20260114 SED conceptverslag.pdf.pdf

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Raadscommissieverslag, 14 januari 2026

CONCEPTVERSLAG Vergadering Vergaderdatum Verslag vast te stellen op:

Openbare vergadering van de Raadscommissie Sociaal, Economische Zaken en Democratisering Woensdag 14 januari 2026, aanvang 13.30 uur in de Willem Kraanzaal Woensdag 4 februari 2026 Voorzitter: Runderkamp Plaatsvervangend voorzitter: de heer Von Gerhardt Portefeuillehouders: wethouder Groot Wassink, wethouder Mbarki Commissiegriffier: Vos Commissieondersteuner: Verslaglegging: De Waal (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: Bouhassani (PvdA), Belkasmi (PvdA), Keesman (PvdA), Kacha (PvdA), Namane (Pvda), IJmker (GroenLinks), Bentoumya (GroenLinks), van der Veen (GroenLinks), Yemane (GroenLinks), Aslami (D66), Schmit (D66), von Gerhardt (VVD), Staartjes (VVD), Krom (Partij voor de Dieren), Broersen (VOLT), Haijen (SP), Aboelkasem (DENK), Stevens (CDA), Noordman (Forum voor Democratie) Afwezige commissieleden: Overige aanwezigen: Thomas Hermans (Dagelijks bestuurder Stadsdeel West)

1. Algemeen deel a. Opening procedureel gedeelte De VOORZITTER opent de vergadering om 13.30 uur en heet allen welkom. Er zijn voldoende fracties aanwezig om de vergadering doorgang te laten vinden. b. Mededelingen Wethouder GROOT WASSINK heeft een toezegging gedaan aan het lid Haijen over Zuidoost Werkt, de locatie waar mensen gewoon binnen kunnen lopen en of dat ook in Nieuw-West toepasbaar is. Er is een vergelijkbaar aanbod in Nieuw-West maar dat is net wat anders georganiseerd. Twee plekken waar inwoners op eenzelfde manier terecht kunnen zijn het Startpunt en het Ontwikkelplein, ook het werkgeversservicepunt (WSP) is aangehaakt. Dus hoewel het niet een vergelijkbare locatie is als bij Zuidoost Werkt, is er wel hetzelfde aanbod. De tweede mededeling gaat over de samenwerking met Ouder-Amstel, in de loop van 2026 worden er 105 Amsterdamse statushouders gehuisvest in flexwoningen voor een periode van 15 jaar. Er zijn met Ouder-Amstel en Ymere afspraken gemaakt over de dienstverlening aan die statushouders. De statushouders worden inwoners van OuderAmstel en dat betekent ook dat ze de participatiewet en inburgering en dergelijke doen. De derde mededeling is dat de winteropvang die vanaf 1 december gestart is, goed en beheersbaar is verlopen.

Er zijn 270 opvangplekken beschikbaar gesteld en ook de EU-burgers met recht op gelijke behandeling zijn meegenomen in de rechthebbende groep. Ook de WKR is van kracht geweest, waarbij extra plekken zijn ingezet en aanvullende voorzieningen zijn gemaakt. Ook zijn de openingstijden verruimd en is er een sterkere outreachende aanpak geweest tijdens de koude dagen.

1

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept-raadscommissieverslag, 14 januari 2026

Het lid VAN DER VEEN bedankt het College, de ambtenaren en het gehele veld voor de inzet van afgelopen week en vraagt hoe de betrokken organisaties dat zelf hebben ervaren en hoe ze ervoor staan. Wethouder GROOT WASSINK zegt dat er inderdaad een forse prestatie is geleverd en zegt trots te zijn op alle ambtenaren en zorgpartijen die hieraan meegewerkt hebben. Hij hoorde de tevredenheid terug op de T6 en hoopt dat ze in de toekomst de flexibiliteit kunnen blijven behouden wanneer het nodig is om snel te kunnen handelen. Het lid ASLAMI sluit zich aan bij de woorden van lid VAN DER VEEN maar geeft aan dat het inrichten van de Van Hogendorphal als tijdelijke opvanglocatie heeft geleid tot onduidelijkheid bij de sportverenigingen over de competities en wat het betekent voor de sporters. Het lid vraagt of deze dan doorgang vinden elders of dat er toch kan worden doorgegaan op deze locatie. Wethouder GROOT WASSINK geeft aan dat je in een noodsituatie soms tot dit soort middelen moet grijpen. Er is in nauw overleg met wethouder Mbarki besproken om sporters zo veel mogelijk te ontzien en getracht sport zoveel mogelijk door te laten gaan. De wethouder zegt dat als de situatie zich weer voordoet dat er een nieuwe opvanglocatie nodig is, dat dan een andere sportvoorziening zal zijn dan de Van Hogendorphal.

De wethouder geeft tevens aan dat er in de buurt van het sportcentrum eerder met grote steun en enthousiasme is gereageerd dan dat mensen zich er zorgen om maakten. De eerste mededeling van wethouder MBARKI is dat er in de kerstvakantie een bijzondere ambtenaar ontvallen is. Als ambtenaar werkte ze 8 jaar lang in stadsdeel Centrum als programmamanager Economie, Kunst en Cultuur en was ze een spil in de Aanpak Binnenstad en daarmee ook een spil in de binnenstad tussen ondernemers, culturele instellingen en bewoners. Een heel belangrijke kracht en van grote waarde. De wethouder wil via deze weg, namens het College en de gemeenteraad, de nabestaanden veel sterkte wensen met dit verlies. De tweede mededeling is een afdoening toezegging die gedaan is in de commissie van 26 november door het lid Taj aangaande de leegstand van het hotel Mokum aan wethouder Pels. Omdat dit niet over leegstand woningen gaat, maar over een hotel heeft wethouder Pels gevraagd of wethouder MBARKI deze wil beantwoorden. De wethouder geeft aan dat de eigenaar van het hotel bezig is met een verbouwing om het pand weer geschikt te maken om weer geëxploiteerd te worden als hotel. Omdat het pand de bestemming hotel al had voordat het gekraakt werd, is het recht van de eigenaar om het pand als hotel te exploiteren nog steeds geldend en daarmee is deze toezegging afgehandeld.

De laatste mededeling van de wethouder is dat er naar aanleiding van de commissie van 5 november er met WSP is gesproken over schijn-zzp’erschap. Het WSP benadrukt het belang van goede informatie over rechten en plichten maar geeft aan dat de dienstverlening is ingericht op werk in loondienst bij werkgevers. Het RWC gaat verkennen of schijn-zzp’erschap onder jongeren kan worden meegenomen in de verdere ontwikkeling van de regionale werkgeversdienstverlening. Er wordt verkend of en in welke mate werkgevers vragen hebben over schijn-zzp constructies met specifiek aandacht voor jongeren en vervolgens ook of dit kan landen binnen bestaande werkgeverscontacten en advisering, bijvoorbeeld via gerichte informatie en doorverwijzing. Tot slot wordt er verkend of een beperkte, afgebakende verkenning of pilot binnen de RWC wenselijk is. c. Vaststellen agenda De VOORZITTER stelt voor eerst de punten met wethouder GROOT WASSINK te behandelen, dat zijn agendapunten 3, 4 en de gevoegde punten 12 en 13. Vervolgens de punten met wethouder MBARKI. Het lid SCHMIT stelt voor agendapunt 6 en 7 te wisselen

2

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept-raadscommissieverslag, 14 januari 2026

Aldus wordt besloten. De agenda wordt vastgesteld, met inachtneming van de voorgestelde en aangenomen wijziging. d. Conceptverslag van de openbare raadscommissievergadering SED van 3 december 2025 Het verslag van de openbare raadscommissievergadering SED van 3 december 2025 wordt ongewijzigd vastgesteld.

e. Actielijsten en langetermijnagenda’s, per portefeuille Het lid KROM geeft aan dat de raad een motie heeft aangenomen waarbij de wethouder werd gevraagd om een grondstoffenbegroting. Daar moet nog een afdoening op komen en daar staat nog geen nader te bepalen datum achter. Het lid vraagt of de wethouder hier nog mee bezig is en wanneer ze iets kunnen verwachten. Wethouder MBARKI geeft aan dit niet direct te weten en zal hierop terugkomen. f. TKN-lijst De VOORZITTER heeft de volgende verzoeken ontvangen voor de commissievergadering op 11 februari: - Stuk 5: de reactie op motie Toekennen van een toegankelijk sporten keurmerk: voortgang, lopende en nieuwe initiatieven op verzoek van lid Krom. - Stuk 7: de raadsinformatiebrief Sociale Economie en de daarin benoemde vraagstukken op verzoek van de leden IJmker en Schmit. - Stuk 15: de raadsinformatiebrief eerste evaluatie Participatieverordening en afdoen aantal toezeggingen op verzoek van de leden Krom en Keesman. g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies Er zijn geen ingekomen stukken. 2. Inhoudelijk deel a. Opening inhoudelijk gedeelte De VOORZITTER opent het inhoudelijke deel van de vergadering. b. Inspreekmoment publiek Agendapunt 2b. Brandbrief “Herstel het vertrouwen van de stad” van 40 bewonersorganisaties gestuurd naar alle raadsleden.

