20260219 Verslag Gemeenteraad middag

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

Jaar

2026

Vergaderdatum Publicatiedatum

19 februari 2026 24 maart 2026 OPENBARE VERGADERING OP DONDERDAG 19 FEBRUARI 2026

Middagzitting op donderdag 19 februari 2026 Voorzitter: Femke Halsema, burgemeester Plaatsvervangend voorzitters: Suleyman Aslami en Kune Burgers Griffier: Jolien Houtman Verslaglegging: Nina Post, Notuleerservice Nederland Voorzitter: het lid Aslami De VOORZITTER heropent de vergadering. Algemene Zaken 6. Wijzigen van de Algemene Plaatselijke Verordening VN2026-000435 De VOORZITTER deelt mee dat de volgende amendementen en moties zijn ingekomen: Amendement van de leden IJmker, Asruf en Koyuncu inzake verbodsgebieden beperken, nr. 048.26 Besluit: - de verordening van de raad van de gemeente Amsterdam tot wijziging van de Algemene Plaatselijke Verordening 2008 te wijzigen, met dien verstande dat in Artikel I onder D 2.17C Fatbikes de tekst: Het is verboden zich met een fatbike te bevinden op door de burgemeester aangewezen gebieden, wegen of weggedeelten wordt gewijzigd in: Het is verboden zich met een fatbike te bevinden op door de burgemeester in het belang van de bescherming van de openbare orde of veiligheid aangewezen gebieden, wegen of weggedeelten - en in Artikel II onder B de tekst onder 2.17C Fatbikes De tekst: In dit artikel wordt het mogelijk gemaakt dat de burgemeester gebieden, wegen of weggedeelten aanwijst waar het eenieder verboden is om zich te bevinden met een fatbike.

wordt gewijzigd in: In dit artikel wordt het mogelijk gemaakt dat de burgemeester gebieden, wegen of weggedeelten aanwijst waar het eenieder verboden is om zich te

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 19 februari 2026 Raadsnotulen

R

bevinden met een fatbike. De grondslag om dergelijke gebieden aan te wijzen is het belang van de bescherming van de openbare orde of veiligheid. Elke gebiedsaanwijzing moet proportioneel zijn in de afweging van het belang, de omvang van het gebied en de duur van de aanwijzing. Amendement van de leden IJmker, Asruf en Koyuncu inzake verkeersonveiligheid komt door te snel fietsen en niet door lopen, nr. 049.26 Besluit: - de verordening van de raad van de gemeente Amsterdam tot wijziging van de Algemene Plaatselijke Verordening 2008 te wijzigen, met dien verstande dat in Artikel I onder D 2.17C Fatbikes de tekst: Het is verboden zich met een fatbike te bevinden op door de burgemeester aangewezen gebieden, wegen of weggedeelten wordt gewijzigd in: Het is verboden zich op een fatbike te verplaatsen in door de burgemeester in het belang van de bescherming van de openbare orde of veiligheid aangewezen gebieden, wegen of weggedeelten - en in Artikel II onder B de tekst onder 2.17C Fatbikes de tekst: In dit artikel wordt het mogelijk gemaakt dat de burgemeester gebieden, wegen of weggedeelten aanwijst waar het eenieder verboden is om zich te bevinden met een fatbike. Daarmee wordt naast het rijden op fatbikes ook het aan de hand vasthouden verboden, en zal er buiten het verbodsgebied moeten worden geparkeerd.

wordt gewijzigd in: In dit artikel wordt het mogelijk gemaakt dat de burgemeester gebieden, wegen of weggedeelten aanwijst waar het eenieder verboden is om zich te verplaatsen op een fatbike. Amendement van de leden IJmker, Asruf en Koyuncu inzake verkeersoverlast aanpakken in plaats van gedrag, nr. 050.26 Besluit: - de verordening van de raad van de gemeente Amsterdam tot wijziging van de Algemene Plaatselijke Verordening 2008 te wijzigen, met dien verstande dat in Artikel II onder B de tekst onder 2.17C Fatbikes de tekst: De doelstelling van deze bepaling is het voorkomen van hinderlijk gedrag en overlast door personen die zich in een gebied bevinden met een fatbike. De overlast bestaat uit gedrag met fatbikes dat gevaar, overlast of verstoring van de openbare orde veroorzaakt. Er is, zo blijkt uit vele meldingen en berichtgeving, onder meer sprake van intimidatie, achtervolgingen, hinder en hard rijden op plekken door mensen op fatbikes op plekken zoals voetgangersgebieden, parken, pleinen of drukke fietspaden. wordt gewijzigd in: De doelstelling van deze bepaling is het voorkomen van hinderlijk gedrag en overlast door personen die zich in een gebied bevinden met een fatbike. De overlast bestaat uit gedrag met fatbikes dat gevaar, overlast of verstoring van de openbare orde veroorzaakt.

Er is, zo blijkt uit vele meldingen, onder meer sprake van hinder en hard rijden op plekken door mensen op fatbikes.

2

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 19 februari 2026 Raadsnotulen

R

Motie van de leden IJmker en Asruf inzake zo snel mogelijk maatregelen voor alle e-bikes, nr. 051.26 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: zo snel mogelijk met aanvullende maatregelen te komen om de verkeersoverlast en onveiligheid veroorzaakt door alle opgevoerde e-bikes in parken tegen te gaan - Hierbij onder andere te kijken naar extra controles op opgevoerde e-bikes en een maximumsnelheid in parken. Motie van het lid Asruf inzake onderzoek naar verdere uitbreiding APV naar alle ebikes op drukke plekken, nr. 075.26 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - data over meldingen, incidenten en overlast van alle vormen van e-bikes te registreren en bij te houden; - te onderzoeken of een verdere uitbreiding van het voorliggende APV-verbod naar alle ebikes in drukke gebieden wenselijk is, indien het huidige voorliggende APV-verbod voor fatbikes op drukke plekken juridisch standhoudt. De amendementen en moties maken deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Wijnants. Het lid WIJNANTS: Het is denk ik van groot belang dat we zo snel mogelijk aan de slag gaan met het APV-verbod op fatbikes. We hebben het in de commissie er natuurlijk uitgebreid over gehad.

Ten aanzien van de amendementen van het lid IJmker gaan we daar niet in mee, omdat je dan eigenlijk een APV-verbod met handboeien gaat doen, of met de handen op de rug, eigenlijk een verbod wat steeds minder effectief wordt terwijl je juist wilt kijken hoe kunnen we dit verbod zo goed mogelijk inrichten. En ten aanzien van de moties van het lid Asruf over het gezinnen die afhankelijkheid van e-bikes nog moeilijker maken om in Amsterdam te gaan bewegen, daar gaan we volstrekt niet in mee. Ik vond het wel verfrissend om te zien dat zowel PvdA als GroenLinks het nu toch eens zijn om het gezinnen moeilijk te maken om met elektrische bakfietsen in parken in Amsterdam te gaan rijden. Dan is daar in ieder geval duidelijkheid over naar de kiezer. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid IJmker. Het lid IJMKER: Ik ga mij beperken tot de afronding van een debat dat we vorige week al hebben gevoerd en het is volgens mij ook geen geheim dat de GroenLinks-fractie hier best wel mee heeft geworsteld. Wij onderschrijven natuurlijk het doel, we willen namelijk allemaal de verkeersveiligheid verbeteren in de stad. En we snappen dat we met de Wegenverkeerswet eigenlijk niets kunnen en dat is gewoon heel jammer, want dat biedt gewoon niet de mogelijkheid die wij zouden willen om verkeersveiligheid aan te pakken.

