CConstaterende datAmsterdam
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 3 Halfjaarrapportage H1-2025 versie 1.1 def

Raadscommissie Ruimtelijke ordening 4 februari 2026, gemeente AmsterdamBij agendapunt: Kennisnemen van de afspraken in het Bestuurlijk Overleg Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport (VN2026-000407)18.656 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Halfjaarrapportage Zuidasdok 1 januari t/m 30 juni 2025

Inhijsen nieuwe perronkappen OVT – juni 2025

2

Inhoudsopgave 1.

Inleiding

3

1.1

Doel rapportage

3

1.2

Leeswijzer

3

1.3

Programmadoelstellingen

3

2.

Samenvatting & actualiteit

5

3.

Programmavoortgang

8

3.1

Programma

8

3.2

Openbaar Vervoer Terminal (OVT)

8

3.3

S&C/ICT Metro

11

3.4

Knooppunten

11

3.5

Tunnel

14

3.6

Projectoverstijgend

16

3.7

Integrale veiligheid

18

Omgeving & Communicatie

21

4.1

Stakeholdermanagement

21

4.2

Bereikbaarheid en leefbaarheid

23

4.3

Communicatie

24

Programmabeheersing

26

5.1

Scope

26

5.2

Planning

26

5.3

Financiën

29

4.

5.

5.3.1 Prognose eindstand programma (PES)

31

5.3.2 Budget programma

32

5.3.3 Budgetspanning

33

5.3.4 Bijdragen financieringspartijen

34

5.3.5 Kasreeks bijdragen partijen

35

5.3.6 Realisatie uitgaven en verplichtingen

35

5.4

Risico’s

36

5.5

Organisatie en kwaliteit

40

Bijlagen 1.

42 Mutatieoverzicht scope en projectbudget Zuidasdok (Artikel 17)

2.

(Artikel 12) Financiering

Auteur:

Programmaorganisatie Zuidasdok

Versie:

1.1

Datum:

29 september 2025

Status:

Definitief

42

Mutatieoverzicht scope en projectbudget Knooppunten 45 46

3

1. Inleiding 1.1

Doel rapportage

Het doel van deze Halfjaarrapportage van het programma Zuidasdok is de opdrachtgevers te informeren en verantwoording af te leggen over de voortgang van het programma. Deze Halfjaarrapportage heeft betrekking op de periode 1 januari tot en met 30 juni 2025.

1.2

Leeswijzer

In paragraaf 1.3 zijn de doelstellingen van het programma beschreven die vigerend zijn voor de gehele duur van het programma. In hoofdstuk 2 worden de belangrijkste gebeurtenissen uit de betreffende verslagperiode samengevat. In hoofdstuk 3 wordt een toelichting gegeven over de voortgang van het programma in de betreffende verslagperiode. Hoofdstuk 4 rapporteert over het omgevingsmanagement en de communicatie van het programma. Tot slot geeft hoofdstuk 5 inzicht in de stand van zaken van de beheersing van het programma.

1.3

Programmadoelstellingen

Op 9 juli 2012 hebben het Rijk, de Gemeente Amsterdam, de Vervoerregio Amsterdam en de Provincie Noord-Holland een voorkeursbeslissing genomen voor het project Zuidasdok. Deze is vastgelegd in de Bestuursovereenkomst Zuidasdok van 9 juli 2012 en de Structuurvisie Zuidasdok van 16 augustus 2012. Voor de knooppunten De Nieuwe Meer en Amstel is in de Bestuursovereenkomst overeengekomen dat deze in een gecombineerde aanpak met het project Zuidasdok worden voorbereid en gerealiseerd, waarbij de aanpak van de knooppunten voor rekening en risico van het Rijk is. De volgende programmadoelstellingen, ontleend aan de Bestuursovereenkomst Zuidasdok en de structuurvisie Zuidasdok, worden gehanteerd bij Zuidasdok: 1.

Zuidasdok draagt bij aan de noodzakelijke verbetering van de bereikbaarheid van Amsterdam en de noordelijke Randstad die van grote economische importantie is;

2.

Door Zuidasdok kan de Zuidas verder uitgroeien tot internationale toplocatie als integraal onderdeel van de regio en stad Amsterdam;

3.

De realisatie van Zuidasdok zorgt voor een kwalitatief hoogwaardig OVknooppunt van internationale allure dat voorziet in een optimaal functionerend hoogwaardig verkeer- en vervoerssysteem;

4.

Duurzame inpassing van de infrastructuur in de ontwikkeling van het Zuidasgebied teneinde de barrièrewerking te verminderen en de kwaliteit van de leefomgeving te verbeteren.

Belangrijke aandachtspunten bij de realisatie van deze doelstellingen zijn de zorg voor een complete stad en infrastructuur in elke fase van de bouw van het project. Vooral de bereikbaarheid en leefbaarheid van het gebied zijn van essentieel belang tijdens de uitvoering van het project. Het programma Zuidasdok behelst: 1.

Het uitbreiden van de capaciteit en ontvlechting van de A10-Zuid van knooppunt De Nieuwe Meer tot en met knooppunt Amstel, inclusief

4

ondergrondse ligging ter hoogte van Zuidas, waarmee het doorgaande en het bestemmingsverkeer van elkaar wordt gescheiden in een hoofd- en een parallelrijbaan; 2.

Een duurzame inpassing van de weginfrastructuur door het ondergronds situeren van de A10 ter hoogte van het centrumgebied van Zuidas, zodat ruimte ontstaat voor de openbaarvervoersterminal en het versterken van het centrummilieu van Zuidas;

3.

De ontwikkeling van een hoogwaardige openbaarvervoersterminal (OVT) voor trein en metro, accommodatie groei treinverkeer en ruimtereservering voor een vijfde en zesde spoor (Derde perron);

4.

Een optimale inpassing van het regionale en stedelijke openbaar vervoer (metro, tram en bus) in de openbaarvervoersterminal, inclusief dubbelsporige aanlanding van de Noord/Zuidlijn;

5.

De inrichting van de openbare ruimte met stadsstraten en pleinen, realisatie van fietsonderdoorgang ter hoogte van de RAI en inpassing van de A10 ten behoeve van de ruimtelijke kwaliteit en leefomgeving.

5

2. Samenvatting & actualiteit Zuidasdok werkt aan een betere bereikbaarheid van de noordelijke Randstad over weg en spoor. Zuidasdok realiseert dit door in de komende jaren station Amsterdam Zuid compleet te vernieuwen en de verkeersknooppunten De Nieuwe Meer en Amstel te verbreden en volledig aan te passen. Ter hoogte van het centrum van Zuidas verdwijnt de snelweg onder de grond waardoor bovengronds ruimte komt voor een derde treinperron en openbare ruimte aan de stad wordt toegevoegd. Deze rapportage gaat in op de belangrijkste ontwikkelingen in de eerste helft van 2025. Grootschalig werk aan de weg en het spoor De eerste zes maanden van 2025 kenmerkten zich door een cumulatie van uitvoeringswerkzaamheden. De grootschalige werkzaamheden van Zuidasdok raakten aan de A10 Zuid en het spoor, tegelijkertijd werkte Rijkswaterstaat aan de A1, A10 Oost, Coentunnel en A4. Deze werkzaamheden, in combinatie met de NAVO-top en het evenement Amsterdam 750, maakten dat de regio te maken kreeg met extreme verkeershinder. Voor de uitvoeringswerkzaamheden had Zuidasdok zes weekendafsluitingen van de A10 Zuid nodig, waaronder het extra lange Hemelvaart- en Pinksterweekend, en een 11-daagse en 15-daagse periode met beperkt treinverkeer. Tot slot startte eind juni een 16-daagse afsluiting van een deel van het treinspoor en de A10 Zuid.

Uiteraard zijn de werkzaamheden aan de omgeving niet ongemerkt voorbij gegaan. Voorafgaand is grootschalig en breed gecommuniceerd door Zuidasdok, in nauwe samenwerking met Amsterdam Bereikbaar, Rijkswaterstaat en Ask&GO. De verkeershinder was met 10 tot 60 minuten extra reistijd, in de lijn der verwachting. Succesvolle uitvoering

Station Amsterdam Zuid Ter hoogte van de huidige stationspassage, tussen de metrosporen, is een dakdeel gebouwd met de breedte van de toekomstige passage. Dit dakdeel is in augustus naar zijn definitieve plek geschoven. Ter voorbereiding op deze verplaatsing is de glazen koepel boven de trap verwijderd en zijn kabels en leidingen verlegd. De zuidelijke ingang van het station is verstevigd en aan weerszijden van de entree is tijdens een 16-daagse werkperiode een toegang gemaakt voor groot bouwmaterieel dat in de komende jaren nodig is. Boven de nieuwe Brittenpassage zijn de twee tijdelijke treinperrons vervangen door definitieve perrons. De stijgpunten vanuit deze passage zijn gebouwd, inclusief trappen en liftschachten. Beloopbaar glas is bevestigd, de bovenleidingconstructie aangebracht en er zijn kolommen geplaatst voor de veel bredere en hogere perronkappen. Vanaf de A10 zijn perronkappen in delen over de treinsporen en bovenleiding heen naar hun definitieve plek gehesen. De werkzaamheden zijn conform planning afgerond.

