegankelijk gebouw, dat zich letterlijk en figuurlijk opent naar de omgeving: een huiskamer van de wijk, waar ook daghoreca is voorzien. Juist door deze programmering en de opening naar de omgeving wordt verwacht dat de Nieuwe Meervaart wél bijdraagt aan het verlevendigen van de oevers en er een wisselwerking zal ontstaan tussen het stadscentrum (wonen, winkelen, recreëren), de boulevard en de Sloterplas (cultuur, recreëren). De Sloterplasoever wordt meer een verblijfsplek, en zodoende meer onderdeel van het Stadscentrum Osdorpplein. De oever wordt aantrekkelijker, ook voor bezoekers van het winkelgebied. De Meer en Vaart is nu een verkeersbarrière tussen het Osdorpplein en de Sloterplas. De vrije bus-/ trambaan versterkt dit inderdaad. In het stedenbouwkundig plan is daarom voorgesteld om de inrichting van de Meer en Vaart nader te onderzoeken in fase 2b (ná 2028). De barrière is deels al minder groot door het instellen van een 30km/uur snelheidsregime voor auto's op een deel van de Meer en Vaart. (zie verder hoofdstuk Verkeer).

De suggestie om het gebouw een kwartslag te draaien en in de lengterichting tegenover de Anslijnflat scoort ruimtelijk, landschappelijk en qua ontsluiting beduidend minder dan de huidige optie Zuid. De openheid van de zuidkop van de plas wordt meer aangetast, het zicht vanaf de Meer-en Vaart oever meer geblokkeerd, het stedelijk beeld rondom de zuidkop van de plas wordt meer verstoord en de ontsluiting voor de expeditie vanaf de Lelylaan wordt onmogelijk of zeer complex gemaakt. De locatie van de hoofdentree is nog niet bepaald en onderdeel van de ontwerpuitwerking, maar het lijkt logisch om deze bij optie Zuid aan de (noord)westzijde van het gebouw te positioneren. Wijzigingsvoorstel: Geen wijzigingen.

Flexibele footprint gebouw en inpassingsgebied optie Zuid Reacties: OS115; OS040 Samenvatting reactie(s): Optie Zuid zou als voordeel hebben dat een ruimere en ‘meer flexibele’ footprint mogelijk is. Indiener vindt dat een groot nadeel voor de Sloterplas en voor het stadsgezicht. ‘Meer flexibel’ doet vermoeden dat bij het ontwerp de mogelijkheid open wordt gehouden om de footprint en omliggende openbare ruimte zelfs nog groter te maken dan nu voorgesteld, is dat zo? Een andere indiener geeft juist de voorkeur aan een compacte gebouwvariant, ook in optie Zuid. Antwoord: In het stedenbouwkundig plan is voor de footprint (voetafdruk) van het gebouw de Nieuwe Meervaart een bandbreedte van minimaal 6.600 m2 en maximaal 9.000 m2 voorgeschreven. Optie Zuid biedt ruimte voor de inpassing van een gebouw met een grotere voetafdruk (maximaal 9.000 m2). Voor de opties Noord en Midden is de ruimtelijke impact sowieso te groot, en is de maximale voetafdruk ongewenst. Het maken van het ontwerp van de Nieuwe Meervaart, de inpassing ervan aan de zuidwestoever en de verbetering van de inrichting van de openbare ruimte van de oevers van de Sloterplas is een complexe integrale opgave. Bij de uitwerking is de architect gehouden aan de genoemde minimale en maximale voetafdruk. De uiteindelijke vorm van het gebouw is nog flexibel: langgerekt en gestrekt of meer compact.

Daar wordt in het stedenbouwkundig plan nog geen voorkeur over uitgesproken. Ook de

48

precieze locatie van het gebouw en omliggende openbare ruimte kent nog enige schuifruimte: het inpassingsgebied. Dit inpassingsgebied zal worden bepaald in de wensen- en bedenkingenprocedure. Wijzigingsvoorstel: Het inpassingsgebied is onderdeel van de wensen en bedenkingenprocedure.

Aansluiting bij de zuidwestoever Reacties: OS059; Os147 Samenvatting reactie(s): De indieners hebben twee voorkeuren met betrekking tot de zuidwestoever: • de betonnen oever dient te worden verbouwd tot groene oever; • ontwerp gebouw dient passend bij de (ronde) oevers van de Sloterplas te zijn; Antwoord: In het concept stedenbouwkundig plan was al opgenomen dat het vergroenen van de betonnen oever (oude loskade) en de zuidwestoever onderdeel is van de aanpak van de openbare ruimte. Dit blijft ongewijzigd. Het gebouw wordt integraal ontworpen met de zuidwestoever. Een passend ontwerp wordt dis daarbij het streven. Wijzigingsvoorstel: Geen wijzigingen.

Buitenprogrammering Reacties: OS148 Samenvatting reactie(s): In het SP wordt aangeven dat er mogelijkheden zijn voor buitenprogrammering. Die mogelijkheid is volgens de indiener niet realistisch nabij een bij vlagen zeer luidruchtige Lelylaan. Antwoord: Bij het opzetten van een buitenprogramma zal worden gelet op de luidruchtigheid van de omgeving. Er wordt gedacht aan een ruimte voor buitenprogrammering aan de oever maar een klein terras of podium op het dak met wat meer beschutting behoort tot de mogelijkheden. De exacte locatie van buitenprogrammering is nog onderdeel van de integrale opgave en ligt dus nog niet vast. Wijzigingsvoorstel: Geen wijzigingen.

6.2. Bouwen in of aan de Sloterplas 6.2.1.

Aantasting van groen en/of water

Reactie: OS001; OS004; OS005; OS006; OS007; OS008; OS009; OS010; OS011; OS013; OS014; OS020; OS027; OS030; OS039; OS043; OS051; OS052; OS054; OS055; OS056; OS057; OS060; OS061; OS062; OS066; OS067; OS072; OS081; OS082; OS085; OS092; OS099; OS101; OS111; OS116; OS117; OS119; OS124; OS125; OS129; OS131; OS132; OS136; OS140; OS141; OS143; OS145; OS148; OS151 Samenvatting reactie(s):

49

Een groot aantal indieners waardeert de Sloterplas als icoon van Nieuw-West. Voor sommigen staat de plas voor het gevoel van thuiskomen. Ze benadrukken dat de Sloterplas nodig is voor mens en dier. De plas is van belang voor de fysieke en mentale gezondheid van omwonenden om in te sporten, te recreëren, van de natuur te genieten, te ontspannen, op adem te komen, te leven. Indieners zijn het niet eens met de bouw van de Nieuwe Meervaart vanwege aantasting van (de beleving van) het water van de Sloterplas en het omliggende groen. Ze vrezen dat een gebouw van deze omvang een aanslag is op het groen. Indieners geven aan dat de natuur van de Sloterplas en haar oevers nodig zijn voor klimaat(adaptatie) en ecologische verbindingen. De groene omgeving van de Sloterplas heeft een belangrijke functie als koeler toevluchtsoord in de zomer in contrast met de versteende omgeving. Enkele indieners vragen zich af of de bouw van de Meervaart in de Sloterplas een onomkeerbaar effect heeft op groen, flora en fauna, waterkwaliteit, waterberging en grondwater. Antwoord: De bomen die gekapt moeten worden ten behoeve van de bouw van de Nieuwe Meervaart worden gecompenseerd door nieuw aan te planten bomen.