Esmee Barel spreekt in namens Kracht van Mokum waarmee zij een brandbrief stuurde aan de raadsleden. De brief is inmiddels ondertekend door ruim 80 organisaties en heeft de heldere boodschap: maak het herstel van vertrouwen de hoogste prioriteit nu, tijdens en na de verkiezingen. De inzet van het college en van sommige fracties om de

3

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept-raadscommissieverslag, 14 januari 2026

bestuurscultuur te veranderen en het herstel van vertrouwen voort te zetten wordt gezien en gewaardeerd door de spreker. Er is in de afgelopen jaren al veel gerealiseerd, maar het is niet genoeg. Het vertrouwen in de politiek staat al tijden op losse schroeven en de redenen van afhaken zijn veelzijdig en gaan over meer dan alleen participatie en democratie. De reden van afhaken voor de meeste mensen is om wat zij meemaken in hun straat, in hun wijk en in hun contact met de gemeente. Te veel Amsterdammers ervaren een overheid die niet naast of achter, maar pal tegenover hen staat. Een overheid die transparantie belooft, maar gesloten blijft. Een overheid die participatie pas organiseert als besluiten dusdanig zijn voorgekookt. De mensen die zijn afgehaakt of beter gezegd weggeduwd, win je niet terug met een bewonersavond of een buurtbudget maar met fundamentele cultuurverandering. Democratisering is geen hobby, democratisering is iets om structureel te verankeren en te verdiepen binnen alle processen van besluitvorming. We hebben in de afgelopen jaren veel moois gezien zoals Ma.akbanken, referenda, burgerberaden en Aanpak Noord. Dit zijn allemaal voorbeelden van co-creatief werken en macht uit handen geven. Maar het blijft te vaak bij experimenteren. We hebben structurele verankering hiervan nodig. Niet afhankelijk van één goedwillende afdeling en tijdelijke subsidies.

Inspreker vraagt de raad om voor, tijdens en na de verkiezingen met alle ondertekenaars van de brief in gesprek te gaan over hoe we dat gaan doen. Want we erkennen de complexiteit. Niet voor politiek gewin, maar omdat de urgentie vraagt om de schouders er samen onder te zetten. Dat zijn we aan alle Amsterdammers verschuldigd. Het lid BROERSEN benoemt het buddy project om jonge vluchtelingen te helpen en vraagt wat voor samenwerking er is met andere initiatieven in de stad die daar ook mee bezig zijn, om zo de krachten te bundelen. Esmee Barel geeft aan dat er samenwerkingen zijn met verschillende partijen zoals Stichting Vluchtelingenwerk en Galaxy en ook dat binnen Kracht van Mokum mensen aangesloten zijn die zelf uit het vluchtelingenwerk komen. Inspreker geeft aan ook altijd op zoek te zijn naar nieuwe samenwerkingen. Het lid YEMANE geeft aan later in de vergadering een vraag te gaan stellen richting de wethouder over de brief. Het lid BELKASMI is blij dat de inspreker dit signaal heeft afgegeven en hoopt stappen te zetten om het met elkaar te gaan verbeteren. Inspreekmoment publiek Agendapunt 2b. Behoud MPPRO Boxing Center en Stichting Me and the People in het pand van de oude telefooncentrale Plesmanlaan 1a. Patrick Mathurin spreekt in namens MPPRO Boxing Center en Stichting Me and the People.

Inspreker runt al tien jaar het Boxing Center, een plek met een belangrijke functie voor jong en oud, mensen van alle kleuren en uit alle lagen van de bevolking. Toen de inspreker vernam dat de gemeente het gebouw ging kopen en er een jongerencentrum wilde maken, zag hij dit als een grote kans voor zijn idee voor een Centre of the Arts met als basis een sportschool. Inspreker leverde zijn masterplan hiervoor in bij de aankoopmakelaar, burgemeester, wethouders en het stadsdeel. Van de aankoopmakelaar kreeg hij te horen dat zijn plannen zouden worden meegenomen. Na gesprekken met ambtenaren en Samen Nieuw-West is er voorlopig niks uitgekomen wat

4

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept-raadscommissieverslag, 14 januari 2026

tot zorgen leidt bij de inspreker. Er wordt moeilijk gecommuniceerd en wanneer dat wel gebeurt, is het van de strekking dat het pand in de zomer verlaten moet worden en dat het niet zeker is dat er daarna terug mag worden gekomen. Inspreker geeft aan dat de begane grond van het pand niet aan renovatie toe is en dat de afgelopen jaren, tijdens de bouw van de flats, het gebouw gewoon in gebruik is geweest en hij vraagt zich dus af waarom dat nu niet zou kunnen. Verder vindt hij het vreemd dat hij niet wordt betrokken bij de ontwikkeling van de plannen. Hij heeft een gesprek aangevraagd met de betrokken ambtenaar, maar dat gesprek wordt steeds uitgesteld. Inspreker geeft aan de het lijkt alsof men niet met hem wil werken. Het pand is nu van de gemeente, maar het is vooral van de gemeenschap, de onderdrukte, kansarme gemeenschap die wordt vertegenwoordigd door de Stichting Me and the People. Inspreker heeft, samen met de opgebouwde community, veel georganiseerd en gerealiseerd. Dit door middel van zijn winnaarsmentaliteit en inkomsten uit de sportschool. Hij geeft aan veel te bieden te hebben aan het stadsdeel Nieuw-West, maar dat een noodgedwongen verhuizing van de boksschool naar een pand met een hogere huur niet te bekostigen is. Hij geeft aan een sociaal maatschappelijke stichting en sportschool te zijn.

Het lijkt hem ongelooflijk belangrijk voor de kansarme mensen in Nieuw-West, om hiermee in aanraking te blijven komen en hier volop van te kunnen leren. Het lid ABOELKASEM vraagt of de inspreker kan toelichten waarom hij niet ondersteund werd toen hij heeft aangeklopt bij het Nationaal Programma Samen NieuwWest? Patrick Mathurin antwoordt dat hij via de wethouder in contact is gekomen met mensen van het masterplan en zegt dat ze enthousiast waren en dat er afspraken zijn gemaakt om langs te komen in de sportschool. Deze afspraken zijn niet nagekomen. Inspreker is naar het afscheid geweest van de leider van Samen Nieuw-West. Hij zei ook dat hij dan aan de orde zou brengen aan zijn opvolger, maar het was bijna onmogelijk met ze in contact te komen. Inspreker geeft verder aan dat hij van plan was een groot festival te organiseren in Nieuw-West, waarvoor hij geen subsidie kreeg. En dat er toen zonder meedoen van de inspreker een festival zou worden georganiseerd. De steun die hij dacht te ontvangen en het samenwerken viel eigenlijk helemaal weg. Hij heeft geen vertrouwen dat hij mag blijven in het pand en voelt zich in de steek gelaten. Het lid HAIJEN vraagt of de inspreker ook contact heeft gezocht met het stadsdeel en of zij konden vertellen of hij wel of niet in het pand mag blijven.

