20250611 gemeenteraad verslag avond

(Het lid HAVELAAR: Loopt de gemeente Amsterdam meer risico wanneer mijn amendement aangenomen wordt dan wanneer het niet aangenomen wordt?) Ik ontraad het amendement omdat het gewoon er niet toe doet. Het gaat niet om het amendement, het gaat erom dat wij de VMR moeten expliciteren, daar gaat het om. Dus vandaar dat ik het amendement afraad. (Het lid HAVELAAR: Dat was een slimme debattruc, want het was geen antwoord op mijn vraag en het kost me spreektijd. Het amendement vraagt om gewoon eerlijk in het document te zetten waarom die retributie verhoogd is. Loopt de gemeente als het amendement aangenomen wordt meer risico dat die 5 miljoen kwijt is dan wanneer het amendement niet wordt aangenomen? Dat is mijn vraag en daar wil ik antwoord op.) Nogmaals, we lopen risico, dat heb ik al gezegd. En wij willen eerlijk en transparant zijn en ik heb duidelijk aangegeven in de raadsvoordracht op welke manier we dat doen. (Het lid BOBELDIJK: De wethouder gaf ook aan dat waarschijnlijk de kosten nog veel hoger zijn dan dat we terughalen met de vermakelijkheidsretributie. Ik hoop dan ook dat het college met de begrotingbehandeling voor volgend jaar met een voorstel gaat komen om de vermakelijkheidsretributie verder omhoog te gooien omdat de toeristen, die 22,2 miljoen en volgens mij wordt het er nog alleen maar meer.

Dus is het college daartoe bereid om daarover na te denken?) Ik heb bij de Voorjaarsnota die we natuurlijk nog uitgebreid gaan bespreken hier in de raad al meegegeven dat wij als college niet voornemens zijn om lasten te verhogen en ook niet voor de VMR. (Het lid BOBELDIJK: Het college onderkent wel dat de berichten in de krant van die 22,2 miljoen en de verwachting dat dat nog verder stijgt wel klopt?) Ja voorzitter, volgens mij heeft u daar met mijn collega-wethouder Mbarki ook veelvuldig over gesproken. Dus daar hebben wij het natuurlijk in het college ook over gehad. De VOORZITTER schorst de vergadering. De VOORZITTER heropent de vergadering.

18

Jaar

2025

Vergaderdatum 11 juni 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van Buren. Wethouder VAN BUREN: Voorzitter, we hebben net even goed overleg gehad en ik kan hier meedelen dat ik een toezegging ga doen om met de retributie, ik zeg het in één keer goed, want dat is een rotwoord, dat ik als er nog meer retributieheffingen zijn, dat ik daar een overzicht van geef en hoe we dat berekenen. Dus dat ga ik via een brief doen, dus dat ga ik toezeggen. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Kreuger. Het lid KREUGER: Voorzitter, dan worden de motie en het amendement ingetrokken, van het lid Havelaar en van mij. Het amendement-Havelaar, Kreuger en Burgers inzake geen fiscale geschiedenisvervalsing maar eerlijk en transparant zijn over grondslag vermakelijkheidsretributie water, nr. 195.25, ingetrokken zijnde, maakt geen deel meer uit van de beraadslaging. De motie-Kreuger inzake onderzoek de rechtmatigheid van alle retributies, nr. 213.25, ingetrokken zijnde, maakt geen deel meer uit van de beraadslaging. Raadsaangelegenheden 20. Vaststellen van de Referendumverordening Amsterdam en wijzigen van het Reglement voor de Initiatief- en referendumcommissie van de gemeente Amsterdam VN2025-007612 De VOORZITTER deelt mee dat de volgende moties en de volgende amendementen zijn ingekomen: Motie van de leden Nadif en Broersen inzake referendumkrant relatie vraagstelling, uitzonderingen, nr.

192.25 Verzoekt de referendumcommissie: - advies te geven over de uitzonderingen in relatie tot het proces van een referendum en in het bijzonder de vraagstelling en de campagne en referendumkrant. Amendement van de leden Nadif, Broersen en Hofland inzake toevoeging raadplegend referendum voor raadsleden schrappen, nr. 193.25 Besluit: - aan beslispunt 1 toe te voegen: met dien verstande dat hoofdstuk 8 in zijn geheel wordt geschrapt en de vernummering die dit met zich meebrengt te verwerken en ook artikel 2 en de bijbehorende toelichting daarop aan te passen. Amendement van de refererendumvormen, nr. 200.25 Besluit:

leden

Nadif

en

Broersen

inzake

vraagstelling

19

Jaar

2025

Vergaderdatum 11 juni 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

-

R

aan beslispunt 1 toe te voegen: met dien verstande dat in artikel 14 en 23 als tweede zin van lid 1 wordt toegevoegd: ‘Deze kan worden toegesneden op de politiek-bestuurlijke afweging die de raad moet maken’ en de toelichting hierop aan te passen.

Motie van de leden Broersen, Bakker, Nadif en Hofland inzake de doorontwikkeling referendumverordening, nr. 205.25 Verzoekt de Initiatief- en referendumcommissie: - om uiterlijk in q4 van 2025 advies aan de raad uit te brengen over hoe prereferenda, wijkreferenda en een miniburgerberaad voorafgaand aan referenda toegepast kunnen worden in Amsterdam. Amendement van de leden Broersen, Nadif en Hofland inzake besluiten die zijn uitgezonderd van referenda, nr. 230.25 Besluit: - aan beslispunt 1 toe te voegen: met dien verstande dat: a. in artikel 3, in de aanhef de woorden ‘… in ieder geval …’ worden geschrapt; b. de huidige tekst van artikel 3 wordt opgenomen in een eerste lid van artikel 3; c. aan artikel 3 een tweede lid wordt toegevoegd, dat komt te luiden: De raad kan op advies van de Initiatief- en referendumcommissie naast de uitzonderingen genoemd in het eerste lid, andere besluiten over aangelegenheden die onder de bevoegdheid van de raad vallen onderscheidenlijk over voorgenomen collegebesluiten die voor wensen en bedenkingen aan de raad worden voorgelegd uitzonderen van referenda, alternatieve burgervoorstellen of volksinitiatieven; d. de toelichting hierop wordt aangepast De amendementen en moties maken deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Nadif. Het lid NADIF: Voorzitter, dank u wel.

En ik neem het woord namens Anneke Veenhoff, de fractievertegenwoordiger die ook het woord heeft gevoerd tijdens de commissie. Allereerst dank aan de Initiatief- en referendumcommissie voor hun vele werk. Het is heel fijn dat er een flink aantal verbeteringen zijn opgenomen in de verordening waardoor de toegevoegde overstapmogelijkheid tussen de verschillende vormen van referenda en meer pauzemomenten mogelijk zijn. We hebben nog een aantal punten waarover we een aanscherping wensen, allereerst over de vraagstelling. Het doel van een referendum is natuurlijk om de democratische rechten van burgers uit te breiden maar als de vraagstelling onduidelijk is, dan krijgen burgers eigenlijk geen goede kans om het democratische recht uit te oefenen. We zijn dus blij met de iets ruimere formulering van de vraagstelling door het toegevoegde ‘in beginsel’ maar we zouden dit graag nog willen verduidelijken, juist omdat de vraag zich moet toespitsen op het springende punt, dat is datgene waarover de raad een politiekbestuurlijke afweging moet maken. Hiervoor dienen we een amendement in, mede namens Volt.

