Document · PDF

6. Ingediende zienswijzen gebundeld en geanonimiseerd.pdf

Raadscommissie Ruimtelijke ordening 19 januari 2022, gemeente AmsterdamBij agendapunt: Vaststellen van het bestemmingsplan Zuidas Kop Zuidas 2018, 1e herziening (ZD2021-015576)18.096 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Aan: Gemeenteraad Amsterdam per adres: directeur Ruimte en Duurzaamheid t.a.v. Postbus 2758, 1000 CT Amsterdam Van: 1. Bewonersvereniging "De Miranda-Buurt" .

2. Vereniging van Eigenaars "Zuidelijke Wandelweg 93 tot en met 123" .

En de natuurlijke personen:

Datum 30 juli 2021 Uw kenmerk planidentificatienummer (ID) NL.IMRO.0363.K2001BPGST-OW01 Ons kenmerk zienswijze 1e herziening Zuidas-Kop Zuidas 2018 Onderwerp

Gemeente Amsterdam - ontwerpbestemmingsplan - Zuidas Kop Zuidas 2018, 1e herziening

Geachte leden van de gemeenteraad van Amsterdam, A.

Inleiding en samenvatting

Na enkele malen – helaas tevergeefs – getracht te hebben invloed uit te oefenen op onderstaande, geven wij: (i) (ii) (iii)

Bewonersvereniging "De Miranda-Buurt" (hierna: de "Bewonersvereniging") Vereniging van Eigenaars "Zuidelijke Wandelweg 93 tot en met 123" (hierna: de "VvE")

(ix)

(tezamen met personen genoemd onder (iii) tot en met (viii) de "Natuurlijke Personen" en tezamen met de Bewonersvereniging en de VvE hierna: de "Belanghebbenden")

onze zienswijze op het ontwerpbestemmingsplan Zuidas Kop Zuidas 2018, 1e herziening dat per 24 juni 2021 ter inzage is gelegd en op 23 juni 2021 in de Staatscourant (2021, 32112) is gepubliceerd en planidentificatienummer (ID) NL.IMRO.0363.K2001BPGST-OW01 heeft (hierna: de "Ontwerp Herziening").

blad 1 van 30

De Ontwerp Herziening betreft een herziening van Bestemmingsplan Zuidas-Kop Zuidas 2018 (hierna: het "Bestemmingsplan Kop Zuidas"). De Belanghebbenden zien graag dat de Gemeente Amsterdam (hierna: de Gemeente) besluit om af te zien van de Ontwerp Herziening, althans voor zover het de Drie Grootschalige Voorzieningen (zoals hierna gedefinieerd) betreft, althans voor zover deze de maximum grootte van 250 m² overschrijden. Verder concluderen de Belanghebbenden dat hun belangen (en dus ook de belangen van de andere bewoners en gebruikers van de De Mirandabuurt, inclusief de Veluwebuurt en Kop Zuidas) om geen grootschalige voorzieningen te realiseren helaas – na diverse aansporingen en verzoeken daartoe – niet, althans niet kenbaar, zijn meegewogen in de besluitvorming tot dusverre over de Ontwerp Herziening en vragen zij dat alsnog te doen. De pijnpunten betreffen vooral het voornemen om: a. in Kavel K: i. een 24-uursopvang (woonzorgvoorziening voor daklozen met psychiatrische en/of verslavingsproblematiek en/of autisme met het oog op begeleiding naar zelfstandig wonen) van 1.200 m², exclusief een buitenruimte van minimaal 200 m² (5-6x zo groot als de nu maximaal toegestane 250 m²); ii. een broedplaats van 1.000 m² (4x zo groot als de maximaal toegestane 250 m²); en b. in Kavel L: een buurtgezondheidscentrum van 1.000 m² (4x zo groot als de maximaal toegestane 250 m²).

(hierna tezamen ook genoemd: de "Drie Grootschalige Voorzieningen") te realiseren. De reden om af te zien van de Ontwerp Herziening althans om meer recht te doen aan de belangen van de Belanghebbenden op de genoemde punten zijn kort gezegd: 1. Vaststaat, gelet op het vigerende Bestemmingsplan Kop Zuidas, het drie jaar durende participatietraject dat daaraan vooraf is gegaan en de erkenning van de Gemeente om de druk op Kop Zuidas en de Veluwebuurt niet te verhogen, dat er geen grootschalige voorzieningen groter dan 250 m² op Kop Zuidas, Kavel K en Kavel L zouden komen. In het participatietraject kwam steeds aan de orde dat er slechts kleinschalige, buurgerichte, voorzieningen zouden komen. Met andere woorden: het belang van Belanghebbenden om die overlast en druk niet te verhogen was bij de vaststelling van het vigerende Bestemmingsplan Kop Zuidas kennelijk zodanig zwaarwegend en beschermenswaardig, dat de Gemeente met het oog daarop juridische waarborgen heeft opgenomen om dat belang te beschermen.

Bij de voorbereidingsfase voor het Ontwerp Bestemmingsplan is, zo blijkt uit het ontwerpbestemmingsplan, de toelichting daarop en de stukken via een daartoe strekkend Wob verzoek openbaar zijn gemaakt, op geen enkel moment die kenbare en door de Gemeente erkende belangen van Belangen om niet nog meer grootschalige voorzieningen groter dan 250 m² te realiseren op Kop Zuidas, op welke manier dan ook aan de orde gekomen of in de afweging betrokken, althans volstrekt onvoldoende. Enkel in de brief van 5 maart 2021 (hierna: de "Brief") die wethouder Everhardt schreef als reactie op het standpunt dat de Bewonersvereniging aan de Raadscommissie Ruimtelijke Ordening (RO) zond op 11 januari 2021 werd enigszins ingegaan op de toegezegde kleinschaligheid, maar is ook de juiste belangenafweging niet gemaakt (en bovendien waren toen de besluiten van o.a. de Directie Zuidas en Stadsdeelcommissie Zuid ten aanzien van de Ontwerp Herziening reeds genomen). 2. De Belanghebbenden hebben de afgelopen maanden aan de verantwoordelijke wethouder, Raadscommissie RO en Bureau Zuidas meerdere alternatieven en oplossingsrichtingen voorgesteld, waaronder: •

•

• •

personen (waarvan er dan maximaal 1 op Kop Zuidas zou komen)) volgens de wethouder was dit niet mogelijk -> de Belanghebbenden hebben begrepen dat dit wel degelijk kan; De broedplaats en het buurtgezondheidscentrum wel, maar de 24-uursopvang niet op Kop Zuidas, nu dit de voorziening met de grootste druk op de buurt is (getuige het feit dat Zuidas ook enkel voor deze voorziening een informatieavond heeft georganiseerd, zie hieronder). Ten aanzien van de grootschalige voorziening die naar zijn aard – en naar de Gemeente ook overigens erkend en niet betwist – voor nog meer druk op de Veluwebuurt gaat opleveren, voorstellen doen voor concrete, door de Belanghebbenden juridisch eenvoudig af te dwingen waarborgen (dus niet enkel in een bestemmingsplan dat kennelijk met één pennenstreek kan worden gewijzigd) die garanderen dat aanvullende overlast wordt voorkomen ten aanzien van de 24-uursopvang (dus bijvoorbeeld geen drugsverslaafden, verbod op drugsgebruik in en rond de 24-uursopvang, geen opvang van personen met psychische of psychiatrische problematiek met een risico op psychose, geen voormalige (zeden of gewelds)delinquenten of TBS-ers of anderszins redelijkerwijs een gevaar voor de buurt kunnen vormen en 24 uur per dag begeleiding aanwezig die beschik- en bereikbaar is om problemen op te lossen).

