Bijlage 1 - principenota Verkenning van Kansen voor de Waterlandpleinbuurt - GEWIJZIGDE VERSIE.pdf

hun park. Onze primaire opgave is om de betrokkenheid en het eigenaarschap van omwonenden te ontwikkelen. Daarom moeten we in de volgende planfase samen met omwonenden en gebruikers een visie ontwerpen op de manier waarop het park zich verder kan ontwikkelen tot prettig verblijfspark voor bewoners van de ontwikkelbuurten Waterlandplein en de Kleine Wereld, de bewoners van het plan Van Gool en de nieuwe bewoners van het CAN-gebied. Een toekomstige herinrichting van de parken dient uiteraard plaats te vinden met aandacht voor en inachtneming van de ecologische waarden ervan. ‘Zet dichte hekken van staal om het Baanakkerspark zodat het een echt park wordt voor de buurt. Een leefbaar en levendig park zonder zwerfafval of zwervers en alcoholisten. Meer prullenbakken en speeltoestellen of speeltuinen voor kleine kinderen en plekken waar we dicht bij huis kunnen picknicken of barbecueën. Dan hoeven we de bus niet te nemen om helemaal naar het Noorderpark te gaan.’ Vrouw (34 jaar)

In verder onderzoek en een plan van aanpak willen we dat in ieder geval de volgende vragen en aandachtspunten terugkomen: • Hoe kunnen we de paden veiliger en aantrekkelijker maken en de zichtlijnen verbeteren? • Hoe kunnen we de verbindingen met de omringende buurten verbeteren; • Hoe kan de bestaande F. Broekhuijsen-Leewisschooltuin beter in het park geïntegreerd worden evenals de toegankelijkheid ervan voor gebruikers van het park? De schooltuin zou een ruimtelijke/ functionele schakel kunnen vormen tussen het Baanakkerspark en de recreatieve groene zone rondom de Waalenburgsingel; • Hoe kan de ruimtelijke relatie tussen het park en de Ringsloot aan de oostzijde worden verbeterd? De bestaande parkeerhoven vormen nu een barrière tussen park en het water; • Om de sociale veiligheid te verbeteren en een impuls te geven aan bewegen, moeten we kijken waar (hard)looproutes kunnen worden toegevoegd; • In welke mate is er aanvulling nodig op de bestaande programmering en welke voorzieningen zijn dan gewenst? Denk aan culturele voorzieningen, horeca, kwalitatief hoogwaardige speelplekken en (sport)voorzieningen voor de jeugd.

‘Ik mis een koffietent, fietsrekken en plekken om te sporten of recreëren in het Baanakkerspark.’ Man (38 jaar)

binnen de complexen door te laten schuiven naar meer geschikte woningen. Er zijn plannen om de participatiegesprekken met de bewonerscommissie weer op te starten. Middels het opknappen van de hoven wordt een eerste stap gezet om de directe leefomgeving van deze bewoners te verbeteren.

Waar het gaat om culturele voorzieningen: er zijn al verkennende gesprekken gevoerd met stichting Noordje over een eventueel kindermuseum in het park. Het kindermuseum kan een inhoudelijke verbinding leggen met andere culturele aanbieders op het Buikslotermeerplein, de Waterlandpleinbuurt en De Kleine Wereld en daarmee de integraliteit van het kunst- en cultuuraanbod tussen de gebieden en de culturele infrastructuur in Noordoost versterken. De aanpak van de bodemverzakking van het Schellingwouderbreekpark is een kostbare maar noodzakelijke opgave. En het biedt een kans. Het aanpakken van de verzakking kan in combinatie met een onderzoek naar de manier waarop ook dit groengebied aantrekkelijk kan worden gemaakt voor een breder publiek. Door een deel van de bewoners (de ‘Vrienden van het Schellingwouderbreekpark’) is al een visie op de Breek ontworpen. We stellen voor om in de vervolgfase met buurtbewoners en andere betrokkenen, inclusief de ‘Vrienden van het Schellingwouderbreekpark’ verder te kijken naar de ontwikkeling van dit gebied en de eerder ontworpen visie hierin mee te nemen. Het tracé van het Waalenburggroen wordt momenteel opgeknapt en loopt van het Entreegebied tot de Dijkmanshuizenstraat. De groenstrook loopt echter helemaal door tot de Nieuwe Leeuwarderweg.

Samen met bewoners moeten we onderzoeken hoe we ook dit volgende tracé kunnen opknappen zodat het recreatiegebied groter wordt. De groenstrook zou dan worden opgenomen in het overkoepelde project de Groene Boog en een verbindende functie krijgen.

Waterlandplein

Een laatste opgave is het samen met corporaties doorzetten van het opknappen van de Groene Hoven van de wooncomplexen. Dit proces is al gestart in het aandachtsgebied Markengouw Midden en Zuid. In dit gebied wonen veel gezinnen, maar ook ouderen die hier al sinds de oplevering in de jaren zestig wonen. Bewoners zijn niet blij met investeringen in hun huidige woningen of teleurgesteld dat hun woning niet is opgeknapt. Wat ook wringt is dat een vergelijkbaar type complexen aan de overkant van de Markengouw wel is gesloopt en vernieuwd. Stadgenoot heeft met bewoners participatiegesprekken gevoerd over de renovatie van hun woning. In de gesprekken kwam veel ontevredenheid tot uiting, soms zelfs met agressie naar Stadgenoot en de aannemer toe. Stadgenoot probeert bewoners 41

8

Voorzieningen

8.1

Analyse voorzieningen

Winkelaanbod

Het winkelaanbod in de Waterlandpleinbuurt is vrijwel volledig geconcentreerd in het winkelcentrum Waterlandplein. Het winkelcentrum zou bij uitstek geschikt kunnen zijn als ontmoetingsplek voor buurtbewoners, maar functioneert momenteel niet als zodanig. Het onvoldoende functioneren is enerzijds te herleiden naar een aantal knelpunten in de inrichting van de openbare ruimte en bereikbaarheid zoals eerder beschreven. Anderzijds staan er een aantal panden leeg en missen veel mensen kwalitatief goede dag-horeca. Verderop in de buurt is een solitaire supermarkt aan de IJdoornlaan ter hoogte van de kruising met de Beemsterstraat en er is een buurtwinkel in de Beemsterstraat. Economische activiteiten ontbreken grotendeels in de Waterlandpleinbuurt. Aan de IJdoornlaan en verspreid door de wijk is sprake van kleinschalige (publieksgerichte) dienstverlening. Kleinschalige bedrijvigheid, flexwerkruimtes en kleine betaalbare units voor zzp’ers zijn er niet of nauwelijks, met uitzondering van de plint van het woongebouw tussen de IJdoornlaan en de Spanderswoudstraat. Horeca

Het horeca aanbod in de Waterlandpleinbuurt is beperkt. Op het Waterlandplein vind je een aantal (fastfood) horecagelegenheden. In de restaurantruimte van voormalig bejaardenhuis De Kimme is een buurtrestaurant gevestigd. De toekomst van dit restaurant is onzeker omdat de huidige uitbater op korte termijn gaat stoppen. Team Economische Zaken ziet in de Waterlandpleinbuurt vooral kansen voor het toevoegen van horeca, kleinschalige bedrijfsruimten en staanplaatsen. De behoefte aan meer (hoogwaardigere) horeca in de buurt is een veel uitgesproken wens van bewoners. ‘De buurt zou gediend zijn met meer bedrijvigheid. Dit kan bijvoorbeeld door daar waar mogelijk kleine en betaalbare ruimten in de plint te creëren voor starters, kleine ondernemers. Denk ook aan dergelijke voorzieningen in de toekomstige nieuwbouw.’ Vrouw (56 jaar)

Maatschappelijke voorzieningen

Zoals beschreven in paragraaf 4 is de sociale opgave in de Waterlandpleinbuurt fors. Om de genoemde doelstellingen in het sociaal domein te behalen zijn extra maatschappelijke voorzieningen nodig. In onderstaande tabel is weergegeven wat het huidige aanbod is. Naam 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9.

10. 11. 12. 13. 14. 15. 16.