Knooppunt De Nieuwe Meer Ook in knooppunt De Nieuwe Meer is belangrijke voortgang geboekt. Zo is de verbindingsboog van de A10 Zuid naar de A10 West verlegd en verlaagd en zijn

6

op diverse locaties damwanden en gewapende grond aangebracht. Bouwcombinatie TriAX is tevens begonnen met de paalmatrassen en fundering van nieuwe viaducten en bruggen die nodig zijn voor de wegverbreding. Eind juni bouwde TriAX damwandschermen naast de A10 Zuid en de Schinkelbrug en werd het eerste deel gerealiseerd van de nieuwe fly-over die de A10 Zuid verbindt met de A4. Ook deze werkzaamheden zijn conform planning afgerond. Aanbesteding knooppunt Amstel fase verder In november 2024 is de aanbesteding van knooppunt Amstel gestart. Twee bouwcombinaties hebben ingeschreven: Amstel Verbindt (Boskalis, Mobilis en Van Gelder) en Combinatie Amstel10 (Heijmans, Dura Vermeer en BAM). In deze verslagperiode vonden de dialooggesprekken en specialistische overleggen plaats. Gunning is gepland in november 2025. Openstelling Brittenpassage en effect op planning De bandbreedte voor de mijlpaal openstelling Brittenpassage is 2026-2027. Intern is steeds gestuurd op begin 2026. Voor de uitvoeringsontwerpen, het afbouwen en testen is echter meer tijd nodig. Dit brengt met zich mee dat de Brittenpassage ten opzichte van de interne planning later open kan (maar nog wel uiterlijk in 2027), en dat daardoor de verbouwing van de Minervapassage later start. Twee 18-weekse buitendienststellingen moesten opnieuw worden ingepland.

Gezien de landelijke capaciteitsverdeling op het spoor en de bereikbaarheid van Amsterdam/Schiphol, zien ProRail en NS als enig veilig en maakbaar scenario een herplanning waarbij de treinvrije periodes 7 maanden extra verschuiven bovenop de 7,5 maanden vertraging. Dit maakt dat de oplevering van de verbouwde Minervapassage 14,5 maand vertraagt. De verschoven ingebruikname van de Brittenpassage werkt niet door op de start van de tunnelbouw, maar wel op de openstelling van de tunnels en daarmee ook op de afbouw van het station. Verloop van het ontwerp van de tunnel De totstandkoming van het voorontwerp door Zuidasdok en VolkerWessels Infra verloopt volgens planning. De concept uitvoeringsprijs gebaseerd op inzichten tot medio mei, inclusief de impact van de verplaatste openstelling van de Brittenpassage, is hoger dan de richtprijs ten tijde van de aanbesteding. Er bestaan besparingsmogelijkheden maar die gaan gepaard met bijvoorbeeld meer hinder. Het bouwteam werkt deze mogelijkheden uit, parallel aan het reguliere ontwerpproces. Het gereedkomen van het voorontwerp van de tunnel staat gepland voor het vierde kwartaal van 2025. Versoberingsdoelstelling bereikt In 2024 is, vanwege het financiële tekort van Zuidasdok, een taakstelling van 70 M€ afgesproken die behaald moet worden door het soberder realiseren van de projectscope.

In de vorige verslagperiode is besloten tot versoberingen betreffende het hoofdwegennet, de tunnel en de openbare ruimte. Tot en met de huidige verslagperiode is voor ruim 58 M€ aan versoberingen gerealiseerd. Vanaf 2027 zullen de resterende versoberingen, met een totale waarde van 12 M€, worden doorgevoerd. Daarmee is de versoberingsdoelstelling bereikt. Budgetspanning Zuidasdok neemt toe De afgelopen rapportageperiode heeft het programma in meerdere bijeenkomsten aan zijn opdrachtgevers en bestuurders gemeld dat de kosten van Zuidasdok verder zijn opgelopen en daarmee ook het budgettekort, van ca. 1.150-1.300 M€. De oorzaken liggen met name in ongedekte prijsontwikkelingen (inflatie en schaarste), vertragingskosten bij OVT, de stijging van de uitvoeringsprijs voor project Tunnel en tegenvallers bij knooppunt De Nieuwe Meer. In de komende verslagperiode zijn er meerdere

7

overleggen met opdrachtgevers en bestuurders die moeten leiden tot besluitvorming over de budgetspanning. De programmarisico’s In de top 10 programmarisico’s zijn twee risico’s toegenomen (onverwachte technische tegenvallers en de bouwteamfase tunnel) en één gedaald (aanbesteding van de realisatiecontracten). De tijd die de besluitvorming over het aanvullend budget voor Zuidasdok mogelijk in gaat nemen, is als nieuw risico opgenomen. Met meerdere opdrachtgevers hebben overleggen plaatsgevonden ter voorbereiding op het Bestuurlijk Overleg. Bestuurlijke besluitvorming moet nog plaatsvinden. Zuidasdok ziet tijdige besluitvorming in de huidige politieke context als een groot nieuw risico voor Zuidasdok met als gevolg onzekerheid over de toekomst en mogelijke stilstand van projecten.

8

3. Programmavoortgang In dit hoofdstuk worden de belangrijkste ontwikkelingen binnen Zuidasdok beschreven in de rapportageperiode 1 januari tot en met 30 juni 2025.

3.1 Programma Onderzoek versoberingsmogelijkheden In 2024 heeft het OGO, vanwege het financiële tekort van Zuidasdok, de opdracht van de bestuurders gekregen mogelijkheden voor versobering van Zuidasdok te onderzoeken. Op basis van dit onderzoek is afgesproken een taakstelling van 70 M€ toe te passen, die behaald moet worden door het soberder realiseren van de projectscope. Ook hebben de bestuurders verzocht de mogelijkheid van een robuustere bouwmethode te onderzoeken, waarbij sneller, eenvoudiger en goedkoper bouwen wordt afgezet tegen het veroorzaken van meer bouwhinder en verkeershinder. Besluitvorming is daarna aan de bestuurders. De versoberingsmogelijkheden in het kader van de taakstelling zijn in verschillende tranches aan het OGO voorgelegd voor besluitvorming. Vorige verslagperiode heeft het OGO besloten versoberingen door te voeren betreffende het hoofdwegennet, de tunnel en de openbare ruimte. Tot en met de huidige verslagperiode is voor ruim 58 M€ aan versoberingen gerealiseerd bij Zuidasdok, waaronder het synergievoordeel van OVT3 met de realisatie van het project Derde Perron (22 M€). Vanaf 2027 zullen de resterende versoberingen, met een totale waarde van 12 M€, worden doorgevoerd.

Budgettekort De afgelopen rapportageperiode heeft het programma in meerdere bijeenkomsten aan de opdrachtgevers en bestuurders gemeld dat de kosten van Zuidasdok verder zijn opgelopen en daarmee ook het budgettekort (zie paragraaf 5.3). De oorzaken liggen met name in ongedekte prijsontwikkelingen (inflatie en schaarste), de stijging van de uitvoeringsprijs voor het realiseren van project Tunnel in deze verslagperiode, vertragingskosten bij OVT en wijzigingen bij knooppunt De Nieuwe Meer. In de komende verslagperiode zijn er meerdere overleggen met opdrachtgevers en bestuurders die moeten leiden tot besluitvorming over de budgetspanning.

3.2 Openbaar Vervoer Terminal (OVT) Planning Werkzaamheden

Contract

OVT1 en OVT2: 2020 – 2031 OVT3: 2026 – 2036 Realiseren Openbaarvervoerterminal in drie delen OVT1: realisatie van de (nieuwe) Brittenpassage en omklappen metroperrons en stijgpunten metro in de Minervapassage. OVT2: verbreden en vernieuwen van de (bestaande) Minervapassage en verbreden bestaande treinperrons. OVT3: realisatie koppen van de stationspassages, de noordelijke stationsplint met commerciële voorzieningen en de zuidelijke stationsplint met commerciële voorzieningen en aanleg openbare ruimte OVT1 en OVT2: E&C-contract OVT3: n.t.b.

