Algemeen deel - 02 20211006 Notulen raadsvergadering middag

22

Jaar

2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 6 oktober 2021 Raadsnotulen

R

het veranderen is, worden nu feesten gegeven en tot mijn stomme verbazing – ik ben er zelf geweest afgelopen weekend, er was een oktoberfeest dat de hele dag duurde, ook op vrijdag – waren de paarden daar nog aanwezig. dBa was daar ongeveer 110 met een gemiddelde van 98 dBa en ik kon daar gewoon de paardenstallen inlopen. Waarom is dit interessant? Die paarden staan daar de hele dag vast en bovendien heeft de Hollandsche Manege nu ook ADE geprogrammeerd en tot mijn stomme verbazing lijkt het erop dat de paarden daar dan nog steeds blijven. De buurt staat inmiddels op gespannen voet met de Hollandsche Manege, met de eigenaar omdat die zich nogal hautain opstelt richting de buurt. Wij kunnen dit helaas niet verbieden. Op basis van dierenwelzijn kun je een evenement niet tegengaan maar ik zou graag een uitspraak van dit college willen horen hoe wij daar tegen aankijken dat we een Hollandsche Manege hebben die festivals aan het organiseren is – wat ze mag en waarvoor ze ook een vergunning heeft – maar daarbij de paarden in de stal laat staan waar de bezoekers gewoon naar binnen kunnen lopen. Dat is mij die avond meerdere malen gelukt. Ik ben niet geweigerd. De deur gaat de hele tijd open. Die dieren staan daar en kunnen geen kant op. De tweede vraag aan de burgemeester is, die vergunning is pas op 30 september goedgekeurd en gepubliceerd, een dag voor het evenement.

Daarmee ontnemen we wederom de Amsterdammers de mogelijkheid om daartegen bezwaar in te dienen. De derde vraag is, ook de ADE-vergunning op even uit mijn hoofd 14, 15 en 17 oktober zitten nog in de aanvraagprocedure. Dus tegen de tijd dat die worden gepubliceerd en goedgekeurd zijn we al weer te laat voor de bezwaartermijn. De VOORZITTER geeft het woord aan burgemeester Halsema voor de beantwoording van de vragen. Burgemeester HALSEMA: Inderdaad, op 1 en 2 oktober in de avond hebben er tot 23.00 uur ’s avonds Oktoberfestachtige bijeenkomsten plaatsgevonden voor maximaal 750 mensen: lange tafels, drinken, dansen. Ik moet eerlijk gezegd bekennen dat ik het dan wel een prettig idee vindt dat u in ieder geval af en toe de paarden heeft getroost. Dat heeft u gedaan. Dat neemt niet weg dat ik uw zorg begrijp dus ik wil daar helemaal niet flauw over doen. De bijeenkomst is vergund door stadsdeel West. Het bestemmingsplan voor deze inrichting met als functie sport- en recreatie-inrichting maakt evenementen met muziek mogelijk. Dat weet u. Bewoners zijn in de weken voorafgaand aan het evenement geïnformeerd door middel van een bewonersbrief. De vergunning is anders dan u zegt verleend op 27 september; de publicatie voor derden is op 30 september beschikbaar gekomen.

Het duurde dus drie werkdagen voordat publicatie voor derden beschikbaar was en ik ben het met u eens dat dat nogal kort dag is. Wij weten wel dat er bij het stadsdeel West tot dusver geen meldingen bekend zijn van overlast. Navraag bij de organisatie leert dat er enkele klachten van omwonenden zijn geweest over het geluid en dat daarbij politie en handhaving ter plaatse zijn geweest. Dan over de paarden. De paarden zijn inderdaad op stal gebleven tijdens het evenement. De eigenaar achtte het niet nodig ze tijdelijk onder te brengen en de organisator zegt heel stellig dat de paarden geen onrustig gedrag vertoonden - wat niet wegneemt dat ik uw zorg begrijp en ik er eigenlijk bij de manege op wil gaan aandringen dat op het moment dat er nieuwe evenementen zijn waartoe zij dus de mogelijkheid hebben, de paarden in alle gevallen elders worden ondergebracht. Goed nieuws heb ik wel voor u ten aanzien van ADE. Daar zal inderdaad ook een evenement plaatsvinden maar dan zullen de paarden wel elders worden ondergebracht.

23

Jaar

2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 6 oktober 2021 Raadsnotulen

R

De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Van Lammeren voor een vervolgvraag. De heer VAN LAMMEREN: Ik vind het prettig als de burgemeester daar op aandringt. Over ADE staat nu in Het Parool dat de eigenaar heeft gezegd dat er maar 20 van de 40 paarden weggaan dus dat er nog steeds paarden aanwezig zijn. Ik hoop dat u daar op wilt aandringen. Ik vind echt dat wij als stadsbestuur moeten bewerkstelligen ondanks dat we de wettelijke middelen niet hebben dat we zo niet met dieren in de stad omgaan. De VOORZITTER geeft het woord aan burgemeester Halsema. Burgemeester HALSEMA: Ik ben dat met u eens. De informatie die ik heb doorgekregen is dat alle paarden tijdelijk elders worden ondergebracht. Wij gaan daarover in gesprek met de manege. De VOORZITTER: Geen behoefte meer aan vragen over dit onderwerp bij andere leden van de raad. Dan gaan we door naar de volgende en tevens laatste set mondelingevragen. Vragen van het lid Van Schijndel inzake het vooruitzicht van herinvoering van coronarestricties De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Van Schijndel. De heer VAN SCHIJNDEL: Bij de hoorzitting met de toen nog kandidaatwethouder hadden wij het erover dat Thorbecke toch stond voor rolzuiverheid. Dat is toch wel de kern. We kunnen zeggen dat het prachtige huis van Thorbecke dat door hem is opgebouwd in de loop der tijd is overwoekerd door slechte bestuurscultuur, schimmige gremia.

We hebben tegenwoordig een Catshuisberaad, een select groepje ministers dat besluit over corona. We hebben ook het Veiligheidsberaad waar de burgemeester haar zegje kan doen, maar het is allemaal geheim. Zo komen we in de situatie dat de heer Van Dissel nu waarschuwt in een interview met de NOS dat de losgelaten restricties mogelijk later dit jaar toch weer moeten worden ingevoerd om de zorg te ontzien. Sluiting van onderwijsinstellingen, horeca en cultuur zal in Amsterdam zeker op enorme weerstand stuiten. Door kabinet en OMT overwogen besluiten kan het college best van tevoren zien aankomen. Mijn vraag is of binnen de in Nederland bestaande bestuurlijke verhoudingen zich er iets tegen verzet dat het stadsbestuur over door de rijksoverheid overwogen maatregelen een standpunt inneemt voordat dat Catshuisberaad, het kernkabinet, tot besluitvorming overgaat en dan bijvoorbeeld kan aandringen op alternatieven zoals het regelen, het organiseren van verplegings- en IC-bedden in Duitsland en of het stadsbestuur er gewoon openlijk kan wijzen op voorzienbare openbare ordeproblemen en dus ook op grote burgerlijke ongehoorzaamheid waarvan zeker sprake zal zijn als die corona is de nieuwe voor de ingevoerd in december-januari. De VOORZITTER geeft het woord aan burgemeester Halsema voor de beantwoording van de vragen.

Burgemeester HALSEMA: Ik was bijna bang dat u een keer zou overslaan en dan was ik ook uit mijn ritme geraakt. U vraagt opnieuw of wij een standpunt kunnen

24

Jaar

2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 6 oktober 2021 Raadsnotulen

R

innemen ten aanzien van de landelijke maatregelen. Dat doen wij eigenlijk altijd. Daarover spreek ik ook met het kabinet. Dat doen we echt in beslotenheid en dat doe ik ook heel bewust. Bij hoge uitzondering maak ik wel eens publiek kenbaar dat wij in deze stad een licht afwijkend standpunt hebben en dat weet u ook. Ik vind het heel belangrijk dat overleg in beslotenheid te hebben omdat ook in deze kwetsbare en ook wel roerige tijd de eenheid van bestuur en de duidelijkheid over de verantwoordelijkheid van bestuur van groot belang is. Daar hecht ik aan. Dus ja, ik praat erover met het kabinet en het kabinet kent ook de zorgen ten aanzien van de beheersing en van de openbare orde. Dat heb ik ook met kabinet gedeeld ten aanzien van de vorige maatregelen. Uiteindelijk, als het kabinet besluit, dan voegen wij ons naar het landelijk beleid want daarvan zijn wij uitvoerder. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Van Schijndel voor het stellen van een vervolgvraag. De heer VAN SCHIJNDEL: U heeft een ambtsketen en nu praat u toch te veel als een rijkorgaan. Dus die beslotenheid van de besluitvorming in Nederland over dit heel belangrijk onderwerp moet worden opengebroken. Het is denk ik toch in dat huis van Thorbecke primair uw taak om op te komen voor de belangen van de stad Amsterdam.