Dus ik begrijp ook dat het college een manier heeft willen zoeken om toch iets te doen aan ongelukken en onveiligheid in de stad en dat er dus argumenten bij worden gehaald ter juridische onderbouwing die verder niets of weinig te maken hebben met verkeersveiligheid. Dit alles in acht nemende zijn er nog wel een paar wijzigingen die wij voorstellen, dus daarvoor heb ik drie amendementen ingediend. Allereerst vinden we dat in de huidige formulering het een probleem dat ook lopen met een fatbike wordt verboden. Dat vinden wij

3

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 19 februari 2026 Raadsnotulen

R

wel erg ver gaan, dus dat willen we allereerst amenderen. Als tweede willen we in de onderbouwing in de APV meer focussen op de verkeersoverlast in plaats van andere vormen van overlast. Dus dat is het tweede voorstel. En tot slot, dat is denk ik ook nog echt een belangrijk punt voor GroenLinks, we stemmen eigenlijk vandaag alleen maar in met een bevoegdheid die we geven aan de burgemeester om deze gebiedsverboden in te stellen. Er is verder nog niets gezegd over waar, en wanneer en hoelang, en hoe die bevoegdheid wordt ingezet. We hebben het de hele tijd over het Vonderpark, althans de wethouder heeft dat, maar dat is niet eigenlijk wat hier nu voorligt. Dus daarom als derde amendement waarin wordt gevraagd dat als deze bevoegdheid wordt ingezet, dat dat ook wel proportioneel gebeurt. En ik wil daarbij tot slot nog aan het college vragen dat wanneer de burgemeester of het college besluit deze bevoegdheid te gebruiken, dat de raad daar dan ook over wordt geïnformeerd met de uitwerking van waar, hoelang, waarom en ook wat het plan is voor handhaving. En dan kunnen we daar natuurlijk weer misschien iets van vinden. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Alberts. Het lid ALBERTS: Afrondend, wij vinden dit een heel slecht plan. Doodeenvoudig omdat wij denken dat je met dit plan de verkeerde richting kiest om te bereiken wat je bereiken wil.

En dan is het eigenlijk een onzinnige handeling om te doen. Dus de juridische kant vinden wij niet de allerbeste. Ik begrijp wel dat er gezocht is naar mogelijkheden, maar wij vinden dit niet de beste oplossing. En ik denk dat je daarmee ook je doel voorbijschiet. En ik verwacht eerlijk gezegd dat we teruggefloten gaan worden, maar we gaan het zien. Voorlopig zullen wij hier niet in meegaan. (Het lid ASRUF: De afgelopen drie jaar hebben we in deze raad gepleit voor maatregelen, ook landelijk, dat lukt niet. Dus mijn vraag aan de SP is, welke maatregelen gaan we dan nemen in Amsterdam om te voorkomen dat dit probleem eigenlijk getackeld gaat worden?) Het verhaal van het lukt niet, ik heb natuurlijk ook het verhaal van de snorscooter meegemaakt en dat was ook in eerste instantie het lukt niet. Maar het kan wel, want er is een helmplicht gekomen, er is een kentekenplicht gekomen. Het duurde alleen eventjes. En in het debat werd duidelijk dat dat wachten, dat we daar geen geduld voor hadden. Ik zou zeggen zet nog strakker in op die lobby daarop en ik vind het eigenlijk een hele rare. U had zelf ook kritische kanttekeningen. U had kritische kanttekeningen, 7 centimeter brede banden mogen niet, 6 centimeter brede banden mogen wel. Maar als je daar ook rottigheid mee uithaalt, om het maar zo te zeggen, je schiet je doel voorbij.

(Het lid ASRUF: Op dit punt moet je gewoon pionieren als Amsterdam. Je moet laten zien dat je dit probleem serieus neemt. Dat doen we dus ook. We hebben een actieve lobby gehad van deze wethouder. Als er één wethouder is geweest die continu naar Den Haag is gegaan om deze problemen aan te pakken, dan is het wel deze wethouder geweest, ook met de spoedeisende hulp en met de ziekenhuizen, noem maar op. Dus daar ligt het niet aan. Het resultaat is nul. Dus de SP zou hier ook verantwoordelijkheid in kunnen nemen.) Twee dingen daarover. De inzet van de wethouder betwist ik niet, dat mag duidelijk zijn. En dat het traag is gegaan vanuit Den Haag, dan denk ik er zat daar een regering die op alles de rem zette. Dus dan denk ik weer er komt nu een nieuwe kans, ga je gang. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Moeskops.

4

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 19 februari 2026 Raadsnotulen

R

Het lid MOESKOPS: Ik denk dat er al een hele hoop gezegd is en dat de burgemeester die allemaal heeft meegekregen, want ontzettend goed zit op te letten. Er is een hele hoop gezegd, ik denk dat we bijna helemaal raadsbreed al jaren vragen om maatregelen voor de overlast van snelle fietsen. En dan toch ook wel met name wat fatbikes, want die zijn nou eenmaal zwaarder, daar doe je nou eenmaal meer geweld aan iemand als je ertegenaan fietst. En we zien gewoon dat de cijfers onderhand uit de hand lopen. Ik bedoel, het eerste halfjaar van 2025 honderd mensen in het ziekenhuis, dat is niet even een botsinkje, waarvan de helft gewoon minderjarige kinderen. Dus ik ben gewoon heel blij dat we iets gevonden hebben waardoor we daar nu stappen kunnen zetten en ik denk dat de raad daar blij mee zou moeten zijn. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Koyuncu. Het lid KOYUNCU: Als het een verkeersveiligheidsdiscussie is, dan is het vrij apolitiek en zijn we het met elkaar eens. Maar omdat het op die manier niet mogelijk is om hier het een en ander tegen te doen, wordt hier een juridisch experiment in het leven geroepen. Want als ik de stukken zo lees, dan lijkt het wel alsof het soort voertuig, alsof de fatbike zelf verantwoordelijk is voor gedragingen. Maar dat is natuurlijk niet zo, dat zijn de mensen die dat doen. En als ik kijk naar de taal, dat is heel ongelukkig.

Dat is ook de reden waarom wij tegen dit voorstel zullen gaan stemmen. Want het riekt heel erg naar JA21retoriek. Met een paar kleine wijzigingen zou het zo een JA21-pamflet worden, dus ik denk dat die er ook heel erg blij mee zullen zijn, dat het linkse college dat hier mogelijk maakt. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Broersen. Het lid BROERSEN: Wij zullen de voorgenomen wijziging steunen. Dat hebben we in de commissie eerder nog niet gedeeld, dus bij deze. We denken dat het goed is dat hier maatregelen tegen worden getroffen, want de onveiligheid die dit veroorzaakt, daar moeten we gewoon iets tegen doen en ik denk dat de cijfers heel helder zijn. We hebben wel nog een vraag eigenlijk. Na het commissiedebat van donderdag heeft ook de fabrikant van fatbikes aangegeven van elke gemeente die met dit verbod aan de slag gaat, daarvoor zullen we naar de rechter stappen. Ik ben heel erg benieuwd hoe de wethouder daarnaar kijkt. Want dat is natuurlijk eigenlijk wel iets waar we rekening mee moeten houden. Het staat op de radar, maar aangezien het nu ook echt is aangekondigd ben ik benieuwd hoe de wethouder hiernaar kijkt. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Asruf. Het lid ASRUF: We hebben best wel een inhoudelijk debat gehad in de commissie en ik heb twijfels bij de juridische houdbaarheid. Dat heb ik ook duidelijk gemaakt tijdens de commissie.

