220922 commissie MOW conceptverslag
Tekst van het document
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water
MOW
Raadscommissieverslag, 22 september 2022
Vergadering Vergaderdatum Verslag vast te stellen op:
CONCEPTVERSLAG
Openbare vergadering van de Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Donderdag 22 september 2022 van 13.30 tot 17.10 uur 12 oktober 2022 Voorzitter: mevrouw Namane Portefeuillehouders: wethouder Van der Horst Commissiegriffier: mevrouw Ter Braak Verslaglegging: mevrouw Vernooij (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: Asruf (PvdA), Noordzij (PvdA), Ernsting (GroenLinks), Van Pijpen (GroenLinks), Moeskops (D66), Taşliyurt (D66), Wijnants (VVD), Verkerke (BIJ1), De Vos (PvdD), Hendriks (Volt), Bobeldijk (SP), Kreuger (JA21), Mangal (DENK), Koyuncu (DENK), Wijmenga (CDA), Bilgin (FvD), Bons (BIJ1) Afwezige commissieleden: Overige aanwezigen: Algemeen 1.a. Opening procedureel gedeelte De VOORZITTER opent om 13.30 uur de commissievergadering en heet iedereen welkom. 1.b. Mededelingen De VOORZITTER heeft een afmelding ontvangen van lid IJmker (GL). Lid MANGAL wil namens DENK en BIJ1 een besloten rondetafelgesprek organiseren met enkele GVB-personeelsleden, omdat er verontrustende berichten bekend zijn geworden. Zijn oproep aan alle fracties is om het verzoek te ondersteunen en aanwezig te zijn en ook wil hij de commissieleden van de portefeuille Deelnemingen uitnodigen. Lid ERNSTING heeft behoefte aan een nadere duiding met betrekking tot de problematiek.
Lid MOESKOPS is benieuwd wat de bevoegdheid van de gemeenteraad is en vraagt zich af in welk opzicht de zaak deze commissie betreft. Lid MANGAL denkt dat het onderwerp in deze commissie thuishoort, omdat het van invloed is op de dagelijkse gang van zaken binnen het GVB zoals schema’s, rijtijden en de aanpak van personeelszaken intern. De wethouder is voorzitter van de vervoersregio Amsterdam. De leden van de portefeuille Deelnemingen worden uitgenodigd, omdat de wethouder Deelnemingen hier ook bij is betrokken. Zaken zijn zodanig met elkaar verweven dat beide commissies worden uitgenodigd. Lid BOBELDIJK hoopt dat op een of andere manier, eventueel in de beslotenheid, wat meer informatie kan worden gedeeld.
1
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Raadscommissieverslag, 22 september 2022
MOW
De VOORZITTER stelt voor om de kwestie buiten de commissie verder te bespreken en te onderzoeken waar behoefte aan is. Lid MANGAL licht toe dat de beslotenheid een reden heeft en in deze openbare vergadering kan hij hier nu niet op ingaan. De VOORZITTER zal in de volgende commissie, als fracties nader zijn geïnformeerd, de behoefte voor een bijeenkomst peilen. Wethouder VAN DER HORST heeft vijf mededelingen. Op 21 september jl. is een zinkgat ontstaan op de Lijnbaansgracht. Dit kan duiden op constructieve gebreken aan de kademuur. Op dit moment wordt hier onderzoek naar gedaan. De locatie is voorlopig ruim afgezet en de straat is afgesloten voor verkeer. Er zijn geen signalen dat de kademuur zelf instabiel is. Een inschatting is dat het zes weken zal duren voordat de oorzaak is aangepakt en de straat weer gebruikt kan worden door verkeer. Vooralsnog lijkt de riolering ter plekke niet beschadigd. Waternet doet hier onderzoek naar. Naar aanleiding van een vraag van raadslid Bakker stelt de wethouder dat de adviezen van de Adviescommissie Monumentale houtopstanden opvraagbaar zijn via monumentalebomen@amsterdam.nl. De inzet is om de adviezen voor eind 2022 te publiceren op maps.amsterdam.nl samen met de grote actualiseringsadviezen voor de stadsdelen Zuidoost, stadsgebied Weesp, Driemond en Nieuw-West. De termijnagenda is nog niet helemaal up-to-date, maar er wordt aan gewerkt.
Binnenkort zal een brief volgen met afdoening van zaken. Naar aanleiding van groen in de buurt heeft de wethouder met de stadsdelen overlegd. Voor komend jaar wordt op incidentele basis financiering geregeld. Lid DE VOS vraagt wat de oorzaak is van het terugschroeven van de budgetten. Wethouder VAN DER HORST zegt dat al een paar jaar geleden bepaalde budgetten zijn herverdeeld over stadsdelen waardoor alle stadsdelen worden bediend. De afgelopen jaren heeft stadsdeel Zuid het zelf opgeplust, maar dit jaar is dat niet gelukt. Naar aanleiding van een in juli aangenomen motie inzake riolering duurzaam en circulair biedt Waternet een technische sessie aan over Aquathermie en Riothermie op 15 november a.s. 1.c. Vaststellen agenda De VOORZITTER stelt voor om agendapunten 3 en 4 (Vervoerregio) gevoegd te behandelen en zij concludeert dat de commissie akkoord is. De agenda wordt vastgesteld. 1.d. Conceptverslag van de openbare vergadering Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water d.d. 1 september 2022 Het verslag wordt vastgesteld. 1.e. Termijnagenda, per portefeuille Lid DE VOS verwijst naar het initiatiefvoorstel van lid Bloemberg over bekendmakingen van wijzigingen in de fysieke ruimte dat ook in de commissie RO ter sprake is gebracht. Aangezien ook bomenkap hieronder valt, brengt hij dit bij deze wethouder onder de aandacht.
2
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Raadscommissieverslag, 22 september 2022
MOW
Wethouder VAN DER HORST zegt haar medewerking toe om te bekijken waar dit initiatiefvoorstel thuishoort. Lid BOBELDIJK vraagt of het parkeerbeleid geëvalueerd wordt. Wethouder VAN DER HORST memoreert dat de commissie heeft aangegeven geen behoefte te hebben aan een technische sessie over dit onderwerp. Zij heeft toegezegd om er nog een keer naar te kijken en op dit moment is zij daarmee bezig. 1.f. TKN-lijst De VOORZITTER wijst erop dat de volgende vergadering in het teken van de begroting staat. De tkn-stukken worden daarom geagendeerd voor de commissie van 27 oktober 2022. Lid Bobeldijk heeft verzocht om tkn-2 te agenderen, omdat hij vragen heeft over de vervolgstappen en de rapportage aan de raad. [Later in de vergadering blijkt dat dit onderwerp al staat geagendeerd voor de commissievergadering FKD van 29 september a.s. De leden van de commissie MOW worden uitgenodigd om bij deze behandeling aanwezig te zijn.] 1.g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies Er zijn geen stukken ontvangen. Inhoudelijk 2.a. Opening inhoudelijke gedeelte De VOORZITTER opent het inhoudelijke deel van de vergadering en deelt de spreektijden mee. 2.b. Inspreekmoment publiek Er zijn drie insprekers.