9

Uitvoeringswerkzaamheden De werkzaamheden aan de Brittenpassage vorderen in hoog tempo. Terwijl het station in gebruik bleef, was deze verslagperiode ook de verbouwing van de Minervapassage volop gaande. De voortgang wordt met de dag zichtbaarder voor reizigers en voor de omgeving.

Vorderingen Brittenpassage Tijdens buitendienststellingen in januari, maart, mei en juni is dag en nacht gewerkt aan de bovengrondse werkzaamheden voor de Brittenpassage. Onderwijl ging de afbouw ondergronds gestaag door. Bovengronds zijn de twee tijdelijke treinperrons vervangen door definitieve perrons. De stijgpunten vanuit de passage zijn gebouwd inclusief trappen en liftschachten. Beloopbaar glas is bevestigd om daglicht de passage in te brengen hetgeen scheelt in de energiekosten. Bij een van de treinperrons is de bovenleidingconstructie aangebracht en zijn er kolommen geplaatst voor de veel bredere en hogere perronkappen. Tot slot zijn daar definitieve kappen geplaatst. Vanaf de afgesloten A10 zijn de kappen in delen over de treinsporen en bovenleiding heen naar hun definitieve plek gehesen. De werkzaamheden zijn conform planning opgeleverd.

Werken aan de nieuwe treinperrons boven de Brittenpassage Vorderingen Minervapassage Ter hoogte van de huidige stationspassage, tussen de metrosporen, is een dakdeel gebouwd. Dit dakdeel van zo’n 100 meter lang en 4 meter breed ligt klaar om in de zomer naar zijn definitieve plek te schuiven. Dit wordt de laatste schuifoperatie voor de Minervapassage. De zuidelijke glazen koepel boven de trap vormt een obstakel voor het schuiven van het dakdeel en is daarom alvast verwijderd. In de passage zelf zijn kabels en leidingen verlegd. Tot slot is veel veranderd bij de zuidelijke ingang van het station. Deze is tijdelijk versmald geweest om de toegang te verstevigen in voorbereiding op de grootschalige verbouwing van de passage. Daarnaast is het talud aan weerszijden van de entree tijdens een 16-daagse buitendienststelling toegankelijk gemaakt voor groot bouwmaterieel dat in de komende jaren nodig is. De werkzaamheden zijn conform planning van buitendienststelling opgeleverd. De OVT-werkzaamheden blijven ook de komende rapportageperiode op volle kracht doorgaan. In het najaar wordt de focus verlegd naar de bouw van definitieve metroperrons tussen de beide stationspassages. Ondertussen zal de

10

afbouw van de Brittenpassage onder- en bovendeks volop doorgaan. Daarmee is 2025 het drukste jaar voor de uitvoering van OVT tot dusver.

Ingebruikname stationspassages De bandbreedte voor de tussenmijlpaal ‘openstelling Brittenpassage’ is 20262027. Binnen het programma is steeds gestuurd op begin 2026. Voor de uitvoeringsontwerpen en het afbouwen en testen is echter meer tijd nodig. De openstellingsdatum is daarom herpland. Er wordt nu gestuurd op het vierde kwartaal van 2026, nog altijd binnen de afgesproken bandbreedte van 20262027. Deze verslagperiode heeft Zuidasdok met de bouwcombinatie een overeenkomst bereikt over de financiële consequenties voor de vertraging van 7,5 maand. Door de verschoven openstellingsdatum van de Brittenpassage start de grootschalige verbouwing van de Minervapassage later en zal deze passage ook later gereed zijn. Met VRA, GVB, RWS, gemeente Amsterdam en NS is gekeken naar de mogelijkheden voor het herplannen van twee treinvrije periodes van 18 weken in 2027. Gedurende deze periodes worden twee van de vier sporen buiten dienst gesteld, om de nieuwe treindekken boven de Minervapassage te kunnen bouwen. Gezien de landelijke capaciteitsverdeling op het treinspoor en de bereikbaarheid van Amsterdam/Schiphol, zien ProRail en NS als enig veilig en maakbaar scenario een herplanning waarbij de treinvrije periodes 7 maanden extra verschuiven. Dit maakt dat de oplevering van de verbouwde Minervapassage 14,5 maand vertraagt.

Afronding gelijkrichterstation Parnassusweg De afgelopen maanden is in de Parnassusweg gewerkt aan een gelijkrichterstation als belangrijk onderdeel van het systeem dat de metro van stroom voorziet. De testen om het gelijkrichterstation Parnassusweg in gebruik te nemen zijn uitgevoerd. Daaruit is een aantal bevindingen voortgekomen die momenteel opgepakt worden. Daarna vindt een hertest plaats in samenwerking met GVB. Ontwerpwerkzaamheden Het opstellen van de uitvoeringsontwerpen door Bouwcombinatie Nieuw-Zuid (BCNZ) en de toetsing daarvan door Zuidasdok heeft ondanks beheersmaatregelen geleid tot vertraging vanwege het lastig verkrijgen van extra ontwerp- en uitvoeringscapaciteit in de bijzonder krappe arbeidsmarkt, het vele maatwerk en de complexiteit. De directies van Zuidasdok en BCNZ hebben daarom gezamenlijk besloten om een organisatiewijziging door te voeren om efficiënter en effectiever samen te werken aan het tijdig opleveren van de uitvoeringsontwerpen. Overige zaken

Raakvlak OVT3 en Derde Perron Conform de afspraken in het OGO van 6 oktober 2021 wordt uiterlijk in het eerste kwartaal van 2027 besloten hoe OVT3 en het project Derde Perron kunnen worden samengevoegd.

Kabels en leidingen naar de Brittenpassage Kabels en leidingen zijn aangelegd op het Gustav Mahlerplein en Arnold Schönberglaan. Onder regie van Zuidasdok heeft deze aanleg plaatsgevonden door de nutsbedrijven. Hiervoor was een groot deel van de openbare ruimte tijdelijk afgesloten om te kunnen werken. Inmiddels is het overgrote deel van dit werk gereed, is de bestrating teruggebracht en weer opengesteld voor publiek gebruik. Vanaf eind juni worden de kabels en leidingen doorgetrokken over het werkterrein naar de technische ruimtes in de Brittenpassage.

11

Tijdelijke openbare ruimte bij openstelling Brittenpassage Voor de openstelling van de Brittenpassage moet de openbare ruimte aan de noord- en zuidzijde ingericht worden, passend bij een volwaardige stations entree. Na afronding van het ontwerp eind 2024 is in deze verslagperiode de prijsvormingsfase met Bouwcombinatie Nieuw-Zuid zo goed als afgerond. De grotere werkzaamheden worden uitgevoerd in het eerste kwartaal van 2026.

3.3 S&C/ICT Metro Planning Werkzaamheden

Contract

2020 – 2031 Realiseren ICT-systemen (kaartverkoopautomaten, OVchipkaartpoorten, camera’s etc.) en werkzaamheden aan de metrobeveiliging- en besturingssystemen (S&C). Er wordt gebruik gemaakt van bestaande raamcontracten (van het GVB) met S&C- en ICTleveranciers.

De voorbereidingen voor het verhogen van het meest zuidelijke metrospoor naderen voltooiing. De uitvoering van deze werkzaamheden vindt plaats in de buitendienststelling in juli en augustus. Met betrekking tot de ingebruikname van de Brittenpassage zijn de voorbereidingen gaande voor de verplaatsing van de metroperrons. De uitvoeringsontwerpen worden uitgewerkt door OVT en BCNZ. S&C/ICT is hier nauw bij betrokken. OVT stuurt aan op de opening van de Brittenpassage en de ingebruikname van de nieuwe metroperrons in het vierde kwartaal van 2026. Als gevolg hiervan worden de werkzaamheden van ICT en S&C/ICT herpland, om aan te sluiten bij de verschuiving in de planning van OVT.

3.4 Knooppunten Planning Werkzaamheden Contract

2021 – 2037 Realiseren reconstructie knooppunten De Nieuwe Meer en Amstel, incl. vervanging Rozenoordbrug. Knooppunt De Nieuwe Meer D&C-contract, knooppunt Amstel maatwerk twee-fasen contract.

