20240522 SED conceptverslag

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Raadscommissieverslag, 22 mei 2024

CONCEPTVERSLAG Vergadering Vergaderdatum Verslag vast te stellen op:

Openbare vergadering van de Raadscommissie Sociaal, Economische Zaken en Democratisering Woensdag 22 mei 2024 van 13.30 tot 17.11 uur in de commissiezaal Woensdag 19 juni 2024 Voorzitter: de heer Von Gerhardt Portefeuillehouders: wethouder Groot Wassink, wethouder Mbarki Commissiegriffier: Vos Verslaglegging: Van Vlodrop (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: Alberts (SP), Badal (CDA), Belkasmi (PvdA), Bentoumya (GroenLinks), Bouali (GroenLinks), Bouhassani (PvdA) Broersen (VOLT), Hylkema (VVD), Namane (PvdA), Nijssen (VVD), Schmit (D66), IJmker (GroenLinks) Afwezige commissieleden: de leden Yemane (GroenLinks), Van Veen (PvdA), Overige aanwezigen: -

1, Algemeen deel a. Opening procedureel gedeelte De VOORZITTER heet iedereen van harte welkom op deze openbare raadscommissievergadering SED. Er zijn voldoende fracties aanwezig. b. Mededelingen Het lid Yemane (GroenLinks) wordt vervangen door het lid Bouali; het lid Van der Veen (GroenLinks) heeft zich afgemeld. De (resterende) spreektijden zijn nu zichtbaar. Het lid SCHMIT deelt mee dat er op donderdag 23 mei een bijeenkomst is met de stadsdeelleden met aandacht voor hun bevindingen en hun voorstellen voor het versterken van het bestuurlijk stelsel. DE VOORZITTER roept de leden op om in groten getale aanwezig te zijn. WETHOUDER MBARKI gaat in op de toezegging over stageplekken voor mbo’ers. Dat wordt uitgewerkt binnen het Stagepact mbo. Dat wordt besproken met het SPB, het bedrijfsleven en de instellingen. WETHOUDER GROOT WASSINK gaat in op het initiatiefvoorstel Leefbaar Loon. Hij heeft daarover met de wethouder Deelneming gesproken. Een volgende stap ligt bij deze wethouder. Hij verzoekt dan ook om dit onderwerp te verplaatsten naar de termijnagenda van wethouder Deelneming. Deze is daarvan op de hoogte. c. Vaststellen agenda

1

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Conceptraadscommissieverslag, 22 mei 2024

DE VOORZITTER deelt mee dat op verzoek van lid Bentoumya wordt voorgesteld om agendapunt 3, het overnachtingsbeleid door te schuiven naar de volgende commissievergadering. Dan kan het samen met het hotelbeleid behandeld worden. Het lid KROM deelt mee dat dit onderwerp al voor de raadsvergadering is geagendeerd. WETHOUDER MBARKI is van mening dat het onderwerp kan worden doorgeschoven naar de volgende commissievergadering. DE VOORZITTER deelt mee dat wordt voorgesteld om agendapunt 10, de raadsinformatiebrief over Brede Welvaart, te bespreken na de andere onderwerpen van economische zaken. De agenda wordt met deze aanpassingen vastgesteld. d. Conceptverslag van de openbare raadscommissievergadering SED van 17 april aart 2024 Het verslag wordt ongewijzigd vastgesteld. e. Termijnagenda, per portefeuille Het lid KROM gaat in op de toezegging van de wethouder over de problemen rondom briefadressen. Zij heeft eerder gevraagd om de toezegging met spoed te behandelen. De einddatum staat echter op juli 2024. WETHOUDER GROOT WASSINK verwacht op korte termijn een brief te kunnen versturen. HVO was gestopt met het verstrekken van briefadressen. Daarover wordt nu met HVO gesproken. Het gaat om dertig mensen die tussen wal en schip zijn gevallen. De gemeente heeft al 29 mensen weten te bereiken. Van een persoon had de gemeente geen contactgegevens. Er zijn verder geen opmerkingen.

De termijnagenda wordt ter kennisgeving aangenomen. f. Tkn-lijst Op verzoek van het lid Aslami wordt tkn-stuk 5 geagendeerd; op verzoek van de leden Bentoumya en Kom wordt tkn-stuk 8 geagendeerd; op verzoek van lid Belkasmi wordt tkn-stuk 6, 7 en 10 geagendeerd; op verzoek van lid IJmker wordt tkn-stuk 1 geagendeerd Het lid BELKASMI geeft uitleg over zijn verzoeken. De PvdA maakt zich zorgen maakt over de doorgeslagen vercommercialisering. Kinderen zijn een verdienmodel geworden. De PvdA juicht de ambities in het Stagepact mbo toe en wil daarover met de commissie in gesprek. DE VOORZITTER stelt vast dat de volgende commissievergadering met deze verzoeken een uitgebreide agenda kent. g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies - Er zijn geen ingekomen stukken bij dit onderwerp. 2, Inhoudelijk deel

2

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Conceptraadscommissieverslag, 22 mei 2024

a. Opening inhoudelijk gedeelte b. Inspreekmoment publiek De inspreker die zich heeft aangemeld, is niet aanwezig. c. Actualiteiten d. Rondvraag Het lid BROERSE is van mening dat veel mensen verdrietig zijn geworden van het regeerakkoord. Daarmee keert Nederland zich naar binnen, denkt niet meer aan toekomstige generaties en sluit samenwerkingen uit. De Spreidingswet wordt ingetrokken. Dat gaat ten koste van de bestuurlijke saamhorigheid en een eerlijke verdeling van de opvang. De opvang wordt verder versoberd en kansarme vluchtelingen worden opgesloten. Dat is onuitvoerbaar, maar vooral onmenselijk. Het akkoord zal Amsterdam diep in de problemen brengen. De wethouder heeft eerder een nieuw beleidskader vluchtelingen en een toekomstvisie op de opvang toegezegd. Welke invloed hebben de kabinetsplannen hierop? WETHOUDER GROOT WASSINK deelt de zorgen van lid Broerse. Ook hij vindt de plannen hemeltergend. Veel voorstellen zullen in de praktijk niet mogelijk zijn. De rechtsbescherming van mensen wordt ingeperkt. De opvangcrisis zal eerder verergeren dan verminderen. Het COA heeft nu al geconstateerd dat er tweeduizend opvangplekken minder beschikbaar zijn. Gemeenten sorteren er al op voor. Dat zal ervoor zorgen dat er weer mensen in het gras moeten slapen in Ter Apel. De wethouder benadrukt dat Amsterdam gewoon in de geest van de wet blijft werken.