De heer Heijn spreekt namens E-boats in over Kennisnemen van de nadere uitwerking van de Beleidsnotitie Op- en afstappen Passagiersvaart De heer HEIJN constateert dat het laatste stuk van de notitie wordt besproken, wederom zonder de juiste feiten. In 2016-2018 hebben reders, bewoners en de toenmalig actieve ligplaatsregisseur twee jaar gewerkt aan de pilot Anne Frank waarbij de wildgroei toeristisch vervoer werd ingedamd door de plek fysiek flink in te korten en een plek verder zou er een ruimte zijn voor salonboten. Helaas gooide een veto van de wethouder roet in het eten. Op dit moment liggen overal boten voor toeristisch vervoer bij het Anne Frankhuis en is er geen plaats meer voor hospitality. E-boats varen met bewoners, maar zij kunnen in grote delen van Amsterdam niet meer opstappen. De basis van de problemen vormen de exploitatievergunningen die niet zijn afgerond. --De heer Kreuger spreekt namens Rederij Kooij in over Kennisnemen van de nadere uitwerking van de Beleidsnotitie Op- en afstappen Passagiersvaart
3
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Raadscommissieverslag, 22 september 2022
MOW
De heer KREUGER memoreert dat de reders de afgelopen zomer hebben geprobeerd om een oplossing te vinden voor het vraagstuk van het op- en afstappen voor de passagiersvaart. De zoektocht is helaas vastgelopen door een aantal onduidelijkheden. Het uitgangspunt van het vastgestelde beleid moet zijn dat de bestaande situatie niet volledig overhoop wordt gegooid. Hiermee wordt uitvoering gegeven aan eerdere toezeggingen van de gemeenteraad. Het is verder van belang dat de gemeente bij de beschikbare afvaartplekken een segmentering aanbrengt op de manier waarop dit ook bij de exploitatievergunningen is gedaan, zodat wordt voorkomen dat bepaalde marktsegmenten elkaar kunnen verdringen. Hierbij moeten voldoende plekken behouden blijven voor de grote rondvaartboten. Daarnaast is het de vraag of het gewenst is om overal in de binnenstad open sloepen onbeperkt een plek te bieden, waarmee de overlast zich steeds verder verspreidt. Lid WIJMENGA heeft een brief van de heer Kreuger ontvangen waarin wordt gesproken over een discussie over een huurovereenkomst. Kan de heer Kreuger hierop ingaan? De heer KREUGER licht toe dat de rederij in gesprek is met de gemeente over de huurovereenkomst van de op- en afstapplekken. Het is de vraag hoe dit systeem robuust kan worden.
Het aantal exploitatievergunningen van reders fluctueert in het huidige stelsel, maar voorkomen moet worden dat dit iedere twee jaar tot een herschikking van plekken leidt. Het uitgangspunt van het beleid is dat de duur van de huurovereenkomst gelijk is aan de exploitatievergunning. In het geval van meerdere exploitatievergunningen met verschillende einddata is dit lastig. Lid WIJNANTS vraagt of de heer Kreuger kan ingaan op de toename van de open sloepen en de overlast die hiermee gepaard gaat, in relatie tot de grote boten. De heer KREUGER legt uit dat het is begonnen met partijen die openbare steigers in de binnenstad claimden. Vervolgens is beleid gemaakt waarmee zij ook een plek kregen. Het probleem dat nu dreigt te ontstaan, is dat dit beleid een open einde heeft. Zo lang er voldoende vergunningen zijn, kan aanspraak worden gemaakt op hetzelfde aantal plekken. Als er dus boten met vergunningen worden opgekocht, kunnen uiteindelijk andere partijen worden verdrongen. Lid TAŞLIYURT heeft de eerste inspreker horen zeggen dat het een kansloze exercitie is om er samen uit te komen. Hoe ervaart de heer Kreuger dit? De heer KREUGER denkt dat het een ambitieus plan was om een complexe zaak in de zomer op te lossen. Het is met name stukgelopen op een gebrek aan duidelijkheid en de discussie over de geldigheid van de meegegeven kaders.
Als de gemeente in alle opzichten duidelijkheid biedt, kunnen de gesprekken vervolgd worden. Lid HENDRIKS vindt het niet helemaal duidelijk wat wordt gehuurd bij een huurovereenkomst. De heer KREUGER bevestigt dat het op dit moment niet helemaal duidelijk is. Op het moment dat een steiger wordt gehuurd, moet deze er liggen. Als alleen het water wordt gehuurd, moet een partij zelf iets realiseren waarbij het de vraag is of hier een vergunning voor wordt gegeven. --De heer Stokreef spreekt namens Stromma Nederland in over Kennisnemen van de nadere uitwerking van de Beleidsnotitie Op- en afstappen Passagiersvaart De heer STOKREEF spreekt mede namens een aantal andere reders die geraakt worden door het voorgenomen op- en afstapbeleid. Dit beleid is niet haalbaar en het is niet
4
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Raadscommissieverslag, 22 september 2022
MOW
nodig om alle ligplaatsen overhoop te gooien voor de toetreding van een relatief klein aantal nieuwe toetreders. De vorige wethouder heeft toegezegd dat daar waar niets verplaatst hoeft te worden, ook niets verplaatst wordt. De aangeboden huurovereenkomst is geen huurovereenkomst. Huur biedt waarborgen aan de verhuurder en de huurder, maar in de tekst staat dat de gemeente toestemming geeft voor een bepaald gebruik. Het exclusief gebruik staat nergens benoemd in de overeenkomst. Over de huurovereenkomst is een bijeenkomst geweest met de landsadvocaat en de gemeentejurist waarbij de conclusie was dat de huurovereenkomst zou worden teruggenomen, maar deze was al vastgesteld door het college. De landsadvocaat zou met een aantal wijzigingen komen die voor 1 september jl. ontvangen hadden moeten worden, maar deze zijn niet doorgegeven. Ook van de gemeentejurist is niets meer vernomen. Hiermee is de opdracht aan de reders een wassen neus gebleken, omdat er nog geen compleet voorstel is. De VOORZITTER meldt dat een inspreker die wilde inspreken over Amsterdam autoluw zich te laat heeft aangemeld en helaas vandaag niet het woord kan doen. Deze is wel aanwezig in de zaal. 2.c. Actualiteiten Er zijn geen actualiteiten. 2.d. Rondvraag Lid MOESKOPS verwijst naar een tkn-stuk van de commissie FKD over de uitkomst van een onderzoek naar ultrafijnstof met betrekking tot Schiphol.
In dit document staat dat er in Amsterdam slechts één meetpunt is voor ultrafijnstof en de vraag aan de wethouder is of het geen tijd is voor meer meetpunten. De VOORZITTER wijst erop dat dit onderwerp staat geagendeerd voor 27 oktober a.s. Lid MOESKOPS heeft signalen ontvangen over handhaving inzake scooters die wel of niet op de rijbaan moeten rijden. Zou er wellicht een eenduidiger beleid moeten komen voor waar scooters moeten rijden en zouden hier ook e-bikes bij betrokken moeten worden? Wethouder VAN DER HORST concludeert dat uit de laatste meting in april van dit jaar is gebleken dat scooters in Amsterdam zich steeds beter aan de regels houden met betrekking tot wel of niet op de rijbaan. De vraag is of er op dit moment veel aanvullende acties nodig zijn. Als het gesprek over handhaving van fietsen gaat, zullen e-bikes hierbij betrokken worden. Lid DE VOS memoreert dat in Het Parool van 12 september jl. melding is gemaakt van aanstaande werkzaamheden van ProRail in het CS en op de sporen ten oosten hiervan. In het laatste geval wordt extra geluidsoverlast voor omwonenden verwacht. Welke mogelijkheden heeft de gemeente om de bewoners te beschermen tegen deze forse toename van geluidsoverlast? Wethouder VAN DER HORST wijst erop dat de werkzaamheden in en rond het CS nodig zijn in verband met de groei van het ov in de regio. Ook zij heeft zorgen over overlast voor bewoners.
Vorige week heeft zij nog een bestuurlijk overleg gehad met ProRail, mede over dit onderwerp, en ook is zij op bezoek geweest bij bewoners. Met ProRail is afgesproken om een geluidstafel op te richten om te spreken over wat wel en niet mogelijk is qua geluidsbeperkingen. De bewoners hebben een gang naar de Raad van State ingezet. De gemeente wacht dit af, omdat op basis van deze uitspraken wellicht maatregelen genomen kunnen worden.