Knooppunt De Nieuwe Meer

Uitvoeringswerkzaamheden Deze verslagperiode heeft Bouwcombinatie TriAX met name ruimte gemaakt voor de verbreding van de A10 Zuid. Zo is de verbindingsboog van de A10 Zuid naar de A10 West verlegd en verlaagd en zijn op diverse locaties de damwanden en gewapende grond aangebracht. TriAX is tevens begonnen met het aanbrengen van de palenmatrassen en fundaties van nieuwe viaducten en bruggen. In deze verslagperiode zijn de funderingen voor de nieuwe Schinkelbruggen 1 en 9 gerealiseerd en zijn op enkele locaties, zoals bij de Amstelveenseweg en tussen Schinkelbrug 9 en het knooppunt, grondterpen aangebracht. Eind juni startte een periode van 16 dagen waarin de A4 en A10 Zuid beperkt beschikbaar waren om ruimte te geven aan grootschalige werkzaamheden in

12

het knooppunt. Zo maakte TriAX een damwandscherm tussen de Jachthavenweg en de A10 Zuid, vlak bij gebouw Infinity (‘De Schoen’). Ook naast de Schinkelbrug verscheen een damwandscherm. Op de verbindingsboog van de A10 West naar de A10 Zuid bouwde TriAX aan de fundaties en pijlers voor een nieuwe fly-over die de A10 Zuid verbindt met de A4 richting Den Haag/Schiphol. Die konden alleen gebouwd worden door deze boog af te sluiten en boven op de weg een heiterp aan te leggen. De werkzaamheden zijn conform planning opgeleverd.

Bouwen aan steunpunten nieuwe fly-over bij knooppunt De Nieuwe Meer Bediening brug 2 en brug 10 gestaakt en afwijkingen Op basis van constructieve berekeningen aan het aandrijf- en bewegingswerk is aan RWS geadviseerd brug 2 en brug 10 in het Schinkelcomplex niet te gebruiken. RWS heeft daarop besloten de bruggen niet meer te bedienen per 1 mei 2025. De staat van deze bruggen is slechter dan verwacht. Ook de staat van het weglichaam brengt de nodige uitdagingen met zich mee. Zo zijn al verschillende keren verzakkingen opgetreden als gevolg van holle ruimtes onder de rijbaan en zijn onverwachte zaken aangetroffen in de ondergrond. Enerzijds zijn dit zaken die wel vaker voorkomen bij een project in uitvoering. Anderzijds heeft dit wel onvoorziene financiële consequenties tot gevolg en zorgt het voor extra druk op het project.

13

Ontwerp TriAX rondt momenteel het definitief ontwerp af. Dit wordt in batches uitgewerkt en er zijn inmiddels vijf batches door het project en de stakeholders gereviewd. Eind 2025 volgt de laatste batch. Tegelijkertijd worden de uitvoeringsontwerpen opgesteld door TriAX en door Zuidasdok gereviewd.

Contractwijzigingen In deze verslagperiode is een grote slag gemaakt in het afronden van wijzigingen met TriAX. Dit betreffen met name de extra werkzaamheden met betrekking tot achtergebleven groutankers bij het Infinity-gebouw, bij de Schinkelbruggen en als gevolg van de tegenvallende staat van het areaal. Om het wijzigingenproces te optimaliseren zijn werkafspraken gemaakt die het proces van wijzigingen en kostenvergoedingen aanzienlijk gaan versoepelen. De afspraken voor de kostenvergoeding voor het aantreffen van groutankers bij het Infinity-gebouw zijn afgerond. De ontstane vertraging op de eindmijlpaal is door versnellingsmaatregelen beperkt tot 10 weken, waarbij is afgesproken deze vertraging vooralsnog op te vangen in de buffer die nog rest voor de eindmijlpaal.

Impactanalyse brug 2 Schinkelcomplex Om te waarborgen dat brug 2 van het Schinkelcomplex de komende jaren volledig en veilig kan worden gebruikt, zijn -naast de beoogde versterkingenaanvullende werkzaamheden noodzakelijk ten opzichte van de huidige scope. In dit kader heeft RWS-WNN aan Zuidasdok gevraagd om een impactanalyse uit te voeren gericht op het versterken van de brug, met als doel de brug weer te laten voldoen aan de vigerende regelgeving, zodat deze brug voorzien kan worden van een CE-markering en zonder beperkingen in gebruik genomen kan worden met een restlevensduur van minimaal 30 jaar. Zuidasdok en TriAX hebben deze verslagperiode deze impactanalyse uitgevoerd.

14

Knooppunt Amstel De aanbesteding van knooppunt Amstel is einde 2024 gestart. Doel van de aanbesteding is het sluiten van een koepelovereenkomst, bestaande uit twee deelovereenkomsten, met één opdrachtnemer. Bij opdrachtverlening van de koepelovereenkomst wordt meteen opdracht verleend voor de deelovereenkomst knooppunt Amstel-Zuid. Deelovereenkomst knooppunt Amstel-Noord wordt opgedragen nadat bestuurlijke besluitvorming heeft plaatsgevonden over het financieel tekort van Zuidasdok en na voldoende performance van de opdrachtnemer op de eerste deelovereenkomst. Gedurende de periode maart t/m juni hebben de dialooggesprekken en specialistische overleggen plaatsgevonden met de twee gegadigden: bouwcombinatie “Amstel Verbindt” bestaande uit Boskalis, Mobilis en Van Gelder en bouwcombinatie “Amstel 10” bestaande uit Heijmans, Dura Vermeer en BAM. Op 25 juni zijn partijen uitgenodigd voor het doen van een inschrijving. De aanbesteding verloopt conform planning en gunning is gepland in november 2025.

3.5 Tunnel Planning Werkzaamheden Contract

2023 – 2035 Realiseren tunnel A10 (Zuid en Noord). Maatwerk-bouwteamovereenkomst voor het ontwerp t/m DO+ en een E&C-contract voor de uitvoering.

Ontwerp Eind december 2024 is de mobilisatiefase van het bouwteam afgerond. Het bouwteam stond hiermee gesteld om vanaf januari 2025 het Voorontwerp (VO) uit te werken. In april en juni zijn de ontwikkelingen van het bouwteam tussentijds met het OGO gedeeld. In oktober wordt de definitieve stand van de planning en raming van het VO bekend. In de uitwerking van het VO is een aantal zaken aan het licht gekomen die van invloed zijn op de raming. De concept uitvoeringsprijs op basis van de inzichten tot medio mei, inclusief de impact van de OVT-vertraging op het project Tunnel, is fors hoger dan de richtprijs ten tijde van de aanbesteding. Dit wordt met name veroorzaakt door het aanpassen van de manier van funderen en bouwen (o.a. kwaliteit vrijkomende grond, zwaardere hulpconstructies bouwkuipen, en meer zettings- en voorbelastingstijd). Dit wordt versterkt door de procentuele opslagen voor indirecte kosten in combinatie met de tijdsgebonden kosten als gevolg van de OVT-vertraging. In juni zijn aan het OGO vier mogelijkheden voorgelegd, waar een kostenbesparing mogelijk lijkt maar wel ten koste van bijvoorbeeld meer hinder. Het bouwteam is deze kansen, parallel aan het reguliere ontwerpproces, verder aan het uitwerken inclusief de impact op de VO-planning, zodat in overleg met het OGO een besluit genomen kan worden of men deze kansen wil benutten.

De kansen zullen de hogere uitvoeringsprijs in financiële zin niet kunnen compenseren. De concept uitvoeringsprijs is nog in beweging. Het risico bestaat dat het bedrag in het verdere ontwerptraject nog wijzigt. Het uitwerken van het VO verloopt over het algemeen conform planning. Duidelijk is geworden dat de bestaande bruggen en viaducten niet in goede staat zijn. Voor het verleggen van de A10 moeten de bestaande kunstwerken aangepast worden. Daarnaast heeft de bouw van de tunnel (aanbrengen bouwkuipwand en ontgraven) invloed op de fundering van de kunstwerken.

15

Voortgang versoberingsopgave

Versoberingen binnen scope Afgelopen jaar hebben opdrachtgevers besloten over een aantal versoberingsopties die voorgesteld zijn binnen de scope van Tunnel. Deze versoberingsopties zijn inmiddels als wijziging opgedragen aan het bouwteam. Het effect van deze versoberingen is in de prognose van het project Tunnel verwerkt.