Gebruikers van drugs plaatsen in een buurt met twee (middelbare) scholen die juist hard werken om het gebruik van en dealen van drugs te voorkomen, is niet alleen onlogisch, maar ook gevaarlijk. Echter, de wethouder wilde niets van het geven van waarborgen weten en volgens hem was dit niet mogelijk -> de Gemeente adviseert echter zelf differentiatie, zie hieronder;

Met al deze voorstellen heeft de Gemeente helaas niets gedaan. 3. De keuze voor de Drie Grootschalige Voorzieningen op Kop Zuidas is in strijd met de Visie Zuidas 2016, althans volgt daar niet uit. Het argument dat de keuze voor de 24-uursopvang zou volgen uit het Strategisch Huisvestingsplan (SHP), Visie Zuidas 2016 of daarop gebaseerde of daarvan afgeleide (beleids)regels of -stukken is onjuist. Het is ook in strijd met een goede ruimtelijke ordening en in strijd met het beleid van de Gemeente om de Drie Grootschalige Voorzieningen te realiseren op Kop Zuidas en de keuze voor Kop Zuidas is ook niet in lijn met het advies van de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving. Wethouder Everhardt verwees in de Brief nog naar de "Richtlijnen voor Programma's van Eisen Jeugd, Zorg en Basisvoorzieningen" dat het College B&W van de Gemeente kennelijk op 19 november 2019 heeft vastgesteld, maar dit betreft een geheim document (volgens de lijst met "geheime documenten" op de website van de Gemeente), dus Belanghebbenden kunnen de juistheid van dit standpunt van de wethouder niet verifiëren en er overigens niet onderbouwd op reageren. 4. Het proces dat heeft geleid tot de Herziening verdient geen schoonheidsprijs: (i)

(ii)

een maand na vaststelling van Bestemmingsplan Kop Zuidas (het was nog niet onherroepelijk) is Bureau / Directie Zuidas 1 heimelijk gaan overleggen over de voorbereiding van plannen voor de 24-uursopvang en heeft zij een twee jaar durend traject bewandeld zonder bewonersparticipatie terwijl het Bestemmingsplan Kop Zuidas na een intensief, drie jaar durend, participatietraject tot stand is gekomen. Hierbij heeft zij zich voor het gebrek aan participatie gebaseerd op de Algemene Inspraak Verordening Amsterdam en zij meende dat het belang van de inspraak niet opwoog tegen het belang van de verantwoordelijkheid van het bestuursorgaan voor kwetsbare groepen in de samenleving -> daar zit juist de crux: mede door alle grootschalige voorzieningen die in de De Mirandabuurt zijn gevestigd, zijn er veel kwetsbare groepen in de directe nabijheid wiens belang ook meegewogen dient te worden (en dat kan ook door inspraak, want kennelijk stond hun belang nu niet op het vizier van de Gemeente bij de voorbereiding van de Ontwerp Herziening); anders dan Zuidas de Belanghebbenden wilde doen geloven, is de basis voor de Ontwerp Herziening dus niet het SHP (zoals hierna gedefinieerd) dat pas na het Bestemmingsplan Kop Zuidas werd vastgesteld in februari 2019 en werd Zuidas er niet plotsklaps mee

Deze worden door e kaar gebruikt, omdat het voor de Belanghebbenden niet alt jd duidelijk is met welk (bestuurs)orgaan zij spreekt en wat het verschil is. Personen identificeren zich bijvoorbeeld als “projectmanager Zuidas” en de website www.zuidas.nl komt van de Gemeente (dat wordt duidel jk uit de privacyverklaring) en verwijst slechts naar “Zuidas”, maar zij ziet ook d kwijls de varianten Bureau Zuidas en Directie Zuidas voorb jkomen. Daarom worden in deze zienswijze de termen door elkaar gebruikt.

(iii)

(iv)

(v)

(vi)

(vii)

geconfronteerd: de Gemeente (en Bureau Zuidas) is al in maart 2018 (voordat Bestemmingsplan Kop Zuidas ter inzage werd gelegd voor het indienen van zienswijzen) begonnen om Kop Zuidas aan te wijzen voor een 24-uursopvanglocatie, zonder rekening te houden met spreiding c.q. de bestaande voorzieningen in de De Mirandabuurt: de communicatie ten aanzien van de Ontwerp Herziening is gebrekkig, misleidend, onvolledig en onjuist geweest, dit in afwijking van een – voorheen – bestendige lijn van goede samenwerking en informatie-uitwisseling, wat het vertrouwen van de Belanghebbenden ernstig heeft geschaad; volgens de projectmanager van Bureau Zuidas is op de gehele Zuidas enkel Kop Zuidas de mogelijkheid voor de 24-uursopvang omdat er reeds ontwikkelovereenkomsten zouden zijn gesloten voor alle andere kavels op de Zuidas met bestemming maatschappelijke dienstverlening op de Zuidas (maar de Gemeente kan nergens duidelijkheid geven over wat er op andere kavels zoals Ravel en Vivaldi, Kavel 13 gerealiseerd zou worden en of die uitspraak juist is, moet nog blijken uit documenten die de Belanghebbenden verwachten te ontvangen naar aanleiding van een Wob verzoek dat zij op 9 juli 2021 aan de Gemeente hebben gestuurd); de Gemeente c.q.

Bureau Zuidas lijkt op haar blogs, social media en de informatie avond van 24 november 2020 te suggereren dat de Ontwerp Herziening louter een eenvoudige wijziging ten aanzien van de maximale grootte van 250 m² betreft en het Bestemmingsplan Kop Zuidas de Drie Grootschalige Voorzieningen al toe zou laten. Dit is onjuist; de Belanghebbenden hebben nauwelijks, althans geen deugdelijke, motivering op de afwijzing van hun bezwaren ontvangen die zij hebben opgeworpen tijdens overleggen, inspraakmomenten bij Stadsdeelcommissie Zuid en de Raadscommissie Ruimtelijke Ordening (RO), middels brieven en zienswijzen op twee (ontwerp)bestemmingsplannen; en Bureau Zuidas blijft stug weigeren om de kenbare belangen mee te wegen en voorgestelde alternatieven te overwegen en bereidt zelfs een concept bestemmingsplan voor Vivaldi, Kavel 4 met een onbeperkte grootte voor maatschappelijke dienstverlening waar de Drie Grootschalige Voorzieningen probleemloos ingepast kunnen worden.

5. Voor de keuze voor een 24-uursopvang op Kop Zuidas, Kavel K geldt bovendien dat deze onlogisch is nu deze locatie niet voldoet aan het merendeel van de daaraan door de Gemeente gestelde criteria en (beleids)regels. Bovendien is de plek ook praktisch onlogisch, zoals werknemers bij de Gemeente zelf hebben onderkend in de stukken die naar aanleiding van het Wob verzoek zijn gestuurd. 6. Daarnaast biedt de Ontwerp Herziening geen juridisch effectief afdwingbare waarborgen of instrumenten voor de bewoners van de Veluwebuurt en Kop Zuidas om de voorzienbare druk op deze buurt / aantasting van de leefbaarheid ten gevolge van de Drie Grootschalige voorzieningen – en de (grootschalige) 24-uursopvang in het bijzonder – te kunnen wegnemen. Differentiatie tussen 24uursopvangcentra is mogelijk – zo beveelt de Gemeente zelf aan 2 - en in een buurt met veel maatschappelijke voorzieningen en kwetsbare categorieën passen dan ook geen drugsverslaafden, psychische en/of psychiatrische patiënten.

De wethouder en Bureau Zuidas wijzen louter naar de beoogde exploitant van de 24-uursopvang – kennelijk perMens / de Volksbond – zodat de Belanghebbenden daarmee afspraken kunnen maken, maar uit niets blijkt dat die partij daadwerkelijke de exploitatie zal uitvoeren en voor hoe lang, nog los van de vraag wat het nut van dergelijke afspraken is indien die partij om wat voor reden dan ook zou stoppen te bestaan of af ziet van de exploitatie. Bovendien is dit bij uitstek een publieke taak en niet een taak die Belanghebbenden zelf zouden moeten opnemen. Hieronder wordt de zienswijze en de gronden daarvoor nader uiteengezet. B.

Toelichting

1. Belanghebbenden

"Waar liggen de behoeften binnen de 24-uursopvang? Een verkennend onderzoek naar ervaringen van stakeholders met het stelsel rondom 24-uursvoorzieningen in de gemeente Amsterdam", GGD Amsterdam Toezichthouder Wmo, augustus 2020.

De Bewonersvereniging is een vereniging met circa 100 actieve leden die de belangen behartigt van de duizenden bewoners van de De Mirandabuurt/ Veluwebuurt 3, waaronder begrepen de bewoners en gebruikers van de Veluwebuurt en de zich langzaamaan realiserende Kop Zuidas. Het doel van de Bewonersvereniging is het leefbaar en groen houden van het kleinschalige en groene karakter dat kenmerkend is voor deze tuinbuurt, en alles wat daarbij komt kijken. Zo heeft de Bewonersvereniging zich in het verleden met succes (juridisch) ingezet om te voorkomen dat een theater van Joop van den Ende pal op Kop Zuidas zou worden gerealiseerd en is zij thans betrokken bij besluitvorming op wijkniveau met betrekking tot vele “leefbaarheidsaspecten”, waaronder parkeren, vuilnisophalen, buurt- en groeninitiatieven (opknappen van speelplaatsen), etc. De VvE is een vereniging van eigenaren van een appartementencomplex aan de Zuidelijke Wandelweg binnen het plangebied Kop Zuidas. De Natuurlijke Personen zijn bewoners van de De Mirandabuurt, woonachtig dichtbij of op Kop Zuidas. 2. Bestemmingsplan Kop Zuidas: kleinschalig (buurtgericht) De Belanghebbenden zijn in het verleden ook nauw betrokken geweest bij de totstandkoming van het Bestemmingsplan Kop Zuidas, destijds in goed overleg met Bureau Zuidas.