Het stadsdeel heeft geadviseerd om, mocht compensatie van gekapte bomen niet of niet geheel in het plangebied kunnen plaatsvinden, de gekapte bomen te compenseren in het Sloterpark door nieuwe bomen te planten, extra hoogwaardig groen aan te leggen en de biodiversiteit te versterken. Tevens is het de ambitie om de beplanting aan de beide oevers (Lelylaan en Meer en Vaart) te verrijken, o.a. met meer beplanting die gunstig zijn voor insecten. Het is de ambitie dat de Nieuwe Meervaart een groen publiek toegankelijk dak krijgt met een natuurvriendelijke inrichting en een terras. De Nieuwe Meervaart vraagt om een zorgvuldige inpassing in de Sloterplas en een integrale aanpak met de opwaardering van de zuidwestoever van de Sloterplas. De ambitie is dat deze een hoogwaardige en groene inrichting krijgt met meer zitplekken/meer verblijfskwaliteit, meer contact met het water en meer sport- en speelvoorzieningen. Op deze manier blijven plas en park een plek van belang voor de fysieke en mentale gezondheid van bewoners en treedt er geen onomkeerbaar effect op als gevolg van de bouw van het nieuwe theatergebouw. Wijzigingsvoorstel: In het stedenbouwkundig plan wordt aangegeven dat er overleg met Waterschap/Waternet is over de voorgestelde maatregelen, waar mogelijk worden resultaten/afspraken naar aanleiding van het overleg met het Waterschap al opgenomen.

Het advies van het dagelijks bestuur van stadsdeel Nieuw-West wordt gevolgd waarin het Sloterpark wordt genoemd als locatie voor compensatie van de kap van bomen voor de Meervaart, als deze compensatie niet binnen het plangebied kan worden gerealiseerd.

Waterkwaliteit Sloterplas Reacties: OS082; OS084; OS085

Samenvatting reactie(s): Een aantal indieners maakt zich zorgen over de waterkwaliteit van de Sloterplas, ook met het oog op de komst van de Nieuwe Meervaart. Een indiener vraagt aandacht voor de slechte waterkwaliteit die de Sloterplas nu al heeft, er wordt regelmatig blauwalg geconstateerd waardoor waterrecreatie wordt afgeraden. Deze indiener vraagt te investeren in het verbeteren in de kwaliteit van het water. Er wordt daarnaast aangegeven dat het niet duidelijk is waar water wordt gecompenseerd dat verdwijnt als er een theatergebouw wordt gebouwd in de Sloterplas. De plas en haar groene oevers vervullen een belangrijke rol voor regenopvang bij felle buien, als waterbuffer in tijden van droogte. Er wordt daarnaast gevraagd waterpartijen van de Sloterplas niet te verplaatsen, omdat

50

er dan afbreuk wordt gedaan aan het ontwerp van de Sloterplas. Een indiener ziet de Nieuwe Meervaart in de Sloterplas als een koppelkans die benut kan worden om de waterkwaliteit en de ecologische toestand (= lichtinval, goede waterkwaliteit en voldoende begroeibaar areaal nodig om het onderwaterecosysteem te laten functioneren) van de Sloterplas niet enkel te handhaven maar te verbeteren. Het stedenbouwkundig plan benut de kans nog niet om in te zetten op dit bredere perspectief. De indiener raadt aan om minimaal het waarborgen van de ecologische toestand als voorwaarde op te nemen in het stedenbouwkundig plan. Dit is ook nodig voor watervergunning. Er wordt geadviseerd over deze punten in gesprek te gaan met waterschap AGV. Antwoord: Uitgangspunt bij de plaatsing van de Nieuwe Meervaart in de Sloterplas is dat het een gebouw is in een parkachtige omgeving en in het water. De Nieuwe Meervaart is als het ware te gast waarbij het gebouw zich voegt naar zijn omgeving en niet andersom. De realisatie van het gebouw en de omliggende openbare ruimte zal zo zorgvuldig moeten plaatsvinden dat negatieve effecten op flora en fauna kunnen worden uitgesloten. De gemeente beaamt het belang van een goede waterkwaliteit. Insteek is dan ook om te zorgen dat met de bouw van de Nieuwe Meervaart de waterkwaliteit niet achteruitgaat en mogelijk verbetert.

De gemeente neemt het advies om in gesprek te gaan met AGV (en te blijven) ter harte. De gemeente zal, mede op basis van de sleutelfactoren zoals opgesteld door het kenniscentrum van waterschappen en provincies, de Stichting Toegepast Onderzoek Waterbeheer (STOWA), en met de expertise van een aquatisch ecoloog, onderzoeken hoe de waterkwaliteit en de ecologische kwaliteit behouden en mogelijk verbeterd kan worden. Watercompensatie dient plaats te vinden binnen 1 peilgebied. Het Osdorpplein en Sloterplas vallen in eenzelfde peilgebied. De compensatie die de gemeente nodig heeft voor de bouw van de Nieuwe Meervaart wordt gevonden in de aanleg van de Nieuwe Osdorpergracht. De bouw van het theater ziet de gemeente als het afmaken van de plannen van Van Eesteren, omdat de zuidwesthoek van de Sloterplas nooit echt is ontworpen. Wijzigingsvoorstel: In het stedenbouwkundig plan wordt opgenomen dat de gemeente op basis van sleutelfactoren van STOWA en met de expertise van een aquatisch ecoloog onderzoekt hoe de waterkwaliteit behouden en mogelijk verbeterd kan worden.

6.2.2.

Aantasting van de beleving van de Sloterplas

Reactie: OS012; OS080; OS092; OS102; OS105; OS108; OS109; OS110; OS113; OS114; OS139; Samenvatting reactie(s): De indieners geven aan dat de bouw van het nieuwe theater in de Sloterplas het uitzicht op de Sloterplas, vanaf de oevers, zal aantasten. Een indiener schrijft dat het uitzicht vanuit de haven bij Watersport Vereniging Sloterplas, aan de overkant van de zuidwestoever, wordt ontnomen door de bouw van het gebouw, alsook wordt joggers het uitzicht ontnomen. De indieners schrijven ook over de aantasting van de beleving van de Sloterplas. Bouwen past volgens hen niet in het ontwerp van de Sloterplas, dat een rustgevende, open uitstraling heeft. Antwoord: Bij de opties Noord en Midden wordt de openheid en weidsheid van dit deel van de Sloterplas aangetast en wordt er een visuele barrière gevormd tussen het Osdorpplein en de Sloterplas. Bij optie Zuid is dit in mindere mate het geval. Verder hangt de eventuele aantasting van de uitstraling van de Sloterplas en

51

van het uitzicht ook samen met de vormgeving van het nieuwe theatergebouw. De toekomstige architect krijgt de opdracht een ontwerp te maken dat past in het ontwerp van de oevers. Daarnaast wordt in de wensen en bedenkingenprocedure onderzocht wat het precieze inpassingsgebied (het gebied waarbinnen de Nieuwe Meervaart gebouwd mag worden) kan worden. De aantasting van de uitstraling en het uitzicht hangen nog samen met de omvang en locatie van dit precieze inpassingsgebied. Wijzigingsvoorstel: Geen wijzigingen.

6.3. Suggesties voor alternatieve locaties voor de Nieuwe Meervaart Als reactie op de in het concept stedenbouwkundig plan voorgelegde opties benoemen indieners andere locaties binnen het plangebied of elders in het stadsdeel die volgens hen geschikt zouden zijn voor het theater. In deze paragraaf worden deze alternatieve locaties besproken en onderbouwd waarom deze niet zijn gekozen voor de Nieuwe Meervaart. Sommige locaties zijn eerder onderzocht en afgewezen, zoals de verbouwing van de Meervaart of sloop/nieuwbouw op de huidige locatie van de Meervaart.

6.3.1.