De Commissaris van de Koning heeft hem daar ook toe verzocht. Een intrekking van een wet moet zowel door de Tweede Kamer als de Eerste Kamer worden behandeld. Het is maar de vraag of de Eerste Kamer daarmee akkoord gaat. Het zou wonderlijk zijn als een minister gemeenten oproept om zich niet aan de wet houden. De opvang van ongedocumenteerden, de LVV, wordt ingewikkelder. Amsterdam financiert dat gedeeltelijk zelf; verdere financiering komt voort uit het bestuursakkoord met de toenmalige staatssecretaris. Als dat laatste wegvalt, zal een groot aantal mensen op straat belanden. De wethouder ziet uit naar verdere ontwikkelingen, maar herhaalt dat hij zal door blijven werken op de ingeslagen weg, tenzij er substantieel iets in de financiering verandert. Hij blijft ook werken aan het eerder toegezegde beleidskader vluchtelingen. Als vluchtelingen geen voorrang meer krijgen, betekent niet dat ze verdwijnen. De wethouder kondigt aan de eventuele daadwerkelijke gevolgen van het akkoord aan de hand van een aantal scenario’s met de raad te bespreken. Het lid BROERSE wil weten of de wethouder doorgaat met het zoeken naar permanente opvanglocaties, gezien het gevaar dat het Rijk dit niet meer financiert. WETHOUDER GROOT WASSINK benadrukt dat hij permanent blijft zoeken naar locaties.

Het lid BENTOUMYA stelt vast dat in Amsterdam veel voetgangers op de straat lopen, zoals in de negen straatjes. Dat komt door de smalle stoepen. Dat zorgt voor onveilige verkeerssituaties. GroenLinks heeft eerder een motie ingediend om rijvormingen tegen te gaan. Beperking van het aantal mensen in de rij, is wettelijk niet mogelijk. Welke andere mogelijkheden heeft de gemeente om rijvorming (door meldingen op TikTok) tegen te gaan? Wellicht kan een reserveringssysteem uitkomst bieden.

3

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Conceptraadscommissieverslag, 22 mei 2024

WETHOUDER MBARKI heeft eerder aangegeven dit probleem samen met de ondernemers aan te pakken. Ook zij erkennen dit probleem. Tegen het voorstel om het aantal mensen in de rij te beperken, is beroep aangetekend en kan dus voorlopig niet worden uitgevoerd. Wat betreft de horeca biedt de exploitatievergunning voldoende mogelijkheden voor strenge voorwaarden. Het voorstel voor een reserveringssysteem is voorgelegd aan ondernemers. Zij zijn echter niet enthousiast. De omloopsnelheid van het (vaak verse) product, past niet bij de regeling voor reserveren, zoals bijvoorbeeld bij een museum wel het geval is. Het lid BOUHASSANI had meer verwacht van het resultaat van maanden van onderhandelingen van de onderhandelende partijen, zoals de aanpak van de grote maatschappelijke problemen. Dat is ongelooflijk teleurstellend. Ook wordt voorgesteld om de Spreidingswet te schrappen. Voor de heer Wilders geldt voor dit regeerregeerakkoord de logica. Het zou echter logisch zijn om mensen die gevlucht zijn voor geweld en oorlog, fatsoenlijk en humaan op te vangen. De Spreidingswet creëert meer rust in de asielopvangketen. Daarmee moeten alle gemeenten in Nederland hun verantwoordelijkheid nemen. Wat gaan de voornemens om de wet n te trekken betekenen voor Amsterdam en voor de samenwerking in de regio? WETHOUDER GROOT WASSINK herhaalt dat Amsterdam zich zal houden aan de wet- en regelgeving.

De stad zal zich blijven inzetten om 4479 bedden te realiseren. Dat is haalbaar. De Commissaris van de Koningin heeft verschillende gemeenten in de regio gevraagd om zich te houden aan de wet. Op 1 september 2024 moet het verslag van de stand van zaken van deze wet worden ingediend. De wethouder ziet geen reden om zich niet aan de wet houden. Het lid IJMKER vraagt aandacht voor de vergroening van de Stopera. GroenLinks heeft daarvoor tien jaar geleden een initiatiefvoorstel voor ingediend. Dat heeft destijds geleid tot een onderzoek naar de mogelijkheden van meer vergroening, onder andere op de gevel. Dat heeft echter niet geleid tot daden. Wat is de stand van zaken? Wat zijn de plannen? WETHOUDER GROOT WASSINK kan zich een voorstel herinneren van de Hangende tuinen aan de Amstel. Hij was tegen deze titel want met Babylon is het slecht afgelopen. Hij legt uit dat de verbouwing van de buitenruimte door corona vertraging heeft opgelopen. Er is op dit moment weer veel activiteit met aandacht voor een sterk vergroend binnenterrein. 4 Vaststellen van ‘Agenda voor Amsterdams Ondernemerschap’ voor de opgaven ‘Stimuleren succesvol ondernemen in buurt, regio en op internationaal niveau’ en ‘Ruimte voor werk en voorzieningen’. De VOORZITTER deelt mee dat de raad hier de komende raadsvergadering over stemt.

De raad heeft in november 2023 de visie Nieuw Amsterdams economisch peil vastgesteld. De voorliggende visie is de uitwerking van twee van de vijf opgaven in deze visie. Het lid NIJSSEN is blij met de aandacht en het stuk voor georganiseerd ondernemerschap in de vorm van BIZZE. Hij vraagt aandacht voor de vindbaarheid en bereikbaarheid van de gemeente voor ondernemers. Daarvoor zijn in Amsterdam onder andere gebiedsmakelaars en straatmanagers aangesteld. Maar ondernemers blijven klagen dat de gemeente slecht bereikbaar is. De VVD pleit dan ook voor een ondernemersloket en vraagt de wethouder om een reactie. Met Ready to Scale ondersteunt Amsterdam ondernemers met groeien en doorgroeien. Amsterdam kent een grote techhub en een groot ecosysteem met bijvoorbeeld Booking en Thuisbezorgd. In het voorliggende stuk is aandacht voor de partners, vaak

4

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Conceptraadscommissieverslag, 22 mei 2024

publieke partners. Het lid stelt voor te onderzoeken of ook bijvoorbeeld Booking kan bijdragen aan steun aan lokale ondernemers. Ook winkelgebieden worden gesteund, onder andere met De aantrekkelijke straat. Dat wordt verder uitgebreid. Het lid mist daarbij de connectie met Schoon, heel en veilig. Er is eerder intensief gesproken over Ruimte voor bedrijvigheid. De VVD heeft bedenkingen bij dit project. Het lid BROERSE is blij met de aandacht voor jonge ondernemers in de verschillende stadsdelen en de aandacht voor scale-ups. Het voorstel bevat veel regelingen en ideeën en onder andere voorstellen voor fysieke loketten om ondernemers verder te helpen. Zij mist echter ondersteuning bij financiële zaken. Veel jonge ondernemers weten niet hoe ze de - vaak moeilijke - belastingaangifte moeten doen. Waar kunnen jonge ondernemers daarvoor terecht? In het voorstel is geen aandacht voor uitstroom als de onderneming niet lukt. Bij het project De aantrekkelijke straat moet aandacht komen voor de andere ontwikkelingen in de buurt. Verbouwingen worden maanden van tevoren gepland. Dan is het handig te weten of de straat niet wordt opengebroken als de werken klaar zijn. Kan die informatie voor ondernemers inzichtelijk worden gemaakt, bijvoorbeeld via de Amsterdamapp? Daarmee kunnen ondernemers hun verbouwingen beter plannen.

