4 - Conceptverslag RO 09-12-2020

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie.

RO

Raadscommissieverslag, woensdag 9 december 2020

CONCEPT Vergadering Vergaderdatum Verslag vast te stellen op:

Openbare vergadering van de Raadscommissie Ruimtelijke Ordening Woensdag 9 december 2020 van 13.30 uur tot 17.55 uur online Woensdag 13 januari 2021

Voorzitter: de heer Ernsting Portefeuillehouder: wethouder mevrouw Van Doorninck, wethouder Everhardt Commissiegriffier: de heer Willems Verslaglegging: de heer Van der Kroon (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: de heer Bakker (SP), mevrouw Bloemberg-Issa (PvdD), de heer Boomsma (CDA), mevrouw De Bruine (CU), de heer Hofland (D66), de heer Köhler (FVD), de heer Leenders (PvdA), de heer Mangal (DENK), mevrouw Naoum Néhmé (VVD), de heer Nijssen (VVD), mevrouw Van Renssen (GL), de heer Van Schijndel (FvD), mevrouw Van Soest (PvdO), duoraadslid Verkerke (BIJ1) Afwezige commissieleden: mevrouw Kiliç (DENK), Overige aanwezigen:

Algemeen 1. Opening De VOORZITTER opent de digitale vergadering en heet eenieder welkom. 2. Mededelingen Wethouder EVERHARDT meldt dat de commissieleden in de dagmail van 1 december de halfjaarlijkse rapportage van Zuidasdok aangetroffen hebben. Deze rapportage wordt geagendeerd voor de RO-vergadering van 13 januari. Om er dieper op in te kunnen gaan stelt hij voor dat in een besloten deel te doen. Wethouder VAN DOORNINCK wil de raad meenemen in het onafhankelijk advies betreffende de oeververbindingen van de heer De Hooghe. Zij heeft eerder aangegeven nog voor het eind van dit jaar samen met het Rijk met een reactie op dit advies te komen, een afsprakenbrief. Dat moet helaas wachten tot na de jaarwisseling, aldus de minister. Het wordt begin volgend jaar. Verder was het plan om de afsprakenbrief samen te doen met de voortgangsrapportage Sprong over het IJ. Daar de afsprakenbrief wat langer op zich laat wachten, zal zij de voortgangsrapportage wel zo snel mogelijk doen toekomen.

3 Vaststellen agenda

4

1

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 9 december 2020

RO

Conceptverslag van de openbare en besloten vergadering van de raadscommissie RO d.d. 18 november 2020 Deze verslagen worden ongewijzigd vastgesteld.

5 Termijnagenda, per portefeuille Mevrouw VAN SOEST wil van de wethouder horen of zij nog iets gedaan heeft met de geluidsschermen, waar zij de vorige vergadering naar gevraagd heeft. Kunnen daar zonnepanelen geplaatst worden? Wethouder VAN DOORNINCK herinnert eraan de vorige vergadering te hebben gezegd een brief aan het Rijk te hebben gestuurd met de vraag of zij er rekening mee willen houden dat er bekeken wordt welke energie er opgewekt kan worden langs alle infrastructurele Rijksprojecten. De geluidsschermen zijn daar onderdeel van. De geluidsschermen waar mevrouw Van Soest aan refereert vallen inderdaad hieronder, want het zijn Rijksschermen.

6 TKN-lijst Mevrouw DE BRUINE wil tkn-11 (remise Havenstraat) piepen naar de volgende vergadering. Mevrouw BLOEMBERG-ISSA wil tkn-13 (afsprakenbrief volkstuinen Nieuwe Kern) piepen naar de volgende vergadering. Zij is benieuwd te horen wat het effect is van de volkstuinstrategieën. Mevrouw NAOUM NÉHMÉ kan zich voorstellen dat naar aanleiding van de uitspraak van de wethouder gisteren over de uitvoeringsstrategie volkstuinen, dat de afsprakenbrief (tkn-13) ook van tafel gaat. Misschien dat de wethouder nu kan aangeven wat de status is van de uitsprakenbrief. Verder wil zij tkn-15 (opdrachtgeverschap projecten) piepen, omdat het belangrijk is om te weten wat hier de bevoegdheden en taken van het college zijn en welke projecten naar de stadsdelen gaan.

7 Opening inhoudelijk gedeelte

8 Actualiteiten Er zijn geen onderwerpen als actualiteit aangedragen.

9 Rondvraag Mevrouw NAOUM NÉHMÉ komt terug op haar vraag naar de status van de afsprakenbrief. Verder hoort zij graag een duiding van de wethouder over de berichtgeving betreffende de verhuizing van ABN AMRO van de Zuidas voor wat betreft de gevolgen ervan voor de toekomst van de Zuidas als ook voor het kantorenbeleid.

2

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 9 december 2020

RO

Wethouder EVERHARDT meldt dat ABN AMRO in Zuidoost een vestiging willen gaan neerzetten. Voor een deel blijft de bank op de Zuidas. Voor het overige deel van het gebouw geldt dat dat afgestoten gaat worden. Hierdoor ontstaan er weer kansen voor bedrijven in de omgeving. Voor de kantorenstrategie betekent dit dat er geen andere koers gevaren hoeft te gaan worden. De heer BOOMSMA heeft een vraag over het inschakelen van notarissen van buiten Amsterdam voor de overstapregeling in verband met een bottleneck in het beschikbare aantal notarissen van binnen Amsterdam. Hij leest nu in de brief van vorige week dat de directeur van het Grondbedrijf is gemandateerd om weer aanvullende voorwaarden op te stellen voor toelating. Welke voorwaarden zijn dat? Waarom is daartoe besloten, want hem lijkt dat helemaal niet nodig. Hij weet ook niet of zo maar aanvullende voorwaarden voor notarissen gesteld mogen worden. Hij roept op hen gewoon vrij toe te laten. Wethouder VAN DOORNINCK wijst erop dat uit haar rapportage blijkt dat er geen sprake is van een bottleneck. Het is wel zo dat er nog dossiers liggen bij de notarissen, maar zij hebben negen maanden de tijd om die weg te werken. Zij spreekt de ring van notarissen regelmatig en zij geven aan dat zij het werk op dit moment goed aankunnen.

Zij benadrukt dat zeker moet zijn dat de notarissen waarmee gewerkt wordt daadwerkelijk kennis hebben van het erfpachtstelsel en de overstap in Amsterdam. Dat is de enige manier om te garanderen dat de afhandeling juist en met enig tempo gedaan kan worden. Vandaar dat die afspraken wel gemaakt moeten worden. De heer BOOMSMA vraagt of de wethouder aan kan geven wat die door het Grondbedrijf gemaakte extra afspraken dan zijn en of zij de raad hierover wil informeren zodra die afspraken er zijn. Wethouder VAN DOORNINCK is niet precies op de hoogte van de status hiervan. Zij weet wel dat een Service Level Agreement gemaakt moet worden, maar of dat reeds gebeurd is weet zij niet. Zij zal dat navragen. Wethouder VAN DOORNINCK komt terug op de vraag van mevrouw Naoum Néhmé over De Nieuwe Kern. De wethouder meldt dat de afsprakenbrief voor De Nieuwe Kern vooruit loopt op het nieuwe volkstuinenbeleid. Daar gaat het om een geheel andere opgave, omdat ook de inpassing van de tuinen die moeten verdwijnen bij Nieuw Vredelust in andere tuincomplexen, hierbij een rol speelt. Daar zijn specifieke afspraken over gemaakt met de vier tuinparken in de vorm van co-creatie. Dus dat is een ander, op zichzelf staand, traject. De heer VAN SCHIJNDEL komt terug op het punt van de erfpacht en notarissen.