Dan kan zoiets ingrijpends als het opnieuw weer afkondigen van lockdownachtige situaties gewoon niet gebeuren. Dat zou u, denk ik, veel eerder kunnen uitspreken. De VOORZITTER geeft het woord aan burgemeester Halsema. Burgemeester HALSEMA: Ik denk dat in Nederland het principe van collegiaal bestuur tussen lokaal bestuur en landsbestuur ook van groot belang is zeker in deze tijd. Dat neemt niet weg dat ik inderdaad een zelfstandige verantwoordelijkheid heb om het kabinet te wijzen op de risico’s van bepaalde maatregelen en dat doe ik ook. Ik heb daar meerdere keren ook wel enige openbaarheid aan gegeven want daardoor weet u ook dat er een aantal maatregelen is waarbij wij hier in de stad zorgen hadden over bijvoorbeeld de openbare orde en de beheersbaarheid. De VOORZITTER: Dan kijk ik of er nog andere leden van de raad zijn die behoefte hebben aan het stellen van een aanvullende vraag. Dat is niet het geval en dan ga ik zo dadelijk het voorzitterschap weer overgeven aan de burgemeester maar niet nadat ik nog even heb genoemd dat de aangekondigde actualiteit door het presidium niet is doorgelaten en dat het onderwerp volgende week in de raadscommissie Algemene Zaken zal worden besproken.

De VOORZITTER schorst de vergadering voor enkele ogenblikken. voorzitter: burgemeester Halsema De VOORZITTER heropent de vergadering.

2. Interpellaties en actualiteiten

25

Jaar

2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 6 oktober 2021 Raadsnotulen

R

Actualiteit van het lid Kuiper inzake de cultuur binnen de gemeente aangaande integriteitskwesties De actualiteit is niet doorgelaten. De VOORZITTER: Voordat we overgaan naar het volgende agendapunt heb ik nog een nagekomen mededeling van de ingekomen stukken. Mevrouw Van Soest wil stuk nr. 18 naar de raadscommissie verplaatsen. We zoeken nog even uit naar welke raadscommissie dat is.

3. Vaststellen van het beleidskader Participatie VN2021-014512 De VOORZITTER deelt mee dat de volgende moties zijn ingekomen: Motie van het lid Vroege inzake het beleidskader Participatie, nr. 673.21 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

te onderzoeken of een burgerforum een geschikt participatiemiddel is voor het Masterplan Noord.

Motie van het lid IJmker inzake het beleidskader Participatie, nr. 682.21 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

-

inzichtelijk te maken voor bewoners hoe de verschillende participatieinstrumenten zich tot elkaar verhouden, hoe ze onderling qua ontwikkeling en implementatie afhankelijk zijn, en voor welke situaties ze zich het beste lenen; te onderzoeken welke mogelijkheden er zijn om een participatieloket in te richten waar die instrumenten worden samengebracht en waar Amsterdammers terecht kunnen met hun vragen.

Motie van de leden Van Renssen, IJmker en N.T. Bakker inzake het beleidskader Participatie, nr. 688.21 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

-

bij de voorbereiding van ruimtelijke trajecten, zoals bij de vaststelling van een Stedenbouwkundig Plan, Investeringsnota en bestemmingsplan, bij de uitvoering van participatie ervoor zorg te dragen dat de deelnemers aan het participatietraject een duidelijke terugkoppeling krijgen over wat er met hun bijdrage is gedaan, voordat het officiële besluit aan het college en of raad wordt aangeboden ter bestuurlijke vaststelling; daarbij de bestuurder die verantwoordelijk is voor de uitvoering van het participatieplan ook te laten zorgdragen voor de tijdige terugkoppeling.

Motie van de leden Van Renssen, IJmker en N.T. Bakker inzake het beleidskader Participatie, nr. 689.21

26

Jaar

2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 6 oktober 2021 Raadsnotulen

R

Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

-

een leidraad voor participatie door derden bij aanvraag omgevingsvergunning zo spoedig mogelijk, doch uiterlijk 1 maart 2022 vast te stellen rekening houdend met de bestaande voorbeelden, zoals hierboven genoemd; de vijf principes en vier uitgangspunten van het voorliggende beleidskader participatie ook leidend te laten zijn voor deze Leidraad voor participatie door derden.

De moties maken deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw IJmker. Mevrouw IJMKER: Na veel gesprekken in de stad, evaluaties, hard werken en veel tijd en aandacht ligt hier nu een heel mooi beleidskader voor. GroenLinks is blij dat we nu principes en uitgangspunten hebben uitgewerkt voor hoe en wanneer wij participatie inzetten in de stad. Het gaat onder andere over transparantie, duidelijke afspraken maken, helderheid over verwachtingen en ook over welke vorm van participatie voor wanneer geschikt is. Dus wij danken ook de onderzoekers die hebben bijgedragen aan de evaluatie van verschillende trajecten in de stad en we hopen dat dit allemaal leidt tot beter beleid. Dit beleidskader Participatie is dan ook het resultaat van alle bewoners die zich hebben hard gemaakt voor hun buurt en voor de stad. GroenLinks is dankbaar dat al die bewoners hun stem hebben laten horen bijvoorbeeld in de Klaprozenbuurt of in Osdorpde Aker bij de inrichting van nieuwe pleinen - bewoners die soms kritisch zijn maar zich altijd inzetten om hun eigen leefomgeving te verbeteren. Dat is waarom we samen de stad willen maken. Dit beleidskader is een goed begin voor meer participatie maar we zijn hiermee nog niet klaar.

GroenLinks kijkt dan ook uit naar de participatieverordening die eraan komt en ook wordt er nog gewerkt aan een leidraad participatie voor derden voor projecten waarbij het initiatief niet bij de gemeente ligt maar bijvoorbeeld bij eigenaren of ontwikkelaars. Daarvoor zouden dezelfde uitgangspunten en principes moeten gelden die ik eerder noemde als die nu voor de gemeente gaan gelden zoals opgenomen in dit beleidskader. Daartoe dienen wij een motie in om dat in die leidraad vast te leggen. Voor het draagvlak en het vertrouwen in de stad vindt GroenLinks het ook belangrijk dat bewoners die meedoen aan participatie tijdig terugkrijgen wat er met hun input is gedaan ook vanuit het belang van transparantie. Daarvoor ook een motie. Tot slot, GroenLinks vindt het belangrijk duidelijk te maken dat er naast deze participatietrajecten vanuit de gemeente ook andere instrumenten in de stad zijn voor bewoners om mee te doen. We kennen bijvoorbeeld buurtrechten, buurtbudgetten, er komt een nieuwe referendumverordening en een regeling voor maatschappelijke initiatieven. Dat zijn een heleboel dingen.