Mogelijkheden voor efficiëntere uitvoering In het Bestuurlijk Overleg van 21 mei 2024 is afgesproken dat, parallel aan het uitwerken van een VO voor Tunnel, bekeken wordt of een alternatieve bouwmethode of alternatieve fasering een robuustere bouw en mogelijk versoberingen oplevert. Er zijn diverse alternatieven bekeken. Zo is onder meer gekeken of afzien van de wanden-dak-methode en/of afzien van een langsfasering een kans op een robuustere realisatie en een versobering oplevert. De alternatieven zijn op hoofdlijnen uitgewerkt om het effect te kunnen beoordelen op onder meer hinder (verkeershinder en omgevingshinder), veiligheid, bouwbaarheid en afhankelijkheid van derden. Alles overziend lijkt de verwachte besparing niet op te wegen tegen de effecten van de andere bouwmethode en andere fasering op het veilig functioneren van het gebied en de bouwbaarheid van de noordelijke tunnel. Dit zal ook ter besluitvorming worden voorgelegd in het Bestuurlijk Overleg van juli 20251.

Mogelijkheden voor temporiseren Parallel aan het opstellen van het VO worden de effecten van een gefaseerde realisatie onderzocht, waarbij eerst de zuidelijke tunnel en later de noordelijke tunnel wordt gerealiseerd. Deze mogelijkheden zijn ook in 2024 bekeken, maar worden nu getoetst aan het realisatieconcept van de opdrachtnemer. In algemene zin geldt dat hoe later hiermee na afronding van het ontwerptraject wordt begonnen, hoe duurder het wordt. De resultaten zullen in samenhang met de ontwikkelingen rondom het VO, het budgettekort en de ontwikkeling van de uitvoeringsprijs worden voorgelegd aan het Bestuurlijk Overleg in oktober 2025. Voorbereidende werkzaamheden

Verwijderen kabels en leidingen Voorbereidingen worden getroffen om van augustus tot november 2025 verlaten kabels en leidingen onder het fiets- en voetpad aan de westzijde van de Beethovenstraat te verwijderen. Halverwege dit jaar wordt gestart met de voorbereiding van het verwijderen van kabels en leidingen aan de oostzijde van de Beethovenstraat en de Parnassusweg. Het werk zal in 2026 worden uitgevoerd.

Aansluitingen WTC Inmiddels zijn, in afstemming met CBRE, meerdere huisaansluitingen aangepast. Naast de wateraansluitingen zijn nu ook de aansluitingen van dataverkeer en elektriciteit omgelegd. De komende periode wordt gebruikt om het onderzoek naar het verleggen van de vuilwater- en hemelwaterafvoer verder te brengen.

1

Inmiddels (augustus 2025) heeft het Bestuurlijk Overleg het onderzoek naar bouwmethode voor Tunnel akkoord bevonden.

16

3.6 Projectoverstijgend Juridisch planologisch

Inpassing Tracébesluit in bestemmingsplan De gemeenten Amsterdam en Ouder-Amstel hebben in het vierde kwartaal van 2024 een bestemmingsplan vastgesteld voor het gebied aan weerszijden van de tunnelmonden. Onderdeel van het bestemmingsplan is de inpassing van het Tracébesluit en het mogelijk maken van extra geluidschermen die de gemeente Amsterdam bijbestelt en geen onderdeel zijn van het Tracébesluit. Over de extra geluidschermen nabij gebouw De Zuidcirkel is beroep ingesteld bij de Raad van State. Het beroep is nog niet inhoudelijk behandeld. Werkterreinen Er is grote behoefte aan werkterreinen. De gemeente Amsterdam heeft afgelopen mei zeven locaties aangeboden waar project Tunnel aanvullende werkterreinen zou kunnen inrichten. Het project heeft vervolgens een plan van aanpak opgesteld en er wordt gewerkt aan een participatieplan om de werkterreinen per 1 januari 2027 voor het tunnelproject beschikbaar te hebben. Hiervoor moeten diverse onderzoeken worden gedaan, de juridisch planologische procedures worden doorlopen en met de belanghebbenden afgestemd. Dat volgt in de tweede helft van 2025. Voor de wens van de gemeente Amsterdam een Erotisch Centrum te realiseren, is het een voorwaarde dat er in de directe omgeving van de Europaboulevard een alternatief werkterrein door de gemeente beschikbaar wordt gesteld voor knooppunt Amstel.

In de tweede helft van 2025 wordt door de gemeente Amsterdam samen met Zuidasdok het onderzoek naar het alternatief werkterrein vervolgd. Hierover vindt ook afstemming met het ministerie plaats. Openbare ruimte kerngebied Zuidas

Baseline ontwerp

De gemeente Amsterdam en de VRA hebben nieuwe wensen voor de (definitieve) inrichting van de openbare ruimte in het kerngebied van Zuidas. Dit betreft o.a. het ontwerp van de traminfrastructuur rondom station Amsterdam Zuid. Daarnaast zijn er andere ontwikkelingen die waarschijnlijk tot aanpassingen in het ontwerp van de openbare ruimte gaan leiden, zoals de realisatie van het derde treinperron (ProRail) en de herontwikkeling van het ABN AMRO complex (Victory Group). Zuidasdok is met de betrokkenen in overleg om eventuele knel- en aandachtspunten in een vroeg stadium te signaleren. De impact van eventuele wijzigingen wordt op basis van het baseline ontwerp voor de openbare ruimte inzichtelijk gemaakt. Indien er sprake zou zijn van meerkosten zullen deze eerst aan het OGO worden voorgelegd.

Tijdelijke openbare ruimte Zuidasdok heeft afspraken gemaakt met de gemeente Amsterdam (V&OR) over hergebruik van materialen binnen de tijdelijk in te richten openbare ruimte (uitgangspunt van het Handboek Inrichting tijdelijke openbare ruimte). Zuidasdok zal voor de inrichting van tijdelijke openbare ruimte zo veel mogelijk gebruikmaken van materialen die vrijkomen bij projecten van de gemeente (bijv. verhardingsmaterialen).

Openbare ruimte buiten TB-grens Met de openstelling van de Brittenpassage, en daarmee de verschuiving van het station naar het westen, veranderen de loop- en fietsstromen van en naar station Amsterdam Zuid. Dit vereist ook aanpassing in de inrichting van de openbare ruimte in het deel van het kerngebied gelegen buiten de scope van Zuidasdok. Dit betreft bijvoorbeeld de Benjamin Brittenstraat, waarvan de inrichting in de huidige situatie niet geschikt is voor grote reizigersstromen.

17

Zuidasdok en de gemeente Amsterdam zijn over de benodigde aanpassingen in overleg. Het initiatief en de verantwoordelijkheid voor dergelijke aanpassingen ligt bij de gemeente Amsterdam. De gemeente is momenteel bezig met het opstellen van een VO. Waterhuishouding

Binnendijkse Buitenveldertse Polder Uit de eerder uitgevoerde analyse van de Binnendijkse Buitenveldertse Polder blijkt dat in de bouwfase van Zuidasdok (met name tijdens realisatie Tunnel) sprake is van een tekort van 4.700 m² aan watercompensatie (zie voor een uitgebreide toelichting de H2-2023 rapportage). Zuidasdok heeft een oplossing voorgesteld waarbij, ondanks een tekort aan watercompensatie, de polder in de realisatiefase blijft functioneren. Belangrijkste onderdeel van deze oplossing is het vroegtijdig realiseren van een grote duiker onder de A10 Zuid en de metroen treinsporen. Waternet heeft afgelopen juni een principeakkoord gegeven. De oplossing wordt de komende periode verder uitgewerkt in het bouwteam Tunnel. Een definitief akkoord van Waternet volgt na aanvraag van de watervergunning voor de realisatiefase (naar verwachting begin 2027).

Waterkwaliteit In het Deelrapport Water van het Milieueffectrapport Zuidasdok (uit 2015) is voor de waterkwaliteit uitgegaan van het ‘stand-still’ principe (waterkwaliteit mag niet verslechteren). Vanaf 2027 moet de kwaliteit van het oppervlakte- en grondwater in Nederland voldoen aan de doelen van de Kaderrichtlijn Water. Zuidasdok is in overleg met het waterschap Amstel, Gooi en Vecht en het hoogheemraadschap van Rijnland over de eisen en verwachtingen. Uit de afstemming blijkt dat maatregelen nodig zijn om verslechtering te voorkomen. Deze verslagperiode is de eerder met de waterschappen afgestemde principeoplossing uitgewerkt voor knooppunt De Nieuwe Meer en is de afstemming met de opdrachtnemer TriAX opgestart. Bij deze uitwerking wordt ook Rijkswaterstaat als toekomstig beheerder betrokken. Parallel wordt gewerkt aan het inzichtelijk maken van de problematiek voor heel Zuidasdok, inclusief de benodigde maatregelen om een verslechtering van de waterkwaliteit te voorkomen. Tweede generatie Eurocodes De huidige generatie Eurocodes (Europese normen voor bouwconstructies aangestuurd door het Besluit bouwwerken leefomgeving) wordt begin 2028 vervangen door de tweede generatie Eurocodes. De laatste inzichten over constructieve veiligheid (o.a. materiaaleigenschappen) zijn hierin verwerkt.