Tegelijkertijd denk ik wel dat we echt iets moeten doen. Het lid Moeskops zei het ook in het debat in de commissie heel mooi, niets doen is eigenlijk geen optie en daar sluit ik me bij aan. Tegelijkertijd hebben wij ook de ambitie om niet alleen fatbikes hier te noemen, want het lijkt nu alsof de APV alleen op die voertuigcategorie zit. Dat is ook zo, maar daar zit natuurlijk niet alleen het probleem. Dat zit bij alle e-bikes en dat zie je ook in de cijfers terugkomen. Dat zie je ook in het aantal ongevallen en daarom hebben we ook een motie ingediend om dat verder uit te breiden. En als dit APV juridisch standhoudt, dan willen wij

5

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 19 februari 2026 Raadsnotulen

R

ervoor zorgen dat dat ook straks voor alle e-bikes gaat gelden. Dat lijkt me een hele goede stap en daarmee ondervang je ook de discussie die we hebben gehad in de commissie dat het alleen maar gaat over de fatbike. Het gaat juist om alle e-bikes en dat is ook wat in het regeerakkoord nu ook tekortschiet, als u mij vraagt, dat is dat het weer gaat om alleen de fatbike. En het is nog maar de vraag of er landelijk gezien binnen nu en een paar jaar ook echt daadwerkelijk regelgeving komt. Die hoop hebben we natuurlijk met zijn allen, maar ik vind het goed dat Amsterdam hier pioniert, het probeert en laten we zien wat de uitkomst is. Dus ook dank aan de wethouder. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Berkel. Het lid VAN BERKEL: JA21 maakt zich al langere tijd grote zorgen over de veiligheid in de parken hier in Amsterdam. En met name staat die veiligheid op het spel ook door veel fatbike-gebruik. In de breedste zin van het woord kan die veiligheid bevorderd worden door deze plannen van de wethouder. Dus misschien is men het niet gewend van JA21, we zijn vaak kritisch, maar hier volle steun. Dus daar kan ik me wel aansluiten bij de woorden van DENK die inderdaad goed heeft begrepen dat wij dit plan zien zitten. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Schijndel. Het lid VAN SCHIJNDEL: Dit juridisch pionieren vind ik eigenlijk wel mooi.

Dit is een goed plan om hier te beginnen met de fatbikes. Ik had een ander punt wat in de APV wordt gewijzigd en dat is het bedelverbod. Er is nu een stadsbreed bedelverbod, maar volgens jurisprudentie van het Hof in Straatsburg zou dat te ruim kunnen zijn. Het is nogal bewerkelijk vind ik, wat er nu wordt voorgesteld. Dus voor elke plek, of straat of plein moet je een apart bedelverbod uitvaardigen als burgemeester, als ik het goed begrijp. Waarom niet grotere geografische eenheden hiervoor in aanmerking laten komen? Zoals bijvoorbeeld de binnenstad of misschien het hele stadsdeelcentrum. Zou dat ook niet kunnen onder die nieuwe jurisprudentie van het Hof in Straatsburg? Dat is de vraag aan de burgemeester. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van der Horst voor de beantwoording. Wethouder VAN DER HORST: Dank voor de gevoelde steun dat we ook iets moeten doen. Ik kan me nog goed herinneren dat we hier vaak in de commissie en in de raad hebben gezeten en waarin eigenlijk alle partijen zo ongeveer mij opriepen om vooral iets te gaan doen aan de onveiligheid en de verkeersoverlast van fatbikes. Ik heb daarmee natuurlijk ook enorm veel gedaan richting het Rijk, want dat was waar de oplossing vandaan moest komen, een leeftijdsgrens bijvoorbeeld om al onze jongeren van Zuid tot Nieuw-West tot Weesp te beschermen.

En ook om ervoor te zorgen dat er een helmplicht kwam voor jongeren. Dat waren bijvoorbeeld maatregelen waar wij het Rijk toe hebben opgeroepen. Maar helaas, het duurde maar en het duurde maar. En ondertussen zagen wij de cijfers van de ongevallen toenemen, we zagen de overlast toenemen, we zagen toenemende zorgen over of mensen zich nog wel prettig konden bewegen in de parken. Dus we moesten ook iets doen. En daar is Amsterdam wel vaker aan het pionieren en soms moet je dat niet doen als je denkt dat het echt geen stand gaat houden. Maar hier hebben wij een manier gevonden denken waarop dat toch kan. Twee jaar geleden dacht ik nog, misschien gaat

6

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 19 februari 2026 Raadsnotulen

R

het niet lukken, dit kunnen we toch niet doen. Maar nu denk ik, we kunnen dit gewoon gaan proberen want we hebben namelijk de bierfietsroute gevonden die nu ook mogelijk het fatbikeverbod mogelijk gaat maken. Dus we hebben heel veel overlastmeldingen die we gebruiken inderdaad. Het is iets anders dan de verkeersveiligheid waar we eerst uit waren gekomen, maar wel degelijk iets waarvan we denken dat kan de parken veiliger maken en fijner maken, dus laten we het gewoon gaan doen. Ik heb meerdere amendementen gezien waar ik best positief over kan zijn. Het amendement 048 is eigenlijk gewoon een aanscherping. Uiteindelijk moet elke maatregel altijd proportioneel zijn en deze ook. Dus prima om deze over te nemen. Dat lijkt me eigenlijk vanzelfsprekend en het lijkt me ook heel goed als hier daardoor ook bredere steun voor is. Uiteraard werd me ook gevraagd na het toesturen naar de raad. De burgemeester neemt altijd proportionele besluiten, maar hartstikke goed om dit ook gewoon naar de raad te sturen ter informatie. Het lijkt me ook dat bij dit soort besluiten de raad daar ook zeker recht op heeft. Dan een amendement 049, dat gaat over de verkeersonveiligheid in plaats van dat lopen. Dat lijkt me ook helemaal goed. We kunnen meegaan met dit amendement.

Want de enige zorg die ik had bij het inzetten dat je niet mag lopen met je fatbike door bijvoorbeeld een park, is omdat het dan ook echt wel beter handhaafbaar is. Maar volgens ons is het toch nog steeds op deze manier ook handhaafbaar en gaan we dat gewoon uitproberen op deze manier. En dan gaan we het gewoon bekijken of dat ook lukt. Mocht het echt niet lukken, dan kan ik natuurlijk altijd nog terugkomen. Maar ik begrijp heel goed waar dit amendement vandaan komt, dus eigenlijk ook dank daarvoor en we kunnen die positief adviseren. Dan 050 gaat gewoon eigenlijk over de wijziging die u voorstelt. U maakt de voorbeelden van de meldingen wat generieker en ook met die nieuwe tekst die we even juridische wel hebben laten checken, want dat was mijn bezwaar, kijken of dit het juridisch dan niet zwakker maakt. We lijken daar zeker genoeg over dat dit het niet zwakker maakt en dat het gewoon ook op deze manier grote kans heeft om te gaan standhouden. Dan de motie 051 die vraagt om zoveel mogelijk maatregelen voor alle e-bikes. Daarvan zeg ik, die vind ik overbodig. Want eigenlijk doen we op dit moment al heel veel. We doen echt al heel veel. We werken natuurlijk de hele tijd aan die verkeersoverlast.

We hebben een campagne over te hard fietsen, we hebben verkeerseducatie, we hebben een pilot rustig fietsen in parken gedaan, we schrijven brieven aan ouders van middelbare scholen over de risico's. Want opvoeren van de e-bikes, we hebben extra controles van de opgevoerde e-bikes. Niet alleen dus van de fatbikes, ook van de e-bikes. We hebben een pilot met adaptieve snelheidsbegrenzing in het Vondelpark gedaan. En ik denk ook heel belangrijk om te noemen, het komend jaar, zo snel mogelijk, starten wij in samenwerking met het Rijk een pilot om een maximumsnelheid te gaan oefenen met fietsers. En ik denk dat dat belangrijk is, want dat willen we eigenlijk al vier jaar lang. Dat kon niet, ook vanwege het Rijk. En laat dit nou wel gelukt zijn, dat we hier mogen gaan samenwerken met het Rijk om een maximumsnelheid op het fietspad te gaan uitproberen. Het is nog steeds een pilot, dus we moeten zien of dat ook gaat standhouden. Want uiteindelijk vergt dat nog wel ook landelijke regelgeving die veranderd moet worden. Dan nog de motie van het lid Asruf. Het lid Asruf vraagt me eigenlijk om meldingen goed bij te houden. Dat kunnen we natuurlijk doen. Dat hebben we natuurlijk nu ook gedaan überhaupt om dit verbod te kunnen opstellen. Die informatie zal ik graag delen met de raad. Ik laat het dan ook wel echt even, wat mij betreft nu geen aanleiding om ook de e-bikes te verbieden.

Maar natuurlijk van harte bereid om de informatie toe te sturen en daar kan, als dit fatbikeverbod standhoudt, de raad natuurlijk altijd een afweging over maken.