Patrick Mathurin antwoordt dat het in eerste instantie leek alsof het stadsdeel daar echt heel enthousiast over was. Hij geeft echter aan dat hij elke keer met een ander persoon moest dealen, waardoor het heel moeizaam verliep. Ook was er vanuit het stadsdeel gecommuniceerd dat er een jongerencentrum in het in het pand zou komen. Hieruit kon men interpreteren dat de gym voorgoed zou verdwijnen, wat nog helemaal niet zeker was maar waardoor er wel al leden weg gingen bij de sportschool.

5

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept-raadscommissieverslag, 14 januari 2026

Verder werd er een open dag georganiseerd, zonder de inspreker daarbij te betrekken en werd er zonder communicatie een poster opgeplakt en flyers neergelegd bij de sportschool. Inspreekmoment publiek Agendapunt 3. Raadsinformatiebrief Stand van zaken doorontwikkeling Buurtbudgetten. Jeanette de Waard spreekt in namens Hart voor Noord en doet dat voor buurtverbinders. Dat zijn mensen die zich vrijwillig inzetten in de buurt en dat doen omdat ze ervaringen hebben met stress rondom geld, zorgen voor kinderen, slechte woningen, maar juist door die ervaringen zich in willen zetten voor anderen. Hart voor Noord helpt hen met het versterken van hun potentie door ze onder andere te leren hoe ze een projectplan, een begroting, een dekkingsplan moeten maken en om bij de gemeente geld aan te vragen. Verder is Hart voor Noord ook de aanjager van de Alliantie Community Builders in Noord. Door veel gesprekken met en hulp aan die buurtverbinders zijn er een aantal adviezen voor de raad. Er is behoefte aan duurzame en structurele ondersteuning van initiatieven. Er is een doolhof aan subsidieregelingen. Het buurtbudget wordt ervaren als één van de vele potjes waar initiatiefnemers gebruik van kunnen maken. Het uitzoekwerk waar je kan en mag aanvragen wat de regels zijn kost heel veel energie, tijd en stress.

Deze energie kan beter worden gebruikt om het gesprek te voeren over waar het nu echt om moet gaan in de buurt. In plaats van ingewikkelde aanvragen vooraf pleit de inspreker voor verantwoording achteraf. Als buurtverbinders en informele organisaties zelf gaan over het te verdelen geld, levert dat vele malen evenwichtiger democratie op. Als er een goed overleg is tussen gemeenten en initiatieven hoef je geen buurtbudget te organiseren waarin bewoners tegen elkaar opgezet worden en het recht van de sterkste geldt. Investeer in duurzame ondersteuning van informele initiatieven en organisaties. Geef ze het vertrouwen, zij weten wat goed is. Het lid YEMANE vraagt hoe investeren in duurzame begeleiding er uit zou zien in de uitvoering. Jeanette de Waard antwoordt dat er ook veel meer gekeken kan worden of er duurzaam gefinancierd kan worden. Waarom is het nodig ieder jaar een aanvraag te moeten schrijven voor financiering? Kijk wat er nu is en ga eerst dat verstevigen in plaats van steeds nieuwe ballonnetjes op te laten. Laat de initiatiefnemers zelf een actieve rol spelen bij het beslissen van hoe de subsidie verdeeld gaat worden. Jeske Rutgers spreekt in als coördinator van de Coalitie van Buurtplatformen Amsterdam. De coalitie ondersteunt de brandbrief die eerder besproken is.

In aanloop naar het buurtplatformrecht en in de participatieverordening is het belang van positie en middelen van buurtplatformen aangegeven. Nu er steeds meer buurtplatformen komen, zien we het belang van ruimte en middelen in, om de samenwerking in buurten te versterken. Het idee achter de buurtbudgetten was goed, maar invloed naar bewoners zodat ze kunnen organiseren en zo een gelijkwaardige positie tot de overheid en de wijkpartners kunnen innemen geeft serieuze stress. Laten we zorgen dat bewoners echte invloed krijgen, daarvoor moet je je als bewoner kunnen organiseren en samenwerken.

6

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept-raadscommissieverslag, 14 januari 2026

Daarom vraagt de inspreker de raad zich in te zetten om het systeem van buurtbudgetten om te zetten naar buurtplatformbudgetten. Buurtplatformen zijn samenwerkingsplatformen. Dit sluit ook aan bij de aanbevelingen van de externe audit naar de Hart voor de K-buurt door bureau BMC en bij eerdere evaluatie van de buurtbudgetten. Maar laten we ook vooral zorgen dat bewoners en initiatieven altijd bij geld kunnen om aan de slag te gaan. Dus dat bewonersinitiatieven en maatschappelijke subsidie ook voldoende geld krijgen. Daarmee kunnen alle bewoners altijd aan de slag en meebeslissen. Laten we dan de buurtplatformen inzetten om de haarvaten te gebruiken en zorg ook dat daar budget voor is. Inspreker vraagt de raad in de coalitieperiode samen om tafel zitten over dit onderwerp. Sabine Beilfuss spreekt in namens Plukbos. Spreker geeft aan het niet verstandig te vinden om te stoppen met de buurtbudgetten zonder dat er een nieuwe alternatieve regeling is. Buurtinitiatieven zoals Plukbos dragen bij aan de realisatie van een sociaalecologische stad en zijn de lijm van de stad. Ze maken buurten leefbaar, veilig en menselijk. Ze zijn een antwoord op eenzaamheid, gezondheid, hittestress en polarisatie. Het Plukbos bestaat dankzij Centrum Begroot buurtbudget model A. Dit is de belangrijkste levensader, niet alleen financieel, maar ook omdat bewoners mogen meebeslissen.

Als de financiering stopt, vallen deze initiatieven weg. Een klein duwtje van de gemeente maakt hier een wereld van verschil. Gooi het buurtbudget niet weg voordat er een goed alternatief is. Inspreekmoment publiek Agendapunt 4. Berichtgeving over dreigementen om kinderen af te nemen van dakloze moeders. Lara Santos spreekt in namens Dakloosheid Voorbij. Met verbazing nam Dakloosheid Voorbij kennis van de raadsinformatiebrief over dreigementen om kinderen van dakloze moeders te scheiden en discriminatie. De gemeente stelt deze praktijk niet te herkennen en ziet ook geen aanleiding tot verder onderzoek. Dakloosheid Voorbij herkent de signalen van Investico wel, zowel landelijk als in Amsterdam. Het scheiden van ouders en kinderen vanwege enkel dakloosheid is in strijd met mensenrechten. Ook krijgen wij signalen dat ouders met een migratie of remigratie achtergrond anders worden behandeld. Er lijkt een beeld te heersen dat deze gezinnen onvoorbereid naar Nederland komen om opvang of een woning te eisen. Dit is niet ons beeld van de meeste gezinnen die wij en onze collega's het afgelopen jaar hebben geholpen. Inspreker geeft een aantal voorbeelden hiervan.