De huidige locatie van de Meervaart

Reactie: OS003; OS004; OS006; OS007; OS010; OS014; OS020; OS033; OS046; OS051; OS063; OS069; OS072; OS074; OS075; OS080; OS085; OS092; OS101; OS108; OS117; OS121; OS125; OS127; OS128; OS131; OS138; OS144; OS145; OS146; OS148; OS149 Samenvatting reactie(s): Een aantal indieners vraagt zich af waarom het huidige gebouw van de Meervaart niet meer voldoet, zij zijn tevreden met het huidige gebouw. Anderen vragen zich af waarom een verbouwing/renovatie of sloop/nieuwbouw op de huidige locatie geen mogelijkheid is. Er worden een aantal redenen gegeven waarom de Meervaart op de huidige plek zou moeten blijven: het theater kan hier gebruik maken van de bestaande infrastructuur voor bezoekers en materiaal, de ligging is dicht bij het winkelcentrum, het karakteristieke gebouw kan bewaard blijven; door in de hoogte te bouwen creëer je ruimte en een mooi uitzicht terwijl natuur en (weinig) mensen er last van hebben. Ook worden oplossingen aangedragen voor de programmering gedurende de periode dat de huidige Meervaart verbouwd zou moeten worden, inclusief een voorstel om prefab bouwtechnieken te gebruiken om die periode te verkorten. Een indiener beschrijft een manier om het huidige gebouw meer in contact te brengen met de plas: maak uitwaaierende trappen over de Meer en Vaart naar het water.

Een andere suggestie is het combineren van een hotel en theater op de plaats van de huidige Meervaart, met als voordelen het gecombineerd ondergronds parkeren voor theater en hotel, bevoorrading en aanvoer theaterequipment is dan veel veiliger. Door de indieners wordt ook gesproken over het duurzamer, praktischer en minder duur zijn van de huidige locatie in plaats van bouwen in het water. Twee indieners geven aan dat er geen ervaring is met bouwen op de instabiele, slappe ondergrond van de Sloterplas. Bouwen in de Sloterplas is volgens een van de indieners niet onmogelijk maar wel duur en vergt veel ruimtebeslag en grondverzet onder het wateroppervlak. Antwoord: Een combinatie van een nieuwbouwontwikkeling van de Nieuwe Meervaart met een hotel er bovenop is complex en leidt tot een fors bouwvolume. Daarnaast zou nieuwbouw op de huidige plek aan de Meer en Vaart tot een jarenlange sluiting van het theater leiden. Het theaterprogramma zo’n 3 jaar

52

onderbrengen in andere theaters in de stad is geen optie, omdat daarvoor de ruimte ontbreekt. Een tijdelijk theatergebouw is kostbaar en een plek daarvoor niet direct beschikbaar. Het zal zeer waarschijnlijk leiden tot een verlies aan bezoekers. Dit kwam naar voren in het locatieonderzoek dat is gedaan voorafgaand aan het besluit van de gemeenteraad in 2020 om de Nieuwe Meervaart niet op de huidige locatie te realiseren maar in het water. Prefab technieken gebruiken om de sluiting te verkorten is geen oplossing omdat de bouw van een dergelijk gebouwencomplex nu eenmaal een paar jaar duurt, zelfs met gebruik van prefab technieken. In hetzelfde locatieonderzoek werd ook geschreven dat de Meer en Vaart een barrière vormde voor de verbinding tussen de Meervaart en de Sloterplas. De suggestie van een van de indieners van (uitwaaierende) trappen of een brug is ook bekeken. De Meer en Vaart is oversteekbaar bij de kruisingen en de OV-halte Osdorpplein Oost. De gemeente onderzoekt of de oversteektijden bij de verkeerslichten geoptimaliseerd kunnen worden. Een voetgangersbrug met –trappen over de Meer en Vaart vindt de gemeente niet wenselijk vanwege de hoge kosten, naast de ruimtelijke impact en het comfort. Verder komen alle functies van de Meervaart straks onder één dak in de Nieuwe Meervaart. Deze zijn nu over twee locaties verspreid; de huidige Meervaart en het Talentenhuis.

De Nieuwe Meervaart biedt straks onderdak aan de volgende functies: theater, talentontwikkeling en educatie, productie en repetitie, evenementen, zakelijk gebruik, kantoren en horeca ter ondersteuning van de andere functies. De Nieuwe Meervaart wordt dan ook groter dan het huidige gebouw. Dat maakt dat het verbouwen van de huidige Meervaart geen optie is. Het huidige gebouw is te klein om alle functies onder te brengen. De wens om functies toe te voegen onder één dak zorgt er mede voor dat de Meervaart ook in zijn huidige vorm niet meer voldoet. Daarnaast is het programma en het aantal bezoekers dat naar de Meervaart komt gegroeid. Met de huidige ruimte en theatertechniek kunnen de nieuwe voorstellingen niet meer worden geprogrammeerd in het theater en is er niet voldoende plek om alle bezoekers te ontvangen voor een divers programma. Het toevoegen van andere functies dan wonen, zoals een hotel, past bij de ambitie om meer en een divers publiek in het Stadscentrum Osdorpplein te ontvangen en de binnenstad te ontlasten. Als de kavel, waar het huidige Meervaartgebouw staat, na realisatie van de Nieuwe Meervaart wordt herontwikkeld, is hier een gemengd programma gewenst, met een begane grond met diverse voorzieningen (horeca en/of winkels en deels cultuur) en daarboven woningen en een (hoogwaardig) hotel.

Het bouwen aan de rand van de Sloterplas is, zoals twee indieners benoemen, een flinke opgave. Net als in de rest van Amsterdam zal de fundering met heipalen rusten op de eerste stabiele zandlaag in de ondergrond. Wijzigingsvoorstel: Geen wijzigingen.

6.3.2.

Locaties binnen plangebied Stadscentrum Osdorpplein

Algemeen Reactie: OS075; OS100 Samenvatting reactie(s): Indieners vragen zich af waarom de Meervaart geen andere plek heeft gekregen in dit projectgebied, waar toch voldoende ontwikkellocaties leken te zijn. Antwoord: De gemeenteraad heeft op 2 juli 2020 gekozen voor de waterlocatie als locatie voor de te realiseren Nieuwe Meervaart. Bij dit raadsbesluit horen ook een locatieonderzoek (december 2019) en een

53

ruimtelijke studie (april 2020), waarin de diverse locaties zijn onderzocht en vergeleken. Alternatieve locatie zijn op basis van die onderzoeken afgevallen. Dat er niet eerder ruimte is gereserveerd voor de Meervaart op een van de ontwikkellocaties in het projectgebied is omdat er in 2013 het voornemen was de Meervaart op de huidige locatie gedeeltelijk te verbouwen. Met dit uitgangspunt in gedachte zijn destijds voor andere ontwikkellocaties plannen en afspraken gemaakt. De groei van de programmering en het aantal bezoekers dat naar de Meervaart kwam zette verder door, waardoor de behoefte aan ruimte ook groter werd. Het bleek, na intern onderzoek, niet mogelijk een derde theaterzaal toe te voegen aan de voorgenomen verbouwing. Daarnaast vormde zich de ambitie om het snelgroeiende stadsdeel Nieuw West op de kaart te zetten en spreiding van bezoekers over de stad te verbeteren. In 2019 werd daarom in het strategisch huisvestingsplan en in de voorjaarsnota geld gereserveerd voor nieuwbouw. Vervolgens is de zoektocht naar een locatie voor sloop-nieuwbouw gestart. Op dat moment waren een aantal ontwikkellocaties die mogelijk geschikt hadden kunnen zijn al verder in het planproces. Die locaties konden niet meer gebruikt worden als locatie, of zouden een kapitaalvernietiging betekenen voor de gemeente. Wijzigingsvoorstel: Geen wijzigingen.