Daarbij heeft, mede op initiatief van en door goede samenwerking met Bureau Zuidas, een uitgebreide consultatie van bewoners en andere belanghebbenden/ gebruikers plaatsgevonden, onder wie de Liberaal Joodse Gemeente (in verband met de locatie van de Synagoge), Suitsupply, bewoners van de De Mirandaflat, etc. Die consultatie bestond uit meerdere voorlichtings- en inspraakavonden, met als kennelijk doel het betrekken van de bewoners / belanghebbenden bij de uitwerking en concrete invulling van het Bestemmingsplan Kop Zuidas. Daarbij werd bewoners gevraagd om suggesties voor de ontwikkeling van Kop Zuidas en werd in de daaropvolgende inspraakavond uitgelegd hoe daaraan was voldaan. Naast de actieve participatie van bewoners en de Bewonersvereniging in de voorbereiding van het Bestemmingsplan Kop Zuidas, had het bestuur van de Bewonersvereniging regelmatig overleg over de invulling en voortgang van de ontwikkeling van het Bestemmingsplan Kop Zuidas met Bureau Zuidas. Hieronder gaan enkele voorbeelden: -

Notulen gemaakt door Hierin staat:

van Bureau Zuidas van een overleg van 5 juli 2016.

“Voor de zuidpunt van Kop Zuidas wordt een nieuw stedenbouwkundig plan gemaakt. Het bestaat in grote lijnen uit twee delen: een strook langs de A10 en een driehoekig gebied daarachter. De A10-strook zal voornamelijk bestaan uit kantoren, aangevuld met woningen en kleinschalige voorzieningen. [onderstreping toegevoegd] (..) In het driehoekige gebied zullen voornamelijk woningen komen. Het gaat dan om ongeveer 450 woningen, van verschillende typen huur en koop voor verschillende doelgroepen. (..) Reacties vereniging: zorg dat de balans in het gebied gewaarborgd blijft. Voeg geen grote voorzieningen of andere functies toe. [onderstreping toegevoegd].” -

Notulen gemaakt door van een overleg van 6 december 2016. Hierin staat onder het kopje “Toelichting projecten” het volgende: “Zuidpunt: het plan is langs de A10 een strook bebouwing te realiseren die voornamelijk zal bestaan uit kantoren, maar aangevuld met andere functies zoals woningen en kleinschalige, buurtgerichte voorzieningen. [onderstreping en vetgedrukt toegevoegd].” En onder “Participatie” staat: “Zuidas zal de komende maanden 2 of 3 bijeenkomsten organiseren om met alle stakeholders in het gebied in gesprek te gaan over de ontwikkeling op Kop Zuidas. De buurtvereniging zal hier vanzelfsprekend ook voor uitgenodigd worden. De plannen voor de zuidpunt passen niet in het huidige bestemmingsplan. Er zal daarom een nieuw bestemmingsplan gemaakt worden. De verwachting is dat het bestemmingsplan over ongeveer een half jaar ter visie gaat.”

In deze brief worden de De Mirandabuurt en de Veluwebuurt door elkaar gebruikt; de Veluwebuurt is een aanzienl jk onderdeel van De Mirandabuurt.

Nieuwsbrief 2 maart 2017 van Zuidas ging over de eerste participatiebijeenkomst met betrekking tot het concept/ontwerp bestemmingsplan voor Kop Zuidas (geresulteerd in het Bestemmingsplan Kop Zuidas). In de kop staat: “Buurtgerichte voorzieningen. Rust, groen en ruimte, maar ook levendigheid op het plein. Voorkom massaliteit, waarborg kleinschaligheid. [onderstreping toegevoegd] Dat is kort samengevat de oogst van het eerste Kop Zuidas-gesprek, dat op 16 februari plaatsvond in Old School. Het doel van de gesprekken is samen met belanghebbenden de wensen en ideeën uit te wisselen voor het nieuwe bestemmingsplan van Kop Zuidas.” en “Tijdens de bijeenkomst kwamen vier thema’s aan de orde. ‘Programma en Functies’ ging vooral over de stedenbouwkundige opzet. De deelnemers zeiden onder meer grootschaligheid te willen voorkomen, bijvoorbeeld door te zorgen voor kleine buurtvoorzieningen. [onderstreping en vetgedrukt toegevoegd]” 4

Presentatie Kop Zuidas gegeven door de Zuidas in Old School op 16 maart 2017 aan buurtbewoners/gebruikers. Op slide 10 staat: “Resultaat 1ste bijeenkomst: programma en functies: kleinschalige voorzieningen, voorkom het gevoel van massaliteit, (..) zorg voor een gevarieerd woningaanbod (en levensbestendig) [onderstreping toegevoegd].”

Notulen gemaakt door wederom: “

van de informatiebijeenkomst van 16 maart 2017. Hierin staat

“Vervolgens geeft (projectmanager) een korte reactie op de resultaten van de eerste bijeenkomst op 16 februari. Jouke verwoordt de belangen die zijn opgehaald: (..) Programma en functies: Kleinschalige voorzieningen, Voorkom het gevoel van massaliteit [onderstreping toegevoegd]”. -

Notulen gemaakt door van een overleg van 14 september 2017 tussen de Zuidas en de Bewonersvereniging. Doel van het overleg was om het ontwerpbestemmingsplan te bespreken vooruitlopend op de openbare informatiebijeenkomst van 20 september 2017 (de 2e bijeenkomst Participatie Kop Zuidas). De notulen vermelden dat hogere bebouwing wordt toegestaan zodat er: “voldoende volume gerealiseerd (kan) worden om aan de opgave te voldoen en proberen we tegelijk aan de zorg van de Vereniging tegemoet te komen om het gevoel massaliteit te beperken [onderstreping toegevoegd] (...). De kavels langs de A10 krijgen een gemengde invulling, waarbij een aanzienlijk deel uit kantoor zal bestaan vanwege de hoge geluidsbelasting op deze plek (..) Nieuwe voorzieningen in het gebied zijn in beginsel kleinschalig, gericht op de buurt, zodat ze een goede aanvulling vormen op de al bestaande voorzieningen in het gebied [onderstreping en vetgedrukt toegevoegd].“

Presentatie van de Zuidas van de derde participatiebijeenkomst Kop Zuidas ter voorbereiding op het Bestemmingsplan Kop Zuidas d.d. 20 september 2017. Het doel van deze bijeenkomst was – aldus de presentatie – o.a. om inzicht te geven wat de Zuidas met de ontvangen inbreng heeft gedaan en waar dat is belegd. Onder “Programma en Functies” staat: “kleinschalige voorzieningen -> bestemmingsplan: maximale omvang per vestiging opgenomen [onderstreping toegevoegd].”

https://zuidas.nl/blog/2017/bont-gezelschap-bij-kop-zuidas-gesprekken.

In het nieuwsbericht van 2 oktober 2017 van de Zuidas 5 staat: , projectmanager Kop Zuidas, beet het spits af met een terugblik op de twee eerder gehouden gespreksrondes met bewoners, bedrijven en andere belanghebbenden over de verdere ontwikkeling van Kop Zuidas. Hij lichtte toe welke ideeën uit die gesprekken zijn vertaald naar het concept bestemmingsplan en welke ideeën niet zijn overgenomen.”

Kortom: het verzoek van Belanghebbenden om kleinschaligheid is overgenomen. Het was de buurt en de Belanghebbenden steeds te doen om kleinschaligheid en buurtgerichte voorzieningen die een aanvulling zouden vormen op wat er al was. Zoals uit het bovenstaande blijkt, heeft de Bewonersvereniging ook telkens gewezen op de voorzieningen die al op Kop Zuidas waren gerealiseerd (zie hieronder), waarvan de buurt al veel overlast ondervindt, wat ook onderkend wordt door de Gemeente. 6 De kleinschaligheid was dan ook een welbewuste keuze en is ook als zodanig met Bureau Zuidas besproken. Daarnaast heeft de Bewonersvereniging voortdurend het belang van het behoud van groen, kleinschaligheid en sociale veiligheid voor de leefbaarheid van de buurt benadrukt. De Bewonersvereniging heeft in lijn met deze uitgangspunten uiteindelijk op 8 mei 2018 ook een zienswijze ingediend, waarin deze punten nogmaals zijn benadrukt. 7 In de voordracht voor de Raadsvergadering waarin het Bestemmingsplan Kop Zuidas werd vastgesteld kwam het belang van kleinschaligheid en kleinschalige voorzieningen terug: “De doelstelling voor het gehele plangebied Kop Zuidas is het realiseren van een gemengd programma van wonen, werken, verblijven en recreëren.