Dan is er nog de uitspraak van het College van de Rechten van de Mens van 6 november waaruit volgt dat het tegenwerken van regiobinding bij de toegang van noodopvang aan ouders met een Chavez-verblijfsvergunning, zonder meewegen van het belang van het kind, discriminerend is. Dit gebeurt bij meerdere instanties en het beeld beperkt zich ook niet tot Amsterdam. Het gevolg van dergelijke uitspraak is dat moeders niet meer om hulp durven te vragen en in onveiligheid komen met de kinderen. Ze moeten terugvallen op het sociale netwerk en zijn volledig afhankelijk van anderen voor een slaapplek. Ze krijgen te maken met seksuele druk, intimidatie of geraken in afhankelijkheidsrelaties. Zelfs wanneer het tijdelijk goed gaat, raakt het netwerk vroeg of laat uitgeput. Dakloosheid Voorbij is blij te lezen dat discriminatie en dreigementen bij de toegang tot opvang niet worden

7

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept-raadscommissieverslag, 14 januari 2026

getolereerd. En dat als u hier signalen over krijgt, deze direct zullen worden onderzocht en zo nodig actie zal worden ondernomen. Het lid BOUHASSANI vraagt of de inspreker bekend is met meer casussen die zijn omschreven in nieuwsartikelen en hoe een eventueel dreigement in de praktijk naar voren komt. Lara Santos antwoordt dat bijvoorbeeld een melding wordt gedaan bij Veilig Thuis op het moment dat er een opvang wordt gevraagd bij de GGD. Dat wordt misschien niet dusdanig bedoeld als we gaan ouder en kind scheiden, maar zo wordt het wel vaak opgevat. Deze angst zou makkelijk weggenomen kunnen worden door hier beter over te communiceren. Zoals aangegeven worden er wel degelijk uitspraken gedaan dat kinderen wel kunnen worden opgevangen, maar de ouders niet. Het lid ASLAMI vraagt of inspreker wat meer kan vertellen over de melding die standaard gedaan wordt bij Veilig Thuis. Hoe is dit in andere gemeenten geregeld? Lara Santos antwoordt dat in andere gemeenten niet de standaardpraktijk is, maar dat er per situatie wordt gekeken of een melding nodig is. Er wordt in de raadsbrief ook verwezen naar de meldcode, en het klopt dat dakloosheid of huisvestingsproblemen daar worden genoemd als een risicofactor op huiselijk geweld of kindermishandeling.

Bij risicofactoren hoeft geen melding te worden gedaan bij Veilig Thuis dus dakloosheid op zichzelf maakt niet dat er een melding moet worden gedaan. Inspreker denkt dat er met het maken van een melding zorgvuldiger om moet worden gegaan en dat misschien inderdaad per situatie gekeken moet worden. Wanneer er wel een melding wordt gedaan moet dit duidelijk uitgelegd worden. Het lid ASLAMI geeft aan het schrikbarend te vinden dat, hoewel het niet de verplichting is vanuit de Rijksoverheid de melding te doen, Amsterdam dat kennelijk wel zo acht. Het lid Aslami stelt de vraag aan de inspreker of er ook goede voorbeelden van de melding zijn. Lara Santos antwoordt dat zij vooral de voorbeelden krijgen waar het niet goed gaat. Het lid BROERSEN vraagt hoe het kan dat de signalen die ontvangen worden door de inspreker niet overeenkomen met het beeld dat soms door het College wordt geschetst. Lara Santos antwoordt dat ze proberen, waar mogelijk signalen af te geven en dat er periodiek overleg met de wethouder is. Inspreker denkt dat het goed zou zijn om navraag te doen bij belangenbehartigers. Verder zegt ze dat als er mogelijkheden zijn om vaker een stem te geven, zoals bijvoorbeeld met de ronde tafel voor dakloze gezinnen, dat heel erg helpend kan zijn.

Het lid VAN DER VEEN vraagt of dat de inspreker de casus waar het nu over gaat heeft besproken met de gemeente in de periodieke overleggen en wat daaruit is gekomen. Verder vraagt het lid van der Veen of de inspreker zelf gesprekken heeft met Veilig Thuis over deze kwestie.

8

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept-raadscommissieverslag, 14 januari 2026

Lara Santos antwoordt dat er bepaalde casussen gesignaleerd zijn bij de wethouder, niet per se bij het periodiek overleg, ook door het inspreken van een vrouw zelf en het vertellen van haar verhaal in andere commissievergaderingen. Wat betreft Veilig Thuis is er recentelijk een signaal over afgegeven bij de wethouder en burgemeester. Inspreker geeft aan dat er overleg staat gepland met Veilig Thuis om hierover in gesprek te gaan. Het lid VAN DER VEEN vraagt wat het signaal was dat de inspreker heeft afgegeven bij de burgemeester en wethouder en wat hier uitgekomen is. Lara Santos antwoordt dat er hele beperkte terugkoppeling is geweest. Er is een stuk ingediend met het signaal en de terugkoppeling komt er nog aan. Het lid KROM vraagt of de inspreker de uitspraak van het College van de Rechten van de Mens herkent en of dat iets is wat vaker gebeurd. Wat zou dit moeten betekenen voor het gemeentelijk beleid rondom de regiobinding? Lara Santos antwoordt dat het vaak gebeurt dat ouders die uit het buitenland komen en nog geen 4 jaar in Nederland of Amsterdam zijn, te horen krijgen dat ze geen regiobinding hebben en dat hun geen plek kan worden geboden bij de noodopvang. Waar het in deze uitspraak met name om ging, is dat er niet naar het belang van het kind was gekeken.

Omdat het belang van het kind niet was meegewogen, kon niet worden beoordeeld of het beleid van de gemeente in deze situatie proportioneel is. Inspreker geeft aan dat er al eerder is gesignaleerd dat zij vinden dat het belang van het kind niet, of niet op een duidelijke manier wordt afgewogen in beslissingen. Er moet van situatie tot situatie gekeken worden hoe die belangenafweging uitvalt. Maar regiobinding mag dus niet de enige doorslaggevende factor zijn, want dat is onevenredig nadelig voor het Nederlandse kind. De beleidswijziging zou kunnen zijn dat er een kinderrechtentoets ontwikkeld zal worden en dat het een standaardpraktijk wordt om dit mee te wegen in beslissingen waar het kinderen treft. Inspreekmoment publiek Agendapunt 7. Raadsinformatiebrief 1 decemberbrief maatregelen verordening toerisme in balans. Elena Simons spreekt op persoonlijke titel in. Ze is zeer enthousiast na het lezen van de agendastukken rond toerisme en een brief vanuit het bedrijfsleven waarin KHN, MKB en allerlei anderen uitnodigen om te komen tot een lange termijn convenant voor de duurzame bezoekerseconomie. Daarin erkennen zij de uitdagingen op het gebied van leefbaarheid, duurzaamheid en veranderend winkelaanbod. Inspreker gelooft dat Amsterdam pas echt toekomstbestendig is als bewoners, ondernemers, instellingen en bestuur samen optrekken.

Brede welvaart is een enorm behulpzaam kader voor een publiek-private samenwerking. Ze ziet kansen voor een coalitie voor een duurzame bezoekerseconomie. Een coalitie met partners die actief en serieus willen investeren in het samengaan van economie en leefbaarheid. Van de gemeente vraagt dit om het bedrijfsleven en bewoners niet alleen als gesprekspartner te betrekken, maar een actieve samenwerking aan te gaan. Inspreker is benieuwd hoe de raad denkt over zo’n coalitie voor een duurzame bezoekerseconomie.

9

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept-raadscommissieverslag, 14 januari 2026

Het lid SCHMIT vraagt wat de voordelen zijn van zo’n coalitie en wat de volgende stap zou zijn in die aanpak van de bezoekerseconomie als we die coalitie vormen. Elena Simons antwoordt dat het startpunt is om bij elkaar te komen met die partijen die er zin in hebben en willen investeren. Het lijkt haar goed om verkenners te benoemen vanuit de gemeente, het bedrijfsleven en de bewoners. Dat zorgt voor vertrouwen dat we hierin samen optrekken. Vervolgens het bij elkaar brengen van al het moois dat al gebeurt, wat tot synergie kan leiden. Gezamenlijk een visie ontwikkelen en de benodigde kennis vergaren. Het lid BROERSEN vraagt of er iets veranderd is in de werkwijze na de eerdere oproep van de inspreker om meer met bewoners te werken. Elena Simons antwoordt dat het vorig jaar meer over een ander aspect ging. Als het gaat over de gemeente als partner zitten daar verschillende kanten aan waar de Amsterdamse samenleving hoopt op verbetering. De ene kant is de samenwerking als serieuze partners en de andere kant is het functioneren van de gemeente. Vorig jaar ging het over het functioneren, waar toen een gesprek is geweest met de wethouder over hoe de doorzettingsmacht georganiseerd kan worden. Er kwam uit dat er nagedacht ging worden over een bestuursopdracht, maar dat is sindsdien blijven hangen.