20

Jaar

2025

Vergaderdatum 11 juni 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Daarnaast hebben we nog een amendement. Het betreft het nu toegevoegde raadplegend referendum, het lijkt ons onverstandig en onnodig om dit toe te voegen en daarvoor dienen we een amendement in, ook mede namens Volt en D66. En tot slot hebben we nog een motie betreffende de referendumkrant. Dit is voor ons een belangrijk punt. Ergens in het gewoel van de campagne en iedereen die natuurlijk van alles mag zeggen en schrijven is de referendumkrant de enige officiële informatievoorziening vanuit de gemeente. En wat daarin staat moet wat ons betreft echt gaan over de vraagstelling, anders voert de stad immers een debat over iets wat helemaal niet ter stemming ligt. Zeker in de huidige tijd zien we daar nog een risico in, maar hoe organiseer je dat netjes. En daarvoor dienen we een onderzoeksmotie in, ook samen met Volt. We zijn heel erg benieuwd naar de reactie. (Het lid WIJNANTS: Voorzitter, dank aan het lid Nadif. Over dat amendement om die referendumoptie vanuit de raad te schrappen, waarom?) Wij hebben best wel veel instrumenten en daarom is het ook heel erg belangrijk om daar bewust mee om te gaan en ook te kijken van welke instrumenten hebben we tot onze beschikking en welke zijn daarvan nodig. We zijn tenslotte ook al democratisch gekozen volksvertegenwoordigers, dus dan is ook echt de vraag van is dit voor ons.

(Het lid WIJNANTS: Maar die redenering slaat op het referendum an sich. We zijn democratisch gekozen, dus waarom zou je dan referenda doen? En hier gaat het om de mogelijkheid om als raad referenda aan te dragen. Ik kan legio voorbeelden bedenken waarin dat best een goed idee zou zijn, en dat zeg ik als principieel tegenstander van referenda. Dan vind ik het eigenlijk gewoon zonde, het lijkt toch ook een beetje alsof we ons als raad dan niet zo serieus nemen. Waar is het lid Nadif toch bang voor, denk ik, bij dit amendement?) Het is niet dat ik ergens bang voor ben. Sorry, ik krijg hier echt de slappe lach van. Maar dat is heel serieus. Wij vinden democratie heel erg belangrijk en we vinden het ook heel erg belangrijk dat het volk goed gehoord wordt. Daar zit ook onze verantwoordelijkheid, dat doen we ook, ik zie dat overal in deze raad dat we dat op verschillende manieren invullen. De vraag is, is dit instrument dan op ons toegespitst of moet dat juist bij de burgers liggen. En daarom is het zo van belang dat we zorgvuldig omgaan met welke instrumenten heeft de raad eigenlijk tot haar beschikking. En daarom zijn wij daar terughoudend in. (Het lid WIJNANTS: Maar ik denk dat we dan van mening verschillen over het feit. Ik zou juist de raad als het platform voor democratische besluitvorming, als vertegenwoordiger van die burgers alle instrumenten willen geven die nodig zijn.

En daarbij kan ook het horen en het ontlasten van de burgers, het ontzorgen van inwoners van Amsterdam in het organiseren van referenda. Dus ik begrijp het punt van GroenLinks wel, ik denk dat je het van beide kanten kan redeneren. En dan denk ik dat het eigenlijk wel een hele goede toevoeging is van het presidium en dat het juist heel goed is om de raad al die instrumenten te geven. Dus ik vind het eigenlijk een beetje, je moet ook niet de raad daarin niet zo niet-serieus nemen.) Daar is GroenLinks gewoon wat strenger in en ik denk dat we daarover gewoon van mening verschillen. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Broersen.

21

Jaar

2025

Vergaderdatum 11 juni 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Het lid BROERSEN: Dank u wel, voorzitter. En ik zal het kort houden want het is natuurlijk best wel een technisch onderwerp. En hoewel je het misschien niet gelijk zou verwachten van een partij die juist heel erg voor democratische vernieuwing is, is Volt absoluut geen voorstander van referenda. Ze laten wat ons betreft te weinig ruimte voor nuance, compromis of voor debat. Maar met enkele kleine aanpassingen of variaties kan dit wel degelijk een heel nuttig instrument voor participatie zijn. Denk bijvoorbeeld aan een variant waar mensen niet enkel tegen of voor een voorstel kunnen stemmen, maar verschillende beleidsalternatieven op volgorde van voorkeur kunnen zetten. We stellen met onze motie daarom voor om de verordening verder door te ontwikkelen met prereferenda, wijkreferenda en een miniburgerraad voorafgaand aan een referendum. Dit biedt meer ruimte voor nuance, nodigt uit tot gesprek en beperkt daarmee ook polarisatie in de stad. We zijn blij dat de referendumcommissie ook positief is over dit voorstel en we hopen dan ook op een brede steun vanuit de raad. En ook dienen we enkele amendementen in om tekortkomingen in de verordening recht te zetten. Want hoewel Volt misschien geen referendumfan is, willen we er in ieder geval voor zorgen dat de referenda die in de stad plaatsvinden zo goed mogelijk gebeuren.

En ik ben dan ook van mening dat er binnen instrumenten van burgerparticipatie geen ruimte moet zijn om burgerinitiatieven politiek te kapen. En daarom dienen we aanvullend verschillende amendementen in met zowel GroenLinks als D66 om dat te beperken. De VOORZITTER geeft het woord aan de voorzitter van het presidium, het lid Burgers. Het lid BURGERS: Voorzitter, dank u wel. En ook dank aan de sprekers Nadif en Broersen en ook het debat net met het lid Wijnants was leuk om te volgen. Laat ik met het goede nieuws beginnen. Er zijn namelijk twee amendementen ingediend waarvan wij kunnen zeggen die zijn technisch mogelijk en die kunnen we om die reden positief preadviseren. Dat zijn het amendement over de besluiten die zijn uitgezonderd en het amendement over raadplegen schrappen referendum, dus dat is het goede nieuws. Dan is er nog een motie over de doorontwikkeling van de referendumverordening. Het presidium gaat hier niet over, maar wel de referendumcommissie. We hebben de voorzitter van het van de referendumcommissie nog te pakken gekregen en hij was bereid om hier iets over te zeggen. Hij is hier positief over, dus dat is ook goed nieuws. Maar de motie over de referendumkrant met de relatie tot de vraagstelling, de uitzonderingen waar het lid Nadif het over had, daarvoor heeft hij niet voldoende tijd gehad om daarover te adviseren, dus daarover komt geen preadvies.

En dan het slechtste nieuws, dat gaat namelijk over het amendement over de vraagstelling van de referendumvormen. Het presidium is in zijn preadvies negatief omdat besluitvorming van de raad is altijd politiek-bestuurlijk en het is inconsequent, want als je het amendement zou volgen dan zou overal in de referendumverordening deze wijziging moeten worden aangebracht. Vandaar het negatieve preadvies. Het amendement-Nadif en Broersen inzake vraagstelling refererendumvormen, nr. 200.25, ingetrokken zijnde, maakt geen deel meer uit van de beraadslaging. De discussie wordt gesloten. Voorzitter: het lid Burgers

22

Jaar

2025

Vergaderdatum 11 juni 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Monumenten en Erfgoed 21. Kennisnemen van het advies van stadsdeelcommissie Zuid inzake winkelpuien VN2025-007611 De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Havelaar. Het lid HAVELAAR: Voorzitter, historische architectuur en puien maken onze 700jarige stad mooier en onze winkelstraten aantrekkelijker. We voerden recent een gesprek met ambtenaren, waar nog veel dank voor. Het was een goed gesprek en in dat gesprek leerde ik dat de waarderingskaart voor de negentiende-eeuwse ring nu wordt afgerond, waarin al die puien in beeld gebracht zijn. Er zit een hartstikke goed team wat goed werk verricht en wat binnenkort geen werk meer heeft. En daarom wil ik heel graag dat ook de twintigste-eeuwse historische puien in beeld gebracht worden, zodat dit team door kan gaan en we de kennis niet kwijtraken. Voor 250.000 euro kunnen we dat de komende drie jaar onderzoeken en blijft het team intact. U raadt het al, ik kom daar bij de Voorjaarsnota met een prachtige motie voor terug, want ik ben nog op zoek naar dekking. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Alberts. Het lid ALBERTS: Dank u wel, voorzitter. Dingen van historische waarde, Joan Mitchell heeft daar ooit een fantastisch nummer over gezongen, je weet het pas wat het was als je het kwijt bent.