Huis van de wijk OBA Doras Buurtkamer Walenburg Buurtkamer Bussumstraat Bij Bosshardt Hilversumstraat De Kimme OKT 5 Sterrenschool – met speeltuin beheerd door SPIN IJdoornschool Mgr Bekkersschool Al Yagoet T Hogelant Muziekschool Zwanenmeer Stichting De Bildung in voormalig Vianneycentrum

Opmerking Alle doelgroepen Alle doelgroepen Maatschappelijke dienstverlening Buurtfunctie Buurtfunctie Volwassenen Ouderen Volwassenen Ouderen Huidige plek ongeschikt Inclusief voorschool en speeltuin/kinderwerk Inclusief voorschool Inclusief voorschool Inclusief voorschool Speciaal onderwijs voortgezet onderwijs Doelgroep heel Noord Particuliere bridgeclub Deze locatie is tijdelijk

43

Waterlandplein

De Waterlandpleinbuurt beschikt over een ruim aanbod aan maatschappelijke voorzieningen. Deze zijn geconcentreerd op het Waterlandplein. Hier zijn het Huis van de Wijk en de Openbare Bibliotheek gevestigd, net als het OKT en maatschappelijke dienstverlening. Verder is er een middelbare school voor speciaal onderwijs in de Waterlandpleinbuurt: ’t Hogelant. Onderdeel hiervan is een opvangvoorziening voor jongeren tussen de 15 en 25 jaar die om diverse redenen zijn uitgevallen in het reguliere onderwijs: de Amsterdamse Plus. De buurt heeft vier basisscholen: IKC De Vijf Sterren, de IJdoornschool, de Mgr Bekkersschool en de Al Yagoet. Zij hebben alle vier een voorschool voor peuters met een VVE-indicatie. Aan de Alkmaarstraat is een muziekschool. Ook zijn er aanvullende buurtvoorzieningen zoals de buurtkamers aan de Waalenburgsingel en de Bussumstraat, een dependance van het Leger des Heils, een wijkservicepunt van Doras en ouderenhuisvesting De Kimme. De

huidige buurtkamers worden volledig gerund door vrijwilligers. Hier is professionele ondersteuning bij nodig, wat voor de korte termijn gefinancierd kan worden. Het gebouw Zwanenmeer aan de Beemsterstraat is in bezit van een particuliere bridgeclub. Die ambieert zijn sociale functie in de wijk te vergroten en wil zich vooral richten op ouderen. ‘Vroeger konden de ouderen in het kerkje aan de Volendammerweg gezellig ’s middags kaarten. Dat is hun ontnomen.’ Man (76), Waterlandplein Sociale Basis

Ondanks het bovengenoemde aanbod bereiken de voorzieningen niet alle bewoners. Dit is vooral bekend van bewoners van de flats in Werengouw Midden tussen de Alkmaarstraat, Katrijpstraat, het Koedijkpad en de Schoorlstraat. Het is niet duidelijk of de afstand tot de beschikbare voorzieningen te groot is of dat de beschikbare voorzieningen niet bekend zijn bij de bewoners. Er leeft wel een wens onder bewoners voor meer kleinschalige maatschappelijke voorzieningen in de (eigen) buurt. We stellen daarom voor om te onderzoeken waar in de buurt van de Werengouw een buurtkamer kan komen. Buurtteams

‘Per 1 april 2021 wordt de maatschappelijke dienstverlening ondergebracht in Sociale Buurtteams. In iedere wijk worden één of meerdere buurtteamlocaties gerealiseerd. Daarnaast zullen buurtteams op verschillende laagdrempelige plekken spreekuren gaan houden om de toegankelijkheid voor bijvoorbeeld laaggeletterde bewoners te vergroten. Bij het Waterlandplein is Doras met een buurtteamlocatie gevestigd. Daarnaast onderzoekt Doras de mogelijkheden om een satelliet locatie te openen in de wijk.’ Ouder en Kindteam (OKT)

Waterlandplein

De huidige huisvesting van het OKT is te klein en verdeeld over twee verdiepingen, en voldoet daarmee niet aan de eisen. Er wordt gezocht naar een alternatief, zie opgave in de volgende paragraaf.

44

Jeugdvoorzieningen

In lijn met een beleidswijziging een aantal jaar geleden mede ingegeven door bezuinigingen, is ervoor gekozen om voor de oudere jeugd drie centraal gelegen, grootschalige jongerenvoorzieningen in Noord te realiseren. Voor de jeugd uit de Waterlandpleinbuurt betekent dit dat de dichtstbijzijnde jeugdvoorziening buiten hun wijk ligt, onder station Noord van de Noord-Zuidlijn. Jongeren hebben nu dus geen plek in hun directe omgeving. Het huidige aanbod in de buurt zelf, van Stichting Dock en Sciandri (sport), vindt daarom buiten plaats op het Bussumplein of in het Huis van de Wijk. Een eigen plek is vooral een gemis voor jeugdigen uit de minder welvarende gezinnen. Zij komen veelal uit een moeilijke thuissituatie, waar ouders te kampen hebben met problemen als werkloosheid, armoede of schulden. Deze problematiek hangt mogelijk samen met een lage ouderbetrokkenheid waardoor het risico bestaat dat de problemen van generatie op generatie worden doorgegeven. Voor jongere jeugd tot ongeveer 11 jaar is er de speeltuin de Sterspelers bij IKC de Vijf Sterren die wordt beheerd door stichting Spin. Zij hebben een activiteiten op de speeltuin en een naschools- en vakantieaanbod. Sportvoorzieningen

De sportparticipatie in de Waterlandpleinbuurt blijft achter bij het Amsterdamse gemiddelde. Een groot deel van de inwoners haalt de beweegnorm niet. Net ten noorden van de Waterlandpleinbuurt ligt Sportpark De Weeren. Het zuidelijke deel ervan krijgt in de nabije toekomst hockeyvelden. Het aanbod van de hockeyvereniging zal ook gericht zijn op de bewoners van de Waterlandpleinbuurt. Eveneens wordt één urban-sportveld speciaal beschikbaar gesteld voor de buurt. Een doorn in het oog is de verbinding tussen de buurt en het sportpark. Nu is er één fietstunneltje dat mensen als sociaal onveilig ervaren. We moeten uitgebreider onderzoeken hoe we de verbindingen tussen de Waterlandpleinbuurt en het Sportpark kunnen versterken zodat alle voorzieningen goed bereikt kunnen worden. Links van Sportpark De Weeren, aan de Beemsterstraat, ligt ook Sporthal De Weeren en het Friendship Sports Centre waar Sportclub Only Friends is gehuisvest. Dat is een sportvoorziening met een regionale functie speciaal voor kinderen en jongeren met een beperking. Aan de zuidzijde ligt Sportpark Schellingwoude met voetbalclub De Dijk.

Kunst en cultuur

De culturele participatie in de Waterlandpleinbuurt is laag. Het gebied kent weinig culturele voorzieningen (2,9 voorziening per 1000 inwoners versus 6,8 gemiddeld in Amsterdam). In de Waterlandpleinbuurt staat een aantal kunstwerken in de openbare ruimte. Hier is lange tijd geen aandacht aan besteed. Gevolg: achterstallig onderhoud en te weinig bekendheid. Goede voorbeelden zijn de mozaïekbanken aan de Alkmaarstraat en de (bronzen) beelden in de Beemsterstraat. De bestaande muziekschool aan de Alkmaarstraat biedt perspectieven voor een bredere functie binnen de Waterlandpleinbuurt. Het huidige gebruik is monofunctioneel en het gebouw oogt niet publieksvriendelijk. Het pleintje tussen de muziekschool en de -nieuwe- IJdoornschool fungeert al als ontmoetingsplek voor buurtbewoners. De vraag is hoe we die functie kunnen versterken.