Inspreker geeft aan dat haar een goede focus lijkt de zichtmeldingen in de Amsterdam app te herorganiseren. Niet vanuit een procesbegeleider in de gemeente, maar met de bewoners, de ondernemers, de uitvoerend ambtenaren en de mensen die dat systeem vormgeven. Niet alleen waardevol voor het functioneren van het zichtmeldingensysteem, maar voor de hele samenwerking tussen gemeente en samenleving. De VOORZITTER bedankt de insprekers voor hun inspraak. c. Actualiteiten Er zijn geen actualiteiten of mededelingen. d. Rondvraag Het lid YEMANE vraagt een reflectie van de wethouder en College op de brandbrief die is gestuurd door Kracht van Mokum. Het lid geeft aan meerdere initiatiefnemers gesproken te hebben van de brandbrief en stelt een bijeenkomst voor waarbij de organisatiekracht van Kracht van Mokum in deze commissie wordt uitgenodigd om met hen in gesprek te gaan. Ze vraagt of de commissie daarmee kan instemmen en of er andere partijen zijn die dit graag me zouden willen organiseren. De VOORZITTER geeft aan dat hiervoor een deelnemerslijst rond zal gaan. Wethouder GROOT WASSINK zegt heel veel te herkennen van de brandbrief en inspraak van Kracht van Mokum. De wethouder zegt dat er dat de afgelopen jaren stappen zijn gezet, maar dat er nog veel meer nodig is waarvan een cultuurverandering een heel belangrijk onderdeel is.

De wethouder ziet het als een oproep aan de raad om de komende jaren daar versterkt mee door te gaan. Het lid BROERSEN geeft aan dat het geen onbekend signaal is waarbij bewoners zeggen dat ze pas op het laatste moment worden meegenomen of dat hun inspraak niet serieus wordt genomen. Het lid vraagt de wethouder hierop te reageren.

10

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept-raadscommissieverslag, 14 januari 2026

Wethouder GROOT WASSINK geeft aan dat het echt een work in progress is. De Wethouder heeft de inspreker ook horen zeggen dat participatieve democratie natuurlijk niet totaal de oplossing voor alles zou zijn. We zitten in een veel bredere transitie van een transactionele naar een relationele overheid, waar dit heel nadrukkelijk een oproep toe is. Het is ook weer niet zo dat we niks hebben gedaan, maar we zijn nog lang niet klaar. Het lid HAIJEN heeft een aantal vragen aan wethouder Mbarki over de boksschool van de inspreker Patrick Mathurin. Uit het verhaal van de inspreker lijkt het net of het jongerenwerk en de boksschool tegenover elkaar komen te staan. Is de wethouder het met de SP eens dat een geliefde sportschool en het jongerenwerk elkaar niet bijten, maar juist elkaar zouden kunnen versterken en is de wethouder dan ook bereid om te kijken of we de boksschool niet een handreiking kunnen doen vanuit het stadsbestuur om te blijven in dat pand? Verder vraagt het lid Haijen of de wethouder bereid is om hier achteraan te gaan, omdat de sportschoolhouder en boksschool duidelijkheid verdienen en niet in het ongewisse kunnen blijven. Wethouder MBARKI zegt dat het op geen enkele manier wenselijk is dat het jongerenwerk en de sportschool tegenover elkaar worden gezet. De wethouder kent de sportschool als een mooie toevoeging aan stadsdeel Nieuw-West.

Echter is het ook zo dat we te maken hebben met regels omtrent leegstand en nieuwbouw. De wethouder zou het goed vinden als de sportschool behouden zou kunnen worden gezien vanuit het sportwethouderschap. Wethouder GROOT WASSINK geeft aan dat er sprake is van leegstand in afwachting van renovatie en dat daarom nu de boksschool, jeugdwerk en ook muzikanten in het pand zitten. Leegstandsbeheer is per definitie tijdelijk en ook per direct op te zeggen. Voor de toekomstige programmering, wordt een openbare selectieprocedure georganiseerd waar geïnteresseerde partijen zich voor in kunnen schrijven en gelijke kansen krijgen. De maatschappelijke functie zal blijven, maar het is niet zo dat een plek in leegstandsbeheer je huurrecht geeft. De wethouder vindt het goed om met elkaar te gaan kijken wat de criteria worden om met dit soort plekken om te gaan maar geeft aan dat hij ook enthousiast is over de activiteiten die er nu plaatsvinden. Het lid KROM begreep uit de inspraak dat er wel al iets is toegezegd aan deze sportschoolhouder, die al een gesprek heeft gehad met ambtenaren over een eventueel vervolg. De vraag aan de wethouders is of ze dit wel mee willen nemen. Wethouder GROOT WASSINK zegt deze toezegging niet te kennen en zegt alleen toe om nog eens een keer in gesprek te gaan. Het lid ASLAMI heeft een vraag over de ambtswoning van de burgemeester aan wethouder Groot Wassink.

Uit de berichtgeving is te lezen dat de burgemeester zich oriënteert om de derde verdieping van het pand te verlaten. Zou het dan een idee zijn om dat appartement in te zetten voor het huisvesten van Shelter City gasten? Het lid Aslami denkt dat het juist nu, in deze turbulente tijden waar mensenrechten wereldwijd onder druk staan, een mooie concrete bijdrage zou zijn van Amsterdam als mensenrechtenstad. Wethouder GROOT WASSINK geeft aan dat het vertrekken van de burgemeester uit de ambtswoning op dit moment niet aan de orde is. Wanneer dat zo is wordt de raad daarover geïnformeerd. De wethouder vindt het op zichzelf geen gekke suggestie en zegt dat er ook op andere plekken in de stad ruimte is om mensen op te vangen in het kader van Shelter City. Het lid STAARTJES geeft aan dat er gemeenteraad- en stadsdeelverkiezingen aankomen. Kan de wethouder Democratisering beloven zich samen met de burgemeester hard te maken om een eerste versie van de voorlopige uitslagen van de stadsdeelcommissies al bekend te maken op de dag van de gemeenteraadsverkiezingen, in plaats van de zaterdag erop?

11

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept-raadscommissieverslag, 14 januari 2026

Wethouder GROOT WASSINK deelt mee dat ze kijken wanneer ze de uitslagen zo snel mogelijk kunnen bekendmaken en dat de burgemeester hier een brief over zal sturen. BESPREEKPUNTEN Democratisering (inclusief Bestuurlijk stelsel) 3 Bespreken van de raadsinformatiebrief Stand van zaken doorontwikkeling Buurtbudgetten (VN2025-018004) • Ter bespreking en voor kennisgeving aannemen. • Geagendeerd op verzoek van de leden Broersen (Volt) en Keesman (PvdA). • Was TKN 3 in de vergadering van 3 december 2025. Het lid BROERSEN begint met een groot compliment aan alle ambtenaren die hier al jaren met of aan de buurtbudgetten werken, en aan alle Amsterdammers die ook mee hebben gedaan om hun stad of buurt een stukje mooier te maken. Ze geeft aan blij te zijn dat er echt opvolging wordt gegeven aan de hervorming en denkt dat dit uiteindelijk ten goede zal komen aan het proces. Verder vindt ze het fijn dat de signaalfunctie van buurtbudgetten nu benoemd wordt, maar vraagt het lid zich af in welke vorm ze dit nu voor zich moet gaan zien en hoe dit precies wordt ingevuld? In hoeverre worden nu de projecten die het niet halen wel gezien als signalen in de gebiedsopgave? En in hoeverre wordt hier niet gewoon toch wat mee gedaan als je wel het signaal krijgt uit de buurt? De signaalfunctie blijft een wat onderbelicht punt soms en het is niet helemaal duidelijk. En dan het stukje communicatie.

