4. Zuidas-Zuidasdok 2023_vastgesteld_1_Toelichting.pdf

Zuidas-Zuidasdok 2023

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

Inhoudsopgave Toelichting Hoofdstuk1

5 Inleiding

6

Aanleiding Tracébesluit en bestemmingsplan Bevoegdheden Crisis- en herstelwet Leeswijzer

6 6 7 8 8

Huidige situatie

9

Zuidas in breder perspectief Ligging en begrenzing van het plangebied Beschrijving plangebied Geldend planologisch kader

9 10 11 11

Toekomstige situatie

14

Nut een noodzaak Doelstellingen Toekomstige situatie van het plangebied

14 16 17

Beleidskader

25

Rijksbeleid Provinciaal beleid Regionaal beleid Gemeentelijk beleid Amsterdam Gemeentelijk beleid Ouder-Amstel

25 31 33 36 44

MER Zuidasdok

49

Algemeen Inhoud projectMER: bevindingen voor Zuidasdok als geheel Omgevingseffectrapport (OER) Schinkelkwartier

49 50 54

Milieu- en omgevingsaspecten

55

6.1 6.2 6.3 6.4 6.5 6.6 6.7 6.8 6.9 6.10

Verkeer Geluid Luchtkwaliteit Externe veiligheid Bodem Water Natuur Stikstofdepositie Archeologie en cultuurhistorie Duurzaamheid

55 55 58 58 58 59 59 66 67 67

Hoofdstuk7

Juridische planbeschrijving

68

Algemeen Planvorm Artikelgewijze toelichting

68 68 69

Economische uitvoerbaarheid

73

1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 Hoofdstuk2 2.1 2.2 2.3 2.4 Hoofdstuk3 3.1 3.2 3.3 Hoofdstuk4 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 Hoofdstuk5 5.1 5.2 5.3 Hoofdstuk6

7.1 7.2 7.3 Hoofdstuk8

2

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

Hoofdstuk9 9.1 9.2 9.3 9.4

Maatschappelijke uitvoerbaarheid

74

Artikel 3.1.1. Bro - overleg Maatschappelijk overleg Zienswijzen Ambtshalve wijzigingen

74 74 75 75

3

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

4

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

Toelichting

5

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

Hoofdstuk 1

1.1

Inleiding

Aanleiding

De Zuidas ontwikkelt zich tot internationale toplocatie voor wonen en werken in de metropoolregio Amsterdam. De uitstekende bereikbaarheid, de kwalitatief hoogwaardige omgeving en de economische aantrekkingskracht van de regio Amsterdam vormen de grondslagen voor een succesvolle ontwikkeling. Een ontwikkeling waarmee de internationale concurrentiekracht wordt vergroot en de economische positie van Nederland in Europa en de rest van de wereld versterkt. Sinds de vaststelling van het Masterplan Zuidas door de gemeenteraad van Amsterdam in 1998 wordt de ontwikkelingsstrategie voor de Zuidas uitgewerkt in verschillende deelprojecten. Eén van deze deelprojecten is het project Zuidasdok van ProRail, Rijkswaterstaat en de gemeente Amsterdam. In de Structuurvisie Zuidasdok en het ambitiedocument zijn de ambities voor de ontwikkeling weergegeven. In de Structuurvisie zijn doelen gesteld om de bereikbaarheid van de noordelijke Randstad te verbeteren én Zuidas zich verder te laten ontwikkelen als internationale toplocatie en hoogwaardig stedelijk gebied. Een deel van het projectgebied van Zuidasdok is tevens gelegen in de gemeente Ouder-Amstel.

1.2

Tracébesluit en bestemmingsplan

De minister van Infrastructuur en Milieu heeft op 18 maart 2016, in overeenstemming met de staatssecretaris van Economische Zaken, het Tracébesluit Zuidasdok (zie Bijlage 1) vastgesteld. Zuidasdok is een project van Rijkswaterstaat, ProRail en de gemeente Amsterdam om de bereikbaarheid van de Amsterdamse Zuidas en het noordelijke deel van de Randstad te kunnen blijven garanderen, zowel met het openbaar vervoer als over de weg. Dit wordt onder andere bereikt door het station Amsterdam Zuid uit te breiden, inclusief inpassing van het stedelijk en regionaal openbaar vervoer (openbaarvervoerterminal (OVT)). De A10 Zuid wordt verbreed naar 2 x 6 rijstroken, waarbij doorgaand verkeer en bestemmingsverkeer worden gescheiden. Tevens worden de knooppunten De Nieuwe Meer en Amstel aangepast. Het uitbreiden van het station Amsterdam Zuid en de A10 Zuid is mogelijk door de A10 Zuid ter hoogte van het centrum van Zuidas in twee tunnels aan te leggen. Dit verbetert de luchtkwaliteit en zorgt voor een vermindering van de geluidbelasting ter hoogte van het centrum van Zuidas. Hierdoor kan Zuidas verder ontwikkelen tot een duurzaam gemengd stedelijk centrum voor wonen, werken en voorzieningen.

In 2016 is reeds het bestemmingsplan Zuidasdok vastgesteld voor de openbaarvervoerterminal, het uitbreiden van het station Amsterdam Zuid, de A10 Zuid ter hoogte van het centrum van Zuidas in twee tunnels, de inrichting van de tunneldaken, de direct aangrenzende gronden en een langzaamverkeersverbinding ter hoogte van het Beatrixpark. In dit bestemmingsplan is het tracébesluit reeds geïncorporeerd, omdat de 6

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

infrastructurele aanpassingen en de gebiedsontwikkeling niet los van elkaar kunnen worden gezien. Met het voorliggende bestemmingsplan wordt uitvoering gegeven aan artikel 13, lid 10 van de Tracéwet. Hierin is de verplichting vastgelegd dat gemeenten een Tracébesluit overnemen in een bestemmingsplan. Het onderhavige bestemmingsplan beoogt voor de gronden, die binnen het bestemmingsplangebied vallen, het Tracébesluit Zuidasdok (zie Bijlage 1) , inclusief de wijzigingsbesluiten van 2016 (zie Bijlage 2), 2017 (zie Bijlage 3) en 2023 (zie Bijlage 4) te incorporeren. Het gaat daarbij om de aanpassingen aan de A10 tussen knooppunt Amstel en knooppunt De Nieuwe Meer en de aanpassingen aan beide knooppunten. Over het Tracébesluit en de drie wijzigingsbesluiten heeft reeds besluitvorming plaatsgevonden. Het tracébesluit Zuidasdok heeft geen betrekking op het afsluiten van de A2 en het realiseren van een nieuwe afslag ter hoogte van de Nieuwe Kern in de gemeente Ouder-Amstel. De planvorming hiervoor volgt een apart traject. Daarnaast dienen in de gemeente Amsterdam nog extra geluidsmaatregelen getroffen te worden ter verbetering van de kwaliteit van de leefomgeving ter hoogte van Beatrixpark, Amstelpark, tennispark Joy en de toekomstige woningbouw op Ravel. Tot slot zijn tevens de geluidschermen meegenomen voor de voorgenomen ontwikkelingen in Schinkelkwartier.

1.3

Bevoegdheden

Het plangebied is gelegen binnen de grenzen van de Amsterdamse stadsdelen Nieuw-West, Zuid en Oost en de gemeente Ouder-Amstel. Bij besluiten van de gemeenteraad van Amsterdam van 1997, 29 oktober 2003 en 13 juli 2011 is de Zuidas, waar het bestemmingsplangebied deel van uitmaakt, aangewezen als grootstedelijk project. Voor grootstedelijke projecten geldt dat alle bevoegdheden op grond van de Wet ruimtelijke ordening bij de centrale stad en dus het college van Burgemeester & wethouders en de gemeenteraad liggen. De bevoegdheid tot het in ontwerp ter visie leggen en het vaststellen van het onderhavige bestemmingsplan is dus aan het college van Burgemeester & wethouders respectievelijk de gemeenteraad toegekend. De bestuurlijke structuur van de gemeente Amsterdam is inmiddels gewijzigd. De stadsdelen zijn omgezet in Bestuurscommissies, waarbij overigens de term stadsdelen nog wel wordt gebezigd. De bevoegdheid tot vaststelling van bestemmingsplannen is nu voor de gehele gemeente overgegaan naar de gemeenteraad. Voor het onderhavige bestemmingsplan is er in dit verband geen sprake van een wijziging. De gemeente Ouder-Amstel brengt het bestemmingsplan voor haar grondgebied in procedure en stelt het vast.