Waterlandpleinbuurt – Bestaande economische & maatschappelijke voorzieningen

Waterlandplein 45

8.2

Opgave voorzieningen

Voor een goed voorzieningenaanbod is het essentieel om het aantal voorzieningen uit te breiden en beter te laten aansluiten bij de wensen van bewoners. Vooral een jongerenvoorziening wordt gemist. Winkel en Horeca aanbod

Het winkelcentrum Waterlandplein zou het bruisende hart van de buurt moeten vormen. Om dat te bereiken zijn deels ingrepen in de openbare ruimte noodzakelijk, zie de ‘opgave openbare ruimte’ in deze nota. Daarnaast is het nodig om het winkelaanbod te verbeteren en kwalitatieve dag-horeca toe te voegen. Daarnaast is er meer onderzoek nodig naar de wenselijkheid en haalbaarheid van horecavoorzieningen elders in de Waterlandpleinbuurt. Vragen die beantwoord moeten worden zijn: welke locatie leent zich voor horeca? Welke bijdrage levert horeca aan de vermindering van sociale problematiek? En op welke manier kan horeca gerealiseerd worden? Bijvoorbeeld met een commerciële invulling of sociaal ondernemerschap. Of horeca als integraal onderdeel van een maatschappelijke voorziening. We hebben specifiek onderzoek nodig naar de mogelijkheden voor horeca nabij de viaducten onder de A10 en in het Baanakkerspark. ‘Voor het volledige advies van de afdeling Economie verwijzen we naar de geraadpleegde informatiebronnen voor deze nota.’ ‘Ik ben jong en flex-freelancewerker dus graag een cafeetje waar je af en toe kunt werken of af kunt spreken.’ Anoniem (28 jaar) Maatschappelijke voorzieningen

Waterlandplein

Het toevoegen van extra (satellietvestigingen van) maatschappelijke voorzieningen in de woonbuurten is wenselijk om méér bewoners te bereiken en te ondersteunen. Dit kan ook bijdragen aan het vergroten van de levendigheid, (sociale) veiligheid en buurtcohesie. De combinatie met kleinschalige economische voorzieningen versterkt dat nog eens extra. Deze opgave is in relatie tot de voltooiing van de stedelijke vernieuwing al deels in gang gezet. Voor deze opgave moeten we in ieder geval nog het volgende realiseren. Jeugd

Een permanente jongerenvoorziening realiseren. Er zijn financiële middelen gereserveerd voor een permanente voorziening met een oppervlakte van circa 300 m2. 46

Satellietlocatie Sociaal Buurtteam

Bij het Waterplandplein is het Sociaal Buurtteam gehuisvest. Daarnaast is de betreffende maatschappelijk dienstverlener Doras aan het onderzoeken of een satellietlocatie geopend kan worden aan de Beemsterstraat. Buurtkamer

Gezien de lage sociale cohesie in de Waterlandpleinbuurt is een extra ontmoetingsplek¬ nodig waarbij het eigenaarschap grotendeels bij bewoners ligt. In Werengouw tussen de Alkmaarstraat, Katrijpstraat, Koedijkpad en Schoorlstraat is behoefte aan een extra Buurtkamer. We stellen daarom voor de mogelijkheden voor inpassing van een buurtkamer in deze buurt verder te onderzoeken’. ‘Ik mis een buurthuiskamer om moeders te informeren over alles wat er nieuw is of wat er speelt in de wijk.’ Vrouw (34), Zandvoortstraat

OKT

Vervangende huisvesting realiseren voor het OKT nabij winkelcentrum Waterlandplein met een omvang van 650 m2 bruto vloeroppervlak (BVO). De Kompaslocatie is een mogelijke optie voor de realisatie van het OKT. Het programma voor de Kompaslocatie moet nog nader worden vastgesteld. Momenteel wordt gewerkt aan een quickscan voor de locatie waarin de (on)mogelijkheden van deze locatie inzichtelijk worden gemaakt. De quickscan is naar verwachting in het voorjaar van 2021 gereed.

Kunst en cultuur

Muziekschool De muziekschool vervult nu een succesvolle rol voor kinderen en volwassenen uit heel Noord. We willen onderzoeken welke rol de muziekschool kan vervullen in de buurt voor kunst en cultuureducatie. In eerste instantie onderzoeken we of de huidige beschikbare ruimte voldoende wordt gebruikt. En of er fysieke ingrepen in het gebouw of de openbare ruimte nodig zijn om het toegankelijker te maken voor buurtbewoners. Het kan een optie zijn om een ontmoetingsruimte voor jeugd of buurtbewoners toe te voegen aan het gebouw met een duidelijk kunst en cultuurprofiel. Eventuele wenselijke aanpassingen aan het gebouw worden in samenwerking met OJZ en K&C onderzocht. Kindermuseum Extra laagdrempelige kunst en cultuurvoorzieningen, gericht op talentontwikkeling en educatie, dragen bij aan het vergroten van de culturele participatie in de buurt. In afstemming met de directie Kunst & Cultuur is verder onderzoek nodig om te kijken of en hoe hier invulling aan kan worden gegeven. Een eerste ambtelijke verkenning tussen stadsdeel en Kunst&Cultuur levert de mogelijkheid op om in samenwerking met Noordjes Kinderkunst in het Baanakkerspark een kindermuseum, MuseumZ, te ontwikkelen. Beeldende kunst Beeldende kunst is een mogelijkheid om identiteit, karakter en trots tot uiting te brengen in een buurt.

We stellen voor om, indien nodig achterstallig onderhoud te plegen aan de kunstwerken in de openbare ruimte, en er educatieve en/of culturele activiteiten omheen te organiseren in samenwerking met het Amsterdam Museum dat een project wil opstarten in de Waterlandpleinbuurt. Waterlandpleinbuurt - Mogelijk inpassing en positionering maatschappelijke voorzieningen

Waterlandplein 47

9

Beleid en planvorming Waterlandpleinbuurt – Ontwikkelingen in de omgeving

9.1

Bestemmingsplan

Er zijn drie bestemmingsplannen van toepassing op de Waterlandpleinbuurt, te weten: • Bestemmingsplan Nieuwendam-Noord-Werengouw, toelichting 24 november 2011; • Bestemmingsplan Nieuwendam-Noord- Markengouw, toelichting 19 december 2012; • Bestemmingsplan Buikslotermeer 2, toelichting 18 september 2013. Het zijn conservatieve bestemmingsplannen gericht op het handhaven van de bestaande situatie. Op een beperkt aantal plekken is nieuwbouw toegestaan, op basis van vastgelegde afspraken over de geplande (actuele) afsluiting van de stedelijke vernieuwing van de Waterlandpleinbuurt.

9.2

Ontwikkelingen in de omgeving

A.

CAN-gebied en Buikslotermeerplein

Amsterdam Noord kent een onstuimige groei. In de omgeving van de Waterlandpleinbuurt vindt een groot aantal ontwikkelingen plaats.

Het centrum van Amsterdam Noord (CAN) - het Buikslotermeerplein en omgeving - verandert in hoog tempo. Naast voorzieningen wordt er een omvangrijk woonprogramma gerealiseerd, zowel op het Buikslotermeerplein als in nieuwe woonwijken. Met de komst van de Noord/Zuidlijn is de bereikbaarheid vanuit het centrum toegenomen. In november 2019 opende een grote bioscoop haar deuren. Het bestaande viaduct Waddenweg is gesloopt in de zomer van 2020. Voor het Buikslotermeerplein is een planproces gestart in nauwe samenwerking met buurtbewoners, winkeliers en vastgoedeigenaren. Hierin wordt nadrukkelijk de relatie gezocht met de omgeving, waaronder de Waterlandpleinbuurt. Het Baanakkerspark kan in de toekomst een belangrijke groenvoorziening worden voor de (toekomstige) bewoners van het CAN-gebied/Buikslotermeerplein. Sportpark de Weeren en omgeving

C.

Schellingwouderscheg

Onder de naam Schellingwouderscheg - Groene Scheg worden de kansen en (on) mogelijkheden onderzocht als onderdeel van de herontwikkeling van de noordelijke IJ-oever. Het gaat dan vooral om het gebied tussen de Zuiderzeeweg en de van Hasseltzone. D.

Volkstuincomplexen

Ten oosten en ten zuiden van de Waterlandpleinbuurt ligt een aantal volkstuincomplexen. Het beleid van de gemeente is erop gericht om de volkstuinen open te stellen voor publiek, met gereguleerde openingstijden, zodat deze een betekenis krijgen voor alle Amsterdammers. E.

IJdoornlaan

De IJdoornlaan is voor autoverkeer één van de belangrijkste straten binnen Amsterdam Noord, en is onderdeel van het Plusnet Auto en Bus. Stadsdeel Noord heeft op termijn de ambitie om de IJdoornlaan te transformeren tot een stadsstraat of –laan. In overleg met V&OR is gestart met een verkenning. Daarin wordt nader ingegaan op de toekomstige functie van de IJdoornlaan binnen het verkeersnetwerk van Amsterdam Noord in relatie tot de gewenste ruimtelijke kwaliteiten en uitstraling. Het is nog niet bekend wanneer deze verkenning gereed is.