Na intrekking van de huidige Eurocodes zal de aanvraag van een nieuwe omgevingsvergunning bouwen door het bevoegd gezag worden getoetst aan de nieuwe eurocodes. Zuidasdok anticipeert op deze toekomstige wijziging door een impactanalyse uit te voeren. De uitkomsten worden indien nodig in de tweede helft van 2025 aan de opdrachtgevers voorgelegd. Beheer- en onderhoudsgrenzen Zuidasdok is bezig met het uitwerken van de toekomstige beheer- en onderhoudsgrenzen en stemt deze af met de betrokken beheerders. Eén van de belangrijkste aandachtspunten daarbij is de ligging van de onderhoudsgrens tussen het hoofdwegennet (beheerder Rijkswaterstaat WNN) en het stedelijk wegennet / openbare ruimte (beheerder V&OR Stedelijk Beheer). Een discussiepunt betreft het beheer en onderhoud aan de stadzijde van de geluidschermen en grondkeringen. Deze objecten hebben een hoogte tot ruim 10 meter en zijn aan de stadzijde afgewerkt met cassettes met baksteen en klimbeplanting. Duidelijkheid vanuit de beherende partijen over de toekomstige beheer- en onderhoudsgrenzen op korte termijn is gewenst om de ontwerpen met de juiste beheerders af te stemmen.

18

Aziatische duizendknoop In het plangebied van Zuidasdok komt Aziatische duizendknoop voor. Overleg van Zuidasdok, Zuidas en de beheerders (V&OR, RWS, ProRail) over de aanpak heeft deze verslagperiode geleid tot meer inzicht in mogelijke saneringsmethoden. In de projectgebieden van OVT en knooppunt De Nieuwe Meer zijn de meeste groeilocaties van de duizendknoop inmiddels gesaneerd. Sanering in de projectgebieden knooppunt Amstel en Tunnel moet nog worden uitgevoerd. Er zijn concept samenwerkingsafspraken opgesteld om de Aziatische duizendknoop (saneren en voorkomen van verspreiding) gezamenlijk aan te pakken. In de tweede helft van 2025 worden deze afspraken vastgelegd met de betreffende beheerders. Schadeclaims In deze verslagperiode zijn twee nadeelcompensatieaanvragen bij Zuidasdok ingediend. Deze zullen door de schadecommissie Zuidasdok in behandeling worden genomen. Grondoverdrachten Met de verschillende publieke eigenaren en beheerders van de grond in het Zuidasdokgebied dient overeengekomen te worden hoe en wanneer de definitieve grondoverdracht in de eindsituatie plaatsvindt. Hiervoor worden allereerst de toekomstige beheer- en eigendomsgrenzen in beeld gebracht met bijbehorende onderhouds- en beheerafspraken. Dat gebeurt op dit moment voor knooppunt De Nieuwe Meer, met de gedachte dat dezelfde principes voor de overige projectgebieden kunnen worden aangehouden.

Verder vindt overleg plaats over de (vervroegde) overdracht van gronden onder de zuidelijke rijbaan van de A10 ter hoogte van de Brittenpassage en de Minervapassage door de Staat aan de gemeente Amsterdam. Deze overdracht is van belang voor het vestigen van opstalrechten voor commerciële voorzieningen van NS, zoals voorzien in de overeenkomsten met NS over de commerciële voorzieningen.

3.7 Integrale veiligheid Lopende acties In deze verslagperiode zijn diverse acties gedaan in lijn met het Actieplan Veiligheid 2025. Dit betreft in het bijzonder: • De nieuwe versie van het Strategisch Integraal Veiligheidsplan Zuidasdok is vastgesteld door het OGO. • Er is een nieuwe versie opgesteld van het programmabrede Incidentmanagementplan Zuidasdok. Dit plan geeft aan hoe de incidentorganisatie is ingericht op programmaniveau en wat op projectniveau wordt georganiseerd. • Eind maart 2025 heeft het halfjaarlijkse overleg met de commissie integrale veiligheid Zuidasdok plaatsgevonden. In dit overleg zijn de voortgang, zorgpunten, goede voorbeelden, dilemma’s en andere relevante zaken met alle stakeholders op het gebied van integrale veiligheid besproken. • Samen met de projecten is een procesbeschrijving opgesteld over de wijze waarop veiligheids-meldingen worden afgehandeld en indien nodig nader worden onderzocht (intern of extern). In de komende periode wordt de procesbeschrijving afgestemd met de opdrachtnemers. • Einde eerste kwartaal is het vernieuwde dashboard veiligheid ingevuld. In dit dashboard worden de veiligheidsprestaties op project- en programmaniveau gerapporteerd aan de hand van zes prestatieindicatoren. Doel is inzicht geven in de algemene veiligheidsprestaties om

19

te leren van elkaar en zodoende gezamenlijk de veiligheidsprestaties te verbeteren. Veiligheidscultuur, inclusief sociale veiligheid In deze verslagperiode zijn per project afspraken gemaakt over de wijze waarop de veiligheidscultuur per project gemeten wordt. Op alle projecten vindt de meting in het derde of vierde kwartaal plaats. Eind maart heeft Zuidasdok invulling gegeven aan de landelijke Bewust Veilig dag. Deze dag is een initiatief vanuit de branche. Het thema van dit jaar was: “Samen sterk voor veilig werk”. Per project hebben de opdrachtnemers met Zuidasdok een programma verzorgd. Op gebied van sociale veiligheid zijn in deze verslagperiode de twee vertrouwenscontactpersonen van Zuidasdok geïntroduceerd in de organisatie. Dit is onder andere gebeurd tijdens een zeepkist-bijeenkomst, het aansluiten in diverse overleggen en door middel van een interne postercampagne. Hijs- en heiveiligheid Voor knooppunt De Nieuwe Meer is een kaderstellend memo opgesteld met een maatschappelijke onderbouwing voor het niet hanteren van veiligheidszones met bijbehorende kwantitatieve risicoanalyse. Het betreft specifiek de situaties waarbij het valbereik rond bouwmachines in de directe omgeving van de bouwplaats niet vrijgemaakt wordt en er sprake is van restrisico’s die beoordeeld moeten worden.

Voor de afweging van restrisico’s past Zuidasdok het zogenaamde ALARP-principe toe; het reduceren van restrisico’s “zo laag als redelijkerwijs mogelijk”. Redelijkerwijs impliceert haalbare beheersmaatregelen waarbij de inspanning uitgedrukt in tijd en geld opweegt tegen de risicovermindering. De kaderstellende memo is vastgesteld na intensieve afstemming met de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied en de beheerders van infrastructuur in de directe omgeving. Dit kader dient vervolgens als handvat voor de (deel)bouwveiligheidsplannen die op projectniveau worden opgesteld en die worden beoordeeld door de omgevingsdienst. Het doel is de voorbereiding en beoordeling van specifieke werkzaamheden te versoepelen. Ook voor andere Zuidasdok-projecten zal waarschijnlijk een vergelijkbaar kader worden opgesteld, afhankelijk van de fase waarin het project zich bevindt. Het werken met project-specifieke kaders heeft vanwege het “maatwerk” per project de voorkeur boven het eerder overwogen programmabrede beoordelingskader hijsveiligheid. Veiligheid tijdens de uitvoering In deze verslagperiode hebben geen ongevallen plaatsgevonden op de projecten die hebben geleid tot arbeidsverzuim of tot ernstig letsel. Wel zijn er in de verslagperiode een bijna ongeval en enkele incidenten met materiële schade geweest die aanleiding gaven tot een nader onderzoek.

Dat gebeurt in samenwerking met de betrokken opdrachtnemer en de resultaten zijn programmabreed gedeeld. Het doel van die onderzoeken is ervan te leren om vergelijkbare incidenten in de toekomst te voorkomen. Bij knooppunt De Nieuwe Meer en OVT worden geregeld (potentieel) onveilige situaties gemeld door de projectteammedewerkers. Dit is positief omdat op basis hiervan acties genomen kunnen worden om ernstige ongevallen te voorkomen. Ook geeft het aan dat medewerkers veiligheidsbewust zijn. Het percentage van deze veiligheidsmeldingen ten opzichte van de ongevallen bedraagt programmabreed minder dan 10 procent. Dit houdt in dat op één

20

ongevalsmelding meer dan tien positieve veiligheidsmeldingen ontvangen worden. Door de projectteams worden veelvuldig veiligheidsrondes uitgevoerd. Dit gebeurt in de vorm van safety-walks door het management waarin het open gesprek centraal staat maar ook met inhoudelijke veiligheidsinspecties door de veiligheidskundigen. In de veiligheidsinspecties wordt gemiddeld in 1 op de 10 inspecties een kritische bevinding (categorie rood) geconstateerd. Dit houdt in dat de activiteit tijdelijk is stilgelegd en er eerst maatregelen moeten worden genomen.