In het noordelijk deel is reeds bebouwing gerealiseerd en worden momenteel de kantoorkavel C en woningbouwkavel G bebouwd en zijn op basis van het vorige planologische regime ontwikkelingen vergund. Voorliggend bestemmingsplan uit 2010 kavels in ontwikkeling. Het onderhavige plan geeft ca. 107.000 m² bvo aanvullende ontwikkelruimte, waarvan 48.000 m² is bestemd voor kantoor en het resterende deel ziet op wonen en in beperkte mate (kleinschalige) voorzieningen. [onderstreping toegevoegd] Het totaal toegestane metrage is grosso modo gelijk aan hetgeen in het bestemmingsplan uit 2010 is opgenomen.” 8 Het sluitstuk betreft uiteraard het Bestemmingsplan Kop Zuidas zelf, waarin de 250 m² en de kleinschaligheid expliciet zijn vastgelegd. Het Bestemmingsplan Kop Zuidas bepaalt in 4.1 (Ruimtelijk-functionele aspecten) van de toelichting: “In het noordelijke deel van Kop Zuidas zijn inmiddels meerdere voorzieningen gerealiseerd: onderwijs met het ROC en de culinaire vakschool, detailhandel met onder andere een supermarkt, restaurants en een hotel. Aan de oostzijde langs de Zuidelijke wandelweg staat sinds 2010 de synagoge. De bijstelling van het programma voor Kop Zuidas betreft met name het aandeel wonen en voorzieningen. Door het wegvallen van de beoogde theaterontwikkeling is er ruimte vrijgekomen om een groter aandeel woningen toe te voegen.

Grotere voorzieningen zijn voor het zuidelijke deel niet meer voorzien. Wel zijn enkele voorzieningen mogelijk tot een maximale vestigingsgrootte van 250 m². [onderstreping toegevoegd]” Artikel 3.5 onder h van de regels van het Bestemmingsplan Kop Zuidas bepaalt dan ook: “h. Voor bedrijven, detailhandel, maatschappelijke, consumentverzorgende en zakelijke dienstverlening en horeca III en IV geldt: (..) 2. maximum bruto vloeroppervlak per vestiging: 250 m²; [onderstreping toegevoegd].” Het nieuwsbericht van 5 oktober 2018 van Bureau Zuidas meldde vervolgens: “Het bestemmingsplan voor Kop Zuidas, het meest oostelijke deel van Zuidas grenzend aan de Rivierenbuurt, maakt het mogelijk om woningen, kantoren en diverse (kleinschalige) voorzieningen

https://zuidas.nl/blog/2017/concept-bestemmingsplan-kop-zuidas-besproken-met-bewoners/. Zie ook het “Gebiedsplan 2021, Buitenveldert, Zuidas” en de “Gebiedsagenda Zuid 2019-2022”, zoals hieronder nader omschreven. 7 Als Bijlage 1 gaat hierb j de zienswijze op het Bestemmingsplan. 8 Voordracht voor de raadsvergadering van woensdag 19 en donderdag 20 september 2018; Jaar 2018, Afdeling 1, nummer 702, publicatiedatum 12 september 2018, agendapunt 12, Datum besluit B&W 17 juli 2018. 6

[onderstreping toegevoegd] te realiseren in de zuidelijke punt van het gebied. Ook blijft er veel ruimte voor groen in de openbare ruimte en komt er een centraal plein in het gebied.” 9 Kortom: Het Bestemmingsplan Kop Zuidas is in overleg met bewoners en belanghebbenden tot stand gekomen en heeft de strekking het kleinschalige, groene karakter van de buurt zoveel mogelijk te behouden, mede met het oog op de leefbaarheid van de buurt. Kop Zuidas zou geen voorzieningen meer krijgen groter dan 250 m², boven de al bestaande. Voornoemde bestaande voorzieningen geven al veel druk en overlast, wat ook onderkend wordt door de Gemeente. 10 Voorbeelden van in de Veluwebuurt en Kop Zuidas al bestaande (en een geplande) grootschalige voorzieningen zijn: -

een ROC met 4000 leerlingen, zonder schoolplein (die zich dus verspreiden over de buurt in de pauzes en voor- en na schooltijd); Hubertus Berckhoff: een VMBO school voor circa 550 leerlingen, wederom zonder schoolplein; Het stadsdeelkantoor Zuid; Gebouw Flow met daarin – naast voornoemd ROC – ook een grote supermarkt, winkels, een sportschool en restaurants; Het Judith van Swethuis: een MOBW locatie voor patiënten met een chronische psychiatrische aandoening; De Wereldboom: een school voor speciaal basisonderwijs voor kinderen met leerproblemen (die veelal met speciaal vervoer worden gebracht en gehaald, met verkeersdrukte als gevolg) Een aantal verzorgings/verpleegtehuizen, waaronder Torendael voor dementerenden en De Oevers van Cordaan voor ouderen die niet meer zonder begeleiding/toezicht kunnen wonen met somatische klachten en/of dementie; Een groot kantorenpand (met Suit Supply erin); Een hotel met sportschool; Happy Italy aan de Zuidelijke Wandelweg (een grootschalig restaurant met ca 600 zitplaatsen); en Gebouw Crossover (nog in aanbouw), waar sociale woningbouw en statushouders worden voorzien en andere maatschappelijke voorzieningen, zoals een “gezinshuis”.

De Gemeente heeft door al bovenstaande toezeggingen verwachtingen gewekt waarop de bewoners en de Belanghebbenden gerechtvaardigd mochten en mogen vertrouwen. De Drie Grootschalige Voorzieningen zijn niet toegestaan in het Bestemmingsplan Kop Zuidas en op grond daarvan niet mogelijk en zou de druk op de De Mirandabuurt vergroten. De Belanghebbenden menen dan ook dat vaststelling van de Ontwerp Herziening tot planschade zou leiden. 2. De Drie Grootschalige Voorzieningen; afwijking ambtelijk advies Het participatietraject en Bestemmingsplan Kop Zuidas zijn duidelijk: er zouden geen grootschalige voorzieningen meer worden gerealiseerd op Kop Zuidas en dus ook niet op Kavel K en L. In lijn met Visie Zuidas 2016 zouden er enkel buurtgerichte voorzieningen worden gerealiseerd. Groot was ook de verbazing toen de Belanghebbenden kennisnamen van het concept voor de Ontwerp Herziening. Gezien de vele voorzieningen in de De Mirandabuurt is Kop Zuidas ongeschikt voor de Drie Grootschalige Voorzieningen. Overigens hebben verscheidene ambtenaren ook geadviseerd dat Kavels K en L niet geschikt zijn.

Dat zagen de Belanghebbenden in de stukken die zij ontvingen naar aanleiding van het Wob verzoek (zie de gelijkluidende WOB verzoeken van datum 1 en 3 december 2020 en de correspondentie met de Gemeente naar aanleiding daarvan (zie e-mails van 18 december 2020 en 12 januari 2021 en het besluit op het WOB verzoek van 9 februari 2021): -

In notulen van Directieoverleg Zuidas van 26 februari 2019 komt naar voren dat zowel Kavel K als L niet bepaald ideaal zijn voor de 24-uursopvang en in ieder geval Kavel K niet:

Zie nieuwsbericht van 5 oktober 2018: https://zuidas.nl/blog/2018/bestemmingsplan-voor-kop-zuidas-vastgesteld/. Zie 3.1.1 (Grootschalige MOBW 24-uurs opvang) hieronder.