En dat wil ik voorkomen en daarom hebben wij ons aangesloten bij de motie van het lid Havelaar om te kijken naar wat kun je doen om historische winkelpuien in stand te houden en inderdaad het straatbeeld niet uniform te maken. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Scholtes. Wethouder SCHOLTES: Dank, voorzitter. En laten we ook nog even terugkeren bij de aanleiding voor dit debat. Dat was namelijk een advies van de stadsdeelcommissie van Zuid, waarvoor dank. En ik zie uiteraard uit naar de motie. Ik moet toegeven dat het lid Havelaar vaker op monumenten en erfgoed goede ideeën heeft, waarbij ik ook dan soms moet zoeken naar mogelijkheden om die ideeën ook uit te voeren omdat de capaciteiten bij M en A gewoon best beperkt zijn en middelen ook. Dus ik kijk uit naar de motie slash amendement dat er komt. Richting de stadsdeelcommissie Zuid hebben we aangegeven dat inderdaad die actualisering van de waarderingskaart in de negentiende eeuw die kan leiden tot een hogere waardering en daarmee ook betere bescherming van panden een stap in de goede richting is. En ook dat we in het omgevingsplan gaan regelen dat in die delen van de stad waar je gedeeltelijke sloop zonder vergunning kon doen, zoals gedeeltelijke sloop van een winkelpui, straks vergunningplichtig wordt zodat daar ook de cultuurhistorische afweging plaatsvindt. De discussie wordt gesloten. ICT en Digitale stad 22.

23

Jaar

2025

Vergaderdatum 11 juni 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Kennisnemen van de notitie over een lobby inzake de nationale uitzonderingen op het Europees verbod op biometrische surveillance VN2025-007102 De VOORZITTER deelt mee dat de volgende motie is ingekomen: Motie van het lid IJmker inzake verbod op biometrische surveillancetechnieken, nr.234.25 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - zich uit te spreken voor een verbod op biometrische surveillance-technieken, zoals gezichtsherkenning; - dit standpunt uit te dragen in de lobby richting de wetgever; - te onderzoeken wat ervoor nodig is om lokaal strengere wetgeving te ontwikkelen op het gebied van biometrische surveillance-technieken. De motie maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid IJmker. Het lid IJMKER: Dank u wel, voorzitter. Stel je voor je wordt op een dag wakker en de politie staat voor de deur omdat AI je als verdachte heeft aangemerkt. Dan is het aan jou om te bewijzen dat je onschuldig bent. Dat is jij tegen de computer. En in de commissie noemde ik het voorbeeld van Kirsten Verdel die na een demonstratie waar ze niet bij was onterecht werd aangewezen als verdachte van een strafbaar feit. Voorzitter ik hou het kort, want voor GroenLinks is namelijk het standpunt heel helder. Gevolgd en geïdentificeerd worden door gezichtsherkenningscamera's is gevaarlijk, opdringerig en disproportioneel.

En in een vrije samenleving is dan ook geen plek voor dit soort surveillancetechnieken. En het is een mythe dat een computer ethischer of preciezer zou zijn dan een mens en dat is problematisch, zeker wanneer deze beslissingen het leven van mensen beïnvloeden. AI is geen snelle oplossing om criminaliteit of terrorisme te bestrijden. En voorzitter, we hebben nu al enige tijd, ik denk een maand of acht of zo, een discussie met de wethouder over wat nu precies het standpunt is van dit college over dat ene zinnetje in het coalitieakkoord van drie jaar geleden. En er was ook wat onduidelijkheid over wat nou wel en niet gedekt is in de AI-wet en wat we lokaal nog willen of kunnen daarmee. Dus ik stel voor dat we het ook na vandaag afronden, met dank aan de wethouder en de ambtenaren voor al hun geduld. Ik weet ook dat het college zich natuurlijk heel erg hard maakt voor digitale rechten en ook de juiste waarborgen als het gaat om privacy, maar het lijkt me wel goed om duidelijkheid te krijgen over het standpunt rondom gezichtsherkenning. Want ik concludeer dat het college anders dan GroenLinks wel de noodzaak ziet voor bepaalde uitzonderingen op het verbod, uiteraard met de juiste waarborgen maar alsnog elke uitzondering is er een die we wat mij betreft niet moeten willen. Dus ik zou dat graag anders zien en daarom deze motie die vraagt om een verbod op dit soort technieken.

De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Kabamba. Het lid KABAMBA: Voorzitter, ik spreek steun uit voor de motie van het lid IJmker. Ik wil nog aangeven dat ik me grote zorgen maak over de inzet van biometrische surveillance. Ik denk dat het absoluut niet goed is voor gemarginaliseerde groepen die bij

24

Jaar

2025

Vergaderdatum 11 juni 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

een lek of bij een probleem moeite hebben om voor zichzelf op te komen. En we hebben in het buitenland ook voorbeelden gezien van hoe het mis kan gaan. Dus vandaar dat ik mijn steun betuig en ik hoop dat deze stad de mensen kan beschermen boven het inzetten van AI tegen misdaad. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Scholtes. Wethouder SCHOLTES: Dank u wel, voorzitter. En misschien goed om aan te geven dat mijn reactie ook mede namens burgemeester Halsema is, die gaat natuurlijk ook over een deel van de discussie. Het standpunt van het college is volgens mij vervat in die raadsinformatiebrief. Het is inderdaad zo, we hebben het coalitieakkoord, daar staat een tekst in over biometrische surveillancetechnieken. Daarna kwam de AI-verordening waarbij inderdaad eigenlijk dat verbod werkelijkheid werd, het verbod op realtime biometrische surveillance met inderdaad drie uitzonderingen als het gaat over het voorkomen van terroristisch aanslagen, mensenhandel opsporen en voortvluchtige topcriminelen opsporen. Er staat in die AI-verordening overigens ook een verbod op systemen die op grote schaal ongericht gezichten scannen en die in een databank opslaan. Het standpunt van het college is dat Amsterdam zelf geen biometrische surveillance toepast. De inzet door anderen is dus zeer streng gereguleerd in die AI-verordening.

En het college vindt dat wij die beperkte uitzonderingen die er nog zijn op het verbod, dat we die veel beter moeten inkaderen en aan strengere voorwaarden moeten koppelen. En wat college betreft, in de discussie die er in Den Haag zal plaatsvinden zullen wij dat inbrengen en dan neem ik ook mee het punt van het lid Belkasmi over de technische deugdelijkheid van zo'n systeem. Want je wilt wel dat er geen false positives zijn, dus dat daar ook een goede check op komt. Dus daar dank ik het lid Belkasmi op. En tot slot verschillen het lid IJmker en het college van mening of aanvullende lokale regelgeving, of daar nog ruimte is als de nationale of Europese wetgeving iets al toestaat. En ik weet al welk artikel het lid IJmker nu gaat noemen. Wij interpreteren dat anders en dat zou je inderdaad voor de rechter nog kunnen uitzoeken. Maar dit is onze interpretatie op basis van de kennis die wij hebben. Dus het college blijft bij het standpunt in de brief en daarmee ontraden wij ook de motie. (Het lid ASLAMI: Dank aan de wethouder voor zijn heldere uiteenzetting en wat dat betreft ook steun voor de brief en de uiteenzetting. Maar toch even, want het lid IJmker begon haar betoog met een vrij obscuur voorbeeld waar ik denk iedereen rilling van krijgt.