Dus wij vragen via een motie al deze verschillende participatie-instrumenten beter in kaart te brengen en een overzicht te maken juist voor Amsterdammers die zich willen bemoeien met wat wij hier nu doen om inzichtelijk te maken hoe deze instrumenten zich tot elkaar verhouden en voor welke situaties en voor welk moment welk instrument zich het best leent zodat bewoners in de stad die actief willen deelnemen aan het proces daarvoor de juiste vorm vinden. (De heer VROEGE: GroenLinks dient een motie in ter voorbereiding op de Omgevingswet en de basisgedachte achter die Omgevingswet is dat we dingen samen gaan doen, dat we dingen in vertrouwen gaan doen, dat we dingen niet topdown gaan opleggen. Dat is precies wat u nu wel

27

Jaar

2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 6 oktober 2021 Raadsnotulen

R

doet met uw motie. Waarom heeft u geen vertrouwen in de mensen in de stad en in de ontwikkelaars dat ze zelf hun participatie goed kunnen opzetten en waarom wilt u vanuit de Stopera opleggen wat goed voor hen is?) Wat we doen met deze motie is een aantal punten meegeven voor de verordening die er komt. Volgens mij kunnen we die discussie op dat moment beter voeren. (De heer VROEGE: Nee, u zegt de uitgangspunten die goed zijn voor de gemeente die steun ik en die willen we ook opleggen aan de ontwikkelaars in de stad in het kader van de Omgevingswet. Dus u zegt, wat goed is voor ons, is ook goed voor hen. U geeft hun geen ruimte om zelf met ideeën te komen of om zelf met uitgangspunten te komen. Nogmaals mijn vraag, waarom heeft u dat vertrouwen in de ontwikkelaars niet want dat is juist de geest van de Omgevingswet?) Wat wij volgens mij met deze motie zeggen, is dat de minimale standaard die wij nu in dit beleid vastleggen ook voor hen geldt. Als zij verder nog andere mooie ideeën hebben, dan verwelkomen wij die natuurlijk. (De heer VROEGE: Dus dan vat ik de opvatting van GroenLinks zo samen: we hebben vertrouwen zolang anderen maar hetzelfde vinden als wij met iets extra's, maar ze mogen niet iets minder vinden dan wij.) Wij zijn heel blij met de principes en uitgangspunten die nu voorliggen en ik ben benieuwd wat jullie daar zo meteen van vinden.

De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw De Grave-Verkerk. Mevrouw DE GRAVE-VERKERK: De VVD fractie bedankt de wethouder, de betrokken ambtenaren en alle anderen die betrokken zijn geweest bij het opstellen van dit kader dat nu voorligt ter vaststelling in deze vergadering. Wat mijn fractie betreft, bevat dit kader een hanteerbaar raamwerk om verdere stappen mogelijk te maken. De VVD steunt het streven om die stappen ook daadwerkelijk te maken en de Amsterdammers en het Amsterdamse bedrijfsleven beter en veel meer aan de voorkant van het besluitvormingsproces te betrekken en actief te laten deelnemen aan de besluitvorming. Dat kun je bemoeien noemen maar wij noemen dat toch maar gewoon participatie, deelnemen aan. Wij verwachten daar ook wel van, vooral wanneer dat aan de voorkant gebeurt, dat ook alternatieve denkrichtingen en mogelijkheden sneller op tafel komen dan in de ik noem het maar klassieke aanpak met inspraak hier in de commissies en dan verder. Wij zien hierin kansen, wij zien kansen op een aantal punten. Het zijn er vijf. Wij denken dat de plannen kunnen worden verbeterd door dat goed aan de voorkant te doen en daadwerkelijk actieve deelneming aan de besluitvorming mogelijk te maken. Een tweede kans die wij zien is het ontwikkelen van serieuze alternatieven.

Dat kun je beter aan de voorkant hebben want dan kun je dat verder brengen dan wanneer later in het proces een alternatief dat serieus genomen kan worden, naar voren wordt gebracht. Wij denken ook dat het gaat leiden tot meer scherpte en een betere voorbeelden onderbouwing van de afwegingen voor het uiteindelijk te nemen besluit. Dat betekent ook ten vierde dat de gemeente naar ons idee beter navoelbaar zal zijn in de besluiten omdat de onderbouwing beter is en scherper wordt beargumenteerd. Dat vinden wij winst voor de democratie. Vijfde punt, last but not least, wij verwachten van participatie aan de voorkant van de besluitvorming ook dat mogelijke uitvoeringsproblemen eerder en beter in beeld komen en kunnen worden voorkomen dan

28

Jaar

2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 6 oktober 2021 Raadsnotulen

R

wel kunnen worden opgelost. Juist ook op dat gebied is nog veel te winnen. Op deze vijf punten zullen wij toetsen middels tussentijdse monitoring en evaluatie. Dan deel ik nog graag een zorgpunt van mijn fractie met de vergadering en in het bijzonder met het college en dat betreft de uitkomst van het participatietraject. Ik onderscheid daarin twee elementen. De eerste is de eventuele impact van de uitkomst van het participatietraject op andere belanghebbenden. Wij denken daarbij ook aan degenen die nu juist niet hebben geparticipeerd terwijl het hen wel aangaat. We denken aan bewoners en bedrijven in aanliggende wijken, stadsdelen, buurgemeenten maar ook aan impact op andere gemeentelijke projecten en all over ook impact op de gemeentekas. Dat moet in beeld worden gebracht en worden meegenomen bij de door de gekozen organen uiteindelijk te maken afwegingen. Ik hecht eraan dat wel te benadrukken zodat wij de andere aspecten niet uit het oog verliezen in ons enthousiasme over het actief deelnemen van bewoners en bedrijven aan besluitvorming. Ik hecht er ook aan dat goed duidelijk wordt gemaakt dat een participatietraject niet in de plaats komt van het maken van afwegingen en gedegen onderbouwing daarvan. Het kan nooit een vervanger zijn van het democratisch proces dat uiteindelijk hier in deze zaal dient plaats te vinden dan wel bij de stadsdelen.

Dat alles, ik benadruk het nog eens, moet aan de voorkant duidelijk zijn voor de deelnemers evenals het verschil tussen een traject waarbij het gaat om meedenken of meebeslissen. Dat is niet hetzelfde. Dan nog geldt dat uiteindelijk gekozen organen de beslissing nemen want die zijn daarop aanspreekbaar. Mijn vraag aan de wethouder is of hij deze elementen herkent en met de VVD van oordeel is dat die elementen bij uitvoering en verdere uitwerking aandacht vragen. Dan nog een laatste aspect en dat is de rol van de raad. De VVD ziet de raad graag betrokken worden bij het vaststellen van een plan of een beleidskader of hoe je het ook wilt noemen, voor participatietrajecten voor wat je een groot project zou kunnen noemen. Dan denken wij aan de mogelijkheid van het voorleggen van een plan in een dergelijk geval dus voor een groot project, om dat voor te leggen aan de raad voor wensen en bedenkingen. Grote projecten, ik noemde het al, dat gaat over grote veranderingen met aanmerkelijke fysieke impact in de buurt of substantiële financiële gevolgen en dergelijke.

Mijn vraag is hoe de wethouder daarover denkt om in dergelijke gevallen de raad vooraf te betrekken bijvoorbeeld door het voorleggen voor wensen en bedenkingen en bijvoorbeeld ook zodat de raad iets kan meegeven over wie er dan aan die participatietafel komt en hoe met degenen die niet kunnen of willen participeren, rekening wordt gehouden. U hoort het, a cowboys work is never done, democratie is nooit af. Maar met dit kader zoals dat nu voorligt, stemt mijn fractie vandaag graag van harte in. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Vroege. De heer VROEGE: Participeren oftewel meedoen met het besturen van een stad, het gaat eigenlijk best vaak best goed in deze stad en veel burgers zijn best tevreden. Maar soms kan het beter en daarom is het goed dat er nu een leidraad ligt die onze ambtenaren gaat helpen om het proces te stroomlijnen zodat iedereen beter weet wat men kan verwachten en ook wat men niet kan verwachten. Dus steun voor dit beleidskader. Wel heeft de fractie van D66 een zorg en die gaat over die Amsterdammer, die burger die niet georganiseerd is, die een individu is, die misschien geen tijd heeft voor veel vergaderen als jonge ouder in het spitsuur van het leven of als nieuwe Amsterdammer, als expert die net zijn huis heeft gevonden in Amsterdam maar die toch

29

Jaar

2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 6 oktober 2021 Raadsnotulen

R

wil meedoen. Is er voor deze burgers ook plek in dit kader? Kan de wethouder mijn zorg op dit punt wegnemen? Tot slot, soms is dingen doen beter dan alleen maar erover praten. Burgerfora vormen denk ik een mooi instrument om burgers te laten participeren en daarom heb ik een motie om voor het Masterplan Noord te kijken of dit instrument een werkbaar instrument is om de burgers van Amsterdam Noord te laten participeren bij dit belangrijke ontwikkeldocument. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Van Soest. Mevrouw VAN SOEST: Participatie, wat houdt participatie nu eigenlijk in? Dat is dat iedereen mag meedoen en dat iedereen ook wordt gehoord. Maar er is in het verleden nogal aardig wat misgegaan en ik noem een paar voorbeelden: De Meervaart, de Lutkemeerpolder, de windmolens, hoe we de mensen daarbij betrekken. De Partij van de Ouderen wil graag participatie van onderaf. Al twintig jaar roep ik, ook in de deelraad, als je plannen hebt, leg die dan eerst voor aan de burgers om wie het gaat. Kijk of zij zich betrokken voelen bij hun buurt en heel veel mensen voelen zich betrokken bij hun buurt dus die willen graag meepraten en meeparticiperen. Alleen, de gemeente moet de kaders aangeven van jongens, we hebben die woningen nodig, we hebben dit, we moeten dit doen want de stad moet wel bestuurbaar blijven.