Het lid kan de keuze van het College begrijpen om geen nieuwe ronde te doen nu, maar vraagt zich daar wel een aantal dingen over af. Want als we in ieder geval maar één jaar overslaan, wat wordt er dan gedaan qua communicatie van de gemeente? Op welke manier wordt dit medegedeeld? En hoe zorgen we dat die naamsbekendheid wel blijft bestaan, zodat mensen het niet uit het oog verliezen? Kan er iets van communicatie gedaan worden waarin de projecten die aankomend jaar gerealiseerd worden in het licht worden gezet? Zo laat je de output goed zien en kan je tegelijkertijd communiceren dat het voor nu een jaar pauze is, maar dat het volgend jaar wel doorgang krijgt. Anders krijg je een vage manier van communicatie en zou het zonde zijn als mensen denken dat het hele initiatief stopt, wat niet zo is. Het lid KEESMAN geeft aan dat de buurtbudgetten de Amsterdammers bezighouden en dat er een grote diversiteit aan zienswijzen daarover is. Ook hebben we gezien hoe belangrijk continuïteit bij de buurtbudgetten is. Het lid heeft wat vragen over de plannen die zijn aangekondigd. Kan de wethouder de commissie nog eens meenemen in de overwegingen die ertoe hebben geleid om de buurtbudgetten door te ontwikkelen tot één eenduidig model? Bij de insprekers is gezien dat er de nodige diversiteit is qua zienswijzen op die buurtbudgetten en dat zien we ook bij de stadsdelen waar mee gesproken is.

Er is toch de nodige diversiteit in de stad en de verschillende stadsdelen zijn gewend, en misschien ook wel gehecht, aan de manier waarop ze die buurtbudgetten nu hanteren. Zijn de stadsdeelcommissies en de bestuurscommissie daar ook over geconsulteerd? En vervolgens over die ronde van 2026. Zou het nou toch niet heel mooi zijn om die continuïteit te bewaren en dan toch wel een ronde te doen en is daar ook budget voor? Het lid STEVENS zegt dat CDA de buurtbudgetten en de resultaten daarvan zeker waarderen. Bewoners weten namelijk zelf het beste wat goed is voor hun buurt en het creëert onderlinge verbinding. Het lid geeft aan het jammer en onverstandig te vinden dat een nieuwe ronde aanvragen wordt doorgeschoven naar een volgend college. Wat is ervoor nodig om de wethouder dit besluit te laten herzien? Als het geld is, heeft het CDA een oplossing. Het CDA heeft eerder in de tegenbegroting namelijk voorgesteld om de buurtbudgetten te financieren uit een

12

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept-raadscommissieverslag, 14 januari 2026

toerismefonds. De gemeente verdient jaarlijks 50 miljoen meer aan toeristenbelasting dan überhaupt gepland is volgens de verordening. CDA zou graag willen dat een deel daarvan naar de buurtbudgetten gaat. Hoe kijkt de wethouder tegen dit idee aan? De wens om te uniformeren tussen de stadsdelen wordt begrepen, maar we willen wel waarborgen dat het laagdrempelig en toegankelijk blijft. Kan de wethouder dit toezeggen? En tenslotte, het is natuurlijk jammer dat de co-creatie meteen de duurste optie lijkt te zijn, ook qua ambtelijke capaciteit. Kan er dan wel gekeken worden naar efficiency over de stadsdelen heen? Het lid SCHMIT stelt dat buurtbudgetten nooit een vervanger zijn om de initiatieven van de participatie te verbeteren. De brandbrief laat zien dat er nog veel werk aan de winkel is qua participatie. Het lid support het voorstel van de wethouder voor een meer eenduidige aanpak maar geeft mee dat elke Amsterdammer een gelijke kans moet hebben om een voorstel te doen en uit te voeren. Aandachtspunt hierbij is de hele uitvoering. Het indienen van een voorstel en het uitvoeren ervan is zeer complex. Het lid roept op dat te vereenvoudigen, want dan blijven de Amsterdammers ook gemotiveerd om hieraan mee te doen.

Het lid STAARTJES vraagt wat het lid Schmit bedoelt met dat elke Amsterdammer een gelijke kans moet krijgen, dat is nu toch juist al gewaarborgd? Het lid SCHMIT antwoordt dat er drie modellen zijn. Je hebt model A, B en C. In A kan iedereen indienen en wordt er gestemd. In model B maak je van tevoren een keuze welke organisatie of welk thema wordt gedaan. En bij een eenduidige uitwerking zou ik gaan voor iedereen gelijke kansen om mee te doen. Het lid SCHMIT geeft aan dat er 17 miljoen euro middels buurtbudgetten geïnvesteerd is in de stad en vraagt hoe hoog de begeleidingskosten van deze 17 miljoen euro zijn? Tot slot sluit het lid zich aan bij collega Broersen als het gaat om het zichtbaar laten zien wat de buurtbudgetten in de openbare ruimte betekenen. In Parijs loop je door de stad en dan zie je dit buurtbudget is gerealiseerd in dit park. Dat zou in Amsterdam ook kunnen. Het lid STAARTJES was kritisch op de hoge kosten die bij het idee van participatief begroten komen kijken voor het verdelen van een relatief klein bedrag over initiatieven in de buurt. Het is niet bepaald doelmatig. Een kleine 8 jaar na het starten van de pilot heeft idealisme plaatsgemaakt voor pragmatisme en doorontwikkeling. De vraag is of de volgende raad wederom de zeer ruime budgetten ter beschikking gaat stellen.

VVD heeft het idee van de democratische ervaring binnen dit debat altijd omarmd, maar is tegelijkertijd ook altijd kritisch geweest over de uitvoering en de spanningen tussen de participatieve en representatieve democratie. Het verdelen van geld via de buurtbudgetten is omslachtig en vereist veel inspanning. De focus zou moeten liggen op kerntaken in plaats van allerlei experimenten door te ontwikkelen. Dit jaar geen budgetten dus in de meeste stadsdelen. Kan het College toezeggen dat de ambtenaren die vrij zijn gespeeld, zich komend jaar gaan richten op de uitvoering van kerntaken, zoals schone en veilige straten? Wethouder GROOT WASSINK denkt dat het buurtbudget een mooi instrument is waar ook gewoon mee doorgegaan zal worden. In 2026 worden de projecten uitgevoerd die in 2025 zijn beslist. De virulente haat van de VVD-fractie tegen elk democratiseringsvoorstel is bekend bij de wethouder, die het niet aan de orde vindt dat het hier om kerntaken zou gaan. Tegelijkertijd meent de wethouder dat we inderdaad moeten door ontwikkelen. Het lid Keesman had het ook over de continuïteit. De wethouder benadrukt dat het per definitie tijdelijk is en dat een buurtbudget nooit een structurele financiering zou moeten vervangen. De wethouder geeft aan dat het aan een nieuw College is om te kijken of, hoe en in welke mate we hier ook weer mee door zullen gaan in de volgende bestuursperiode.

De

13

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept-raadscommissieverslag, 14 januari 2026

wethouder is niet al te positief zijn over het voorstel van het lid Stevens om de toerismebelasting te koppelen aan de buurtbudgetten. De wethouder is tegen doelbelastingen in het algemeen. De wethouder zegt dat het belangrijk is dat de laagdrempeligheid en de toegankelijkheid blijft. De wethouder herkent de eenduidigheid waar het lid Schmit over sprak. Dat is ook waarom de portefeuillehouders in de stadsdelen hiertoe gekomen zijn. Om met elkaar te kijken hoe kun je dit nou toch eenduidiger maken? En dat betekent ook meer eenduidigheid in communicatie Ook de zichtbaarheid vindt de wethouder een terecht punt. De wethouder geeft aan dat zichtbaarheid is gewenst in het moment, de vormgeving en in de communicatie. Ten aanzien van de begeleidingskosten geeft de wethouder aan dat dat ongeveer 8 tot 15 procent is. De wethouder gaat in op de vraag van het lid Keesman of het nu één model is en zegt grotere eenduidigheid te willen, maar tegelijkertijd moet er ook plek blijven voor maatwerk. Dit is heel nadrukkelijk het voorstel dat de stadsdeelbestuurders doen. De wethouder zegt de signaalfunctie een heel belangrijk ontwikkelpunt te vinden. Want wat doe je nou met ook de initiatieven die het misschien niet worden, maar die wel een belangrijk signaal afgeven? Het lijkt de wethouder goed dat de raad dat ook meeneemt in de doorontwikkeling.