Ik kan me toch niet heugen dat dat iets is wat in de uitzonderingsgronden die nu in de brief staan, dat dat dat iets is waar we voor gaan staan. Dat lijkt mij niet het geval, maar graag de bevestiging vanuit de wethouder en het college.) Als het gaat over biometrische surveillance voor realtime identificatie is er een verbod en gelden er drie uitzonderingen en het lijkt mij dat het voorbeeld dat het lid IJmker daar gaf, daar niet onder valt. (Het lid IJMKER: Voorzitter, ik wil graag onderscheid maken tussen twee dingen. Aan de ene kant, wat is het standpunt van het college en van GroenLinks en waar de zitten verschillen. En het tweede wat er juridisch mogelijk is. Ik denk dat we daar ook een verschil van inzicht in hebben, en dan niet per se tussen GroenLinks en het college maar ook door verschillende juridische adviezen die we misschien allebei hebben ingewonnen. Maar dat is inderdaad net in het vorige debat, wij zijn niet in een rechtszaal maar in een raadszaal, dus daar kunnen wij denk ik nu ook

25

Jaar

2025

Vergaderdatum 11 juni 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

niet uitkomen. Maar nog even terugkomend op het eerste punt, ik begrijp het college dat die drie uitzonderingen die er zijn, dat het college daar achter staat. Klopt dat?) Het college kan zich voorstellen dat je bij een verbod zeer beperkte uitzonderingen hebt inderdaad en wij vinden dat daar nog strengere voorwaarden aan moeten worden verbonden inderdaad. (Het lid IJMKER: Ja voorzitter, dan zie ik inderdaad de noodzaak voor mijn motie, want ik lees het coalitieakkoord wel echt anders.) De discussie wordt gesloten. Ruimtelijke Ordening 24. Kennisnemen van de raadsinformatiebrief over de stand van zaken betreffende de Hoofdgroenstructuur VN2025-007607 De VOORZITTER deelt mee dat de volgende motie is ingekomen: Motie van het lid Van Pijpen inzake ecologische visie verduidelijken, nr. 206.25 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - het beleidsuitgangspunt in de vigerende ecologische visie: de ecologische hoofdstructuur wordt gerespecteerd, knelpunten worden aangepakt en voor wijzigen is, vergelijkbaar met de hoofdgroenstructuur, een besluit van de gemeenteraad nodig, en de werkwijze hierbij opnieuw onder de aandacht te brengen binnen de gemeentelijke organisatie nu dat de Amsterdamse Ecologische Visie voorlopig niet meelift met de verworpen nieuwe Hoofdgroenstructuur, zodat deze vroegtijdig bij de planvorming betrokken wordt; - aan het kaartbeeld in maps.

amsterdam.nl betreft de vigerende Ecologische Structuur uit 2012 twee aanvinkbare kaartlagen toe te voegen zodat beter inzichtelijk en raadpleegbaar is welke groenambitie er binnen een gebiedsontwikkeling of project als opgave betrokken dient te worden. Hierbij gaat het om de Visiekaart groen/blauw 2050 uit de Omgevingsvisie Amsterdam (waarin de uitbreidingsopgave voor groen in het algemeen is opgenomen) en daarnaast de specifieke stadsnatuur laag uit deze groen/blauw 2050 visiekaart uit de Omgevingsvisie Amsterdam; - dit kaartbeeld onder de aandacht te brengen in de organisatie en de stadsdelen, zodat (ook kleinere) aanvragen waarbij een risico bestaat tot het permanent dichtbouwen van gewenste ecologische verbindingen op tijd bestuurlijk in beeld komen. Zodat men in die gevallen in gesprek kan gaan met de initiatiefnemer om het plan aan te passen en/of scherp te zijn op mogelijke weigeringsgronden. De motie maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Pijpen.

26

Jaar

2025

Vergaderdatum 11 juni 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Het lid VAN PIJPEN: Voorzitter, dank u wel. Ik sta hier eigenlijk en ik dacht laat ik eens beginnen met een artikel wat ook van de week in de krant stond en ook het onderzoek over het belang van insecten bij de stad, wat ze hebben bij de stad, dat we moeten zorgen dat juist ook de stad is eigenlijk nu de biotoop waarin zij ook het beste kunnen overleven en ook veel belang hebben. En dus ook het belang van biodiversiteit en het belang van die ecologische verbindingen waardoor ook die insecten, maar ook andere, zich ook kunnen verplaatsen. En waarom vertel ik dat nu, want we hebben het over de Hoofdgroenstructuur. Dat komt omdat we natuurlijk ook door het verwerpen van de het nieuwe voorstel voor de Hoofdgroenstructuur en de oude Hoofdgroenstructuur weer van toepassing is, dat die verbinding tussen de toetsing over de ecologische hoofdstructuur en de Hoofdgroenstructuur ook is vervallen. En daar maakten wij ons een beetje zorgen over, dan vallen we weer terug op de werkwijze zoals we die hadden vanuit de ecologische visie in 2012.

Dus wij willen daar toch graag het een en ander over verduidelijken om te zorgen dat die toetsing op een goede manier ook gebeurt, ook intern door de gemeente, dat het ook voldoende bekend is zodat we niet achteraf daar ook mee geconfronteerd worden dat daar toch dingen mis zijn gegaan en dat bijvoorbeeld ook op stadsdeelniveau daar ook helderheid over is, omdat soms ook dingen dan wat kleiner zijn. Dus dat we dat op die manier doen. Dus met veel dank aan mijn collega Veenhoff, namens wie ik hier eigenlijk ook een beetje het woord voer, want zij heeft hier al het werk voor gedaan, heb ik daarvoor een motie om te zorgen dat we die ecologische hoofdstructuur op een goede manier blijven beschermen. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Emmerik. Het lid EMMERIK: Dank u, voorzitter. In de raadsinformatiebrief staat letterlijk in een van de eerste zinnen, de uitslag van het referendum Hoofdgroenstructuur was duidelijk. Maar wie verder leest ziet iets anders. In plaats van die duidelijke uitslag te respecteren wordt er gekozen voor een traag traject met een burgerberaad waarvan zelfs de directeur burgerberaad aangeeft dat het ongelukkig valt zo vlak voor de verkiezingen. Wat lees ik verder? De uitkomsten van het burgerberaad komen eind 25 op tafel te liggen en een nieuw beleidskader Hoofdgroenstructuur wordt niet voor eind 26 aan de nieuwe raad voorgelegd.

Dat is dus bijna drie jaar na het referendum van maart 24. In die tussentijd staat de bescherming van het groen stil, dat is voor de Partij voor de Dieren een onacceptabele gang van zaken. We hadden het net ook over de vraagstelling dat die neutraal moet zijn, maar dat is niet zo makkelijk. Want bijvoorbeeld dat burgerberaad wat nu gaat komen, de vraagstelling tot nu toe is, hoe maken we samen een groeiend Amsterdam groener? Dan is groeiend Amsterdam al een vaststaand feit in deze vraagstelling, dus het is gewoon niet zo makkelijk allemaal. Anyway, ik heb geen vraag aan de wethouder maar wij hebben wel deze mening. Deze hele gang van zaken is voor ons zeer teleurstellend, hoe dit is gelopen wat betreft de Hoofdgroenstructuur en helemaal voor het groen in Amsterdam. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van Weyenberg. Wethouder VAN WEYENBERG: Dank aan de beide raadsleden voor hun inbreng. Het is een belangrijk onderwerp en ik ga niet terug in de geschiedenis, ik snap de zorg van het lid Emmerik en volgens mij is zijn die zorg en ook de vraag de reden voor de motie die

27

Jaar

2025

Vergaderdatum 11 juni 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

voorligt en die ik samenvat als, de Hoofdgroenstructuur is niet aangenomen, dan moeten we terugvallen op de ecologische visie 2012, dat is lang geleden en hoe kunnen we zorgen dat dingen die daarin staan wel genoeg voor de bril staan. Even expliciet, het is geen oproep tot nieuw beleid, want de Hoofdgroenstructuur is verworpen. Wat iedereen daar ook van vindt, dat is een feit. En ik heb de motie zo gelezen en als ik hem zo interpreteer ga ik ook geen bezwaar geven, dat het een verzoek is om in de tussentijd, terwijl het proces loopt wat het lid Emmerik net vertelde en waar ik hoop dat daar iets moois uitkomt, dat we wel een aantal dingen onder de aandacht blijven brengen zodat in die tussentijd, terwijl we terugvallen op iets wat al van lang geleden is, dat we bijvoorbeeld uitleggen en onder de aandacht brengen bij de gemeentelijke organisatie dat die ecologische visie er nog is en wat dat betekent. Dus meer het onder de aandacht brengen van de visie uit 2012, inclusief een aantal kaarten uit de visie. Niet omdat dat nieuw beleid is, maar zodat iedereen dat voor de bril heeft wat we ooit daar met elkaar in die visie lang geleden hebben afgesproken. En in die context heb ik ook geen enkel bezwaar tegen deze motie. De discussie wordt gesloten. Woningbouw 25.