Hij wil weten of de wethouder het niet met hem eens is dat de modellen voor dat soort aktes door de gemeente zelf worden bepaald. Zijn tweede vraag is of er overleg is geweest met de ACM (Autoriteit Consumenten Markt) over de toetreding van andere notarissen van buiten Amsterdam in deze erfpachtmarkt. Wethouder VAN DOORNINCK wijst erop dat de brief van 25 november aangeeft dat andere notarissen kunnen deelnemen. Gezegd is dat notarissen van buiten de ring Amsterdam ook dit soort zaken kunnen doen, maar dat er dus wel een Service Level Agreement is afgesproken, omdat de gemeente wil dat de notarissen tenminste dezelfde kennis hebben over het erfpachtstelsel en over de overstap, omdat dat in het belang is van de Amsterdamse erfpachters. De heer VAN SCHIJNDEL vindt het de vraag of de voorwaarden van die Service Level Agreement recentelijk zijn besproken met de ACM.

3

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 9 december 2020

RO

Wethouder VAN DOORNINCK antwoordt dat de modellen in overleg met het notariaat zijn opgesteld. Zij weet niet of zij ook met de ACM zijn afgestemd. Het lijkt haar een goede zaak dat getracht wordt dat de Amsterdamse erfpachters zo goed mogelijk worden geholpen door de notarissen en dat er van die notarissen geëist wordt dat zij over een bepaald niveau van kennis van het Amsterdamse erfpachtstelsel beschikken. Zij krijgt vervolgens door dat het gesprek met ACM volgende week plaatsvindt.

RAADSVOORDRACHTEN Financiën 10 Begroting 2021 Nr. BD2020-004623 Aan de orde is de tweede termijn. Mevrouw NAOUM NÉHMÉ wijst erop dat de motie van haar fractie om de procedures van de gemeente voor woningbouw door te lichten, ontraden is door het college. Het is haar niet duidelijk waarom het college dat doet. Zij vraagt de wethouder daar haar licht opnieuw op te laten schijnen, zodat de discussie met elkaar kan worden aangegaan. Verder heeft de coalitie in september het gewijzigde coalitieakkoord gepresenteerd. Daarin staat dat de woningen bij transformatie van panden en in stadsdeelprojecten bij bestaande woonwijken, 100% middensegment worden. Zij hoort graag om hoeveel woningen het daarbij gaat ongeveer. De heer LEENDERS denkt aan de transformatie van gebieden als het NDSMgebied en Buiksloterham en de problematiek van het betrekken van de Amsterdammers hierbij. De wethouder sprak in de pers hierbij van een leerproces. Ook vanuit de wetenschap wordt het belang benadrukt bewoners zeggenschap te geven hierbij. Zijn fractie benadrukt nogmaals het belang dat Amsterdammers hierbij een rol van betekenis krijgen bij transformatielocaties. Daarover is een motie ingediend met een brede steun ook vanuit deze commissie.

De heer BOOMSMA wil deze gelegenheid gebruiken om een klemmend beroep te doen op alle collega’s en het college voor zijn motie betreffende de pardonregeling voor erfpachters te stemmen. Hij roept op goed te kijken naar de consequenties van wat dit doet voor erfpachters. Hij geeft praktische voorbeelden van schrijnende toestanden. Het zijn toestanden ‘die de gemeente gewoon niet kan maken!’ Mevrouw VAN SOEST kondigt aan dat haar fractie met twee zwartboeken zal komen. Een ervan gaat over de volkstuinen en de ander over Petaniumbelasting voor woonboten en andere vaartuigen. Mevrouw DE BRUINE wijst er met betrekking tot het erfpachtdossier op dat haar fractie zal blijven vragen om respijt voor hen die om welke reden dan ook te laat zijn overgestapt. Zij roept de raad op voor de motie te stemmen die hiervoor ligt. Zij roept op barmhartig te zijn voor hen die nu met enorme kostenposten worden opgezadeld, omdat ze te laat waren. De gemeente zelf heeft deze problemen veroorzaakt. Zij roept voorts op de motie te steunen, die vraagt om wel te investeren in wijkbibliotheken en niet in die peperdure OBA Next en om wel te investeren in stadsdeel West en in de Meervaart, maar niet in een exorbitant theater in de Sloterplas.

Wethouder VAN DOORNINCK begint met de motie van mevrouw Naoum Néhmé betreffende het externe onderzoek en het feit dat mevrouw Naoum Néhmé het negatieve preadvies niet zegt te begrijpen. Het belangrijkste argument om de motie af te raden is dat nergens uit blijkt dat door eventuele lange vergunningstijden de bouw vertraagt. Daarom lijkt het het college niet handig om daar onderzoek naar te laten doen. De vertraging zit

4

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 9 december 2020

RO

hem erin dat bouwprojecten soms een lange voorbereidingstijd kennen, waar soms ook wel eens vertraging in voortkomt. Op het moment dat de bouwvergunning wordt aangevraagd, wordt dat altijd binnen de wettelijke termijnen gehaald. Daarnaast is het zo dat het stelsel rondom omgevingsvergunningen gaat veranderen in de termijnen. Daarom is de verwachting dat een specifiek onderzoek niet tot het gewenste resultaat, snellere bouwcijfers, zal leiden. Het aantal woningen dat bij transformatieprojecten middenhuur zal worden, wordt bepaald door de aard van het dan voorliggende transformatieproject. Het is niet zo dat bij transformatie alles middenhuur zal zijn. Er is gezegd dat er bij transformatie plots mogelijk zijn waar het om 100% middenhuur zal gaan. Daarover kan dus nu nog geen uitspraak gedaan worden. Mevrouw NAOUM NÉHMÉ vindt dit laatste deel van het antwoord alarmerend. In september werd door het college gezegd dat er heel veel meer middensegment woningen zijn binnengehaald, maar als de vraag is om hoeveel woningen het dan precies gaat, dan vindt de wethouder het lastig om aan te geven om hoeveel woningen het gaat. Volgens haar gaat het er niet om wat het college ziet. Zij meent dat uit de cijfers geconcludeerd kan worden dat het niet goed gaat.

Het kan best zijn dat onderzoek uitwijst dat de knelpunten niet altijd op het bordje van de gemeente liggen, hetgeen zij betwijfeld, maar dat moet onderzoek dan maar uitwijzen. Bij zulke dramatische bouwcijfers vindt zij het nog altijd de vraag wat erop tegen is om daar een onafhankelijk onderzoek te laten doen. Wethouder VAN DOORNINCK wordt door mevrouw Naoum Néhmé in verwarring gebracht, want de motie vraagt heel duidelijk om een onafhankelijk bureau de opdracht te geven het proces omtrent het verlenen van bouwvergunningen onder de loep te nemen en niet het hele bouwproces onder de loep te nemen. Het gaat om het proces rond de bouwvergunningen. Daar heeft zij een antwoord op gegeven. Mevrouw NAOUM NÉHMÉ hoort dat de wethouder zich weer beroept om de Omgevingswet die eraan komt. Zij heeft aangegeven dat er in Amsterdam specifieke omstandigheden zijn die de Omgevingswet niet meeneemt, zoals de onderhandeling over de erfpacht aanbieding. Daarom is haar vraag nogmaals aan de wethouder wat er op tegen is om een wc-eendbeeld te voorkomen om een onafhankelijke partij te laten kijken naar de procedures van de gemeente. Wethouder VAN DOORNINCK moet in herhaling vervallen en wijst wederom op de inhoud van de motie. De vertraging zit hem niet bij de verlening van de bouwvergunning. Verder hoorde zij mevrouw Naoum Néhmé zeggen dat er naar plots wordt gekeken betreffende die middenhuur.