Maar als je de mensen veel meer betrekt bij de inspraak en bij de problemen, dan kun je misschien het vertrouwen in de politiek weer een beetje terugwinnen. De mensen hebben immers geen vertrouwen meer in de politiek. We hebben informatieavonden en we hebben inspraakavonden maar dat is inmiddels allemaal bij elkaar getrokken. Dan gaan de mensen daar heel erg hun best doen en ze dienen zienswijzen in maar die worden amper gebruikt of die worden naast zich neer gelegd. Dan voelen de mensen zich niet meer betrokken bij de politiek. Als we de burgers meer zouden kunnen betrekken – ik hoop dat dat voldoende tot uitdrukking komt in deze voordracht – dan krijgen de burgers misschien weer een beetje vertrouwen in de politiek. Tot zover. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Veldhuyzen. De heer VELDHUYZEN: Ik houd het kort en ik heb eigenlijk ook maar een vraag maar het leek mij wel belangrijk om hierover toch een aantal dingen te zeggen. Het leek me eigenlijk een goed idee om te beginnen met wat credits te geven aan alle bewoners, aan alle Amsterdammers die zoveel hebben geparticipeerd of hebben geprobeerd te participeren waarbij dat niet lukte en die toch steeds maar weer terugkwamen. En in het bijzonder ook aan de strijders in Noord. Ik heb heel veel van hen geleerd en zij hebben mij ook heel erg geïnspireerd.

Ik hoop ook dat deze raad en het hele ambtelijke apparaat nog veel meer gaat leren en zich veel meer laten inspireren door de stad. Nou ja, het is al gezegd, ik denk dat we het allemaal wel weten dat het gewoon niet goed is gegaan met de participatie tot nu toe. Nu ligt er wel een mooi plan voor. Het is al vaker gezegd: het ziet er goed uit op papier maar nu gaat het erom hoe dit wordt uitgewerkt in de praktijk. Volgens mij zei collega La Rose in de raadscommissie dat de juiste implementatie in de gemeentelijke organisatie zo van belang is. Dit zei volgens mij de collega van DENK ook al in de raadscommissie dat het bij de uitvoering zo belangrijk is dat juist de mensen die niet worden gehoord, wel worden geïncludeerd. Volgens mij gaat het er vooral om dat we naar binnen durven te kijken. Hoe stellen politici, bestuurders en ambtenaren zich op tegenover bewoners en hoe stellen politici en

30

Jaar

2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 6 oktober 2021 Raadsnotulen

R

stadsdeelcommissieleden zich op tegenover bestuurders uit hun eigen partij of eigen coalitie? Afsluitend mijn vraag: zal er sprake zijn of kan er sprake zijn van consequenties voor ambtenaren en bestuurders die zich niet houden aan het beleidskader in de toekomst en zo ja, wat voor consequenties zullen dat dan zijn. (De heer VROEGE: Vindt de collega van BIJ1 dat we alleen moeten luisteren naar bewoners of moeten we ook luisteren naar andere stakeholders in de stad, ondernemers, mensen die geld verdienen, bedrijven etc.? Moeten we ook naar hen luisteren wat BIJ1 betreft?) Ik denk dat het belangrijk is om altijd met iedereen in gesprek te blijven gaan. Zeker weten. Maar als u het mij vraagt, dan zou ik eerder in gesprek gaan met een bewoner dan dat ik in gesprek ga met een van de vele multinationals die hier zijn gevestigd. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Nanninga. Mevrouw NANNINGA: Ik begin even met een omweggetje. De lelijkheid die we de afgelopen maanden zien in het landelijke bestuur, bij het rijk, bij de formatie, hoe moet ik het nog omschrijven, het modder gooien, de argwaan, het gezeik eigenlijk en wat een wantrouwen dat schept in de politiek. Zolang de politiek bestaat, wordt er gesproken over de kloof tussen de burger en de politiek. Dat voelen wij hier ook hier in de gemeenteraad.

Maar ja, goed, die lelijkheid en die roep om een nieuwe bestuurscultuur, dat raakt aan wat we hier vandaag bespreken, aan dit nieuwe model voor inspraak. Nu zou je grosso modo kunnen zeggen dat het college en de raad wat dichter bij de mensen en hun dagelijks leven staan dan de Tweede Kamerleden en de ministers en staatssecretarissen met alle respect voor het belang van hun rol natuurlijk maar die lelijkheid en dat wantrouwen, dat kun je natuurlijk wegnemen door met mensen te praten en naar mensen te luisteren. Daarvoor ligt hier eigenlijk best een heel mooi beleidskader waarvoor onze complimenten aan de ambtenaren, aan de wethouder. Het is echt een mooie opzet. Sprekers voor mij hebben het ook al gezegd: het moet nog wel worden gedaan. De idealen op papier die zijn er en daar staan wij op zich wel achter maar we hebben er ook wel wat vragen over en daar kom ik zo op. Ik wil geen ouwe koeien uit de sloot gaan halen, maar ik heb het eerder ook hier op deze plaats gezegd. Bijvoorbeeld over hoe het rond De Meervaart is gegaan, dat was echt lelijk, echt heel lelijk. Ik heb toen gezegd en ik herhaal dat, wees in ieder geval duidelijk tegen Amsterdammers waarover zij iets te zeggen hebben. Zeg desnoods gewoon jongens, dit gaan we doen, jullie moeten je muil houden want jullie hebben hierover niets zeggen.

Ik denk dat dat beter is voor het vertrouwen van Amsterdammers in deze raad en in dit college dan van alles optuigen wat later toch wat gemanipuleerd in elkaar blijkt te zitten. Ik bedoel, als zelfs de coalitie-prfolder Het Parool daarover streng gaat schrijven, dan weet je dat er wel iets mis is gegaan. Ook de reactie van de wethouder bij Kemal Rijken in zijn programma hebben we kunnen zien. Die werd daarmee geconfronteerd; die werd heel boos. Nu mag de wethouder natuurlijk reageren zoals hij dat wenst maar het is wel lelijk. En als je het dan hebt over die nieuwe beleidscultuur, dan zou je ook kunnen zeggen, er zijn misschien dingen misgegaan. Ik hoop eigenlijk dat dit traject, dit plan, dit kader ook daar dingen een beetje zal veranderen. Inhoudelijk vinden wij het mooi. Dat is al door sprekers voor mij gezegd. Maar het moet nog wel worden gedaan. Ik heb er nog wat vragen bij. De wethouder zegt dat dit stuk richtlijnen biedt over wat voor soort participatietraject we ingaan. Betekent dit dan ook dat de raad dit kan beslissen of afdwingen of kan een bestuurder, een lid van het college, naar eigen inzicht

31

Jaar

2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 6 oktober 2021 Raadsnotulen

R

daarvan afwijken? Dan maak je dus een afspraak met de Amsterdammer die dan naar eigen goeddunken wordt afgeschaft. Wat ons betreft is die inspraak en de mate waarin iets wat echt vast moet liggen en moet worden uitgevoerd en toegepast als het de betreffende wethouder niet zo goed uitkomt. Daarom de vraag hoe we ervoor waken dat deze vorm van participatie wordt gepolitiseerd of zelfs wordt omgebogen naar het eigen voordeel? De wethouder schrijft ook dat participatie geen geschikt instrument is om te komen tot een beslissing met een zero sum-element. Dus het ene belang gaat heel sterk of zelfs helemaal ten koste van het andere belang. Dat ben ik helemaal met hem eens. Een participatietraject leent zich daar slecht voor. Is de wethouder het met ons eens dat het referendum daarvoor is bedoeld om grote al dan niet controversiële beslissingen waarbij het of het een of het ander is, op die manier door Amsterdammers te laten beslissen en zo nee, waar zal het referendum dan voor gaan dienen? Tot slot nog de vraag of deze wethouder of misschien wel het hele college bereid is een evaluatie te maken van eerdere grote inspraak- en participatietrajecten om te zien wat daar is misgegaan. De Meervaart ligt natuurlijk nog heel vers in ons geheugen. Ik denk dat het best nuttig is dat eens heel goed onder de loep te nemen en te kijken wat daar mis ging en misschien ook wat daar goed ging.