Het ontwikkelrecht op de huidige locatie Reactie: OS052; OS054; OS092; OS132; Samenvatting reactie(s): Een aantal indieners schrijven dat de huidige locatie van de Meervaart al vergeven was aan een hotelontwikkelaar en dat de Nieuwe Meervaart daarom niet op de huidige locatie komt. Een van de indieners stelt dat de locatie aan de hotelontwikkelaar is verpatst vooruitlopend op het besluit het theater in het water te plaatsen, omdat men dat binnen de gemeente al wist. Andere indieners vragen zich af of het feit dat de huidige locatie al vergeven is aan een ontwikkelaar wel een argument mag zijn om de Meervaart hier niet te bouwen. Weegt het belang van die commerciële partij zwaarder dan die van de bewoners, vraagt een indiener zich af. De gemeente heeft zelf gekozen voor het weggeven van het ontwikkelrecht dus het is aan de gemeente om de gevolgen te dragen. Antwoord: Voor de huidige locatie van de Meervaart zijn al contractuele afspraken gemaakt voor een eventuele ontwikkeling zo ver terug als 2011. In die tijd ging de gemeente uit van een uitbreiding van het bestaande Meervaartcomplex op de huidige locatie in combinatie met andere ontwikkelingen. Pas veel later, in 2017 ontstond de ambitie een nieuwbouw theater te realiseren. Het is dus niet zo dan de gemeente al wist dat er nieuwbouw zou komen en daarom vast afspraken heeft gemaakt over de huidige locatie.

In het locatieonderzoek voorafgaand aan het besluit in 2020 om voor de waterlocatie te gaan, werd de huidige locatie onderzocht in combinatie met andere functies. De combinatie van verschillende functies, waaronder mogelijk een hotel, maakte dat de omvang van het gebouw ‘kritisch’ werd genoemd in het locatieonderzoek. Het volume dat nodig was zou erg groot zijn voor de locatie. Maar, dit was slechts één van de redenen dat niet voor deze locatie werd gekozen. De gewenste relatie met de Sloterplas en de benodigde sluiting van 3 jaar waren ook belangrijke argumenten. Wijzigingsvoorstel: Geen wijzigingen.

Andere alternatieve locaties Andere indieners stellen de hieronder beschreven alternatieve locaties voor, met het verzoek aan de

54

gemeente deze te overwegen.

Het oude stadsdeelkantoor: Reactie: OS027; Samenvatting: Een indiener schrijft dat een locatie in de Sloterplas niet nodig is om connectie tussen de Meervaart en de Sloterplas te bereiken en stelt voor: de locatie van het oude stadsdeelkantoor, dat wordt verplaatst en gesloopt. Manieren om op deze plek de Nieuwe Meervaart aan de bestaande de natuur te koppelen, zijn bijvoorbeeld met een mooi groen dak, het gebruik van duurzame materialen en grote ramen waardoor je als bezoeker over de Sloterplas kan kijken. Antwoord: De locatie van het voormalige stadsdeelkantoor bij de Anslijnstraat is afgevallen, omdat vóór het raadsbesluit met de keuze voor de waterlocatie op deze locatie al was gekozen voor nieuwbouw met woningen, het Verhalenhuis en een (auto- en fiets-) parkeergarage. Er waren destijds door de gemeente al contracten met de ontwikkelaar van dat terrein afgesloten. De gemeenteraad was niet bereid de gemaakte afspraken en het al verzette werk af te breken. Wijzigingsvoorstel: Geen wijzigingen.

Tussen Meer zijde van het plangebied Reactie: OS123; Samenvatting: De indiener doet de suggestie de Nieuwe Meervaart aan de Tussen Meer zijde van het plangebied te plaatsen Antwoord: Het vastgoed rondom Tussen Meer is geen eigendom van de gemeente. Een eventueel pand zou dus moeten worden aangekocht van een partij. Daarnaast lijken er aan de Tussen Meer geen panden geschikt voor het theater en is het onwenselijk om op deze belangrijke winkelstraat winkels weg te halen voor een theater. Ook de ligging is niet gewenst voor het theater. Voor het theater werd juist de verbinding met de Sloterplas gewenst, en dat is aan de Tussen Meer zijde onmogelijk. Tussen Meer is daarom nooit bekeken als locatie voor de Nieuwe Meervaart waardoor er hier andere plannen zijn gemaakt. Wijzigingsvoorstel: Geen wijzigingen.

Parkeerterrein Hoekenespad: Reactie: OS052; Samenvatting: Het parkeerterrein tussen de Nieuwe Osdorpergracht en Hoekenespad, aan het uiteinde van de Don Boscostraat. De parkeerplekken zouden in een garage onder het theater kunnen komen. Antwoord:

55

De locatie van het parkeerterrein tussen de Nieuwe Osdorpergracht en Hoekenespad, aan het uiteinde van de Don Boscostraat is te klein voor de Nieuwe Meervaart. Ook is de plek geen locatie in het zicht, terwijl de Nieuwe Meervaart een belangrijke publieke cultuurvoorziening is. Net als voor de Tussen Meer zijde geldt voor deze locatie dat de gewenste connectie met de Sloterplas op deze locatie niet mogelijk is. Daarom leent deze locatie zich niet voor de Nieuwe Meervaart. Wijzigingsvoorstel: Geen wijzigingen.

Overtunnelen kruising Reactie: OS121; Samenvatting: Een gedaan voorstel ter verbetering van de verkeersveiligheid: “overtunnelen” van de tramhalte kruising Lelylaan/Meer en Vaart, met een speciale ‘theatertram’ en aanvoer van decor via de rails in het theater. Antwoord: Het overtunnelen van de tramhalte is erg kostbaar en financieel niet haalbaar in dit plan. Ook is het de vraag of de ruimtelijk en verkeerskundige voordelen de investeringskosten waard zijn en een dergelijke overtunneling ruimtelijk goed inpasbaar is. De aanvoer van decorstukken en dergelijke via de tramrails is onhaalbaar, ook op logistiek vlak. De aanvoer van decorstukken en andere goederen komen van zeer diverse leveranciers waardoor overslag en aanvoer over een tramspoor te complex en praktisch onuitvoerbaar is. Wijzigingsvoorstel: Geen wijzigingen.

Hoek I-Amsterdam-letters Reactie: OS050; Samenvatting: Op de hoek bij de I Amsterdam-letters: het uitzicht voor de bewoners de van Nicolaas Anslijnstraat blijft op deze manier behouden. Antwoord: Deze locatie ligt te ver van het Osdorpplein. De verbinding tussen het theater, de oever en het plein zal, met een theater op deze locatie, niet tot stand komen. Daarom is deze locatie minder geschikt voor de Nieuwe Meervaart. Wijzigingsvoorstel: Geen wijzigingen.

Aan de oever dichter bij het plein: Reactie: OS146; Samenvatting: Aan de oever dichter bij het plein. Niet pal op de huidige boulevard met het uitzicht, maar net ten zuiden daarvan waar de bomen beginnen. Er moeten dan wel wat bomen sneuvelen, maar het is dicht bij het plein, dicht bij de boulevard en verstoort niet het huidige vrije uitzicht.

56

Antwoord: De locatie aan de westoever bij Meer en Vaart ter hoogte van de straat tussen huidige Meervaart en de Anslijnflat zet de zichtlijn vanuit Osdorpplein tussen huidige Meervaart en Anslijnflat dicht en blokkeert een groot deel van het zicht op de Sloterplas vanaf de Meer en Vaart. De optie Zuid wordt als ruimtelijk beter passend gezien. Wijzigingsvoorstel: Geen wijzigingen.