5
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Raadscommissieverslag, 22 september 2022
MOW
Lid DE VOS vraagt of de wethouder de raad op de hoogte kan houden van gesprekken met ProRail en van de afspraken over eventuele mitigerende maatregelen. Wethouder VAN DER HORST zegt dit toe. Lid KREUGER gaat in op de fietspaden bij de Beethovenstraat en de Van Leyenberghlaan waar op vier verschillende plaatsen opbrekingen zijn aan verschillende kanten waardoor de fietsers steeds moeten oversteken om hun weg te vervolgen. Hij vraagt zich af of de werkzaamheden niet op een andere manier uitgevoerd kunnen worden. Wethouder VAN DER HORST legt uit dat Liander onafgebroken moet kunnen werken. Gezien het capaciteitstekort is het de vraag wanneer zij weer verder kunnen als zij de werkzaamheden moeten onderbreken. Voor de snelheid van het project en de kostenbeheersing is daarom voor deze oplossing gekozen die vanzelfsprekend indien mogelijk wordt vermeden. Lid KREUGER vraagt zich af waarom niet eerst alles aan één kant kan worden gedaan en daarna de andere kant. Wethouder VAN DER HORST antwoordt dat dit te maken heeft met de volgordelijkheid van Liander. Praktisch gezien moeten de werkzaamheden op deze manier worden ingericht. Lid ERNSTING heeft het afgelopen weekend in Het Parool een artikel gelezen met de titel “Experts: Peperdure Amsterdamse infrawensen maken in Den Haag geen schijn van kans”.
Volgens hem gaat het ook om zaken waar rijksbelang mee gemoeid is en hij is benieuwd hoe de wethouder dit ziet. Wethouder VAN DER HORST bevestigt dat bepaalde projecten zeker niet alleen in het belang van Amsterdam zijn, maar zeer in het belang van de hele regio en zelfs van het Rijk. Zij denkt dat zaken als de woningbouwopgave door de (vervoers)regio, de provincie en het Rijk ook niet worden gezien als een Amsterdams wensenlijstje. Lid WIJNANTS stelt dat twee dagen geleden een e-mail is ontvangen van een stichting over een parkeervergunning voor een busje die wordt ingetrokken wegens een probleem van een naamswijziging. Dit is een schrijnend geval, omdat deze stichting vervoer verzorgt naar een vakantiehuis voor mensen met een laag inkomen. Kan de wethouder deze casus bestuderen en de raad informeren over wat hier aan de hand is? Wethouder VAN DER HORST heeft zojuist kennis genomen van deze casus. Zij zal het nagaan en informatie aan de commissie doen toekomen. Bespreekpunten Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit 3. Zienswijze op ontwerpbegroting 2023-2026 en Concept Uitvoeringsprogramma Mobiliteit van de Vervoerregio Nr. VN2022-027942 Openbare Ruimte en Groen 4. Brief van de Vervoerregio over de stand van zaken OV2023 (d.d. 24 augustus 2022) Nr.VN2022-028282 Agendapunten 3 en 4 worden gevoegd behandeld.
6
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Raadscommissieverslag, 22 september 2022
MOW
Commissie Lid HENDRIKS leest overal dat het beter, meer en duurzamer moet, maar dat er geen geld is. Daarom heeft Volt wat ideeën geformuleerd met hierbij als speerpunt deelmobiliteit integraal onderdeel maken van de VRA. Veelal zullen marktpartijen hiervoor de investering kunnen dragen. VRA kan wellicht ook kijken naar mobiele oplossingen voor het eigen netwerk zoals ov op afroep. De prijzen van het ov zijn erg hoog. Inwoners aan de randen van de stad maken het meest gebruik van het ov en juist deze groep heeft vaker minder te besteden dan stadsgenoten die centraler wonen. Zelf heeft de heer Hendriks recent ondervonden dat het sneller en goedkoper was om een werkbezoek met de auto in plaats van met ov af te leggen. Een idee is om de prijzen van tickets variabel te maken waarbij geldt dat hoe verder iemand van het centrum woont, hoe goedkoper reizen met ov wordt. Berlijn is een voorbeeld van hoe goed dit werkt. Het aansluiten van de metro tussen de Isolatorweg en Amsterdam CS levert volgens het CPB geen winst op ten opzichte van het treinspoor dat er al ligt. Daarom is het idee om de metrolijn vanaf de halte Isolatorweg door te trekken naar station Noorderpark. Dit verbetert direct de bereikbaarheid van Amsterdam Noord en de bovenliggende randgemeenten vanuit Amsterdam West.
De plannen om de Noord/Zuidlijn door te trekken naar Schiphol en Hoofddorp zijn goed, maar ook Purmerend is een belangrijke randgemeente van Amsterdam. De uitdaging van stedelijke woningbouw zal niet opgelost kunnen worden zonder bouwen in randgemeenten zoals Purmerend. Volt ziet verder kansen in Europese subsidies en creatievere financiering vanuit de markt en verwijst hierbij naar de casestudy van de TU Delft “Alternatieve bekostiging ov, daadkracht en drang”. Lid KOYUNCU leest in de stukken dat de financiële opgave van de VRA voor de komende jaren groot en onzeker is. In dat geval zou hij verwachten dat even pas op de plaats wordt gemaakt met geld slurpende ideologische projecten. Toch constateert hij dat niet alleen de gemeente naar 30 kilometer per uur wil gaan, maar ook de VRA vraagt dit op te nemen in de begroting. In het coalitieakkoord staat dat 30 kilometer per uur wordt ingezet met minimale aanpassingen, zodat bij groot onderhoud of ontwikkeling er definitieve inrichting kan plaatsvinden. Dit betekent dat het college veel geld wil steken in tijdelijke maatregelen en is het bovendien niet handhaafbaar bij 80% van de Amsterdamse wegen. Lid BOBELDIJK wijst erop dat de onderbouwing van de 30 kilometer per uur is dat in andere steden is gebleken dat door deze verlaging van de snelheid het aantal verkeersslachtoffers sterk afneemt.
Hij vraagt hoe de heer Koyuncu in dat geval de term prestigeobject beoordeelt. Lid KOYUNCU stelt dat het om een tijdelijke oplossing gaat waarvoor bovendien geen geld is waarmee hij de term prestigeobject van toepassing vindt. Er zijn onderzoeken waaruit blijkt dat het ov hier niet beter van wordt. Hij roept het college en de coalitiepartijen op om zich te realiseren dat de financiële situatie heel anders is dan aan het begin van de vorige bestuursperiode en hiernaar te handelen. Heeft de VRA voldoende geld om de 30 kilometer per uur op te nemen in de begroting? Heeft de gemeente voldoende geld uit eigen middelen voor het realiseren van 30 kilometer per uur op 80% van de Amsterdamse wegen binnen een tijdsbestek van anderhalf jaar? Lid WIJMENGA vraagt of de wethouder kan toezeggen dat met het achterblijven van verbeteringen in het ov de agenda autoluw ook wat vertraagd kan worden doorgevoerd om te voorkomen dat locaties noch met het ov, noch met de auto bereikbaar zijn. Tot slot brengt zij nog een keer de Oost/Westlijn van de metro onder de aandacht. Lid ASRUF leest in de brief van de VRA dat wordt gewerkt aan een eerste begrotingswijziging, maar ook aan een bestuursakkoord met de gemeente Amsterdam. De vraag is waar de 50 miljoen euro vandaan moet komen. Kan de wethouder inmiddels een tipje van de sluier oplichten over het toegezegde plan van aanpak? Hoe lopen de
7
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Raadscommissieverslag, 22 september 2022
MOW
gesprekken met het GVB en wanneer komt er meer informatie over het akkoord in de tweede helft van 2023? In de begroting komt de betaalbaarheid van het ov nauwelijks aan bod. Het ov is best duur en met de agenda autoluw moet ervoor worden gezorgd dat meer mensen het ov gaan gebruiken. Hoe wordt er de komende tijd voor gezorgd dat het ov betaalbaarder wordt, zodat reizigers terugkomen in het ov en er ook blijven? Lid BILGIN constateert dat het nog steeds onzeker is of reizigers het komende jaar terugkomen. Als dit niet lukt, groeit het bedrag dat de VRA nodig heeft om het ov in de huidige hoedanigheid door te laten draaien. Naast het afgeven van signalen aan het Rijk en binnen de VRA zoeken naar geld, is het bedrag dat de VRA beschikbaar moet stellen voor het ov mede afhankelijk van de keuzes van de gemeente. De gemeente wil bijna overal in Amsterdam de maximum snelheid verlagen naar 30 kilometer per uur, een peperdure operatie waardoor de kosten van het ov stijgen. In het document “Amsterdam veilig en leefbaar” staat letterlijk dat de effecten op het ov negatief zijn. De huidige dienstregeling van het ov is wellicht tot medio 2023 gered, maar de benodigde subsidie verdwijnt in 2024. De gemeente heeft het GVB opdracht gegeven om een meerjarenplan te ontwikkelen, maar in combinatie met financiële achteruitgang zal dit niet lukken.
