221215 FKD verslag openbare deel
Tekst van het document
Gemeente Amsterdam Raadscommissie Financiën, Kunst en Diversiteit
FKD
Raadscommissieverslag, 15 december 2022
Vergadering Vergaderdatum Verslag vast te stellen op:
CONCEPTVERSLAG
Openbare vergadering van de Raadscommissie Financiën, Kunst en Diversiteit (FKD) Donderdag 15 december 2022, 9.00 – 12.30 uur in Willem Kraanzaal, Stadhuis Donderdag 19 januari 2023 Voorzitter: R.P. Hofland Portefeuillehouders: wethouders H. van Buren, T. Meliani, S. Rijxman Commissiegriffier: M. Diemont Verslaglegging: G-J. Timmermans Aanwezige commissieleden: M.F. Asruf (PvdA), M. Belkasmi (PvdA), Y.E. Bentoumya (GL), E. Bobeldijk (SP), D.T. Boomsma (CDA), H.C. Burgers (VVD), Z.D. Ernsting (GL), I. Garmy (Volt), S.N. Hijlkema (VVD), E.C. IJmker (GL), M. Lust (D66), E. Mangal (DENK), B.M.H. Minderhout (PvdA), E.D.M. Moeskops (D66), A. Nanninga (JA21), S.C. Nijssen (VVD), E. Schmit (D66), K.S.N. van der Veen (GL) Afwezig: Lijst Kabamba, FvD, PvdD Overige aanwezigen: een inspreker
1. Algemeen deel a. Opening procedureel gedeelte De VOORZITTER opent de vergadering om 9.10 uur. Hij stelt vast dat er een quorum is. Er zijn afmeldingen van FvD en PvdD. b. Mededelingen Lid IJMKER deelt mee dat de expertsessie van 6 december over de nieuwe Agenda Digitale Stad een succes was en via de website nog te zien valt wie verhinderd was. Wethouder VAN BUREN deelt mee dat de herijking van het beleid voor een duurzaam wagenpark dat haar voorganger heeft toegezegd door een verbreding van de scope naar het logistiek systeem en de gevolgen voor het gehele stedelijk beleid, pas medio 2023 te verwachten valt. Ten tweede deelt zij mee dat de bedragen voor de paspoortleges en andere door het Rijk bepaalde leges die pas onlangs in Den Haag zijn vastgesteld, in de Amsterdamse legesverordening zijn doorgevoerd. Bij de vaststelling van die verordening in de raad waren die nog niet bekend en stond er geen bedrag vermeld maar de opmerking dat die conform Rijksnormen zouden worden ingevuld. Ten derde zegt zij naar aanleiding van een toezegging aan lid Asruf dat zij gesproken heeft met de Rekenkamer en de ACAM over hun eventuele rol bij de bestuursopdrachten. De Rekenkamer denkt daar nog over na en zal de raad consulteren, maar vindt een rol niet voor de hand liggen.
De ACAM zegt wel iets te kunnen zeggen over de inzichtelijkheid van de begroting en die ook te kunnen toetsen, maar ziet er verder geen meerwaarde in als onafhankelijke partij een uitspraak te doen over politieke keuzes.
1
Gemeente Amsterdam Raadscommissie Financiën, Kunst en Diversiteit. Concept Raadscommissieverslag, 15 december 2022
FKD
Wethouder MELIANI meldt dat de toolkit waar organisaties informatie over antidiscriminatie kunnen raadplegen per 16 december operationeel wordt. c. Vaststellen agenda Agendapunt 6 wordt van de agenda gehaald omdat de kwestie inmiddels is afgehandeld via mailwisseling met aanvrager JA21. Agendapunt 10 wordt als laatste behandeld omdat lid Mangal aanvullend in beslotenheid vragen wil stellen over de geheime bijlage. Verder wordt de agenda conform het voorstel vastgesteld. d. Conceptverslag van de raadscommissie FKD d.d. 24 november 2022 Het verslag wordt ongewijzigd vastgesteld. e. Termijnagenda, per portefeuille Lid IJMKER vraagt waar de antwoorden blijven op haar vragen van een jaar geleden over het sensorregister. Wethouder RIJXMAN biedt haar excuses aan voor de vertraging en zegt dat de antwoorden in januari komen. f. TKN-lijst Op verzoek van lid Burgers wordt TKN1 geagendeerd, gevoegd met TKN3. Op verzoek van lid Garmy worden TKN5 en TKN8 geagendeerd. De motivaties zijn gisteren per Dagmail gecommuniceerd. Op mondeling verzoek van lid Belkasmi wordt TKN9 geagendeerd. g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies Er zijn geen ingekomen stukken. 2. INHOUDELIJK DEEL a. Opening inhoudelijk gedeelte De VOORZITTER opent het inhoudelijk deel om 9.14 uur. Vanaf dat moment zijn de spreektijden van kracht. b. Inspreekmoment Publiek De heer Desjardijn spreekt in over agendapunt 6.
Hij merkt op dat in 1798 de scheiding tussen kerk en staat is vastgelegd in de grondwet. Daarmee kwam een eind aan allerlei religieus gehakketak in publieke functies en dat wil hij graag zo houden. Dit betekent in zijn visie dat een
2
Gemeente Amsterdam Raadscommissie Financiën, Kunst en Diversiteit. Concept Raadscommissieverslag, 15 december 2022
FKD
gemeentelijke overheid niet mag toestaan dat een ambtenaar in een publieksfunctie religieuze kentekenen toont. Hij noemt eerder voorbeelden waarin de gemeente uniformen toestond die voldeden aan de eisen van de sharia. Hij wijst op de tegenstrijdigheid dat enerzijds het GVB een man verbood openlijk een halsketting met een gouden kruis te dragen, maar dat men anderzijds wel vrouwen in uniform wil toestaan een hoofddoek te dragen. Volgens de rechter mag dat als er een legitieme reden voor is. Hij verwijt de gemeente dat die niet eerder een dam heeft opgeworpen tegen zulke praktijken en daardoor partij geworden is in religieuze conflicten. Hij verwijst naar de moraalpolitie in Iran als afschrikwekkend voorbeeld. Hij wil niet terug naar de tijd van schuilkerken en de scheiding tussen kerk en staat overeind houden. Als hij meer tijd had zou hij nog meer interessante voorvallen kunnen noemen. Lid NANNINGA zegt dat zij het punt geagendeerd had omdat zij dacht dat het ging om een hoofddoek als uniform. Dat bleek bij nader inzien niet het geval en daarom heeft zij de agendering ingetrokken. Desgevraagd verklaart zij zich bereid dit nader toe te lichten aan de inspreker buiten de vergadering. c. Actualiteiten Er zijn geen actualiteiten aangemeld. d.
Rondvraag Lid IJMKER vraagt hoe wethouder Rijxman in een interview met AT5 vorige week gezichtsherkenning niet onontkoombaar heeft kunnen noemen mits daarbij de nodige zorgvuldigheid in acht wordt genomen. Dat vindt zij in tegenspraak met het coalitieakkoord dat zich uitspreekt tegen biometrische surveillance. Wethouder RIJXMAN merkt op dat zij daarbij heeft aangegeven dat dit een bevoegdheid van de burgemeester is. Spreekster zegt het coalitieakkoord ten volle te onderschrijven als het gaat om het afwijzen van biometrische surveillance, maar dat zij in het interview werd overvallen door de vraag in die richting. Wat zij daarop heeft gezegd, over of hieraan in de toekomst nog te ontkomen is, moet men volgens haar zien als een overpeinzing. Lid IJMKER merkt op dat ook in de Agenda Digitale Stad de bescherming van digitale rechten centraal staan. Zij vraagt wanneer er meer informatie te verwachten valt over de invulling van deze ambitie. Wethouder RIJXMAN zegt dat zij gaat over het digitale deel en de burgemeester over de veiligheid. Er lopen ook diverse wetenschappelijke pilots en zij zegt zaken voortdurend met de CPA te toetsen. Zij zal de commissie op de hoogte houden van ontwikkelingen. Lid NIJSSEN vraagt hoe het staat met de aanval van hackers op Pantar. Wethouder RIJXMAN zegt dat de aanval op 18 november ontdekt is en dat nog niet bekend is welke informatie getroffen is.