9.3

Beleid

De Structuurvisie Amsterdam 2040 Economisch sterk en duurzaam is op 17 februari 2011 door de gemeenteraad vastgesteld. De structuurvisie geeft richting aan de ruimtelijke ontwikkeling van Amsterdam in de context van de Metropoolregio Amsterdam en het vormen van een bindend element en toetsingskader van al het ruimtelijk relevant beleid met gemeentelijk belang voor de periode 2010-2020. Op de visiekaart Amsterdam 2040 is Nieuwendam-Noord aangewezen als gebied waar geen ontwikkelingen zijn voorzien, met uitzondering van het afronden van de Stedelijke Vernieuwing. 49

Waterlandplein

B.

Sportpark de Weeren wordt de komende jaren opnieuw in gebruik genomen als een hockeypark in combinatie met ‘urban sports’ voorzieningen. De ontwikkeling van sportpark de Weeren past in de ambitie van Amsterdam Noord om de strook direct ten noorden van de A10 - tussen Durgerdam en het Noordhollandsch Kanaal- te

transformeren tot een groene, recreatieve schakel tussen stad en landschap. De toevoeging van ‘urban sports’ voorzieningen is erop gericht om het sportpark ook aantrekkelijk te maken voor oorspronkelijke bewoners uit onder andere de Waterlandpleinbuurt. Het meenemen van bewonerswensen uit de Waterlandpleinbuurt is dan ook expliciet onderdeel van de opdracht van sportpark de Weeren.

Koers 2025

De Waterlandpleinbuurt is geen onderdeel van de ontwikkelstrategie Koers 2025. Hoofdgroenstructuur en Ecologische structuur

De Waterlandpleinbuurt wordt omringd door de hoofdgroenstructuur (Baanakkerspark, Schellingwouderbreek, talud A10). Het Baanakkerspark is niet alleen onderdeel van de hoofdgroenstructuur maar ook van de ecologische structuur. Ditzelfde geldt voor de groenvoorzieningen langs de rand van de wijk (langs de A10). Dat betekent dat het park en de groene rand van de wijk ook een belangrijke functie hebben als ecologische verbinding en leefgebied voor flora en fauna. Ook de waterstructuur in en rondom de Waterlandpleinbuurt is van grote ecologische betekenis, vooral als vliegroute voor de meervleermuis.

heeft een belangrijke ontmoetingsfunctie voor buurtbewoners en zorgt ervoor dat mensen meer bewegen. De openbare ruimte moet toegankelijk en gebruiksvriendelijk ingericht worden voor functies zoals sport, spel en recreatie. Hierdoor neemt het gebruik ervan toe en draagt het bij aan de sociale veiligheid in de buurt. Programma Bewegende stad

Voldoende, betaalbare en goede woningen is de doelstelling van de Woonagenda 2025. Voor verdere informatie verwijzen we naar de Woonagenda 2025.

Het Coalitieakkoord van het Amsterdamse College van B&W zet in op een gezonde, leefbare en duurzame stad. Amsterdam werkt sinds 2016 op basis van de Amsterdamse Beweeglogica al aan het verankeren van bewegen in de ruimtelijke plannen. Ruimte voor lopen, fietsen, spelen en sporten is steeds meer een onderdeel van de stedenbouwkundige opgave. Maar gezondheid gaat natuurlijk over veel meer dan bewegen alleen. Verschillende factoren zijn van invloed op de gezondheid. En een goed ingerichte leefomgeving kan bijdragen aan een gezondere levensstijl en een betere gezondheid. Voor verdere informatie wordt verwezen naar de publicatie Amsterdamse Gezondheidslogica, 12 logische principes voor een gezonde stad, januari 2021.

Programmering voorzieningen Amsterdam Noord (2018)

Meerjarenplan Fiets 2017-2022

Als uitwerking van het Amsterdams Detailhandelsbeleid 2018-2022 ‘Sterke winkelgebieden in een groeiende stad’ (2017) is een distributieplanologisch onderzoek (DPO) voor heel Amsterdam Noord uitgevoerd. Het onderzoeksrapport concludeert dat het horeca-aanbod in Noord schaars is en dat er ruimte is voor horeca buiten het bestaande voorzieningencluster, zowel in gebieden waar bevolkingsgroei is, als waar hier geen sprake van is.

In het Meerjarenplan Fiets worden drie belangrijke doelstellingen geformuleerd: • Comfortabel doorfietsen; • Gemakkelijk fietsparkeren; • Het nieuwe fietsen.

Woonagenda 2025

Amsterdamse referentienorm voor maatschappelijke voorzieningen, groen en spelen (2018)

Waterlandplein

Een goed aanbod van maatschappelijke voorzieningen is cruciaal voor de leefkwaliteit van een buurt, een stadsdeel en de stad als geheel. Hiervoor is in 2018 de referentienorm voor maatschappelijke voorzieningen vastgesteld. Die biedt handvatten voor ruimtereserveringen voor maatschappelijke voorzieningen, groen en spelen in gebiedsontwikkeling. Agenda Groen (2015)

Binnen de Agenda Groen en de stedelijke Groenvisie (2020) spelen verbindingen en toegankelijkheid van het groen en het buurtgroen een essentiële rol. Buurtgroen

50

Deze doelstellingen zijn vertaald naar ambities, acties en uitgangspunten om het fietsgebruik in Amsterdam te stimuleren. Gemiddeld pakt 36% van de Amsterdammers voor een verplaatsing de fiets, in Amsterdam Noord is dat gemiddeld 27%. Het doel is om dit percentage te laten groeien tot ten minste 35% in 2025. De percentages betreffen heel Amsterdam Noord. Voor deelgebieden, zoals de Waterlandpleinbuurt, zijn geen concrete percentages bekend. In het Meerjarenplan Fiets staan de ontbrekende schakels in de hoofdnetten vermeld inclusief een prioriteringstool.

Strategie Klimaatadaptatie 2020

In februari 2020 presenteerde de gemeente de Strategie Klimaatadaptatie. Hierin staan verschillende klimaat adaptieve maatregelen die gekoppeld kunnen worden aan de verschillende openbare ruimte maatregelen die in deze nota worden genoemd. Hetzelfde geldt voor de woonopgave waar het gaat om sloop/nieuwbouw of ingrijpende renovatie van wooncomplexen. Welstandsbeleid

De Commissie Ruimtelijke Kwaliteit adviseert de gemeente Amsterdam over de integrale kwaliteit van de fysieke leefomgeving: stedenbouw, openbare ruimte, cultuurhistorie, welstand en monumenten. Indien aan de orde in de Waterlandpleinbuurt wordt de CRK tijdig geconsulteerd. Integrale Landschapskaart

De Integrale Landschapskaart (ILK) verbeeldt de visie van stadsdeel Noord op de groei van het stadsdeel op de lange termijn. Hierin zijn belangrijke ambities vastgelegd over groen, sport en recreëren. Deze kaart is niet officieel vastgesteld maar illustreert de bestuurlijke ambities van stadsdeel Noord. Mobiliteitsplan Amsterdam Noord

Het Mobiliteitsplan Amsterdam Noord, opgesteld in opdracht van V&OR, onderzoekt mogelijke scenario’s voor de bereikbaarheid van Amsterdam Noord naar aanleiding van de geprojecteerde ontwikkelingen op lange termijn.

9.4

Beleid specifiek gericht op duurzaamheid

A

Energie

De gemeente wil de verduurzaming van Amsterdam versnellen. Dit staat in de Agenda Duurzaamheid, de agenda voor duurzame energie, schone lucht, een circulaire economie en een klimaatbestendige stad. Per thema is aangegeven op welke manier de Waterlandpleinbuurt kan bijdragen aan de uitvoering van deze agenda.