Kennisnemen van de raadsinformatiebrief over de jaarrapportage Woningbouw 2024 VN2025-005979 De VOORZITTER deelt mee dat de volgende moties zijn ingekomen: Motie van de leden Aslami, Taj en Minderhoud inzake inspelen op Europese ontwikkelingen voor eeuwigdurende middenhuur, nr. 222.25 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - in te zetten op het aanvullen van de planvoorraad met projecten waarin substantiële en toekomstbestendige en eeuwigdurende middenhuur gerealiseerd kan worden, zonder dat dit ten koste gaat van sociale woningbouw; - actief te anticiperen op de aanpassing van de Europese staatssteunregels en waar mogelijk bij te dragen aan de lopende consultatie; - daarbij actief in te zetten op het benutten van Europese beleidsontwikkelingen, waaronder de mogelijkheid om woningcorporaties meer middenhuur te laten realiseren, - zodat er naast 40 procent sociaal ook 4 procent middenhuur gebouwd kan worden. Motie van de leden Havelaar en Von Gerhardt inzake stedelijke versnellingstafels voor woningbouwprojecten, nr.

227.25 Verzoek het college van burgemeester en wethouders: - voor 1 maart 2026 twee stedelijke versnellingstafels te organiseren waarbij de grootste woningbouwprojecten centraal staan; - bij deze versnellingstafels alle betrokken ambtenaren en wethouders aan tafel te zetten en de relevante marktpartijen uit te nodigen; - deze bijeenkomsten te richten op het nemen van concrete besluiten en oplossen van knelpunten;

28

Jaar

2025

Vergaderdatum 11 juni 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

-

R

na elke versnellingstafel direct de benodigde stukken naar de raad te sturen zodat binnen afzienbare tijd door de raad besluiten genomen kunnen worden / kredieten beschikbaar gesteld kunnen worden.

Motie van de leden Van Berkel, Havelaar en Von Gerhardt inzake maken van een impactanalyse bouwverhouding 33/33/33, nr. 229.25 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders - een impactanalyse voor een bouwverhouding 33/33/33 te maken. Motie van het lid Von Gerhardt inzake loslaten extra regels middensegment, nr. 235.25 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - de extra regel(s) betreffende huurprijzen voor het middensegment, die boven op de wet betaalbare huur komen, los te laten. De moties maken deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Von Gerhardt. Het lid VON GERHARDT: Dank u wel, voorzitter. Het gaat toch niet goed genoeg met de bouw in Amsterdam. We hebben er vorig jaar maar 4.500 gebouwd, het moeten er 7.500 worden, dus we moeten echt gaan versnellen. We moeten meer gaan doen om ervoor te zorgen dat al die woningen er komen. Deze wethouder heeft de vorige keer al gezegd ook in de commissie dat hij er alles aan gaat doen om dat ook te realiseren. We gaan kijken wat hij ervan van gaat maken maar ik heb wel een aantal ideeën om deze wethouder te helpen, samen met CDA, onder andere een versnellingstafel maar ook kijken hoe we nu beter met die bouwverhouding om kunnen gaan, zodat dat niet in de weg zit.

En een van de dingen die ook het middensegment in de weg zitten is dat wij boven op de Wet betaalbare huur als Amsterdam nog oude regels hebben die eigenlijk nu nog staan en die daarbovenop komen omdat we die regels al hadden voordat de Wet betaalbare huur er was. Volgens mij kunnen we die gewoon afschaffen, want we moeten geen regels gaan stapelen bovenop een landelijke wet. Dat zit ook de betaalbaarheid en het realiseren van deze woningen in de weg. Daar dien ik ook een motie voor in. En daarnaast hebben we vorig jaar ook geen studentenwoningen gerealiseerd, daar moet meer aandacht voor komen. Maar daar zal het lid Broersen u straks alles over vertellen. De VOORZITTER deelt mee dat de volgende motie is ingekomen: Motie van de leden Broersen, Von Gerhardt, Alberts, Havelaar en Emmerik inzake hernieuw het convenant studentenhuisvesting, nr. 236.25 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - studentenhuisvesting op te nemen in de Amsterdamse Aanpak Volkshuisvesting - om op korte termijn het initiatief te nemen tot het sluiten van een convenant studentenhuisvesting met kennisinstellingen, woningcorporaties, studentenorganisaties en andere relevante partijen; - daarbij duidelijke afspraken te maken over:

29

Jaar

2025

Vergaderdatum 11 juni 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

-

-

R

de jaarlijkse inzet op de bouw van tijdelijke en permanente studentenwoningen, waarbij ruimte is voor bijstelling op basis van voortgang, behoefte en uitvoerbaarheid, maar wel met duidelijke richting en ambitie; het aanpakken van misstanden in de bestaande studentenhuisvesting; het bevorderen van welzijn van studenten.

De motie maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Havelaar. Het lid HAVELAAR: Dank u wel, voorzitter. De wethouder en ik gaan vrijdag een kopje koffie drinken om kennis te maken. De vorige keer moest ik afzeggen omdat mijn zoon ging afzwemmen. Maar we hebben via Instagram al even kennisgemaakt van de week toen de wethouder naar mijn smaak toch iets te jubelend was over die 4.500. En dat heeft een achtergrond, daar neem ik de wethouder en de raad graag in mee. Namelijk in 2019 kwam een beetje dat beleid op van 7.500 woningen per jaar en toen waren het uit mijn hoofd 3.812. En toen zei ik tegen toenmalig wethouder Ivens, dat gaat niet goed. Want je hebt het eerste jaar al achterstand. En toen zei de wethouder, nee je moet door dat beleid heen kijken, we zetten het nu in en over een aantal jaren plukken we de vruchten ervan. Je zou zeggen we zijn een aantal jaar verder en we kennen de wethouder Van Dantzig, die zei natuurlijk steeds het is een bloedbad, dat is allemaal lastig. En door al die jaren heen heeft onder andere het CDA gezegd, maar je moet die ontwikkelaars en die beleggers dicht bij je houden. En in 2019 stond er op de voorpagina van de krant, beleggers verlaten Amsterdam. Grote institutionele beleggers werden helemaal gek van de hoge grondprijzen en van alle extra regels.

Tegen die achtergrond en de belofte dat we naar een aantal jaar beleid die 7.500 woningen per jaar zouden overstijgen, evalueer ik natuurlijk ook zo'n positieve opmerking er zijn 4.500 wel gelukt. Dan zeg ik ja oké, maar de coalitiepartijen en de toenmalige colleges hebben wel altijd beloofd dat we gaandeweg meer zouden zien. Dit gesprek zullen we later verder vervolgen. Ik heb onlangs een gesprek gehad met een aantal grote ontwikkelaars, dus niet beleggers of bouwers maar ontwikkelaars. Die lopen tegen twee dingen aan, wel meer maar twee wil ik er nu aanstippen. Eén is de genormeerde residuele berekeningsmethode, daar heb ik ook twee sets met schriftelijke vragen over gesteld, waarin er niet helemaal een open boek gedaan wordt om te kijken wat kost het nu eigenlijk maar waar de gemeente zegt wij bepalen hoe we rekenen. En zij hebben mij met een open boek laten zien dat projecten daardoor verliesgevend worden. En ik vraag de wethouder om voor dat argument wel meer open te staan, bijvoorbeeld in Sloterdijk, een B-locatie waar de gemeente nu 4.600 euro voor een vierkante meter vraagt. Als je dat moet financieren met 6 procent rente op een woning van 55 vierkante meter ben je al 1.200 euro per jaar aan rente kwijt, even uit mijn hoofd.

Een tweede wat ze aangaven, en daar gaat de motie over, is dat zij zeggen het is vaak stroperig met veel verschillende ambtenaren, veel verschillende beleidsdirecties. Organiseer nu voor de tien grootste woningbouwprojecten twee keer per jaar een versnellingstafel met vanuit de gemeente het hele systeem aan tafel, alle wethouders die er wat over te zeggen hebben, alle ambtenaren op directieniveau. Ik vind dat een geweldig idee. Het komt vanuit de sector zelf en het lijkt mij geweldig als deze wethouder ook als kennismaking met de sector dat in ieder geval komend jaar twee keer wil organiseren.