Er is aangifte gedaan en er is een bericht op de website geplaatst. Men is hard bezig om de schade in beeld te brengen en waar mogelijk te herstellen. Lid MANGAL vraagt of het GVB sinds de verzelfstandiging nog steeds toegang heeft tot gegevens van de Belastingdienst uit hoofde van de koppelingswet. Wethouder RIJXMAN zegt dat dit volkomen uitgesloten is vanwege de fiscale geheimhoudingsplicht. Zulke gegevens mogen niet gedeeld worden binnen de gemeente. Zij is benieuwd waar het signaal vandaan komt dat dit anders zou zijn. Lid VAN DER VEEN vraagt naar aanleiding van berichten over grensoverschrijdend
3
Gemeente Amsterdam Raadscommissie Financiën, Kunst en Diversiteit. Concept Raadscommissieverslag, 15 december 2022
FKD
gedrag bij FOAM of er een actieplan inclusie is en welk gesprek nu met het museum gevoerd wordt over stappen en toezicht. Wethouder MELIANI zegt dat zij geschrokken is, mede omdat in monitoringsgesprekken met ambtenaren en bestuur daar nooit iets over gemeld is. Nu heeft het bestuur in contacten aangegeven dat ze zaken gaan aanpakken. Volgens de subsidievoorwaarden hadden ze dat al eerder moeten doen. Ze gaan nu melden hoe ze zaken gaan aanpakken. Er is een werkgroep voor de culturele sector ingesteld om een plan van aanpak te maken. Zij zal de adviezen met de raad delen in aanloop naar het nieuwe Kunstenplan. Lid ERNSTING heeft in Het Parool gelezen dat minister Harbers heeft gezegd dat Europese richtlijnen voor geluidsoverlast verhinderen dat het kabinet de gewenste krimpplannen voor Schiphol kan doorvoeren. Daarvoor zou een ‘balanced approach’ nodig zijn. De raad heeft hier al eerder een motie aangenomen dat Schiphol moet voldoen aan de richtlijnen voor milieu en geluidsoverlast waar de luchthaven al sinds 2015 niet aan voldoet. Daarbovenop kwam ook nog eens het bericht dat de bouw van 700 woningen niet kan doorgaan vanwege geluidsoverlast van Schiphol. Hij vraagt het college druk uit te oefenen op de minister om te zorgen dat de procedure voor die ‘balanced approach’ zo snel mogelijk in gang te zetten.
Wethouder VAN BUREN zegt dat het college onverminderd vasthoudt aan de lijn dat wonen boven vliegen dient te gaan. Het college is daarom blij met het krimpbesluit van het kabinet. Maar het is een ingewikkeld traject met veel internationale regelgeving. Dat geeft het college dus beperkte stuurruimte, maar die wordt optimaal benut. Er is net een notitie gestuurd naar Brussel die in januari ook naar de raad komt. Waar het maar even kan, onderneemt het college actie. In de regio wordt het ingewikkelde traject besproken, maar de uitspraken van de minister kwamen hier ook als een totale verrassing. Lid BOOMSMA zegt dat het enige truckersrestaurant in het havengebied, La Cantina, heeft laten weten te moeten gaan sluiten. Dat is een groot probleem want het is een noodzakelijke voorziening voor de chauffeurs en er is geen alternatief in de buurt. Een tijdelijke locatie is lastig, gezien de benodigde investeringen. Hij vraagt wat de gemeente daaraan gaat doen. Wethouder VAN BUREN is het met hem eens dat de truckers een plek nodig hebben in het havengebied. Zij is daarover in gesprek met het Havenbedrijf, dat overigens niet de verhuurder is van het gebouw. Een alternatief blijkt lastig te vinden vanwege de transitie, maar de gemeente blijft er wel op aandringen. Zij zal de commissie op de hoogte houden. BESPREEKPUNTEN Evenementen 3.
Vaststellen van de wijziging van de Legesverordening Amsterdam 2023 voor het invoeren van een lager tarief voor kleine evenementen. (VN2022-040496) Lid BOBELDIJK zegt zich te herkennen in de lijn om voor buurtfeesten tot lage leges te komen en tot 500 euro te volstaan met een melding. Hij merkt op dat ook een budget van 100 euro al veiligheidsrisico’s, afval en geluidsoverlast kan voorkomen. Daarom vindt hij het goed via een pilot zaken uit te proberen. Het gaat erom leuke buurtactiviteiten te faciliteren en de deur dicht te houden voor minder wenselijke. Het gaat hem niet alleen om het aantal decibels, maar ook om mogelijke schade aan parken en groen. Hij vindt het uitstekend de kosten voor buurtbewoners te drukken, maar men moet ook oog houden voor ongewenste effecten. Wethouder MELIANI zegt die zorgen te delen en daarom via de pilot eerst te gaan onderzoeken. Aanvragen worden gescand op geluid tot maximaal 75 dB op vijftien meter van de gevel. Dat wordt in het pilotjaar ook gemeten. Veel stadsdelen hebben aangegeven dat voor
4
Gemeente Amsterdam Raadscommissie Financiën, Kunst en Diversiteit. Concept Raadscommissieverslag, 15 december 2022
FKD
toegankelijke evenementen 1000 euro te veel is. Het komende jaar wordt gekeken hoe zaken uitpakken en wat wel en niet haalbaar is. De VOORZITTER constateert dat de voordracht naar de raad gaat als hamerstuk. Financiën 4. Vaststellen van het programma van eisen voor de accountantscontrole 2022 inclusief het normenkader rechtmatigheid 2022 (VN2022-040322) Lid Ernsting ziet af van zijn aangekondigde bijdrage. De VOORZITTER constateert dat de voordracht als hamerstuk naar de raad gaat. 5. Bestuursopdracht inzicht in beleid, geld en keuzes (VN2022-041229) Lid BURGERS zegt dat de brief van 20 oktober rept van fundamentele keuzes en een open blik bij het doorlichten van alle programma’s, vooral met het oog op 2026 wanneer de gemeentelijke begroting het met 90 miljoen euro minder moet doen zoals het zich nu laat aanzien. Het extern bureau is gevraagd kaderstellende uitspraken te doen over de schuldomvang. Hij vraagt of het hier dan niet meer gaat om een taak en bevoegdheid van de raad. De brief zegt dat het onderzoek een eenduidig, inzichtelijk en duidelijk overzicht moet geven van alle uitgaven en inkomsten van de gemeente. Hij vraagt of de wethouder dan van mening is dat de huidige begroting, die toch ook dat overzicht moet geven, op die punten niet voldoet.
Hij vraagt zich af of hier dan geen sprake is van dubbel werk en een extra belasting voor de raad die toch al zo veel financiële stukken te lezen heeft. Dat er een externe blik wordt gevraagd, juicht hij toe. Er wordt in de brief ook melding gemaakt van een volgende bestuursopdracht naar aanleiding van de uitkomsten van de eerste. Daarin zouden dan stappen gezet moeten worden richting de Voorjaarsnota. Hij vraagt of de raad dan betrokken kan worden bij de keuze van richtinggevende stappen voor die nieuwe opdracht of dat het de bedoeling is alles buiten de raad om te doen. Hij merkt daarbij op dat nergens wordt vermeld dat de vaststelling van de Voorjaarsnota een bevoegdheid van de raad is. Lid GARMY vindt het positief om na te denken over de programma’s. Hij is benieuwd welk eindproduct deze opdracht zal opleveren en of het de bedoeling is aanbevelingen automatisch over te nemen. Hij is benieuwd of er nog nieuwe ontwikkelingen te melden zijn sinds de brief van oktober. Lid ERNSTING begrijpt de agendering van dit ambitieuze project en is ook benieuwd naar het eindproduct. Hij merkt daarbij op dat een dik boekwerk niet betekent dat men daardoor meer inzicht krijgt. Hij is benieuwd welke rol de rekeningencommissie krijgt als het gaat om doelmatigheid. Hij juicht de exercitie als zodanig toe.