7

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 19 februari 2026 Raadsnotulen

R

En dan kom ik ook op de vraag van het lid Broersen uit. Er wordt gevraagd hoe ik ernaar kijk dat er is aangekondigd dat er juridisch stappen komen. Ik denk hartstikke goed. Ik denk ook dat het goed is dat dit getest wordt. Want volgens mij weten wij nog niet 100 procent zeker of dit juridisch houdt. We hebben het zo goed mogelijk in elkaar gezet, we hebben er goede hoop op dat het het houdt, maar ik denk dat het alleen maar kan helpen dat we straks ook weten of het standhoudt. Wat mij betreft ook wel fijn als fatbikefabrikanten ook zelf, en ik weet dat er fatbikefabrikanten zijn die de verantwoordelijkheid voor veiligheid zelf ook heel erg voelen en sommige niet. Dus ik hoop ook dat alle fatbikefabrikanten die verantwoordelijkheid ook voelen om gewoon de veiligheid te waarborgen. Maar wij zeggen, kom maar op. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Berkel voor een punt van orde. Het lid VAN BERKEL: Voorzitter, een punt van orde want er wordt al best wel veel vanuit Nederland hier gekeken wat er in de raadszaal gebeurt en we hebben het hier over miljoenen en spreken over allerlei onderwerpen hier. Maar dan zie ik dat raadsleden hun kinderen gaan meenemen en die gaan hier op een raadszetel chips zitten eten. Ik begrijp dat het misschien leuk is om een kind mee te nemen.

Ik ben zelf ook gek op kinderen, maar als we allemaal onze kinderen straks mee gaan nemen en hier in de zaal op een raadszetel zetten, dat vind ik gewoon niet de normale gang van zaken. De VOORZITTER: Wat is uw ordevoorstel? Het lid VAN BERKEL: Ik denk dat het gebruikelijk is dat kinderen niet aanwezig zijn op onze zetels waar wij hier werken. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Koyuncu. Het lid KOYUNCU: Voorzitter, ik vind dit echt flauwekul. We doen allemaal hier parttimewerk, we doen dit werk naast onze baan. Het is gewoon hartstikke moeilijk om dit op een goede manier te regelen. Ik vind het echt flauwekul. Er zouden hier meer kinderen moeten zijn. Dat is echt onacceptabel. Het lid MOESKOPS: Steun voor het standpunt van het lid Koyuncu. De VOORZITTER: Ik zie dat er breed steun is voor het punt van het lid Koyuncu. En nog tot slot, als het een plek was van iemand die daar niet kon zitten, dan had ik uw punt wel begrepen. Maar er is hier voor uw ordevoorstel geen meerderheid. Het lid VAN BERKEL: Maar het is toch niet voor te stellen dat je je kind ook meeneemt naar een andere baan? Je gaat toch ook niet bij de kassa met je kind zitten? Ze zien me al aankomen in het vliegtuig met mijn dochter. De VOORZITTER: Het lid Van Berkel, uw punt is helder. Ik ga over de orde en ik ga hier geen discussie van maken.

De VOORZITTER geeft het woord aan het lid IJmker voor een punt van orde.

8

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 19 februari 2026 Raadsnotulen

R

Het lid IJMKER: Ik hoor de wethouder zeggen over de motie met aanvullende maatregelen ook voor wat mij betreft opgevoerde e-bikes, ze zei dat daar vooral de zorg zit en dat we die maximumsnelheid willen aanpakken in de parken en dat daar heel binnenkort een voorstel voor komt van de wethouder. Ik hoop natuurlijk dat we met grote getale daarbij zijn om dat ook te gaan volgen. Dus met dat verhaal wil ik graag die motie intrekken, voorzitter. De motie-IJmker en Asruf inzake zo snel mogelijk maatregelen voor alle e-bikes, nr. 051.26, ingetrokken zijnde, maakt geen deel meer uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Koyuncu. Het lid KOYUNCU: Als wij hier voorstellen doen dan horen we heel vaak vanuit het college dat er geen capaciteit is, dat het allemaal lastig is, er staat heel veel op stapel. En net hoor ik de wethouder zeggen richting de fatbikefabrikanten, kom maar op. Dus ik vraag me af, zit er heel veel capaciteit bij de juridische afdeling? De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van der Horst voor de beantwoording. Wethouder VAN DER HORST: Voordat we dit voorstel hebben gedaan, hebben we natuurlijk gekeken. We weten dat dit aangevochten gaat worden. Want het is pionieren, dus je doet dit voor het eerst en je weet dat er een grote kans is dat dit aangevochten wordt.

Dat lijkt mij prima als dat gebeurt, want dan weten we daarna ook of het standhoudt en daar is natuurlijk met capaciteit ook rekening mee gehouden. Dus ja, we hebben nu genoeg capaciteit om zoiets te gaan doen. En ik hoop natuurlijk dat het gewoon standhoudt en dat we het zo snel mogelijk weten. (Het lid KOYUNCU: Begrijp ik dan goed dat wij bij de juridische afdeling capaciteit hebben gereserveerd voor de fatbikerechtszaken in de komende periode?) Nee, we hebben bij de eigen afdeling bij Verkeer ook gewoon capaciteit voor juridische zaken. Dus ja inderdaad, dat klopt. (Het lid KOYUNCU: Dan kan ik er ook dus van uitgaan dat dit een prioriteitszaak is voor de wethouder en op het moment dat wij in de komende periode bij andere zaken juridisch niet in de problemen komen en dat er voldoende mensen zijn die het overige werk ook verrichten. Klopt dat?) Ja, wij hebben bij onze eigen afdeling daarnaar gekeken en wij denken dat dit inderdaad kan. Je weet nooit uiteindelijk in een heel jaar wat er verder nog op je pad gaat komen, maar wij denken dat dit goed gaat. En het is inderdaad, ik zal het maar even herhalen, ik denk ook gewoon wel heel erg belangrijk dat we iets doen.

Want ik denk dat we ook als we kijken naar de veiligheid en de roep, niet alleen vanuit deze raad maar ook vanuit de maatschappij, vanuit Amsterdam maar ook zestig andere gemeenten, we zijn niet de enige die dit willen. Met zestig andere gemeenten heb ik samen opgetrokken om meer maatregelen te treffen. Artsen en zo hebben echt jarenlang aan de bel getrokken overal omdat ze zich waanzinnig veel zorgen maken dat we iets moeten doen. Dus ja, ik denk dat we hier inderdaad prioriteit aan moeten geven.

9

Jaar

R

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 19 februari 2026 Raadsnotulen

Dan tot slot nog even JA21-retoriek, die werp ik verre van me. Dit is een breed gedragen voorstel en ik denk dat ook het breed in de maatschappij gevoeld wordt dat we iets moeten doen. Dus volgens mij moeten we vooral de feiten laten spreken. En de feiten wijzen erop dat we iets moeten doen. De VOORZITTER geeft het woord aan burgemeester Halsema voor de beantwoording. Burgemeester HALSEMA: Ik ben verantwoordelijk voor het deel bedelverbod als wijziging in de APV. Ik heb een vraag gekregen van het lid Van Schijndel, waarom ik niet veel grotere gebieden in de stad zou aanwijzen. Dat is eenvoudig. Zoals u weet heeft het Europees Hof het bedelverbod onverbindend verklaard vanwege strijd met artikel 8 van het EVRM. Dat betekent dat er hoge eisen worden gesteld aan de proportionaliteit bij nieuwe maatregelen en dat betekent dat wij gekozen hebben voor het volgen van de modelverordening van de VNG om te zorgen dat we niet opnieuw worden teruggefloten door de rechter. De discussie wordt gesloten. Personeel en Organisatie/ Algemene Zaken 36. Kennisnemen van de raadsinformatiebrief organisatieontwikkeling VN2026-001105

over

de

gemeentelijke

De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Burgers. Het lid BURGERS: Voorzitter, in de oppositie van de gemeenteraad van Amsterdam kun je wel degelijk wat bereiken, het duurt alleen wat langer. Vier jaar lang hebben wij geroepen dat er minder ambtenaren moeten komen, lagere kosten en meer focus op de kerntaken. Dat hebben wij jaarlijks in onze eigen tegenbegroting verwerkt en die tegenbegroting hebben wij altijd aangeboden aan wethouder Van Buren. Ik vond het altijd een heel sportief gebaar. En ik dacht altijd, zodra ik me omdraai gooit ze die tegenbegroting in de prullenbak. Maar dat heeft ze niet gedaan. Ze heeft het goed gelezen, ze heeft het overgenomen en ze heeft ook de burgemeester overtuigd om achter deze punten te gaan staan. Waarvoor dank. Wij wensen de onafhankelijk kwartiermaker veel succes als het gaat om de moeilijke beslissingen die hij zal moeten nemen. Het ziekteverzuim bij de gemeente Amsterdam is erg hoog en dat is natuurlijk in de eerste plaats heel vervelend voor de mensen die ziek zijn. Zij zitten ziek thuis, dat wens je niemand toe. Maar ook het financiële plaatje is ernstig. Per jaar gaat dit 8 miljoen euro kosten en we moeten nog maar afwachten hoe dat gaat terugkomen. Uit de stukken over de organisatieontwikkeling blijkt dat het gaat om zeventien directies die een enorm hoog ziekteverzuim hebben.