"Verder worden de geplande maatschappelijke voorzieningen besproken. Uit het voorzieningenmodel blijkt dat er binnen Zuidas twee vestigingen voor 24-uurs opvang gerealiseerd zouden moeten worden. Kop Zuidas is de beoogde locatie voor een dergelijke vestiging. In de notitie wordt aangegeven dat inpassing van zo’n voorziening op kavel K om verschillende redenen niet wenselijk is en dat daarom inpassing op kavel L zal moeten worden onderzocht. De vraag is nu of dit ingepast moet worden op kavel K of kavel L. De directie verzoekt om deze afweging opnieuw te analyseren in overleg met directie OJZ, aangezien ook de impact op kavel L waarschijnlijk aanzienlijk zal zijn. Goede inpassing op kavel K zal hoogstwaarschijnlijk consequenties hebben voor het te realiseren programma daar." Er zit een memo bij van 29 januari 2019 ("Uitgangspunten kavel K Kop Zuidas") waarin staat: "Op basis van de 'Referentienorm Maatschappelijke voorzieningen' (vastgesteld door het College van B&W, januari 2018) en het beoogde woningbouwprogramma in Kop Zuidas is onderzocht hoeveel maatschappelijke voorzieningen in de toekomst nodig zou zijn. De onderstaande tabel laat het resultaat van deze rekenkundige exercitie zien. Ruimte voor zorg: 1e lijnszorg 24-uursopvang

Ca 400 m² Ca 1.200 m²

Ruimte voor jeugd: Behandel- / woonlocatie

Ca 170 m²

Kinderdagverblijf

Ca 350 m²

1elijnszorg functies zijn functies als 1e-lijns zorg huisartsen, fysiopraktijken en tandartsen. Gezien het verwachte tekort aan betaalbare 1e-lijnszorgvoorzieningen in de stad, is het advies om hiervoor ruimte te reserveren uitkomst van de referentienorm voor eerstelijnszorg is een verwacht ruimtebeslag van totaal ca. 400 m² bvo. Ook voor 1ste-lijnszorg geldt dat deze bij voorkeur niet te veel weggestopt zitten in een gebied. Kavel L ligt daarom meer voor de hand dan Kavel K, te meer deze functies vaak (deels) dichte gevels hebben omwille van de privacy en we juist de plint van kavel K aantrekkelijk willen maken. Op kavel L kan zo'n functie beter ingepast worden tussen het woningbouwprogramma." Uit het voorzieningenmodel komt ook naar voren dat binnen Zuidas [onderstreping toegevoegd] twee vestigingen voor 24-uursopvang gerealiseerd zouden moeten worden." Kortom: op basis van de referentienorm is kennelijk 400 m² nodig voor gezondheidsvoorzieningen, maar de Ontwerp Herziening maakt hier 1.000 m² van. In het memo staat verder dat Kavel K niet geschikt wordt geacht voor de 24-uursopvang: "De aanzienlijke omvang van een 24-uursvoorziening (ongeveer de helft van de totale plint van K) gecombineerd met de specifieke eis van een gebouwgebonden buitenruimte maakt dat het geen functie is die goed inpasbaar is op kavel K.

Het de facto vrij gesloten karakter ervan staat bovendien haaks op de gewenste openheid en verbondenheid met de directe omgeving. Ons advies is daarom om deze functie niet voor te schrijven in deze ontwikkeling en te onderzoeken of en hoe deze een goede plek kan krijgen op kavel L." (onderstreping toegevoegd). Het memo gaat ook in op de broedplaats, hetgeen niet ongeschikt wordt geacht, maar ook niet de voorkeur verdient: "Een broedplaats zou, kortom, een goed middel zijn om het doel (goede aansluiting op de omgeving) te realiseren. Het voorschrijven heeft echter niet onze voorkeur. Het risico daarbij is dat we (onbedoeld) een invulling uitsluiten die wellicht een nog beter resultaat geeft. We stellen daarom voor om de invulling van de plint functioneel te omschrijven en hier in tender op te selecteren. Daarbij aan te geven dat een broedplaats een mogelijke invulling is en wat de voorwaarden daarbij zijn.

We gaan nu uit van een totaal metrage van minimaal 1.000 m² BVO en maximaal 2.000 m² BVO. In overleg met bureau broedplaatsen zullen we de specificaties verder uit moeten werken. Punt van aandacht daarbij is dat in het bestemmingsplan de vestigingsgrootte beperkt is tot 250 m² . De broedplaats zou dus uit meerdere ‘vestigingen’ moeten bestaan, zoals bijvoorbeeld een aantal atelierwoningen, een expositieruimte en een horecavestiging. Resumerend: 21.000-25.000m² bvo, waarvan 1.000-2.000m² bvo plintprogramma dat meerwaarde heeft voor de omgeving. Voor de rest kantoor en een (kleine) horecavestiging." -

Kennelijk was bovengenoemde nog niet voldoende voor Directie Zuidas, want in notulen gestuurd aan de leden Directieoverleg Zuidas van 18 juni 2019 staat: "Er ligt een mooi, integraal advies met een voorkeur voor Kavel K. Het is bekend dat die keuze voor vertraging kan leiden door o.a. de benodigde wijziging van het bestemmingsplan. Ook is geconstateerd dat de planning van een tender naar verwachting uitloopt als gevolg van het investeringsbesluit. Gevraagde beslissingen en genomen besluiten  De directie heeft kennisgenomen van de memo 24-uurs opvang Kop Zuidas met de daarin genoemde hoofdpunten;  De directie houdt de gevraagde instemming om de haalbaarheid van de inpassing van de 24-uurs voorziening op Kavel K verder te onderzoeken aan met als opmerkingen dat: - er meer informatie over de planning nodig is - de rol van het (wijzigen van) het bestemmingsplan is meegenomen - de monumentaanvraag in een verder stadium is - een terugvalscenario naar L2 wordt onderzocht, met het behoud van de opvanglocatie als achterliggende gedachte - de wethouder op een bepaald moment erbij betrokken kan/moet worden"

In de oplegnotitie voor deze vergadering staat: "Een 24-uurs opvang of maatschappelijke opvang/beschermd wonen (MOBW) is een opvanglocatie voor diverse doelgroepen, zoals mensen met psychiatrische problematiek, verslaving, verstandelijke beperking of bijvoorbeeld autisme. In deze fase is door OJZ niet aan te geven welke doelgroepen uiteindelijk op deze locatie terecht gaan komen. a. Ruimtelijk-programmatisch Op basis van de ruimtelijke en programmatische inpasbaarheid komt kavel K per saldo als beste naar voren. De gemeenschappelijke ruimtes, entree en zichtbare actieve functies op de begane grond kunnen een goede invulling zijn om het gebouw aan te laten sluiten op de omgeving. Dit kan een positief effect hebben op de uitstraling van het gebouw op ooghoogte. Een aspect dat we op deze kavel K belangrijk achten. Het programma is bovendien goed te combineren met de wens voor een broedplaatsachtige functie. Het biedt kansen om gezamenlijk activiteiten te ontplooien. Kantoor en 24uurs opvang kunnen prima naast elkaar bestaan, al is het geen voor de hand liggende combinatie. De buitenruimte zou op het dak op de tweede verdieping een plek kunnen krijgen, waarbij eventuele overlast naar de omgeving beperkt is. Risico is de directe nabijheid van het fietspad en de sociale veiligheid ter plaatse. Ook op kavel L2 kan een 24-uursvoorziening een plek krijgen.

Positionering in een woonomgeving heeft de voorkeur van OJZ. Ruimtelijk kan een voorziening goed ingepast worden tussen de te realiseren woningen. Cruciale zorg is de positionering van de buitenruimte. Als deze in de gemeenschappelijke binnentuin wordt gerealiseerd is de kans groot dat dit tot overlast leidt en dat daardoor het gewenste concept (binnentuin als verbindend element) niet van de grond komt. Positionering van de binnentuin op het dak van het gebouw zal ook een negatieve uitstraling hebben op de directe woonomgeving. Een vergelijkbare oplossing op kavel K werkt daar waarschijnlijk beter vanwege de grotere afstand tot woningen. b. Juridisch-planologisch Vorig jaar heeft de gemeenteraad een nieuw bestemmingsplan vastgesteld voor Kop Zuidas. Hierin zijn geen grootschalige (maximaal 250m² ) voorzieningen toegestaan. De vraag is of een 24-uurs opvang gezien moet worden als een woonfunctie of een zorgfunctie. Het antwoord op deze vraag is erg casuïstisch en hangt af van de feitelijke zorgverlening die plaatsvindt, passend bij de doelgroep. OJZ stelt dat het mogelijk is om een 24-uurs voorziening onder de functie wonen in te passen. Hier zijn in Amsterdam echter nog geen voorbeelden van. Om het risico uit te sluiten dat met succes geprocedeerd wordt tegen de bouwvergunning op dit onderdeel is inpassing onder de functie

maatschappelijke of gemengd noodzakelijk. Deze functie is niet opgenomen in het recent vastgestelde bestemmingsplan van Kop Zuidas voor de kavels K en L. Een wijziging van het bestemmingsplan is derhalve noodzakelijk. Daarbij geven zowel Vastgoed als OJZ aan dat inpassing onder de functie gemengd meer toekomstbestendigheid oplevert. (..) Beslispunt 2: Instemmen om de haalbaarheid van de inpassing in Kavel K verder te onderzoeken Uitgangspunt voor de keuze van de locatie van een 24-uurs opvang zou volgens de projectgroep primair de ruimtelijk-programmatische kwaliteit moeten zijn. Naar onze overtuiging is kavel K per saldo een betere plek dan kavel L2, ook al kleven er ook aan K nadelen. Ons voorstel is daarom om de haalbaarheid van de realisatie van een 24-uursopvang op kavel K verder te onderzoeken. Zoals hierboven geschetst is er nog een aantal vraagstukken dat aandacht verdient en van invloed kan zijn op het definitieve besluit over de opgave een 24-uurs opvang te realiseren. Kavel K is aangemerkt als locatie waar snel kantoormeters kunnen worden gerealiseerd. De opgave om een 24-uursopvang te realiseren compliceert de uitvraag dermate dat de planning om de tender voor het eind van het jaar te publiceren serieus onder druk komt te staan en waarschijnlijk niet haalbaar is.