Lid BOOMSMA vindt de formulering van de opdracht zorgelijk omdat die lijkt uit te gaan van fundamentele tekortkomingen in de huidige gang van zaken. Hij vraagt of het eindproduct een methode moet zijn om het college en de raad meer inzicht te geven. Hij vindt dat de verkregen informatie eerst in de raad besproken dient te worden voordat er een volgende bestuursopdracht wordt gegeven. Wethouder VAN BUREN benadrukt dat het niet gaat om een bezuinigingsoperatie, maar om meer inzicht te krijgen in het totaal van de begroting voor raad en college. Het gaat om een eerste handvat en zij begrijpt alle vragen goed. Zij kondigt aan dat er volgende week een raadsbrief komt over het vervolgtraject. Die zal antwoord geven op veel gestelde vragen. Op 7 februari komt er een technische sessie ter bespreking van de eerste resultaten. De operatie moet nieuwe inzichten opleveren om politieke keuzes te kunnen maken met het oog op het dreigende
5
Gemeente Amsterdam Raadscommissie Financiën, Kunst en Diversiteit. Concept Raadscommissieverslag, 15 december 2022
FKD
ravijn van 2026. Het gaat nu om een rapport op hoofdlijnen over de begrotingsposten en welke invloed daarop uit te oefenen valt. Een deel van de gemeentelijke taken is wettelijk verplicht en daar valt dus weinig aan te sturen. Maar daarnaast maakt de raad ook eigen keuzes. Men kan bijvoorbeeld kijken hoe die aansluiten op de prioriteiten van het college. Per programma zijn er zaken aan te wijzen die rechtsreeks te maken hebben met verplichtingen via het Gemeentefonds. Maar er zijn ook andere uitgaven en inkomsten waar politieke keuzes te maken vallen. Verrassingen zijn in dit traject niet uit te sluiten. Uiteraard blijft het aan de raad kaderstellende uitspraken te doen over de schuldenlast en de Voorjaarsnota vast te stellen. Het college zal met scenario’s en voorstellen komen en dan is het aan de raad die te beoordelen, en besluiten te nemen. Niet alleen over de schuldquote, maar ook over investeringen. Lid BURGERS merkt op dat de brief rept over fundamentele herbezinning en een open blik, maar dat zaken als OBA Next, waar het gaat om tientallen miljoenen, al een beklonken zaak lijkt. Hij ziet daar een tegenstrijdigheid en vraagt waarom dat niet bij de Voorjaarsnota ter besluitvorming komt. Wethouder VAN BUREN zegt dat de Voorjaarsnota over het komende jaar gaat, terwijl de begroting meerdere jaren bestrijkt.
Het college wil zorgvuldig opereren en daarom bij de begroting meer inzicht geven over meerdere jaren. Voor een definitief besluit over OBA Next is meer inzicht nodig en daarom moet men wel voorbereidingskosten maken. Er is nog niets definitief vastgesteld, maar het streven staat wel in het coalitieakkoord, net als bijvoorbeeld de Sprong over het IJ. Die zaken worden nog wel met de raad besproken als bekend is welke investeringen precies nodig en verantwoord zijn. Lid BURGERS zegt dat te begrijpen, maar vraagt zich af waarom men in Zuidoost niet de bibliobus zou inzetten ter bevordering van taal- en leesvaardigheid en per se koerst op de komst van OBA Next. Als de bibliobus die taak net zo goed kan verrichten, is die 1,5 miljoen aan voorbereidingskosten voor niets uitgegeven. Wethouder VAN BUREN zegt dat dit raakt aan een andere portefeuille maar dat zij de bibliobus vooral kent als een middel voor kleine woonkernen. Projecten als OBA Next, de Meervaart en de Sprong vergen voorbereidingskosten om te achterhalen welke investeringen nodig zijn om ze te realiseren. De begroting geeft inzicht op een abstract niveau over keuzes in het licht van de BBV, maar niet over de ‘romp’ van de begroting. Er zijn al adviezen binnen van de Rekenkamer over inzichtelijkheid en daar wordt ook al jaren aan gewerkt.
Lid BOBELDIJK wil ook graag de samenhang tussen de verschillende programma’s beter in beeld gebracht zien en welke effecten bezuinigingen in het ene programma hebben op andere. Wethouder VAN BUREN zegt het logisch te vinden niet met een verkokerde blik te kijken. Het gaat nu om de eerste fase en daarna gaat het college nog uitgebreid in gesprek met de raad in de technische sessie. Het gaat erom te achterhalen waarop te sturen valt. Lid GARMY vraagt of met de raad dan eerst gekeken wordt naar al die nieuwe inzichten of alleen naar de keuzes die het college op die basis gemaakt heeft. Wethouder VAN BUREN zegt toe dat eerst de inzichten gedeeld worden voordat keuzes en besluiten aan de raad voorgelegd worden. Dat zal ook in de komende brief staan. Dit is de eerste stap van een traject dat de komende jaren door blijft lopen om alle beleidsprogramma’s door te lichten. Dat proces is zeker niet afgerond met de komende Voorjaarsnota. Het heeft ook te maken met het dreigende ravijn van 2026. Maar intussen blijft de lobby naar Den Haag wel doorgaan om daar duidelijk te maken wat de gevolgen van die dreiging zijn. Ook daarin zullen de nieuwe inzichten van pas komen. De gemeente moet zich wel voorbereiden en de ogen niet daarvoor sluiten. In januari kan uitgebreid gesproken worden over de komende brief.
6
Gemeente Amsterdam Raadscommissie Financiën, Kunst en Diversiteit. Concept Raadscommissieverslag, 15 december 2022
FKD
De VOORZITTER constateert dat het onderwerp voor dit moment voldoende besproken is en weer ter tafel zal komen rond de brief. Personeel en Organisatie 6. Kennisnemen van het raadsadres van een burger inzake contacten met burgers door ambtenaren van de gemeente Amsterdam in religieus uniform schaadt neutraliteit (VN2022-042121) Dit onderwerp is door de aanvrager, lid Nanninga, van de agenda gehaald. Kunst en Cultuur 7. Kennisnemen van de raadsinformatiebrief ter afdoening van drie toezeggingen inzake nachtcultuur n.a.v. raadsbrief nieuwe locaties nachtclubs (TAR 30 juni jl.) en toezegging over mogelijke locatie voor nachtinitiatief Spielraum (FKD 26 september jl.) (VN2022-041228) Lid MOESKOPS is blij met de toezeggingen. De nachtcultuur is uniek maar de stad zou de sector meer zekerheid kunnen bieden door een erkenning als culturele instelling. Zij wil graag van de wethouder horen wat het werkbezoek aan Berlijn aan inzichten heeft opgeleverd en hoe zij een en ander gaat opnemen in de uitvoeringsagenda. Zij signaleert dat het nachtleven in het centrum minder wordt en zich verplaatst naar de randen van de stad. Zij ziet het als een taak van de gemeente de sector te helpen en komt daarom met een motie voor de oprichting van een loket zodat ook duidelijk wordt waar men kan aankloppen.
Zij pleit voor de instelling van een nachtburgerraad die kan helpen te komen tot een ruimere regelgeving en een meer inclusieve veilige nachtcultuur. Zij stelt voor te beginnen met een technische sessie op locatie. Lid HIJLKEMA merkt op dat veel tijdelijke contracten binnen een jaar aflopen. Het valt hem op dat er in Zuid en Zuidoost geen locaties zijn en vraagt of daar dan geen behoefte bestaat aan nachtcultuur. Lid VAN DER VEEN kijkt uit naar een bezoek op locatie. Hij is ook benieuwd wat de wethouder geleerd heeft van het werkbezoek aan Berlijn. Hij heeft begrepen dat Spielraum blij is met de inzet van de wethouder voor een uitvoeringsagenda en het veiliger maken van de dansvloer. Hij vraagt of de wethouder zicht heeft op de verschillende groepen en hun behoeften. Hij merkt op dat er een petitie is gelanceerd voor een culturele status en voor duurzame ondersteuning van talent. Hij is benieuwd wat de wethouder van die petitie vindt en of ze met de initiatiefnemers in gesprek gaat. Lid MINDERHOUT is blij met de brief en de proef bij ADE. Bij het event in het Pakhuis zijn volgens hem veel zaken naar voren gebracht. Hij maakt daaruit op dat op dit moment de grootste opgave ligt bij het vinden van locaties. Hij steunt de oproep voor een sessie op locatie, liefst opgeluisterd met veel muziek.