21

4. Omgeving & Communicatie 4.1 Stakeholdermanagement Beheerders Zowel op programmaniveau als vanuit de verschillende projecten zijn de beheerders van toekomstige onderdelen van het programma betrokken bij de opgave(n). In het eerste halfjaar van 2025 zijn vanuit het programma reguliere directie-overleggen gevoerd met Rijkswaterstaat, ProRail, V&OR (gemeente Amsterdam), GVB Rail Infra en Waternet. In die gesprekken zijn actualiteiten rondom de versoberingstaakstelling besproken. Per beheerder spelen er soms ook specifieke issues zoals de brugen sluisbediening van de Nieuwe Meersluis of uitdagingen rond het Schinkelcomplex. Daarnaast stonden in de overleggen met de beheerders de toekomstige beheer- en onderhoudsgrenzen op de agenda en de aanpak van de Aziatische duizendknoop. Gebruikers Ook met de verschillende gebruikersgroepen wordt iedere verslagperiode overleg gevoerd. Middels deze overleggen wordt de mogelijkheid geboden om gebruikers mee te nemen in de afwegingen en dilemma’s en ook de inbreng en belangen goed mee te wegen in het programma. In deze verslagperiode zijn de onderstaande overleggen met gebruikers- en belangengroepen gevoerd. Per overleg staan steeds de belangrijkste bespreekpunten vermeld: • Het Gebruikersoverleg Weg en Spoor (drie keer per jaar) met daarin, naast de opdrachtgevende organisaties, ook vertegenwoordigers van NS Reizigers en GVB.

In het Gebruikersoverleg zijn de gebruikers meegenomen in de algemene stand van zaken van Zuidasdok, zoals de gevolgen van de latere openstelling van de Brittenpassage op de Minervapassage en Tunnel. Uiteraard was er ook aandacht voor actuele werkzaamheden, de voorbereiding op de 16-daagse buitendienststelling van knooppunt De Nieuwe Meer en OVT en is de bereikbaarheidsaanpak Zuidasdok toegelicht. • In het directieoverleg met NS Stations (drie keer per jaar) over de voortgang en de actualiteiten is gesproken over de tijdelijke voorzieningen in het station tijdens de uitvoering van OVT en de planning van OVT1 in het algemeen. Daarnaast is NS Stations als partner op de hoogte gehouden van het versoberingsonderzoek. • Diverse overleggen en bijeenkomsten met (vertegenwoordigers van) het bedrijfsleven. Zowel ORAM (Ondernemend Amsterdam), Taskforce Bereikbaarheid als Hello Zuidas zijn structureel betrokken bij de ontwikkelingen in het programma. Deels via individuele gesprekken, deels via presentaties en gesprekken in de diverse werkgroepen en platforms. Voor de Taskforce Bereikbaarheid is een bijeenkomst georganiseerd met de ontwikkelingen rond OVT en de samenhang met projecten zoals OVAH. Jaarlijks wordt aan het ledenbestand van Hello Zuidas een doorkijk van de werkzaamheden van het komend jaar gegeven, zo ook aan het begin van dit jaar.

Daarnaast is aan het horecaledenbestand van Hello Zuidas een presentatie gegeven over de leefbaarheidsstrategie van Zuidasdok, met de uitnodiging om hierin samen op te trekken. Tijdens een bijeenkomst van de ORAM commissie Zuid is de voortgang van Zuidasdok besproken en is van

22

•

•

•

•

•

gedachten gewisseld over onderwerpen als het belang van goede communicatie, bereikbaarheid, leefbaarheid, etc. Aanvullend zijn vanuit het programma diverse overleggen gevoerd met bedrijven zoals CBRE Investment Management (WTC), waarbij het thema levendigheid en leefbaarheid in het kerngebied centraal staan. Met de eigenaar van het ABN AMRO-gebouw en Zuidas zijn de gesprekken afgelopen periode voortgezet over de raakvlakken met de plannen voor de herontwikkeling van het voormalig kantoorgebouw. Aan het complex wordt een aanzienlijk programma aan woningen, kantoren en andere voorzieningen toegevoegd, waardoor de gevellijn van het nieuwe complex aan de noordzijde op de TB-grens van Zuidasdok komt te liggen. In deze verslagperiode zijn de raakvlakken verder uitgediept. Zowel OVT als Tunnel kennen raakvlakken met de uitvoering van deze meerjarige grootschalige vastgoedontwikkeling. De beoogde planning van de herontwikkeling van het complex loopt voor een groot deel parallel aan de planning van OVT2 en Tunnel. Volgens de huidige inzichten lijkt een gelijktijdige ontwikkeling van het ABN AMRO complex en realisatie van OVT2 en Tunnel niet zonder meer mogelijk. Daarom moeten wat Zuidasdok betreft tijdig afspraken worden gemaakt met Zuidas en de Victory Group over de samenloop van de verschillende projecten.

Met de ontwikkelaar van Park Meadows (aan de rand van het Beatrixpark) wordt gesproken over de verschillende raakvlakken zowel gedurende de uitvoering als wanneer de nieuwbouw is opgeleverd. De bewonersplatforms zoals de Vereniging Irenebuurt Amsterdam (VIA) en het Zuidzone Overleg (VVE’s en bewonerscommissies van het centrumgebied Zuidas) worden vooral vanuit de projecten benaderd waarbij, wanneer dit passend is, ook projectoverstijgende thema’s worden besproken. Zo schuift de omgevingsmanager OVT maandelijks aan bij de bestuursvergadering VIA met de gemeente Amsterdam en Zuidasdok. De omgevingsmanager van de knooppunten De Nieuwe Meer en Amstel onderhoudt contact met de betreffende stakeholders in de knooppunten waaronder bijvoorbeeld met de Stichting Woonschepen Zuid bij de Schinkel. OVT en Tunnel hebben regulier overleg met de Reizigers Advies Raad (RAR). Het overleg gaat over de verschillende werkzaamheden, gevolgen daarvan voor bereikbaarheid en toegankelijkheid en de inrichting van de (tijdelijke) openbare ruimte.

Omgevingsdienst Met de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied zijn in het reguliere coördinatieoverleg onderwerpen als (bouw)veiligheid, vergunningen en integraliteit aan de orde geweest. Tevens komen projectoverstijgende thema’s aan bod, zoals de gevolgen van versoberingen op de bestaande en nog aan te vragen vergunningen. Daarnaast is met de omgevingsdienst veelvuldig gesproken over het opstellen van een kader hijs- en bouwveiligheid op projecten/of programmaniveau. Vervolg locatiebesluit Erotisch Centrum (gemeente Amsterdam) De gemeente Amsterdam onderzoekt de locatie aan de Europaboulevard als locatie voor het Erotisch Centrum. Om aan de ontwikkeling van het Erotisch Centrum mee te kunnen werken, hebben het Rijk en Zuidasdok als voorwaarde gesteld dat er in de directe omgeving van de Europaboulevard een alternatief werkterrein door de gemeente beschikbaar wordt gesteld. Dit halfjaar zijn gemeente Amsterdam en Zuidasdok hierover met elkaar in gesprek geweest en over de raakvlakken bij gelijktijdige uitvoering van het Erotisch Centrum en knooppunt Amstel. In de tweede helft van 2025 wordt door de gemeente Amsterdam samen met Zuidasdok het onderzoek naar het alternatief werkterrein vervolgd. Hierover vindt ook afstemming met het ministerie plaats.