Hoek Lelylaan en Meer en Vaart: Reactie: OS098; OS102; OS115 Samenvatting: Een indiener stelt voor de Meervaart in de zuidwesthoek op het land te zetten. Twee indieners dragen de locatie op de hoek van de Lelylaan en Meer en Vaart aan, direct naast de rijbanen. Ze geven aan dat hier een gebouw past ter grootte van het huidige theater of zelfs groter, wanneer het met de lengterichting parallel aan de Lelylaan geplaatst wordt. Als voordelen worden genoemd: 1) Naast de tramhaltes van de lijnen 1 en 17 op de hoek van de Lelylaan. 2) Het laden en lossen wordt veel minder invasief. Langs de huidige Lelylaan of Meer en Vaart kunnen dan laad- en losplaatsen worden gecreëerd naast de bestaande rijbanen, zodat deze voertuigen niet de voet- en fietspaden hoeven te kruisen en er ook geen aparte oprijlanen en dergelijke aangelegd hoeven te worden. Ook een kort-parkeerplek voor gehandicapten zal geen probleem zijn. 3) De eenheid van de Sloterplas en de beleving van het rondje lopen en fietsen langs de plas blijven behouden, met uitzicht op de plas. Het grootste deel van de huidige groen- en bomenstrook (inclusief de 3.200 m2 in de hoek van de plas) kan dan blijven bestaan, en de oever van de Sloterplas of het rondje Sloterplas, hoeven niet te worden aangetast.

4) In het talud van de Lelylaan bij de Sloterplas veel bomen planten om de belevingswaarde hier te vergroten, het geluid van de weg richting de plas te dempen en de groene beleving van het rondje Sloterplas versterken. 5) Tevens geven indieners aan dat deze optie ook op de vier toetsingsaspecten goed: de ruimtelijke ervaring van de Sloterplas blijft intact; de theaterfunctie zou geen probleem moeten zijn; landschappelijke inpassing is minder ingrijpend dan bij de opties in de Sloterplas; het gebouw werkt alsnog als ankerpunt tussen de west- en zuidpromenade. Indieners vragen zich af waarom deze optie niet is meegenomen bij de huidige afwegingen? Antwoord: Inhoudelijk sluiten deze voorstellen deels aan bij adviezen die B&W heeft ontvangen. Dit gebied tussen Sloterplas en hoek Lelylaan-Meer en Vaart ligt echter in de Hoofdgroenstructuur (vigerend kader, 2011) waarin het toevoegen van bebouwing niet is toegestaan. Er wordt een zwaarwegend advies gevraagd van de gemeenteraad over het al dan niet (gedeeltelijk) mogen ontwikkelen ín de Hoofdgroenstructuur. Een antwoord op deze reactie komt dus voort uit de wensen en bedenkingenprocedure. Wijzigingsvoorstel: Te bepalen na de wensen en bedenkingenprocedure.

57

6.3.3.

Andere locaties in Nieuw West (buiten plangebied)

Algemeen Reactie: OS005; OS012; OS052; OS123; OS155 Samenvatting reactie(s): Door indieners worden in het algemeen suggesties gedaan voor locaties buiten het plangebied, zoals De Aker, Plein '40 '45, Lelylaan en west Osdorp. Antwoord: Deze locaties zijn niet afgewogen in de keuze voor een locatie voor de Meervaart. Dit komt omdat ze buiten het plangebied van Stadscentrum Osdorpplein liggen. De gemeente heeft de sterke wens om van Osdorpplein een stadscentrum te maken, een theater is bij uitstek een functie voor een stadscentrum. Wijzigingsvoorstel: Geen wijzigingen.

Achter de talentenschool Reactie: OS031; OS096 Samenvatting: Indieners geven aan dat het terrein achter de Talentschool nog veel geschikte open ruimte heeft. Bovendien is hier de mogelijkheid om boten te laten aanmeren aan de Osdorpergracht. Mogelijk is dit een manier om verkeershinder en parkeerdruk af te laten nemen. Vervolgens het stadsdeelkantoor verplaatsen naar de plek van de huidige Meervaart. Voor de Talentschool op de plek van het stadsdeelkantoor een nieuw gebouw realiseren of de Talentschool naar een plek elders verhuizen. Antwoord: De locatie bij het huidige Talentenhuis ten noorden van de Osdorpergracht is niet onderzocht omdat deze niet in stadscentrum Osdorpplein ligt. Een theater zoals de Meervaart is een functie voor het stadscentrum Osdorpplein, daarom moet ze dus liggen bínnen het stadscentrum (waar het theater nu ook is gelegen). Het stadsdeelkantoor heeft inmiddels een nieuwe locatie. Het Talentenhuis wordt ondergebracht in de Nieuwe Meervaart, als onderdeel van het multifunctionele gebouw. Op de locatie van het Talentenhuis en omgeving komen woningen en (lokale) voorzieningen. Wijzigingsvoorstel: Geen wijzigingen.

Avondschool of politiebureau Reactie: OS155 Samenvatting: De indiener doet de suggestie van de locaties van bijvoorbeeld de Avondschool of het politiebureau

58

Antwoord: De locaties van het gebouw van de Avondschool of het politiebureau zijn niet eerder onderzocht, omdat ze (te) ver vanaf het Osdorpplein en de tramhalte liggen en niet in de loop van/naar Osdorpplein. Daarnaast is de plek niet prominent genoeg. De Nieuwe Meervaart krijgt immers nog meer dan de huidige Meervaart een openbaar karakter en is een belangrijke publieksfunctie van en voor Osdorpplein. Wijzigingsvoorstel: Geen wijzigingen.

6.4. Waarom een Nieuwe Meervaart? In 2020 (herbevestigd in 2021) is door de raad besloten dat er een Nieuwe Meervaart gebouwd zou worden in het water. De drie voorgelegde opties voor de Nieuwe Meervaart in het concept stedenbouwkundig plan (inspraakversie oktober 2022) zijn uitwerkingen van dit besluit. Een aantal van de indieners stelt vragen bij de noodzaak van de investering in de Nieuwe Meervaart.

6.4.1.

Investeren in een Nieuwe Meervaart

Reactie: OS008; OS011; OS014; OS033; OS044; OS046; OS054; OS056; OS098; OS108; OS120; OS125; OS128; OS131; OS132; OS151; Samenvatting reactie(s): Een aantal indieners vraagt zich af of de bouwplannen voor de Nieuwe Meervaart in deze (crisis)tijd wel prioriteit moeten hebben en vindt de kosten voor de Nieuwe Meervaart te hoog. Het geld voor dit nieuwe theater zouden de indieners liever investeren in armoedebestrijding in de buurt, veiligheid, bestrijding zwerfafval op het Osdorpplein, verbeteren verkeersstructuur, meer groen, bouwen van huizen, jeugd en jongeren en kades en bruggen. Maar ook in andere cultuurinitiatieven, waarbij door een van de indiener als voorbeelden noemt een Uitmarkt rond Sloterplas, Art Zuid wordt Art Sloterplas en een Canalparade in Nieuw West. Of andere voorzieningen waar volgens indiener al vaker om is gevraagd zoals een kunstuitleen en een kringloopwinkel. Daarnaast vraagt een indiener zich af of de ambities voor de Nieuwe Meervaart realistisch zijn vanwege de zwakke sociaaleconomische kracht van de buurt. Indiener verwacht dat ook de rijken de komende tien jaar geen geld zullen hebben. Antwoord: Nieuw-West groeit. Het wordt een stadsdeel met 200.000 inwoners dat streeft naar volwaardige voorzieningen voor al haar bewoners. Een investering in een grote culturele voorziening zoals de Meervaart past in dit streven.