Lid BOOMSMA vindt de nacht belangrijk, maar betwijfelt of de overheid wel de taak heeft om het nachtleven te stimuleren en te subsidiëren. Hij dacht dat deze coalitie het feesttoerisme juist wilde indammen en juist voorstander is van spreiding naar stadsdelen buiten het centrum. Hij vraagt hoe het staat met de locatie aan de Halvemaansteeg. Het lijkt hem juist een goed idee in te zetten op de randen van de stad, ook al om spanning rond sluitingstijden te verminderen. Lid BOBELDIJK vindt de nacht belangrijk voor de stad. Hij is benieuwd welke definitie de gemeente hanteert voor het begrip nachtcultuur. De SP is voorstander van steun voor broedplaatsen, maar ziet de dance-industrie niet als een verzameling zielige ondernemers. Ook
7
Gemeente Amsterdam Raadscommissie Financiën, Kunst en Diversiteit. Concept Raadscommissieverslag, 15 december 2022
FKD
op de lijst van tijdelijke locaties ziet hij niet uitsluitend initiatieven die ondersteuning nodig hebben. Hij vindt dat men moet oppassen de echte vrije geesten niet te laten wegdrukken door de commercie. Niet alles waar nacht voor staat, verdient alleen daarom steun. Wethouder MELIANI stelt dat er schaarste is aan locaties en diversiteit. Volgens haar is het echt nodig mensen in staat te stellen zichzelf te laten ontdekken buiten commerciële circuits. De kosten zijn vaak zo hoog dat nieuwe clubs die hun eigen plek zoeken die niet kunnen opbrengen. Daar is volgens haar ondersteuning terecht. De niet-gesubsidieerde clubs hebben tijdens corona hun deuren vaak gesloten moeten houden waardoor veel jongeren geen plek meer hadden in de stad. Lid BOBELDIJK zegt dat de vraag naar clubs lijkt te zijn afgenomen, wellicht omdat men nu voor dating vaker internet gebruikt. De vraag is dan of er echt een locatietekort is of dat er gewoon minder behoefte is aan locaties. Wethouder MELIANI stelt dat de vraag de afgelopen periode juist weer is toegenomen. Er is dus veel schaarste en noodzaak om plekken toe te voegen. Zij is daarbij niet bang voor de randen van de stad. Die rand schuift voortdurend op en biedt meer mogelijkheden. In het centrum tekent zich inderdaad een verschraling af.
Maar ook daar blijven volgens haar plekken nodig waarin Amsterdammers zich herkennen, zoals Kanaal40 in de Warmoesstraat. Vooral voor jongeren moeten er volgens haar plekken blijven in het centrum. Dat vraagt ook afstemming met de burgemeester. Als men een plek een culturele bestemming geeft, betekent dat een erkenning van de waarde voor de stad. Maar niet dat men daar de gebruikelijke horecaregels loslaat. Lid MANGAL vraagt welke jongeren zij dan naar het stadsdeel wil trekken. Een colaatje voor acht euro is volgens hem voor heel veel jongeren onbetaalbaar. Wethouder MELIANI zegt dat in de nachtvisie al staat dat in de uitvoeringsagenda aandacht moet zijn voor diversiteit en betaalbaarheid. Voor jongeren zijn de locaties inderdaad vaak niet te betalen en daarom is het nodig locaties voor de kleine beurs toe te voegen. Zij gaat niet over de bedrijfsvoering en prijzen van versnaperingen, maar door een lagere huur kan men interessanter programmeren en lagere horecaprijzen hanteren. Het gaat in de nota Nachtvisie om het vinden van een goede balans. In het voorjaar komt ze met de uitvoeringsagenda en daarin zal ook een expertsessie opgenomen worden en een nadere uitwerking van het nachtloket. Lid MOESKOPS vraagt om dat loket dan ook goed onder de aandacht te brengen.
Wethouder MELIANI merkt op dat velen nu al de weg naar de gemeente weten te vinden, maar dat zij de nodige bekendheid zal geven aan het loket. Aan de hand van de vragen valt af te lezen waar de meeste problemen zitten en dat kan dan weer meegenomen worden in de agenda. Zij zegt de vraag naar een burgernachtberaad te snappen, maar al in gesprek te zijn met verschillende overlegstructuren zoals de stichting Nachtburgemeester. Zij stelt voor samen op te trekken en betwijfelt of de motie wel nodig is. Lid MOESKOPS zegt dat het nachtburgerberaad iets van gebruikers is, niet van de ondernemers. Wethouder MELIANI erkent dat dit net even iets anders is, maar denkt dat er wel zaken te combineren vallen. Bij de aflopende contracten gaat het soms om tijdelijke plekken waar men een concept heeft kunnen ontwikkelen. Met Grondzaken wordt gezocht naar nieuwe plekken voor clubs die nu moeten sluiten. Ook dat komt terug in de agenda. Lid BOBELDIJK merkt op dat al de clubs verschillend van aard zijn met een eigen karakter en eigen behoefte aan ondersteuning.
8
Gemeente Amsterdam Raadscommissie Financiën, Kunst en Diversiteit. Concept Raadscommissieverslag, 15 december 2022
FKD
Wethouder MELIANI erkent dit. In Nieuw-West kent zij drie verschillende clubs met elk verschillende soorten bezoekers die allemaal andere aandacht vragen. Bij elkaar biedt dat volgens haar een mooi palet. De Nachtvisie kijkt naar alle soorten. In Zuidoost was een tijdelijke club, maar die is gesloten. Er is wel behoefte, maar door schaarste is isoleren nodig. We gaan ernaar kijken of plekken in nieuwe woonwijken kunnen worden gevestigd. Lid HIJLKEMA vraagt of er samenwerking met Diemen is voor dat gebied. Wethouder MELIANI zegt dat dit er nog niet is, maar wellicht wel zal komen. Naar aanleiding van haar werkbezoek aan Berlijn merkt ze op dat het daar gaat om een stad met vier miljoen inwoners, wat dus een heel andere schaal geeft. Er zijn daar veel clubs in voormalige fabrieken, waar Amsterdam er niet zo veel van heeft. Er zijn daar ook meer betaalbare ruimtes van rond de negentien euro per meter, waar dat in Amsterdam al gauw op de zeventig euro zit. Het is hier voor nieuwkomers in de sector dus een stuk lastiger. In Berlijn heeft men een isolatiefonds om geluidsoverlast naar de omgeving te dempen. Ze heeft er ook goede minder geluidsoverlast gevende speakersystemen gezien die nuttig zouden kunnen zijn voor Amsterdam. Men heeft daar ook een Dag van de nachtcultuur met een zeker competitie-element.
Betaalbaarheid is belangrijk voor clubs maar hier zijn alleen stimuleringspremies toegestaan. Lid MANGAL vraagt of het deurbeleid ook aan de orde is geweest. Wethouder MELIANI zegt dat er een Awareness Acadamy is voor iedereen die een club wil beginnen om te leren hoe men bezoekers een veilig gevoel kan geven en bekend kan maken met de gang van zaken in hun club. Dat element zal ook in de uitvoeringsagenda aan de orde komen. Lid MOESKOPS merkt op dat geluidsisolatie ook leidt tot energiebesparing. Zij heeft gehoord dat clubeigenaren vastliepen op regelgeving van de gemeente als zij iets met hun buren wilden regelen op dat gebied. Zij merkt verder op dat er vanuit de initiatiefnemers voor de petitie kritiek is op de stichting Nachtburgemeester en is benieuwd hoe de wethouder daarin staat. Wethouder MELIANI zegt dat ze de isolatiekwestie ook zal meenemen in de agenda. Zij zegt open te staan voor de initiatiefnemers van de petitie. Zij heeft zelf contact gehad met de stichting Nachtburgemeester om te informeren hoe het met de verkiezing staat. Zij kent de kritiek op de stichting vanuit diverse gremia dat men zich niet vertegenwoordigd voelt. Volgens haar komt daar begin volgend jaar beweging in. De VOORZITTER stelt vast dat het onderwerp nu voldoende besproken is en gepiept wordt naar de raad voor een middellange behandeling. 8.