Gelukkig erkent het college dat de problemen structureel zijn en dat die ook zitten bij het leiderschap. Wij hopen dat de gemeenteraad in de komende jaren zich zal weten te matigen. De focus zal vooral moeten gaan liggen op de uitvoering en daarbij helpt het niet altijd als er nog meer plannen worden gestapeld.

10

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 19 februari 2026 Raadsnotulen

R

Wij wensen de kwartiermaker bijzonder veel succes en wij zullen het college houden aan de belofte dat de investering van 8 miljoen per jaar zal terug worden verdiend op de lagere loonkosten. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Havelaar. Het lid HAVELAAR: We lazen vorige week in de brief dat het college 9 miljoen voor 2026 uittrekt en daarna jaarlijks 8 miljoen tot 2030. Het kan aan mij liggen, maar volgens mij mis ik de financiële onderbouwing van deze kosten. En het zijn behoorlijke bedragen, dus ik zou de wethouder willen vragen om die te delen met de raad. Daarnaast krijg ik signalen dat de huidige definities die in de aanpak van de heer Van Lieshout zitten, leiden tot een vertekend beeld van de brandhaarden. En ik zou willen vragen of de wethouder daarnaar zou willen kijken, want ik hoor namelijk ook op verschillende afdelingen van een ziekteverzuim inmiddels boven de 30 procent en dat die niet in de overzichten van Van Lieshout staan. Laat ik duidelijk zijn. Het CDA steunt ruimhartig de kwartiermaker in de aanpak en ik heb al eerder gezegd dat de raad hem daar ook ruimte voor moet geven. Toch hadden wij ook een levendige discussie in de commissie met de burgemeester over de vraag welke rol heeft de raad in dat traject. En daar dicht ik de raad wel een grotere rol toe aan de voorkant dan de burgemeester deed.

Ik heb goed naar de burgemeester geluisterd in het debat, die probeerde de raad een beetje tegemoet te komen in die discussie en daarvoor heb ik een motie waarin ik het college vraag om die grotere rol voor de raad aan de voorkant ter harte te nemen. Maar ik wil de burgemeester in de motie ook ruimte geven om samen met de kwartiermaker daar een procesvoorstel voor te doen, omdat ik weet dat de burgemeester daar ook zelf grote opvattingen had hoe dat het beste vormgegeven zou kunnen worden. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Nadif. Het lid NADIF: Voorzitter, mede dankzij het lid Van Pijpen voer ik het woord op dit punt. Ik denk dat het heel erg belangrijk is dat we de noodzaak van deze aanpak echt onderschrijven omdat we ook zien dat we willen dat we ook die organisatie zo inrichten dat het ook gericht is op die uitvoering. Ik vind het heel erg mooi dat dat ook terugkomt in de stukken en ik wens ook zoals de andere partijen de kwartiermaker heel veel succes hierin, En dan is het ook belangrijk dat deze operatie niet alleen over cultuur mag gaan, maar ook over de organisatie en over de cultuur binnen de ambtelijke organisatie. Want we zien ook dat daar ook veel problemen liggen. En ik denk dat het ook belangrijk is om dat goed te adresseren en ik denk dat ook goed is dat de raad daarin meegenomen wordt. Maar niet alleen de raad, ook de rest van de stad.

Want zij worden natuurlijk ook het meest geraakt door de uitvoering. Minder beleid en meer uitvoering klinkt echt fantastisch, maar ik denk dat het heel erg belangrijk is dat we uitkijken dat we daarmee niet ook nieuwe initiatieven doodslaan. Dus ik vind het heel erg van belang dat we hier ook kritisch naar kijken en dat we dus ook een helder beleidscyclus hebben. We zijn ook heel erg benieuwd, er zijn al eerder vragen gesteld over de voortgang van het proces, ook financieel. Hoe ziet dat eruit en hoe kunnen we daarin ook onze controlerende rol innemen? De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Namane.

11

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 19 februari 2026 Raadsnotulen

R

Het lid NAMANE: Allereerst wil ik graag benadrukken dat we heel erg dankbaar zijn voor al die mensen die elke dag onze stad draaiende houden en natuurlijk in het bijzonder zijn dat onze ambtenaren. Wat ons betreft, het is al vaker gezegd, moeten we voor hen de beste werkgever denkbaar zijn, zodat iedereen zijn werk op een fijne manier kan doen en inderdaad ook zodat we kunnen zorgen dat we de Amsterdammers zo goed mogelijk kunnen helpen wanneer ze de gemeente nodig hebben. En inderdaad, zodat de ambities die we hebben voor de stad zoveel mogelijk werkelijkheid, uitgevoerd dus worden. Veel gaat goed maar er moet een hoop beter en we hebben nogal wat besproken de afgelopen jaren met elkaar. We willen meer grip op de organisatie, het uitbannen van discriminatie, betere representatie op alle niveaus en inderdaad ook het tegengaan van ziekteverzuim, beter leiderschap en zeker wat mij betreft ook meer vast werk. En we zijn heel erg blij dat er naar de organisatie als geheel wordt gekeken en ik wil graag de wethouder en de burgemeester ook danken dat ze dit grondig aanpakken. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Krom. Het lid KROM: Ik sluit me eigenlijk aan bij alle betogen voor mij, behalve die van het lid Burgers. We kregen bij de expertsessie als raad het advies om een opdrachtgevende rol te pakken en de afstand tussen de raad en de ambtelijke organisatie te verkleinen.

Gezien onze kaderstellende rol vind ik ook dat we betrokken moeten worden bij het ontwikkelen van de visie en het omschrijven van de waarde waaraan de gemeentelijke organisatie moet voldoen. Het past ons ook als raad om hierover mee te denken. Dus het verzoek van de Partij voor de Dieren om de raad hier een actieve rol te geven. Daarom doen we ook mee met de motie van het CDA die vraagt om de vier trialoogmomenten met de kwartiermaker, het college en de raad. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Garmy. Het lid GARMY: We spreken hier niet voor het eerst over deze problematiek en de onderliggende organisatievraagstukken. Signalen over hoge werkdruk, onduidelijk verantwoordelijkheden en een onveilige werksfeer waren er al langer. En toch werd er pas echt ingegrepen toen het zichtbaar misging. En dat moeten we hier wel hardop vaststellen, want als we pas reageren bij escalatie, lopen we steeds achter de feiten aan en dan vallen mensen uit en merken inwoners dat in de dienstverlening. We zijn daarom blij dat hier nu echt werk van wordt gemaakt. Een organisatie met de basis op orde is geen doel op zich, maar randvoorwaarde om er voor de stad te kunnen zijn. Dit gaat voor ons niet alleen over een veranderprogramma, maar ook hoe we over hoe we als bestuur omgaan met signalen uit de organisatie.