30

Jaar

2025

Vergaderdatum 11 juni 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER deelt mee dat de volgende motie is ingekomen: Motie van het lid Emmerik inzake naast kwantiteit ook jaarlijks rapporteren over kwaliteit woningbouw, nr. 237.25 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - om naast de Jaarrapportage Woningbouw, waarin wordt gerapporteerd over de aantallen gerealiseerde woningen, de raad ook systemisch inzicht te geven in de vorm van een jaarrapportage over de kwaliteit van de woningbouw. Met ten minste aandacht voor de volgende ambities uit Duurzaam Ontwikkelen: - duurzaamheid en energieprestatie; - natuurinclusiviteit en klimaatadaptatie; - circulaire materiaaltoepassing. De motie maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Emmerik. Het lid EMMERIK: Dank, voorzitter. En dank aan het college voor deze jaarrapportage. Het is natuurlijk goed dat er inzicht wordt gegeven en de uitkomsten bevestigen waar wij al jaren op wijst, namelijk dat de bouwambitie van 7.500 woningen totaal onrealistisch is en dat werd laatst ook bevestigd door de Rekenkamer. Wat ons opvalt in deze rapportage is dat duurzaamheid nauwelijks een plek krijgt in deze rapportage terwijl juist nu met klimaatdoelen onder druk het van groot belang is dat natuurinclusief bouwen, klimaatadaptatie en circulaire materialen leidend worden in onze woningbouw.

Toch is er in deze rapportage alleen een focus, voornamelijk een focus op kwantiteit en wij dienen een motie in die het college oproept om niet alleen te rapporteren over het aantal woningen, de kwantiteit, maar ook over de kwaliteit van de woningen. Dat lijkt me een heel logisch en een redelijke motie. Dus ik ben benieuwd wat de wethouder hiervan vindt. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Broersen. Het lid BROERSEN: Voorzitter, in het in het commissiedebat heb ik me eigenlijk vooral gefocust op studentenhuisvesting, dat ga ik vandaag weer doen. Want in 2024 is er geen enkele sociale studentenwoning in aanbouw genomen, nul. En daarom vroeg ik of de plaatsvervangend wethouder toendertijd ervoor open stond om opnieuw te kijken naar de lokale invulling van het convenant studentenhuisvesting, omdat ik weet dat de corporaties dit ook graag zouden willen. De plaatsvervangend wethouder zei toen tegen mij dat als de oud-partners van het convenant dat graag zouden willen dat ze het zelf maar moeten aankaarten, dat het niet zomaar via een raadslid zijn weg naar de raad moet vinden. Maar gelukkig werd ik geholpen, want de oproep kwam natuurlijk niet van mij alleen. Zo'n vier weken na onze bespreking in de commissie luidde de coalitie kennisstad de noodklok met een artikel in het Parool over studentenhuisvesting, eigenlijk het gebrek aan studentenhuisvesting.

De coalitie is een samenwerking van Amsterdamse universiteiten, hogescholen, het ROC en woningcorporaties. De oproep aan de wethouder kwam vanuit de oud-partners. Ook zij benadrukken hoe waardevol die invulling van het convenant studentenhuisvesting zou zijn.

31

Jaar

2025

Vergaderdatum 11 juni 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

In het coalitieakkoord worden studenten specifiek benoemd als prioriteit binnen de woonopgave maar het eerste wat het college deed in 2022 is zonder overleg uit het convenant tussen woningcorporaties, kennisinstellingen en studenten stappen. Vervolgens in het debat twee jaar geleden werd tegen ons gezegd, wacht maar even met dat convenant totdat we de woningbouwcijfers hebben, dan gaan we daarna weer spreken over het convenant. Dat moment is nu, nu er ook hier in 2024 staat dat er nul woningen in aanbouw zijn genomen. En daarom dienen we vandaag met een deel van de raad een motie in om werk te maken van een hernieuwd convenant studentenhuisvesting, samen met corporaties, instellingen en studenten zelf. En bouwen moet weer echt centraal gaan staan, maar net zo belangrijk is ook het welzijn van studenten, de rechtspositie en de zeggenschap. Laten we met alle partners bij elkaar komen en in ieder geval proberen weer een soort van doorbraak te forceren in woningen voor studenten. De noodklok is geluid, de kennisinstellingen zijn duidelijk, de corporaties zijn duidelijk, nu het college nog. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Aslami. Het lid ASLAMI: Dank, voorzitter. Ik zie in deze jaarrapportage een helder beeld, een duidelijk beeld van een stad die ondanks flinke tegenwind blijft doorbouwen.

We zijn halverwege het woningbouwplan 2022-2028 en de ambitie van 7.500 woningen per jaar hebben we helaas niet gehaald, maar wel meerjarig gemiddeld 6.000 woningen. En dat zegt wat mij betreft dat Amsterdam volhoudt daar waar andere steden en andere plekken afhaken. Dus wat dat betreft heel veel lof voor iedereen achter de schermen die hier keihard per project eraan trekt en ervoor zorgt dat die van de grond komen. Want eerlijk is eerlijk, de structurele uitdagingen zijn supergroot. We hebben te maken met stijgende bouwkosten, personeelstekorten, de rente die stijgt en nogal complexe transformatiegebieden. En toch zetten we het door. Ik noem maar een aantal dingen, dat is door andere leden niet genoemd maar wel van belang, een Doorbouwakkoord, een Startbouwimpuls en natuurlijk ook de tijdelijke maatregelen rond grondprijzen. Wat D66 betreft is betaalbaarheid superbelangrijk en dat geldt met name voor Amsterdammers die nu een beetje tussen wal en schip raken, de Amsterdammer die net iets te veel verdient voor de sociale huur maar eigenlijk aan zijn of haar lot is uitgeleverd want men moet bij de vrije sector aankloppen voor een woning. En daarom dien ik ook een motie in om het college op te roepen om alles op alles te zetten om een inhaalslag te maken in het middensegment. Want dat is waar we enorm op achterlopen. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Berkel.

Het lid VAN BERKEL: Dank, voorzitter. Wie de jaarrapportage leest kan maar tot één conclusie komen, de ambities van dit college staan in geen enkele verhouding tot de resultaten. In 2024 werden slechts 4.541 permanente woningen in aanbouw genomen, opnieuw ver onder de beoogde 7.500 per jaar. De excuses van het college klinken inmiddels als een vast refrein, netcongestie, bouwkosten, stikstof, rentestijgingen, noem het maar op. Maar achter de ruis schuilt een hardnekkig probleem, politieke onwil om los te laten wat simpelweg niet werkt. De 40-40-20-verdeling is daar het schoolvoorbeeld van. Wat mooi lijkt op papier blijkt in de praktijk een keurslijf dat de woningmarkt verstikt. JA21 heeft daarom al meerdere keren voorgesteld om deze verdeling los te laten en ruimte te maken voor wat wel werkt. Maar steeds opnieuw worden onze moties weggestemd omdat men liever vasthoudt aan ideologie dan aan uitvoerbaarheid.

32

Jaar

2025

Vergaderdatum 11 juni 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

En nu pas zegt voormalig D66-wethouder Van Dantzig dat 40-40-20 in marmer gegraveerd was, maar niet houdbaar is. Zijn advies, een derde sociaal, een derde midden en een derde vrije sector. Eindelijk klinkt er realisme. JA21 hoort graag van de nieuwe wethouder of hij zich kan vinden in het advies van zijn voorganger. Of blijft hij gevangen in het linkse bouwdogma van dit college? Ondertussen zien we dat het overgrote deel van de bouwproductie komt van woningcorporaties, meer dan 40 procent van alle woningen is sociale huur. We hebben niets tegen sociale huur maar dit scheefgroeiende aanbod veroorzaakt stagnatie in de doorstroming en laat weinig ruimte over voor starters, gezinnen of middeninkomens. En wat doet de nieuwe wethouder? Die noemt het hoopvol dat er meer dan 4.500 woningen gebouwd gaan worden dit jaar. Hoe kan het dat we hier tevreden moeten zijn met cijfers die mijlenver onder de eigen doelstellingen van het college liggen? We moeten omhoog, niet naar beneden bijstellen. Als dit de nieuwe ambitie is dan is het roer echt zoek. Bouwen is keuzes maken en dit college maakt de verkeerde. JA21 roept de wethouder op, laat 40-40-20 nu eens los, zet in op een evenwichtige verdeling en geef ruimte aan de vrije sector en koopwoningen.