De ambitie van Amsterdam is om in 2040 aardgasvrij te zijn. Dit zal stapsgewijs gebeuren, over een meerjarige periode. In december 2016 heeft de gemeenteraad de strategie ‘Naar een stad zonder aardgas’ vastgesteld. Hierin staat hoe de stad aardgasvrij kan worden gemaakt. Dit betekent onder andere dat nieuwbouw niet meer wordt aangesloten op het gasnet en dat de transformatie/renovatie van gebouwen wordt gebruikt als aanleiding om duurzaam te gaan verwarmen. Ook moet er worden gezocht naar alternatieven voor de verwarming van woningen, de bereiding van warm tapwater en koken op aardgas. Op 31 maart 2020 heeft het college van B en W akkoord gegeven op de Transitievisie Warmte (TvW) en is die vrijgegeven voor inspraak. Na de inspraak wordt in het najaar van 2020de definitieve versie van de transitievisie ter vaststelling voorgelegd aan de Amsterdamse gemeenteraad. In de TvW is voor alle buurten in de stad bepaald welke warmteoplossing het beste past bij de bestaande bebouwing en ligging in de stad. Voor de Waterlandpleinbuurt is dat een warmtenet, wat goed past bij de huidige situatie. In de stedelijke vernieuwing is een deel van de Waterlandpleinbuurt namelijk al aangesloten op de stadswarmte van Westpoort Warmte (WPW). B

Nutsvoorzieningen

Een consequentie van de energietransitie is dat het aantal gebouwde voorzieningen ten behoeve van de nutsvoorzieningen fors toeneemt. Deze moeten bij voorkeur in de bebouwing worden geïntegreerd of zorgvuldig worden ingepast in de openbare ruimte. C

Schone lucht en duurzame mobiliteit

Fiets en openbaar vervoer

Bij de inrichting van de openbare ruimte krijgen voetgangers en fietsers prioriteit.

51

Waterlandplein

De Amsterdamse ambitie voor schone lucht gaat verder dan de wettelijke eisen voor luchtkwaliteit.

Het gebruik van de fiets wordt gestimuleerd door te investeren in aantrekkelijke en veilige fietsverbindingen. Maar ook door goede fietsparkeermogelijkheden toe te voegen in de openbare ruimte. Dit sluit ook aan bij de beleidsdoelstelling ‘Bewegende Stad’. Dit doel moet ondersteund worden met goed openbaar vervoer. Auto

De gemeente zet in op elektrisch rijden. In het onlangs vastgestelde actieplan Schone Lucht wordt uiteengezet hoe we dit willen bereiken. Het doel is uitstootvrij in 2030. Om elektrisch vervoer te stimuleren, is het van belang dat er op de juiste plekken in de openbare ruimte voldoende oplaadfaciliteiten zijn. Het doel van de agenda Autoluw is om het autogebruik terug te dringen. Hierbij is het mogelijk om parkeerplaatsen op te heffen mits het goed wordt onderbouwd en het niet leidt tot parkeerproblemen. Vaak worden parkeerplaatsen opgeheven om groen, speelplekken of fietsparkeerplekken aan te leggen. In de Waterlandpleinbuurt is genoeg ruimte om deze functies een plek te geven en hoeft dat niet ten koste te gaan van parkeerplekken. De parkeersituatie in heel Noord wordt regulier gemonitord. Mocht uit de monitoring blijken dat er ergens parkeerproblemen (gaan) ontstaan of zijn, dan wordt dit nader bekeken en worden zo nodig maatregelen aan het bestuur voorgesteld. Momenteel zijn in de parkeermonitor geen parkeerproblemen zichtbaar in de Waterlandpleinbuurt. De parkeerdruk is vrij laag, zowel overdag als in de avond en nacht wanneer alle bewoners thuis zijn. Op loopafstand is altijd een vrije parkeerplek beschikbaar.

Waterlandplein

D

Circulaire economie

In een circulaire economie wordt slim omgegaan met energie, water, grondstoffen en voedsel. Het is een economie waarin afval een grondstof is en energie van duurzame bronnen komt. De gemeente Amsterdam wil een koploperspositie verwerven in de overgang naar een circulaire economie en een actieve rol spelen in het stimuleren hiervan. Circulair bouwen heeft betrekking op de hele gebouwde omgeving, zowel op de fysieke bebouwing als op de openbare ruimte. Het uitgangspunt bij de openbare ruimte is een flexibele inrichting zodat goed kan worden geanticipeerd op veranderende gebruikswensen, en het hergebruik van bestaande materialen bij herprofileringen.

52

In de Strategie Amsterdam Circulair 2020-2025 benoemt de gemeente dat zij in 2050 een circulaire stad wil zijn. Een stad waar we waardevolle materialen en grondstoffen hergebruiken en geen afval produceren. De doelen van het programma zijn om: • In 2030 50% minder nieuwe grondstoffen te gebruiken; • In 2050 100% circulair te zijn. De vertaling naar dit plangebied kan bijvoorbeeld door voort te borduren op ervaringen in de circulaire bouw in het kader van de prijsvraag ‘Op weg naar een circulaire stad - Renovatie en transformatie van corporatie-bezit’. Een andere mogelijkheid is het inzetten op deelmobiliteit als manier om de toegankelijkheid van hoogwaardig elektrisch vervoer te verbeteren en zo bij te dragen aan de agenda Autoluw. Waar het gaat om openbaar groen moeten we voorkomen dat er ‘nutteloos groen’ wordt aangelegd, en stimuleren dat het groen ook een ecologische/ klimaatadaptatie functie heeft. E

Huishoudelijk afval

De gemeente wil dat het afvalscheidingspercentage voor huishoudelijk afval flink omhoog gaat: van 27% in 2014 naar 65% in 2020. Zo kunnen meer grondstoffen worden teruggewonnen voor hergebruik, recycling en andere nuttige toepassingen. De essentie hiervan is ervoor zorgen dat het scheiden van afval dicht bij huis gebeurt. Op basis van het Uitvoeringsplan Afval streeft de gemeente in de hele stad naar standaardisatie en optimalisatie van voorzieningen voor afvalinzameling en wordt het faciliteren van afvalscheiding zoveel mogelijk ondersteund. De Waterlandpleinbuurt is een grote buurt waarvoor een integraal nieuw locatieplan voor ondergrondse afvalcontainers moet worden opgesteld. Op een beperkt aantal locaties staan al nieuwe standaard ondergrondse containers, maar de meeste locaties hebben nog de oude. Alle oude containers zullen worden verwijderd en volgens het nieuwe locatieplan worden ondergrondse containers geplaatst voor restafval, plastic, papier, glas en textiel (bovengronds). Markengouw en Werengouw staan dit jaar op de planning. Dat betekent dat het locatieplan in 2021 wordt opgesteld en de besluitvorming wordt doorlopen. Naar verwachting kunnen de nieuwe ondergrondse afvalcontainers dan in 2022 worden geplaatst. Een aanvullend onderzoek kan uitwijzen of we een apart inzamelsysteem moeten invoeren om groente- en fruitafval zo dicht mogelijk bij de bron, de keuken,

te scheiden. Ook moeten we onderzoeken of het wenselijk is één of meerdere afvalbrengpunten te realiseren voor overige huishoudelijke afvalstromen zoals elektrische apparaten en klein grof afval. F

Rainproof

Het regent vaker en harder. Met het programma Amsterdam Rainproof wil de gemeente de stad voorbereiden op zeer hevige regenbuien. De ambitie van de gemeente is om een regenbui waarbij 60 mm in één uur valt, te kunnen verwerken zonder dat er schade ontstaat aan huizen en vitale infrastructuur. De te nemen maatregelen zijn maatwerk en variëren per locatie. Op de Risicokaart Amsterdam heeft Waternet aangegeven waar een verhoogde kans op schade optreedt bij extreme neerslag. Volgens de Risicokaart is de kruising IJdoornlaan – Volendammerweg een waterknelpunt. De kruising is aangewezen als ‘extreem urgent’ vanwege de kans op ernstige schade aan vastgoed en de vitale infrastructuur in combinatie met de ontwrichting van de bereikbaarheid. Dat betekent dat het knelpunt binnen vijf jaar moet worden aangepakt.

Waterlandplein 53

10 Krachtenveldanalyse en risicoverkenning Voetpad Baanakkerspark

10.