Nieuwe plannen maken is makkelijk, maar alles wat we besluiten komt uiteindelijk bij dezelfde mensen terecht. Als we blijven toevoegen zonder ergens mee te stoppen, wordt de werkdruk vanzelf weer te hoog. Dat betekent dat we duidelijk moeten maken wat wel kan en wat niet. En voor ons moet deze organisatieontwikkeling daarom concreet betekenen dat het college eerder begrenst wat uitvoerbaar is en dat signalen uit de organisatie sneller leiden tot bijsturing. Ook als dat betekent dat plannen worden aangepast, vertraagd of niet doorgaan. Voor de raad betekent dit dat we zelf ook onze verantwoordelijkheid moeten nemen en geen plannen gaan stapelen. We willen het college en de kwartiermaker de ruimte geven om nu stappen te zetten. We kijken uit naar de concrete uitwerking en de zichtbare impact van de maatregelen in de organisatie en wensen hen ook veel succes.

12

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 19 februari 2026 Raadsnotulen

R

De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Schmit. Het lid SCHMIT: Wat goed dat we vandaag de organisatieontwikkeling hier bespreken, want de urgentie is hoog. We zien een organisatie in risico, een hoog ziekteverzuim en druk op de uitvoering. En we willen naar een organisatie met uitvoeringskracht, met ambtenaren die met plezier werken en Amsterdammers die een goede dienstverlening ervaren. Dus goed dat college dit oppakt met direct ingrijpen in het hoogste ziekteverzuim plus een aanpak om de organisatie te ontwikkelen. Wat mij betreft begint organisatieontwikkeling eerst met het ontwikkelen van een gezamenlijke visie op de doelen van de organisatie en de waarde van de organisatie. En dat doen we wat mij betreft als gemeentebestuur samen, college en raad. En wat D66 betreft staat hier centraal, een passie voor Amsterdam, een focus op de dienstverlening, een effectieve organisatie die ruimte geeft aan de uitvoering en ook een organisatie waar we elkaar aanspreken op gedrag. En de collega’s zeiden het al, een gemeentebestuur dat prioriteert. Mijn vraag aan de burgemeester is, die wens van de raad om samen met het college daar een gezamenlijke visie erop te formuleren, hoe wil de burgemeester hier de raad in betrekken in dat gehele proces? Het begint en staat bij goed leiderschap en leiderschap begint wat mij betreft vanaf de top met 360 graden feedback.

Want goed leiderschap leidt tot een hogere betrokkenheid en een hogere betrokkenheid leidt tot een betere uitvoering. En mijn vraag aan het college is, hoe gaat zij de ontwikkeling van leiderschap structureel borgen in dit hele project? Leiderschap is niet een eenmalige training of een heidag, ik zou graag een plan zien hoe we dit structureel in de hele organisatie borgen. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Schijndel. Het lid VAN SCHIJNDEL: Een prachtig onderwerp. Ik ben zelf ook een tijdje organisatieadviseur geweest, Andersson Elffers Felix, dat is een Partij van de Arbeidkantoor. Anyway, het lid Burgers beet het spits af met te zeggen, die tegenbegrotingen van ons worden telkens weggestemd, maar ze worden toch goed gelezen en elementen ervan, zoals bijvoorbeeld een reorganisatie die nodig is, worden dan gewoon overgenomen. Ik zou de VVD willen wijzen op het feit dat de moties van Forum bij de VVD erg goed worden gelezen. Ik breng in herinnering, acht jaar geleden een motie bijvoorbeeld om het natuurlijk verloop, dus ambtenaren worden ook ouder, dan heb je natuurlijk verloop, om dat dan voor een derde niet aan te vullen. Over een reeks van jaren een geweldige bezuiniging, jazeker. We hebben hier in Amsterdam natuurlijk veel te veel beleidsmakerij. Ik heb weleens geroepen, eigenlijk al dat beleid zit elkaar geweldig in de weg.

Amsterdam is een laboratorium voor slecht beleid. Jammer dat veel gemeenten dat dan toch, ja het komt uit Amsterdam, willen overnemen, maar goed. Dan is de vraag aan de burgemeester eigenlijk, werken met een kwartiermaker, het heeft toch een beetje het keuren van het eigen vlees met zich. Een focus op kerntaken, zouden we daar nou niet eens een onafhankelijk PricewaterhouseCoopers-advies over kunnen inwinnen? Het kost een centje, maar het kan ook heel veel opleveren. Ik weet dat in de provincie Noord-Holland men enorm veel baat heeft gehad bij het in inwinnen van zo’n advies bij Berenschot om te gaan wieden in al dat overvloedige beleid. Dus waarom niet naast deze kwartiermaker een rapport over kerntaken van de gemeente? De VOORZITTER deelt mee dat de volgende motie is ingekomen:

13

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 19 februari 2026 Raadsnotulen

R

Motie van de leden Havelaar en Krom inzake raad aan de voorkant bij gemeentelijke organisatieontwikkeling, nr. 091.26 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - een procesvoorstel aan de raad voor te leggen dat voorziet in minimaal vier trialoogmomenten per jaar tussen een delegatie van de raad, de kwartiermaker Van Lieshout en zijn team en het college, voordat voortgangsrapportages worden vastgesteld; - bij deze trialoogmomenten minimaal te bespreken welke uitgangspunten (mensvisie, werkgeverstijl, topstructuur, medezeggenschap, kantoorfaciliteiten) aan de raad worden voorgelegd ter vaststelling voor uitvoering; - de raad per kwartaal een beknopt feitenoverzicht te sturen met de stand van zaken rond ziekteverzuim (inclusief langdurig verzuim), loonbetalingssancties en voortgang reorganisaties; - dit procesvoorstel uiterlijk voor de voortgangsrapportage van maart 2026 aan de raad te sturen. De motie maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan burgemeester Halsema voor de beantwoording. Burgemeester HALSEMA: Laat ik als eerste dankzeggen aan de raad voor de grote betrokkenheid bij dit inderdaad belangrijke onderwerp dat ons natuurlijk allemaal aangaat. En als tweede ook voor alle suggesties en opmerkingen die er zijn gemaakt.

En ja, het lid Burgers, een goed idee heeft altijd vele vaders en ik zal niet ontkennen dat de VVD in het verleden vele bezuinigingsvoorstellen heeft gedaan om ambtenaren en geld te schrappen. Ik ga er wel een kanttekening bij maken, dit is niet een plat bezuinigingsvoorstel. Dit is een veel fundamentelere en heel vergaande organisatiewijziging. Is dat een reactie op te lang niet ingrijpen, zoals het lid Garmy suggereert? Nee, bepaalt niet. De afgelopen jaren is op alle onderdelen eigenlijk ingegrepen. Alleen de conclusie die wij trekken na zoveel jaren is dat daar waar de groei van de organisatie voor een belangrijk deel verklaard wordt uit de groei van de stad, de toenemende complexiteit van problemen, we nu wel op een punt aanlanden dat we dat niet meer kunnen en dat aanpassingen op onderdelen niet meer volstaan. En dat geldt natuurlijk ook en in de eerste plaats voor het ziekteverzuim, waarbij het niet zo is dat er de afgelopen jaren niets gedaan is. Nee, er is veel gedaan, alleen het heeft onvoldoende soelaas geboden. Dus moeten we dieper en verdergaand ingrijpen. Er zijn mij nog een paar vragen gesteld. De financiële vraag zal vanzelfsprekend beantwoord worden door de wethouder. Die is er veel beter in dan ik. Nog een opmerking eraan voorafgaand.