Het lid KEESMAN vraagt of het maatwerk waar de wethouder over spreekt zozeer is dat er een model A en een model B1 gehanteerd zou kunnen worden? Wethouder GROOT WASSINK antwoordt dat dat zou kunnen maar dat het echt voor de volgende fase is. De wethouder kan zich goed voorstellen dat het wel degelijk één model wordt. Het lid KEESMAN vraagt of model A en model B1 alsnog binnen dat ene model mogelijk zouden zijn. Wethouder GROOT WASSINK antwoordt dat dat speculeren is en geeft aan dat dat aan een nieuwe raad is. De VOORZITTER constateert dat het onderwerp voldoende is besproken en komt terug op het verzoek van het lid Yemane over het gesprek met de initiatiefnemers en Kracht van Mokum. Dit zal plaatsvinden in de avond van 11 februari van 19.00 tot 20.30 u. Opvang (MO/BW, Ongedocumenteerden en Vluchtelingen) 4 Bespreken van de berichtgeving over dreigementen om kinderen af te nemen van dakloze moeders (VN2025-018874) • •

Ter bespreking en voor kennisgeving aannemen. Geagendeerd op verzoek van het lid Bouhassani (PvdA).

Het lid BOUHASSANI is geschrokken van het geschetste beeld in het artikel van Trouw, Investico en de Groene Amsterdammer. Dakloze moeders die zich melden voor hulp krijgen niet direct ondersteuning, maar eerst een dreigende boodschap. Hoewel dakloosheid op zichzelf geen vorm is van kindermishandeling of misbruik en er geen meldplicht is, is in Amsterdam de afspraak dat er altijd een melding bij Veilig Thuis wordt gedaan. Tegelijk wordt gesteld dat er niet met deze melding gedreigd wordt, maar is het

14

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept-raadscommissieverslag, 14 januari 2026

mogelijk dat dit toch dan wel zo gevoeld wordt bij sommige vrouwen? Dit beeld wordt bevestigd door hulpverleners en advocaten waarmee Investico heeft gesproken. Ook zowel Straatalliantie als de Regenboog Groep, betrouwbare partners voor de spreker, herkennen dit beeld en hebben deze geluiden eerder gehoord. Als gemeente Amsterdam zetten we ons volop in tegen discriminatie en ongelijke behandeling. Tegelijkertijd maken deze artikelen niet direct duidelijk of het gaat om individuele gevallen, of om een structureel patroon dat beleidsmatige aanpassing nodig heeft. Of is er gewoon een gebrek aan goede communicatie? Wat we absoluut niet willen, is een situatie waarin moeders niet meer durven aan te kloppen voor hulp, uit angst dat hun kwetsbaarheid tegen hen wordt gebruikt. Dat ondermijnt het vertrouwen in de overheid en de risico’s voor de kinderen. De gemeente heeft een duidelijke zorgplicht om hen te beschermen, Het lid vraagt aan de wethouder of hij de signalen herkent van zowel de Regenboog Groep als de Straatalliantie. Verder vraagt de spreker of de wethouder bereid is om in gesprek te gaan en om hier onderzoek naar te doen om te kijken wat er aan de hand is. Het lid KROM is trots op de wijze waarop Amsterdam daklozen opvangt en hoe hulpverleners en mensen bij de gemeente keihard werken om de schaarste zo goed mogelijk te verdelen. Tegelijkertijd gaan er ook dingen mis.

Spreker geeft aan dat ouders, meestal vrouwen, wel degelijk ervaring hebben met dreigementen over het afnemen van de kinderen. Het is ook te zien in het rapport van de Kinderombudsman rondom dakloze kinderen. Spreker denkt dat iedere hulpverlener zijn best doet en probeert het beste te doen voor mensen en vindt dat het onderwerp dan ook nuance en voorzichtigheid in woordkeuze verdiend. Maar dat verschoont ons dus niet van de plicht dat als er signalen zijn dat ouders worden bedreigd met het wegnemen van de kinderen, dat we daar echt iets mee moeten. Of dat nou direct als dreigement geuit wordt of dat het bijvoorbeeld een miscommunicatie is. En datzelfde geldt natuurlijk ook voor de aantijgingen rondom discriminatie en racisme. Het lid wil dat de wethouder verder onderzoek hiernaar doet. Zoals de Kinderombudsman ook stelt in de reactie toon en taal doen ertoe. Spreker denkt dat dat is waar het mis gaat en dat er daar verder en dieper naar gekeken moet worden. Tot slot geeft de spreker aan dat ook verder onderzoek gewenst is naar de regiobinding van de Chavez-gezinnen. Het belang van het kind wordt hierin niet standaard meegewogen en het is niet systematisch geregeld. Het lid BROERSEN vindt deze bespreking ingewikkeld met aan de ene kant het artikel van Investico en aan de andere kant het college dat dit beeld niet herkent.

Spreker sluit zich volledig aan over het houden van aanvullend onderzoek, maar geeft aan dit graag breder te bekijken. Naast het onderzoek naar de signalen, is het ook van belang om te reflecteren en bijvoorbeeld met partners te spreken over de manier waarop dit nu gesignaleerd wordt. Het is niet de eerste keer dat hier in de commissie een soortgelijk onderwerp besproken wordt, waarbij de commissie met signalen uit de stad komt die het college niet herkent. Wat lijkt er in dit soort situaties mis te gaan? Is het de manier waarop signalen geïnterpreteerd worden? Zijn de lijnen niet kort genoeg? Komen de signalen überhaupt goed aan? Het lijkt spreker goed om dit ook met elkaar scherp te hebben in deze discussie. Het lid VAN DER VEEN zegt dat huiselijk geweld nog altijd een groot taboe is in Amsterdam en de samenleving. De drempel om hulp te zoeken is veel te hoog. Als Veilig Thuis wordt neergezet als een organisatie die kinderen afpakt, wordt er geen recht gedaan aan de werkelijkheid, want dat kan en mag Veilig Thuis helemaal niet. Dat betekent niet dat er geen fouten worden gemaakt, Het beeld dat nu ontstaat, mede door het artikel, doet volgens spreker het overgrote deel van de gevallen te kort en vergroot de drempel om hulp te zoeken voor al die mensen die echt in benarde situaties zitten.

Het lid kent de wethouder, het college en het team ook als mensen die bij signalen direct de telefoon opnemen en handelen en roept op dat te blijven doen. Niemand wil kinderen bij hun ouders weghalen, ook niet als er sprake is van dakloosheid.

15

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept-raadscommissieverslag, 14 januari 2026

Het lid ASLAMI constateert dat het lid van der Veen volledig voorbijgaat aan het feit dat het standaard doen van een melding bij Veilig Thuis een gevoel van onveiligheid kan opwekken bij ouders. Spreker vraagt of die twee werkelijkheden naast elkaar kunnen bestaan, enerzijds dat we pal achter Veilig Thuis kunnen staan en het fantastische werk dat zij leveren en anderzijds dat we in deze commissie constateren dat het niet de bedoeling is dat ouders zich onveilig bejegend voelen door Veilig Thuis of door de melding die standaard gedaan wordt? Het lid VAN DER VEEN denkt dat ze heel goed naast elkaar kunnen bestaan en geeft aan dat het altijd goed is om je eigen protocollen en werkprocessen tegen het licht te houden om te kijken wat je kan verbeteren. Spreker geeft aan dat het gesprek belangrijk is, van organisaties met het college, maar met name ook met Veilig Thuis. Volgens het lid ASLAMI lijkt het alsof de theorie en de praktijk door elkaar heen lopen en dat de menselijke maat verloren lijkt te gaan. Het is niet slechts een administratieve stap wanneer het standaard doen van een melding bij Veilig Thuis een gevoel van onveiligheid, dreigende uitzetting of weghalen van een kind betekent bij de ouders die dakloos zijn of dreigen te worden. Hoe komt het dat we dat standaard doen? In Amstelveen bijvoorbeeld is dit niet het geval.