Lid MOESKOPS wijst erop dat niet de wethouder opdracht heeft gegeven aan het GVB, maar de voorzitter van het db van de Regioraad. Lid BILGIN dankt mevrouw Moeskops voor deze correctie. Ook in 2012, ten tijde van afspraken voor het concessiegebied, waren er financiële problemen. De VRA heeft destijds besloten om het vervoernetwerk efficiënter te maken door snelle lijnen en busdiensten met de meeste reizigers in stand te houden. Dit betekent dus dat ov in de buitenwijken vervalt. In Nieuw-West is het resultaat van het weghalen van buslijnen duidelijk. Het zou een betere optie zijn als de gemeente zelf geld beschikbaar stelt om totale verloedering van buitenwijken en kansenongelijkheid tegen te gaan. Uit beantwoording op vragen blijkt dat de wethouder de deur op een kiertje zet voor deze mogelijkheid. Kan de wethouder bij het meerjarenplan een bijlage toevoegen die inzichtelijk maakt wat het verschil in kosten is tussen de huidige en de nieuwe dienstregeling? De verlenging van de Noord/Zuidlijn is onnodig en is een bedreiging voor een eventuele Oost/Westlijn. Nieuw-West wordt steeds meer verdicht en de tramlijnen zitten vol. Lid KREUGER had eerder uit cijfers van het GVB begrepen dat de inkomsten met name door het achterblijven van toeristen minder was. Tegelijkertijd leest hij dat het aantal bezoekers weer op peil is.
Hij vraagt zich af hoe deze twee zaken zich tot elkaar verhouden. Hij is blij dat zijn mening dat een verlaging van de maximum snelheid van 30 km per uur een zeer dure operatie is breder wordt gedeeld en hij roept op om een nieuwe afweging te maken. Lid VERKERKE constateert dat altijd te weinig geld naar publieke zaken en teveel geld naar private zaken gaat en het ov wordt steeds verder geprivatiseerd en duurder. BIJ1 vraagt het college of er mogelijkheden zijn om het 1 eurokaartje van het GVB te verlengen. Zijn er resultaten van deze pilot? BIJ1 doet de suggestie om wat geld in te houden van het Rijk of om Amsterdammers op te roepen zich te uiten voor een beter ov in de regio. Lid KREUGER heeft lid Verkerke horen zeggen dat er te weinig geld naar publieke zaken als het ov gaat. Hij memoreert dat JA21 een motie heeft ingediend om geld vrij te maken voor het ov waar BIJ1 tegen heeft gestemd. Lid VERKERKE zou de motie nader moeten bekijken om te weten waarom BIJ1 tegen heeft gestemd. Lid BOBELDIJK zegt dat de SP al vaker heeft aangegeven dat de continue bezuinigingen vanuit het Rijk op het ov hebben geleid tot verschraling. Het is goed dat voor
8
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Raadscommissieverslag, 22 september 2022
MOW
het komende jaar de grootste nood is gelenigd, maar er zijn nog wel schriftelijke vragen gesteld over hoe verder in de toekomst. Als voor de dekking die is gevonden voor de eerste helft van het jaar geldt dat vanaf 2024 eigen middelen gezocht moeten worden, betekent dit een kortetermijncadeautje voor een dure langetermijnprijs. Uit het oogpunt van veiligheid staat SP achter het investeren in 30 km per uur om verkeersslachtoffers te beperken. Lid KOYUNCU vraagt of het geen geldverspilling is om te investeren in tijdelijke maatregelen die later bij groot onderhoud zullen worden omgezet in definitieve maatregelen. Lid BOBELDIJK denkt dat niet, zeker niet als de tijdelijke maatregelen leiden tot meer veiligheid. Lid KOYUNCU leest in de plannen dat de maatregelen voor 80% van de Amsterdamse wegen gelden en binnen anderhalf jaar gerealiseerd moeten worden. Denkt de heer Bobeldijk dat deze wegen allemaal een urgente onveiligheid kennen? Lid BOBELDIJK zegt dat niet altijd overal voorspelbaar is waar ongelukken plaatsvinden. In steden waar deze maatregelen zijn genomen, blijkt een groot verschil te zijn. De heer WIJNANTS is benieuwd wanneer het GVB in samenspraak van de VRA en de gemeente met een nieuw netwerk komt. De heer ERNSTING sluit zich aan bij de SP met betrekking tot de bewezen grotere veiligheid door 30 km per uur.
Hij vraagt zich af of er al een planning is voor het programma van eisen voor de nieuwe concessie. Bij de VRA heeft hij een motie ingediend voor een variabel km-tarief voor het langeafstand reizen en deze zou meegenomen worden in het nieuwe programma van eisen. Hij verzoekt de wethouder om de voorzitter van de VRA hieraan te herinneren. College Wethouder VAN DER HORST maakt een onderscheid tussen wat de gemeente aan de VRA stuurt en een brief die eigenlijk in de Regioraad moet worden besproken. Het belang van deelmobiliteit wordt onderschreven en hiervoor zal ook weer aandacht gevraagd moeten worden in de Regioraad. Met betrekking tot 30 km per uur geldt dat veiligheid heel belangrijk is. Dit is ook al begroot vanuit Amsterdam en de besluitvorming hierover heeft al plaatsgevonden. Er is geen totale tegenstelling tussen VRA en de gemeente Amsterdam. Ook de VRA vindt verkeersveiligheid heel belangrijk, alleen is er een knelpunt vanuit het ov. Door middel van constructieve gesprekken wordt bekeken of op bepaalde locaties aanpassingen gedaan kunnen worden om ervoor te zorgen dat het ov sneller kan doorstromen. De agenda autoluw wordt doorgezet. Ondanks de uitdagingen worden de dienstregelingen tot nu toe in stand gehouden. Als aan het einde jaar meer bekend is over de plannen voor de tweede helft van 2023 kan het gesprek hierover gevoerd worden.
Lid KOYUNCU vraagt of de agenda autoluw wordt doorgezet ongeacht of het nodig zal zijn om lijnen te schrappen. Wethouder VAN DER HORST vindt dit een hypothetische vraag en wil hierover in gesprek als dit voorligt. De wens om langere afstanden ander te beprijzen, zal in de Regioraad besproken moeten worden. De tarieven zullen binnenkort vastgesteld worden en de Regioraad zal hiervoor om advies worden gevraagd. De suggestie om naar Europese subsidies te kijken, wordt zeker meegenomen.
9
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Raadscommissieverslag, 22 september 2022
MOW
De kwestie Noorderpark ligt hier op dit moment niet voor. Eerder zijn doorrekeningen gedaan waaruit is gebleken dat dit niet de beste optie is. Er is sprake geweest van een tijdelijke BVOV-regeling als gevolg van corona. Voor het komend jaar wordt een transitievergoeding voorgesteld. Hierna komt er geld vanuit het Rijk aan de VRA om het ov te kunnen bekostigen. De extra vergoeding door de afname van de reizigers vervalt na 2023. Een van de voorwaarden voor de tijdelijke regeling is dat aan het eind van 2023 vraag en aanbod op elkaar moeten aansluiten. Met het Rijk wordt blijvend gesproken over ruimte in bepaalde voorwaarden. Zonder het extra geld zou er op dit moment een heel groot probleem zijn en op deze manier is er meer tijd om mitigerende maatregelen te nemen. Lid BOBELDIJK begrijpt dat het Rijk de vangnetregeling heeft aangeboden die inhoudt dat er niets wordt betaald op het moment dat het ov toch voldoende reizigers heeft. Tegelijkertijd wordt de voorwaarde gesteld dat vervoerders vanaf 2024 helemaal niets meer ontvangen. Wethouder VAN DER HORST stelt dat de afweging is gemaakt dat er voor Amsterdam een dermate groot gat was dat het noodzakelijk was om mee te gaan met het aanbod van het Rijk. Als er genoeg reizigers zijn, maakt het niet uit dat het om een vangnetregeling gaat, omdat er in dat geval voldoende inkomsten zijn.