Marokko-deal openbaar: steun voor Marokkaans centrum in Amsterdam (VN2022041811) Lid NANNINGA verwijst naar een artikel in De Telegraaf van 29 november over een afspraak van de Nederlandse regering met Marokko over de steun aan een Marokkaans centrum in ruil voor de opname van Marokkanen wier asielverzoek in Nederland is afgewezen. Zij vraagt waarom de Marokkaanse regering zo gespitst is op een dergelijk centrum in de hoofdstad. Zij is het tot haar eigen verbazing nu een keer eens met mensen als El Kaddouri van SMN en Menebhi van Emcemo die het zien als een verlengstuk van het Marokkaanse regime om de politieke grip op Marokkanen in Nederland te versterken en als een antidemocratisch plan zonder draagvlak onder Marokkanen in Amsterdam. Men zou die opstelling kunnen verklaren uit angst de eigen subsidies of monopolies te verliezen, maar zij is benieuwd hoe de wethouder deze signalen opvat. Zij begrijpt uit de berichten dat het college niet betrokken is bij deze stap, maar zij is benieuwd of het college wel op de hoogte is gesteld door het kabinet of dat dit instrument van
9
Gemeente Amsterdam Raadscommissie Financiën, Kunst en Diversiteit. Concept Raadscommissieverslag, 15 december 2022
FKD
buitenlandse inmenging de stad in de maag wordt gesplitst. Zij merkt op dat het college de zaak probeert door te schuiven naar AZ, terwijl het volgens haar formeel toch gaat om een cultureel centrum dat onder de wethouder van Cultuur thuishoort. Zij vraagt of de wethouder een noodzaak voor dit centrum ziet en of zij op de hoogte gebracht is van de plannen door BuZa en, als dat niet zo is, wat zij daar als wethouder Cultuur dan van vindt. Zij is benieuwd of de wethouder verwacht dat het er zal komen en hoe de communicatie verloopt. Zij vraagt op welke termijn dit centrum er zal komen en wat de wethouder van dit plan vindt. Zij vindt het vooral belangrijk te weten wat de wethouder ervan vindt dat de Marokkaanse overheid dit centrum zo belangrijk vindt dat ze zelfs bereid is in ruil illegale Marokkanen terug te nemen. En ook wat de wethouder vindt van de huiver over dit plan die Marokkaanse organisaties in de stad naar buiten brengen. Zij is benieuwd hoeveel dit plan de gemeente gaat kosten. De Marokkaanse regering schijnt al jaren een pand in bezit te hebben op de Plantage Middenlaan voor dit doel. Zij vraagt of de wethouder op de hoogte is van het feit dat er in Amsterdam al veel door de gemeente gesubsidieerde ontmoetingsplekken voor Marokkanen zijn. Tot slot vraagt zij waar deze culturele verrijking van de stad gevestigd zal worden en of dat inderdaad het genoemde pand is.
Lid GARMY vraagt hoe JA21 de actie van de regering ziet. Lid NANNINGA zegt dat dat oordeel aan de Tweede Kamer is. Zij heeft als senator wel al een onderhoud gehad met staatssecretaris Van den Burg over deze merkwaardige deal. Lid BOOMSMA zegt dat hij met bevreemding heeft kennisgenomen over deze deal met veiligelanders. Hij verkeerde in de veronderstelling dat er al lang een Marokkaans cultureel centrum in de stad was. Hij vraagt wat de rol van de Marokkaanse overheid in dezen is en hoe de wethouder kijkt naar de reactie van Marokkaanse organisaties en hoe ze dit alles ziet in verhouding met andere instellingen in de stad. Wethouder MELIANI zegt dat ze zelf ook verrast werd door het bericht, maar dat men voor de internationale aspecten echt bij de burgemeester moet zijn. Marokko heeft het pand aan de Plantage Middenlaan inderdaad al jaren geleden van de UvA gekocht. Het is gelieerd aan het consulaat en is verbouwd, maar voor zover zij weet nog nooit open geweest. Men had blijkbaar het plan daar zaken te programmeren. De vraag is wat er nu gaat gebeuren. De gemeente is nooit betrokken bij plannen voor programmering of de vestiging van een Marokkaans instituut. Vragen over de actie van de regering verwijst zij naar de commissie AZ. spreekt.
Lid NANNINGA noemt dit onacceptabel omdat het college immers met één mond
Wethouder MELIANI stelt dat het gaat om internationale zaken. Het probleem is in haar ogen niet het culturele centrum, maar het vermoeden van een verlengde sterke arm van de Marokkaanse regering. Daar zal de Nederlandse overheid alert op dienen te zijn. De vraag is dan of je met een dergelijk instituut kan samenwerken, maar daar kan zij niets over zeggen omdat ze niet weet of de verhalen kloppen. Als zich dingen gaan afspelen die wettelijk niet mogen, is er een feitelijk probleem. Lid NANNINGA concludeert dat deze wethouder de grens voor actie legt bij wat wettelijk is toegestaan. Spreekster is juist bang dat er onder de vlag van cultuur onwenselijke dingen gaan gebeuren. Wethouder MELIANA zegt dat de overheid alert dient te zijn op ongewenste lange armen van buitenlandse regeringen. Maar als wethouder weet zij bijvoorbeeld niet met welk geld de overkomst van een fraai stuk cultuur wordt betaald. Er is geen gemeentelijke subsidie mee gemoeid. De deal is afgesloten door de landelijke overheid zonder communicatie met de gemeente Amsterdam. Als er signalen komen dat mensen zich daar onveilig voelen, wordt het een ander punt.
10
Gemeente Amsterdam Raadscommissie Financiën, Kunst en Diversiteit. Concept Raadscommissieverslag, 15 december 2022
FKD
Lid NANNINGA zegt dat mensen zich nu al onveilig voelen getuige hun uitspraken in de media. Daar wil zij graag het oordeel van de wethouder over horen. Zij merkt op dat de coalitie zich wel vaker uitlaat over de toestand in de wereld en berijpt niet waarom men nu niet met de vuist op tafel slaat. Dat lijkt haar toch niet zo moeilijk. Wethouder MELIANI zegt dat de burgemeester contact gezocht heeft en nadere informatie heeft gevraagd bij BuZa na het bericht in de krant. Het college wil geen samenwerking met partijen die verborgen bedoelingen hebben. Zij snapt de zorgen en verzekert dat het college dit iets vindt om alert op te blijven. Lid GARMY vindt dat het college aan het kabinet dient te laten weten dat het niet aangaat zulke deals te sluiten zonder de gemeente op de hoogte te stellen. Wethouder MELIANI vindt dit een goed idee. Zij adviseert dit via de burgemeester te spelen en die te laten aangeven dat inmenging op een verkeerde manier onacceptabel is. Wethouder NANNINGA merkt op dat de woordvoerders niet voor niets hun vrees naar buiten brengen. Zij vindt dat de wethouder en het college een vuist moeten maken tegen minister Hoekstra en alles moet tegenhouden tot er volledige opheldering is. Wethouder MELIANI zegt inmenging ook onacceptabel te vinden, maar merkt daarbij op dat dit instituut geen onderdeel uitmaakt van de Amsterdamse culturele infrastructuur.
Zij zal de zorgen aan de burgemeester doorgeven en daarover terugkoppelen. De VOORZITTER stelt vast dat het onderwerp nu voldoende besproken is. Hij schorst de vergadering voor tien minuten. Inclusie en Antidiscriminatiebeleid 9. Raadsbrief Lancering Buitententoonstelling OOSTCAST (VN2022-041230) Lid LUST zegt dat er vanwege de uitvoering van de motie over koloniale beelden sinds 14 oktober in het Oosterpark een buitententoonstelling staat over koloniaal oud oost. Die staat er echter maar tot 12 januari, dus eigenlijk alleen maar in de koudste maanden van het jaar. De tentoonstelling lijkt haar bij uitstek geschikt voor de maanden dat er meer wandelaars in het park zijn. Zij wil graag een uitleg van de wethouder over die keuze. Lid BOOMSMA heeft kennisgenomen van de expositie en vond hem interessant maar ook hier en daar eenzijdig en nogal negatief door bijvoorbeeld woorden als wetenschap, Verlichting, en meer, tussen aanhalingstekens te zetten. Hij is benieuwd naar de verdere uitwerking van de motie en vraagt hoe het staat met het wetenschappelijk historisch onderzoek waartoe opdracht is gegeven. Verder is hij benieuwd of vergelijkbare tentoonstellingen over de hele stad uitgerold worden. Hij is benieuwd naar de kosten en naar het budget voor de komende tijd. Wethouder MELIANI zegt dat zij inmiddels geregeld heeft dat de tentoonstelling drie maanden langer in het park blijft.
Dat vergt de nodige aanpassingen, maar zij vond het een goed voorstel. Aan de verlenging hangt wel een kostenplaatje van 10.000 euro. Er wordt meer gedaan om kunst in de openbare ruimte toegankelijker te maken en te duiden, onder meer via QR-codes. Er komt nog een plan van aanpak voor inclusieve kunst in de openbare ruimte in het tweede kwartaal van 2023. Er is ook al een WESTCAST geweest en wat haar betreft wordt de hele stad bestreken met vergelijkbare tentoonstellingen. Lid BOBELDIJK vindt het terecht dat er meer informatie komt bij straatnamen en kunstprojecten. Hij stelt voor dit ook te doen bij bruggen die naar verzetsmensen en voorvechters van vrouwenrechten zijn vernoemd.