7

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

1.4

Crisis- en herstelwet

Zuidasdok is in het kader van de zevende tranche (inwerkingtreding 15 mei 2014; Stb. 2014, nr. 168) opgenomen in bijlage 2 van de Crisis- en herstelwet als overig ruimtelijk project. De ontwikkeling wordt daarin aangehaald als een "Combinatie van stedelijke ontwikkeling en verbetering van bereikbaarheid, zowel via de weg als het openbaar vervoer. Onderdelen van het project zijn herinrichting van de A10-Zuid en de knooppunten Nieuwe Meer en Amstel en herinrichting van de openbaarvervoerterminal." In de Nota van toelichting bij de 7e tranche staat vermeld dat "de aanwijzing van het project in aanvulling is op de reeds aangewezen gebiedsontwikkeling Zuidas en om zeker te stellen dat ook Zuidasdok, inclusief de infrastructurele onderdelen, onder de werking van de Crisis- en herstelwet valt". Opname in bijlage 2 van de Crisis- en herstelwet leidt ertoe dat: het niet verplicht is om alternatieven in het MER op te nemen; het niet verplicht is om de Commissie voor de m.e.r.

over het opgestelde MER advies te vragen; een decentrale overheid (als belanghebbende) geen beroep kan instellen tegen een besluit van de centrale overheid, tenzij het besluit gericht is tot (een orgaan van) die rechtspersoon of tot het bestuursorgaan dan wel de rechtspersoon waartoe dat bestuursorgaan behoort; er geen mogelijkheid voor belanghebbenden is voor het aanvoeren van beroepsgronden na afloop van de beroepstermijn; er een versnelde behandeling door de bestuursrechter van beroep plaatsvindt (uitspraak binnen een half jaar).

1.5

Leeswijzer

Het bestemmingsplan bestaat uit regels, een verbeelding en gaat vergezeld van een toelichting. Op de verbeelding zijn de bestemmingen in het plangebied weergegeven. Deze bestemmingen zijn gerelateerd aan de in de regels opgenomen juridische regeling. De verbeelding en de regels vormen samen de bestemmingsplanregeling zoals deze door de gemeenteraad wordt vastgesteld. De toelichting geeft de achtergronden (relevant beleid, resultaten van uitgevoerde onderzoeken) bij de bestemmingsplanregeling. In de Hoofdstukken 2, 3 en 4 wordt het algemeen kader weergegeven. In Hoofdstuk 5 wordt ingegaan op de wijze waarop met de uitgevoerde m.e.r.-procedure rekening is gehouden. In Hoofdstuk 6 worden de achtergronden bij de bestemmingsplanregeling beschreven. In Hoofdstuk 7 wordt uitgelegd op welke wijze dit is vertaald in juridische zin. In Hoofdstuk 8 wordt ingegaan op de economische uitvoerbaarheid en tot slot behandelt Hoofdstuk 9 de maatschappelijke uitvoerbaarheid (o.a. het overleg ex artikel 3.1.1. Bro-overleg en participatie). Tot slot zijn de relevante rapporten als bijlage bij de toelichting gevoegd.

8

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

Hoofdstuk 2

Huidige situatie

In dit hoofdstuk wordt ingegaan op de huidige situatie in het plangebied van het bestemmingsplan. Hierbij wordt eerst de Zuidas in breder perspectief omschreven, om daarna in te zoomen op het plangebied waarvan de ligging en begrenzing kort worden omschreven. Vervolgens komt in de daarop volgende paragraaf de feitelijke situatie binnen het plangebied aan bod. De paragraaf daarna bevat een omschrijving van de huidige juridisch-planologische regeling binnen het plangebied. Ten slotte is een omschrijving van de geschiedenis van het plangebied opgenomen. De feitelijke ontwikkeling van het gebied in de loop der jaren en de besluitvorming over het plangebied zijn beschreven. Deze aspecten vormen samen de basis voor het plangebied waarbinnen de verbreding van de A10, de aanpassing van de knooppunten Amstel en De Nieuwe Meer en de extra geluidsschermen.

2.1

Zuidas in breder perspectief

Zuidas is één van de locaties in Europa die zich nadrukkelijk manifesteert als internationale toplocatie; een vestigingslocatie voor internationale ondernemingen. De directe nabijheid van de mainport Schiphol vormt hierbij een belangrijke pullfactor. Uit diverse studies blijkt dat een aanzienlijk aantal van de aanwezige bedrijven een niet-Nederlandse herkomst heeft. Zuidas is nadrukkelijk een gebied in ontwikkeling. Zo wordt in de flanken in totaal circa 2.000.000 m2 gemengd vastgoed (voor wonen, werken en voorzieningen) voorzien. Hierbij ligt niet alleen het accent op vergroting van het vastgoedareaal, maar ook op voortdurende kwaliteitsverbetering en verbreding van functies. Met de kwantitatieve groei van het vastgoedareaal en de kwaliteitsimpuls door de ontwikkeling van Zuidasdok staat Zuidas als internationale toplocatie (ook letterlijk) in de steigers en heeft Zuidas alle mogelijkheden om zich verder te ontplooien. Zuidas is een internationale toplocatie in de metropoolregio Amsterdam. In de gemeentelijke begroting 2011 van Amsterdam wordt het belang van Zuidas voor Amsterdam als volgt omschreven: "de gemeente Amsterdam onderschrijft de ambitie van de ontwikkeling van een dok. Voor de metropool Amsterdam en voor Nederland is het belangrijk om een internationale toplocatie te hebben.

Menging met wonen en andere functies, een goede bereikbaarheid via openbaar vervoer en bijbehorend een hoogwaardig metro- en treinstation is noodzakelijk." Voor de gemeente Ouder-Amstel spelen de projecten De Nieuwe Kern (DNK) en Werkstad Overamstel (Amstel Business Park Zuid (ABPZ)) een belangrijke rol. Tussen station Duivendrecht, de Johan Cruijff Arena, de A2 en het Amstel Business Park verrijst de komende jaren een nieuwe wijk. In het gebied dat nu nog bekend staat als De Nieuwe Kern komt ruimte voor 5.000 woningen rondom een groot stadspark, 250.000 m² voor bedrijven, horeca, kantoren en uitbreiding van sportcomplex De Toekomst van Ajax. Het ABPZ ligt ingeklemd tussen Duivendrecht, Amsterdam en Amsterdam Zuidoost. In het Ruimtelijk beleid van de gemeente is de ambitie vastgesteld om het ABPZ te transformeren van klassiek bedrijventerrein naar gemengd stedelijk gebied: Werkstad OverAmstel. Daarbij is plaats voor intensivering van ruimtegebruik, meer ontmoetingsmogelijkheden, hogere 9

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

kwaliteit en meer menging met andere functies.

2.2

Ligging en begrenzing van het plangebied

Het plangebied maakt onderdeel uit van het gebied dat bestuurlijk grotendeels is aangewezen als grootstedelijk projectgebied Zuidas. Het plangebied is gelegen in de gemeenten Amsterdam en Ouder-Amstel en omvat de verbreding van de A10 Zuid naar tweemaal zes rijstroken, de aanpassing van de knooppunten Amstel en De Nieuwe Meer en de daarvan onderdeel uitmakende gedeelten van de A2, A4, A10 West en A10 Oost en de extra geluidsschermen die noodzakelijk zijn om de grote woningbouwopgave in de Zuidas tot bepaalde bouwhoogte zonder dove gevels uit te kunnen voeren. Tevens maken de aanpassingen aan de aansluitingen S108 en S109 vanaf de A10 deel uit van het plangebied. Het afsluiten van de A2 en het realiseren van een nieuwe afslag ter hoogte van de Nieuwe Kern in de gemeente Ouder-Amstel vormen geen onderdeel van het Tracébesluit en maken in dat kader dus ook geen deel uit van dit bestemmingsplan. Aan de noordzijde van de A10 ligt Amsterdam-Zuid en aan de zuidzijde zijn onder meer Nieuwe Meer, Buitenveldert en het Amstelpark gelegen. Aan de westzijde ligt Amsterdam Nieuw-West. Aan de oostzijde liggen Amstel Business Park Zuid en de Tuinparken Dijkzicht en Ons Lustoord aan de Verbindingsweg.