Wat betreft Brede Welvaart wordt de maatschappelijke impact verder ingekleurd in innovatiedistricten. Hoe wordt dit gesynchroniseerd met de ontwikkelingen binnen de Brede Welvaart? Het lid IJMKER prijst deze uitwerking van de visie Lokale economie. Zij was zelf enthousiast over in de visie opgenomen gemeenschapseconomie met aandacht voor coöperatieven. Zij mist dit echter in deze uitwerking. Hoe definieert de wethouder Amsterdams ondernemerschap? Horen daar ook bedrijven bij die geen winst maken, maar wel goed doen voor de buurten? Amsterdam kent veel maatschappelijke initiatieven zoals coöperatieve ondernemingen als coöperatief energiebedrijf, waar de winst weer terugvloeit naar de buurt. De wethouder noemde zelf het voorbeeld van een taxicoöperatie als alternatief voor Uber, met minder afdracht aan Silicon Valley. De raad heeft zich eerder breed uitgesproken voor het programma Amsterdoen met investeringen in de gemeenschapseconomie. Daar is nu 400.00 euro voor vrijgemaakt. Dat staat in schril contrast met de 2 miljoen euro voor dit programma. GroenLinks stelt voor om een deel van dat bedrag in te zetten voor de gemeenschapseconomie. In de stad wordt veel geld verdiend, maar dat komt niet altijd ten goede aan de lokale economie. Zo is Ready to Scale ook interessant voor allerlei burgerinitiatieven en coöperaties.

Het lid NIJSSEN stelt vast dat GroenLinks geld wil inzetten voor de gemeenschapseconomie. Wat moet er dan volgens GroenLinks geschrapt worden? Het lid IJMKER stelt voor om budgetten speciaal voor de burgerinitiatieven en de gemeenschapseconomie apart te zetten. In het voorstel wordt verwezen naar het initiatiefvoorstel van de PvdA over de Bruine kroeg. Daarnaast is er onlangs een voorstel van GroenLinks aangenomen Reclame in het centrum. Moeten deze voorstellen niet onderdeel worden van dit voorstel? Kunnen ook daar middelen voor worden vrijgemaakt? Het lid BADAL legt uit dat ondernemerschap maatschappelijke meerwaarde creëert. Tijdens corona werd het Economisch herstel- en investeringsplan 2021-2024 ingesteld. Maar veel ondernemers hebben nog steeds te maken met financiële problemen. Ze moeten geld terugbetalen aan de UWV en aan de belastingdienst, omdat ze destijds geen werknemers ontslagen hebben. Op welke manier ondersteunt de gemeente deze ondernemers? Wordt daarvoor geld vrijgemaakt uit het herstelplan? Kan de factsheet Eonomische kenniscijfers Amsterdam worden geüpdatet? De laatste is van oktober 2022.

5

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Conceptraadscommissieverslag, 22 mei 2024

Er is terecht aandacht voor armoede onder zelfstandige ondernemers. Hoe zorgt de wethouder ervoor dat de steun toegankelijk blijft? Er zijn veel klachten over bureaucratie en ambtenaren zijn onbereikbaar. Kleine ondernemers zijn de ruggengraat van de samenleving. Het moet voor hen mogelijk zijn om zonder subsidie een goed inkomen te verwerven. Hoe gaat hij de toegankelijkheid en klantvriendelijkheid van de gemeente verbeteren? Opleidingen voor ondernemers zouden moeten worden gebundeld bij bestaande post mbo-instellingen met focus op jonge ondernemers en de levensbestendigheid van ondernemingen. De financiële draagkracht van veel Amsterdammers is zwak. Vele ondernemers zijn kwetsbaar. Is daar voldoende aandacht voor? Hoe houdt de wethouder met deze agenda de vinger aan de pols? Winkelstraten en markten zijn belangrijk in het economische ecosysteem. Neemt de wethouder de aanbevelingen in de Monitor warenmarkten 2022 over? Marktkooplieden vragen om meer fietsstallingen, meer bankjes, een betere afvalverwerking en meer variatie. Het CDA pleit voor concrete acties op dat gebied. Gaat de wethouder zich inzetten voor deze praktische en concrete initiatieven die een meerwaarde opleveren? Ondernemers en ambtenaren moeten net als in de afgelopen 750 jaar naar buiten blijven kijken.

Hoe gaat de wethouder dat bevorderen, zonder dat de grote bedrijven de markt gaan domineren? Amsterdam staat bekend om zijn bijzondere ondernemingslust. Daar moet je trots op zijn. Het lid SCHMIT kan zich prima vinden in deze agenda met aandacht voor de publieke-private samenwerking, support van ondernemersverenigingen, ruimte voor de maakindustrie, het belang van innovaties en nieuwe perspectieven voor de markten. D66 zet zich in voor Social Enterprises, bedrijven die hun winsten teruggeven aan de stad en aandacht hebben voor duurzaamheid en voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. D66 vraagt om meer erkenning van deze bedrijven door er bijvoorbeeld 10% van het beschikbare budget in te investeren. D66 vraagt er ook om de Impacthub en bijvoorbeeld Social impact-NL meer te betrekken bij de Business Academy. Daarmee wordt Social Enterprises echt onderdeel van het economisch systeem. D66 heeft zich eerder ingezet voor het Social Impact Fund. De fractie stelt voor om ook dit in deze agenda op te nemen. Het lid SCHMIT stelt voor om in de Week van de Ondernemer Amsterdammers op te roepen producten te kopen bij de lokale ondernemers. D66 is blij met de voorgenomen versterking van de winkelgebieden in Noord, Nieuw-west en Zuidoost. Wellicht dat daardoor Amsterdammers uit andere wijken ook die winkelgebieden gaan bezoeken.

De fractie stelt voor om daar alle BIZZEN bij te betrekken Het lid NAMANE ziet in het voorstel een erkenning van het Amsterdams lokaal ondernemerschap, onder andere voor de werkgelegenheid, het sociale en diverse karakter van de stad en voor de buurten. De uitdagingen hebben betrekking op de betaalbaarheid en de kansen om te ondernemen in een stad met hoge huren. Ook wordt er steeds meer online gekocht. Maar soms ook zijn de regels van de gemeente niet zo duidelijk. Voor mensen met een huurwoning is !Woon belangrijk. Maar ook ondernemers hebben te maken met lastige verhuurders. Vooral kleine ondernemers kunnen daarbij wel wat hulp gebruiken onder andere wat betreft hun rechten. Grote spelers hebben die kennis zelf in huis of kunnen een advocaat in de hand nemen. Het lid SCHMIT legt uit dat met de Aanpak binnenstad voorlichtingsbijeenkomsten voor ondernemers worden georganiseerd, onder andere over de (huur)rechten van ondernemers. Dat wordt met de voorliggende aanpak voortgezet. Het lid NAMANE ziet ook geen reden om daarmee te stoppen. Zij legt uit dat het gaat om twee verschillende dingen. Ondernemers moeten ergens met hun problemen kunnen aankloppen. Zij vinden de regelingen van de gemeente niet altijd duidelijk. Dat leidt tot veel frustraties, bijvoorbeeld bij bestemmingsplannen. Het moet voor ondernemers