Krachtenveldanalyse en risicoverkenning

Ruimtelijk

Bij de voorbereiding van deze Verkenning van Kansen is gezamenlijk opgetrokken met de woningbouwcorporaties. Het is belangrijk om onze samenwerking in de volgende fases vast te houden. Ook het verwerven van draagvlak onder bewoners is cruciaal voor het halen van de ambities. Bewoners hebben niet altijd het gevoel gehoord te zijn door woningbouwcorporaties en de gemeente. Het tempo waarin we aan bewonerswensen tegemoet kunnen komen kan zo op gespannen voet staan met de verwachtingen en wensen van bewoners. Integraliteit van de opgave

In deze principenota is vooral beschreven welke fysiek-ruimtelijke opgave bijdraagt aan een veilige en leefbare Waterlandpleinbuurt. Om de leefsituatie van de bewoners te verbeteren zijn er ook maatregelen nodig op sociaal en economisch vlak en op het gebied van veiligheid. Bij het verder uitwerken van de ruimtelijke opgave in de volgende fases, is een goede samenhang en samenwerking van groot belang. Planning en proces

Een risico is dat de verschillende aspecten van de aanpak niet goed op elkaar worden afgestemd, of dat de ambities van samenwerkingspartners niet synchroon lopen, waardoor vertraging ontstaat dan wel opgaven niet tot uitvoering komen. Tijdens de vervolgfase worden de risico’s nauwkeuriger en per deelproject in kaart gebracht, zodat deze altijd passen binnen de maximale risicobereidheid van de gemeente Amsterdam en haar samenwerkingspartners.

Waterlandplein 55

11 Ontwikkelstrategie Schellingwouderbreekpark

11.

Ontwikkelstrategie

In de verkenningsfase zijn we als gemeente opgetrokken met de corporaties die bestaand bezit in de Waterlandpleinbuurt behouden en voor een klein gedeelte nog verbeteren. De opgave voor de buurt, met name in de aandachtsgebieden, is in gezamenlijkheid tot stand gekomen. Ook in de verdere planvorming en uitvoering blijven we nauw samenwerken met de corporaties. Prioritering ten aanzien van de opgaven

Belangrijk uitgangspunt bij deze principenota is dat er, zoals ook geformuleerd in de actualisatie bestuursopdracht ontwikkelbuurten, wordt geïnvesteerd waar de nood het hoogst is. In deze nota zijn verschillende interventies benoemd die de leefbaarheid en leefkwaliteit in de buurt kunnen verbeteren. Het zijn echter de interventies met de hoogste positieve impact voor de meest kwetsbare bewoners die de meeste prioriteit verdienen. Vanuit dit vertrekpunt is vanuit het stadsdeel een sterke wens uitgesproken een prioritering aan te brengen. Deze prioritering ziet er als volgt uit: • Aanpak groene hoven in aandachtsgebieden; • Baanakkerspark; • Aanpak Waterlandplein; • Realisatie maatschappelijke voorzieningen, te weten: a. Vervangende huisvesting Ouder- en Kindteam (VJN 2022); b. Realisatie definitie jeugdvoorziening (VJN 2023); c. Realisatie buurtkamer de Groene Zoom (VJN 2023 of later; • Aanpak openbare ruimte & infrastructuur (achterstallig onderhoud, sport- en speeltoestellen, optimalisering fiets- en voetpadenstructuur, looproute bushaltes); • Schellingwouderbreek.

Bovengenoemde prioritering wordt als uitgangspunt genomen voor de fasering en uitvoering van projecten de komende jaren. In hoofdstuk 13 wordt hier, onder kopje planning & proces, dieper op ingegaan. Organisatie- en uitvoeringsstrategie openbare ruimte

Voor elk van de voornoemde opgaven wordt de meest efficiënte organisatie- en uitvoeringsstrategie toegepast. Voor de kwaliteitsimpuls in de openbare ruimte betekent dit dat deze onder regie van de directie Verkeer en Openbare ruimte zal worden uitgevoerd. En dat deze gefaseerd zijn in tijd en ruimte tot deelprojecten. De wensen en ambities uit de principenota zijn geïntegreerd in instandhoudingsplannen. De indicatieve uitvoeringsplanningen zijn zodanig opgesteld dat aan de prioritering tegemoet wordt gekomen, en er rekening gehouden wordt met de bereikbaarheid, verkeersveiligheid, leefbaarheid in de buurten; (niet alles kan in een keer gelijktijdig op de schop). De planning kan wijzigen naarmate verdere optimalisatie plaatsvindt in de voorbereidingsfasen in het kader van werk-met-werk-maken en o.a. de aanleg van stadswarmte In hoofdstuk 13 is middels de uitvoeringsagenda principenota Waterlandpleinbuurt concreet gemaakt wat er in welke aandachtsgebieden van de Waterlandpleinbuurt, wanneer, en door wie worden aangepakt. Juridisch-planologisch kader

Mochten er in de toekomst, door de plannen uit deze principenota, omgevingsvergunningen nodig zijn, dan maken we op het gepaste moment een nadere afweging over de inhoud, belangen en strategie. Bij omgevingsvergunningen voor het bouwen van een bouwwerk, verwachten we dat vaak gewerkt zal worden met afwijkingen van het geldende bestemmingsplan, voor zover van toepassing. Plannen worden vooralsnog niet gefaciliteerd door het anticiperend aanpassen van het geldende bestemmingsplan. Waterlandplein

De aanpak groene hoven staat in dit lijstje bovenaan, omdat wordt verwacht dat deze ingrepen de meeste impact hebben op de bewoners, vooral omdat ze plaatsvinden in de gebieden waar geen stedelijke vernieuwing is uitgevoerd de laatste jaren. Het Baanakkerspark is daarnaast een belangrijke prioriteit, omdat deze ingreep behalve voor bewoners uit de Waterlandpleinbuurt ook een belangrijke impuls geeft aan bewoners voor ontwikkelbuurt de Kleine Wereld. Bovendien draagt het bij aan de groennorm voor de nieuwe bewoners om en nabij het Buikslotermeerplein.

sociaal plan opgesteld. Mogelijke interventies op sociaal gebied zullen benoemd en geprioriteerd worden in dat plan.

Zoals eerder benoemd wordt parallel aan het maken van deze principenota een 57

hilversumstraat

12 In gesprek met de buurt

12.

In gesprek met de buurt

Deze Verkenning van Kansen is gemaakt in nauwe samenwerking met de woningbouwcorporaties die in de Waterlandpleinbuurt actief zijn: Rochdale, Ymere, Stadsgenoot en Eigen Haard. Daarnaast is er uiteraard binnen de gemeente tussen verschillende directies goed samengewerkt om deze principenota tot stand te brengen. De inbreng van bewoners is zo goed mogelijk verwerkt. Daarbij is gebruik gemaakt van de kennis over hun wensen en de knelpunten zoals die bekend zijn bij corporaties, bij het gebiedsteam Noordoost en andere ambtenaren. Ook is bij een aantal bijeenkomsten gericht informatie over bewonerswensen opgehaald en heeft een antropologisch buurtonderzoek naar de behoeften van bewoners plaatsgevonden: •

•

•

Tijdens de Waterlandloop 2019 heeft het stadsdeel door middel van een informatiestand over de gebiedsuitwerking input opgehaald bij bewoners over hun ideeën en wensen; We hebben extra aandacht besteed aan het ophalen van bewonerswensen in een aantal plekken in de buurt die bij de gemeente weinig bekend zijn. Hier hebben antropologen onderzoek gedaan; Half juni 2020 is een krant naar buurtbewoners verstuurd om de opgaven uit de Verkenning van Kansen te toetsen bij bewoners. Via een vragenlijst konden bewoners hun mening kwijt over openbare ruimte, groen, maatschappelijke voorzieningen en verbindingen. De vragenlijst is door ruim 140 mensen ingevuld. Eind juni 2020 zijn er een online bewonersbijeenkomst en telefoonpanels gehouden over de opgave;

Een samenvatting van de punten die door bewoners zijn ingebracht tijdens deze bijeenkomsten: • Bewoners zijn van mening dat de openbare ruimte niet op orde is, zowel ‘grijs’ als ‘groen’, en geven ook aan dat de kwaliteit van de speelplekken te wensen overlaat; • De grootste klacht van bewoners is de hoeveelheid vuil op straat en het verkeerd aanbieden van huisvuil; • Bewoners zijn van mening dat ontmoetingsplekken en maatschappelijke voorzieningen (buiten en binnen) niet voldoende aanwezig zijn. Ze vragen speciale aandacht voor een plek voor de oudere jeugd; • Bewoners vragen speciale aandacht voor het opknappen van het Baanakkerspark en het oplossen van knelpunten in en rond het winkelcentrum Waterlandplein; • Bewoners zijn van mening dat er onvoldoende doorstroommogelijkheden zijn in de Waterlandpleinbuurt naar geschikte woningen, zoals woningen voor ouderen, jongeren en grote gezinnen; • - Bewoners geven aan zich niet veilig te voelen op bepaalde plekken in de buurt, hierbij verwijzen ze naar belangrijke langzaam verkeersroutes in en naar de buurt; • Bewoners zijn van mening dat er in de Waterlandpleinbuurt sprake is van verkeersonveilige situaties, vooral de IJdoornlaan wordt genoemd.