Plangebied

Voor de exacte begrenzing van het plangebied wordt verwezen naar de plangrens zoals deze op de verbeelding is aangegeven. 10

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

2.3

Beschrijving plangebied

In de huidige situatie bestaat het plangebied uit de A10 Zuid (2x3 stroken en spitsstroken en bij enkele wegvakken een (extra) weefstrook) en de knooppunten Amstel en De Nieuwe Meer. Er zijn twee aansluitingen op de A10 Zuid aanwezig, respectievelijk aansluiting 8 op de Amstelveenseweg (stadsroute S108) en aansluiting 9 op de Europaboulevard (stadsroute S109). De snelweg ligt hoger dan de omgeving. In de teen van het grondlichaam waarop de noordelijke rijbanen van de A10 Zuid zijn gelegen is een verholen regionale waterkering aanwezig. Knooppunt Amstel is het knooppunt tussen de A2, A10 Oost richting Watergraafsmeer, de S110 en de A10 Zuid. In het knooppunt ontbreekt een verbinding van de A10 zuid naar de A2/S110 en vice versa. Onder het Knooppunt Amstel vallen ook gedeelten van de aangrenzende A10 Oost en A2 / S110. De aangrenzende A10 Oost bestaat uit een hoofdrijbaan rechts (zuidwestelijke rijrichting) met 5 rijstroken en hoofdrijbaan links (noordoostelijke rijrichting) met 5 rijstroken. De aangrenzende A2 bestaat uit een hoofdrijbaan rechts (zuidelijke rijrichting) met 4 rijstroken en hoofdrijbaan links (noordelijke rijrichting) met 4 rijstroken. Ten noorden van het knooppunt Amstel gaat de A2 over in de S110 en vormt daarmee aansluiting 10. De aangrenzende S110 bestaat hier uit een hoofdrijbaan rechts met 2 rijstroken en een hoofdrij-baan links met 2 rijstroken.

Knooppunt De Nieuwe Meer is het knooppunt tussen de A4, de A10 West en de A10 Zuid met ten noorden van het knoop-punt aansluiting 7 vanaf de A10 West op de Henk Sneevlietweg (stadsroute S107). Onder het knooppunt De Nieuw Meer vallen ook gedeelten van A10 West en de A4. De aangrenzende A10 West bestaat uit een hoofdrijbaan rechts (noordelijke rijrichting) met 3 rijstroken en hoofdrijbaan links (zuidelijke rijrichting) met 4 rijstroken. De aangrenzende A4 bestaat uit een hoofdrijbaan rechts (westelijke rijrichting) met 3 rijstroken en 2 rijstroken vanuit de A10 West en hoofdrijbaan links (oostelijke rijrichting) met 5 rijstroken. De noord-zuidverbindingen: de Amstelveenseweg, Buitenveldertselaan, Beethovenstraat en de Europaboulevard, kruisen de A10 Zuid onderlangs. In de huidige situatie is geen verkeersinfrastructuur onder het maaiveld aanwezig, met uitzondering van de Amstelveenboog (verbindingstunnel Amsterdam Zuid naar de Buitenveldertselaan) en de Noord/Zuidlijn (metro) die kruisend onder de noordbaan van de A10 Zuid het grondlichaam op komt. Wel bevindt zich onder het maaiveld een groot aantal kabels en leidingen. De A10 Zuid kruist drie vaarwegen, de Schinkel, de Amstel en de Duivendrechtsevaart. De A10 Zuid kruist de vaarweg Schinkel met twee beweegbare bascule bruggen. Eén voor de rechter hoofdrijbaan en één voor de linker hoofdrijbaan.

Direct grenzend aan de beweegbare brug ten noorden van de A10 Zuid is De Nieuwe Meer sluis gesitueerd. De Schinkel is onderdeel van de Staande Mastroute. De A10 Zuid kruist de vaarwegen Amstel en de Duivendrechtsevaart met vaste bruggen.

2.4

Geldend planologisch kader

In deze paragraaf wordt ingegaan op de geldende planologische situatie in het plangebied. Het gaat om de volgende bestemmingsplannen: 11

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

Gemeente Amsterdam: Bestemmingsplan Nieuwe Meer e.o. (vastgesteld 26 juni 2013, onherroepelijk). Bestemmingsplan Bedrijventerrein Schinkel-Aalsmeerplein e.o. (vastgesteld 29 mei 2013, onherroepelijk). Wijzigingsplan Verwijderen veiligheidszones en LPG Anthony Fokkerweg 8 (vastgesteld 28 maart 2023). Bestemmingsplan Delflandplein-Staalmanpleinbuurt (vastgesteld 16 november 2010, onherroepelijk). Bestemmingsplan Delflandplein-Staalmanpleinbuurt, 1e herziening - Hoefijzer deel 1 (vastgesteld 22 februari 2012, onherroepelijk). Bestemmingsplan Drijvende bouwwerken (vastgesteld 18 september 2019, onherroepelijk). Bestemmingsplan Beethoven, tweede fase (vastgesteld 20 februari 2020, onherroepelijk). Bestemmingsplan HWC Johan Huizingalaan (vastgesteld 24 januari 2019, onherroepelijk). Bestemmingsplan Buitenveldert (onherroepelijk 2 juli 1974). Bestemmingsplan Buitenveldert 2013 (vastgesteld 27 november 2013, onherroepelijk). Bestemmingsplan Amsterdam RAI (vastgesteld 18 december 2014, onherroepelijk). Bestemmingsplan Rai eo (onherroepelijk 3 mei 1989). Bestemmingsplan Zuidstrook (onherroepelijk 4 september 1992). Bestemmingsplan Zuidelijke Ringspoorbaan (onherroepelijk 7 september 1988). Bestemmingsplan Rivierenbuurt (vastgesteld 30 januari 2013, onherroepelijk). Bestemmingsplan Groene Staart (onherroepelijk 17 juli 2013).

Bestemmingsplan Groengebied Schinkel (onherroepelijk 16 juni 2009). Bestemmingsplan Tennispark Jaagpad (vastgesteld 25 januari 2017). Bestemmingsplan Jollenpad (onherroepelijk 2 december 1997). Bestemmingsplan Kop Zuidas 2018 (vastgesteld 19 september 2018,onherroepelijk). Bestemmingsplan Noordzuidlijn (onherroepelijk 20 april 1999). Bestemmingsplan Fred. Roeskestraat (vastgesteld 11 september 2013, onherroepelijk). Bestemmingsplan Het Nieuwe Diep 2012 (onherroepelijk 22 januari 2014); Bestemmingsplan herziening Jachthavengebied en Amsterdamse Bos (onherroepelijk 27 januari 2009). Bestemmingsplan Jachthavenweg eo (vastgesteld 20 maart 2013, onherroepelijk). Bestemmingsplan Kenniskwartier Noord, 1e partiële herziening (vastgesteld 30 maart 2016, onherroepelijk). Bestemmingsplan Zuidas-Kenniskwartier Noordstrook (vastgesteld 28 november 2018). Bestemmingsplan Zuidas Parnas (vastgesteld 9 september 2015, onherroepelijk). Bestemmingsplan Zuidas Vivaldi (vastgesteld 20 april 2016, onherroepelijk). Bestemmingsplan Olympisch stadion (vastgesteld 21 januari 2015, onherroepelijk). Bestemmingsplan VU medisch centrum eo (vastgesteld 22 juni 2012, onherroepelijk). Bestemmingsplan Prinses Irenestraat eo 2e partiële herziening (onherroepelijk 20 december 1998). Bestemmingsplan Grondwaterneutrale kelders (vastgesteld 7 oktober 2021).

Bestemmingsplan Overamstel verkleinen geluidzone (onherroepelijk 8 januari 2010).

Gemeente Ouder Amstel: Bestemmingsplan Amstel Business Park Zuid (vastgesteld 3 september 2014, deels onherroepelijk in werking). Bestemmingsplan Parkeren Ouder-Amstel (vastgesteld 11 oktober 2018, 12

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

onherroepelijk). Bestemmingsplan Evenemententerreinen, terrassen e.a. (vastgesteld 31 januari 2019, onherroepelijk). Bestemmingsplan Duivendrechtsevaart (vastgesteld 31 januari 2022).

13

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

Hoofdstuk 3

Toekomstige situatie

Dit hoofdstuk beschrijft het nut en de noodzaak van Zuidasdok. Ook bevat het een omschrijving van de toekomstige situatie van het plangebied. Om deze toekomstige situatie nog beter te begrijpen, zijn in de tweede paragraaf van dit hoofdstuk de doelstellingen van het initiatief opgenomen. Vervolgens is een omschrijving opgenomen van de toekomstige situatie.

3.1

Nut een noodzaak

Verbreding A10 Zuid en aanpassenknooppunten De Nieuwe Meer en Amstel Zuidasdok is een programma om de bereikbaarheid van de Amsterdamse Zuidas en het noordelijke deel van de randstad in de toekomst te verbeteren. Het programma omvat verschillende projecten: onder andere de uitbreiding van station Amsterdam Zuid, het verbreden van de A10 Zuid met extra rijstroken, het aanpassen van de knooppunten De Nieuwe Meer en Amstel, het ondergronds brengen van de snelweg ter hoogte van het centrumgebied van Zuidas en het herinrichten van de openbare ruimte. Doel is een optimale doorstroming van het verkeer en vervoer te combineren met een nieuwe stedelijke ontwikkeling. In 2036 moet dit alles zijn gerealiseerd. Zuidas is het internationale zakencentrum van Nederland. Het gebied ligt dicht bij Schiphol en het centrum van Amsterdam en kent al langer een sterke economische en stedelijke ontwikkeling. Verschillende verkeers- en vervoersstromen komen hier samen, maar het wordt steeds lastiger om die allemaal op te vangen. Zo blijft het autoverkeer groeien, terwijl de capaciteit van de A10 Zuid nu al ten volle wordt benut. Steeds meer mensen maken gebruik van het openbaar vervoer, waardoor station Amsterdam Zuid erg druk is en de verdere groei niet aankan. Zuidas is ook een woongebied waar de komende jaren duizenden nieuwe woningen worden bijgebouwd.