6

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Conceptraadscommissieverslag, 22 mei 2024

duidelijk zijn dat ze met hun plannen geen regels overtreden. Die informatie wordt nu alleen - vaak achteraf - mondeling verstrekt. Conform het detailhandelsbeleid worden winkels geconcentreerd in winkelgebieden. Maar ondernemers hebben ook een sociale functie, bijvoorbeeld in woonstraten. Het lid Namane is blij dat het initiatiefvoorstel Bruine Kroegen in dit voorstel is opgenomen. Zij ziet uit naar de verdere uitwerking; onder andere ook van de lobby huurregulering. WETHOUDER MBARKI bedankt de commissieleden voor de complimenten. Het voorstel is een uitwerking van vijf pijlers. Vandaag gaat het om twee pijlers, namelijk het stimuleren van succesvol ondernemen op buurt-, regio- en internationaal niveau en ruimte voor werk en voorzieningen. Er zijn overlappingen met de andere pijlers. Amsterdam heeft de keuze gemaakt voor lokaal ondernemerschap. Dat is een unicum. Naast de eerdere aandacht voor internationalisering en de startups wil de stad nu de lokale ondernemer in positie brengen. Een gezond lokaal ondernemersklimaat is cruciaal. Daar hebben ook grote ondernemingen baat bij. Lokaal ondernemerschap is soms best ingewikkeld. Ondernemers zijn soms aan het overleven. Daarom wil de stad inzetten op de BIZZ-en in de stad en op de organisatiegraad. Ook de ondernemers en de stadsdeelbestuurders staan achter de voorliggende agenda.

De VVD heeft vragen gesteld over de bereikbaarheid en de vindbaarheid van de gemeente. Daar is de afgelopen jaren al veel aandacht aan besteed en daar wordt nog steeds aan gewerkt met bijvoorbeeld het Adviespunt voor aspirant-ondernemers. Maar ondernemers geven nog steeds aan dat ze geen contact kunnen krijgen met de gemeente. Zij kunnen echter - heel laagdrempelig - via 14-020 in contact komen met de gemeente. Eenvoudige vragen worden meteen afgehandeld, ingewikkelde zaken worden doorgeschoven naar de afdeling Economische Zaken. Sinds kort is er ook een goed werkende en voor ondernemers goed toegankelijke app. Het lid NIJSSEN merkt op dat de ondernemers via amsterdam.nl/ondernemer slechts ter zijde geïnformeerd worden over de mogelijkheden van 14-020 voor ondernemers. WETHOUDER MBARKI legt uit dat 14-020 bedoeld is voor iedereen in Amsterdam. Hij is er geen voorstander van om onderscheid te maken in burgers en ondernemers. Iedereen wordt te woord gestaan en indien nodig doorgeschakeld naar de betreffende afdeling. Ready to Scale is onderdeel van de voorliggende agenda. Er wordt onderzocht waar dat mogelijk is. Sommige bedrijven zijn bereid om iets te doen; andere bedrijven wat minder, zeker als het gaat om een concurrerende collega op weg te helpen. Het is goed dat bedrijven hun kennis overdragen aan nieuwe generaties.

Het lid NIJSSEN merkt op dat het tech-ecosysteem fijmazig is. Bij Booking bijvoorbeeld werken veel mensen, die later zelf een startup beginnen. Dus ook Booking speelt een belangrijke rol in dat ecosysteem. WETHOUDER MBARKI antwoordt dat er ook aandacht is voor de Opgave-agenda Versterken impact en de innovatie-economie. Hij beaamt dat dit soort grote bedrijven ook onderdeel zijn van het ecosysteem en internationale, maar ook lokale talenten de mogelijkheid moeten bieden om stappen te zetten. Dat is mogelijk binnen het klimaat waar de stad nu aan werkt. De wethouder hoopt dat bedrijven in de stad daaraan mee gaan werken. De wethouder is het eens met de vraag om aandacht voor de winkelgebieden in combinatie met Schoon en Heel. Dat wordt op stadsdeelniveau besproken. Verder moet de ondernemer meer zelf de 25 m-regel oppakken. Dat gebeurt nog niet altijd. Volt stelt terecht de vraag wat ondernemers vooraf aan de start van hun onderneming moeten weten. De stad doet daar al veel aan, maar ook op lokaal niveau

7

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Conceptraadscommissieverslag, 22 mei 2024

wordt die behoefte aan kennis verder ingevuld. Boost Your Business in Nieuw-west is een project voor jonge potentiële ondernemers. Ook de Rabobank geeft adviezen. Voor ondersteuning bij de uitstroom kent de stad de BBZ-regeling, bijzondere bijstand voor ondernemers voor adviezen. Maar het is ook een sociaal vangnet. Voor het verkrijgen van voldoende informatie zijn er meerdere mogelijkheden. Ondernemers kunnen zich voor bijvoorbeeld het aanvragen van vergunningen aanmelden bij de overheids-portal. Ook de 14-020 app biedt dergelijke informatie. De app wordt steeds verder aangevuld. Na aanmelden worden mensen, dus ook ondernemers, geïnformeerd over activiteiten in de buurt. Het lid BROERSE is blij met het vangnet bij uitstroom, maar mist begeleiding naar betaald werk in loondienst. WETHOUDER MBARKI verwijst hiervoor naar het Regionaal Werkcentrum. Daar kunnen voormalige ondernemers, naast bijscholing, ook gebruik maken van hulp bij uitstroom. Daar kunnen ze duurzaam op weg worden geholpen naar een baan. Er zijn vragen gesteld over de relatie van dit stuk met Brede Welvaart. Die brede welkvaart kan niet (alleen) worden gerealiseerd met een stuk als dat nu voorligt. Amsterdam kiest na ‘meer en groter’, nu voor de kleinere vormen van ondernemerschap; ook de minder traditionele vormen van ondernemerschap, maar die wel bijdragen aan de buurt.

Op dat gebied maakt dit stuk een stap in de richting van brede welvaart. Het lid BROERSE leest in het stuk dat brede welvaart in Amsterdam verder moet worden ingekleurd in de innovatiedistricten. Wat wordt daarmee bedoeld? WETHOUDER MBARKI legt uit dat de stad niet alleen de economische groei centraal stelt. De groei worden begrensd door ecologische en sociale aspecten. Daarbij spelen innovatiedistricten een rol. Wetenschap, onderwijs en bedrijfsleven moeten bij elkaar worden gebracht om te bereiken dat zoveel mogelijk mensen mee kunnen profiteren van de welvaart. Daarbij zijn zowel ondernemingen als buurtinitiatieven (sociale ondernemingen) belangrijk. Je moet toewerken naar een klimaat waarin alle vormen van ondernemerschap kans van slagen hebben. Daar wil de wethouder met deze lokale agenda mee aan de slag gaan. Financieel rendabele coöperaties met een buurtfunctie krijgen ook ondersteuning en kunnen gebruik maken van de toegezegde middelen. Er wordt onderzoek gedaan op welke manier je de coöperaties van de grond kunt krijgen. Met het voorliggende voorstel kunnen ze de ondersteuning krijgen die ze nodig hebben. Het lid IJMKER vindt niet dat de verschillende soorten ondernemingen tegenover elkaar geplaatst moeten worden, maar mist die informatie in het voorliggende stuk. Zij stelt voor om een deel van de middelen specifiek te reserveren voor de gemeenschapseconomie.