Het lid vraagt aan de wethouder of we ook eens kunnen uiteenzetten waarom we nu standaard een melding doen? En of het verstandig is om dat bijvoorbeeld niet te doen en pas zo'n melding te doen op het moment dat daar ook echt concreet aanleiding voor is? Het lid KROM vraagt aan het lid Aslami of hij het eens is dat een deel van de oplossing ligt in de bejegening? Het lid ASLAMI is het daarover eens met lid Krom en geeft aan dat de kern van dit fenomeen te vinden. Wethouder GROOT WASSINK is het eens met lid Broersen dat dit een ingewikkelde discussie is, omdat de signalen zoals die worden gepresenteerd door Investico niet herkend worden. Ook van de partners waarmee de wethouder in gesprek is zijn deze signalen niet ontvangen. Tegelijkertijd is het nogal wat waar we als gemeente van worden beticht en dat trekt diepe sporen op de mensen die zich elke dag keihard inzetten om andere mensen te helpen. De wethouder geeft aan dat er buitengewoon veel oog is voor maatwerk met betrekking tot de regiobinding. Spreker geeft aan dat het vaak gaat over gevoel, waarbij miscommunicatie en taal een rol kunnen spelen. Het kan ook zijn dat een medewerker wel degelijk iets verkeerd zegt of dat iemand er belang bij heeft om zoiets te zeggen. We moeten erg zorgvuldig zijn in waar we het nu precies over hebben. Veilig Thuis haalt geen kinderen weg, dat kan alleen een rechter doen.

Wij doen standaard een melding bij Veilig Thuis om een veiligheidscheck te doen om te kijken of we kunnen helpen. De suggestie dat we dat heel bewust inzetten om mensen de duimschroeven aan te draaien, werpt de wethouder verre van zich. Dreigende dakloosheid kan wel degelijk een reden kan zijn om te checken of de situatie wel veilig is of niet. Dat Amstelveen geen standaard melding maakt, maakt de wethouder niks uit. De wethouder geeft aan best te willen kijken of dit de beste aanpak is, maar het gaat te ver om dit nu helemaal weg te schuiven en te zeggen dat dit onzin is. Natuurlijk is het zo dat er fouten gemaakt kunnen worden. De wethouder is overtuigd dat het gaat om individuele gevallen waarin mensen dit gevoel mogelijk ervaren hebben en geeft aan bereid te zijn hier verder onderzoek naar te doen. Spreker geeft aan

16

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Concept-raadscommissieverslag, 14 januari 2026

verbaasd te zijn om te horen dat de signalen worden herkend omdat er regelmatig contact is met de partners. De wethouder zegt toe te kijken naar de signalen in de organisatie en dat het goed is met elkaar verder te informeren hoe het nu precies gaat. Misschien zou er een gesprek georganiseerd kunnen worden met Centrale Toegang. Het kan zijn dat er fouten worden gemaakt, maar de spreker zou heel terughoudend willen zijn in het gebruik van grote woorden. Als wat er beweerd wordt waar is, dan is dat natuurlijk onacceptabel. Het lid BOUHASSANI vraagt aan de wethouder of het zo kan zijn dat de angst voor het scheiden van ouder en kind niet altijd wordt weggenomen, ook na een gesprek met Veilig Thuis? Wethouder GROOT WASSINK beaamt dat dat zou kunnen maar geeft aan dat een individueel geval echt wat anders is dan een patroon. De suggestie dat er standaard gedreigd wordt met Veilig Thuis of het afnemen van de kinderen wordt niet herkend en werpt de spreker van zich. Het lid BOUHASSANI is het eens met de wethouder en is blij met de toezegging om dit verder te onderzoeken. Het lid ASLAMI zegt niet de suggestie te wekken dat er standaard gedreigd wordt met het weghalen van kinderen bij ouders, maar dat er standaard melding wordt gedaan die potentieel kan leiden tot dat gevoel. Dat moet serieus genomen worden.

Volgens de meldcode is het dus niet zo dat er standaard gemeld moet worden bij Veilig Thuis. Het lid vraagt de wethouder daar wat over te zeggen. Wethouder GROOT WASSINK citeert het lid Aslami die eerder zei dat de menselijke maat verloren dreigt te gaan. De wethouder vindt dat nogal een uitspraak op basis van een zeer beperkt aantal meldingen. Veilig Thuis werkt volgens de meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling, die meldcode is vastgelegd in de wet. In het Handboek Noodopvang en Kortdurende opvang, Begeleid thuis, Beschermd verblijf wordt een meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling genoemd omdat kinderen daarmee te maken kunnen hebben. Er zijn afspraken gemaakt met Veilig Thuis om bij alle kinderen van dakloze ouders een veiligheidscheck te doen. Het kan zo zijn dat een enkeling die veiligheidscheck als een dreigement heeft opgevat. De wethouder heeft eerder aangegeven dat hiervoor verschillende oorzaken kunnen zijn. Op het moment dat het lid Aslami zegt de menselijke maat verloren dreigt te gaan, suggereert het lid dat hier sprake is van een structurele misstand. De wethouder sluit dus niet uit dat er incidenten zijn waar nader onderzoek naar gedaan moet worden, maar laat zich dit de gemeente Amsterdam niet aanleunen.

Het lid KROM geeft aan dat er wel al signalen zijn geweest die de wethouder had kunnen weten en vindt de wethouder wat defensief in hoe hij naar deze kwestie kijkt. Het lid hoopt dat dit niet betekent dat het onderzoek kort of vluchtig wordt. Wethouder GROOT WASSINK geeft aan te staan voor de professionals die zich elke dag inzetten om te zorgen dat deze mate van opvang in de stad bestaat. De beschuldigingen raken de wethouder. De signalen waren in deze vorm en mate niet bekend bij de wethouder. De wethouder stelt het lid Krom gerust zich er niet lichtzinnig vanaf te maken. De VOORZITTER constateert dat het agendapunt voldoende is besproken. 12 Bespreken van de voortgangsrapportage bij het beleidskader ‘De Amsterdamse inzet voor vluchtelingen en ongedocumenteerden’ (VN2025-018763)

17

SED

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering Concept-raadscommissieverslag, 14 januari 2026

• • •

Ter bespreking en voor kennisgeving aannemen. Geagendeerd op verzoek van de leden Yemane (GroenLinks) en Broersen (Volt). Was oorspronkelijk TKN 18 van deze vergadering.

13 Bespreken van de raadsinformatiebrief ongedocumenteerden 2025 (VN2025-018761) • • •

voortgang

programma

Ter bespreking en voor kennisgeving aannemen. Geagendeerd op verzoek van de leden Yemane (GroenLinks). Was oorspronkelijk TKN 17 van deze vergadering.

De VOORZITTER stelt gevoegd aan de orde de agendapunten 12 en 13. Het lid YEMANE haalt de novelle aan die werd aangenomen in de Tweede Kamer. Die novelle stelt mensen zonder geldige verblijfspapieren strafbaar, enkel omdat zij de papieren niet hebben. Terwijl onder andere door vele bezuinigingen, ontbreken van een duurzame asielketen vaak de reden is dat er geen geldige papieren zijn. Deze novelle is wat GroenLinks betreft een nieuw dieptepunt van het huidige politieke klimaat. Het lid is blij dat er in Amsterdam doorgegaan wordt met een programma voor ongedocumenteerden, maar vindt het spannend wat de consequenties zullen zijn wanneer er straks landelijke wetgeving komt. Kan de wethouder hier al iets over zeggen? Spreker vindt het goed dat er zoveel beroepen gegrond verklaard zijn en dat het Rijk toch een zorgplicht heeft richting ongedocumenteerde mensen. Hoe verhoudt dit zich eventueel tot de strafbaarstelling? De Regenboog Groep is bezig met de ontwikkeling van permanente opvang voor ongedocumenteerde ouderen. Is er een update die de wethouder kan delen? De IND heeft de veilige landenlijst al geschorst, maar de POA hanteert deze nog wel. Wat zijn de overwegingen daarvoor? Verder is het zo dat mensen zonder geldige papieren stuiten op ontzettend veel hindernissen. Een daarvan is het onderbreken van registratiesystemen omdat er geen geldig identiteitsbewijs is.