Het is op dit moment nog niet helemaal uitgekristalliseerd wat het betekent om vraag en aanbod op elkaar af te stemmen. Lid BOBELDIJK vraagt of de randvoorwaarden niet gelden als Amsterdam geen gebruik maakt van de vangnetregeling. Wethouder VAN DER HORST zegt dat er niets verandert aan de basisvergoeding. Het ging puur om de extra vergoeding en deze kon alleen met voorwaarden worden geaccepteerd. Het aantal toeristen dat gebruik maakt van het ov blijft achter op de hoeveelheid toeristen die Amsterdam weer bezoekt. Een motie van JA21 om toeristen weer terug in het ov te krijgen, is aangenomen en deze zal uitgevoerd moeten worden. De afgelopen tijd is afgesproken dat de fijnmazigheid van het netwerk behouden moet blijven. Als er afgeschaald moet worden, zal naar andere alternatieven gekeken moeten worden. De vragen van lid Verkerke zijn voor de VRA en de Regioraad. Het proces voor de nieuwe concessie is opgestart en hierover zal meer worden gedeeld in de Regioraad. De verwachting is dat het op dit moment een moeilijke overbruggingsperiode is voor het ov, maar dat de prognoses voor de toekomst wel gunstig zijn. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is behandeld en dat het doorgaat naar de raad waar agendapunt 3 naar verwachting kort zal worden behandeld. De vergadering wordt geschorst voor een korte pauze. 5. Afzien van knip Weesperstraat Nr.
VN2022-029239 De VOORZITTER heropent de vergadering en geeft lid Wijnants het woord. Eerste termijn Lid WIJNANTS wijst erop dat er geen meerderheid is voor de knip in de Weesperstraat en deze maakt ook geen deel uit van het coalitieakkoord. Op dit moment is een kentekenonderzoek gaande. Uit een onderzoek van 2019 is gebleken dat een knip leidt tot overlast, luchtvervuiling en congestie in de omliggende buurt.
10
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Raadscommissieverslag, 22 september 2022
MOW
Lid ERNSTING vraagt waarom de heer Wijnants de resultaten van het onderzoek niet gewoon afwacht. Lid WIJNANTS zegt dat deze resultaten pas in het voorjaar 2023 worden verwacht. Dit duurt lang en zeker de oostelijke binnenstad heeft behoefte aan bevoorrading en de belangrijkste verkeersader hiervoor is de Weesperstraat. Lid ERNSTING stelt dat er niets gebeurt totdat de resultaten van het onderzoek bekend zijn. Lid WIJNANTS bevestigt dit, maar de gemeenteraad is er ook om de belangen van de bewoners en MKB te verdedigen. Het gaat om een maatschappelijke issue. Hij vraagt de wethouder wanneer de resultaten van het onderzoek bekend zullen zijn. Lid WIJMENGA zegt dat CDA ook tegen de knip in de Weesperstraat is. Lid DE VOS ziet legio redenen om het auto- en vrachtverkeer zo snel mogelijk te verminderen in de stad. Het is duidelijk dat de stadsdelen Oost en Centrum bereikbaar moeten blijven. Hij is benieuwd hoe de wethouder aankijkt tegen het uitsluitend toestaan van bestemmingsverkeer in bepaalde gebieden en welke mogelijkheden zij ziet om de ongebreidelde groei van de bestelbusjes terug te dringen. Lid ASRUF vindt dat de leefbaarheid van de bewoners zo snel mogelijk verbeterd moet worden.
Wat vindt de wethouder van de constructie van twee keer 1-rijbaan over een langer gebied? Hoe kijkt de wethouder aan tegen het vergroenen van de plinten in het voorgaande scenario en tegen een afwaardering van de weg met een adviessnelheid van 30 km per uur waarbij de maximumsnelheid van 50 kilometer per uur blijft gelden? Lid KREUGER vraagt of PvdA nog steeds tegen de knip is. Lid ASRUF antwoordt dat zijn collega in de verkiezingscampagne heeft geoordeeld dat er geen concreet voorstel lag en er moest voor of tegen worden gestemd. Op dat moment heeft PvdA tegen gestemd. Nog steeds ligt er geen concreet voorstel. Voor PvdA is het belangrijk dat de leefbaarheid van bewoners zo snel mogelijk wordt verbeterd. zetten.
Lid KREUGER vindt dat dit een voorbeeld is van de kiezer op het verkeerde been
LID ASRUF wijst erop dat de wethouder op dit moment onderzoek doet naar de verkeersdoorstroming en hij is niet tegen een proef. Hij herhaalt dat het belangrijk is om de leefbaarheid nu daadwerkelijk te verbeteren. is.
Lid KREUGER vraagt of de heer Asruf wel of niet voor de knip in de Weesperstraat Lid ASRUF is niet per definitie tegen een proef voor de knip.
Lid WIJNANTS begrijpt dat de heer Asruf inmiddels voorstander is van de proef, een draai van 180’ ten opzichte van een eerder PvdA-standpunt. Hij legt de volgende stelling voor: “De Weesperstraat moet open blijven voor bevoorrading van binnenstad (geen knip)”. Is de heer Asruf voor of tegen? Lid ASRUF houdt van nuancering. Voor hem is het belangrijk dat de leefbaarheid op korte termijn verbetert. Deze zwart-witdiscussie leidt niet tot een oplossing voor de bewoners. Lid WIJNANTS heeft geen antwoord gekregen op zijn stelling.
11
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Raadscommissieverslag, 22 september 2022
knip.
MOW
Lid ASRUF is niet per definitie tegen een knip en ook niet tegen een proef voor een
Lid WIJNANTS concludeert dat het standpunt van de heer Asruf vandaag anders is dan het standpunt van de PvdA in de verkiezingscampagne. Lid KREUGER vindt het onbegrijpelijk dat PvdA opeens haar hele standpunt heeft omgegooid en dit betreurt hij. Lid DE VOS meent dat de heer Asruf de politiek van de redelijkheid bedrijft door de resultaten van een lopend onderzoek af te wachten om vervolgens alle belangen te wegen. Een zwart-wit kieswijzer is niet altijd het beste middel om een standpunt duidelijk naar voren te laten komen. Lid MOESKOPS zegt dat D66 geen voorstander was en is van een knip in de Weesperstraat. Wel wil D66 de uitkomst van het onderzoek bekijken. Zij is het overigens wel eens met de heer Asruf dat er wel iets dient te gebeuren en zij hoopt dat kan worden gekozen tussen een harde knip, een zachte knip, et cetera. Een extra suggestie is of het eventueel afsluiten van de Valkenburgerstraat in plaats van de Weesperstraat een optie is. Lid KREUGER vraagt of D66 het belangrijk vindt dat een besluit voor de Weesperstraat democratisch is verankerd. Lid MOESKOPS bevestigt dit. Lid KREUGER vraagt wat D66 er in dat geval van vindt dat in de vorige collegeperiode de Weesperstraat gewoon is versmald zonder instemming van de raad. Lid MOESKOPS moet het antwoord hierop schuldig blijven, omdat zij in de vorige periode niet in de raad zat.
Tot slot roept zij op om niet per definitie de proef te doen, maar hier de uitkomsten van het onderzoek in mee te nemen. Lid WIJNANTS vraagt of mevrouw Moeskops het met hem eens is dat er een raadsbesluit ten grondslag zou moeten liggen aan een proef met de Weesperstraat en dat dit niet een collegebesluit zou moeten zijn. Lid MOESKOPS is dit met de heer Wijnants eens aangezien de proef wel 2 miljoen euro zou kunnen kosten. Lid ERNSTING verwijst naar het document “Verkenning oostelijke binnenstad” waarin staat wat allemaal mogelijk is als de Weesperstraat na twintig jaar onderzoek eindelijk een mooie, fijne, bloeiende stadstraat zou worden. GL is groot voorstander van de proef voor de knip. Hij roept op om de discussie na de uitkomst van het onderzoek op basis van feiten te voeren. Lid WIJNANTS vraagt wat de uitkomst van het onderzoek zou moeten zijn waardoor de heer Ernsting geen voorstander meer zou zijn van een knip in de Weesperstraat. Lid ERNSTING vindt deze vraag te ingewikkeld om te beantwoorden. Lid WIJNANTS concludeert dat ongeacht de uitkomst van het onderzoek de heer Ernsting altijd voorstander is van een proef. Lid ERNSTING memoreert dat uit een eerder voorstel is gebleken dat de knip mogelijk zou zijn op basis van verkeersmodellen en dat het gros van het verkeer op de A10 Oost en de A10 Noord zou terechtkomen.