11
Gemeente Amsterdam Raadscommissie Financiën, Kunst en Diversiteit. Concept Raadscommissieverslag, 15 december 2022
FKD
Wethouder MELIANI zegt dat het nu nog gaat om de uitwerking van de motie over omstreden historische personen. Het is een begin en niet alles kan in een keer. Initiatieven moeten ook vanuit de stad komen. Zij meldt dat de burgemeester ook al aan de slag is met de straatnamencommissie. Lid LUST bedankt voor de verlenging en vraagt hoe het staat met het straatnamenproject. Wethouder MELIANI zegt dat West is afgerond. De afgelopen vier jaar is gewerkt met het beschikbare budget. Er wordt nu gewerkt aan het vervolgplan inclusief het daarvoor benodigde budget. Dat hoopt ze in het tweede kwartaal met de raad te kunnen delen. De VOORZITTER constateert dat het onderwerp nu voldoende besproken is. Deelnemingen 10. Kennisnemen van het Jaarverslag Deelnemingen 2021 (VN2022-035408) (Dit punt is behandeld na punt 11) De VOORZITTER vraagt zo veel mogelijk zaken in het openbaar te bespreken en het besloten deel over de geheime bijlage kort te houden. Lid BURGERS vindt het jaarverslag en de begeleidende brief over de bijdrage van elke deelneming aan de stad duidelijk. Maar hij vraagt waarom de Clipper in dit stuk nog wel een publiek belang dient maar in het stuk over de herijking niet meer. Hij vraagt hoe de aankoop van de Jaap Edenbaan past in het deelnemingenbeleid. Hij constateert vooruitgang op niet-financieel gebied zoals de man-vrouwverhouding en CO2-emissies.
Maar zijn fractie vindt het ook belangrijk per deelneming inzicht te krijgen in het gemeentelijk belang in de vorm van een subsidie of lening. Hij vraagt daarvan voortaan een staatje aan te leveren. Verder merkt hij op dat de solvabiliteit bij Carré en de Beurs van Berlage erg laag is, zeker in vergelijking met andere theaters in de stad. Dat kan niet liggen aan corona, want daar hadden alle theaters last van. Hij vraagt of het college daar een relatie ziet met de gemeentelijke steun. Hij vraagt wat er gedaan wordt om de solvabiliteit te verbeteren en of de kapitaalstorting van drie miljoen bij Carré eenmalig was of vaker nodig zal zijn. Lid GARMY vindt het verslag overzichtelijk en positief indrukwekkend. Hij is echter benieuwd waar de uitdagingen liggen, welke zaken niet goed gaan en hoe de raad hier zijn controlerende taak kan uitoefenen. Lid MANGAL bedankt voor de technische sessie. Hij constateert dat de raad of gemeente weinig invloed heeft om goed werkgeverschap af te dwingen. Hij noemt het AEB als voorbeeld. Ze kunnen niet ingrijpen en komen pas in actie als de media misstanden aan het licht brengen. De raad hamert op actief aandeelhouderschap, maar de facto kan de gemeente alleen maar een vingertje opsteken en een doekje voor het bloeden aanreiken. Er wordt gesproken over inclusiviteit en diversiteit, maar hij is benieuwd hoeveel vrouwen van kleur er in de top zitten.
Er vindt wel werving plaats, maar ze komen niet door de selectie, net als bij BuZa of GVB. Hij wil graag een overzicht zien van het aantal RvC-leden met een biculturele achtergrond. Men schermt met tevredenheidsonderzoeken, maar die worden ook ingevuld door tijdelijke krachten alsof ze in vaste dienst zijn en bij vaste medewerkers soms in aanwezigheid van de leidinggevende. Daarom twijfelt hij aan de representativiteit en de betrouwbaarheid. Hij vraagt op welke manier de aandeelhouder met die uitkomsten omgaat. Hij vindt dat het actief aandeelhouderschap weinig voorstelt als men moet wachten op Europese regelgeving. Hij weet dat er bij het GVB veel niet klopt en wil daar in een later stadium op terugkomen. Lid SCHMIT bedankt voor de technische sessie over de totstandkoming van dit in zijn
12
Gemeente Amsterdam Raadscommissie Financiën, Kunst en Diversiteit. Concept Raadscommissieverslag, 15 december 2022
FKD
ogen overzichtelijke rapport. D66 hecht veel waarde aan diversiteit, duurzaamheid en medewerkerstevredenheid. Niet alleen als waarden op zich, maar ook omdat een bedrijf dat streeft naar MVO beter functioneert en beter is in dienstverlening. En dat is iets wat de gemeente Amsterdammers moet bieden. Hij vraagt wat de wethouder de komende periode gaat doen om tot een betere man-vrouwverhouding te komen in de RvC’s van alle deelnemingen. Hij leest nu dat slechts vijf van de 23 deelnemingen rapporteren over medewerkerstevredenheid en vraagt wat de wethouder gaat doen om dat aantal op te schroeven. Hij vindt het belangrijk dat de raad kan zien hoe de uitstoot van CO2 zich ontwikkelt en ziet dat nu maar acht van de 23 daarover rapporteren. Hij vraagt te zorgen dat ook dit aantal toeneemt. Over dat laatste punt overweegt zijn fractie een motie in te dienen omwille van de transparantie over uitstoot. Lid ASRUF ziet het verslag als een belangrijk middel voor de raad om inzicht te krijgen in de prestaties van deelnemingen en een beeld te krijgen van de inhoud van het aandeelhouderschap van Amsterdam in die deelnemingen. De PvdA heeft de afgelopen jaren steeds aangedrongen op MVO, goed werkgeverschap en transparantie over beloningen. De wethouder zegt uitvoering te geven aan de motie Boutkan daarover.
Hij waardeert het dat inderdaad meer deelnemingen transparant rapporteren en inzien dat dit bij hun verantwoordelijkheid hoort als publiek orgaan. Hij signaleert echter dat twee deelnemingen in gebreke blijven, met name de Johan Cruijff Arena waar de WNT-norm overschreden wordt door een salaris van 209.000 euro voor de bestuurder, in een omgeving waar het gemiddelde inkomen rond de 25.000 euro ligt. Dat toont volgens hem aan dat dit bastion volledig losgeslagen is van de werkelijkheid. Hij vindt dat beschamend en nodigt de directie uit een keer met hem door de buurt te lopen zodat zij ervaren hoe beschamend dit is. Hij vraagt hoe de wethouder dat ziet en of zij met de RvC afspraken gemaakt heeft over de beloning van de nieuwe bestuurder. Ook bij de RAI staat volgens hem transparantie niet hoog in het vaandel. Men communiceert daar alleen in totalen en niet in individuele bedragen, maar ook daar beloont men boven de WNT-norm. Hij vraagt of de wethouder van plan is om op naleving van die norm aan te dringen bij de benoeming van nieuwe bestuurders. AEB verschuilt zich volgens hem achter de aanstaande verkoop. Maar hij ziet daarin geen enkele reden om terughoudend te zijn qua transparantie over 2021. Hij vraagt de wethouder het bedrijf er per brief op te wijzen dat men in 2021 nog steeds een deelneming was met alle verplichtingen van dien als het gaat om transparantie.
Hij verwacht een schriftelijke terugkoppeling aan de raad. Schiphol heeft in coronatijd veel tijdelijk en praktisch werkend personeel op straat gezet, maar is nu weer op zoek naar personeel. Vanuit het oogpunt van goed werkgeverschap is het van belang dat Schiphol gaat werken met goede contracten en hij vraagt de wethouder te zorgen dat de nieuwe CEO probleemeigenaar wordt van dat goede werkgeverschap en sociale arbeidscontracten. Zijn fractie steunt het opnemen van diversiteit en inclusie in het jaarverslag, maar heeft moeite met de vrijblijvendheid van de gehanteerde indicatoren die vooral het beleid meten en niet het resultaat. Hij roept de wethouder op daarover in gesprek te gaan met de deelnemingen en te zorgen dat daarbij ook aspecten als biculturaliteit, leeftijd en arbeidsbeperkingen worden meegenomen. Hij vraagt de wethouder daar in het volgende jaarverslag of wellicht zelfs tussentijds op terug te komen. Tot slot vraagt hij wat het resultaat is van het gesprek met wethouder Groot Wassink over het zorgen voor leefbare lonen bij andere partners van de gemeente. Lid ERNSTING sluit zich aan bij de vragen van voorgaande sprekers en heeft daar zelf niets aan toe te voegen. Lid BOOMSMA is tegen het voorstel van DENK om de etniciteit van bestuurders te gaan registreren.