De huidige Meervaart is meegegroeid met het stadsdeel en loopt aan tegen een tekort aan ruimte en mogelijkheden om mee te gaan in de theatertechnieken van de toekomst. De gemeenteraad heeft daarom besloten te willen investeren in een Nieuwe Meervaart, als cultureel hart van Amsterdam Nieuw-West. Amsterdam zet in op een inclusieve stad, spreiding van (culturele) functies, investeren in de wijken en kansen voor iedereen. De Meervaart past naadloos in dat beleid. De Meervaart staat bekend om de breedte van de programmering. De Meervaart is een podium met een allround aanbod. Het is een ketenvoorziening voor amateurs, professionals, nieuwe makers, jeugd en jongeren in zowel passieve als actieve zin. Bijdragen aan de wijk, het verbinden en overbruggen van de sociaal-economische kloof is een belangrijk deel van de missie van de Meervaart. Door deze breedte trekt de Meervaart verschillende soorten bezoekers aan die elkaar kunnen ontmoeten. Het is een trekker voor alle soorten

59

publiek: van jong (talentontwikkeling en educatie en jeugdprogrammering) tot en met oud (Amsterdams Volkskoor) en van autochtone tot en met nieuwe Nederlanders. De Meervaart heeft een sterke buurtfunctie, maar heeft ook een stedelijke en regionale aantrekkingskracht. De Nieuwe Meervaart dient meer te worden dan sec een theatergebouw, het herbergt ook cultuureducatie en studio’s waar makers hun talenten kunnen ontwikkelen. Verder wil de Meervaart de buurtfunctie versterken en een huiskamer voor de omgeving zijn. Dat er in 2020 is besloten om geld te investeren in de Meervaart, wil niet zeggen dat de gemeente niet investeert in andere belangrijke zaken. Als onderdeel van de gebiedsontwikkeling Osdorpplein worden ook thema’s aangepakt als woningbouw, buurtvoorzieningen, het maken van een groenere openbare ruimte met ontmoetings- en speelplekken. Bij de inrichting van de openbare ruimte wordt levendigheid gecreëerd waardoor het 'ogen op straat' principe de veiligheid ten goede kan komen. Ook worden er in fase 2a van het plan voor Osdorpplein ca. 1050 huizen gebouwd. Investeren in cultuur gebeurt daarnaast ook nog op meerdere manieren.

Op het Osdorpplein wordt de komende jaren het Verhalenhuis gerealiseerd (gebouw de MIX Amsterdam) met daarin een nieuwe openbare bibliotheek, filmhuis Oxville met 3 filmzalen, radiostation FunX en cultuurcentrum El Hizjra (voor Arabische kunst en cultuur). Ook bieden het Osdorpplein en de Sloterplas kansen voor enkele nieuwe kleinschalige of grotere evenementen aan de Sloterplas. Recente voorbeelden zijn de ijsbaan bij de Meer en Vaart afgelopen winter en het Grachtenfestival in de zomer. Wijzigingsvoorstel: Geen wijzigingen.

Positief tegenover investering in de Meervaart Reactie: OS018; OS028; OS048; Os071; OS077; OS112 Samenvatting reactie(s): Er zijn ook indieners die de investering in een Nieuwe Meervaart wél zien zitten. Een van de indieners schrijft dat Nieuw-West als stadsdeel met een bevolkingsaantal groeiend naar 250.000 inwoners een theater van allure verdient dat daarmee rechtdoet en bijdraagt aan de functie van een volwaardig stadscentrum. Antwoord: Waarvan acte. Wijzigingsvoorstel: Geen wijzigingen.

6.5. Divers 6.5.1.

Beschrijving en afweging van de opties in het SP

Reacties: OS094; OS115; OS125; OS148; OS151; OS154 Samenvatting reactie(s): Een aantal indieners kan zich niet vinden in de beschrijving of de afweging van de opties. Deze kritiekpunten zijn: • de opties Midden en Noord zijn schijnopties: een nieuw theater is hier niet realistisch waardoor het proces ondemocratisch voelt. Er is feitelijk geen echte keuze, de beslissing

60

•

• •

•

•

•

lijkt al genomen. Een indiener begrijpt niet dat deze varianten zijn voorgelegd, gezien veel bewoners tegen deze variant waren en de bevoorrading zeer lastig is. er mist een neutrale analyse van de voor- en nadelen; het stedenbouwkundig plan lijkt naar optie Zuid te zijn toegeschreven. o de beoordeling dat er op de zuidelijke optie meer ruimte is voor landschappelijke inpassing is subjectief; o de versterking van het stadscentrum geldt ook voor de andere opties die dichterbij het stadscentrum liggen; o er zijn vooral gezichtspunten gekozen waarin optie Zuid minder nadrukkelijk aanwezig is; o het beeldmateriaal op bladzijden 52, 53, 54, 55, 56 en 59 van het stedenbouwkundig plan is misleidend, abstract en verkleind qua schaal. het theater zou ook in de opties Noord en Midden groter kunnen worden door het theater een beetje op de wal te trekken ; op optie Noord kan aangesloten worden bij bestaande horeca en de bestaande parkeerplaats kan gebruikt worden, het laden en lossen kan via het al bestaande parkeerterrein de opties Noord en Midden zouden de openheid en weidsheid van de Sloterplas aantasten en een visuele barrière vormen.

Echter daarbij hangt veel af van (de allure van) het ontwerp van het theatergebouw met de instructie de zichtlijnen zoveel als mogelijk te respecteren; De Nieuwe Meervaart is bij optie Noord vanaf 3 zijden te bereiken (zuiden, noorden, westen), waar dit bij optie Zuid alleen vanuit het oosten (uit de richting Johan Huizingalaan) kan. In de plannen voor de Meervaart op optie Zuid zitten volgens indiener nog veel ‘blanco cheques’, aspecten die niet zijn uitgewerkt. Als voorbeelden worden genoemd: de inrichting en aansluiting van de Nieuwe Meervaart op het plein, aan- en afvoerwegen, hoe de Sloterplas zal worden gedempt. De indiener vraagt zich af of het college wel weet waar ze mee instemt?

Antwoord: In het concept SP zijn mogelijke opties beschreven en vergeleken voor de Meervaart in de Sloterplas, passend binnen de term ‘waterlocatie’. Dit kwam neer op opties Noord, Midden en Zuid, naargelang hun positionering langs de boulevard / in de baai. Het is niet de bedoeling Noord en Midden als schijnopties mee te wegen in de vergelijking. De reden dat is gekozen voor het voorleggen van alle drie de opties, is om inzicht te bieden in de afweging en om belanghebbenden de mogelijkheid te geven om hun argumenten naar voren te brengen en te delen ten aanzien van de keuze. De opties voor de Nieuwe Meervaart zijn zo objectief mogelijk vergeleken en beoordeeld op een aantal aspecten. De opties Noord en Midden tasten de cultuurhistorische en landschappelijke waarden Sloterplas (o.a. openheid, weidsheid, zichtlijnen) van de Sloterplas in sterke mate aan. Dat is minder het geval bij de optie Zuid, die meer ruimte biedt voor een landschappelijke inpassing van het gebouw juist omdat de waarden hier minder worden verstoord. Voor wat betreft het aspect “versterking van het stadscentrum” blokkeert de Nieuwe Meervaart op opties Noord en Midden letterlijk het zicht op de plas en daarmee het contact tussen Osdorpplein en de Sloterplas.