23

4.2

Bereikbaarheid en leefbaarheid

Leefbaarheidsstrategie Eind 2024 heeft Zuidasdok de leefbaarheidsstrategie Zuidasdok vastgesteld. Deze strategie is opgesteld in afstemming met stadsdeel Zuid en Zuidas van de gemeente Amsterdam. Zuidasdok zet extra in op de leefbaarheid en op het projectgebied omdat de projecten van Zuidasdok een zeer lange looptijd kennen en zich afspelen in een druk stuk bestaande stad. In het eerste halfjaar van 2025 is vooral aandacht besteed aan het creëren van intern draagvlak voor het ontplooien van leefbaarheidsinitiatieven. Daarnaast zijn diverse omgevingspartijen uitgenodigd om initiatieven op het gebied van leefbaarheid aan te dragen en gezamenlijk ten uitvoer te brengen. Voorlopig zijn de initiatieven nog bescheiden van aard maar door de oprichting van het Kansenteam Zuidasdok, is de verwachting dat in de tweede helft van dit jaar en in de komende jaren meer initiatieven uitgevoerd kunnen worden. Verkeershinder Deze verslagperiode kenmerkte zich door de vele snelwegafsluitingen voor OVT en knooppunt De Nieuwe Meer. 2025 startte met vier weekendafsluitingen, gevolgd door twee extra lange afsluitingen met Hemelvaart en Pinksteren, het weekend van 13 juni en de 16-daagse afsluiting vanaf 26 juni. De weekenden zorgen voor 10-30 minuten extra reistijd en extra drukte op het stedelijk wegennet.

In het verlengde van de 16-daagse afsluiting is tevens groot onderhoud uitgevoerd op de A10 Oost tussen de knooppunten Amstel en Watergraafsmeer. Deze 16-daagse afsluiting van de A10 heeft gezorgd voor 3060 minuten extra reistijd. Bereikbaarheidsaanpak Na de actualisatie van het Hinderbeeld en het vaststellen van de Bereikbaarheidsaanpak Zuidasdok is afgelopen rapportageperiode – in overleg met Amsterdam Bereikbaar – hard gewerkt aan het afstemmen en organiseren van aanvullende maatregelen. Dit heeft geresulteerd in een regionale campagne (“Vaststaan of meebewegen, wat doe jij?”) vanuit Amsterdam Bereikbaar om reizigers in de regio te informeren over het hoogtepunt aan werkzaamheden tussen mei en oktober. Verder wordt naast de aanpak van verkeersmanagement (o.a. bergers stand-by, verkeersregelaars, monitoring) tijdens periodes met ernstige verkeershinder ook ingezet op mobiliteitsmaatregelen. Zo krijgen automobilisten die hinder ondervinden van Zuidasdok een aanbod om voordelig met het openbaar vervoer te reizen. Het gaat o.a. om GVB-dagkaarten tijdens weekenden en kortingskaarten voor forenzen tijdens de 16-daagse hinderperiode. Raakvlakken Intensieve afstemming met andere projecten blijft nodig om te voorkomen dat in de regionale planning onvoldoende ruimte overblijft voor de benodigde afsluitingen van Zuidasdok. Dit wordt o.a.

geborgd door tweewekelijks te overleggen in het zogenaamde ‘Cluster Zuid’, een overleg met alle betrokken partijen rondom Amsterdam Zuid en onderdeel van Amsterdam Bereikbaar. Ook is afstemming met werkzaamheden in andere regio’s noodzakelijk om conflicten op landelijke omleidingsroutes te voorkomen. Daarnaast vindt frequent afstemming plaats met ProRail en Rijkswaterstaat voor de lange(re) termijn. Ondanks deze proactieve aanpak neemt de druk op het beschikbare netwerk toe, waardoor er steeds minder ruimte lijkt te ontstaan voor het inplannen van de noodzakelijke werkzaamheden. Deze problematiek wordt versterkt door alle in de regio geplande evenementen, die juist leiden tot een toename van het verkeer.

24

Fietsparkeren rond station Amsterdam Zuid In het afgelopen jaar is bekend geworden dat de Brittenpassage niet in het eerste kwartaal van 2026 geopend wordt maar in het vierde kwartaal. De voorbereidingen om maatregelen te treffen om het fietsparkeren in goede banen te leiden (waaronder extra inzet van handhavers, fietscoaches, wayfinding en communicatie) zijn om die reden eveneens in de tijd verschoven.

4.3

Communicatie

Daglicht in de Brittenpassage Na intensieve buitendienststellingen bereikte de Brittenpassage deze periode een nieuwe mijlpaal: nieuwe treinperrons met beloopbaar glas en deels nieuwe perronkappen. Veel communicatie inspanning is - vooraf en tijdens - gericht geweest op reizigersinformatie en -advies over het beperkt beschikbare treinverkeer. Daarnaast is ruim aandacht geschonken aan het resultaat: definitieve perrons, nieuwe stijgpunten en daglicht in de passage. Afsluitingen van de snelweg De communicatie is in deze verslagperiode gericht geweest op de vele snelwegafsluitingen voor OVT en knooppunt De Nieuwe Meer. 2025 startte met vier weekendafsluitingen, gevolgd door twee extra lange afsluitingen met Hemelvaart en Pinksteren, het weekend van 13 juni en de 16-daagse afsluiting vanaf 26 juni. Omwonenden en weggebruikers zijn grootschalig geïnformeerd over de mogelijke hinder en omleidingsroutes. Eerdergenoemde overkoepelende campagne van Amsterdam Bereikbaar (“Vaststaan of meebewegen: wat doe jij?”) heeft daar positief aan bijgedragen. Informatiebijeenkomsten Ruim 100 omwonenden en werkenden bezochten in februari een informatiemarkt specifiek voor de reconstructie van knooppunt Amstel. Circa 200 geïnteresseerden bezochten in maart de informatiemarkt Zuidas en Zuidasdok.

Tot slot is in april een goedbezochte informatiemarkt georganiseerd over de aanstaande werkzaamheden en afsluitingen in knooppunt De Nieuwe Meer. Tunnel Met een 3D-kunstwerk is buiten aandacht gevraagd voor de locatie van de toekomstige tunnel. Op de website zijn meerdere afleveringen gepubliceerd van een goed gelezen serie over het ontwerp van de tunnel en de technieken en uitdagingen die daarbij komen kijken.

25

ToekomstTiendaagse In het kader van het 750-jarig bestaan, organiseerde Amsterdam in juni de ToekomstTiendaagse. Zuidas en Zuidasdok trokken in zes dagen tijd circa duizend bezoekers. Onder meer met rondleidingen, bouwsafari’s en een bouwevenement tijdens het inhijsen van perronkappen. Publieksonderzoek Ondanks dat we in 2024 meer hinder veroorzaakten dan in 2023, blijft men positief over de vernieuwing van station Amsterdam Zuid en de verbreding en gedeeltelijke ondertunneling van de A10 Zuid. Dit blijkt uit een tweede publieksonderzoek, uitgevoerd eind 2024. De bevraagden zijn beter op de hoogte van wat er gaande is aan de zuidkant van Amsterdam. Dit komt ook doordat Zuidasdok meer hinder veroorzaakte. Op de stedelijke wegen ervaarde bijna 60 procent hinder (tegen 50 procent in 2023) en op de A10 Zuid 57 procent (tegen 42 procent in 2023).

26

5. Programmabeheersing 5.1

Scope

In bijlagen 1 en 2 is een totaaloverzicht opgenomen waarin de scopewijzigingen (en eventuele aanvullende financiële bijdragen) sinds de bestuursovereenkomst van juli 2012 zijn vermeld.

Scopewijzigingen In deze verslagperiode zijn er vijf scopewijzigingen met financiële consequenties doorgevoerd: • Een onderzoek (impactanalyse) naar het effect van de “Nieuwe A2 Entree” op het Integraal Voorontwerp van knooppunt Amstel, voor rekening van de gemeente Amsterdam; • Het verontdiepen van de waterbodem onder en bij de Schinkelbrug voor de aanleg van twee bouwkuipen en bijbehorend remmingwerk, in opdracht en voor rekening van de gemeente Amsterdam; • Het uitvoeren van verschillende extra werkzaamheden aan vijf portalen bij knooppunt De Nieuwe Meer, op verzoek en voor rekening van RWS; • Het wijzigen en realiseren van enkele aanpassingen in het ontwerp van het NS datanetwerk, op verzoek en voor rekening van NS; • Het toepassen van een ander type Bosch camera op de treinperrons en in de Brittenpassage, op verzoek en voor rekening van ProRail.

5.2

Planning

In het OGO van 18 november 2020 zijn voor Zuidasdok stuurmijlpalen met bandbreedtes vastgesteld. In het OGO van 30 mei 2023 en 18 maart 2025, en in het Bestuurlijk Overleg van 14 juli 2025 is een aantal wijzigingen hierop vastgesteld. In deze halfjaarrapportage wordt de actuele deterministische stand van deze mijlpalen toegelicht. In tabel 1 is vermeld: •

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/16524085/1