Hij is het wel eens met het voorstel van de VVD om de financiële stromen van de gemeente naar deelnemingen overzichtelijk in kaart te brengen. Hij is benieuwd wat de plannen zijn met het Life Sciences Fund Amsterdam dat de laatste jaren met verlies draait. Hij wil graag meer zicht hebben op de rol van de aandeelhouders bij het oplossen van de misstanden op Schiphol en vraagt daarom inzage in de notulen van alle aandeelhoudersvergaderingen.
13
Gemeente Amsterdam Raadscommissie Financiën, Kunst en Diversiteit. Concept Raadscommissieverslag, 15 december 2022
FKD
Lid MANGAL vraagt of het CDA dan nog wel voorstander is van het bijhouden van manvrouwverhoudingen. Lid BOOMSMA zegt dat dit het geval is. Wethouder RIJXMAN zegt ter inleiding dat de deelnemingen strategische bedrijven zijn die de gemeente nodig vindt om bepaalde publieke functies te borgen. Het college geeft invulling aan het aandeelhouderschap waarbij de continuïteit van de deelnemingen voorop staat. De basis is de goede governance die de RvC en het bestuur hun rol geeft. De bedrijfsvoering is aan de directie, niet aan de aandeelhouder. In die zin staat de gemeente op afstand. In 2021 vormde corona een gevaar voor de continuïteit. Maar uiteindelijk heeft de gemeente alleen bij Carré hoeven bijspringen. De raad heeft terecht altijd veel aandacht voor de beloningen. In 2019 waren er zes deelnemingen die hun beloningen niet openbaarden. Zij heeft dat nu in korte tijd weten terug te brengen tot twee: SDAC en Arena. SDAC heeft al toegezegd dat de volgende keer wel te doen. De directeur van Arena gaat dat intern bespreken nadat zij vorige week een indringend gesprek met hem heeft gevoerd. Er is ook veel aandacht voor MVO. Zij heeft daar twee indicatoren aan toegevoegd: inclusie en diversiteit, waar de meeste deelnemingen goed op scoren. Zij wijst erop dat zij wettelijk niet mag vragen naar bijzondere persoonskenmerken als kleur en etniciteit.
Lid MANGAL vraagt of er wel op gender mag worden uitgevraagd. Wethouder RIJXMAN zegt dat dit wel mag. Zij vindt wel dat de deelnemingen meer aandacht mogen schenken aan andere MVOaspecten zoals de uitstoot van CO2. D66 heeft daar een motie over aangekondigd, maar zij deelt de zorg op dit punt. Volgens haar dringt zij vanuit de aandeelhoudersrol ook maximaal op MVO aan via doelstellingen op dit vlak, bij wijziging van statuten en bepaling van bedrijfsstrategie en door het thema te laten meewegen in aandeelhoudersbevoegdheden. Tot slot merkt zij op dat alle deelnemingen te maken hebben met de diverse crises en arbeidsmarktuitdagingen. Lid ASRUF merkt op dat de raad wel veel belang hecht aan rapportage over diversiteit en dan niet alleen in termen van beleid maar voornamelijk in de resultaten van dat beleid, ook waar het gaat om leeftijd en arbeidshandicaps. Hij vraagt of de wethouder het met hem eens is dat ze die boodschap stevig moet overbrengen. Wethouder RIJXMAN zegt dat zij deze aandachtspunten in elk gesprek met deelnemingen benadrukt. Zij zegt toe de deelnemingen erop te wijzen dat het tevredenheidsonderzoek onder medewerkers ook als indicator dient te worden opgenomen, maar tekent daarbij aan dat die niet in elke deelneming elk jaar plaatsvinden. De salarissen komen straks in het besloten deel aan de orde.
Zij gaat nu niet in op vragen over het AEB, maar merkt wel op dat dit bedrijf volledig transparant is over de beloningen. Bij de RAI heeft de gemeente als minderheidsaandeelhouder gepleit voor openbaarheid van beloningen bij nieuwe benoemingen, maar dat is niet aangenomen. Dat bedrijf maakt gebruik van de mogelijkheid in de wet om alleen het totaal van beloningen openbaar te maken. Lid ASRUF betreurt het dat de wethouder niet ingaat op zijn vragen over die twee bedrijven. Hij vraagt of zij ervoor gaat zorgen dat de beloning bij nieuwe benoemingen in de RAI wel onder de WNT-normen vallen. Hij merkt op dat in het jaarverslag zelf staat dat AEB niet transparant is over de beloningen en MVO. Het bedrijf verschuilt zich daarbij achter de aanstaande verkoop en dat vindt hij niet terecht. Wethouder RIJXMAN zegt dat in het verslag van AEB gewoon over de beloningen en MVO wordt gerapporteerd en dat zij zich daarom niet in die kritiek herkent. Over de RAI geeft zij nogmaals aan dat ze daar geen gehoor vindt voor haar aanhoudend aandringen op de WNTnormen, maar dat het bedrijf wel openbaarheid geeft aan het totaal van beloningen. Zij hoopt het lid Schmit te kunnen overtuigen dat zijn motie overbodig is. Niet alle deelnemingen hebben te maken met CO2-emissies, maar haar ambtenaren zoeken momenteel
14
Gemeente Amsterdam Raadscommissie Financiën, Kunst en Diversiteit. Concept Raadscommissieverslag, 15 december 2022
FKD
uit welke deelnemingen daarover zouden moeten rapporteren. Zij zegt bij alle deelnemingen er voortdurend op te wijzen dat zij een voorbeeldfunctie vervullen als het gaat om MVO. Dat staat ook in het beleid. Zij stuurt zoveel mogelijk aan op de benoeming van vrouwen en weet te melden dat men in ieder geval voldoet aan de norm van minimaal 30% vrouwen. Van de tien deelnemingen met een meerhoofdig bestuur hebben er vijf minimaal 30% vrouwen in het bestuur. Duurzaamheid is een belangrijk thema zoals af te lezen valt aan de omvang van de rapportage in het verslag. In het volgende verslag zal ook gemeld worden hoeveel mensen met een achterstand op de arbeidsmarkt in dienst zijn bij bedrijven met meer dan 25 personeelsleden. Dat geeft dan een beeld van de bijdrage van deelnemingen aan goed werkgeverschap en kansengelijkheid. Lid ASRUF zegt dat hij bij nalezing gezien heeft dat het AEB inderdaad transparant is over inkomens, maar zegt dat rapportages over MVO, inclusie en diversiteit vanwege de verkoop niet worden gegeven. Hij vraagt de wethouder daar nogmaals op aan te dringen. Wethouder RIJXMAN zegt dat ze al aangegeven heeft dat bij alle deelnemingen inventarisaties gaan plaatsvinden. Zij merkt op dat het AEB wel degelijk cijfers geeft over CO2emissies. De overige aspecten zullen nog verfijnd worden. Lid SCHMIT bedankt de wethouder voor haar inzet voor vrouwen en CO2-emissies.
Hij mist echter nog een reactie op zijn opmerkingen over het belang van betrokken medewerkers voor een bedrijf en betere dienstverlening. Zijn vraag is hoe de wethouder gaat zorgen dat daar meer over gerapporteerd wordt bij bedrijven met meer dan zeven medewerkers. Wethouder RIJXMAN herhaalt dat niet alle bedrijven jaarlijks een MTO houden, maar dat zij zal zorgen dat dit als indicator wordt meegenomen. In antwoord op de pittige financiële vragen van het lid Burgers merkt zij op dat de Clipper nog steeds gebruikt wordt voor handelsmissies en representatie. Zij ontkent dat zij zou vooruitlopen op de herijking. Jaren geleden is besloten de Clipper te verkopen, maar dat is tot nu toe nog niet gelukt. Bij de herijking zal bekeken worden of het schip behouden moet blijven of dat er door wordt gegaan met het vinden van een koper. In de commissie Sport van 18 januari zal het voornemen om het eigendomsrecht van de Jaap Edenbaan aan de gemeente besproken worden. Mocht het een deelneming worden dan betekent dat aanpassing aan dit beleid. In de procedure tot vorming van een deelneming zitten een denkfase, een onderzoeksfase, een uitvoertingsfase en een beheerfase om te komen tot een verantwoorde besluitvorming in de raad. Een staatje van de financiële stromen van de gemeente naar deelnemingen is volgens haar aan te leveren.