Tot zover. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Kuiper. Mevrouw KUIPER: Allereerst: hier is heel veel werk verzet. Dank aan alle ambtenaren die hieraan hebben gewerkt en dank ook aan de wethouder. Het is ook heel veel leeswerk. Toen ik het zo'n beetje bekeek, dacht ik, we tuigen wel heel wat op voor onze burgers. Dat op zich leidt nog niet direct tot vertrouwen. Vertrouwen moet worden opgebouwd en er is door verschillende collega's van mij al iets genoemd aan voorbeelden waarbij het niet goed ging. Burgers in Amsterdam hebben een mening, zeker. Je hoeft de straat maar op te gaan en iedereen heeft een mening. Daaraan is geen gebrek. Ik denk dat burgers die ook best wel willen inbrengen, maar dan moeten ze wel dat vertrouwen hebben dat wat zij inbrengen, ook wordt gehoord. Aan de andere kant moet ook heel duidelijk zijn wat er dan mogelijk is. Verwachtingsmanagement is hierbij heel belangrijk. Je kunt niet iedereen overal over laten meepraten en daarmee de suggestie wekken dat wat men bij meerderheid wil, dan ook gebeurt. Daarmee kom ik op het spanningsveld tussen de participatie van burgers en de representatieve democratie. Immers, wij hier, de representatieve democratie, wij horen alle belangen en perspectieven te wegen. We moeten een afweging maken.

Dus hoe zorgt u ervoor dat die verwachtingen van de burgers gekoppeld blijven aan wat wij hier doen? Het moet duidelijk zijn dat het niet zo simpel is als u vraagt, wij draaien. Op dat punt heerst er al heel gauw een misverstand. Het ging even over inspraakavonden of participatieavonden. Waar hebben we het nu over? Dat moet heel duidelijk zijn. Als mensen worden uitgenodigd over een onderwerp of over hun buurt of over een wijk of wat ook te praten, dan moet duidelijk zijn of ze nog wat in te brengen hebben of niet. In ieder geval met name dat punt representatieve democratie en participatie is wat ons betreft een hele belangrijke. Er gebeurt natuurlijk al heel veel. Inspraak bijvoorbeeld. Dat is het slotstuk op participatie. Is dat ook voor burgers duidelijk? Dan heb ik met name gekeken naar de reactie van de gemeente Weesp. Die heeft al aardig wat ervaring met dit onderwerp en ik denk dat u als college er goed aan doet die ervaring mee te nemen en te betrekken op de manier waarop we dit traject ingaan. Verder wil ik nog even aanhalen wat onze nieuwe wethouder Wedemeijer zei dat de adviezen van de stadsdeelcommissies moeten worden beantwoord. Hoe simpel kan het zijn? Zullen we daar ook eens mee beginnen?

32

Jaar

2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 6 oktober 2021 Raadsnotulen

R

De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Boomsma. De heer BOOMSMA: Het is buitengewoon fundamenteel en belangrijk om Amsterdammers goed te betrekken bij beslissingen die hier worden genomen maar die hen direct raken in hun eigen omgeving. Dat hoort bij een vrije stad want vrijheid is zelfbestuur en daar moet Amsterdam voor staan. Dat leidt tot betere beslissingen. We hebben die lokale kennis echt nodig. Heel veel kennis over hoe een wijk werkt, wat er moet gebeuren, hoe de sociale ecologie van de stad in elkaar zit, die zit daar lokaal. Dus je hebt de mensen nodig voor goede beslissingen. Daarnaast leidt het inderdaad tot draagvlak. Wat dreigt en velen hebben daaraan al gerefereerd, is als het wantrouwen in de samenleving toeneemt, dat je een vicieuze cirkel krijgt en dat mensen steeds minder vertrouwen hebben en alles gaan wantrouwen ook als er allerlei beloftes worden gedaan om hun tegemoet te komen. Uiteindelijk kan de situatie ontstaan dat mensen de gewoonte verliezen om zich te richten op het algemeen belang. Dat is natuurlijk wat je ook bij participatie wil, dat mensen niet alleen denken wat is mijn belang maar dat ze ook altijd bezig zijn en het oog hebben op wat het belang van de stad is, op het algemene belang. Daarom is het heel goed dat dit kader er nu ligt. Wij vinden het echt goed opgesteld en uitgewerkt.

Dit kan alleen goed gaan als mensen echt weten op welke momenten zij invloed kunnen hebben en wanneer ook niet meer en waarop dan. Dat moet helemaal duidelijk zijn. Er zijn al veel vragen gesteld. Het begint met name in de eigen organisatie om het daar echt te verankeren. Ik denk dat dat voor Amsterdam ook nog wel een uitdaging is omdat er toch een lange cultuur zit van enigszins topdown denken vanuit stad, plannen maken voor de mensen. Dat zit heel diep in de Amsterdamse organisatie en dat is best een uitdaging om daarin toch een omslag te maken hoewel ik veel goodwill zie bij veel mensen in de stad om dat daadwerkelijk te gaan doen. Verder zit het bewijs van deze pudding toch echt in het verorberen, het nuttigen en consumeren van de betreffende pudding. Daar gaan we natuurlijk goed opletten. Ik denk wel dat het goed is om hier periodiek op terug te komen en met elkaar te evalueren hoe het gaat, hoe de processen hebben uitgewerkt en of we daarvan nog verder kunnen leren. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Flentge. De heer FLENTGE: Ik denk dat het plan dat hier voorligt in beginsel een mooi plan is. Op papier een mooi plan en dat bedoel ik op geen enkele manier denigrerend. Ik denk dat het goed is om de uitgangspunten sterk, zorgvuldig en transparant op papier te hebben. Ik denk dat dat hier is gebeurd en daarover kan ik alleen maar positief zijn.

De vraag is natuurlijk wel en de wethouder stipte dat zelf ook al aan in de commissie en bij de beantwoording van de vragen of we dan ook daadwerkelijk in staat zijn de veranderingen te bewerkstelligen. Hoe vaak is het niet dat bewoners in deze mooie stad vol met ideeën, precies weten waar de crux zit en dat kunnen aanwijzen en het kunnen benoemen en ook mensen in een stadsdeel weten te bereiken, in hun straten en in de wijken die wij vanuit de Stopera niet weet te bereiken. Zij kunnen dat wel. En dan komt er een voorstel en dan komt er een beleidskader en nog een beleidskader en nog een conceptbeleidskader – we kennen het allemaal, die stroperigheid die er dan plaatsvindt – en dat woont mensen uit. Men raakt gefrustreerd, boos. Waarom lukt dat niet, al die mooie felle papieren met die geduldige woorden. In de praktijk lukt het niet. Die vraag is misschien heel abstraherend in een debatje zoals hier. Ik denk dat u hiervoor wel een aanzet doet om het op papier nu veel transparanter te maken. Nogmaals, dat waardeer ik

33

Jaar

2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 6 oktober 2021 Raadsnotulen

R

positief. Maar de vraag is natuurlijk hoe we de culturele omslag gaan krijgen dat men niet het idee heeft, een soort blame-cultuur zoals de mensen in Zuidoost dat soms omschrijven, dat bewoners een beetje lastige klanten zijn of de usual suspects. Het zit soms ook in ons taalgebruik. Maar dat we het zien als mensen die aan de tekentafel kunnen meeschrijven als het gaat om het ontwerpen van een buurt bijvoorbeeld. Mensen die daarover ook echt ideeën hebben. Mensen weten en begrijpen dat ze niet altijd kunnen krijgen wat ze allemaal willen. Dat snappen mensen verdomde goed. Als er een goed verhaal bij komt, als hen goed wordt uitgelegd wat er gebeurt en als ze de belangen van andere bewoners zien, dan zijn bewoner uitermate redelijk, bijna altijd, niet altijd, bijna altijd, in de meeste gevallen. Het is die cultuuromslag die we echt moeten gaan maken. De intentie staat hier op papier. Laat ik het zo maar benoemen in positieve zin: de intentie staat hier op papier. Nu moeten we die cultuuromslag echt gaan maken in denken. Bewoners zijn geen energy drain. We moeten niet denken, dat kost ons tijd en energie. Nee, dit helpt ons om een gedragen plan te krijgen dat door de buurt wordt omarmd en daarmee is het plan misschien veel sterker dan het oorspronkelijke idee dat vanuit de ambtenaren was bedacht.