De ontwikkeling van een hoogwaardig woonmilieu rond deze drukke verkeersader brengt knelpunten met zich mee. Het project Zuidasdok geeft hieraan de gewenste ruimte. Maar die oplossing is ook complex. Het vraagt om een zorgvuldige aanpak, waarbij het een met het ander moet worden gecombineerd. Daarom werken alle betrokken partijen nauw samen om het project Zuidasdok te realiseren. Het project Zuidasdok is nodig om een aantal (toekomstige) knelpunten op te lossen. Een van die knelpunten is de doorstroming op de A10 Zuid. Door verdergaande groei van het autoverkeer komt rond 2020 een goede doorstroming van het verkeer in beide richtingen onder druk te staan. Zonder ingreep is in de toekomst sprake van een verkeersinfarct op de A10 Zuid en wordt Amsterdam vanuit het zuiden onbereikbaar. Zelfs na realisatie van het project Zuidasdok blijft het, zeker tijdens de spits, een druk traject en blijven er locaties waar de wegcapaciteit op bepaalde momenten tekort schiet. De A10 Zuid wordt verbreed van vier naar zes rijstroken per richting. Over het circa zes kilometer lange traject tussen de knooppunten Amstel en De Nieuwe Meer wordt het doorgaand verkeer van het bestemmingsverkeer gescheiden. De vier binnenste (100 km/u) rijstroken zijn beschikbaar voor het doorgaand verkeer en de twee buitenste (80 km/u) voor verkeer met bestemming Amsterdam Zuid en omgeving (via de S108 en S109).

Automobilisten kiezen bij de knooppunten Amstel en De Nieuwe Meer voor de hoofdrijbaan 14

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

of voor de parallelrijbaan met bestemming Amsterdam. De ontvlechting van de verschillende verkeersstromen zorgt ervoor dat de auto's minder van rijstrook hoeven te wisselen. Dat is niet alleen veiliger; het bevordert de doorstroming van de A10 Zuid en dat de A10 Zuid beter doorstroomt heeft ook een positief effect op de doorstroming van de Ring Amsterdam en daarmee ook de bereikbaarheid van de hele regio. Ook zorgt dit voor een afname van het aantal files. Nut en noodzaak van het project Zuidasdok worden nader toegelicht in de Structuurvisie Zuidasdok die op 9 juli 2012 is vastgesteld en in de toelichting bij het Tracébesluit.

Geluidschermen Langs de A10 Zuid komen op diverse plekken geluidschermen te staan. Een deel van deze schermen komt voort uit de wettelijke verplichting om te voldoen aan de geluidsnormen. Dit zijn de wettelijk noodzakelijk geluidschermen. Deze zijn reeds onderdeel van het Tracébesluit. In aanvulling daarop zijn in het plan voor Zuidasdok ook bovenwettelijke geluidschermen in het Tracébesluit opgenomen. Deze komen voort uit de bestuursovereenkomst (2014). In de voorbereiding van ZuidasDok (2011) werd in eerste instantie namelijk een lange tunnel ter hoogte van het centrumgebied voorzien. Deze bleek vanwege de kosten niet haalbaar. Als alternatief is een kortere tunnel in de Voorkeursbeslissing Zuidasdok opgenomen, met daarbij de bestuurlijke afspraak om aanvullende maatregelen te nemen om de geluidbelasting te beperken. Hierdoor kan de woningbouwambitie van Amsterdam op de Zuidas overeind blijven (zo min mogelijk dove gevels). In de Planuitwerkingsfase is vervolgens het aanvullend pakket aan geluidsmaatregelen bepaald. Dit heeft geresulteerd in een pakket met aanvullende maatregelen bestaande uit enkele extra geluidschermen en het deels verhogen van een aantal doelmatige geluidschermen. Met toepassing van deze aanvullende maatregelen kan een groot deel van de te ontwikkelen woningbouw in de Zuidas zonder dove gevels worden uitgevoerd.

Naar aanleiding van zienswijzen op het Ontwerp Tracébesluit en nader geluidsonderzoek bij Ravel, is op verzoek van Zuidas door Zuidasdok onderzocht of, naast bovengenoemde aanvullende maatregelen, nog extra geluidsmaatregelen kunnen worden getroffen. Dit onderzoek richtte zich op het Beatrixpark, het Amstelpark en het tennispark Joy, en het verbeteren van de kwaliteit van de leefomgeving van de toekomstige woningen op Ravel (bouwen zonder dove gevels). Dit heeft geleid tot een bijbestelling vanuit Amsterdam richting Zuidasdok welke op 21 januari 2016 door Zuidasdok is geaccordeerd. De bijbestelling omvat extra (nieuw t.o.v. scope Zuidasdok) schermen nabij Joy, Beatrixpark en Amstelpark en verhoging van reeds in de scope opgenomen schermen nabij Ravel. Deze aanvullende geluidsmaatregelen zijn geen onderdeel van het Tracébsluit, maar vallen wél binnen het plangebied van het Tracébesluit. Bij de besluitvorming is afgesproken dat deze extra maatregelen planologisch mogelijk worden gemaakt “in nog op te stellen bestemmingsplannen”. Het voorliggend bestemmingsplan, waarin ook het Tracébesluit wordt ingepast, voorziet hierin.

15

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

3.2

Doelstellingen

Aan de ontwikkeling van Zuidasdok zijn verschillende doelstellingen verbonden. De ontwikkeling is belangrijk om de bereikbaarheid van de Noordvleugel van de Randstad en Zuidas op alle schaalniveaus te waarborgen en geeft bovendien een stevige impuls aan de doorgroei van Zuidas tot een internationale toplocatie met een gemengd stedelijk milieu. Zuidasdok voorziet in een samenhangend antwoord op de verschillende deelproblemen in het gebied. Voor Zuidasdok zijn vier doelstellingen geformuleerd: 1. Verdere realisatie van een internationale toplocatie als integraal onderdeel van de regio en de stad Amsterdam. 2. Voorzien in een optimaal functionerend hoogwaardig verkeer- en vervoernetwerk. 3. Een kwalitatief hoogwaardig OV-knooppunt van internationale allure. 4. Duurzame inpassing van de infrastructuur teneinde de barrièrewerking te verminderen en de kwaliteit van de leefomgeving te verbeteren. Een belangrijk aandachtspunt bij deze doelstellingen, is dat er in elke fase van ontwikkeling sprake dient te zijn van een complete stad en stadsregio. De infrastructuurontwikkeling en gebiedsontwikkeling van Zuidasdok kennen een lange ontwikkelings- en realisatietijd. Zuidasdok zal jaren van ontwikkelen en bouwen in beslag nemen. Het bouwproces wordt zorgvuldig ingepast in de beperkt beschikbare ruimte van deze, tegelijkertijd in omvang en kwaliteit groeiende, locatie.

Bij de uitwerking van de doelstellingen geldt als belangrijk uitgangspunt dat in elke fase van ontwikkeling kwaliteit moet worden geboden. Voor onderhavig bestemmingsplan zijn de doelstellingen 2 en 4 van toepassing en deze worden hieronder nader toegelicht. Ad 2: Een optimaal functionerend hoogwaardig verkeer- en vervoersnetwerk Zuidas is via diverse transportmodaliteiten te bereiken. Met de auto via de Rijksweg A10 en het stedelijk wegennet, met de trein uit alle richtingen, met de metro en trams vanuit diverse delen van Amsterdam en met bussen vanuit de regio. De treinverbindingen geven aansluiting op Schiphol. Ondanks de multimodale ontsluiting is Zuidas in 2020/2030 zonder maatregelen via de A10 en het openbaar vervoer onvoldoende bereikbaar. De capaciteit van de A10-Zuid staat onder druk en in het openbaar vervoer zijn ontwikkelingen voorzien, die tot een grote groei aan reizigers leiden. Een blijvend goed functionerende verkeer- en vervoersinfrastructuur en een betrouwbare bereikbaarheid met auto en openbaar vervoer is van belang voor groeibevordering in relatie tot een economisch concurrerende toppositie.