WETHOUDER MBARKI herhaalt dat onder andere vanuit de Opgave-agenda Versterken Innovatie en de IPEC-X-systemen geld gaat naar bijvoorbeeld Amsterdoen en de Meentcoop. Die organisaties krijgen dus geld en door de voorliggende agenda worden deze en vergelijkbare organisaties binnen de lokale economie niet uitgesloten. De wethouder stelt voor om op dit moment geen expliciet onderscheid te maken in deze en reguliere ondernemingen. Het CDA heeft veel vragen gesteld. De wethouder legt uit dat met dit voorstel wordt beoogd om voorwaarden te creëren dat ondernemers op lokaal niveau succesvol kunnen ondernemen. Maar er zal altijd sprake zijn van een ondernemingsrisico. Het is aan de ondernemer om te ondernemen. Ondernemers die dreigen om te vallen, moeten - naast de landelijke ondersteuningsmaatregelen, zoals tijdens corona - worden geholpen. Zo heeft Amsterdam tijdens de energiecrisis de micro-mkb’ers geholpen. Ook zet de stad het digitaliseringsoffensief voort om ook op dat gebied ondernemers bij te staan. De wethouder is het ermee eens dat ondernemers, ook zonder subsidies, een goede boterham moeten kunnen verdienen. Maar ondernemers moeten ook de risico’s durven te nemen.

8

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Conceptraadscommissieverslag, 22 mei 2024

D66 heeft vragen gesteld over de social enterprises. Binnen de Opgave-agenda Innovatieve ecosystemen is daar al concreet op ingegaan met onder andere het verbeteren van de toegang tot kapitaal en de versterking van de impact van de financieringswet werken. Met onder andere de impact-hub Amsterdam heeft de stad al verschillende partnerschappen opgezet. Met de hub is ook het project Green at Heart opgezet voor het verduurzamen van social enterprises. Lokale initiatieven op dit gebied worden niet uitgesloten, maar daar wordt aandacht besteed binnen de Opgave-agenda Ruimte. Het lid SCHMIT merkt op dat social enterprises aparte bedrijven zijn. Ze zijn vaak niet aangesloten bij een lokale ondernemersvereniging. Hij is blij met de opmerking van de wethouder dat er ook aandacht blijft voor die bedrijven. WETHOUDER MBARKI beaamt dat en deelt mee dat deze ondernemingen centraal staan in de Opgave-agenda Innovatie impact en ecosystemen. Met het Product van de Maand van mkb Amsterdam, Made in Amsterdam en het Keurmerk voor Amsterdamse makers heeft de gemeente aandacht geschonken aan lokaal ondernemerschap. De wethouder zegt toe om nog meer te doen. Ook aan de identiteit van de Amsterdamse wijken wordt gewerkt. Zo is in Noord de Markt aangepakt. Dat zal leiden tot toestroom van mensen uit andere wijken. Het begint echter bij een goede organisatie.

Ook moeten de lokale identiteit breed door ondernemers (ook financieel) worden gedragen. De Straatgerichte aanpak komt daaraan tegemoet. De PvdA vroeg naar mogelijke hulp voor ondernemers bij huur zoals bij !Woon. Bij ondernemers ontbreekt de regulering. Dat maakt het ingewikkeld te weten waar ze recht op hebben. In 4.1d staat dat de stad ondernemers blijft informeren over het huurrecht. Maar de overheid mag, in tegenstelling tot bij !Woon, ondernemers niet direct adviseren. Dat gaat in tegen de Wet markt en overheid. Amsterdam heeft al in Den Haag gepleit voor regelingen voor huren voor ondernemers. Ondernemers kunnen nu gebruikmaken van ondernemerscollectieven. Ook kunnen zij gebruik maken van een huurrechtjurist. Het lid NAMANE begrijpt dat de gemeente geen hulp kan bieden aan huurders van bedrijfspanden, maar de gemeente kan wel de organisatie die dat wel mag, ondersteunen. WETHOUDER MBARKI staat daar zeker voor open, maar op dit moment is er niet zo’n organisatie. Hij verwijst daarvoor opnieuw naar de ondernemerscollectieven. Het lid ALBERTS steunt het voorstel van de PvdA dat ook ondernemers gebruik kunnen maken van !Woon. Met het faciliteren van deze organisatie kan de gemeente wellicht de Europese wetgeving omzeilen. WETHOUDER MBARKI stelt voor om eerst te kijken naar de behoefte van de ondernemers en naar wat er binnen het huurrecht voor ondernemers mogelijk is.

De Huisvestingswet is heel concreet; daarin heeft wonen voor inwoners een unieke plek. De wethouder zal reageren op ontwikkelingen op dit gebied. Er is gevraagd om ondernemers op voorhand goed te informeren om te voorkomen dat ze wetten overtreden. De wethouder benadrukt dat dit al de dagelijkse praktijk is. Ondernemers kunnen via het vergunningenloket informatie krijgen over de mogelijkheden van hun plannen. Daar wordt veel gebruik van gemaakt. Het lid NAMANE kent een voorbeeld dat een ondernemer mondeling werd meegedeeld dat zijn plannen in orde waren, maar later alsnog werd geconfronteerd met handhaving. WETHOUDER MBARKI adviseert ondernemers om een dergelijke gevallen altijd de naam van de ambtenaar te noteren en verzoeken om een schriftelijke bevestiging. Het is bewust beleid om winkels te concentreren en winkelgebieden, want dat biedt voordelen voor de consument (alle winkels zijn geclusterd) en voor de ondernemer (zij krijgen ook bezoekers van andere winkels). Ook kan op die manier de bevoorrading beter en duurzamer worden georganiseerd. Provinciaal zijn solitaire winkels zelfs verboden.