Want wij zijn bezig, zoals wij hebben afgesproken met de raad, om een visie op de organisatie en de wijziging te ontwikkelen, net zoals wij de eerste voortgangsrapportage aan het voorbereiden zijn en zo snel mogelijk naar de raad willen doen toekomen. Daarmee komen wij ook tegemoet aan het verlangen van de raad om vrij uitgebreid met ons te kunnen praten voorafgaand aan voorstellen en controlerend op de uitvoering van voorstellen. Dat betekent dat wij nu op 19 maart de voortgangsrapportage bespreken in het college. Deze zal ook een opvatting over de toekomst van de organisatie en de toekomst van de stad bevatten, als ook een al veel concreter voorstel voor wijziging van de topstructuur van de gemeente. Dat zal de negentiende in het college worden

14

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 19 februari 2026 Raadsnotulen

R

besproken en dan direct daarna naar de raad worden gezonden. Zoals wij eerder hebben afgesproken zullen er twee voortgangsrapportages per jaar zijn. Daarmee loop ik even vooruit op de motie van het lid Havelaar. Vier voortgangsrapportages en vier gesprekken is een eis die wij in ieder geval niet aan de kwartiermaker en zijn team willen stellen, want dan is hij eigenlijk alleen maar bezig voortgangsrapportages te maken terwijl wij willen dat de organisatie veranderd wordt. Laat ik daarmee meteen ook even een opmerking maken over de motie. Ik zou de motie willen ontraden, om een aantal redenen. 1. Vier keer per jaar een voortgangsrapportages is echt overvragen. 2. Het hebben van een informeel gesprek met de kwartiermaker en zijn team voorafgaand bijvoorbeeld aan een bespreking van de voortgangsrapportages is door mij al toegezegd bij de vorige vergadering. Dus daar hoeft u geen motie op te maken. Maar dat is ook echt aan u en het ambtelijk apparaat. Dat kan de vorm aannemen van een technische sessie. U wil dat alleen combineren met een gesprek met het college en dan vind ik, daar heb ik echt moeite mee, dat de controlerende en kaderstellende verantwoordelijkheden van de raad en de verantwoordelijkheden van het college door elkaar gaan lopen.

Dus als u zich goed wil informeren in voorbereiding op de controle van het college door ook apart te praten met de kwartiermaker en daarbij ook de kwartiermaker suggesties en adviezen aan de hand doen, moet u dat vooral doen. Daar is de kwartiermaker en zijn team vanzelfsprekend toe bereid. Maar meng dat niet met de controle die u ook heeft uit te voeren op het college. Dus wij zullen twee keer per jaar een uitgebreide voortgangsrapportage aan de raad doen toekomen. Als er tussendoor vergaande voorstellen zijn, dan zullen wij die vanzelfsprekend u ook doen toekomen. Er kan altijd gesproken worden met de kwartiermaker, maar dat is ook gewoon aan de raad en daar heeft u geen motie voor nodig. Dan heb ik daarmee ook de vraag van het lid Schmit beantwoord over de gezamenlijke visie. Ja, die komt er. Over het borgen van leiderschap, dat is gewoon opgenomen en dat heeft u ook kunnen zien in het voorstel zoals we dat hebben gedaan. Dan tot slot het lid Van Schijndel. Ik ben een aanhanger van de wetenschapper Mazzucato. Zij was ook in Amsterdam niet zo lang geleden. Wij hebben uitgebreid ook met het team met haar gesproken en een van de opmerkingen die zij maakt is dat lokaal en landelijk bestuur kapotgaat aan de consultancy-industrie. Dat ben ik zo ongelooflijk met haar eens. Uitzonderingen daargelaten, laat ik dat meteen heel nadrukkelijk zeggen.

Zeker als ze ook nog een publieke functie hebben in de gemeenteraad van Amsterdam, dan zijn dat echt de mensen die een voorbeeld zijn. Maar terug naar de hoofdmoot en dat is voor mij, toen wij dit plan opzetten was het zo wezenlijk om dit niet weer uit te besteden aan de big four en daarbij een peperduur abstract advies te krijgen van mensen die de organisatie niet door en door kennen, dat ik het heel verstandig heb gevonden om uit te wijken naar de brandweercommandant. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van Buren voor de beantwoording. Wethouder VAN BUREN: Ik sluit natuurlijk helemaal aan, dat zult u begrijpen, bij de woorden van de burgemeester. Ik wil eerst nog wel even opmerken dat ik heus niet de tegenbegrotingen van de VVD in de prullenbak heb gegooid. Ik heb ze zorgvuldig bewaard. En ik ga het nog missen, dat kan ik hier wel zeggen, een leuk moment altijd. Ik heb ze niet ingelijst. Dat heb ik wel met onze eigen begrotingen gedaan natuurlijk, want daar was ik natuurlijk heel tevreden over. Over de financiën en over de 9 miljoen en 8 miljoen, deze miljoenen zijn gebaseerd op ervaringen. Bij andere organisaties hebben we gekeken naar wat het kost. Ik heb in de

15

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 19 februari 2026 Raadsnotulen

R

raadsinformatiebrief, of dat hebben wij ook toegelicht, waar deze gelden aan besteed worden, aan de speciale interventieteams. Het verschilt ook nog per directie. We hebben daar een basis voor gemaakt. En we hebben ook aangeboden over de aanpak ziekteverzuim nog een aparte technische sessie te organiseren om echt de hele aanpak met de raad te bespreken en uit te leggen. En dan kunnen we natuurlijk de financiën die we hebben gereserveerd hiervoor ook nog nader toelichten. (Het lid HAVELAAR: We gaan 17 miljoen uitgeven. Ik zou het wel prettig vinden om die gewoon even een papiertje onder elkaar te kunnen zien.) We hebben een nadere toelichting gegeven waar die miljoenen aan besteed gaan worden, aan de interventieteams, de miljoenen die we hiervoor gaan reserveren en die we op termijn natuurlijk ook weer terug gaan verdienen. Daar hebben we een vergelijking gemaakt met andere organisaties. We kunnen dit ook toelicht in de technische sessie. Om dat nu zo sec op papier te zetten, het verschilt ook nog per directie wat de interventieteams gaan doen. Dus we hebben daar geld voor gereserveerd dat we denken daarvoor nodig te hebben. Om dat weer apart te doen, we kunnen een financiële bijlage met de voortgangsrapportage meesturen. Als dat voldoende is, dan kan dat ook.

Het lid Havelaar had een opmerking over de aandachtdirecties waar we mee starten, dat hem ter ore is gekomen dat er ook directies zijn met een nog hoger percentage ziekteverzuim. Bij ons is toch echt wel de directies waar we mee starten, die hebben het hoogste percentage ziekteverzuim. Dus die 30 procent herken ik zelf niet. We volgen natuurlijk altijd het percentages ziekteverzuim per directie en we starten ook echt met de directies waar het hoogste ziekteverzuim is. Leiderschap, dat heeft de burgemeester al beantwoord, dat heeft de continue aandacht en dat is ook een aparte werkstroom in de aanpak. De discussie wordt gesloten. Openbare Orde en Veiligheid 37. Kennisnemen van de onderzoeken naar aard, omvang en opvolging anti-lhbtiq+ geweld en voortgang Actieplan VN2026-001562 De VOORZITTER deelt mee dat de volgende motie is ingekomen: Motie van het lid Khan inzake onverwachte bondgenoten tegen anti-lhbti-geweld, nr. 086.26 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - in samenwerking met maatschappelijke organisaties en communicatiepartners een campagne op te zetten waarin juist deze “onverwachte bondgenoten” hun stem laten horen tegen lhbti-geweld; - en deze campagne te koppelen aan het aangekondigde offensief tegen haatmisdrijven. De motie maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Khan.

16

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 19 februari 2026 Raadsnotulen

R

Het lid KHAN: In de commissie hebben we het gehad over de cijfers, die spreken voor zich, hoe ernstig de situatie is. De burgemeester gaf aan, we zijn nog bezig met de verdere ontwikkeling van het brede offensief en dat we daarover verder kunnen nadenken. Dat hebben wij gedaan. Ik heb een motie ingediend, onverwachte bondgenoten. Dat leggen wij uit als een soort van aanscherping op de Kom Op-campagnes die al jarenlang lopen. Wij denken dat dat een heel goed en stevig signaal zal zijn als we, als ik het zo mag samenvatten, als je posters door de stad ziet hangen van stoere mannen die allemaal opkomen tegen lhbti-discriminatie. Want stoer zijn betekent ook dat je tegen discriminatie van minderheidsgroepen bent, waaronder dus ook lhbti'ers. Met de Kom Op-campagne is dat al enigszins gedaan, maar ik denk dat het wel handig zou zijn om een hele campagne daaromheen te bouwen. Dus deze motie is een aanscherping op de huidige opzet van de Kom Op-campagnes. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Bentoumya. Het lid BENTOUMYA: In Amsterdam moet iedereen zichzelf kunnen zijn, dat is iets wat GroenLinks vaker benoemd. Maar we weten ook dat veiligheid een belangrijke voorwaarde is om ook daadwerkelijk jezelf te kunnen zijn.