Het gaat dan om te hard rijden, wegraces en onveilige oversteekplekken bij de kruisingen met de Beemsterstraat en de Volendammerweg; • Bewoners zijn ontevreden over zowel de inrichting van de openbare ruimte (wind, zwerfvuil, gladde keien, lelijk en gevaarlijk kunstwerk) als het aanbod (winkels en horeca) van het winkelcentrum Waterlandplein.

Waterlandplein 59

13 Organisatie, planning en proces park met ganzen

13.1 Organisatie

13.2 Planning en proces

Het bestuurlijk opdrachtgeverschap voor de ontwikkelbuurten ligt bij de coördinerend wethouder Wonen en Ontwikkelbuurten en het coördinerend ambtelijk opdrachtgeverschap bij directeur Wonen. In de volgende fase na het principebesluit ligt het opdrachtgeverschap voor de grootste opgave, die van de aanpak van de openbare ruimte uit voorliggende verkenning, bij de directie Verkeer en Openbare Ruimte. Voor de opgave maatschappelijke voorzieningen ligt het opdrachtgeverschap in de voorbereidingsfase (locatiebepaling) bij stadsdeel Noord. In de vervolgfasen (ontwerp en uitvoering) ligt het opdrachtgeverschap voor deze voorzieningen bij de directie Onderwijs Jeugd en Zorg. Het opdrachtgeverschap voor de sociale opgave ligt bij stadsdeel Noord. Er wordt vanuit stadsdeel Noord een apart team ingericht om regie te voeren over de opgaven uit de principenota’s van de ontwikkelbuurten. Hiermee wordt tevens de integraliteit geborgd, en worden de opgaven gecoördineerd en bewaakt. Het gebiedsteam heeft bij alle opgaven als ogen en oren van de wijk een belangrijke rol in het betrekken van de bewoners/participatie bij de uitwerking en realisatie van de opgaven. Belangrijke rol voor dit team is ook de sturing op de integraliteit tussen de verschillende opgaven en deelprojecten die daaruit voortkomen.’

Openbare ruimte en maatschappelijke voorzieningen opgave

In de Uitvoeringsagenda en –kaart behorend bij de principenota Verkenning van Kansen voor de Waterlandpleinbuurt wordt per deelproject (openbare ruimte en maatschappelijke voorziening) de status aangegeven, en wat er wanneer door welke partij uitgevoerd gaat worden. Tevens worden beschikbare zekere, en mogelijke dekkingsbronnen aangegeven. De planning is indicatief en kan wijzigen. Er is/wordt gestart met de meest urgente aandachtsgebieden in de directe woonomgeving, vanzelfsprekend in participatie en afstemming met de buurtbewoners. De volledige Uitvoeringsagenda en -kaart is te vinden als bijlage van deze principenota. Sociale opgave: stadsdeelbrede aanpak

Er is een grote sociale opgave waarvan cijfers uitwijzen dat de problematiek zeer complex is.. Daarnaast geldt dat vanwege de specifieke Noordse situatie, instroom van nieuwe meer kapitaalkrachtige stedelingen, extra aandacht nodig is om dreigende segregatie te voorkomen. Voor een structurele verbetering ligt het daarom voor de hand om te werken aan een langjarige aanpak en binnen zo’n aanpak extra aandacht te besteden aan de dreigende segregatie om zo ook op sociaal gebied tot een ‘ongedeeld Noord’ te komen. In de eerste helft van 2021 wordt hiervoor de sa­menwerking gezocht met directies en partners in het sociaal domein. Doel hiervan is tot een gedragen aanpak te komen met duidelijke doelstellingen. We verwach­ten voor eind 2021deze aanpak te kunnen presenteren. De verwachting is dat niet alleen de problematiek maar ook de kosten die verbonden zijn aan de structurele aanpak, vergelijkbaar zullen zijn met andere integrale aanpakken in de stad In het uit te werken voorstel zal het College van B&W middels de wethouders ontwikkelbuurten gevraagd worden om hiervoor draagvlak en financiële ruimte te zoeken.

Waterlandplein 61

14 Financiën Waterland

14.

Financiën

De totale periode van realisatie van de opgaven voor de openbare ruimte en de maatschappelijke voorzieningen in voorliggende nota betreft minder dan tien jaar. Voor de financiering van de opgaven is aangesloten bij de bestaande dekkingsbronnen en –systematieken die gemeentelijk beleid biedt. Zodoende wordt het additionele beslag (middels separate kredietbesluiten bijv.) op de gemeentelijke financiën zo beperkt mogelijk gehouden. Er zijn diverse gemeentelijke dekkingsbronnen beschikbaar voor de opgaven in de openbare ruimte, waarover voor een deel reeds besluitvorming heeft plaatsgevonden, en voor een deel zijn hiervoor ambtelijk aanvragen ingediend waarover besluitvorming te zijner tijd plaats zal vinden. Lopende aanvragen voor deelprojecten bestaan uit een combinatie van meerder dekkingsbronnen. Een kanttekening hierbij is dat het gaat om nog niet gehonoreerde aanvragen voor genoemde deelprojecten, en dat de dekkingsbronnen op dit moment naar verwachting overvraagd worden. Als er te zijner tijd geen geld beschikbaar komt, dan kunnen de voornemens niet in uitvoering worden genomen. De woningbouwcorporaties met woningbezit in de Waterlandpleinbuurt dragen ook een deel van de kosten voor de aanpak van de openbaar toegankelijke ruimte in de diverse aandachtsgebieden.

Financiering van de diverse beoogde maatschappelijk voorzieningen loopt via het meerjaren investeringsprogramma (MIP) waarbij jaarlijks tijdens de voorjaarsnota de betreffende middelen aangevraagd worden door de directie Onderwijs, Jeugd en Zorg. Ook hiervoor geldt dat de budgetten nog moeten worden toegekend te zijner tijd, en derhalve nog niet zeker zijn.

Waterlandplein

Voor de sociale opgave is een meerjarige aanpak nodig van circa 20 jaar om de sociaal –economische positie van de Waterlandpleinbuurt en haar bewoners op het Amsterdams gemiddelde te krijgen. Voor de financiering hiervan wordt een separate investeringsaanpak opgesteld dat een separaat besluitvormingstraject zal lopen. Dit valt derhalve buiten de scope van deze nota. De gemeentelijke geplande investeringen in de openbare ruimte bedragen circa 23 miljoen Euro; voor de investeringen in de maatschappelijke voorzieningen is circa 5 miljoen Euro geraamd. 63

15 Principebesluit Waterlandplein

15.

Principebesluit

Het college van Burgemeester en Wethouders besluit: 1. Kennis te nemen van principenota Verkenning van Kansen voor de Waterlandpleinbuurt waarin de bestaande situatie wordt beschreven en aanleiding, urgentie en mogelijkheden voor verbetering van de Waterlandpleinbuurt in beeld worden gebracht. Alle beschreven opgaven worden in participatie en afstemming met de buurtbewoners verder uitgewerkt en uitgevoerd. 2. Kennis te nemen van de uitkomsten van het participatietraject. 3. In te stemmen met de uitwerking van de opgave openbare ruimte gericht op het verbeteren van verbindingen voor langzaam verkeer, het vergroten van de (sociale) veiligheid en verkeersveiligheid en het creëren van een openbare ruimte die beweging en ontmoeting stimuleert. 4. In te stemmen met het nader uitwerken van de ambities op het gebied van groen om zo de mogelijkheden voor recreatie, sport & spel, beweging en buurtbinding te verbeteren. 5. In te stemmen met nader onderzoek en uitwerking van de opgave om maatschappelijke voorzieningen toe te voegen aan de woonwijken en diverse economische in het winkelcentrum Waterlandplein. 6.