Die plots kunnen groot of klein zijn. Per transformatiegebied wordt er gekeken welke van de plots het beste zich lenen voor die 100%. Zij heeft daarbij niks over veel, snel of langzaam gezegd. Zij heeft gezegd dat het een transformatiegebied is. Mevrouw NAOUM NÉHMÉ vraagt de wethouder op dit laatste punt concreet aan te geven hoe snel bestaande transformatieprojecten er in stadsdeelprojecten zijn bij bestaande woonwijken. Om hoeveel gaat het ongeveer? Wethouder VAN DOORNINCK wijst als voorbeeld op het Hamerkwartier. Zij wil daar wel op terugkomen, maar eerlijk gezegd snapt zij de vraag niet helemaal. Mevrouw NAOUM NÉHMÉ wijst erop dat in de aangepaste coalitieplannen die hun weerslag hebben gekregen in de begroting in de woningparagraaf staat dat het transformatiepercentage 100% wordt bij stadsdeelprojecten bij bestaande woonwijken. Haar vraag aan het college is simpel om welke potentiële woningen het daarbij gaat. Wethouder VAN DOORNINCK legt uit dat de coalitie bedoelt dat er met name gekeken wordt naar de transformatiegebieden in de buurt van bestaande woonwijken. Het

5

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 9 december 2020

RO

is niet mogelijk om op voorhand te zeggen om hoeveel woningen het daarbij zal gaan, omdat de gemeente daar afhankelijk is van de ontwikkelaars en wat die daar willen ontwikkelen en in welk tempo zij dat willen doen. De coalitie vraagt bij die projecten extra te gaan kijken of er plots zijn die 100% ingevuld kunnen worden. Zo vult het college die vraag van de coalitie in. De motie van de heer Leenders is inderdaad breed ondertekend. Dat laat zien hoe het leeft in de raad dat bewoners zeggenschap krijgen. Dat streven wordt geheel gedeeld door het college. De reden waarom de coalitie niet per definitie een positief beeld heeft, komt omdat men het idee heeft dat zoals het nu geformuleerd is, het de werkwijze is die het college al heeft. Zij raadt aan een specifieker beeld te schetsen van hoe zij die participatie dan willen zien als zij vinden dat wat het college nu doet niet voldoende is. De heer LEENDERS wijst erop dat de motie ziet op inspraak bij transformatielocaties. Volgens hem legt de motie ook uit wat daar nu misgaat. Het is hem daarom onduidelijk wat het college nog scherper wil hebben. Wethouder VAN DOORNINCK wijst erop dat er in alle transformatieprojecten sprake is van inspraak. Er is ook gezien dat er steeds weer geleerd wordt per transformatiegebied hoe verschillende bewoners daarbij betrokken willen worden, vooropgezet dat er al bewoners zijn in zo’n gebied.

Dat verschilt nogal per gebied. Daarom vraagt zij duidelijker aan te geven wat de bedoeling is. De heer LEENDERS heeft niet de indruk dat dat nu reeds goed gaat bij transformatielocaties. Hij is verbaasd dat de wethouder zegt dat het aan hen is om duidelijker te zijn. De motie is een open handreiking om dit te verbeteren. Het verbaast hem dat de wethouder de motie naast zich neerlegt. Hij gaat ervan uit dat het college deze motie oppakt en meeneemt. Wethouder VAN DOORNINCK ziet een brede ondertekening van de motie, dus die gaat uitgevoerd worden. Alleen dan is het onhandig dat zij het daarbij moeten doen zonder een specifieke concrete richting van de raad te hebben meegekregen. Het college zal die verbetering dan naar eigen inzicht toevoegen. Verder werd opgeroepen om de pardonmotie mede te ondersteunen. De belangrijkste reden waarom het college zegt waarom zij dat niet doen is omdat er ruim de tijd voor geweest is. Er is op een gegeven moment een deadline gesteld en er zijn verschillende acties geweest om de betrokkenen daarop te attenderen. Er zijn ook mensen die dat heel bewust niet gedaan hebben. Dus er kan niet gezegd worden dat overstap het enige is wat mensen willen. Bovendien staat zij er een beetje van te kijken dat nu gedaan wordt alsof het allemaal niet te voorzien was, terwijl dat onderwerp vorig jaar zo’n beetje iedere vergadering aan de orde was.

De VOORZITTER stelt vast dat de tweede termijn hierbij voldoende besproken is. De begroting kan door naar de raad.

Ruimtelijke ordening 11 Vaststellen van de Uitvoeringsstrategie Volkstuinenbeleid. Nr. BD2020-004544 Mevrouw BLOEMBERG-ISSA noemt de volkstuinen de groene en sociale parels van Amsterdam. Duizenden Amsterdammers onderhouden in eigen beheer de tuinparken. Door de tuinders is een rijke flora en fauna ontstaan met veel beschermde diersoorten. Door het beleid van de wethouder kwam er echter een nieuwe bedreigde diersoort bij: de Amsterdammer die op zoek is naar natuur en rust. Daar krijgt men een geldwolf voor terug, die de mensen de stuipen op het lijf jaagt met een hogere tuinhuur, geasfalteerde fietspaden en een nachtelijke openstelling.

6

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 9 december 2020

RO

De commotie onder de tuinders en in de media is groot. En terecht! Van de participatie van de tuinders was namelijk niets terug te vinden in het nieuwe beleid, dat geen recht doet aan de sociale en groene functie van de tuinparken. Haar fractie staat perplex dat dit groene college het mes in de volkstuinen wil zetten. Maandagavond heeft de wethouder eindelijk toegegeven een pas op de plaats te maken. Haar eerste vraag is waarom een afspraak met de volkstuinen eerder door het college is goedgekeurd. Hoe heeft dit zo fout kunnen gaan? Wat is er gebeurd met de meer dan 800 zienswijzen en de resultaten uit het participatietraject? Waarom heeft de wethouder de adviezen waarom gevraagd werd om meer duidelijkheid op financieel gebied én een extra participatieronde onder de tuinparken, compleet genegeerd? De wethouder kon niet anders dan dit plan terugtrekken. Er is geen enkel draagvlak voor en het jaagt mensen met een groen en sociaal hart de stad uit! Wat de PvdD betreft moet het plan terug naar de tekentafel. Zij gaan niet akkoord met een paar kleine wijzigingen. Het moet een compleet door de tuinders gedragen plan worden. Haar fractie wil daarom harde toezeggingen op de volgende punten: Geen abnormale huurverhoging. Het is ontzettend krom dat het college de huren met 400% tot 900% verhoogt om het toegankelijk te houden voor iedereen.

Zelfs een huisjesmelker zou een dergelijk verhoging niet voorstellen! Het college wil het sterke verenigingsleven en de unieke sociale cohesie op de tuinparken in gevaar brengen met onbetaalbare huren. In de brief van de wethouder werd ineens 26 miljoen euro voor het riool genoemd. Maar er ontbreekt iedere financiële onderbouwing. Veel tuinparken zijn al aangesloten op het riool en nutstuinen hebben geen riool nodig. Zij verzoekt de wethouder om een deugdelijke en controleerbare begroting. Garandeert de wethouder dat er in het nieuwe plan geen sprake zal zijn van een abnormale huurverhoging? Zij heeft ook vragen over het ontwikkelen van tuinparken met de tuinders. Het college stelt voor dat de tuinparken tot 20% van hun grond inleveren om een openbaar park te creëren. De gemeente zou het beheer en het onderhoud daarvan op zich nemen. Dit baart haar grote zorgen. De parken in Amsterdam liggen namelijk vol met zwerfvuil en de aannemers voor het groenbeheer maaien met enige regelmaat bijzondere stukken natuur om. De gemeente moet dat beheer en onderhoud bij de tuinders laten. In de huidige situatie zijn de tuinparken ook toegankelijk op een manier die bij de tuinparken past. Stop met dit landjepik en steun de initiatieven van de tuinders, zoals bijvoorbeeld met het alternatieve plan.

Is de wethouder bereid om de verplichting van 20% openbare parkzones geheel te laten vervallen? Verder vraagt zij de wethouder af te zien van doorgaande, geasfalteerde fietspaden en nachtelijke openstellen. Die fietsroutes vormen ecologische barrières. Schrap de nachtelijke openstelling voor dieren en tuinders. Gaat de wethouder het plan op deze punten herzien? Ook beweert het college met dit voorstel meer bestaanszekerheid te geven. De huurverlenging van tien jaar is veel te kort als je al honderd jaar op de grond zit. Het is een contract met het mes op de keel. De tuinparken moeten wel meewerken aan de plannen van de wethouder. Huurcontracten van tien jaar werden bovendien al beloofd in het volkstuinenbeleid in 2005. Is de wethouder van plan om de huurcontracten aan te passen met een verlenging van twintig jaar? In het voorgestelde plan legt het college vast dat er geen nieuwe volkstuinparken meer bij zullen komen. Zij wil echter een toezegging voor meer volkstuinparken. Het college kiest structureel voor te weinig openbaar groen en probeert het tekort dat zijzelf heeft veroorzaakt op te lossen door gepassioneerde tuinders uit de tuinparken te verjagen. Waarom wil de wethouder geen nieuwe volkstuinen realiseren? Het beleid van de uitvoeringsstrategie is een plan dat direct de papierbak in moet.