Op optie Zuid verruimt de Nieuwe Meervaart het centrumgebied Osdorpplein juist en activeert het de zuidwestoever, waardoor de bijzondere ligging van het stadscentrum Osdorpplein aan de Sloterplas beter wordt benut. De 3D-impressies met grove bouwvolumes (het zijn immers géén architectonische ontwerpen) zijn op schaal afgebeeld. De gekozen gezichtspunten zijn niet geselecteerd op het minder nadrukkelijk zichtbaar zijn van optie Zuid. Vanaf het stuk Lelylaan direct ten oosten van de kruising Meer en Vaart en

61

Lelylaan blokkeert het afgebeelde gebouw het zicht op de Sloterplas. In het zomerseizoen wordt dit zicht door bosschages geblokkeerd. Bij de opties Noord en Midden blokkeert het gebouw het zicht vanaf Stadscentrum Osdorpplein op het water en het contact met het water. Het gebouw verkleint de Osdorperbaai, de openheid/weidsheid worden in deze opties sterker aangetast dan bij optie Zuid. Dit is tevens de reden dat een groter gebouw in de opties Midden en Noord onwenselijk is. Hoe groter het gebouw is, hoe groter de negatieve invloed op zicht op en contact met de Sloterplas. Daarnaast zou het op de wal trekken van het theatergebouw op opties Midden en Noord leiden tot het versmallen van de huidige oever en promenade, die zo'n 25 á 30 meter breed is. Dat beperkt de recreatieve gebruiksmogelijkheden. Een verbinding met al bestaande horeca en het al bestaande parkeren kan inderdaad worden gezocht op de Midden en Noord opties door ligging dichtbij het centrum en de landtong, echter wordt de relatie met de plas verstoord. Daarnaast zijn de opties te ontsluiten via de parkeerplaats, maar ook dan zal verkeer een stukje over de autovrije boulevard moeten rijden om bij het gebouw te komen. Vrachtwagens voor expeditie verkeer zouden ook nog moeten draaien en steken op de oever om via dezelfde route terug te rijden.

Dat zou ten koste gaan van de verkeersveiligheid, de doorloop op de promenade, de bereikbaarheid vanaf het zebrapad en de recreatieve gebruiksmogelijkheden van de oever. Het klopt dat het uiteindelijke architectonische ontwerp meespeelt bij de aantasting van de uiteindelijke weidsheid en openheid en de manier waarop het zicht op de Sloterplas wordt ervaren. Een gebouw met drie theaterzalen en twee toneeltorens is echter moeilijk zo te ontwerpen dat er voldoende transparantie en doorzichten in het gebouw zitten om het zicht op de Sloterplas te behouden. Wat betreft bereikbaarheid is het inderdaad waar dat het nieuwe theater op optie Noord te bereiken is vanaf drie zijden. Op optie Zuid is de westelijke aanrijroute het meest gunstig, daarom zal expeditieverkeer geïnstrueerd moeten worden de juiste afslag te nemen van de snelweg om deze aanrijroute te nemen. Als aanrijdend vrachtverkeer van de westelijke of oostelijke kant komt, is er waarschijnlijk nog de mogelijkheid om te draaien ter hoogte van de Louis Bouwmeesterstraat. Nooden hulpdiensten kunnen vanaf de Meer en Vaart en vanaf de Lelylaan direct bij het nieuwe theater komen. De aspecten die in de afweging op dit moment nog niet zijn uitgewerkt, de genoemde blanco cheques, zullen nader worden onderzocht. Het inpassingsgebied van de Nieuwe Meervaart is onderdeel van een zogenaamde wensen- en bedenkingenprocedure.

In deze procedure uit de gemeenteraad wensen en bedenkingen over het al dan niet (gedeeltelijk) mogen ontwikkelen ín de hoofdgroenstructuur. De uitwerking van zaken zoals het parkeren, een kiss&ride, kort parkeren voor taxi’s en touringcars, in- en uitrijden van bevoorrading en veilig wandelroutes komt, afhankelijk van dit advies, wel of niet in de groenzone. Het beeldmateriaal op pagina 52 t/m 56 is op schaal en waarheidsgetrouw. Hier is niet sprake van misleiding. Er is naast een vogelvluchtperspectief gekozen voor 5 verschillende gezichtspunten vanuit de verschillende windrichtingen en zichten op de zuidkop van de Sloterplas, zodat een breed beeld van het effect van de opties Noord, Midden en Zuid zo objectief mogelijk wordt weergegeven. Ook bij optie Zuid heeft de Nieuwe Meervaart een grote ruimtelijke impact op de beleving van de plas en haar oevers en zullen wandelaars en fietsers in de zuidwesthoek van de oevers van de Sloterplas tegen een groot gebouw aankijken. In het SP staat ook dat optie Zuid vanaf de Lelylaan manifest aanwezig is, maar dat vanaf de overige gezichtspunten het gebouw zich redelijk goed voegt in de ruimtelijke compositie en beleving van de Sloterplas en haar oevers en de lange zichtlijnen over de plas in stand worden gehouden.

Bij de opties Noord en Midden wordt het vrije doorzicht vanaf de Meer en Vaart, Osdorpplein en oeverpromenade geblokkeerd en wordt de ruimtelijke compositie van de plas met groene oevers en achterliggende bebouwing zwaar verstoord. Ook bij een mogelijk ontsluiting van de expeditie vanaf de parkeerplaats op het horeca eiland zal het

62

vrachtverkeer voor expeditie (laden en lossen) over een deel van de promenade of Meer- en Vaartoever komen en hier moeten draaien en steken om te “dokken” in de Nieuwe Meervaart waar wandelaars en recreanten lopen en verblijven. Dit is zeer verkeersonveilig en ongewenst. Wijzigingsvoorstel: Geen wijzigingen.

6.5.2.

Besluitvorming

Reacties: OS085; OS098; OS132 Samenvatting reactie(s): De indieners schrijven dat de, in de plannen beschreven, optie Zuid is nooit als zodanig voorgelegd aan bewoners. In 2020 en 2021 is besloten dat het gebouw direct tegenover de huidige Meervaart moet worden gebouwd. Het bouwen van het gebouw in de zuidwesthoek werd destijds door de raad als onwenselijk beschouwd. De huidige stedenbouwkundige uitwerking is dus niet gebaseerd op een geldig raadsbesluit. De bewoners worden nu weer verrast door deze nieuwe locatie. Daarnaast geeft een van de indieners aan dat er in 2014 is besloten dat er herbouw van het huidige theater zou plaatsvinden op de huidige locatie. Dit besluit is volgens de indiener nooit ongedaan gemaakt, en is daarom nog geldend. Ook gaat de indiener in op het feit dat er op de waterlocatie, voorafgaand aan de besluiten in 2020 en 2021 geen inspraak heeft plaatsgevonden. Bewoners en belanghebbenden hebben nog niet hun mening kunnen geven door het indienen van een zienswijze. Daarom zou dat tijdens deze inspraak ter discussie moeten staan. Antwoord: In een van de zienswijze wordt gesteld dat het besluit uit 2014 tot de herbouw van een theater de Meervaart op de huidige plek nog geldend is; immers het is door het College nooit ongedaan gemaakt via een hernieuwd besluit.

Het is niet noodzakelijk het besluit uit 2014 ongedaan te maken omdat dat geen besluit is in de zin van de Algemene Wet Bestuursrecht (AWB) omdat het besluit geen rechtshandelingen bevat. De gemeente heeft zich nergens toe verplicht en er zijn geen rechten ontstaan. Daarnaast is er in 2019 door de gemeenteraad in het strategisch huisvestingsplan en in de voorjaarsnota besloten te investeren in een Nieuwe Meervaart. Er is dus een nieuw besluit genomen dat nieuwbouw vastlegt. Daarnaast geeft de indiener aan dat er geen formele inspraak heeft plaatsgevonden over de waterlocatie. Hierin heeft de indiener gelijk, echter er heeft wel een participatieproces plaatsgevonden. Bewoners en belanghebbenden hebben de kans gekregen om hun mening te delen met betrekking tot de waterlocatie en nog 4 andere locaties, tijdens het participatieproces in 2020 en 2021. De gemeenteraad heeft in 2020 de waterlocatie gekozen als voorkeursalternatief, waarbij als voorwaarde werd gesteld dat een participatietraject zou plaatsvinden en dat uitkomsten zwaarwegend zouden worden meegenomen in de verdere bestuurlijke besluitvorming. In de daaropvolgende participatie zijn vijf locaties besproken, waaronder de optie van bouw in de Sloterplas (waterlocatie). De locaties waren: 1. de hoeklocatie op land Lelylaan/Meer en Vaart, 2. de huidige locatie van de Meervaart, 3.