12
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Raadscommissieverslag, 22 september 2022
MOW
Lid WIJNANTS constateert dat GL dus niet onder alle omstandigheden voorstander is van een proef in de Weesperstraat. Lid VERKERKE meent dat er goed plan ligt om te testen of de knip zou werken. Een groot deel van de raad ligt dwars terwijl de bewoners voorstander zijn. Leveranciers gaan wellicht meer over op bakfietsen en een leefbare binnenstad is zeer belangrijk. Het experiment niet doen, betekent handhaven van de autodominantie waartegen BIJ1 nadrukkelijk nee zegt. College Wethouder VAN DER HORST zegt dat het onderzoek breed wordt opgezet en verschillende opties worden hierin meegenomen. De resultaten van het onderzoek zullen in deze commissie besproken kunnen worden en naar aanleiding hiervan kan al dan niet worden besloten tot een proef. Lid ASRUF vraagt wanneer de resultaten van het onderzoek worden verwacht. Wethouder VAN DER HORST antwoordt dat dit voorjaar 2023 zal zijn. Lid KREUGER vraagt of voordat de wethouder haar functie heeft aanvaard, met haar is gesproken over de Weesperstraat. Wethouder VAN DER HORST zegt dat hier niet heel specifiek over is gesproken. Lid KREUGER begrijpt hiermee dat een knip voor het college ook nog open ligt. Wethouder VAN DER HORST heeft zojuist het proces beschreven. Lid BOBELDIJK meent dat het onderzoek over punt 13 van de agenda autoluw gaat en op basis hiervan worden zaken uitgezocht en wordt er invulling aan gegeven.
Wethouder VAN DER HORST bevestigt dat het onderzoek gaande is. Zij denkt dat de uitkomst van het onderzoek wel besproken dient te worden met de raad. De vergroening van de straat is al gaande, maar er is nog altijd veel geluidsoverlast. Het meenemen van de verschillende opties betekent ook dat een locatie als de Valkenburgerstraat wordt meegenomen. Uitsluiten en toelaten van bestemmingsverkeer zijn ook opties waarnaar kan worden gekeken. Het terugdringen van bestelbusjes gaat over het beperken van autoverkeer in zijn geheel en dit onderwerp zou besproken kunnen worden bij stadslogistiek. Lid DE VOS vraagt of het kijken naar bestemmingsverkeer in de scope zit van het huidige onderzoek. Wethouder VAN DER HORST zegt dat dit er niet specifiek in wordt betrokken, maar breder wordt wel gekeken naar intelligente toegangen. Tweede termijn Lid WIJNANTS stelt dat er wel degelijk behoefte is aan een herinrichting van de straat. Hij vindt dat de raad het besluit zou moeten nemen over het wel of niet houden een van een proef. Lid MOESKOPS meent dat de proef al staat gepland voor het voorjaar van 2023 waarmee zij er vanuit gaat dat de voorbereiding hiervan al gaande is.
13
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Raadscommissieverslag, 22 september 2022
MOW
Wethouder VAN DER HORST zegt dat het onderzoek gaande is, maar dat nog geen voorbereidingen worden getroffen voor de proef. De uitkomst van het onderzoek wordt besproken met de raad die vervolgens kan besluiten over de proef. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. 6. Kennisnemen van de raadsinformatiebrief over de programmarapportage eerste kwartaal 2022 Gebruiksmelding Oostlijn Nr. VN2022-028864 Lid BOBELDIJK leest dat er uitstel wordt verleend tot het eind van het jaar om zaken op orde te krijgen. Tegelijkertijd staat er ook dat de certificering in het voorjaar van 2023 rond zal zijn. Kan de wethouder dit uitleggen? Wethouder VAN DER HORST zegt dat de Oostlijn op dit moment veilig is dankzij een combinatie van technische voorzieningen en procedures. Er wordt nu geprobeerd om alles in technische zin veilig te stellen, zodat het menselijk handelen niet meer nodig is. De Omgevingsdienst heeft akkoord gegeven op de veiligheid. Als alles conform de techniek is geregeld, wordt de definitieve vergunning verleend. Lid BOBELDIJK vraagt of dit betekent dat de techniek en de procedures aan het eind van het jaar gereed zullen zijn en dat de techniek pas later klaar is. Wethouder VAN DER HORST bevestigt dat de Oostlijn voldoende veilig is bevonden. Volgend jaar volgt de certificering. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. 7.
Kennisnemen van de voortgangsbrief van het programma Bruggen en Kademuren over het 2e kwartaal van 2022 Nr. VN2022-028863 Eerste termijn Lid MOESKOPS dankt voor de zeer informatieve technische sessie van afgelopen week. In het lijstje mist zij het plaatsen van ondergrondse afvalcontainers als de damwanden worden hersteld. Dit is een kans om het historische centrum van bovengronds afval af te krijgen en dit is mede vanuit het oogpunt van hygiëne wenselijk. Ook is het afval de grootste irritatie van Amsterdammers. Bovendien kan het scheidingspercentage op deze manier omhoog worden geschroefd. Graag ziet mevrouw Moeskops dit in de voortgangsrapportage verder uitgewerkt. Kan de wethouder reflecteren op de stelling “Voor elk rak een bak”? Lid WIJNANTS constateert dat de toenemende behoefte van steeds meer zaken gelijktijdig doen op termijn juist kan leiden tot vertraging en toename van de kosten en steeds complexer wordt. Lid WIJMENGA is benieuwd of door toevoeging van de bruggen en kades van Weesp voldoende inzichtelijk is wat de knelpunten zijn en of deze opgenomen kunnen worden in de voortgangsbrief, zodat kan worden bekeken welke afwegingen hierin gemaakt kunnen worden. Lid DE VOS weet dat op de Kloveniersburgwal wordt geëxperimenteerd met warmte/koude opslag. Zijn er mogelijkheden om het programma bruggen en kademuren te koppelen aan de energietransitie in bredere zin.
De gasinfrastructuur in de binnenstad moet vervangen worden en de vraag is of dit niet kan worden gekoppeld met de Oranje Loper of met de herinrichting van de Leidsestraat.
14
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Raadscommissieverslag, 22 september 2022
MOW
Welke invloed heeft het plaatsen van de vele damwanden in de binnenstad op de status van de grachtengordel als UNESCO werelderfgoed? Lid BOBELDIJK memoreert dat in het verleden een motie is aangenomen om meer trappetjes te plaatsen in de grachten, zodat mensen die hierin vallen er weer uit kunnen komen. Wellicht is dit te combineren met het huidige programma. Verder is hij, gezien de grote impact, benieuwd wanneer er meer informatie is over het afsluiten van bruggen. Wethouder VAN DER HORST bevestigt dat als teveel zaken worden gekoppeld, het te complex en te duur wordt en zaken niet op tijd hersteld kunnen worden. Bij vernieuwing zijn de trappetjes tegenwoordig standaard. vallen.
Lid DE VOS vraagt of de trappetjes ook toegankelijk zijn voor dieren die in het water
Wethouder VAN DER HORST denkt dat dit van het soort dier afhangt. Zij kan hier desgewenst op een later moment op terugkomen. Voor de damwanden zijn tijdelijke vergunningen met betrekking tot UNESCO. Warmte/koudeopslag is niet altijd bruikbaar voor huizen in de binnenstad gezien de mate van isolatie. De afvalproblematiek is complex en er zijn hoge kosten aan verbonden. De ondergrond zit vol oude leidingen en kabels en uiteindelijk is er te weinig ruimte om een ondergronds dekkend netwerk van containers te realiseren. Op dit moment worden ondergrondse perscontainers geleegd door zwaar materieel dat niet bevorderlijk is voor de kades. Waar mogelijk worden wel ondergrondse containers gerealiseerd. De optie om afval over water af te voeren wordt onderzocht, maar dit staat nog in de kinderschoenen. Eind van het jaar zal het actieplan in het college worden besproken en dit komt eind 2023 naar de raad. Hierin worden bepaalde keuzes verder uitgewerkt en wordt ingegaan op koppelkansen en een langjarige programmering. Tweede termijn Lid MOESKOPS vindt het belangrijk om zo snel mogelijk te sturen op kansen. Lid ERNSTING verwijst naar een brief van het presidium over de begeleidingscommissie kade en bruggen vanuit de raad. Voor deze commissie hebben zich drie mensen aangemeld: mevrouw Moeskops, de heer Wijnants en hijzelf.