De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Groot Wassink voor de beantwoording van de vragen en een preadvies op de moties. Wethouder GROOT WASSINK: Dank aan de leden voor de complimenten die onder andere in de richting van de ambtelijke organisatie zijn gemaakt. Die zal ik zeker doorgeven. Laat ik beginnen met de opmerkingen van de heer Flentge. Ik zou willen zeggen dat dit wat mij betreft niet alleen intenties op papier zijn. Ik vond de kwalificatie hanteerbaar raamwerk van mevrouw De Grave-Verkerk beter. Laat ik ook vaststellen dat dit niet alleen is gedaan door ambtenaren. We hebben juist zeer veel met wetenschappers en anderen gesproken. Red Amsterdam-Noord is zeer intensief betrokken. Zelf bent u ter verantwoording geroepen in een hoorzitting en het daar naar voren gebrachte participatieprotocol. Wij hebben daarover met hen juist intensief gesproken. Dus dat om even aan te geven dat dit niet alleen een product is van het stadhuis. Tegelijkertijd zou ik best gelijk willen geven dat dit natuurlijk ook een culturele revolutie vergt, dat dit iets vergt in de ambtelijke organisatie van de manier waarop zij optreedt. Maar ook van u. Ik hou u ook graag een spiegel voor. (De heer FLENTGE: Ik was juist geïnteresseerd aan het luisteren naar de culturele revolutie, duizend bloemen bloeien. Die Mao komt steeds terug.

De SP heeft ‘m al afgezworen maar hier in de raad blijft het maar hangen. Het was geenszins bedoeld als een manier om hier met zware kritiek te komen. Ik wilde het niet afserveren als een vodje of als een stuk papier. Ik wilde laten zien dat de praktijk in de stad zoals die wordt ervaren, vaak een andere is dan hoe we het ons met elkaar voornemen. Die dubbelheid wilde ik aantonen. En voordat u het te negatief terugstuurt mijn richting op, ik denk dat het een mooie aanzet is maar dan mag u verder gaan met de culturele revolutie want dan moeten we pas echt gaan beginnen.) Even voor alle helderheid, ik vatte dat helemaal niet verkeerd op, hoor. Het is ongetwijfeld dat ik onlangs een boek heb gelezen over het Maoïsme in Nederland dat ik de KEN(ml) en de SP met elkaar in verband bracht. Dat verbaast u ongetwijfeld niet. Laten we daarover vooral een andere keer praten. Ik snap uw punt en uw punt is terecht. Ik was juist aan het zeggen dat het ook iets van u vergt. Ook mevrouw Kuiper stelde

34

Jaar

2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 6 oktober 2021 Raadsnotulen

R

natuurlijk terecht de vraag wat de verhouding tussen de representatieve en de participatieve democratie is. Ik zou u willen wijzen op ik meen pagina 8 van de brief waarin vrij scherp, vind ik, staat wat de verhouding wel is. Wat mij betreft vergt dat ook iets van u als raad. Ik was bij de VVD-fractie. Ik denk eigenlijk dat de zorgpunten zoals de VVDfractie die naar voren bracht en ook die vijf punten, dat ik die heel goed begrijp en dat het zaak wordt hoe we dit omzetten tot een verordening waarop ook een college aanspreekbaar is. Ik snap uw zorgpunten. Participatie kan nooit een vervanging zijn voor een democratisch proces. U had ook een vraag over het voorleggen van grote projecten. Op pagina 7 meen ik, staat ‘Bij besluiten of plannen ligt het daarnaast voor de hand dat de gemeenteraad als hoogste besluitvormende orgaan in de representatieve democratie zich uitspreekt over de omvang en de mate van invloed in het participatieproces.’ Einde citaat. Dus ik vind uw suggestie terecht. Ik meen dat die in de brief staat. Ik zou u eigenlijk willen vragen op het moment dat we dit omzetten in een verordening of u daarop dan ook zou willen toetsen. Ik wil heel graag verder met u verkennen wat dan groot is en over welke impact we het dan precies hebben. Dat wordt natuurlijk dan wel de vraag. (De heer FLENTGE: Nog even over het vorige punt.

Ik was eigenlijk helemaal niet van plan om veel te interrumperen, maar op de een of andere manier daagt er iets en dat is niet de opmerking over Mao. Dat is ook prima. Daarover gaan we nog wel een keertje bomen bij een biertje. Maar in algemene zin, als u de bal zo bij de raad legt dan zou het toch helemaal niet zo gek zijn geweest op het moment dat wij het hier hadden over de stadsdelen om dan ook de Amsterdammers echt die democratische vertegenwoordigers te laten zijn zonder dat lijstenstelsel daartussen te zetten? Dat had dan toch ook een reële optie geweest – om er maar even die oude discussie erbij te halen; u legt het nadrukkelijk hier terug. Dan zou ik denken dat je dat anders had gedaan. Dan hadden we misschien de kans gehad om in ieder geval de politieke partijen en de invloed van de politieke partijen daarin toch wat kleiner te maken met meer kans voor burgers om rechtstreeks het gevoel te hebben, hier staan we, oog in oog, en hier wordt de invloed van politieke partijen in ieder geval klein gehouden.) Ik heb het idee dat de heer Flentge nu vraagt naar het standpunt van de GroenLinksfractie van zo'n vier jaar geleden over de toenmalige hervorming van het bestuurlijk stelsel. Ik herinner mij dat de fractie van GroenLinks toen heeft meegestemd met de motie van ik meen de heer Boomsma om eigenlijk het hele stelsel maar niet te laten doorgaan op.

Volgens mij was het de toenmalige coalitie die op een andere manier daarop heeft gereageerd. Ten aanzien van de thans voorliggende nieuwe indeling van de stadsdelen heb ik heel duidelijk aangegeven dat ik daarvoor graag een zo breed mogelijk draagvlak wilde. Dat is vooralsnog met het hoofdlijnenbesluit gelukt. (De heer FLENTGE: U gaat nu een beetje terug in de tijd en dat mag allemaal van mij maar het ging mij natuurlijk om een heel recente discussie in de raad. Ik doe het niet om oude koeien uit de sloot te halen, maar ik zeg het juist nadrukkelijk omdat we weten uit het verleden dat burgers in de Stopera soms moeten constateren dat ze dingen niet voor elkaar krijgen terwijl ze in het stadsdeel bij meerderheid gelijk hebben gekregen van de stadsdeelcommissie. Dat kan frustreren. Tien jaar geleden frustreerde dat Amsterdammers enorm. Dat soort processen. Daarom vroeg ik, als u de bal zo nadrukkelijk bij ons, bij de raad teruglegt, dan zou ik u willen vragen, had dan ook de optie voor een

35

Jaar

2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 6 oktober 2021 Raadsnotulen

R

personenstelsel en in ieder geval niet voor een lijstenstelsel van politieke partijen nadrukkelijk een rol in de stadsdelen te geven.) Ik meen dat ik zowel u aansprak als het college want dit kader gaat natuurlijk over het college, de raad en de ambtelijke organisatie. Ik denk dat de frustratie waarover u het heeft, vooral een frustratie is van de afgelopen vier jaar. Een frustratie ingegeven door de vorige wijziging van het bestuurlijk stelsel en de coalitie die dat mogelijk maakt. Ik zou willen vaststellen dat wij nu als raad een hoofdlijnen besluit hebben genomen waarbij de positie van stadsdelen daadwerkelijk wordt versterkt; burgers met gelote panels meer invloed krijgen. We willen daarnaast door middel van het aanpassen van de referendumverordening en andere zaken die positie echt versterken. Dus ik zie daar eigenlijk het punt niet. De heer Vroege stelde mij een vraag over de niet-georganiseerde Amsterdammers. (De VOORZITTER: Wij zijn even in conclaaf over uw herhaalde interrupties. U heeft er net drie gehad. Er komt altijd een nieuwe ronde met nieuwe kansen.) Overigens ben ik van mening dat politieke partijen dan toch zullen overwinnen en dominant zullen zijn. Maar dat terzijde. De heer Vroege stelde mij een vraag over de niet-georganiseerde Amsterdammers. Dat is een heel terecht punt.