Kennis te nemen van de opgave wonen, waarbij de nog te realiseren nieuwbouw van de stedelijke vernieuwing een bijdrage levert aan de geconstateerde woonwensen en benodigde maatschappelijke voorzieningen, waarin samen met corporaties wordt onderzocht wat de verdere mogelijkheden voor woningverbetering in de aandachtsgebieden zijn, en de buurt op termijn verder aardgasvrij wordt gemaakt. 7. In te stemmen met de Uitvoeringsagenda en –kaart van de principenota voor de opgaven openbare ruimte en maatschappelijke voorzieningen. 8. In te stemmen met het uitwerken van een stadsdeel breed plan van aanpak voor de sociale opgave, sociaaleconomische opgave en sociale veiligheid in samenhang met de opgave zoals beschreven in deze principenota.

9. De wethouder Wonen aan te wijzen als bestuurlijk opdrachtgever, de directeur Verkeer en Openbare Ruimte aan te wijzen als ambtelijk opdrachtgever voor de opgave openbare ruimte, de stadsdeelsecretaris Noord aan te wijzen als ambtelijk opdrachtgever voor de sociale opgave en de opgave maatschappelijke voorzieningen, en de directeur Wonen als coördinerend ambtelijk opdrachtgever. 10. Kennis te nemen van het positief advies van het dagelijks bestuur van stadsdeel Noord: in de vergadering van <datum> heeft het dagelijks bestuur positief geadviseerd op de Verkenning van Kansen voor de Waterlandpleinbuurt. 11. Kennis te nemen van het positief advies van de Stadsdeelcommissie Noord: in de vergadering van <datum> heeft de stadsdeelcommissie <….> geadviseerd op de Verkenning van Kansen Waterlandpleinbuurt.

Waterlandplein 65

15.

16.

1.

14.

1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16.

Vijfhoven Waalenburgsingel Negen hoven Werengaouw Twee pleinen Naardermeerbuurt Aanpak Waterlandplein Waalenburggroen Werengouw Beemsterstraat e.o. Naardermeerstraat e.o Bakkumstraat e.o Baanakkerspark Schellingwouderbreekpark Sportpark De Weeren Viaducten A10 Waalenburgsingel Pettenstraat e.o. IJdoornlaan

Bijlage Waterlandpleinbuurt - Uitvoeringsagenda

Uitvoeringsagenda openbare ruimte Project

Toelichting

Status / vervolg

1.

Herinrichting 5 hoven Waalenburgsingel

Toevoegen en verbeteren groen, toevoegen ontmoetingsplekken, verbeteren speelvoorzieningen; eenduidig ontwerp i.s.m. bewoners en woningbouwcorporaties.

4 hoven worden uitgevoerd in 2021. Het 5e hof in 2022. Momenteel in ontwerpfase (VO). Er is dekking voor alle 5 de hoven.

2.

Herinrichting 9 hoven weerszijden Werengouw

Toevoegen en verbeteren groen, toevoegen ontmoetingsplekken, verbeteren speelvoorzieningen; eenduidig ontwerp i.s.m. bewoners en woningbouwcorporaties.

3.

Herinrichting 2 pleinen Naardermeerstraat en Bussumstraat

Pleinen zijn heringericht en opgeknapt. Speelvoorzieningen, zitbanken en groen zijn toegevoegd.

Voorbereidings- en ontwerpfase moet nog starten. Uitvoering vanaf 2023. In 2022 en 2023 vindt hier ook groot onderhoud plaats (volledige herstrating). Hierna volgen de hoven, zo vallen niet alle uitvoeringswerkzaamheden gelijktijdig zodat het gebied toegankelijk blijft. Beiden pleinen gerealiseerd in 2020.

4.

Aanpak Waterlandplein

Windhinder(onderzoek), en toevoegen groen/bomen.

5.

Kwaliteitsimpuls en toegankelijkheid Waalenburggroen

De robuuste uitstraling van groen blijft Definitief Ontwerp is door DB Noord behouden. Middels aanleg van een pad en vastgesteld, inclusief dekking. het plaatsen van bankjes en extra Momenteel in uitvoering. speelvoorzieningen, wordt er een plek gecreëerd waar meer mensen uit de buurt kunnen recreëren, ontspannen, wandelen en spelen.

6.

Groot onderhoud Werengouw

Vervangen asfalt, fietspaden verbreden (conform CVC-leidraad), vervangen tegels door asfalt, herstraten voetpaden.

Geplande start voorbereiding 2021, uitvoering 2022/2023.

7.

Vervanging Beemsterstraat en omgeving

Volledig herstraten van gevel tot gevel.

In voorbereiding. Uitvoering 2022/2023.

8.

Groot onderhoud Naardermeerstraat en omgeving

Vervangen deklaag en/of (gedeeltelijk) herstraten elementenverharding.

Geplande start voorbereiding 2021, uitvoering 2023.

Voorbereidingsfase moet nog starten.

Waterlandplein

Betreft indicatieve planning op hoofdlijn en is mogelijk aan wijzigingen onderhevig.

67

Uitvoeringsagenda openbare ruimte 9.

Project

Toelichting

Status / vervolg

Groot onderhoud Bakkumstraat en omgeving

Volledig herstraten van gevel tot gevel.

In voorbereiding. Uitvoering 2021.

10. Groot onderhoud + herinrichting/kwaliteitsimpuls Baanakkerspark

11. Vervanging/kwaliteitsimpuls Schellingwouderbreekpark

Waterlandplein

12. Extra sportvelden Sportpark de Weeren

68

vervolg

Groot onderhoud: asfalteren, funderen en Geplande start voorbereiding onderhoud herstraten voet- en fietspaden. 2022. Uitvoering 2023. Groot onderhoud Herinrichting vanaf 2025 e.v. De opgave op evt. icm herinrichting, te onderzoeken de lange termijn is om het park te ontwikkelen tot een prettig verblijfspark voor oorspronkelijke en nieuwe bewoners uit de omliggende buurten. Geplande start voorbereiding 2022. Onderzoek GO/HI vanaf 2022. Het Uitvoering onderhoud 2022, evt icm aanpakken van verzakking icm onderzoek naar hoe dit groengebied aantrekkelijk kan kwaliteitsimpuls, te onderzoeken. worden gemaakt voor een breder publiek. Door een deel van de bewoners is al een visie op de Breek ontworpen. In vervolgfase met buurtbewoners en andere betrokkenen wordt verder gekeken naar de ontwikkeling van dit gebied. Er komen zogenaamde urban sports velden Voorbereiding & participatietraject start die vrij toegankelijk zijn voor de bewoners 2021. uit de buurt.

13. Kwaliteitsimpuls 3 tunneltjes A10

De 3 fiets-, en wandel-onderdoorgangen Concept Visie & Ingezoomde Kansen en onder A10 richting de Groenboog worden Verbindingenkaart, d.d. dec. 2020, ter alsweinig uitnodigend ervaren. Door deze vaststelling. veiliger, gebruiksvriendelijker en ecologisch beter in te richten nodigen we aangrenzende buurten uit meer gebruikt te maken van het gebied.

14. Groot onderhoud Waalenburgsingel

Vervangen deklaag en/of (gedeeltelijk) herstraten elementenverharding.

Gepland start voorbereiding 2022. Uitvoering 2023/2024.

15. Pettenstraat en omgeving

Vervangen deklaag en/of (gedeeltelijk) herstraten elementenverharding.

Geplande start voorbereiding 2021. Uitvoering 2023/2024.

16. IJdoornlaan ts. Kennmerduinstraat en Volendammerweg

Vervangen deklaag en/of (gedeeltelijk) herstraten elementenverharding.

Gepland start voorbereiding 2022. Uitvoering 2022/2023.

Betreft indicatieve planning op hoofdlijn en is mogelijk aan wijzigingen onderhevig.

Uitvoeringsagenda maatschappelijke voorzieningen Project

Toelichting

Status / V ervolg

a.

Vervangende huisvesting Ouder- en Kindteam

Mogelijke locatie: Kompaslocatie. Momenteel wordt een quickscan verricht.

Quickscan afronden

b.

Tijdelijke jeugdvoorziening

c.

Nieuwbouw definitieve jeugdvoorziening

Mogelijke locatie: naast de Muziekschool (Alkmaarstraat / Groene Zoom).

Locatieonderzoek te starten. Aanstellen projectleider stadsdeel, Q1 2021.

d.

Nieuwbouw buurtkamer de Groene Zoom

Mogelijke locatie: Kompaslocatie. Momenteel wordt een quickscan verricht.

Quickscan afronden.

locatieonderzoek starten 2021-2022.

Betreft indicatieve planning op hoofdlijn en is mogelijk aan wijzigingen onderhevig.

Waterlandplein 69