Om de bereikbaarheid van de Noordvleugel van de Randstad en Stadsmetropool Amsterdam, als belangrijke motoren van de Nederlandse economie, te verbeteren, wordt gelijktijdig gewerkt aan de voorbereiding van de uitbreiding van het spoor binnen het project OV Schiphol- Amsterdam-Almere-Lelystad (OV SAAL) en de uitbreiding van de wegcapaciteit in het project Schiphol-Amsterdam-Almere (SAA) en A10-zuid door Zuidas. De A10 Zuid is onderdeel van de hoofdinfrastructuur van de Noordvleugel van de Randstad en vormt een essentiële schakel in de ring rond Amsterdam en als doorgaande verbinding. Op de A10 Zuid zal rond 2020 door groei van het autoverkeer een goede doorstroming onder druk komen te staan. In 2011 is er al sprake van een knelpunt, conform de beleidslijn uit de Nota Mobiliteit. Als gevolg van files in de ochtend- en avondspits op de A10 Zuid en de knooppunten Amstel en De Nieuwe Meer zal deze verhouding verder verslechteren. Om de groeiende vervoersstromen door en in Zuidas te kunnen verwerken, is een capaciteitsverhoging van de doorgaande infrastructuur (A10) door het realiseren van extra rijstroken en een verbetering van de aansluiting van lokaal verkeer (S108 en S109) op de A10 vereist. 16

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

Ad 4: Duurzame inpassing van de infrastructuurin combinatie met stedenbouw De A10 zorgt voor hinder op de aspecten geluid, externe veiligheid en in mindere mate op het aspect luchtkwaliteit. Een aanzienlijk gedeelte van Zuidas, met name dicht bij de A10, heeft te maken met hoge geluidbelastingen. Het realiseren van een hoogwaardige toplocatie met een gemengd stedelijk milieu in de directe nabijheid van hoofdinfrastructuur staat op gespannen voet met elkaar, ondanks dat hoofdinfrastructuur wel randvoorwaardelijk is voor een internationale toplocatie. Dit wordt versterkt door de groei van het autogebruik en in mindere mate door het spoorvervoer in dit gebied. Dit noodzaakt tot een robuuste inpassing van infrastructuur, zodat naast groei op deze infrastructuur ook de milieuhinder voor woningen, kantoren, voorzieningen en de openbare ruimte verminderd kan worden. Gelet op het voorgaande is het noodzakelijk een bestemmingsplan in procedure te brengen dat voorziet in een goede eigentijdse planologische en juridische regeling voor het gebied waarin invulling wordt gegeven aan de doelen zoals hiervoor genoemd, maar tevens aan de verplichting die volgt uit de Tracéwet.

Dit bestemmingsplan bevat de regeling voor de A10 Zuid tussen de knooppunten Amstel en De Nieuwe Meer inclusief de knooppunten, de geluidschermen en de bovenwettelijke geluidschermen die noodzakelijk zijn om de grote woningbouwopgave in de Zuidas tot bepaalde bouwhoogte zonder dove gevels uit te kunnen voeren en de extra geluidschermen om de kwaliteit van de leefomgeving te verbeteren.

3.3

Toekomstige situatie van het plangebied

Met het voorliggende bestemmingsplan wordt, zoals reeds is aangegeven, uitvoering gegeven aan artikel 13, lid 10 van de Tracéwet, waarin de verplichting is vastgelegd dat gemeenten een Tracébesluit overnemen in een bestemmingsplan. Het onderhavige bestemmingsplan beoogt voor de gronden, die binnen het bestemmingsplangebied vallen, het Tracébesluit Zuidasdok, inclusief de wijzigingsbesluiten van 2016, 2017 en 2021 te incorporeren. Het gaat daarbij om de aanpassingen aan de A10 tussen knooppunt Amstel en knooppunt De Nieuwe Meer en de aanpassingen aan beide knooppunten. Over het Tracébesluit en de drie wijzigingsbesluiten heeft reeds besluitvorming plaatsgevonden. De tekst van paragraaf 3.3.1. zijn vanuit dat oogpunt overgenomen uit het Tracébesluit en de bijhorende wijzigingsbesluiten. Daarnaast dienen nog extra geluidsmaatregelen getroffen te worden ter verbetering van de kwaliteit van de leefomgeving ter hoogte van Beatrixpark, Amstelpark, tennispark Joy en de toekomstige woningbouw op Ravel. Bij de besluitvorming is afgesproken dat deze extra maatregelen planologisch mogelijk worden gemaakt “in nog op te stellen bestemmingsplannen”. Het voorliggend bestemmingsplan, waarin ook het Tracébesluit wordt ingepast, voorziet hierin (zie paragraaf 3.3.2).

17

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

3.3.1 Meer

Verbreding A10 Zuid en aanpassing knooppunten Amstel en De Nieuwe

Dit bestemmingsplan maakt de toekomstige situatie mogelijk zoveel beschreven in het Tracébesluit Zuidasdok, inclusief de wijzigingsbesluiten van 2016, 2017 en 2023. Onderstaande beschrijving is overgenomen uit het Tracébesluit Zuidasdok 2016. Voor de kilometrering wordt verwezen naar de overzichtskaart zoals opgenomen in Bijlage 1 van de regels. De A10 Zuid wordt tussen de Fred Roeskestraat en het Beatrixpark ondergronds aangelegd (reeds geregeld in bestemmingsplan Zuidasdok 2016), waarbij het doorgaande verkeer en het bestemmingsverkeer van elkaar worden gescheiden. De Schinkelbruggen worden uitgebreid, waardoor er een nieuwe bedieningslocatie voor de bruggen benodigd is. Het aantal rijstroken van de A10 Zuid tussen Knooppunten Amstel en De Nieuwe Meer wordt uitgebreid om de groeiende verkeersstromen te kunnen accommoderen. Ten behoeve van deze aanpassingen in het Zuidasgebied wordt tussen de knooppunten De Nieuwe Meer en Amstel een parallelstructuur gerealiseerd voor het ontvlochten doorgaand verkeer en bestemmingsverkeer. Op de knooppunten kan de weggebruiker dan kiezen voor de hoofdrijbaan dan wel voor de parallelrijbaan. Vanuit het westen komend kan bij knooppunt De Nieuwe Meer gekozen worden voor de hoofdrijbaan of voor de parallelrijbaan van de A10 Zuid.

Vanuit het oosten komend kan bij knooppunt Amstel worden gekozen voor de hoofdrijbaan dan wel voor de parallelrijbaan van de A10 Zuid. Schematisch ziet dit er als volgt uit:

Knooppunt De Nieuwe Meer tot en met bruggen Schinkel In het knooppunt De Nieuwe Meer komen de A10 Zuid, de A10 West en de A4 bij elkaar. Het gaat hierbij om een volledig knooppunt waarin alle verbindingen gerealiseerd worden. Ten noorden van het knooppunt De Nieuwe Meer ligt aansluiting 7. Conform de huidige situatie is deze niet bereikbaar vanaf de A4 (en vice versa) en vanaf de A10 Zuid alleen vanaf de parallelbaan. Ten oosten van het knooppunt ligt aansluiting 8, die wel vanaf alle richtingen bereikbaar is. Het knooppunt De Nieuwe Meer wordt als volgt aangepast: 1. De zuidelijke rijbaan van de A4 verbreedt ter hoogte van km 0.6 naar 4 rijstroken en splitst zich ter hoogte van km 0.3 in: a. naar rechts 2 rijstroken naar de zuidelijke parallelrijbaan A10 Zuid 18

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

b. naar naar links 2 rijstroken naar de zuidelijke hoofdrijbaan A10 Zuid. 2. De verbindingsweg A10 West naar A10 Zuid splitst zich ter hoogte van km 21.0 in: a. naar rechts met 1 rijstrook naar de zuidelijke parallelrijbaan A10 Zuid; b. naar links 2 rijstroken naar de zuidelijke hoofdrijbaan A10 Zuid. 3. De noordelijke parallelrijbaan van de A10 Zuid splitst zich ter hoogte van km 20.9 in: a. naar rechts de verbindingsweg naar de A4 met 2 rijstroken, die ter hoogte van km 0.5 samenvoegen met de 2 stroken vanaf de noordelijke hoofdrijbaan A10 Zuid tot 3 doorgaande stroken die vervolgens samenvoegen met de huidige A4. b. naar links de verbindingsweg naar de A10 West met 1 rijstrook. 4. De verbindingsweg naar de A10 West voegt ter hoogte van km 21.5 samen met de hoofdrijbaan A10 West. Ter hoogte van km 21.6 voegt 1 rijstrook uit naar de S107 en voegt de doorgaande rijstrook onder het kunstwerk van de S107 in op de bestaande A10 West. 5. De noordelijke hoofdrijbaan van de A10 Zuid splitst zich ter hoogte van km 0.1 in: a. naar rechts de verbindingsweg naar de A10 West met 2 rijstroken; b. naar links de verbindingsweg naar de A4 met 2 rijstroken, die ter hoogte van km 0.5 samenvoegen met de verbindingsweg vanaf de noordelijke parallelrijbaan A10 Zuid. 6. De overige rijbanen en verbindingswegen in het knooppunt blijven als bestaand.