9

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Conceptraadscommissieverslag, 22 mei 2024

Het lid BADAL herhaalt zijn vraag over de post mbo-opleidingen, over initiatieven op dat gebied in Zuidoost. Hoe gaat de wethouder dat stimuleren? WETHOUDER MBARKI vindt ondernemersopleidingen belangrijk, hoe meer hoe beter, en prijst de initiatieven in Zuidoost. Het lid IJMKER herhaalt haar vraag over het initiatiefvoorstel over Reclaim het centrum. Op welke manier gaat de wethouder daar invulling aan geven? WETHOUDER MBARKI kondigt aan daar zo snel mogelijk of terug te komen. Hij merkt op dat daar al aandacht aan is besteed binnen de Aanpak binnenstad. Daar wordt op een later moment verder over gesproken. De VOORZITTER stelt vast dat het onderwerp voldoende is besproken en dat het met een middellange spreektijd in de raad kan worden behandeld. 5 Kennisnemen van het afdoen van de toezegging over resultaten Pilot FairWork 2021-2022 middels de raadsinformatiebrief (VN2024-005876) De VOORZITTER legt uit dat het gaat om de pilot Kwetsbare positie arbeidsmigranten die de gemeente heeft uitgevoerd samen met Stichting Fairwork. GroenLinks stelt voor om te spreken over de bevindingen van deze pilot en de informatiepositie van arbeidsmigranten in Amsterdam. Lid BENTOUMYA stelt vast dat sommige partijen mensen die niet in Nederland zijn geboren, wil ontmenselijken. De Nederlandse economie is echter voor een groot deel gebouwd op deze internationale werkers.

Het niet spreken van de taal en het ontbreken van een sociaal netwerk maakt hen kwetsbaar. Dat is onacceptabel. Ook Amsterdam heeft een verantwoordelijkheid in het ondersteunen van deze mensen. De pilot is al enige tijd geleden uitgevoerd en het genoemde vervolgonderzoek laat op zich wachten. Wat is er sinds de afronding van de pilot gedaan voor deze doelgroep? Worden de bestaande contacten met internationale werkers, zoals contacten met huisartsen, het gemeentelijk loket, de GGD en bijvoorbeeld buurthuizen benut? Groepen die met deze mensen werken, zoals focusgroepen, ervaringsdeskundigen en zelforganisaties moeten onderdeel zijn van het vervolgonderzoek. Het lid Bentoumya vraagt de wethouder om daar aandacht aan te schenken. Hoe is de coördinatie van het arbeidsmigratiebeleid in deze gemeente geregeld? Het betreft nu verschillende beleidsterreinen. GroenLinks vraagt opnieuw om uitzendbureaus en werkgevers te wijzen op hun plichten. Het lid ABERTS vraagt naar de stand van zaken van het onderzoek, onder andere de rol van de arbeidsinspectie. Houden werkgevers zich wel aan de regels? Zij is ook benieuwd naar de rol van de vakbond als deskundige in het benaderen van arbeidsmigranten, onder andere in het Westland. De nadruk wordt nu gelegd op werkgevers die het goed doen, maar bij andere werkgevers als Otto Workforce valt ook nog wel wat meer te verbeteren.

Deze organisatie werkt nog steeds met de combinatie wonen en werk, waardoor arbeidsmigranten bang zijn hun woning te verliezen. De organisaties houden zich ook niet altijd aan de plicht om hun werknemers te registreren. Dan doen ze vaak pas na drie maanden, waardoor de arbeidsmigranten in Nederland niet bekend zijn. Daardoor kunnen de mensen geen gebruik maken van allerlei regelingen waar ze recht op hebben. De SP roept dan ook tot actie. Een stimulans om zich aan de wet te houden, is te weinig. Een van de aanbevelingen uit het rapport Roemer was de verplichting dat de werknemers de taal mogen leren. Dat wordt via allerlei manieren ontdoken. Alleen als het

10

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Conceptraadscommissieverslag, 22 mei 2024

gaat om gevaarlijke situaties, is het toegestaan. Door al deze misstanden blijven deze mensen tweederangsburgers. Het lid SCHMITS vindt de misstanden niet passen bij een welvarend land als Nederland. Nederland zou deze werkgevers hard moeten aanpakken. Door de pilot zijn signalen naar boven gekomen. Hoe gaat de wethouder ervoor zorgen dat deze informatie bekend wordt bij de arbeidsmigranten? En hoe gaat de wethouder ervoor zorgen dat deze misstanden structureel voorkomen worden? De werkgevers moeten erop aangesproken worden. De firma Kesbeke was de eerste Amsterdamse ondernemer met een Oekraïense werknemer en de Refugee Company geeft mensen uit Syrië een stageplek. Dat zijn rolmodellen. Hoe kan hun positie worden verstevigd? Het lid AMANE vraagt aandacht voor de groep ongedocumenteerden. Zij mogen ook niet uitgebuit worden. In de stukken staat een voorbeeld van iemand die mishandeld wordt door zijn werkgever. Hij werd de deur gewezen door een agent. Met behulp van FairWork is zijn zaak toch in behandeling genomen. Op welke manier kunnen arbeidsmigranten worden geïnformeerd over hun rechten? WETHOUDER MBARKI vindt het een belangrijk onderwerp, maar beaamt dat de afwerking van de pilot - door allerlei organisatorische redenen - langer heeft geduurd. Hij zegt toe om er op een voortvarende manier mee verder te gaan, onder andere met de scan.

Hij zegt toe inzicht te geven in de scan en deze met de commissie te bespreken. Het is belangrijk om contact te maken met de doelgroep en met hun belevingswereld. Mensen moeten zich veilig voelen om misstanden te melden. In inloophuizen en bijvoorbeeld bij maatschappelijk werk werken professionals en ervaringsdeskundigen die de taal en de cultuur van de doelgroep begrijpen. Organisaties als Barka, Rompro, het juridisch loket en Casa Migrante kunnen de gemeente, als natuurlijke link naar de doelgroep, helpen bij de ondersteuning van deze doelgroep. GroenLinks vroeg naar de coördinatie van deze hulp. De wethouder deelt mee dat er gekozen is voor een centrale coördinator, vaste teamleden en adviseurs van verschillende organisaties en de gemeente. De gemeente werkt niet samen en ondersteunt ook niet arbeidsbureaus die arbeidsmigranten uitbuiten en biedt hun ook geen arbeidstoeleidingsinstrumenten aan. Er is dus geen sprake van een uitruilconstructies met werkgevers die op zoek zijn naar personeel. De SP vroeg naar de rol van de vakbond en de Arbeidsinspectie. Dat gebied heeft de gemeente nog niet goed verkend. Daar gaat de wethouder de komende tijd samen met de vakbond mee aan de slag. Ook het contact met de Arbeidsinspectie moet verder worden geïntensiveerd. Dat vraagt echter om extra capaciteit van de Inspectie.

Er moet alles aan gedaan worden dat deze burgers zich niet tweederangs voelen, ook op het gebied van handhaving. De wethouder is het met D66 eens dat je goede voorbeelden moet koesteren. Daarmee kun je laten zien hoe het wel kan. Want veel werkgevers zijn slechts op zoek naar goedkope arbeidskrachten. Dan kun je laten zien dat er ook Amsterdamse bedrijven zijn die ervoor zorgen dat arbeidsmigranten zich verder kunnen ontwikkelen en zich onderdeel voelen van de brede samenleving. De wethouder zegt toe dat terrein verder te onderzoeken. De gemeente doet er veel aan dat deze mensen zich veilig voelen. Dat moet ook gelden voor ongedocumenteerden. Dat vraagt om goede voorlichting en goede voorbeelden dat het anders kan. Het lid ALBERTS vraagt de wethouder om de suggesties in deze vergadering, aangevuld met zijn commentaar, mee te nemen in de brief aan de commissie. WETHOUDER MBARKI zegt toe de suggesties waar hij iets mee kan of waarvoor hij wellicht een andere invulling heeft, op te nemen in de brief en te bespreken met de commissie.