En ik heb steeds gezegd dat in het participatiebeleid juist die inclusiviteit noodzakelijk is. Dat is niet alleen inclusiviteit op representatie maar ook in welke mate je betrokken wilt zijn. We hebben de laatste jaren natuurlijk veel instrumenten ontwikkeld die bijvoorbeeld veel meer gaan over online een bijdrage kunnen leveren en die moeten natuurlijk altijd worden ingezet. Ik hoop ook dat die een plek krijgen in de verordening. Want precies, mensen die zoals u aangeeft in het spitsuur van hun leven zitten, moeten daarin ook kunnen meedoen. Dan de heer Veldhuyzen. Ik wil u toch een beetje terechtwijzen. Die zegt dat heel veel niet goed gaat bij participatie. Het tegenovergestelde is natuurlijk net zo waar: heel veel gaat wel goed. En natuurlijk, waar het soms ingewikkeld is, daar leidt het tot discussie en dat is ook terecht. Daar moeten we ook van leren. De boude stelling zoals u die stelt, daarmee ben ik het gewoon niet eens. U vroeg of er consequenties zouden moeten zijn. Ja, die zullen er wat mij betreft wel zijn, maar niet in deze fase. Dit is een kader en dit kader moet leiden tot een verordening en een verordening is in zekere zin dus als een soort wet. Dus als u als raad een verordening vaststelt en iemand houdt zich niet aan de verordening, ja, dan zou ik u als raad aanraden daaraan sancties te verbinden.

Welke, dat zijn de gebruikelijke politieke instrumenten wat mij betreft. (De heer VELDHUYZEN: Ik weet niet of ik zei dat het nu niet goed gaat maar het is in ieder geval niet goed gegaan. Ik kan me het voorbeeld herinneren dat Hart voor de K-buurt zelfs een participatiestaking heeft afgekondigd. Dus ik dacht dat we het hierover allemaal eens waren dat het niet goed is gegaan en dat we het beter moeten doen. Dat is ook waarom we dit voorstel volgens mij bespreken.) Nee, want die stelling vind ik te eenzijdig. Veel gaat goed en sommige dingen niet. Maar het moet beter en dat is volgens mij hetgeen ons bindt. De Hart voor de Kbuurt is een terecht punt. Ik heb ook andere trajecten gezien die ertoe hebben geleid dat we juist tot dit kader komen en waarin het van te voren duidelijk is. Dus waarin je verwachtingen kunt managen; waarin je transparant kunt zijn. Het moet beter. Dat ben ik helemaal met u eens. Wat we nu hebben voorliggen, is een kader dat moet leiden tot een verordening waarin dat dus altijd heel duidelijk is. Ik heb ook in de raadscommissie aangegeven dat dit een kader is waarin burgers participeren in een traject van de

36

Jaar

2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 6 oktober 2021 Raadsnotulen

R

overheid. Het tegenovergestelde, hoe kan de overheid bijdragen aan initiatieven vanuit de buurt, dat buurtrechtenkader, dat komt nog. Dat zijn eigenlijk twee elementen van hetzelfde alleen net met een wat andere insteek. Maar dat het beter moet, dat ben ik volstrekt met u eens. (Mevrouw VAN SOEST: We zijn bezig met de oude tramremise. Daar hebben de mensen een spreekverbod opgelegd gekregen. Hoort dat ook bij de participatie of zegt u, ook daaraan gaan we iets doen?) Ik ben niet bekend met de casus die u noemt. Ik stel in ieder geval vast dat hier een kader voorligt dat moet leiden tot een verordening. Er zijn best omstandigheden denkbaar waarin een spreekverbod vrij normaal is. In juridische procedures is dat helemaal niet zo heel gek. Is het wenselijk, dat is een heel andere vraag. Lijkt me niet. Maar ik zou er niet van willen zeggen dat dat altijd maar verkeerd is. Zo is dat wel vaker het geval bij andere contracten of waar mensen met conflicten uit elkaar gaan. Het gaat dan om de wenselijkheid en die zie ik in ieder geval niet. (De VOORZITTER: Ik zou zowel de vragenstellers als u, wethouder, willen vragen iets beknopter te zijn in de antwoorden. We hebben nog een lange dag te gaan.) U daagt mij uit, voorzitter. Ik doe mijn uiterste best. Mevrouw Van Soest stelde mij wat vragen en vroeg naar die gemeentelijke kaders.

U heeft er twintig jaar voor gepleit, hoe tevreden moet u dan wel niet zijn dat dit thans voorligt. Mevrouw Kuiper had vragen over de verwachtingen en de duidelijkheid. Ik denk dat dat evident is. Ik denk dat we dat juist hierin proberen te scheppen, die transparantie, die voorspelbaarheid en die overzichtelijkheid. Ik ben vrijwel in permanent contact met Weesp dus ik neem me zeer ter harte wat daaruit komt. De heer Boomsma vroeg wanneer invloed en welke gevolgen dit moet hebben op de eigen organisatie. Ik heb al aangegeven dat dit eigenlijk een eerste stap is. Dit moet leiden tot een verordening en daarna natuurlijk ook tot een verandering in de organisatie. U heeft gelijk, dat is een heel belangrijk punt. Overigens ben ik persoonlijk niet zo gecharmeerd van puddingmetaforen maar dat geheel ter zijde. Mevrouw Nanninga had het over lelijkheid. Lelijkheid is vreselijk, is een constante in ons bestaan, zie je op tal van manieren, niet alleen in politiek Den Haag maar ook wel eens hier in de straten. Kan de raad dit afdwingen? Als het een verordening is, zou ik zeggen van wel. Ja, u had het over zero sum. Dat is meen ik ook pagina 8 van de brief. Referenda, ik denk dat die zich heel erg lenen voor dit soort vraagstukken. Zoals u weet, is ook de versoepeling van de referendumvoorschriften binnenkort voor u beschikbaar. Evaluatie, ja, we moeten altijd evalueren.

Dat doen we al en dat moeten we blijven doen wat mij betreft. Dan kom ik bij de moties. Motie nr. 673.21 van de heer Vroege, geen bezwaar. Motie nr. 682.21 van mevrouw IJmker, geen bezwaar. Motie nr. 688.21, geen bezwaar. Motie nr. 689.21, geen bezwaar. Ik hoop dat dit snel genoeg was. De VOORZITTER: Ja, dat verdient absoluut een compliment. De VOORZITTER: Is er behoefte aan een tweede termijn? Dat is niet het geval. De discussie wordt gesloten.

37

Jaar

2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 6 oktober 2021 Raadsnotulen

R

4. Instemmen met het gewijzigde initiatiefvoorstel Jongerenparticipatie van het lid Grooten en kennisnemen van de bestuurlijke reactie op het oorspronkelijke initiatiefvoorstel VN2020-030086 De VOORZITTER deelt mee dat de volgende motie is ingekomen: Motie van de leden Jongerenparticipatie nr. 674.21

Vroege

en

Grooten

inzake

het

initiatiefvoorstel

Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

in gesprek te gaan met jongerenorganisaties zoals Young Amsterdam om hen aan te moedigen gezamenlijk tot een jaarlijkse verkiezing van een door de gemeente erkende jongerenburgemeester te komen.