Daarbij zijn we mede afhankelijk van OJZ en Vastgoed om de benodigde informatie en besluitvorming te organiseren. Bij de verdere uitwerking van een 24-uursopvang op kavel K zullen we een voorstel doen voor een planning en daarbij ook ingaan op de wijze waarop de benodigde aanpassing van het bestemmingsplan zich verhoudt tot de start van de tender alsook een communicatiestrategie naar de omgeving." -

In dit verband is ook een memorandum bijgevoegd van 13 juni 2019 dat bevat: "Op basis van de ’Referentienorm Maatschappelijke voorzieningen’ (vastgesteld door het college van B&W, januari 2018) en het beoogde woningbouwprogramma in Kop Zuidas is onderzocht hoeveel maatschappelijke voorzieningen in de toekomst nodig zou zijn. Uit het voorzieningenmodel komt naar voren dat binnen Zuidas twee vestigingen voor 24-uurs opvang gerealiseerd zouden moeten worden. Kop Zuidas is een van de beoogde locaties voor deze vestiging. Deze opgave is bevestigd in het Strategisch huisvestingsplan jeugd, zorg en basisvoorzieningen (SHP) welke is vastgesteld door de gemeenteraad op 3 april 2019. Een 24-uurs opvang of maatschappelijke opvang/beschermd wonen (MOBW) is een opvanglocatie voor diverse doelgroepen, zoals mensen met psychiatrische problematiek, verslaving, verstandelijke beperking of bijvoorbeeld autisme. Een 24uurs opvang biedt huisvesting waar meerdere cliënten in een gebouw wonen. De cliënt beschikt over een eigen studio. Onder maatschappelijke ondersteuning in de zin van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) wordt onder andere verstaan : het bieden van beschermd wonen en (24 uurs) opvang. Het bieden van deze ondersteuning is een gemeentelijke verantwoordelijkheid.

Het verschil tussen maatschappelijke opvang en beschermd wonen is dat bij maatschappelijke opvang de doelgroep wordt begeleid om zelfstandig te gaan wonen (doorstroomgericht) waar dat bij beschermd wonen niet het geval is (niet-doorstroomgericht). Onder beschermd wordt bewoning verstaan waarbij bewoners zeer hulpbehoevend zijn en waarbij zorgverlening 24 uur per dag aanwezig is. De bewoners van een maatschappelijke opvang kunnen niet voortdurend een beroep doen op zorg, omdat ’s nachts geen begeleiding aanwezig is. In het geval van beschermd wonen wordt voorzien in dagbesteding." Verder wordt wederom opgemerkt dat Kavel K niet bepaald ideaal is voor een 24-uursopvang: "Kavel K ligt in de zuidoostelijke hoek van Kop Zuidas. Het is een luwe plek in de stad en daarmee qua locatie niet het meest ideaal voor een 24-uursopvang. Daarnaast is de fietsroute langs de A10 vanuit sociale veiligheid een kwetsbare schakel in het gebied. Wat de uitwerking van een 24uursopvang in de nabijheid van deze route is, laat zich moeilijk voorspellen, maar het kan een risico voor de sociale veiligheid opleveren."

Deze zorgen delen Belanghebbenden. In geen van de stukken komt een belangenafweging aan de orde waar ook rekening wordt gehouden met de belangen van de Belanghebbenden (en de overige bewoners en gebruikers van de buurt) om geen grootschalige voorzieningen te realiseren of waarom die zouden moeten wijken. Wel wordt duidelijk dat ambtelijk wordt geadviseerd dat kavels K en L niet bepaald ideaal zijn voor een 24-uursopvang (en ook bij de broedplaats worden kanttekeningen geplaatst). Belanghebbenden menen dat niet van dit ambtelijk advies afgeweken kan worden. De Drie Grootschalige Voorzieningen dienen elders te worden gerealiseerd. Voor de 24-uursopvang moeten er kennelijk twee op de Zuidas komen, maar niet per se op Kop Zuidas; het betreft een bovenwijkse voorziening. De Amsterdamse referentienormen zeggen niet waar de voorzieningen

moeten komen, slechts dat er 10 locaties verspreid over de stad moeten komen van ieder 1000 m² 11. Van spreiding en de maximale 1000 m² is geen sprake in de Ontwerp Herziening, zoals in deze zienswijze duidelijk wordt. Volgens het memorandum van 29 januari 2019 zijn er binnen Zuidas op basis van de referentienormen dus kennelijk twee 24-uursopvangvestigingen nodig. Iemand heeft bepaald dat een van de twee op Kop Zuidas dient te komen, alhoewel Gemeenteambtenaren zelf menen dat de twee nog beschikbare kavels K en L daar allebei niet geschikt voor zijn en het dan net (april 2019) onherroepelijk geworden Bestemmingsplan Kop Zuidas een dergelijke grootschalige voorziening niet toestaat. 3. Inspraak en alternatieven Bovenstaande heeft het vertrouwen van de Belanghebbenden in de Gemeente enorm geschaad. Wat is een participatietraject waard als er op de achtergrond dergelijke ingrijpende zaken worden voorbereid die niet worden gedeeld? Was dat bewust zodat er geen participatie was vereist voor zaken die de Belanghebbenden echt raken? Uit de Wob documenten blijkt dat in november 2018 – het Bestemmingsplan Kop Zuidas 2018 is nog immer niet onherroepelijk – de Gemeente meende dat er geen inspraakverplichting zou gelden. Zij beriep zich daarmee op artikel 2.4 sub e van de Algemene inspraakverordening Amsterdam: "Het bestuursorgaan kan besluiten van inspraak af te zien als: (.) e.

het belang van de inspraak niet opweegt tegen het belang van de verantwoordelijkheid van het bestuursorgaan voor kwetsbare groepen in de samenleving;" De Belanghebbenden zijn het niet eens met deze grondslag: getuige de vele voorzieningen die reeds bestaan in de De Mirandabuurt zijn er ook veel kwetsbare groepen in de De Mirandabuurt, wiens belangen ook mee dienen te wegen en hetgeen kennelijk alleen kan als zij kunnen participeren in het besluitvormingstraject. Immers, de Ontwerp Herziening is pas in een zodanig laat stadium gedeeld dat van beïnvloeding door Belanghebbenden geen sprake meer kon zijn. Zo had de Stadsdeelcommissie Zuid haar advies al gegeven in de voorgaande vergadering, zie hieronder. Het behoeft geen toelichting dat de Ontwerp Herziening in het geheel niet aansluit op het Bestemmingsplan Kop Zuidas en op de toezeggingen die door de Gemeente/Bureau Zuidas zijn gedaan aan de bewoners en de Bewonersvereniging. Kop Zuidas zou geen voorzieningen groter dan 250 m² meer krijgen boven op wat er al is, enkel kleinschalige en buurtgerichte. Belanghebbenden zijn pas in november 2020 geconfronteerd met een brief (d.d. 5 november) over een informatieavond ten aanzien van de voorgenomen 24-uursopvang.