De PvdD wil dat er een nieuw volkstuinenbeleid komt dat door alle tuinders en aspiranttuinders wordt gedragen. De voorzitter zei op twitter dat zij aan de slag gaat met de ambities van de gemeente en de ideeën van de tuinparken. Zij hoopt dat de wethouder het omdraait. Zij roept de wethouder op aan de slag te gaan met de ambities van de tuinparken en de ideeën van de gemeente. Dat blijkt al honderd jaar heel succesvol te werken.

7

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 9 december 2020

RO

De heer LEENDERS wil op de eerste plaats weten hoe het heeft kunnen gebeuren dat er tegen de plannen zo veel weerstand is ontstaan. Hij stelt de wethouder voor meer tijd te nemen om de beweegredenen van de tuinders zelf te verwerken. Zijn fractie wil een betere onderbouwing. Dan kan het plan opnieuw beoordeeld worden in deze commissie. De wethouder heeft aangegeven in gesprek te willen over de betaalbaarheid en een bijdrage te willen leveren. De heer BOOMSMA wil weten of de PvdA het met hem eens is dat deze grote verhoging van de huur absoluut niet gemaakt kan worde en dat die huurverhoging dus ook niet moet terugkomen in het nieuwe plan. De heer LEENDERS denkt dat die huurverhoging zeker problematisch is. Hij zet zijn betoog voort door te zeggen het nieuwe plan van de wethouder af te wachten. Het draagvlak en de afstemming is voor zijn fractie essentieel. De essentie om de volkstuinders te behagen is tot maatwerk te komen en mensen in staat te stellen om een volkstuintje te kunnen krijgen. Hij wil van de wethouder weten in hoeverre mensen hun tuin zullen moeten verlaten voor de voorgestelde prijsstijging. De gemeente gaat uit van 50% van de tuinen, maar hij vraagt zich af of dat klopt. Dan de veiligheid en hetgeen de tuinparken voor kinderen te bieden hebben, die op de parken los kunnen lopen. De fietsen en de wandelaars zijn te gast.

Van de doorgaande fietspaden kan alleen sprake zijn als aangetoond is dat ze ook echt nodig zijn Hij begrijpt wel dat de (?) een kwart van de gemeentelijke kosten zullen dekken, maar klopt dat wel, zo is zijn vraag. De tuinverenigingen willen zich meer richten op het beheer. Zijn zij ook bereid om de kosten daarvan op zich te nemen? Zijn oproep is om in plaats van extra kosten te maken, die nu onvoldoende inzichtelijk zijn, als gemeente een bijdrage te leveren aan een betere toegankelijkheid. Hoe kijkt de wethouder aan tegen dat verhaal? Dat zou kunnen betekenen dat de 20% als bovengrens zou kunnen gelden en niet als na te streven doel. Mevrouw DE BRUINE heeft o.a. gisteravond kunnen merken dat de schrik en de verontwaardiging over de plannen er bij de tuinders goed inzitten. Zij begrijpt dat en vindt het ook terecht. Met dit plan zaagt het college aan de poten van de maatschappelijke waarde van de volkstuincomplexen, de inzet van de tuinders en de belangrijke rol die de volkstuinders spelen in een sociaal en groen Amsterdam. De volkstuinen verworden hierdoor tot een melkkoe. De gemeente wil verdienen aan de tuinen. Het plan rammelt aan alle kanten.

Het lijkt er sterk op dat er niet eens is gesproken en geluisterd naar de volkstuinders, want de volkstuinen zijn al open; bezoekers zijn al welkom; ze participeren nu al maatschappelijk optimaal; ze onderhouden al het groen en helpen mee aan het openbaar groen; ze hebben al riolering etc. etc. Ook stelt het college voor dat zij zich meer open moeten stellen, dat er fietspaden moeten worden aangelegd en de tuinders krijgen hiervoor ook nog eens een enorme huurverhoging gepresenteerd. Dit stuit de tuinders terecht tegen de borst. Kan de wethouder uitleggen hoe de plannen tot stand zijn gekomen en hoe de participatie heeft plaatsgevonden? Hoe heeft het zo kunnen misgaan? Hoe gaat de wethouder bij de vorming van nieuwe plannen wel goed luisteren naar de volkstuinders? De gemeente belooft in de plannen voor de verdere openstelling dat zij dezelfde handhaving en reiniging gaat regelen. Dat lukt de gemeente nu al niet in de stad! Hoe ziet de wethouder dat plan concreet voor zich? Een belangrijk argument in de plannen is het argument dat de volkstuinparken open moeten ter compensatie van de groennormen die elders in de stad niet gehaald worden. Zij vindt dat er moet worden geïnvesteerd in de groennormen van alle wijken. De argumentatie van de groencompensatie moet in de nieuwe plannen echt van tafel.

Zij vraagt de wethouder wat zij gaat investeren in de wijken, zodat daar wel de groennormen worden gehaald. Kortom, het voorliggende plan moet van tafel! Ga om de tafel met de volkstuinders voor een nieuw plan met draagvlak.

8

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 9 december 2020

RO

Mevrouw VAN SOEST moet zuinig omspringen met haar spreektijd. Bovendien is er al veel gezegd. Haar belangrijkste vraag is waarom de wethouder niet eerst met de volkstuinders gesproken heeft. Waarom heeft zij de mensen zo de stuipen op het lijf gejaagd? Zij begrijpt dat er juridisch wel het een en ander te doen is aan deze voorstellen. Gaan we de volgende keer de voetbalvelden openstellen? Mag iedereen zo maar op de hockeyvelden? Het gaat om verenigingen van mensen die het allemaal zelf hebben opgebracht! In het vorige college is 100.000 euro uitgetrokken voor de Partij van de Arbeid om de eenzaamheid onder ouderen te bestrijden. Bij de tuinen gaat het om veel ouderen met alleen AOW. Hoe kan men het over zijn hart verkrijgen! Dit is Amsterdam onwaardig! De heer NIJSSEN sluit zich aan bij hetgeen reeds is gezegd. Hij wil een aantal punten meegeven voor het hierna op te stellen plan. Hij weet niet of hij moet zeggen dat het goed is van de wethouder dat zij verklaard heeft de plannen terug te trekken, omdat zij een fout gemaakt heeft. Of moet hij beginnen met zich af te vragen hoe het ooit zo ver heeft kunnen komen? Er ligt een plan dat volkstuinbreed volstrekt niet herkend wordt! Hij heeft met veel tuinders gesproken en soms hartverscheurende verhalen aan moeten horen. Voor deze mensen kwamen de plannen compleet als een verrassing.

Hij roept op niet te snel voorbij te gaan aan de menselijke nood die achter de kritiek schuilgaat. Onder de punten in het nieuw op te stellen plan is in ieder geval het maatwerk, het luistern dat moet veranderen. Het verenigingsleven moet bewaakt kunnen worden en de gemeente moet hier niet denken het beter te weten dan de tuinders zelf. Er moet daarom gesproken worden met de individuele parken. De toegankelijkheid is ook al vaak genoemd. Hij maakt zich daarbij wel zorgen over de veiligheid. Dat punt ontbrak volledig in de paragraaf over de handhaving. Er is geen enkel voorstel gedaan voor een goede handhaving. Iedereen weet dat er geen capaciteit is voor de handhaving. Dit zijn allemaal zaken die samen met de volkstuinders moeten worden onderzocht en vormgegeven. Voor zijn fractie is verder een heel platte inkomenspolitiek voor de volkstuinen volstrekt onwenselijk. Dat gaat volledig in tegen de sociale cohesie en het verenigingsleven. Dus dat moet men niet willen. De heer HOFLAND wijst erop dat er plekken in Amsterdam zijn waar men nog een ijsvogel tegen het lijf kan lopen. Dat zijn plekken waar Amsterdammers met compleet verschillende achtergronden samen bezig zijn in de natuur. Dat zijn de volkstuinen. Wat hij niet alleen gisteravond heeft gehoord van tuinders zijn veel redelijke argumenten. Niemand heeft hij ooit horen zeggen dat de huren helemaal niet omhoog mogen.