de locatie in de Sloterplas (waterlocatie, vergelijkbaar met optie midden uit het concept stedenbouwkundig plan), 4. de locatie op de landtong en 5. op de plek van het oude stadsdeelkantoor. Deze vijf besproken locaties op en rond het Osdorpplein hadden elk voor- en nadelen. De voor- en nadelen die naar boven kwamen in het participatieproces leiden niet tot één gedeeld beeld wat de

63

meest gewenste locatie voor de Nieuwe Meervaart is. De omgeving was (en is) verdeeld over wel of geen theater in de Sloterplas. Het college en de gemeenteraad hebben kennis kunnen nemen van de uitkomsten van dit proces. Een dergelijk participatieproces is voldoende, een inspraak met zienswijzen is voor een dergelijk besluit niet noodzakelijk als de omgeving haar mening al kenbaar heeft kunnen maken. Verder geven de indieners aan dat de situering in de zuidwesthoek (optie Zuid) niet gebaseerd is op een geldig raadsbesluit. Dat is de gemeente niet met de indieners eens. Er is gekozen voor de waterlocatie en daarna is vervolgonderzoek geweest over hoe de Nieuwe Meervaart zo goed mogelijk ingepast kan worden in het gebied, in acht nemend de keuze voor het water. Hierbij zijn de opties Noord, Midden en Zuid onderzocht. Deze opties hebben voor- en nadelen die in het concept stedenbouwkundig plan zijn benoemd en toegelicht. Optie Zuid kwam hieruit naar voren als de meest passende optie. Dit plan is ter inspraak gegaan. De omgeving heeft de kans gekregen haar nieuwe bezwaren kenbaar te maken. Op basis van de inspraakreacties en de adviezen die we op het concept stedenbouwkundig plan hebben gekregen, neemt de gemeenteraad binnenkort, tijdens de besluitvorming over de definitieve stukken, hierover een besluit.

Het inpassingsgebied van de Nieuwe Meervaart is onderdeel van een zogenaamde wensen- en bedenkingenprocedure. In deze procedure uit de gemeenteraad wensen en bedenkingen over het al dan niet uitbreiden van het inpassingsgebied ín de hoofdgroenstructuur. Wat het precieze inpassingsgebied wordt, wordt dus nog bepaald in deze procedure. Wijzigingsvoorstel: Geen wijzigingen.

6.6. Gebouw de Nieuwe Meervaart 6.6.1.

Hoogte en grootte

Bebouwingshoogte Reacties: OS034; OS081; OS100; OS102; OS115; OS118; OS125 Samenvatting reacties(s): Een aantal indieners schrijven over de hoogte van het gebouw en van de toneeltorens. Ze vinden de torens hoog, waardoor de omgeving onnodig aangetast wordt. Ook vraagt een van de indieners waarom de torens 30 meter hoog moeten zijn. Verder verwacht een indiener dat theaterzalen geen ramen nodig hebben, activiteiten vinden veelal ’s avonds plaats dus de toegevoegde waarde van ramen is gering. Kan de bouwhoogte dan niet naar maximaal 15 meter, dan kan het gebouw verdiept worden tot min 1, min 2 of dieper. Zo hoeft de omgeving zo min mogelijk tegen blinde muren aan te kijken en is de ruimtebehoefte vooral onder het maaiveld geaccommodeerd. Antwoord: De maximale bebouwingshoogte van 30 meter is gebaseerd op de twee toneeltorens die bij de 2 grote theaterzalen van de Nieuwe Meervaart horen. Deze toneeltorens zijn (altijd in theaters) 25 tot maximaal 30 meter hoog, omdat in deze torens de verschillende decorstukken en -doeken omhoog gehesen worden. Dit is een basisonderdeel van de theaterfunctie. Het overgrote deel van het gebouw kent een lagere bebouwingshoogte. Om de maximale flexibiliteit voor het ontwerp te waarborgen wordt vooraf geen lagere maximale bebouwingshoogte voor de overige gebouwonderdelen dan de toneeltorens voorgeschreven.

Dit geeft de architect ruimte om een gebouwcompositie te ontwerpen die recht doet aan de situering aan de oever van de Sloterplas en haar omgeving. Onderdeel van het

64

gebouw is een openbaar groen dak, met zicht over de omgeving, de inrichting van het dak is onderdeel van de ontwerpopgave. Een theaterzaal is een verblijfsruimte en werkruimte die slechts enkele uren per dag verduisterd moet worden (om zo het podiumlicht volledig te kunnen controleren). De rest van de tijd wordt de zaal gebruikt om in te werken en wordt hij ook gebruikt voor activiteiten waarbij daglicht juist een meerwaarde biedt. Bezoekers van voorstellingen maken de zaal meestal alleen mee in situaties waarbij het podiumlicht wordt gebruikt, maar de zaal wordt vele uren gebruikt voor activiteiten waar geen publiek bij is. In de Nieuwe Meervaart is het wenselijk dat theaterzalen en studio’s ramen krijgen, omdat ze ook overdag gebruikt worden en om het contact met de omgeving te krijgen. Het beperken van het aantal blinde muren in de gevels van de Nieuwe Meervaart en dus een zo transparant mogelijke plint van het gebouw hoort bij de ambities van het gebouw. Op dit moment heeft het huidig theatergebouw van de Meervaart ook een zaal met een achterwand van glas. Daglicht in de zalen is een uitdrukkelijke eis van het theater. Als onderdeel van het ontwerp kunnen een beperkt aantal ruimten mogelijk verdiept of onder maaiveld (niveau van de bodem)/waterpeil worden uitgevoerd.

Dit is onderdeel van de ontwerpopgave, waarbij beoordeeld moet worden of dit past binnen het budget (zie ook hierna). Verder heeft het de volgende consequenties: - Alle ruimtes die daglicht nodig hebben, moeten bovengronds zijn. Dat gaat om relatief veel ruimtes. - Wanneer het gebouw deels ondergronds wordt gerealiseerd, dan zijn vanaf die ondergrondse verdiepingen tweemaal zoveel vluchtwegen nodig om te blijven voldoen aan de eisen van de brandweer. Ook deze vluchtwegen kosten ruimte. - Het publiek /omwonenden hoeft/hoeven overigens niet tegen blinde muren aan te kijken als er voldoende gevelopeningen zoals ramen zijn. Een alzijdig gebouw (alle zijden worden als voorkant ontworpen) is het uitgangspunt. - De logistiek van decormaterialen naar de verschillende zalen is nu grotendeels voorzien op het niveau van het maaiveld. Deze logistiek zal moeten plaatsvinden met (dure) vrachtwagenliften wanneer de zalen zich (deels) ondergronds bevinden. Wijzigingsvoorstel: Bij de maximale bebouwingshoogte van de Nieuwe Meervaart van 30 meter, gebaseerd op de hoogte van de toneeltorens, wordt de tekst aangescherpt naar: De maximale bebouwingshoogte van de Nieuwe Meervaart is 30 meter. Deze maximale bebouwingshoogte is gebaseerd op de hoogte van de twee toneeltorens die onderdeel zijn van de twee grote theaterzalen.

Het overgrote deel van het gebouw kent een lagere bebouwingshoogte, variërend tussen circa 10 en 30 meter. Om de maximale ontwerpflexibiliteit te waarborgen wordt vooraf geen lagere maximale bebouwingshoogte voor de overige gebouwonderdelen dan de toneeltorens voorgeschreven. Dit geeft de architect ruimte om een gebouwcompositie te ontwerpen die recht doet aan de situering aan de oever van de Sloterplas en haar omgeving. De 3D-impressies van volumestudies voor de Nieuwe Meervaart bij een footprint van 6.600 m2 en 9.000 m2 geven een indruk van mogelijke bebouwingshoogtes afhankelijk van een compacter (meer gestapeld) gebouw en een minder compact (uitgestrekter) gebouw.