Over de andere twee van de Drie Grootschalige Voorzieningen repte de brief in het geheel niet, terwijl ook die de druk op de De Mirandabuurt zullen vergroten, onder meer vanwege verkeershinder. Ook dit was weer een voorbeeld van een gebrekkige en misleidende informatievoorziening, maar kennelijk zag de Zuidas wel dat een 24-uursopvang voor druk op de buurt zou leiden. De Ontwerp Herziening viel de Belanghebbenden rauw op het dak. De Belanghebbenden voelen zich niet serieus genomen en zijn onthutst dat dit alles is voorbereid zonder hun deelname, en kennelijk geheel in tegenspraak met de eerdere toezeggingen en het Bestemmingsplan Kop Zuidas. Dit is een plotsklapse en onzorgvuldige koerswijziging in de manier van samenwerking, die het vertrouwen van de Belanghebbenden in de Gemeente heeft geschonden en geschaad. Dat is zeer teleurstellend, maar kennelijk een nieuwe vorm van besturen, als een recent onderzoek van bureau Necker van Naem moet worden geloofd. 12 Sinds jaar en dag is er periodiek overleg met Bureau Zuidas over allerlei zaken die spelen in de buurt. Gelet daarop, is het stuitend om te zien dat de plannen al zover zijn gevorderd zonder dat op enig moment in de voorbereiding daarop met de Bewonersvereniging contact is opgenomen of dit is aangekaart in voornoemde overleggen: -

In de halfjaarrapportage Zuidas (januari - juni 2020) zoals dat aan de Raadscommissie RO is gepresenteerd voor haar vergadering van 13 januari 2020 ging in de eerste helft van 2020 “specifieke aandacht uit naar de inpassing van een school in Ravel en een woonzorgvoorziening/24 uursopvang in deelgebied Kop Zuidas. [onderstreping toegevoegd]. Dit vanuit een integraal Plan Maatschappelijke

11 "Amsterdamse referentienorm voor maatschappelijke voorzieningen, groen en spelen", 9 januari 2018. 12

Uit onderzoeksrapport “Evaluatie bestuurl jk stelsel Amsterdam” d.d. 27 november 2020, zie bijvoorbeeld: “In de gesprekstafels worden door enkele deelnemers bovendien de intenties van de gemeente in twijfel getrokken en wordt naar voren gebracht dat de gemeente niet oprecht geïnteresseerd is in de bijdrage van inwoners. Wat de gemeente (..) nu doet volgens de deelnemers, is winkelen in de input die zij krijgt om vervolgens een eigen plan te kunnen volgen, inspraak dusdanig laat organiseren dat het plan er eigenl jk al ligt of dat zelfs de besluiten al genomen zijn op het moment dat inspraak plaatsvindt”, aldus de onderzoekers.

Voorzieningen dat in samenwerking met Team MV is opgesteld en wordt afgerond in de tweede helft van 2020. Tevens is meegewerkt aan het opstellen van onder meer de (concept) bestemmingsplannen Verdi en Ravel.”. -

Het voorontwerpbestemmingsplan (resulterend in de Ontwerp Herziening) dateert van 9 september 2020;

Op 4 november 2020 was er een vergadering van de Stadsdeelcommissie over het voorontwerpbestemmingsplan (i.e. de Ontwerp Herziening). Hiervan was de buurt en waren de Belanghebbenden niet op de hoogte gesteld (zodat inspraak en daarmee een behoorlijke en zorgvuldige afweging van alle belangen door de Stadsdeelcommissie dus niet mogelijk is geweest, omdat de Stadsdeelcommissie niet bij bewoners en de Belanghebbenden heeft geïnformeerd naar hun zienswijze hierop);

Pas bij brief van 5 november 2020, die aan slechts enkele buurtbewoners is verzonden, werd een informatiebijeenkomst aangekondigd (hierna: de Informatiebijeenkomst) over - enkel - de 24-uurs opvang/woonzorgvoorziening. De Informatiebijeenkomst zou op 24 november 2020 plaatsvinden. De 24-uurs opvang werd aangekondigd als fait accompli. Zo werd ook als feit gebracht dat de Volksbond deze zou gaan beheren. Of daarvoor een aanbestedingsprocedure nodig was en, zo ja, in hoeverre die heeft plaatsgevonden, is voor de Belanghebbenden niet duidelijk. NB: de brief repte in het geheel dus niet over de andere ingrijpende wijzigingen. Navraag leerde dat het merendeel van de buurtbewoners, alsmede andere gebruikers van de buurt (bijvoorbeeld Old School, het ROC, Hubertus Berkhoff) en de Belanghebbenden deze brief niet hadden ontvangen en ook anderszins niet zijn geconsulteerd. Tijdens de (vanwege corona online gehouden) Informatiebijeenkomst werd een kaart van Amsterdam getoond. Uit dat kaartje zou blijken dat de bewoners van de Veluwebuurt, als belanghebbende bij de Ontwerp Herziening nog geen maatschappelijke opvangvoorzieningen in de buurt zou hebben. Dit is onjuist, zoals hieronder nader zal worden toegelicht);

In de brief en tijdens de Informatiebijeenkomst werd door Bureau Zuidas meermaals gesteld dat de Ontwerp Herziening het gevolg zou zijn van een na het Bestemmingsplan Kop Zuidas door de Gemeenteraad aan Bureau Zuidas gegeven opdracht om binnen de Zuidas een geschikte locatie te vinden voor een 24-uurs opvang en dat Bureau Zuidas vervolgens plotsklaps niet anders kon dan deze locatie als enkel geschikte locatie aanwijzen. Hoewel inmiddels is gebleken dat dit niet juist is (en bij Zuidas, Stadsdeel Zuid en de Gemeente de plannen voor een 24-uursopvang al bekend waren), deed het ook de vraag rijzen wat dan nog het nut of de reden van het houden van een informatieavond is of wat het wettelijke formele inspraaktraject dan nog voor waarde heeft;

Aangezien de Informatiebijeenkomst meer vragen opriep dan beantwoordde en gelet op de zeer krappe termijnen die nog resteerden alvorens de Ontwerp Herziening officieel gepubliceerd zou worden (volgens de brief van 5 november start de formele inspraak “begin” 2021), heeft de Bewonersvereniging op 1 december 2020 een verzoek op grond van de Wet openbaarheid bestuur gedaan, waarvan de termijn op 26 januari voor de tweede maal was verdaagd en pas begin maart documenten werden gedeeld;

Op 2 december 2020 was er een vergadering van de Stadsdeelcommissie Zuid. Helaas werd deze niet genoemd in de Informatiebijeenkomst, maar kwam de Bewonersvereniging hier zelf op het laatste moment achter. De uitkomst van de vergadering was dat slechts werd geadviseerd om in het vervolg op de communicatie te letten. Stuitend was de opmerking van Stadsdeelcommissielid Van Vuren dat het logisch zou zijn om voor de Ontwerp Herziening de Bewonersvereniging niet te betrekken, omdat het traject voor het Bestemmingsplan Kop Zuidas al zo lang had geduurd;

Op 11 januari 2021 stuurde de Bewonersvereniging een brief naar de Raadscommissie RO met haar voorlopige standpunt ten aanzien van de toen nog concept herziening (thans de Ontwerp Herziening) en sprak zij tijdens de vergadering van de Raadscommissie RO van 13 januari 2021 in;

Bij brief van 20 januari 2021 deelde een projectmanager van Zuidas de bewoners wederom – alwaar het een fait accompli – mee dat de 24-uursopvang wordt gerealiseerd op Kavel K. Deze brief rept wel over de broedplaats en het buurtgezondheidscentrum. Helaas blijkt uit navraag dat deze brief wederom niet bij een groot aantal bewoners is bezorgd, inclusief niet bij de Bewonersvereniging;

Op 1 februari 2021 stuurde de Bewonersvereniging een update van bovengenoemd standpunt naar de Raadscommissie RO;

Op 2 februari 2021 stuurden de Belanghebbenden (of meerdere van hen) een zienswijze ten aanzien van de ontwerpbestemmingsplannen van Ravel en Vivaldi, Kavel 13;

Op 3 februari 2021 spraken de Belanghebbenden (althans enkelen van hen) in op de vergadering van de Raadscommissie RO;

Op 22 februari 2021 heeft de Bewonersvereniging een overleg gehad met Bureau Zuidas en perMens / de Volksbond, de beoogd exploitant van de 24-uursopvang;

Op 8 maart 2021 ontving de Bewonersvereniging de Brief (gedateerd 5 maart 2021) als antwoord op haar brief van 11 januari 2021, een antwoord op haar geüpdatete standpunt van 1 februari 2021 is door de wethouder toegezegd, maar nog niet ontvangen;

Op 16 april 2021 is er een fysieke afspraak geweest tussen de Bewonersvereniging en wethouder Everhardt;

Op 19 mei 2021 heeft de Bewonersvereniging ingesproken bij de Raadscommissie RO;

Op 30 juni 2021 heeft de Bewonersvereniging ingesproken bij de Raadscommissie RO; en

Op 13 juli 2021 hebben de Belanghebbenden een beroepschrift ingediend tegen vaststelling van bestemmingsplan voor Vivaldi, Kavel 13.

De Belanghebbenden hebben getracht alsnog invloed uit te oefenen en ook mee te denken met de Zuidas en de Gemeente ten aanzien van de Drie Grootschalige Voorzieningen: •

•

Het realiseren van de Drie Grootschalige Voorzieningen op alternatieve locaties – Ravel en Vivaldi – op de Zuidas die wel voldoen aan de criteria opgenomen in de beleidsdocumenten van de Gemeente, zie ook "6. Alternatieven" -> volgens de nota's van beantwoording passen de Drie Grootschalige Voorzieningen wel in de ontwerpbestemmingsplannen van Ravel en Vivaldi; Het verkleinen van de grootte van de 24-uursopvang, door deze te verdelen in bijvoorbeeld 3 maal 10 personen (waarvan er dan maximaal 1 op Kop Zuidas zou komen) volgens de wethouder was dit niet mogelijk. Overigens begrijpen de Belanghebbenden ook niet waarom 1.200 m² nodig is indien een wisselwerking met de broedplaats beoogd wordt (dan is minder ruimte nodig voor dagbesteding op de locatie want kan ruimte worden gedeeld), maar volgens de Brief zijn de grootte en het ontwerp vastgelegd in de Richtlijnen voor Programma’s van Eisen Jeugd, Zorg en Basisvoorzieningen (vastgesteld door college B&W gemeente Amsterdam 19 november 2019), hetgeen een geheim document betreft.