Veel tuinders zeggen dat zij hun park best nog veel verder willen openstellen dan nu het geval is. Zij zijn ook niet van mening dat alles zo moet blijven als het is. Hij hoort van veel tuinders ook dat zij willen dat er een eind komt aan de huidige situatie, waarin het voortbestaan van de volkstuinen onzeker is. Mevrouw VAN SOEST wil bij interruptie weten of D66 wel de Groenvisie, want daar zitten ook de volkstuinen in, gaat goedkeuren. De heer HOFLAND vindt het punt van de volkstuinen veel te belangrijk om nu een agendapunt uit een andere commissie te gaan bespreken. De tuinders zijn verbaasd en boos en velen van hen voelen zich geschoffeerd. Dit gevoel is niet van een recente datum. Ingaande op het proces geeft hij aan dat het hem onduidelijk is wat nu de doorslag geeft in de wijzigingen die men mag verwachten. Is dat wat nu hier inhoudelijk wordt ingebracht. Wat is precies die pas op de plaats, waar de wethouder in de pers gewag van maakte. Belangrijker is de inhoud en daarbij wil hij een paar uitgangspunten noemen. D66 vindt het goed dat parken meer worden opengesteld, maar extra openbaarheid heeft alleen zin als het voor Amsterdammers ook iets toevoegt en dat

9

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 9 december 2020

RO

tuinparken zelf ideeën moeten kunnen aandragen om ook niet tuinders van de parken te kunnen laten genieten. D66 vindt het goed om tuinders de zekerheid te bieden dat het tuinpark zal blijven bestaan en niet verdwijnt voor al die andere belangrijke zaken. D66 vindt de tuinparken voor iedereen financieel toegankelijk moeten blijven. D66 vindt dat ecologisch tuinieren en beheren zo veel mogelijk aan tuinders gelaten moet worden. D66 vindt dat er in het algemene beleidsruimte moet blijven om bij de uitvoering per tuinpark keuzes te kunnen maken. Dat brengt hem tot de volgende vragen. De heer NIJSSEN hoort de heer Hofland zeggen dat hij vindt dat de volkstuinen voor ieder financieel toegankelijk moeten zijn. Wat betekent dit voor D66? De heer HOFLAND antwoordt dat onafhankelijk van hoe groot je portemonnee is de tuin betaalbaar moet blijven. Dan zijn vragen Hoeveel ruimte is er om per park af te wijken van deze uitwerkingsstrategie? Is er ruimte voor maatwerk als blijkt dat werken volstrekt onhaalbaar zijn op een bepaald park? De heer NIJSSEN wil weten of het ook volgens de heer Hofland de bedoeling is dat niet iedereen voor een volkstuintje hetzelfde betaalt. De heer HOFLAND zegt hier nog op terug te komen. Hij vindt inkomenspolitiek per park onverstandig en hij vindt dat er een tegemoetkomingsregeling moet zijn voor diegenen die de geldende huur totaal niet kunnen betalen.

Volgende vragen Hoe zijn wij als gemeente van plan ecologisch beheer over te nemen? De heer NIJSSEN hoort de heer Hofland zeggen dat D66 niet voor een inkomenspolitiek is per park, maar dat er wel een subsidie vanuit de gemeente moet zijn voor mensen die een tuin anders niet kunnen betalen. De heer HOFLAND benadrukt dat hij het niet over een subsidie had. Wat is de meerwaarde van nachtelijke openbaarheid van een tuinpark zonder doorgaande routes? Hoe beoordelen we dat een fietsroute dermate belangrijk is dat een nachtelijke openstelling van die fietsroute gerechtvaardigd is. Wat voor investeringen in de tuinparken lopen vertraging op als verhogingen verder in de tijd uitgesmeerd worden? Kan dat uitsmeren worden gefinancierd met louter het uitstellen van die investeringen. Wat zijn de kosten van het beheer dat de gemeente gaat overnemen? Wat zouden de kosten van het beheer zijn als dat wordt overgenomen op het niveau zoals het er nu bijligt? Wat zijn de totale kosten van de tegemoetkomen van 50% korting op de huur van mensen met een kleine beurs.

Als bij een herindeling een stuk tuin vrijkomt en er staat een huisje op, koopt de gemeente dan dat huisje? Welk bedrag wordt daarvoor uitgetrokken? Hoe aantrekkelijk vindt de wethouder het dat er huisjes opgekocht zouden moeten worden? Wat is het verschil tussen de investering in riolering, die in de commissie MLW langskomen en morgen bij agendapunt 13, die 24 miljoen euro en de riolering van tuinparken? Waarom komt die tweede in het aparte stuk naar voren? Mevrouw BLOEMBERG-ISSA wijst erop dat in de commissie MLW het gaat om een groenvisie waarin ook uitgangspunten over dit volkstuinenplan staan. Als het volkstuinenplan wordt teruggetrokken, gaat D66 op dat moment dan wel het amendement van de PvdD steunen, waarin de passages over de volkstuinen uit die groenvisie gehaald

10

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 9 december 2020

RO

worden?- Anders stemt D66 stiekem toch in met een aantal punten uit het volkstuinenplan, maar dan in de groenvisie. De heer HOFLAND kent het amendement niet en vragen over de groenvisie kunnen het best gesteld worden op het moment dat de groenvisie besproken wordt. Hij sluit zijn betoog af met de oplossingsrichtingen, waarvan hij hoopt dat de wethouder ze wil overnemen. Kijk zo veel mogelijk hoe je een tegemoetkoming kunt financieren voor tuinders met een kleine portemonnee door beheer en de daarmee samenhangende kosten zo veel mogelijk aan tuinders te laten. Kijk welke vernieuwingen in de parken kunnen wachten en financier daarmee een zachtere invoering van eventuele huurverhogingen. Los niet alles op met inkomenspolitiek per tuinpark. Reken voor nutstuinen een lager tarief dan voor tuinen met een huis. De heer MANGAL heeft complimenten voor de wethouder wegens het terugtrekken van het stuk als raadsvoordracht. Hij heeft begrepen dat deze vrijwillige tuinders op dezelfde wijze behandeld worden als het toeging bij de erfpacht en de parkeernormen. Inspraak is een wassen neus gebleken. Beloften zijn gebroken. Het vertrouwen is geschaad, zo niet helemaal weg. Men vreest dat hun tuinpark in tweeën wordt gekliefd met een verlicht fietspad. Onduidelijk is bij welke verenigingen die dan zouden moeten worden aangelegd. Dus elke tuinvereniging houdt zijn hart vast.

Vooral bij hen waaraan in februari werd beloofd dat er een fietspad zou komen. Toezeggingen van het college worden niet gehonoreerd. Het is voor hen het einde van betrouwbaar bestuur. De groene plekken in de stad worden vrijwillig bewerkt en bijgehouden! Kan de wethouder hem duidelijk maken wat het nut is van fietspaden die tuinen doorkruisen? Als die fietspaden er dan toch komen, worden ze dan ook overal verlicht? Wat voor impact heeft dat dan weer op de natuur. Kan de wethouder aangeven wat de stadsbioloog daarover heeft gezegd? Is die stadsbioloog hier wel voldoende bij betrokken geweest? Het gaat om biodiversiteit. Wat voor impact heeft continue verlichting van een dergelijk fietspad? Wat is de impact van die 24-uurstoegankelijkheid op de aanwezige flora en fauna. Er zijn parken die een half uur voor zonsondergang dichtgaan. Waarom is dat dan? Bij de volkstuinen speelt mee hoe de wethouder de veiligheid gaat garanderen. Weet de wethouder dat er volkstuintjes online zijn aangeboden in Polen, zonder dat de eigenaren daar iets van afweten. Hoeveel toeristen worden niet opgelicht met de tuinhuisjes, die verhuurd worden als zogenaamd toeristisch verblijf. Als dit nieuw is voor de wethouder, dan had zij beter haar oren te luisteren moeten leggen bij vrijwilligers die dit gewoon meemaken. Hoe gaat de wethouder trouwens continu handhaven bij de 41 tuinverenigingen.