11

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Conceptraadscommissieverslag, 22 mei 2024

Het lid BENTOUMYA vraagt de wethouder om in de brief ook de stakeholders mee te nemen en de brief voor Q3 aan de raad voor te leggen. WETHOUDER MBARKI zegt dat toe. De VOORZITTER stelt vast dat de commissie ermee instemt om met de verdere behandeling van dit onderwerp te wachten tot de brief is voorgelegd. 10 Kennisnemen van de raadsinformatiebrief over Brede Welvaart in Amsterdam (VN2024-005563) De VOORZITTER legt uit dat de brief tevens de eerste aanzet is tot een afwegingskader. Het lid IJMKER had grote verwachtingen van deze visie. In het coalitieakkoord staat dat Brede Welvaart leidend moet zijn. Zij mist echter een visie of richting. Het is slechts een tool waarmee je het gesprek kunt voeren. In de visie Lokale Economie werd verwezen naar de visie Brede Welvaart. Zij vraagt dan ook om een visie van het college op wat Brede Welvaart zou moeten betekenen voor de economie. Waarom is er niet gekozen voor het donutmodel als basis voor de verdere uitwerking van het kader. Dat model met duidelijke grenzen heeft Amsterdam enkele jaren geleden omarmd. Die grenzen worden in het afwegingskader niet benoemd. Er staat niet in wat de stad niet meer gaat doen. Het voorliggende is transactioneel, alsof je het ene kunt uitwisselen voor het andere. Zo denkt het lid IJmker zelf niet over economie.

In de motie Lineair en circulair werd gevraagd om niet meer apart te spreken over economie en bijvoorbeeld circulaire economie. Barcelona bijvoorbeeld heeft de donut aan de hand van allerlei indicatoren verder uitgewerkt. Allerlei voorstellen worden getoetst aan die donut. Het kan dus wel. Er is gekozen voor acht thema’s. Spreekster mist daarbij de effecten van de keuzes op internationaal gebied en voor de toekomstige generaties. Waarom kiest het college daar niet voor? Wie gaat de praktische uitvoering invullen? Ambtenaren, wetenschappers met medewerking van bewoners? Een dimensie als subjectief welzijn zou je aan bewoners moeten voor moeten leggen. Het lid BROERSEN bedankt de wethouder voor de uitgebreide verkenning, de verdere uitwerking van het concept Brede Welvaart en het feit dat er ook met ambtenaren is gesproken over de praktische invulling. Het is een doorlopend proces. Het is echter niet duidelijk wat er nu gaat gebeuren. Ook zij mist een echte visie. Brede Welvaart wordt vaker genoemd in andere stukken, bijvoorbeeld in het jaarverslag bij de beschrijving van de indicatoren. Het is moeilijk om de waarde van de indicatoren in te schatten als er nog geen visie is. De wethouder beaamt ook zelf dat er geen visie is. In de verkenning staan verschillende voorstellen en risico’s. Zo is er een bestuurlijke opdracht noodzakelijk.

Worden de voorstellen allemaal overgenomen? Welke waarde hebben ze en worden die verder uitgewerkt? Het lid KROM complimenteert de wethouder en de ambtenaren met deze stukken. Daarmee wordt de commissie goed geïnformeerd. De scan maakt het visueel hoe de gemeente met Brede Welvaart gaat starten. Het kader om het beleid te toetsen is niet realiseerbaar door het grote aantal indicatoren. Een weging van de indicatoren zou een politieke keuze zijn. Dat is echter juist wat de gemeenteraad doet. Het zou dus geen probleem moeten zijn. De Partij voor de Dieren vindt het grote aantal indicatoren juist goed want je moet met verschillende belangen rekening houden. Deze cultuurverandering vraagt ook om extra capaciteit, maar de kosten van klimaatverandering, armoede en het verliezen van diversiteit zullen vele malen hoger zijn.

12

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Conceptraadscommissieverslag, 22 mei 2024

Het lid Krom vindt ook dat het een soort afvink- en werkdocument is geworden. Het moet echter eigenlijk gaan om een andere inrichting van beleid en economie. Brede Welvaart vloeit voort uit het goed en consequent hanteren van de donut. De indicatoren zou je goed kunnen gebruiken als meetpunten. Zo zou je nee kunnen zeggen tegen de windturbines omdat ze te veel schade aanrichten aan het natuurlijk kapitaal. Is het college daartoe bereid? Anders wordt het slechts een papieren exercitie. Het lid NIJSSEN merkt op dat de gemeente al hard werkt aan Brede Welvaart op allerlei beleidsterreinen. Je kunt slechts van mening verschillen over de werkthema’s. Waarom zijn opmerkingen als van de Partij voor de Dieren nodig? Het lid KROM vindt dat je bij de implementatie van beleid breed moet kijken. Bij bijvoorbeeld de windturbines wordt slechts gekeken naar de energietransitie en onvoldoende naar de natuur. Die zaken zou je ook moeten toevoegen aan je indicatoren. Het lid NIJSSEN merkt op dat iedereen het beste doet voor de stad. Waarom moet er zoveel tijd aan dit worden besteed? Het lid KROM stelt vast dat de Partij voor de Dieren anders over economie nadenkt dan de VVD. Zij mist verder de impact op toekomstige generaties en op andere landen. Later en elders zijn net zo belangrijk als nu en hier.

Berichten over de gevolgen van klimaat van vandaag, als overstromingen en hittegolven, zijn slechts een voorbode. Je moet rekening houden met de toekomst. Je moet die zaken onderdeel maken van het afwegingskader. De Partij voor de Dieren hoopt dat Brede Welvaart integraal onderdeel wordt van beleid. Een systeemverandering kan alleen plaatsvinden als de organisatie daarmee wordt doordrenkt. De fractie bereidt daartoe een motie voor. Gebruikmaken van de donut en de daaruit voortvloeiende Brede Welvaart, inclusief de keuzes die daaruit volgen, past precies in het beleid dat de Partij voor de Dieren voorstaat. De VOORZITTER krijgt zo langzamerhand zin in een donut. Het lid SCHMIT is blij dat de gemeente Brede Welvaart, dus niet alleen economische groei, maar ook welzijn (goed onderwijs, een huis en aandacht voor klimaat) gaat meten. In het voorliggende voorstel wil het college projecten gaan afmeten op Brede Welvaart. Dat is echter onvoldoende. Die werkwijze zorgt er niet voor of er inzicht komt in de ontwikkeling van Brede Welvaart. Dat is veel breder dan het vergroten van de eigen economie. Het CBS heeft de definitie van Brede Welvaart (met 28 criteria) overgenomen van de OESO. Het lid Schmit stelt dan ook voor om elk jaar te kijken of acties van het college hebben geleid tot een vergroting van de Brede Welvaart in Amsterdam. Daarvoor kun je die 28 criteria gebruiken.