De bruggen over de Schinkel worden als volgt aangepast: 1. Eén nieuwe noordelijke Schinkelbrug; 2. Drie nieuwe zuidelijke Schinkelbruggen, de bestaande zuidelijke Schinkelbrug wordt gesloopt. De brug het dichtste bij de treinsporen komt hierbij op een hoger niveau te liggen. De bruggen worden ingericht voor bediening op afstand en er wordt rekening gehouden met een versnelde procedure waarbij meerdere bruggen tegelijk worden bediend. Tevens wordt rekening gehouden met een tijdelijke verplaatsing van de bediening van de bestaande situatie.

Gebied Schinkel - Amstel Hierna wordt beschreven hoe de rijbanen tussen de knooppunten De Nieuwe Meer en Amstel worden gerealiseerd: De zuidelijke parallelrijbaan A10 Zuid is van west naar oost als volgt: Van km 20.8 tot km 20.2 bestaat de parallelrijbaan uit 3 rijstroken. Ter hoogte van km 20.2 verbreedt de parallelrijbaan naar 4 rijstroken. Ter hoogte van km 20.1 voegen 2 rijstroken rechts uit naar aansluiting 8 (S108) en gaan twee rijstroken rechtdoor. De afrit gaat over in meerdere rijstroken bij het kruispunt met de Amstelveenseweg. Ter hoogte van km 19.8 voegt de 1-strooks toerit vanaf aansluiting 8 (S108) samen tot 2 rijstroken. Van km 19.5 tot voorbij km 18.5 ligt de parallelrijbaan in de tunnel (reeds geregeld in BP ZuidasDok 2016). Ter hoogte van km 17.7 voegt 1 rijstrook rechts uit naar aansluiting 9 (S109) en gaan 2 rijstroken rechtdoor. De afrit verbreedt direct na het uitvoegen naar 2 rijstroken en gaat bij het kruispunt met de Europaboulevard over in meerdere opstelstroken. De zuidelijke toerit vanaf aansluiting 9 (S109) bestaat uit 3 rijstroken en voegt ter hoogte van km 17.4 samen tot 2 rijstroken, die ter hoogte van km 17.3 samenvoegen met de parallelrijbaan tot 4 rijstroken (2+2 weefvak). 19

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

De zuidelijke hoofdrijbaan A10 Zuid is van west naar oost als volgt: De 2 rijstroken vanaf de A4 voegen ter hoogte van km 20.5 samen met de 2 rijstroken vanaf de A10 West tot 4 rijstroken. Van km 19.5 tot voorbij km 18.5 ligt de hoofdrijbaan in de tunnel (reeds geregeld in BP Zuidasdok 2016). De noordelijke parallelrijbaan A10 Zuid is van oost naar west als volgt: Van km 16.5 tot km 16.9 bestaat de parallelrijbaan uit 3 rijstroken; Ter hoogte van km 16.9 gaan 2 rijstroken rechtdoor en start het weefvak richting aansluiting 9 (S109). Ter hoogte van km 17.3 verbreedt het weefvak naar 2 rijstroken, die ter hoogte van km 17.4 rechts uitvoegen naar aansluiting 9 (S109). De afrit gaat over in meerdere opstelstroken bij het kruispunt met de Europaboulevard. Ter hoogte van km 18.2 voegt de 1-strooks toerit vanaf aansluiting 9 (S109) via een weefvak in. Van km 18.5 tot km 19.6 liggen 2 rijstroken in de tunnel (reeds geregeld in BP Zuidasdok 2016). Ter hoogte van km 19.7 voegt 1 rijstrook rechts uit naar aansluiting 8 (S108) en gaan 2 rijstroken rechtdoor. De afrit gaat over in meerdere opstelstroken bij het kruispunt met de Amstelveenseweg. De noordelijke toerit vanaf aansluiting 8 (S108) bestaat uit 2 rijstroken en voegt ter hoogte van km 20.5 samen met de parallelrijbaan tot 3 rijstroken.

De noordelijke hoofdrijbaan A10 Zuid wordt als volgt aangepast: Van km 16.5 tot km 17.3 bestaat de hoofdrijbaan uit 5 rijstroken Van km 17.3 tot km 20.8 bestaat de hoofdrijbaan uit 4 rijstroken. Van km 18.5 tot km 19.5 ligt de hoofdrijbaan in de tunnel (reeds geregeld in BP Zuidasdok 2016). Bij aansluiting 8 wordt de noordelijke toerit vanaf de Amstelveenseweg naar de A10 Zuid aangepast. Deze ligt in de huidige situatie ten oosten van de Amstelveenseweg naast de afrit. In de gewijzigde situatie ligt de toerit ten westen van de Amstelveenseweg. Bij de afrit aan de noordzijde wordt rekening gehouden met 2 opstelstroken rechtsaf en 3 opstelstroken linksaf.

Knooppunt Amstel In het knooppunt Amstel komen de A10 Zuid, de A10 Oost en de A2 bij elkaar. Het gaat bij het knooppunt Amstel niet om een volledig knooppunt waarin alle verbindingen gerealiseerd worden. In de bestaande situatie ontbreekt de verbinding vanaf de A10 Zuid naar de A2/S110 en vice versa. 1. De zuidelijke parallelrijbaan van de A10 Zuid splitst zich ter hoogte van km 16.7 in: naar rechts de verbindingsweg naar de A10 Oost met 2 rijstroken die samenvoegen met de 3-strooks A10 Oost tot 4 stroken; naar links de verbindingsweg naar de A2 richting Utrecht met 2 rijstroken die samenvoegen met de verbindingsweg vanaf de hoofdrijbaan A10 Zuid tot 4 rijstroken en ter hoogte van km 15.9 versmallen naar 3 rijstroken. 2. De zuidelijke hoofdrijbaan van de A10 Zuid verbreedt ter hoogte van km 17.50 van 4 naar 5 rijstroken en splitst zich ter hoogte van km 16.8 in: naar rechts de verbindingsweg naar de A2 richting Utrecht met 2 rijstroken die via een weefvak samenvoegen met de verbindingsweg vanaf de parallelrijbaan tot 4 rijstroken; naar links 3 doorgaande rijstroken naar de A10 Oost. 20

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

3. De verbindingsweg van de S110 naar de A10 Oost vervalt. 4. De 2-strooks verbindingsweg A10 Oost - A2 Utrecht versmalt naar ter hoogte van km 16.4 naar 1 rijstrook en voegt samen met de 1-strooks S110 tot 2 rijstroken, die vervolgens samenvoegen met de 3-strooks verbindingsweg vanaf de A10 Zuid via een weefvak tot de 4-strooks A2 richting Utrecht. 5. De 4-strooks hoofdrijbaan richting A10 Oost voegt ter hoogte van km 15.5 samen met de 2-strooks verbindingsweg vanaf de A2 Utrecht via een weefvak tot de 5-strooks A10 Oost. De overige rijbanen en verbindingswegen in het knooppunt worden niet aangepast. Op de noordelijke en zuidelijke hoofdrijbanen is de maximum snelheid 100 km/uur. Op de zuidelijke en noordelijke parallelwegen bedraagt de maximum snelheid 80 km/uur. Op de verbindingsweg parallelrijbaan Zuid richting hoofdrijbaan A10 Oost is de maximum snelheid 50 km/uur.