Namens JA21 heb ik een motie ingediend voor een impactanalyse van een andere woningvoorraad, bouw voor Amsterdammers en niet voor partijprogramma's. (Het lid AHMADI: Ik was toch even benieuwd omdat het lid Van Berkel zegt 40 procent is sociale huur en er worden niet genoeg koopwoningen gebouwd. Heeft u eigenlijk wel naar de cijfers van de hoeveelheid koopwoningen die gebouwd worden gekeken?) Ja, ik ben van mening dat wanneer die bouwverhoudingen veranderen, dan ga je gewoon meer van alles bouwen in absolute aantallen. (Het lid AHMADI: Maar is het lid Van Berkel zich bewust wat de verhouding koopwoningen is tegenover sociale huur?) Als je een derde sociaal doet, een derde middenhuur en een derde vrije sector dan geef je meer rendabiliteit voor de projecten en dan zul je uiteindelijk ook meer middenhuur en meer sociaal gaan bouwen in absolute aantallen. (Het lid AHMADI: Ja ik hoor gewoon een heel vaag antwoord wat blijk geeft van geen enkel zicht op wat er nou eigenlijk gebouwd is. Dat is jammer.) Ja, het lid Ahmadi doet net alsof er minder sociaal zou worden gebouwd, maar dat is grote onzin. De rendabiliteit van die bouwprojecten staat onder druk, dat zie je ook waardoor bouwprojecten niet afkomen. Als je zorgt dat er meer rendabiliteit is dan zul je ook zorgen dat die projecten afkomen en dan komen er ook meer sociale huurwoningen en middenhuurwoningen.

(Het lid AHMADI: Volgens mij is de rendabiliteit in orde want er zijn echt meer dan genoeg koopwoningen gebouwd. Dus volgens mij ging het hier niet over de rendabiliteit, het ging gewoon over het feit dat hier vals nieuws wordt verspreid.) Het lid Ahmadi vindt kennelijk dat er genoeg gebouwd is. Wij vinden het ver onder de maat en het is ook niet in de buurt van de bouwambitie van dit college. (Het lid TAJ: JA21 refereert naar het feit dat we de bouwambities niet halen die we hebben gesteld en doet en alsof dat komt door de verhouding die er is. Terwijl ik ook duidelijk lees in het rapport dat het vooral komt door netcongestie, door de gestegen bouwkosten, door allerlei andere problemen die er zijn. Dus het beeld dat hij hier schetst alsof de wethouder hier niks aan het doen is, daar werp ik mij verre van en ik zou daar best wel een reflectie op waarderen eigenlijk.)

33

Jaar

2025

Vergaderdatum 11 juni 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De wethouder komt net kijken hier, dus in hoeverre die verantwoordelijk was voor deze bouwaantallen, dat dat weet ik niet precies. Maar al die dingen die er genoemd worden die van invloed zijn op de bouw, dat zal allemaal wel. Maar er wordt niet gekeken naar wat er gebeurt als je de bouwverhouding verandert en dat is nu net mijn oproep aan dit college. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Minderhoud. Het lid MINDERHOUD: Dank, voorzitter. En ik ga ik ga toch weer beginnen met een hele, hele korte geschiedenisles. Ik beloof het de wethouder. Vroeger, niet eens zo heel lang geleden, voor 2010 mochten woningbouwcorporaties namelijk ook nog bouwen voor middeninkomens. Dat is sindsdien gestopt. Maar vroeger was het zo dat sociale huur niet alleen sociale huur was voor een zeer beperkte groep maar voor een veel grotere groep, ook in Amsterdam. Toen was het niet per se sociale huur maar volkshuisvesting. En nu is in Europa een gesprek gaande om die taak weer terug te geven aan steden en ervoor te zorgen dat middeninkomens ook weer in aanmerking komen, niet voor sociale huur maar voor volkshuisvesting. Dat is denk ik een hele goede ontwikkeling.

Daarom zijn we ook heel erg blij de motie met D66 en met GroenLinks dat we in afwachting van dat gesprek in Europa alvast voorbereidingen kunnen treffen om zo veel mogelijk middenhuur eeuwigdurend door corporaties te kunnen laten bouwen voor al die verplegers, leraren, buschauffeurs, zodat zij ook weer in aanmerking komen voor een volkshuisvestingwoning en niet alleen maar de sociale huur beperken tot de kleinere groep die op dit moment in aanmerking komt daarvoor. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Ahmadi. Het lid AHMADI: Voorzitter, deze discussie hebben we in de commissie heel vaak en heel uitgebreid gevoerd, dus ik kan ook wel wat korter zijn. Maar de bouwambities van Amsterdam zouden af moeten hangen van een visie op hoe de stad eruit moet zien. Een betaalbare stad waar 40-40-20 ook uit voort is gekomen en niet alleen maar een stad waar 7.500 woningen als heilige graal opgehouden wordt en het verder allemaal niet uitmaakt wat er gebouwd wordt. En dat is een beetje de kant waarop een aantal raadsleden op willen. Laat alles los, als je die 7.500 niet haalt, dan heb je gefaald. Maar dat is niet hoe je aan een stad bouwt, een stad met karakter, een stad voor de mensen die hier wonen, die betaalbare woonruimte nodig hebben en waar wij ook echt ons uiterste best voor moeten blijven doen.

En ik zou dan echt zeggen, kijk naar het rekenkamerrapport waaruit blijkt dat over jezelf heen struikelen om maar een ambitie te halen die misschien gewoon niet meer zo haalbaar is, wijken oplevert die ziel missen. Als Amsterdam gaat bouwen met een visie waarbij betaalbaarheid vooropstaat en veel meer investeert in de bestaande voorraad, dan krijg je de stad die je wil. En het kan echt wel betekenen dat je die 7.500 los gaat laten, dat lijkt me alleen maar slim want volgens mij is bouwen, bouwen, bouwen het VVD-motto geweest om de aandacht maar af te leiden van het feit dat er een woningcrisis is die voortkomt uit de onbetaalbaarheid van woningen, niet het feit dat er onvoldoende woningen zijn. En iedereen is daarin meegegaan, net als dat iedereen meegaat in de asielcrisis en allerlei rookgordijnen die opgeworpen worden om maar niet over de werkelijke problemen te praten. En dat is dat we een betaalbaarheidscrisis hebben en niet een wooncrisis. Dus ik zou zeggen, college kijk gewoon naar hoe Amsterdam eruit zou moeten zien voor de Amsterdammer. Ga daarmee aan de slag, creëer een visie en ga je daarvoor inzetten.

34

Jaar

2025

Vergaderdatum 11 juni 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van Weyenberg. Wethouder VAN WEYENBERG: Dank u wel, voorzitter. Ik denk dat ik bijna alle vragen via de moties kan doen. Ik wil drie dingen vooraf zeggen. De eerste is naar het lid Havelaar, die is vandaag heel consistent over grond. Ik ben hier drieënhalve week maar ik beloof hem dat ik ook uitbundig aandacht voor dit punt in mijn inwerken ga besteden. Want hij heeft mij daar nu vandaag voor de tweede keer aandacht voor gevraagd. Nog even los van wanneer we binnenkort kennismaken. Twee, die woningen bouwen we wel echt omdat mensen ze nodig hebben. Dus als ik zeg dat ik hoopvol ben dat we meer gaan bouwen dan afgelopen jaar, is dat niet omdat ik dan de vlag uit doe maar omdat ik er ontzettend mijn best voor doe om hoger uit te komen en dus ook alle partijen waar we dat mee doen, woningbouwcorporaties, ontwikkelaars, omdat die opdracht heel groot is. Dus ik vind minder woningen niet de opdracht. De opdracht is die 7.500 woningen te bouwen en ja natuurlijk in complete steden, natuurlijk met voldoende voorzieningen en met inderdaad de afspraken over betaalbaarheid die ook in het coalitieakkoord staan. En daar hou ik me aan. Maar laten we echt niet een tegenstelling doen alsof dat een soort ongebouwde groei is. Mensen zitten te snakken naar die woning. En dan toch ook maar hier heel kort, ik zal niet het hele debat overdoen.