En wanneer wij lezen in dit Actieplan dat bijvoorbeeld non-binaire en genderqueer Amsterdammers, dat 71 procent daarvan zich niet veilig voelt in onze stad, dan zeggen wij dat is onacceptabel. En wat dat betekent in het leven van mensen is bijvoorbeeld zoiets simpels als hand in hand over straat kunnen gaan of je kunnen kleden en je kunnen uitdrukken zoals je dat zou willen. En daar moeten we ons hard voor inzetten. Dus alles wat wij als gemeente doen om anti-lhbtigeweld tegen te gaan moet niet alleen gericht zijn op het bestrijden van die incidenten, want dat moeten we doen, daar is keiharde inzet op nodig, maar we moeten er ook voor blijven strijden dat alle Amsterdammers zich veilig voelen en thuis voelen in hun eigen stad. En daarom zou ik graag de burgemeester willen vragen om bij dit Actieplan en inderdaad het aankomende offensief tegen hatecrimes ook juist die ervaren veiligheid mee te nemen in het achterhoofd als leidraad en als herinnering waarom we dit allemaal doen. Dat elke Amsterdammer zich thuis voelt en veilig voelt in onze stad. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Noordzij. Het lid NOORDZIJ: Deze strijd tegen lhbti-geweld en bredere onverdraagzaamheid is, moet ik ook eerlijk zeggen, soms best wel een beetje frustrerend omdat die soms selectief gevoerd wordt. Dus dan wel voor een witte homo die hand in hand met zijn partner op straat wil kunnen lopen.

En tegelijkertijd zien we soms dat dat mist als het gaat over transpersonen die voldoende zorg en erkenning verdienen. Het is ook eentje die soms gebruikt wordt als stok om racisme mee aan te jagen. En uiteindelijk is het ook gewoon een strijd die ontzettend veel tijd en doorzettingsvermogen vraagt, terwijl de behoefte in de stad als plek voor iedereen om onvoorwaardelijk vrij en veilig jezelf te zijn enorm is. Maar juist dat ook maakt die strijd zoveel mooier en krachtiger. Dat we weten dat hoe luid die andere kant ook is, de warme en zachte kant van de stad altijd sterker is. En ik geloof inderdaad dat we met dit Actieplan en ook het aangekondigde offensief, alle andere acties die uitgevoerd worden en ook de enorme hoeveelheid initiatieven en projecten uit de stad, alleen maar duidelijker wordt dat we inderdaad op die goede weg zijn. Ik kijk dan ook uit naar de uitwerking daarvan en denk dat het daarbij altijd ook prioriteit vraagt om juist inderdaad altijd met die organisaties, met die initiatieven in de stad, dit samen te blijven doen en die te betrekken.

17

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 19 februari 2026 Raadsnotulen

R

De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Lust. Het lid LUST: We spreken vandaag over de voortgang van het Actieplan antilhbtiq+-geweld en over de stand van zaken ten aanzien van dit hardnekkige probleem. De raadsbrief kondigde een offensief aan tegen alle vormen van hatecrimes en de burgemeester vraagt de raad om suggesties om de afnemende tolerantie in onze stad te doen stoppen. Ik heb daar wel een idee over en dat idee zal de burgemeester niet verbazen. Ik heb de afgelopen vier jaar namens D66 bij elke gelegenheid gepleit voor een fulltime operationele antidiscriminatie-unit bij de Amsterdamse politie. Met de nadruk op operationele, dat ook direct het verschil markeert met het huidige expertisecentrum antidiscriminatie politie dat op zich prima doet waar het voor bedoeld is, alleen niet dat operationele aspect in zich heeft. Ik heb de redenen genoemd hoe zo'n specialistisch team een belangrijk verschil zou maken in de aangiftebereidheid bij de politie en in de juridische haalbaarheid bij de vervolging van hatecrimes. En ik heb geluisterd naar waarom dit vooralsnog niet geïmplementeerd kon worden. We zijn echter allicht nu op het punt gekomen waar een pilot met zo'n fulltime operationele antidiscriminatie-unit als nooit tevoren gerechtvaardigd is.

Dat wil ik graag opnieuw ter overpeinzing meegeven aan de burgemeester, bij wijze van pragmatische suggestie, om te betrekken bij dit offensief. Immers, proberen lukt altijd. Dan een ander punt. De onderzoeken die voorliggen over de aard, omvang en opvolging van anti-lhbtiq+-geweld in onze stad laten zien dat het gevoel van onveiligheid groeit onder lhbtiq+-personen en intolerantie en discriminatie toeneemt, een zorgelijke ontwikkeling. Dat anti-lhbtiq+-geweld niet alleen van deze tijd is en zichtbaar jezelf kunnen zijn geen uitsluitend hedendaagse uitdaging, laat onze gedeelde geschiedenis zien. Al een eeuw lang, een eeuw lang, is de lhbtiq+-gemeenschap aantoonbaar een bedreigde minderheidsgroep in onze stad. Ik baseer dit onder andere op het feit dat de Amsterdamse politie voor de Tweede Wereldoorlog al lijsten opstelde van personen die men verdacht van homoseksuele contacten of die daarvoor eerder opgepakt waren, de beruchte homolijsten. Zedenrechercheurs hielden vanaf 1920 in opdracht van de zedenpolitie Amsterdamse homoseksuelen in de gaten, gerechtvaardigd door de vooroorlogse zedenwetgeving. Dit beleid resulteerde in cartotheken, kaartenbakken met namen van uiteindelijk zo'n 4.500 Amsterdammers die verdacht werden van homoseksualiteit. En zo'n verdachtmaking was met een melding van een hospita of een buurman vaak al voldoende.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog verboden Duitse verordeningen alle homoseksuele contacten ter bestrijding van de tegennatuurlijke ontucht. De Amsterdamse commissaris der politie werkte proactief mee aan de handhaving van deze verordening en daarmee aan de vervolging van homoseksuelen met het delen van die lijsten met de Sicherheidsdienst. Deze Amsterdamse homolijsten waren niet alleen administraties van voor de Tweede Wereldoorlog, of opgesteld ten behoeve van die Sicherheidsdienst, ook in de jaren vijftig werden homoseksuelen nog steeds als zodanig geregistreerd in de gemeente Amsterdam. Op basis daarvan hebben in totaal vele honderden homoseksuelen zich voor een rechter moeten verantwoorden over hun privéleven. Voor al die homoseksuelen die op deze homolijsten voorkwamen en op basis daarvan vervolgd zijn, uitgesloten zijn en banen zijn geweigerd, pleit ik postuum ter ere aan hun nagedachtenis voor een passende erkenning van het leed dat hen destijds is aangedaan. En ik vraag de burgemeester na te denken, mee te denken, over hoe deze open wond binnen de Amsterdamse lhbtiq+-gemeenschap alsnog gehecht kan worden.

18

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 19 februari 2026 Raadsnotulen

R

Ik eindig graag met te markeren dat de Amsterdam politie sindsdien grote stappen heeft gezet op dit onderwerp. Tijden zijn veranderd en daar is het netwerk Roze in Blauw dat vorig jaar haar vijfentwintigjarig bestaan vierde het meest sprekende bewijs van. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Berkel. Het lid VAN BERKEL: Dat is even slikken, na zo'n indrukwekkend verhaal van het lid Lust. Heel goed dat zij dat hier heeft gebracht. Het rapport over de aard en omvang van incidenten tegen lhbtiq+’ers laat zien dat Amsterdam, ondanks het beleid als regenboogstad, het gevoel van veiligheid van lhbtiq+-personen niet verbetert. En dat verbaast mij niet, als je in de krant leest wat er hier allemaal gebeurt. Afgelopen dinsdag berichtte Het Parool dat er op 24 januari een 51-jarige man vanwege zijn geaardheid op een terras op het Beukenplein is bedreigd en mishandeld. Twee personen hebben hem genadeloos hard, zo wordt het omschreven, tegen zijn hoofd geschopt. En toen de politie aankwam, verleende die hem eerste hulp maar hij moest alsnog opgenomen worden in het ziekenhuis.