Hij denkt zij dat die ambtenaren beter ingezet kunnen worden bij de coronamaatregelen. De volledige openstelling draagt ertoe bij dat de tuinders zich aangetast voelen in hun veiligheid. Wat krijgen zij ervoor terug? Hogere kosten! De oplossing is dat de rijken de minder draagkrachtigen moeten helpen. Nobel, maar hoe moet hij zich dat voorstellen? Moeten de minder draagkrachtigen hun hele financiële hebben en houden op tafel leggen om te bewijzen dat ze toch echt te arm zijn om die verhoging van 700% te betalen? Hoe rijmt de wethouder dit met de privacy? Hij hoort de wethouder hier graag over. Hij kijkt uit naar een nieuw plan. Duoraadslid VERKERKE is blij dat de wethouder ten halve is gekeerd en niet ten hele is gedwaald. Het is allemaal verkeerdom aangepakt. Heel veel mensen voelen zich niet gehoord en vanuit een radicaal democratisch standpunt kan hij de wethouder en haar collega’s alleen maar dringend aanraden niet alleen te kijken naar geld, maar ook naar democratische processen. Oude manieren werken niet meer. Het klinkt misschien populistisch, maar mensen hebben door dat de overheid er vaak niet voor hen is, omdat vaak de verkeerde partijen worden gediend. Betrek de burgers in een heel vroeg stadium. In dit geval dus de tuinders en hun verenigingen.

Men had kunnen zien aankomen dat dit geen handige zet is en dat mensen op deze manier de mogelijkheid wordt ontnomen om op adem te komen in deze stad in tijden

11

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 9 december 2020

RO

van kapitalisme en corona. Dacht de wethouder dat zij er wel uit zou komen en dat de tuinvereniging haar beleid wel zou willen regelen? Waarom moeten de huren per se marktconform zijn? Voor wie moet dat? Het organiseren van volkstuincomplexen kan prima en nog beter zonder de prijsverhogingen. Dus terug naar de tekentafel! Mevrouw VAN RENSSEN benadrukt dat de tuinparken belangrijke onderdelen zijn van Amsterdam en dat wil zij graag zo veel mogelijk behouden. Zij heeft de afgelopen twee jaar al veel tuinders gesproken. Er bestaat grote betrokkenheid, zoals we gisteravond hebben kunnen zien. Er zijn veel mensen die zich inzetten voor de stad en de vereniging en die zich inzetten voor verbinding, hetgeen precies is wat moet worden behouden en versterkt. Daardoor komen er ook heel veel goede ideeën voort uit de tuinders. Die tuindergemeenschappen moeten kunnen bestaan ook voor mensen met een kleine beurs. De heer NIJSSEN vindt het een mooie bloemlezing van GroenLinks, maar hoe kijkt mevrouw Van Renssen dan naar de voorstellen van de wethouder als antwoord op de ideeën vanuit deze ‘mooie volkstuintjes’. Mevrouw VAN RENSSEN wilde net gaan vertellen hoe zij daar tegenaan kijkt.

Zij zet haar betoog voort met te benadrukken dat het daarom belangrijk is dat de tegemoetkomingsregeling voor tuinders beter wordt uitgewerkt en dat het voor zittende tuinders mogelijk blijft om te tuinieren, zonder dat dit leidt tot een inkomenspolitiek binnen de vereniging, want het voeren van een administratie is niet de kern van een volkstuinvereniging. Het gezamenlijk tuinieren schept solidariteit en zorg voor elkaar. Zij begrijpt de wens van het college om de tuinen toegankelijker te maken. Dat daardoor sommige parken wat toegankelijker moeten worden gemaakt begrijpt zij wel, maar dat moet wel maatwerk zijn per tuinpark en daar moet samen met de tuinders heel goed naar worden gekeken ook in verband met de veiligheid. Kan de wethouder daar naar kijken en aangeven of maatwerk mogelijk is. Mevrouw DE BRUINE vraagt mevrouw Van Renssen aan te geven welke tuinparken dan niet reeds open zijn. Mevrouw VAN RENSSEN is het ermee eens dat bijna alle tuinparken opengesteld zijn, maar er bestaat verschil tussen open zijn en openbaar maken. Zij begrijpt dat sommige delen enigszins zullen moeten worden toegevoegd aan de openbare ruimte. Dat moet in goed overleg gebeuren. De heer NIJSSEN hoorde mevrouw Van Renssen zeggen dat inkomenspolitiek op de parken niet wenselijk is op de parken.

Echter, de wethouder van GroenLinks heeft daar vorige week nog voorstellen voor gedaan! Graag verheldering. Mevrouw VAN RENSSEN heeft een collegevoorstel daartoe gezien, maar dat is ondertekend door vier partijen. Dat is een uitwerking van een beleidsstuk uit 2005. Zij verhoudt zich daartoe zoals de fractie van de heer Nijssen zich daartoe verhoudt. Bovendien is dualisme zeker niet dood in de fractie van GroenLinks. Mevrouw BLOEMBERG-ISSA hoort mevrouw Van Renssen zeggen dat volkstuinparken behouden moeten worden. Vindt zij ook niet dat contracten voor tien jaar te kort zijn? Gaat zij ook tegen de Groenvisie stemmen omdat daar de uitgangspunten in staan? Mevrouw VAN RENSSEN vindt contracten voor tien jaar redelijk, maar het uitgangspunt is natuurlijk om zich er wel twintig jaar aan te houden. Zij vindt het ook een hele verbetering ten opzichte van het debat in de vorige periode. In 2015 en 2016 ging het om het verdwijnen van tuinparken. Dat heeft men niet helemaal kunnen tegenhouden, maar wel grotendeels.

12

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 9 december 2020

RO

Wat de Groenvisie betreft, mevrouw Bloemberg-Issa heeft de bond gisteren horen zeggen dat zij de beleidskaders steunen en de uitgangspunten. Volgens haar staan in de Groenvisie alleen maar uitgangspunten. Verder denkt zij dat we de Groenvisie hard nodig hebben om de stad groener te maken. Zij kan zich daarom niet voorstellen dat mevrouw Bloemberg-Issa tegen de Groenvisie gaat stemmen. Mevrouw VAN SOEST wil van mevrouw Van Renssen een uitleg van haar bewering dat volkstuinen moeten worden toegevoegd aan de openbare ruimte. Gaat bijvoorbeeld alles wat met sport te maken heeft ook allemaal groen gemaakt worden? Mevrouw VAN RENSSEN is van mening dat de gemeentelijke sportverenigingen toegankelijk moeten zijn voor iedereen die daar sport wil bedrijven. Zij denkt dat het daar ook om groen gaat waar meer gebruik van zou moeten worden gemaakt. Maar daar gaat het nu niet over. Mevrouw VAN SOEST vindt dat mevrouw Van Renssen zich nu een beetje belachelijk maakt. Sporters vormen ook een vereniging, die de grond huurt bij de gemeente. Mevrouw Van Renssen beweert nu ineens iets anders, namelijk dat de gronden openbaar zijn. Wat denkt zij zelf? Nee dus! Het is niet zo dat buurtbewoners zo maar het sportpark kunnen oplopen. Dat kan niet. Of beweert mevrouw Van Renssen dat dat wel zo is? t Mevrouw VAN RENSSEN ontkent gezegd te hebben wat mevrouw Van Soest zei.