Er is nog gelegenheid voor andere raadsleden om hierbij aan te sluiten, maar hij maant wel tot spoed richting het actieplan. Wethouder VAN DER HORST stelt dat de bespreking van het actieplan het moment is om wat verder vooruit te kijken. Koppelkansen kunnen overigens ook in andere commissies besproken worden. De VOORZITTER schorst de vergadering voor een korte pauze.
028865
8. Raadsinformatiebrief voortgang van de Agenda Touringcar 2020-2025 Nr. VN2022-
De VOORZITTER heropent de vergadering en geeft het woord aan de heer Ernsting. Lid ERNSTING stelt dat touringcars gevaarlijk zijn, voor overlast zorgen en niet passen in de historische stad. Helaas blijkt dat de aangekondigde maatregelen worden uitgesteld en hij hoort graag van de wethouder waarom dit uitstel nodig is. Hij vraagt aandacht voor handhaving van de regels en is benieuwd hoe de touringcars – zolang het
15
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Raadscommissieverslag, 22 september 2022
MOW
beleid er nog niet is – geweerd kunnen worden. Ook wil hij aandacht voor de gevaarlijke situaties bij de Jodenbreestraat. Lid KREUGER vraagt of de heer Ernsting meent dat het mogelijk moet zijn om touringcars eerder te weren. Lid ERNSTING zegt dat eind januari 2023 inmiddels heel dichtbij is, maar hij is benieuwd naar de verklaring. Lid WIJNANTS vraagt of de heer Ernsting ook geen ontheffing voor kwetsbare doelgroepen wil en hoe hij de handhaving in dezen ziet. Lid ERNSTING antwoordt dat hij geen idee heeft hoe dit vorm kan krijgen. Lid MANGAL vraagt of de agenda touringcar alleen is bedoeld voor het bestrijden van overlast in het centrum. Overlast door touringcars en ook door vrachtwagens neemt namelijk ook toe in het westelijke deel van de stad, met name rond gebieden bij station Sloterdijk en het Westelijk Havengebied. Deze nemen het zeer beperkte aantal parkeerplaatsen in. indien gewenst kan DENK de wethouder input geven over dit probleem. Wethouder VAN DER HORST licht toe dat de vertraging te maken heeft met de doelgroepen die wel gewenst zijn. Het ontheffingenbeleid is qua privacy heel ingewikkeld om uit te voeren en daarom is meer tijd nodig om dit uit te zoeken. Daarnaast speelt de kwestie van binnen- en buitenlandse touringcars waarbij de eerste beter te handhaven zijn dan de tweede.
De komende tijd wordt ook met andere stadsdelen gesproken over onder andere het parkeren van touringcars. Met name in Nieuw-West speelt deze kwestie. De wethouder is bekend met de onveilige situatie op de Jodenbreestraat en zij deelt de zorgen hierover. Bij verdere ontwikkelingen zal zij de raad op de hoogte houden. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. Water 9. Kennisnemen van de raadsinformatiebrief ”Voortgang van het principebesluit inzake de herijking van de governance van de stichting waternet” Nr. VN2022-028862 Lid MANGAL dankt voor de verhelderende technische sessie. Verzelfstandiging van Waternet tot een NV betekent dat de gemeente enige zeggenschap verliest over het waterbeheer van Amsterdam. Als Waternet op afstand wordt geplaatst, waarom wordt het dan niet ondergebracht bij PWN of onder het beheer van de provincie gesteld? Wie zou eindverantwoordelijke zijn voor de ICT en zou Waternet Drinkwater of Riool, Bruggen en Sluizen de kosten hiervoor dragen? Lid NOORDZIJ is benieuwd wat de controlerende taak van de raad zou zijn bij stichtingsvorm B. Het budget van de onderzoeksfase is van stichting Waternet zelf gekomen. Waar zou het budget voor de volgende fase vandaan moeten komen? Lid WIJMENGA wijst erop dat het leveren van drinkwater een btw-plichtige activiteit is die niet mogelijk is met Waternet als stichting.
Als Waternet wordt omgezet naar een NV is het duur met een Raad van Toezicht en een Raad van Commissarissen en de vraag is of het dan niet helemaal los wordt gemaakt van de partners Waterschap en de gemeente. Een deel van het personeel van Waternet zou naar Waterschap AGV overgaan voor typische waterschapstaken. Waarom blijft bijvoorbeeld de bediening van bruggen wel bij Waternet? De problematiek van cybersecurity heeft tot verdere organisatieonderzoeken geleid die aantonen dat verschillende afdelingen onvoldoende hebben samengewerkt. Hoe wordt
16
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Raadscommissieverslag, 22 september 2022
MOW
geborgd dat de samenwerking tussen Waternet en de andere waterschappen beter wordt georganiseerd? Twee derde van het water zou een apart bedrijf met btw worden. De vraag is hoe een derde dat uit het gebied van Utrecht komt, wordt geregeld. Gezien de wateropgave als gevolg van klimaatadaptatie zou Waternet eigenlijk meer dienstbaar moeten zijn aan de gemeente Amsterdam en aan het waterschap. Waterbeheer verdient meer en betere aansturing door bestuurders dan een op afstand gezette deelneming van de gemeente. Wethouder VAN DER HORST memoreert dat ILT onder verscherpt toezicht is gesteld en dat daarom zaken moeten veranderen. Uit onderzoek is gebleken dat drinkwater in een aparte NV moet, juist om verantwoordelijkheden te borgen en duidelijk te hebben waarop gestuurd moet worden. PWN heeft deze structuur al en dit geldt ook voor andere drinkwaterbedrijven met uitzondering van Amsterdam. Personeel gaat niet nu al over naar AGV. Het is bedoeling om juist zo veel mogelijk personeel te behouden in Waternet, maar om de manier van sturing te verbeteren. Er wordt gekeken naar een aparte strategische unit bij de gemeente Amsterdam, zodat de kennis wordt vergroot en het makkelijker wordt om te sturen. De NV moet nog worden uitgewerkt. Als er een voorstel is, kan hier inhoudelijk over worden gesproken. Gemeente Amsterdam blijft eindverantwoordelijk voor de drinkwatertaken.
Bij variant B zou de wethouder niet meer in het stichtingsbestuur zitten, maar komt er een duidelijker scheiding tussen het bestuur en de opdrachtgever. Het streven is om eind van het jaar met een voorstel te komen. Eerst wordt nog een gezamenlijke agenda met AGV opgesteld waarin expliciet is benoemd dat naar de regio gekeken moet worden. De samenwerking biedt ook een kans voor de grote uitdagingen als gevolg van klimaatverandering en de kwaliteit van het water. Het budget voor de volgende fase komt vooralsnog uit de begroting van Waternet zelf. Lid MANGAL heeft geïnformeerd naar het risico van twee kapiteins die verantwoordelijk zijn voor de ICT-infrastructuur. Wethouder VAN DER HORST licht toe dat de ICT-diensten voor sommige taken een gemeenschappelijke opdrachtgever hebben en dit is niet ongebruikelijk. Het is belangrijk om een goed sturingsmechanisme te hebben. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. 10. Brief over fout bij afschrijving drinkwaterfactuur Nr. VN2022-028861 Lid MANGAL hoopt dat het facturatiesysteem is opgenomen in de herbouw van het systeem. De vorige wethouder heeft verzekerd dat een dergelijke fout niet nogmaals zou kunnen voorkomen, maar helaas is het weer mis gegaan. De vraag is welk protocol Waternet gaat hanteren en als dit er niet is waarom niet.