Geluidschermen Langs de A10 Zuid komen in de gemeente Amsterdam op diverse plekken geluidschermen te staan. Een deel van deze schermen komt voort uit de wettelijke verplichting om te voldoen aan de geluidsnormen. Deze zijn reeds onderdeel van het Tracébesluit.In aanvulling daarop zijn in het plan voor Zuidasdok, naar aanleiding van de bestuursovereenkomst (2014) ook bovenwettelijke geluidschermen in het Tracébesluit opgenomen. Het betreft de volgende geluidschermen vanuit het Tracébesluit: Schermlocatie (zie verbeelding)

type scherm en hoogte

geluidscherm 1 (a,b)

2 meter hoog tweezijdig geluidabsorberend tussenbermscherm

geluidscherm 2 (a,b,c,d,e) 4 meter hoog tweezijdig geluidabsorberend tussenbermscherm geluidscherm 3 (a,b,c,d)

6 meter hoog tweezijdig geluidabsorberend tussenbermscherm

geluidscherm 4 (a,b)

2 meter hoog transparant reflecterend zijbermscherm

geluidscherm 5 (a,b,c,e)

5 meter hoog geluidabsorberend zijbermscherm

geluidscherm 5 (d)

5 meter hoog transparant zijbermscherm

geluidscherm 6 (a,b,c)

5 meter hoog transparant reflecterend zijbermscherm

geluidscherm 7 (a,b)

5 meter hoog geluidabsorberend tussenbermscherm

geluidscherm 8 (a,b,c,d,e,f,g)

4 meter hoog tweezijdig geluidabsorberend tussenbermscherm

geluidscherm 9

3 meter hoog geluidabsorberend zijbermscherm

geluidscherm 10 (a,b,c)

2 meter hoog geluidabsorberend zijbermscherm

geluidscherm 11

2 meter hoog geluidabsorberend zijbermscherm

21

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

geluidscherm 12 (a)

2 meter hoog geluidabsorberend zijbermscherm

geluidscherm 12 (b,c,d)

2 meter hoog transparant reflecterend zijbermscherm

geluidscherm 13 (a,b,c,)

3 meter hoog transparant reflecterend zijbermscherm

geluidscherm 14 (a,b,c,d,e)

2 meter hoog tweezijdig geluidabsorberend tussenbermscherm

geluidscherm 16 (a,b)

8 meter hoog tweezijdig geluidabsorberend tussenbermscherm

geluidscherm 17 (a,b)

8 meter hoog tweezijdig geluidabsorberend tussenbermscherm

geluidscherm 18 (a,b,c,d,e)

1 meter hoog tweezijdig geluidabsorberend tussenbermscherm

geluidscherm 19 (a,c,d,e) 3 meter hoog geluidabsorberend zijbermscherm geluidscherm 19 (b)

3 meter hoog transparant zijbermscherm

geluidscherm 20 (a,b,c,d,e)

3 meter hoog geluidabsorberend zijbermscherm

geluidscherm 27

1 meter hoog tweezijdig geluidabsorberend tussenbermscherm

geluidscherm 29

2 meter geluidabsorberend en geluidisolerend zijbermscherm

3.3.2

Extra geluidschermen

Daarnaast dienen nog extra geluidsmaatregelen getroffen te worden in de gemeente Amsterdam ter verbetering van de kwaliteit van de leefomgeving ter hoogte van Beatrixpark, Amstelpark, tennispark Joy en de toekomstige woningbouw op Ravel. Deze aanvullende geluidsmaatregelen zijn geen onderdeel van het Tracébsluit, maar vallen wél binnen het plangebied van het Tracébesluit. Het betreft de volgende extra schermen: Schermlocatie

lengte

type scherm en hoogte

Joy Jaagpad (geluidscherm 21)

80 meter

Nieuw geluidabsorberend zijbermscherm, 3 meter

Joy Jaagpad (geluidscherm 22 (a,b,c))

140 meter

Nieuw geluidabsorberend zijbermscherm, 3 meter

Beatrixpark (geluidscherm 23 (a,b,c)) 180 meter

Nieuw geluidabsorberend zijbermscherm 3 meter (a+c) Nieuw transparant reflecterend zijbermscherm 3 meter (b)

Amstelpark (geluidscherm 24 a,b))

Nieuw transparant reflecterend zijbermscherm 3 meter

370 meter

22

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

Amstelpark (geluidscherm 25 a,b,c))

275 meter

Nieuw geluidabsorberend zijbermscherm 3 meter

Ravel (geluidscherm 26 a,b,c,d))

290 meter

Verhoging tweezijdig geluidabsorberend tussenbermscherm van 4 naar 6 meter

geluidscherm 21 en 22

geluidscherm 23 en 26

geluidscherm 24

geluidscherm 25

3.3.3

Extra geluidschermen Schinkelkwartier

De gemeente Amsterdam werkt inmiddels ook aan de herontwikkeling van het gebied Schinkelkwartier. Dit gebied gaat de komende 25 jaar veranderen van een werkgebied tot een inclusieve, levendige en groene stadswijk, met 11.000 woningen. Uit het door Cauberg Huygen uitgevoerde geluidsonderzoek (2020) ten behoeve van het MER Schinkelkwartier blijkt dat het Schinkelkwartier door geluid wordt belast, onder meer door rijkswegen A4-A10. Gewenst is om de maatregelen van de voorkeursvariant, die deelgebied Schinkelhaven gaan beschermen tegen snelweggeluid, ook mogelijk te maken 23

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

in dit bestemmingsplan (gemeente Amsterdam). Het gaat om de volgende geluidsmaatregelen: Een geluidscherm van 4 meter (op de verbeelding voorzien van nummers sv-g11, sv-g12a, sv-g12b en sv-g12d) dat langs de A10 Zuid dat ter hoogte van knooppunt De Nieuwe Meer overgaat in een geluidscherm van 5 meter (op de verbeelding voorzien van nummer sv-g21). Een geluidscherm van 5 meter (op de verbeelding voorzien van nummers sv-g22a, sv-g22b, sv-g22c en sv-g28). Een nieuw geluidscherm (op de verbeelding voorzien van nummer g30) van 2 meter hoogte op de nieuwe fly-over A10 Zuid.

Schermlocatie (zie verbeelding)

type scherm en hoogte

geluidscherm 11

verhoging geluidabsorberend zijbermscherm van 2 naar 4 meter

geluidscherm 12 (a)

verhoging geluidabsorberend zijbermscherm van 2 naar 4 meter

geluidscherm 12 (b,d)

verhoging transparant reflecterend zijbermscherm van 2 naar 4 meter

geluidscherm 21

verhoging geluidabsorberend zijbermscherm van 3 naar 5 meter

geluidscherm 22 (a,b,c)

verhoging geluidabsorberend zijbermscherm van 3 naar 5 meter

geluidscherm 28

nieuw geluidabsorberend zijbermscherm van 5 meter

geluidscherm 30

nieuw geluidabsorberend zijbermscherm van 2 meter

24

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

Hoofdstuk 4 Hoofdstuk4

Beleidskader

Beleidskader

Het onderhavige bestemmingsplan heeft slechts betrekking op het verplichte doorvertalen van het tracébesluit in het bestemmingsplan en het aanvullend regelen van de extra geluidschermen die noodzakelijk zijn om de grote woningbouwopgave in de Zuidas tot bepaalde bouwhoogte zonder dove gevels uit te kunnen voeren. De bespreking van het beleidskader blijft dan ook beperkt tot nieuw vigerend beleid en het beleid ten aanzien van het onderdeel geluid.

4.1

Rijksbeleid

4.1.1

Nationale Omgevingsvisie (2020)

Op 11 september 2020 is de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) vastgesteld. De Nationale Omgevingsvisie is de rijksvisie voor een duurzame fysieke leefomgeving en de opvolger van de Structruurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR). Met de NOVI kan het Rijk inspelen op de grote uitdagingen die er voor Nederland liggen. Allerlei trends en ontwikkelingen hebben invloed op de leefomgeving. Veranderende en groeiende steden, de overgang naar een duurzame en circulaire economie en het aanpassen aan de gevolgen van de klimaatverandering vormen een deel van de opgave. Dit biedt kansen, maar vraagt ook om zorgvuldige keuzes, want de ruimte, zowel boven- als ondergronds, is een schaars goed. Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationaal belangen wil het Rijk sturen en richting geven aan het inrichten van de fysieke leefomgeving. De Nationale Omgevingsvisie richt zich daarbij op vier prioriteiten: 1. 2. 3. 4.

Ruimte maken voor klimaatverandering en energietransitie. De economie van Nederland verduurzamen en ons groeipotentieel behouden. Onze steden en regio's sterker en leefbaarder maken. Het landelijk gebied toekomstbestendig ontwikkelen.