Zij zei dat het een gemeentelijk sportpark is waar verenigingen zo veel mogelijk gebruik van zouden moeten maken. Toegankelijkheid hangt direct samen met de wijze van beheer. Voor GroenLinks ia het niet een natuurlijk gegeven dat het openbare deel van het tuinpark door de gemeente beheert zou moeten worden, want de verenigingen kunnen dat heel goed zelf. En dat alles zo veel mogelijk met het kenmerk ‘natuurlijk tuinieren’. De manier waarop zij het groen onderhouden is specialistisch en met oog voor detail. Daar kan de gemeentelijke maaimachine niet tegenop. Zelforganisatie is te verkiezen boven gemeentelijke taken. Dat is precies zoals men zich dat ook voorstelt vanuit democratisering. Uit de vele gesprekken die zij heeft gevoerd met de tuindersverenigingen en de bond is haar gebleken dat zij over een beter alternatief beschikken. Zij heeft begrepen dat de tuinders ook dat in eigen beheer zouden doen inclusief de openbare stukken. Mogelijk dat daarmee een deel van de kosten kan worden bespaard, die dan weer gebruikt kunnen worden voor een tegemoetkomingsregeling. Kan de wethouder daar zo meteen op ingaan? Laten we de tuinparken een blijvend onderdeel maken van de stad Amsterdam, inclusief en toegankelijk, zodat tuinders met een krappe beurs kunnen blijven genieten van hun tuin en Amsterdammers rust en ruimte kunnen vinden in het groen.

De heer NIJSSEN wil nog een reflectie van mevrouw Van Renssen op de huurverhoging. Moet dat volgens haar gebeuren op de manier zoals dat in de plannen van het college het geval is? Mevrouw VAN RENSSEN vindt dat er heel veel punten ten aanzien van de uitvoering in dat plan stonden, maar de uitwerking van die huurverhoging stond niet in dat plan, maar in een toelichting. Zij vindt dat die punten goed besproken moeten worden door de commissie. Zij heeft daar technische vragen over gesteld, maar die zijn nog niet allemaal beantwoord. Zij begrijpt dat het plan mogelijk ook op dit punt zal worden aangepast. De optie om het over een lange termijn uit te smeren lijkt haar een goede optie. De heer NIJSSEN heeft begrepen dat veel volkstuinders ervan uitgaan dat er iets gedaan wordt met de huur. Hij concludeert dat mevrouw Van Renssen dus wel staat achter een huurverhoging voor de volkstuinen.

13

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 9 december 2020

RO

Mevrouw VAN RENSSEN staat wel achter een huurverhoging als zodanig. Er moet wel gesproken worden over de uitwerking daarvan. De heer BOOMSMA stelt dat dit ondoordachte, slechte en stompzinnige plan van tafel moet. Het meest verstandige dat de wethouder in dezen heeft gedaan is het plan weer terug te nemen. Maar hoe kreeg zij het voor elkaar om de plank zo mis te slaan?! Bij de algemene beschouwingen heeft hij daar al voor gewaarschuwd. De participatie zag hij daar misgaan. Het is een schoolvoorbeeld van top-down tekentafelbeleid, waarin abstracte ideeën worden gerealiseerd zonder rekening te houden met de praktische consequenties. Het moest dus wel fout gaan en dat had het college moeten weten! Nu zijn duizenden mensen boos en is hen de stuipen op het lijf gejaagd. Het heeft het vertrouwen ondermijnd en dat is juist iets dat voorkomen moet worden. Hij vraagt de wethouder hierop te reflecteren. Hij denkt dat dat goed is als dat in een brief gebeurt, zodat daaruit lessen getrokken kunnen worden. Dit plan moet dus van tafel en hij wil dat de wethouder weer opnieuw in gesprek gaat en dan niet op basis van algemene beleidsregels voor alle volkstuinparken tegelijk, maar maak maatwerk! Ga daarbij uit van de bestaande situatie.

Hij zegt niet ‘pas op de plaats voor de huurverhoging’, maar gewoon niet doen! Niet uitgaan van een norm en dan korting geven op een norm die men zelf geintroduceerd heeft en daarbij doen alsof je een cadeau geeft. Hij wil ook geen ingroeimodel. De huur van mensen wordt verhoogd en dat doe je niet op die manier! Hou het betaalbaar. Dan hoeven er ook geen regelingen opgetuigd worden. Veel mensen met meer dan een minimum inkomen kunnen ook deze huurverhoging niet betalen. Ook voor die 24-uursopenstelling: geen pas op de plaats, maar gewoon niet doen! Dat plan van die fietsroutes moet ook van tafel. Mensen kunnen zelf veel beter voor het onderhoud zorgen. Dus ga per tuinpark in gesprek en laat dát leidend zijn voor het uiteindelijke plan. Dat is ook niet dreigen met maatregelen als blijkt dat mogelijkheden beperkt zijn of als mensen andere ideeën hebben. Hij wil ook een goed financieel kader. Hij heeft daarover allerlei technische vragen gesteld. Hij begrijpt dat velen dat hebben gedaan en stelt voor de antwoorden naar alle partijen te sturen. Hij hoopt dat er dan in gezamenlijkheid tot een beter en gedragen plan gekomen wordt. De heer BAKKER meent dat de laatsten (hij is de laatste spreker) de eersten zullen worden bij dit hele rare plan.

Als zelfs de VVD niet weet of er complimenten gemaakt moeten worden voor een pas op de plaats, dan is het hem duidelijk dat het college goed fout zit met dit plan. Natuurlijk moet wel een compliment gegeven worden aan alle Amsterdammers die in actie zijn gekomen. Dat bewijst maar weer dat actievoeren helpt! Het beleidsplan is van de baan. Het is nu hoog tijd om betere plannen te maken. Het is belangrijk dat men scherp in de gaten krijgt voor wie die volkstuinen bedoeld zijn. De volkstuinen en nutsparken zijn er voor alle(!) Amsterdammers. In het bijzonder is dat het geval voor de Amsterdammer die op drie hoog achter woont. De tuintjes geven ruimte om te tuinieren, bewegen en ontspannen in de natuur met een bloeiend verenigingsleven met veel sociale activiteiten. Dat moet gekoesterd worden! Wat de SP betreft kunnen die forse stijgingen van de huur gewoon niet! Daarom toch ook een compliment aan de wethouder dat zij hier nu een streep door zet en opnieuw het gesprek aan gaat. Hij wil voorts weten of het klopt dat iedereen die woonachtig is in Nederland op een wachtlijst geplaatst kan worden voor een volkstuintje in Amsterdam.

Wat zijn de eisen rond regiobinding? Hoe verhoudt zich dat tot de gedachte dat volkstuintjes bedoeld zijn voor Amsterdammers die geen tuin hebben? Hoe is dat in de praktijk? Hij roept op niemand uit te sluiten van een volkstuin, maar wel voorwaarden stellen. Graag een reactie van de wethouder. In de nota van beantwoording staat dat het grootste deel van de investeringsmiddelen van de gemeente komt, maar ook dat het om subsidies gaat van andere overheden en maatschappelijke organisaties. Hoe groot is de kans dat

14

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 9 december 2020

RO

Amsterdam subsidie krijgt van het Rijk of de provincie of van andere organisaties? Hoe ziet de bijdrage van de gemeente er ongeveer uit? De volkstuinen moeten betaalbaar en toegankelijk blijven voor alle Amsterdammers. Ook mensen met een kleine beurs! Wethouder VAN DOORNINCK vertelt dat zij afgelopen maandag (7 december) een gesprek had met de volkstuinders. Dat was ook heel erg nodig, want met name het verhaal over de enorme huurverhoging was als een bom ingeslagen. Zij vond het nodig om persoonlijk tegen de voorzitters van alle tuinverenigingen te zeggen dat het haar spijt hoe dat gegaan is. Zij heeft in dat gesprek haar excuses aangeboden, want de communicatie hieromtrent was niet goed. De hele huurverhoging was niet goed genoeg onderbouwd om op die manier te communiceren. Er zaten twee punten in die niet klopten. Wat haar ook spijt is dat het de tuinders kennelijk niet duidelijk was hoe zeer zij het werk dat zij doen waardeert en hoe belangrijk het college de volkstuinparken in Amsterdam vindt. Daarin is dat beleid opgezet met de intentie om het voortbestaan voor een veel langere termijn dan gebruikelijk te borgen middels langere huurcontracten, namelijk voor tien jaar, terwijl huurcontracten voor vijf jaar gebruikelijk zijn. De parken moeten gekoesterd worden en meer Amsterdammers zouden er gebruik van moeten kunnen maken.