Overigens begrijpen de Belanghebbenden ook de grootte van de broedplaats (zie hiervoor: gedeelde vierkante meters met een 24-uursopvang zou mogelijk zijn) en het buurtgezondheidscentrum (op basis van de referentienormen is kennelijk 400 m² nodig, dus 40% van de huidig beoogde grootte) Concrete waarborgen ten aanzien van de bewoners (dus bijvoorbeeld geen drugsverslaafden en personen met psychische of psychiatrische problematiek met een risico op psychose, geen voormalige (zeden of gewelds)delinquenten of TBS-ers of anderszins redelijkerwijs een gevaar voor de buurt kunnen vormen), maar volgens de wethouder was dit niet mogelijk -> de Gemeente adviseert echter zelf differentiatie ("Binnen een aantal – vaak grotere – locaties is sprake van groepen bewoners die kampen met uiteenlopende problematiek.

•

Bijvoorbeeld cliënten met een actieve verslaving, wonen in een voorziening met cliënten die juist hun verslaving achter zich hebben gelaten. De toezichthouder beveelt aan om meer differentiatie aan te brengen binnen de voorzieningen zodat meer kan worden ingespeeld op de verschillende behoeften die bestaan onder de populatie") 13; De broedplaats en het buurtgezondheidscentrum wel, maar de 24-uursopvang niet op Kop Zuidas te realiseren, nu dit de voorziening met de grootste druk op de buurt is (getuige het feit dat Zuidas ook enkel voor deze voorziening een informatieavond heeft georganiseerd, zie hieronder). Alternatieven zijn voor handen, zie hieronder.

Op al deze voorstellen en suggesties kregen de Belanghebbenden nul op het rekest. Maar gelukkig is het nog niet te laat. Belanghebbenden vragen de Gemeente en elk van haar organen wederom om de Ontwerp Herziening te heroverwegen en de Drie Grootschalige Voorzieningen niet op Kop Zuidas te bestemmen, althans niet voor zover deze de maximale grootte van 250 m² overschrijden en anders in ieder geval niet de 24-uursopvang te bestemmen op Kop Zuidas. Het enige dat de wethouder en projectmanager Zuidas de Belanghebbenden adviseerden was om afspraken te maken met perMens / de Volksbond, de beoogd exploitant van de 24-uursopvang. Echter, op de vraag of daar geen aanbesteding voor nodig is en waaruit blijkt dat deze partij überhaupt reeds is gecontracteerd en voor hoe lang kregen de Belanghebbenden geen duidelijk antwoord: "We zouden nog nagaan voor hoe lang het huurcontract wordt aangegaan met PerMens voor de woonzorgvoorziening op kavel K. Op dit moment is er nog geen huurcontract afgesloten omdat pas op zijn vroegst over 5 jaar de exploitatie wordt gestart. Normaal gesproken, en dat geldt dus ook voor deze locatie, wordt een huurcontract voor 5 + 5 jaar afgesloten. Dit heeft te maken met de toekenning van WMO gelden en subsidiestromen waarvan een exploitant afhankelijk is.

De praktijk is overigens dat een locatie langdurig wordt verhuurd aan dezelfde exploitant, er zijn weinig wisselingen." 14 In de Brief (geschreven door dezelfde projectmanager) ging de wethouder hier in het geheel niet op in. Afgezien van het feit dat het niet aan Belanghebbenden is, maar aan de Gemeente om in deze ook de belangen van Belanghebbenden te dienen, het maken van afspraken met perMens voor de Belanghebbenden niet opportuun nu niet duidelijk is of er een aanbesteding plaats dient te vinden, perMens die gewonnen heeft, hoe lang zij mag blijven en wat er gebeurt indien perMens om wat voor reden dan ook zou stoppen te bestaan (of stoppen met de exploitatie van de locatie op Kop Zuidas). In dat geval zijn enkel concrete en juridisch eenvoudig afdwingbare waarborgen van de Gemeente nodig. Anders dan de projectmanager van de Zuidas de Belanghebbenden heeft verteld, zijn er wel degelijk geschikte alternatieven: Vivaldi, Kavel 13 (waartegen Belanghebbenden een beroepschrift hebben ingediend) en Ravel, maar ook Vivaldi, Kavel 4 waarvoor de Gemeente een bestemmingswijziging voorbereidt zodat daar kan worden gewoond (kleinschalig tot 250 m²) en waar grootschalige (geen oppervlaktebeperking) maatschappelijke dienstverlening toegestaan is.

15: “Het college vraagt het DB advies uit te brengen over het voorontwerpbestemmingsplan ZuidasVivaldi kavel 4 Wijzigingen ten opzichte van het huidige bestemmingsplan: Voorliggend ontwerpbestemmingsplan maakt de ontwikkeling mogelijk van een kavel in Vivaldi voor woningbouw met een voorzieningenprogramma in de plint van het gebouw. De kavel is gelegen op de hoek van de Antonio Vivaldistraat en Barbara Strozzilaan. In de huidige situatie is hier een parkeerterrein aanwezig. Door voorliggend bestemmingsplan wordt het vigerende bestemmingsplan Zuidas-Vivaldi uit 2016 vervangen door voorliggend bestemmingsplan. Het bestemmingsplan maakt een gebouw met een maximale bouwhoogte van 115 meter mogelijk en biedt ruimte aan circa 200 woningen; Het voorzieningenprogramma in de eerste bouwlaag biedt ruimte aan verschillende vormen van dienstverlening, zoals consumentverzorgende, maatschappelijke en zakelijke dienstverlening en daarnaast horeca III en IV (restaurant, café) en 13 "Waar liggen de behoeften binnen de 24-uursopvang? Een verkennend onderzoek naar ervaringen van stakeholders met het stelsel rondom 24-uursvoorzieningen in de gemeente Amsterdam", GGD Amsterdam Toezichthouder Wmo, augustus 2020, bijgevoegd als Bijlage 10.

14 E-mail van de projectmanager Zuidas van 5 maart 2021 15 Toegevoegd als Bijlage 9 bij dit beroepschrift, uit de agenda voor de vergadering van Stadsdeelcommissie Zuid (Amsterdam) van 7 april 2021, agendapunt 7c "Adviesaanvraag voorontwerpbestemmingsplan Zuidas-Vivaldi kavel 4", te vinden op: https://zuid.notubiz.nl/vergadering/751241/Vergadering%20Stadsdeelcommissie%2007-04-2021.

sportvoorzieningen; Het bestemmingsplan bevat duurzaamheidsregels voor de te ontwikkelen kantoorgebouwen, waaronder het toepassen van zonnepanelen, groene daken en inpandige gescheiden afvalinzameling. Het gebouw moet voldoen aan de kwaliteitseisen (certificering) van BREAAM-NL op het niveau van tenminste excellent, wat inhoudt dat gebouwen worden beoordeeld op o.a. gezondheid, duurzaamheid, landgebruik, ecologie en vervuiling. Hiermee wordt invulling gegeven aan de duurzaamheidsambities van de Gemeente Amsterdam en de Provinciale Ruimtelijke Verordening (artikel 33 energie en duurzaam bouwen) en Visie Zuidas.” Paragraaf 4.1.2 van het voorontwerp bepaalt in dit kader: “4.1.2 Functioneel programma Er wordt op dit kavel voorzien in totaalprogramma van 21.500 m2 bvo. Hiervan is maximaal 20.850 m2 bvo woonprogramma en minimaal 650 tot maximaal 1.500 m2 bvo bestaat uit publieksgerichte voorzieningen. Het woonprogramma met voorzieningen wordt bestemd binnen de bestemming Wonen. Voorzieningen De voorzieningen die met het bestemmingsplan mogelijk worden gemaakt, voorzien in de behoefte van het deelgebied Vivaldi. Er is niet voorzien in gebiedsoverstijgende voorzieningen. Om de kleinschaligheid van de voorzieningen te waarborgen is naast een beperkt programma ook een maximum brutovloeroppervlak per functie opgenomen, met uitzondering van maatschappelijke dienstverlening.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/10975377/1