Toch een kleine cri de coeur over percentages. Ik begrijp de discussie echt. Ook in het collegeakkoord staat een hard 40-40-20 en daar ga ik me aan houden. En ik ga per geval altijd kijken of ik wil afwijken als ik dat verstandig vind en dan kom ik in het college en bij uw raad. Maar het is zoveel belangrijker wat mij betreft wat hier nou onder ligt. Als 20 procent koopwoning of vrije sector betekent dat we om die projecten los te krijgen we alleen nog maar hele dure koopwoningen bouwen en heel weinig koopwoningen net boven die grens van vierenhalve ton, dan vind ik dat een relevante vraag, laten we kijken naar de samenstelling. Als middenhuur betekent dat er eigenlijk op dit moment geen ruimte is voor wat grotere middenhuurwoningen, laten we het daarover hebben. Want dat vind ik minstens zo belangrijk als een discussie over percentages. En ik snap dat er straks campagnes komen en dan gaan alle programma's ook vast iets over zeggen, maar laten we echt, je kunt niet wonen in percentages en ik bedoel, ik vind wel dat we het er in alle oprechtheid ook bijna te vaak over hebben. Wat bouwen we onderliggend, dat vind ik eigenlijk minstens zo relevant. Wat zijn dat dan voor woningen in de vrije sector? Hoe groot zijn woningen in de middenhuur? Vind ik minstens zo relevant als een percentagediscussie. Ik hoop dat u dat ook voldoende aandacht geeft als een partijprogramma maakt.

Dan tot slot, hoe doet Amsterdam het nu? En dat is ook de reden waarom ik ook weer op bepaalde manier best tevreden ben. Natuurlijk is het niet genoeg, die 4.500. Het waren moeilijke omstandigheden, niet als een excuus maar gewoon als een feit. Maar als ik naar de andere grote steden van dit land kijk dan bouwen wij elk jaar heel ruim meer dan zij. En het is geen wedstrijdje, maar ik wil het wel als perspectief toch met u delen. Als ik terugkijk naar de afgelopen jaren hebben wij elk jaar meer gebouwd dan alle andere steden in dit land. Dus ben ik tevreden? Nee natuurlijk niet, want ik wil naar die 7.500 want dat heeft u mij als opdracht meegegeven. Maar laten we dit wel alsjeblieft niet vergeten als we ons ook vergelijken met andere landen, er wordt knetterhard gewerkt door allemaal partijen en ja, dat is af en toe heel ingewikkeld en soms heb je de wind tegen met bijvoorbeeld hogere bouwkosten. Maar laten we ook dit gewoon niet vergeten. Dus ja, meer ambitie is nodig maar ook wel vanuit een vertrekpunt waar ook gewoon 4.500 woningen zijn gebouwd die ook dringend elk stuk voor stuk nodig waren. Misschien dat vooraf. (Het lid AHMADI: Voorzitter, ik mis toch echt dat stukje visie. Dus meer dan alleen maar 4.500 woningen, percentage, dit, dat. Er worden echt

35

Jaar

2025

Vergaderdatum 11 juni 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

ontzettend mooie projecten neergezet in wijken die de omgeving, de bewoners, de cultuur van die wijk meenemen, plekken die echt iets toevoegen aan Amsterdam. En we hebben ook plekken die gewoon uit de grond gestampt worden of getransformeerd omdat het moet. Ik zou echt wel willen horen dat we veel meer op dat eerste gaan inzetten, want de ruimte is inderdaad schaars. En dat wat vergeven is, dat krijg je nooit meer terug. En daar zou ik eigenlijk wat meer inzet op willen horen wat ik nu toch best wel mis.) Ik hou van visie. Tegelijkertijd hou ik ook van concreet. Maar uw punt is een andere. Wat bouw je nou? En natuurlijk bouw je niet alleen huizen. Je bouwt wijken, want mensen wonen in dat huis maar ze leven in hun wijk en in hun stad. En ik vind echt als je naar de Rekenkamer kijkt voor mijn start, we hebben heel veel geleerd van de twee projecten die daar zijn onderzocht. En zo wordt al niet meer gebouwd, we bouwen veel completere steden. Ja dat is ook af en toe hartstikke zoeken. Recent nog in Weesp, als je bijvoorbeeld kijkt naar wat we moeten doen om te zorgen dat er ook nu er ook veel kinderen wonen in die wijken dat we met het aantal scholen ook bij blijven. Dat is echt een gigantische opgave daar in Weespersluis. Dus dat is echt een gigantische opdracht. Dus dat deel ik volledig.

En dat er genoeg groen is, en genoeg sportfaciliteiten, en scholen, en kinderdagverblijven, daar ben ik het volledig met je eens. Maar ik mag dit weekend, ik heb het geloof ik eerder gezegd, de Nieuwbouwprijs uitreiken. Kijk naar die projecten in al hun diversiteit, ook architectonisch. Ik word daar echt ultiem heel erg vrolijk van over wat we doen. En dat zijn geen blokkendozen, gelukkig maar. Dat brengt me bij de zes moties als ik goed geteld heb, want op het eind kwamen er nog een aantal bij. Dus als ik iets vergeet, bij voorbaat excuses. Motie 200, de motie van het lid Aslami, Taj en Minderhoud over de middenhuur. Dat vind ik een grote ondersteuning van beleid. En dan zou je kunnen zeggen is hij dan overbodig. Nee dat is hij niet, want het lukt ons op dit moment nog niet om dit voor elkaar te krijgen. Dus ik zie dit ook als een aansporing en daarmee een positief preadvies. Dan de motie over de versnellingstafels, en ik begrijp ontzettend waar die vandaan komt. Alleen toch ben ik bang dat we hier straks gespreksrondes toevoegen en geen oplossingen. En daarom ga ik hem ontraden. En waarom is dat? We hebben een vrij fijnmazige structuur van opschalen bij problemen, dat tot en met ook de regionale projectleider, de directie van Grond en Ontwikkeling en uiteindelijk mijn tafel als dat nodig is. En daar duik ik ook niet voor weg.

Niet als een manier om om mijn ambtenaren heen nog eens opnieuw te gaan onderhandelen, maar als het een keer nodig is, natuurlijk ben ik ook beschikbaar. Maar dat doen we echt al per project. En dan een soort met iedereen een soort Poolse landdag twee keer per jaar, het doel is nogmaals goed, maar ik ben bang dan heb ik een mooie sessie, zitten we met minstens zoveel mensen als we hier vandaag zitten, maar ik denk niet dat ik daar dan in zo'n groot gezelschap die projecten vlot trek. Dat wil ik gewoon van geval tot geval laten doen en daarom ontraad ik deze motie. Want ik denk echt dat dit gewoon per ontwikkelproject doen gewoon tot meer resultaat leidt dan een soort grote bijeenkomst twee keer per jaar. Dan maak je vast prachtige foto's, maar ik denk niet dat je er prachtige huizen mee versnelt. En nogmaals, bij problemen hebben we echt geregeld, en daar hebben we ook afspraken over met ontwikkelaars en met corporaties, dat we gaan opschalen als er een discussie in een project is. Dan heb ik hier motie 229 over de jaarrapportage met de vraag om een impactanalyse te maken van een derde, een derde, een derde. En die motie vind ik eigenlijk overbodig, want u hebt een raadsopdracht besteld en die gaat scenario's maken. En dat is wat we gaan doen. En een aantal van die scenario's moeten gaan over de samenstelling