Ad 1. Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie Nederland moet zich aanpassen aan de gevolgen van klimaatverandering, zoals zeespiegelstijging, hogere rivierafvoeren, wateroverlast en langere perioden van droogte. Nederland is in 2050 klimaatbestendig en waterrobuust. Dit vraagt maatregelen in de leefomgeving, bijvoorbeeld voldoende groen en ruimte voor wateropslag in onze steden. Voordeel is dat daarmee tegelijk de leefomgevingskwaliteit verbeterd wordt en het kansen biedt voor natuur. In 2050 heeft Nederland een duurzame energievoorziening. Dit vraagt ruimte, onder meer voor windturbines en zonnepanelen. Het Rijk zet zich daarnaast in voor het maken van ruimtelijke reserveringen voor het hoofdenergiesysteem op nationale schaal. 25

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

Ad 2. Duurzaam economisch groeipotentieel Nederland werkt toe naar een duurzame, circulaire, kennisintensieve en internationaal concurrerende economie in 2050. Daarmee kan Nederland zijn positie handhaven in de top vijf van meest concurrerende landen ter wereld. Dit vraagt goede verbindingen via weg, spoor, lucht, water en digitale netwerken en een nauwe samenwerking met internationale partners, Het Rijk zet in op een sterk en innovatief vestigingsklimaat met een goede quality of life: een leefomgeving die de inwoners volop voorzieningen biedt op het gebied van wonen, bewegen, recreëren, ontmoeten en ontspannen. Belangrijk is wel dat de Nederlandse economie toekomstbestendig wordt, oftewel concurrerend, duurzaam en circulair. Het Rijk zet daarbij in op het gebruik van duurzame energiebronnen en op verandering van productieprocessen, zodat Nederland niet langer afhankelijk is van eindige, fossiele bronnen. Ad 3. Sterke en gezonde steden en regio's Nederland versterkt het Stedelijk Netwerk Nederland en breidt deze uit, waarbij de richting van de verstedelijking wordt gekoppeld aan die van de ontwikkeling van (OV-)infrastructuur. Wonen en werken worden zoveel mogelijk in elkaars nabijheid ontwikkeld in de regio's waar er vraag is. Om het netwerk als geheel te benutten, zijn goede verbindingen tussen de stedelijke regio's nodig.

Het Rijk hanteert een integrale verstedelijkingsstrategie voor duurzame stedelijke ontwikkeling, waarbij verstedelijking geconcentreerd plaatsvindt in de regio. Bij de invulling van de integrale verstedelijkingsstrategieën op regionale schaal wordt ingezet op een voorkeursvolgorde voor de ontwikkeling van nieuwe woon- en werklocaties. Deze volgorde wordt ook gehanteerd als groei in niet-stedelijk gebied moet plaatsvinden. Het Rijk richt de leefomgeving zo in dat deze een actieve, gezond leefstijl en maatschappelijke participatie bevorderd en versterkt het aanbod en de kwaliteit van het groen in de stad. Daarbij worden steden en regio's klimaatbestendig ingericht. Ad 4. Toekomstbestendigeontwikkeling van het landelijk gebied Nederland zet in op het verbeteren van de balans tussen landgebruik en de kwaliteit van landschap, bodem, water en lucht. Dit betekent dat landgebruik in balans wordt gebracht met natuurlijke systemen en dat ontwikkelingen in het landelijk gebied niet ten koste gaan van landschappelijke kwaliteiten. Het landgebruik moet meer afgestemd worden op zoetwaterbeschikbaarheid en -gebruik. Middels een voorkeursvolgorde regionaal waterbeheer wordt ingezet op het voorkomen van wateroverlast en tekorten. Het Rijk maakt een duurzaam en vitaal landbouw- en voedselsysteem mogelijk, gebaseerd op kringlopen en natuurinclusiviteit.

De biodiversiteit wordt beschermd en versterkt en het natuurlijk kapitaal wordt duurzaam benut. Het Rijk zet in op het versterken en beschermen van unieke landschappelijke kwaliteiten. Nieuwe ontwikkelingen in het landelijk gebied voegen landschapskwaliteit toe. Hierbij wordt het omgevingsbeleid landschapsinclusief. Om de beleidskeuzes op een heldere en voorspelbare manier te maken, hanteert de NOVI drie afwegingsprincipes, die helpen bij het prioriteren van de verschillende belangen en opgaven: 1. Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies. 2. Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal. 3. Afwentelen wordt voorkomen.

26

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

Afweging met NOVI

De uitvoering van de NOVI vraagt om nieuwe manieren van samenwerken met blijvende brede, maatschappelijke betrokkenheid en inzet van overheden. Hierbij hanteert het NOVI vier uitgangspunten: We werken als één overheid, samen met de samenleving. We stellen de opgave(n) centraal. We werken gebiedsgericht. We werken permanent en adaptief aan de opgaven. Relevantie voor dit plan Met het bestemmingsplan wordt mede invulling gegeven aan de prioriteiten 2 en 3 uit het NOVI. Daarmee is het voorliggende bestemmingsplan in overeenstemming met het NOVI.

4.1.2

Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro)

Het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) geeft de juridische kaders die nodig zijn om het geldende ruimtelijk rijksbeleid te borgen. het besluit is op 30 december 2011 deels in werking getreden. Het omvat alle ruimtelijke rijksbelangen uit eerder uitgebrachte planologische kernbeslissingen (PKB's) die juridisch moeten doorwerken tot in bestemmingsplannen. Onderwerpen waarvoor het Rijk ruimte vraagt zijn de mainportontwikkeling van Rotterdam, bescherming van de waterveiligheid in het kustfundament en in en rond de grote rivieren, bescherming en behoud van de Waddenzee en enkele werelderfgoederen, zoals de Beemster, de Nieuwe Hollandse Waterlinie en de Stelling van Amsterdam en de uitoefening van defensietaken. Deze onderwerpen zijn niet aan de orde in het voorliggende bestemmingsplan. Vervolgens zijn de ruimtelijke ordeningsregels Barro uitgebreid (op 1 oktober 2012 in werking getreden). Deze uitbreiding betreft rijksregels ten aanzien van de ecologische hoofdstructuur, de elektriciteitsvoorziening, de uitbreiding van het hoofd(spoor)wegennet, de veiligheid rond rijksvaarwegen, de verstedelijking in het IJsselmeer, de bescherming van primaire waterkeringen buiten het kustfundament en de toekomstige rivierverruiming van de Maastakken. In titel 2.7 is de regeling opgenomen voor Hoofdwegen en landelijke spoorwegen.

Bij ministeriële regeling worden hoofdwegen of delen daarvan aangewezen waarvoor een bij die regeling vast te stellen reserveringsgebied geldt aan een of beide zijden 27

Zuidas-Zuidasdok 2023 Amsterdam, Gemeente Amsterdam vastgesteld

van de hoofdweg ten behoeve van een mogelijke uitbreiding daarvan.Voor de A10 is geen reserveringszone opgenomen in de Regeling algemene regels ruimtelijke ordening.

Relevantie voor dit plan Het Barro en Rarro hebben geen consequenties voor het voorliggende plan, omdat voor de A10 geen reserveringszone is opgenomen.

4.1.3

Ladder voor duurzame verstedelijking

Op 1 oktober 2012 is in het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) de ˜Ladder voor duurzame verstedelijking" (verder: 'de Ladder') als motiveringseis opgenomen. Doel van de Ladder is het bereiken van een goede ruimtelijke ordening via optimale benutting van de ruimte in stedelijke gebieden. Het Rijk wil met de introductie van de Ladder vraaggerichte programmering bevorderen. De Ladder beoogt een zorgvuldige afweging en transparante besluitvorming bij alle ruimtelijke en infrastructurele besluiten, waaronder een herziening van het bestemmingsplan. Sinds 1 juli 2017 is de 'nieuwe' Ladder voor duurzame verstedelijking in werking getreden. De toelichting bij een bestemmingsplan dat een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maakt, bevat een beschrijving van de behoefte aan die ontwikkeling, en, indien het bestemmingsplan die ontwikkeling mogelijk maakt buiten het bestaand stedelijk gebied, een motivering waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien. Dat betekent: eerst bepalen of een nieuwe ontwikkeling een nieuwe stedelijke ontwikkeling betreft, vervolgens kijken of er vraag is naar een bepaalde nieuwe ontwikkeling, daarna analyseren of het bestaande stedelijk gebied of bestaande bebouwing kan worden hergebruikt en tot slot afwegen of de ontwikkeling negatieve ruimtelijke gevolgen tot gevolg kan hebben.

In het Bro is geen ondergrens voor de minimale omvang van een nieuwe stedelijke ontwikkeling vastgelegd. Of er sprake is van een stedelijke ontwikkeling wordt bepaald door de aard en omvang van de ontwikkeling in relatie tot de omgeving. Het gaat hierbij zowel om fysiek ruimtebeslag als de wijziging of toevoeging van functies.

Relevantie voor dit plan Onderhavig bestemmingsplan is een doorvertaling van het Tracébesluit Zuidasdok 2016 en maakt tevens geluidschermen, die noodzakelijk zijn om de grote woningbouwopgave in de Zuidas tot bepaalde bouwhoogte zonder dove gevels uit te kunnen voeren, planologisch mogelijk. Het enige dat het bestemmingsplan als extra mogelijk maakt, zijn de geluidschermen. Daarmee is er geen sprake van een stedelijke ontwikkeling in de zin van het Bro. Dit betekent dat de ladder voor duurzame verstedelijking geen beperkingen geeft voor de uitvoerbaarheid van dit bestemmingsplan.