Zij betreurt het dat tuinders het idee hebben dat dat niet gewaardeerd wordt, dat het niet gezien wordt hoe zij voor de ecologie van Amsterdam zorgen, hoe zij voor het groen van Amsterdam zorgen en hoe zij het verenigingsleven in leven houden. Zij denkt dat men daardoor is gaan twijfelen en het idee heeft dat de gemeente niet geeft om de tuinparken. Het is heel vervelend dat dat gebeurd is! Dat heeft zij ook benadrukt tegenover de tuinders. De gemeente waardeert juist enorm het werk en de inzet van tuinders op ecologisch en sociaal gebied. Zij heeft ook gezegd te hopen dat het vertrouwen weer terugkomt. Zij heeft ook gezegd dat zij voorlopig niet meer naar de raad zullen gaan. Zij gaat de plannen van de tuinders naast die van de gemeente leggen en kijken hoe men er gezamenlijk uit kan komen. Dat geldt zowel voor de uitvoeringsstrategie als voor de huurverhoging. Er is ook absoluut een wil van de parken om meer open en toegankelijk te zijn. Veel tuinen zijn daar ook al mee bezig. Er wordt ook gezien dat een huurverhoging niet onmogelijk is. Maar er wordt wel gezegd dat dat veel te veel en veel te snel is. Daar gaat men het gesprek met elkaar over aan. Dan de vraag ‘hoe is het zo gekomen?’ De gemeente is al een lange tijd met de tuinders in gesprek. De bond heeft eind vorig jaar een beleidsnotitie opgesteld, die door alle verenigingen is bekrachtigd: Spijkers met Koppen.

In die notitie zag zij heel erg ook het uitgangspunt voor de uitvoeringsstrategie, omdat er veel in staat waar de tuinen al mee bezig zijn en wat zij nog meer willen gaan doen. Dat komt omdat er in 2005 al afspraken zijn gemaakt, waarbij gesteld werd dat de gemeente wil dat er meer gebruik gemaakt kan worden van de tuinparken, waardoor er meer Amsterdammers kunnen genieten van al dat natuurschoon in de stad. De gemeente en de tuinders hebben een paar jaar geleden gezamenlijk moeten constateren dat er niet zo veel van terecht was gekomen. Toen is gezegd dat er weer nieuw leven in geblazen moet worden. Dat is ook door de raad bekrachtigd. Er is een motie aangenomen van mevrouw De Heer die oproept werk te gaan maken van die motie van 2005. De beleidsnota van de Volkstuinbond heeft als uitgangspunt gediend voor de uitvoeringsstrategie. Het is mis gegaan op het moment dat duidelijk werd dat er een huurverhoging moet komen, omdat er zo’n groot verschil in de huur van de parken bestaat. Dat hangt enerzijds samen met het gebezigde gebruik, maar sommige tuinen zijn wel geindexeerd en andere niet. Daardoor lukte het haar niet om precies te zijn in wat die huurverhoging zou moeten zijn. Daarom was haar plan om eerst het beleid vast te stellen en dan de discussie aan te gaan over hoe die huurverhoging eruit moet zien.

Terecht stelden velen in hun zienswijze wel te willen weten wat die huurverhoging betekent. Toen is zij te snel in de nota van beantwoording met een standaardbedrag gekomen. Daar heeft zij haar excuses voor aangeboden. Daardoor is het niet goed gegaan. Zij had in feite een ander traject in haar hoofd. Dat heeft voor alle ophef gezorgd.

15

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 9 december 2020

RO

Daarom heeft zij ook een pas op de plaats gemaakt, omdat het duidelijk is dat men op deze manier niet dichter tot elkaar komt. Wat nodig is is samenwerking! Samenwerking tussen tuinders en gemeente. Als dat niet in vertrouwen kan, dan gebeurt het niet. De wil tot die samenwerking is er echter wel van twee kanten. Zij gaat zich vol inzetten om te bereiken dat men gezamenlijk rond de tafel gaat. Naar haar mening gaat het in de plannen van de tuinders en de gemeente wel voor 80% om gezamenlijke uitgangspunten. Er zijn een paar uitgangspunten waar men het niet over eens is en daar gaat men het gesprek over aan. De heer Hofland vroeg naar hoe dat proces eruit gaat zien. Haar voorstel is dat dit plan niet naar de raad wordt gebracht en dat zij met de tuinders in gesprek gaat en met een gezamenlijk voorstel komt en dat zij dat terugbrengt naar de raad. Zij wil dat op niet al te lange termijn doen, maar zij wil er wel de tijd voor nemen die er voor nodig is. Dit is haar voorstel voor hoe het nu aangepakt wordt. Er is een aantal punten dat voor veel onrust geleid heeft, zoals de nachtelijke openstelling of de fietspaden. Zij denkt dat de nota van beantwoording hier voor veel gerustheid kan leiden, want daar wordt gesteld dat fietspaden zeker niet op elk park gewenst of nodig zijn.

Er zijn misschien drie tot vier parken, waarbij het de wens van de gemeente is dat daar wel een doorgaand fietspad komt, hetgeen ook een nachtelijke openstelling inhoudt. Zij stelt nadrukkelijk dat er uiteindelijk maatwerk geleverd zal worden. Dat is ook het uitgangspunt van de uitvoeringsstrategie. Het is dus altijd in de plannen zo geweest dat er per park een plan van aanpak komt. Het ligt allemaal aan het individuele park en het karakter ervan. Zij hoopt hiermee wat algemene zorgen weggenomen te hebben. Mevrouw Bloemberg-Issa vroeg om harde toezeggingen. Zij gaat graag het gesprek aan met de volkstuinders, maar daarin neemt zij duidelijk mee wat zij vanuit de raad voorgelegd krijgt. Het riool is inderdaad een punt van zorg, want op 2/3 van de parken wordt gezien dat het riool niet aanwezig is of slecht functioneert. Dus daar moet iets aan gebeuren. Waternet heeft aangegeven dat er een eind zal komen aan gedogen en dat zij gaan handhaven. Dit zal dus zeker met de tuinders opgepakt worden. Er gaat ook gekeken worden of er parken zijn waar andere vormen van riolering mogelijk zijn. Dat verschilt per park. De heer MANGAL vraagt de wethouder duidelijk te maken waarom Waternet het zo belangrijk vindt. Wethouder VAN DOORNINCK legt uit dat dat komt omdat het wettelijk niet is toegestaan om het afval water op het land of in het oppervlaktewater te laten lopen.

Het wordt nu ofwel in de sloten of in de grond geloosd. Dat mag niet. Mevrouw VAN SOEST wijst erop dat er morgen 24 miljoen euro voor Waternet wordt uitgetrokken om de rioleringen aan te leggen. Welk deel is er dan voor de volkstuinen? Wethouder VAN DOORNINCK geeft aan dat de volkstuinen zelf verantwoordelijk zijn voor de rioleringen op hun terrein. Daar wil zij dus gaan bekijken of dat probleem gezamenlijk aangepakt kan worden. Het zit dus niet in de standaard riolering die in de hele stad geldt. Mevrouw Bloemberg-Issa en ook anderen vroegen naar het beheer van de openbare delen. Haar voorstel is dat de gemeente verantwoordelijk is, maar dat hoeft niet te betekenen dat de gemeente degene is die beheert. Ook in de openbare delen kunnen de tuinders beheren. Daar moet dan natuurlijk een tegemoetkoming tegenover staan. De huurtermijn wordt gesteld op 10 jaar, maar er wordt eigenlijk 20 jaar mee bedoeld, maar door de manier waarop normaliter met huurcontracten wordt omgegaan (maximaal 5 jaar) is gekozen voor 10 jaar. Mevrouw Bloemberg-Issa stelde extra volkstuinparken te willen. Dat begrijpt zij, maar gezien de druk op de stad tendeert zij toch meer richting privétuinen, in de trant van wat er in stadsdeel Noord gebeurt (vlakbij het IJplein). Daar gaat het om een gezamenlijke