De motie maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Grooten. Mevrouw GROOTEN: Wat fijn dat we het nog even kunnen hebben over jongerenparticipatie. We hebben het net over het hele participatiebeleid gesproken maar er is soms best specifiek iets nodig om jongeren ook te laten meepraten. Wij zijn daarvoor in gesprek gegaan met jongeren en met jongerenorganisaties om te vragen, hoe beleven jullie dat nu als jullie soms mogen meepraten. Daaruit hebben we een aantal dingen gehaald die we in dit voorstel hebben gezet. Wat eigenlijk heel mooi was, was dat je in de bestuurlijke reactie ziet dat alles wat we als gemeente doen op het gebied van jongerenparticipatie eens een keer op een rij is gezet en dat we ook eens goed kijken hoe we dat nu doen en waarom we dat nu doen. De burgemeester heeft tijdens de coronacrisis op een mooie manier laten zien hoe je zo’n gesprek kunt vormgeven en dat loopt nog steeds door. Ik kreeg een aantal berichtjes dat er vorige week weer een bijeenkomst was geweest en dat mensen daar heel blij mee zijn. Het is heel mooi om te zien hoe de burgemeester dat heeft opgepakt. Waarom is dit nu belangrijk? Ik dacht, dat kan ik wel gaan vertellen maar misschien kan ik beter de stem van een aantal jongeren laten horen.

Zo zegt Koen, ik vind het belangrijk en ik onderschrijf dit volledig dat jongeren meer bij de politiek en bij het beleid moeten worden betrokken. Jongerenparticipatie moet meer zijn dan een moetje, een box om aan te kruisen. Jongeren moeten echt de kans krijgen om volwaardig mee te doen aan het politieke proces. Dat is ook wel een mooie link naar de motie die wij hebben ingediend bij het bestuurlijk stelsel dat we vanaf 16 jaar passief en actief kiesrecht voor de stadsdeelcommissies gaan krijgen. Joy zegt, ik denk dat ik het hier in Nederland niet heel slecht heb en dat komt natuurlijk ook voor een deel door de politiek. Ik kan hier naar school en ik heb een zorgverzekering. Dat wil ik niet voor lief nemen maar ik denk wel dat er meer kan worden gedaan om politiek aantrekkelijk te maken voor jongeren. Jongeren moeten weten dat ze zeker invloed kunnen uitoefenen. Ik wil ook een bijdrage leveren aan de maatschappij. Dan nog mensen die veel met jongeren doen in de stad zoals Mourad El Otmani van Young Amsterdam, een van de initiatiefnemers van de jongerenburgemeester. Die zegt, de afstand tussen de gemeente en de jongeren is nog te groot. We moeten jongeren erbij blijven betrekken en dat vereist een andere manier van werken. Onze stad

38

Jaar

2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 6 oktober 2021 Raadsnotulen

R

Amsterdam is pas echt innovatief als wij weten hoe we jongeren de ruimte geven om mee te beslissen. Ik denk dat ik hiermee heb laten zien waarom het belangrijk is. Ik hoop dat u dat als raad ook vindt en met liefde voor dit voorstel zult stemmen. De Kinderombudsman stuurde mij ook nog een berichtje dat zij er ook alles aan zal blijven doen om deze mensen en deze groep een stem te geven en dat zij dit van harte toejuicht. Dan wil ik nog heel graag onze jonge fractiemedewerker Aron bedanken die hierin heel veel werk heeft gestoken en die met al die jongeren heeft gepraat. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Vroege. De heer VROEGE: Namens de fractie van D66 de complimenten aan collega Grooten voor haar zeer goede voorstel. We zullen dat zeker steunen. Bij de behandeling in de raadscommissie kwamen we wel tot de conclusie dat er een dingetje niet helemaal goed gaat namelijk de jongerenburgemeester waarvan zij gewag maakt in haar voorstel. Die hebben we formeel niet. De gemeente heeft al een tijdje geleden laten weten dat er formeel geen jongerenburgemeester is. Er loopt wel iemand in de stad rond die zich zo noemt maar die wordt als zodanig niet erkend. Daarom namens collega Grooten en mijzelf een motie om weer te komen tot een jongerenburgemeester. Niet topdown maar juist om dit als jongerenorganisaties gezamenlijk te gaan opzetten. Daarvoor dienen we samen de motie in.

De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Groot Wassink voor de beantwoording van de vragen en een preadvies op de motie. Wethouder GROOT WASSINK: Dank aan de indieners voor dit mooie voorstel. Ik denk dat vooral de motie over de jongerenburgemeester even wat aandacht vergt. Het is correct, we hebben verschillende manieren waarop jongeren inspreken. We hebben een kinderburgemeester, een jongerenraad, een programma Ambassadeurs van Amsterdam, ook een belangrijke pijler daarvan. De burgemeester is met de ambassadeurs van Amsterdam in gesprek om te kijken of ze tot een denktank zouden kunnen komen. De motie is dusdanig geformuleerd dat ik best wel wil onderzoeken of die mogelijk een toegevoegde waarde heeft, maar ik zou dan toch echt even die andere zaken en de evaluatie daarvan willen afwachten. Dus ik zou er niet op vooruit willen lopen. Ik wil niet zeggen, we gaan weer een jongerenburgemeester doen. Dat lijkt me echt voorbarig. Laten we nu gewoon alle elementen van jongerenparticipatie die we hebben en dus ook de gesprekken met Jong Amsterdam in het kader van het programma Ambassadeurs van Amsterdam afwachten en dan kunnen we dit zeker als een optie meenemen. Maar ik zou er nu niet op vooruit willen lopen. (De heer VROEGE: Even voor alle duidelijkheid, er loopt dus een proces en een jongerenburgemeester zou een uitkomst kunnen zijn maar dat hoeft dan niet.

Het is onderdeel van het proces om te kijken waar we uitkomen. Hoor ik dat zo goed?) U verzoekt ons nu de optie van een jongerenburgemeester heel nadrukkelijk mee te nemen. Dat wil ik best doen. Maar ik vind het proces eigenlijk belangrijker. (De heer VROEGE: Ik kijk even naar de mede-indiener mevrouw Grooten. Daarmee kunnen we denk ik deze motie wel intrekken. Dat is het geval.) De VOORZITTER: Dank u wel.

39

Jaar

2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 6 oktober 2021 Raadsnotulen

R

De motie-Vroege en Grooten (nr. 674.21) ingetrokken zijnde, maakt geen deel meer uit van de beraadslaging. De VOORZITTER: Is er behoefte aan een tweede termijn? Dat is niet het geval. De discussie wordt gesloten.

5. Instemmen met het gewijzigde initiatiefvoorstel van leden Kuiper en El Ksaihi van 26 februari 2021 getiteld Werkgevers helpen om werknemers te helpen door schuldpreventie en Kennisnemen van de bestuurlijke reactie op het oorspronkelijke initiatiefvoorstel VN2021-011958 De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw El Ksaihi. Mevrouw EL KSAIHI: Het is een actueel thema en ook zeer relevant. Je ziet ook dat andere steden prioriteit hebben gegeven aan schulden of schuldenvrij worden. In Rotterdam heb je Reset Rotterdam; in Utrecht heb je Schuldenvrij en in Amsterdam, en ik moet er eerlijk bij zeggen dat we natuurlijk weer eens voor liepen, hebben wij ook onze sociaal werkgeverschap. Wat dat betreft is dit in het verlengde daarvan. Het sluit juist heel goed aan dus het is in die zin dat we beleid hebben vanuit sociaal werkgeverschap en het initiatiefvoorstel is een goede aanvulling hierop. Het gaat om maatschappelijke verantwoordelijkheid nemen en het gaat om de samenwerking. Schulden maken zo veel kapot. Ik weet uit het verleden toen ik vrijwilliger was in het buurthuis De Evenaar in Tuindorp-Oostzaan waar ik ben opgegroeid, dat er altijd mensen binnen kwamen – dat ging trouwens om laaggeletterdheid – en daar zag je de twee-in-een.