Lid BURGERS vraagt of dat dan voor of gelijk met de herijking in 2023 kan komen. Wethouder RIJXMAN zegt dat dit kan. Zij vindt het ingewikkeld te antwoorden op vergelijkingen van solvabiliteit die zij niet kent. Zij weet niet hoe andere theaters ervoor staan op dat punt. Zij weet wel dat ze allemaal hun zorgen hebben. Bij de Beurs van Berlage was de solvabiliteit van de exploitatie bijvoorbeeld laag vanwege corona, maar die is naar verwachting inmiddels weer positief hersteld. Bij Carré is volgens haar sprake van een vertekend beeld van de solvabiliteit. Als men rekening houdt met de egalisatiereserve en vooruitgeschoven subsidies is die 38%. Corona heeft daar in 2021 een zware tol geëist en daarom is er eenmalig die kapitaalstorting gedaan na de reorganisatie. Lid BURGERS merkt op dat gemeentelijke theaters het slechter lijken te doen dan de andere in de stad. Wethouder RIJXMAN zegt dat ze daar niet op kan ingaan omdat ze de cijfers van andere theaters niet kent. Zij weet wel te melden dat er dit jaar bij Carré geen kapitaalstorting plaatsvindt. Lid GARMY merkt op dat zich veel uitdagingen aandienen, zoals de transities. In het jaarverslag lijkt alles echter rozengeur en maneschijn. Hij had in het verslag ook meer
15
Gemeente Amsterdam Raadscommissie Financiën, Kunst en Diversiteit. Concept Raadscommissieverslag, 15 december 2022
FKD
waarschuwingen verwacht en toelichtingen op die uitdagingen. Hij wil ook graag zien welke dingen niet goed gaan en vraagt die alsnog toe te voegen. Wethouder RIJXMAN zegt dat het jaarverslag er juist is om de raad te informeren en te laten meedenken. Zij herkent niet het beeld dat er alleen maar positieve zaken in gemeld zouden worden. Maar zodra er echt iets ernstigs aan de hand is, zal zij de raad informeren. Over de LSFA komt komende dinsdag een brief in het college over de wijze waarop men daar werkt aan het terugkrijgen van financiering. Lid ASRUF vraagt hoe het staat met de eis van leefbaar loon bij de deelnemingen. Wethouder RIJXMAN zegt dat dit gesprek nog moet plaatsvinden maar dat zij het onder de aandacht zal brengen. Lid MANGAL vraagt wat de gemeente nu eigenlijk wel kan met het aandeelhouderschap. Hij is benieuwd hoe men inclusie denkt te kunnen meten als de personele samenstelling onbekend is. Verder betwijfelt hij nogmaals de betrouwbaarheid van MTO’s. Wethouder RIJXMAN dacht al die vragen al beantwoord te hebben. Zij snapt de vragen wel, maar herhaalt dat zij aandeelhouder is en geen bestuurder van de deelnemingen. Binnen die beperking is zij aan de slag. Zij zegt nogmaals toe dat het MTO voortaan als indicator zal worden opgenomen.
De VOORZITTER stelt vast dat het openbare deel van dit punt nu voldoende besproken is en sluit de openbare vergadering af om 12.21 uur. Hij verzoekt iedereen die niet bij het besloten deel aanwezig mag zijn, nu de zaal te verlaten. TOEGEVOEGD AGENDAPUNT ICT en Digitale Stad
043264
11. Kennisnemen van de raadsinformatiebrief over de Tech Radar 2022 Nr. VN2022(Dit punt is vóór agendapunt 10 behandeld)
Lid IJMKER vindt dit nieuwe instrument lastig te duiden. Zij begrijpt dat het een jaarlijks ding wordt, maar vraagt de wethouder een toelichting op de achtergrond en het beoogde publiek – ambtenaren, raad of bewoners. Zij ziet een mix van beschouwende informatie over nieuwe technologische mogelijkheden aan de ene kant, maar ook politieke en ethische afwegingen aan de andere. Zij mist onderbouwing en de rol van de raad bij het bepalen van keuzes en prioriteringen van onderzoeken. Zij ziet dit als een voorbeeld van ‘tech first’-denken: eerst kijken wat er technisch allemaal mogelijk is en dan pas kijken voor welke problemen dit een oplossing zou kunnen bieden. Zij zou dit liever andersom zien: eerst kijken voor welke problemen van Amsterdammers een oplossing moet komen en dan kijken of daar een technische oplossing voor is. Zij heeft daar een jaar geleden al schriftelijke vragen over ingediend samen met de PvdD, maar daarop is nog steeds geen antwoord gekomen. Zij is benieuwd naar de uitwerking van het initiatiefvoorstel Grip op technologie. Zij vraagt welke rol de gemeente in dit alles heeft. Moet de gemeente al die genoemde onderzoeken entameren of ligt het meer voor de hand die onderzoeken over te laten aan partners als de universiteiten.
Zij vindt dat de gemeente vooral moet inzetten op de bescherming van publieke waarden als transparantie en controleerbaarheid van technologie. Zij mist in het stuk de inzet van de gemeente op regelgeving. Lid GARMY is het grotendeels met haar eens, maar vraagt of het niet beter is als de gemeente ook alle mogelijkheden verkent om daarna dan de juiste partner te zoeken voor uitwerking.
16
Gemeente Amsterdam Raadscommissie Financiën, Kunst en Diversiteit. Concept Raadscommissieverslag, 15 december 2022
FKD
Lid IJMKER zegt dat ze zich daarin kan vinden, maar dan zou het stuk zich moeten beperken tot puur beschouwelijke informatie. Maar het gaat haar juist om de politieke kwesties die nu ook in het stuk staan. Lid GARMY vindt het juist goed dat die erin staan zodat de raad het daarover kan hebben. Lid IJMKER zegt dat zij het stuk daarom geagendeerd heeft om de vraag op te werpen waar de raad nog over mag beslissen. Zij denkt dat er gezien het beperkte budget scherpe keuzes nodig zijn. Daar wil zij het over hebben. Zij mist bijvoorbeeld ook hoe de gemeente met andere gemeentes kan inzetten op de bescherming van publieke waarden en mensenrechten bij AI en algoritmes. Lid GARMY is juist enthousiast over het feit dat Amsterdam als enige gemeente dit soort analyses maakt en goed wil kijken wat er op de gemeente af gaat komen. Door dat elk jaar te doen houdt de gemeente zichzelf scherp. Dit raakt eigenlijk aan elk beleidsveld en hij zou het stuk als TKN naar elke commissie willen sturen. Hij wil het hebben over de betekenis van stimuleren en over welke aanbevelingen opvolging verdienen en welke niet. En over de rol van de raad. Lid BELKASMI zegt dat de nota hem aan het denken heeft gezet over de manier waarop hier keuzes gemaakt worden.
De raad vindt het bestrijden van digitale ongelijkheid belangrijk, maar hij acht de kans groot dat het onderzoek daarnaar de andere onderzoeken die in dit stuk worden voorgesteld ondersneeuwt. Verder vindt hij cyberveiligheid belangrijk en in dat verband merkt hij op dat de mails van de gemeente zich makkelijk lenen voor misbruik doordat ze vrij gemakkelijk na te bootsen zijn, waarmee kwaadwillenden volgens hem te gemakkelijk boodschappen kunnen doen uitgaan alsof die van de gemeente afkomstig zijn. Hij vraagt wat er gedaan wordt om die vorm van misbruik tegen te gaan. Lid BOBELDIJK vraagt of er nog een beleidsdocument komt over het gemeentelijk ICTbeleid, een kader om te beoordelen welke nieuwe mogelijkheden iets toevoegen aan de maatschappelijke doeleinden van de stad. Het kan toch niet de bedoeling zijn dat universiteiten of andere partners dat gaan bepalen. Wethouder RIJXMAN zegt dat de afdeling ICT voortdurend nieuwe ontwikkelingen monitort op mogelijk gebruik in de stad. Deze radar wordt jaarlijks samengesteld om de mogelijkheden en inschattingen van de impact op de stad in kaart te brengen. Zaken als ‘augmented reality’ hebben een effect op de stad maar bieden ook mogelijkheden. Samen met de partners wordt gekeken welke onderwerpen de gemeente zelf verder gaat uitzoeken en welke door partners als de universiteiten.