Binnen welke termijn zal worden terugbetaald? De heer Mangal hoopt dat ingeval van betalingsproblemen standaard een betalingsregeling wordt aangeboden en de klant zelf kan beslissen of het bedrag in een keer wordt betaald. Lid BOBELDIJK leest in de rapportage wel wat er is misgegaan, maar niet wat de achterliggende oorzaak is. Lid TAŞLIYURT noemt de situatie bij Waternet zorgelijk en hij verzoekt om meer inzicht in de problematiek. Graag hoort hij van de wethouder hoe deze fout heeft kunnen gebeuren en wat wordt ondernomen om dit in de toekomst te voorkomen. Er is teveel afgeschreven, maar is het ook voorgekomen dat er te weinig is afgeschreven? In de brief wordt gesproken over consumenten. Worden ook ondernemers hierdoor geraakt? Een
17
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Raadscommissieverslag, 22 september 2022
MOW
andere vraag is of uitgesloten kan worden dat er een fout is gemaakt bij de jaarlijkse heffing. Als de wethouder op dit moment niet alle vragen kan beantwoorden, kan zij hier schriftelijk op terugkomen. Lid NOORDZIJ vraagt of het klopt dat de foutieve afschrijving inmiddels is terugbetaald. Waternet zal een onderzoek instellen naar de fout en de vraag is wanneer de uitkomst hiervan wordt verwacht. Mensen konden terecht bij het callcenter, maar hoe lang waren de wachtrijen gemiddeld? Wethouder VAN DER HORST noemt de foutieve afschrijving zeer vervelend. Zij denkt wel dat nadat de fout is gemaakt er snel is gehandeld. Iedereen is proactief benaderd en het geld is terugbetaald. Inmiddels is duidelijk waarom zaken fout zijn gegaan. Een selectie voor de betaalopdracht is twee keer aangemaakt en vervolgens heeft het systeem deze fout niet gesignaleerd en dus ook niet tegengehouden. Aan de voorkant is iets gewijzigd waardoor deze selectie minder makkelijk kan worden gemaakt. Tegelijkertijd is aan de achterkant iets ingebouwd voor het geval er toch iets aan de voorkant mis gaat, dit wordt gesignaleerd. Wethouder De Vries heeft naar het idee van mevrouw Van der Horst geen toezegging gedaan dat het nooit meer zou gebeuren, maar dat de specifieke fout niet meer kon plaatsvinden en dat geldt nu ook. Het streven is 95% bereikbaarheid bij het callcenter.
Voor de overige 5% geldt dat mensen zelf ophangen, omdat ze in een wachtrij staan. In het begin is de 95% niet helemaal gehaald, maar inmiddels is dit percentage 98%. Lid NOORDZIJ vraagt hoe lang de wachtrijen zijn. Wethouder VAN DER HORST zal dit uitzoeken. Gezien het hoge percentage verwacht zij dat de wachtrijen niet extreem lang zijn, omdat mensen anders massaler zouden ophangen. Zodra er iets mis gaat, wordt hierover gecommuniceerd en wordt de fout hersteld. Lid TAŞLIYURT heeft nog geïnformeerd naar de jaarlijks heffing en heeft gevraagd of er ook te weinig is afgeschreven bij mensen. ICT-systemen zijn ook een onderwerp van discussie bij de bediening van bruggen. Kan worden uitgesloten dat niet op andere punten fouten zijn gemaakt bij Waternet? Wethouder VAN DER HORST zegt dat niet kan worden uitgesloten dat fouten worden gemaakt. Als er iets misgaat met een betaling, gaan mensen zeker bellen. In dit geval ging het om een fout die zelf is ontdekt en hersteld. Onder de mensen bij wie een foutieve afschrijving is gedaan, zaten ook honderd zakelijke klanten. Te weinig afgeschreven is niet aan de orde. Betalingsregelingen worden actief aangeboden. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. 11.
Kennisnemen van de nadere uitwerking van de Beleidsnotitie Op- en afstappen Passagiersvaart en de procedure waarbij de reders gelegenheid krijgen met een eigen voorstel te komen tot verdeling van semi-exclusieve op- en afstaplocaties Nr. VN2022028866 Commissie Lid WIJMENGA constateert dat het duidelijk is dat het proces van verdeling tot nu toe niet goed verloopt. Tijdens het verdeelproces is gebleken dat een aantal rederijen het vastgestelde beleidskader verwerpt. De gemeente heeft vooralsnog geen standpunt willen innemen en het verdeelproces is helaas vastgelopen. Is de wethouder bereid om vast te houden aan het beleid wat betreft de beschikbaarheid van de te verdelen op- en
18
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Raadscommissieverslag, 22 september 2022
MOW
afstapplekken? Is zij bereid om bij de uitwerking van het beleid te voorkomen dat open sloepen straks aanspraak kunnen maken op steeds meer op- en afstapplekken in de binnenstad? Is zij bereid om bij de uitwerking zeker te stellen dat er voldoende plekken beschikbaar zijn voor vaartuigen in het segment groot? En is zij bereid om bij de uitwerking van het beleid te voorkomen dat er een continue herschikking van de op- en afstapplekken plaatsvindt? Lid WIJNANTS sluit zich voor het grootste deel aan bij de vragen van voorgaande spreker. Een van de insprekers heeft aangegeven dat er een aantal onduidelijkheden is in het verdeelproces. Hij verzoekt de wethouder om hierop te reflecteren. Herkent het college het opkopen van sloepen en kan hiertegen opgetreden worden? Veel sloepen hanteren het verdienmodel van “all you can drink” en kan dit bijvoorbeeld bij vergunningseisen worden verboden? Lid HENDRIKS sluit zich aan bij voorgaande sprekers wat betreft de vragen en de genoemde chaos van het dossier. Gezien de vele problemen vraagt hij in hoeverre het mogelijk is om terug te gaan naar de tekentafel om het hele beleid over te doen.
Als dit niet mogelijk is, kan het proces dan opnieuw worden gedaan nu partijen na de zomerperiode wat meer tijd hebben om mee te denken? Lid NOORDZIJ is ook benieuwd welke vervolgstappen de wethouder voor zich ziet en welke rol zij voor zichzelf ziet in het stadsdeel. Lid KREUGER hoort dat PvdA vragen aan de wethouder stelt, maar hij is benieuwd naar het standpunt van de PvdA inzake het verdelen van de op- en afstapplekken. Lid NOORDZIJ vindt dat de gemeente de regie moet hebben in de verdeling van de op- en afstapplekken en dat er een open markt moet zijn. Lid KREUGER vraagt of de PvdA voorstander is van het proactief herverdelen van de op- en afstapplekken. Lid NOORDZIJ antwoordt dat PvdA voorstander is van herverdeling van op- en afstapplekken op basis van vergunningen. Lid HENDRIKS meent dat het Didam-arrest dat de heer Noordzij heeft aangehaald en regie van de gemeente met elkaar botsen. Lid NOORDZIJ zegt dat door het arrest ook ruimte is gegeven aan de rederijen om onderling te verdelen op basis van door de gemeente vastgestelde kaders. Lid KREUGER stelt dat in de Nota varen is afgesproken dat op- en afstapplekken niet rigoureus worden herverdeeld. Hij sluit zich voor een groot deel aan bij de door CDA gestelde vragen. Een oproep aan de wethouder is om vast te houden aan hetgeen in de Nota varen is afgesproken.
Er is al heel veel onzekerheid voor de ondernemers en door een nieuwe loterij wordt de onzekerheid alleen maar vergroot. Op dit moment wordt bijgehouden waar de overlastmeldingen vandaan komen, zodat een onderscheid wordt gemaakt tussen passagiersvaart en pleziervaart. Kan dit gekwantificeerd worden? Lid TAŞLIYURT verzoekt de wethouder om duidelijkheid te scheppen en hij is benieuwd naar het vervolgproces. Is de wethouder voornemens om de rederijen meer tijd te gunnen om er gezamenlijk uit te komen of ziet zij een ander proces voor zich? College Wethouder VAN DER HORST wijst erop dat de gemeente vlak na vaststelling van het beleid werd geconfronteerd met het Didam-arrest. Gezien de beperkte jurisprudentie is