Het lid NIJSSEN wil weten wat de gemeente moet veranderen op de diverse beleidsterreinen. Het lid SCHMIT legt uit dat die werkwijze moet leiden tot betere beslissingen. Zo moet bij de activiteiten op Schiphol Brede Welvaart als uitgangspunt worden genomen. Dat zou dan bijvoorbeeld minder budgetvluchten en meer ruimte voor wonen betekenen. Het lid NIJSSEN gaat ervan uit dat de ambtenaren van Amsterdam daar nu ook al aan werken. Ook het college kijkt al integraal naar problematieken en past deze werkwijze dus al toe. Het lid SCHMIT merkt op dat in het coalitieakkoord Brede Welvaart als afwegingskader is opgenomen en dat het bestuur wil werken aan het welzijn van de Amsterdammers. Dit kader is daar een uitstekend uitgangspunt voor.

13

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Conceptraadscommissieverslag, 22 mei 2024

Het lid NAMANE is blij met deze aanzet, en ziet uit naar de praktijk en naar wat het oplevert. De economie moet in dienst staan van Brede Welvaart. Zij vraagt zich af of het beschreven model daarvoor kan worden ingezet. WETHOUDER MBARKI is het eens met de VVD dat de gemeente al hard werkt aan die Brede Welvaart. Er wordt nog gezocht naar een methode hoe om te gaan met overwegingen bij beleidskeuzes, dus vooraf aan de keuzes. Amsterdam stuurt al op zaken als duurzaamheid, een masterplan, kansenongelijkheid, digitalisering en democratisering. Dat is de visie van deze gemeente en van daaruit wordt invulling gegeven aan het beleid en ook aan Brede Welvaart. De vraag is hoe Brede Welvaart aan de voorkant inzichtelijk kan worden gemaakt, zodat het bestuur - binnen zijn politieke kleur - zijn afwegingen kan maken? Amsterdam is met dit stuk pionier op dit gebied en staat hierover in contact met zowel landelijke als lokale overheden. Met de methode moet het stadsbestuur de gevolgen van keuzes inzichtelijk kunnen maken in het kader van Brede Welvaart. De donut heeft de gemeente veel gebracht. De stad bouwt ook voort op dit model. Nu moeten de inzichten die de donut biedt, meehelpen om aan de voorkant keuzes te maken. Het gaat natuurlijk niet alleen om het hier en nu, maar ook om later en elders.

Het CBS hanteert ook die thema’s op het gebied van welzijn, gezondheid en materiële welvaart en kijkt ook naar natuurlijk, sociaal en economisch kapitaal. Die zaken zijn echter nog niet uitgekristalliseerd. Dat vergt een verdere verdieping. De wethouder zegt toe daar samen met de partners, onder andere gemeenten, TNO en andere organisaties die een meerwaarde kunnen zijn op dit onderwerp, aan te werken. Het lid KROM wil weten wanneer de commissie de uitkomst van de gesprekken kan verwachten. WETHOUDER MBARKI hoopt na de zomer van 2024 een vervolgstap te hebben gezet en zegt toe de commissie daarover te informeren. Uiteindelijk zal het moeten worden toegepast. Ook daarvan kan weer worden geleerd. Hij hoopt dat ook andere overheden op dit gebied stappen gaan zetten, waar Amsterdam weer van kan leren. Wellicht dat het nieuwe kabinet andere keuzes gaat maken, maar Amsterdam wil hiermee doorgaan en stappen zetten we op weg naar Brede Welvaart. D66 vroeg naar een integrale meting Brede Welvaart. Dat gebeurt al met de Regionale monitor Brede Welvaart. Daarmee kijk je terug. Dat moet ook zo blijven. De uitdaging is nu echter: kun je ook vooruitkijken? De gemeente moet schaarste verdelen. Vooraf aan de besluitvorming moeten met een overwegingskader de gevolgen van een keuze duidelijk worden. Het lid SCHMIT vraagt het college om een keer per jaar te rapporteren over de ontwikkelingen.

WETHOUDER MBARKI deelt mee dat het college dat al doet. De laatste economische verkenningen van 2023 hebben al zaken inzichtelijk gemaakt. Dat gebeurt ook met ONS en de regionale monitor. De insteek is nu om vooraf aan de besluitvorming, samen met de raad, de gevolgen van keuzes duidelijk te maken. De VOORZITTER stelt vast dat de commissie ermee instemt dat het onderwerp kort/middellang in de raadsvergadering wordt besproken. 6 Kennisnemen van de raadsinformatiebrief Ongelijk investeren voor gelijke kansen: personele inzet sportstimulering in stadsdelen (VN2024-005872) De VOORZITTER deelt mee dat het gaat over de herverdeling van budgetten voor sportstimulering over de verschillende stadsdelen van Amsterdam.

14

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Conceptraadscommissieverslag, 22 mei 2024

Het lid BADAL verwijst naar een tentoonstelling over Jacoba Mulder, een stedenbouwkundige met als specialiteit: bewegen voor kinderen en spelen dicht in de buurt. Je moet sport dicht bij de leefwereld van kinderen, jongeren en senioren organiseren. Dus niet abstract in beleidsplannen, maar op buurtniveau. Openbaar toegankelijke voorzieningen zijn belangrijk. Sport- en beweegcoaches kunnen er mensen laagdrempelig en met plezier leren te bewegen. Hoe worden organisaties als Jantje beton en de Krajicek Foundation betrokken bij de uitvoering en op welke manier worden bestaande voorzieningen benut? Wanneer komt er een reactie op het onderzoeksrapport van RIVM over de aanpak van Jongeren op gezond gewicht? Hoe wordt ervoor gezorgd dat de keten tussen school, jongerenwerk en sportcoaches goed geregeld is, met aandacht voor particuliere initiatieven als de sportschool om de hoek? Het lid NIJSSEN vindt ook dat er voldoende aandacht moet zijn voor sporten in de wijken. Met deze brief worden de middelen zodanig verdeeld, dat de sportparticipatie zoveel mogelijk kan worden vergroot. De VVD heeft er enkele vragen en opmerkingen over. Stadsdeel West wordt geconfronteerd met een bezuiniging van 800.000 euro, terwijl maar 55% van de bewoners in de leeftijdscategorie 55-64 slechts een keer in de week sport, het laagste percentage van alle stadsdelen.

De stadsdelen Oost en Noord moeten ook bezuinigen, terwijl ook Noord een lage sportparticipatiegraad kent. Het lid Nijssen vraagt tot slot om een overzicht van de huidige en de toekomstige middelen voor dit doel. Het lid BENTOUMYA wil weten hoe het college ervoor gaat zorgen dat sporten voor mensen met een beperking meer onder de aandacht komt en hoe deze groep het beste bediend kan worden. In Oost, Noord en Nieuw-West, blijft sportparticipatie achter. Daarom is ongelijk investeren belangrijk. Naast naar mensen in armoede, moet het college ook kijken naar hindernissen op het gebied van bereikbaarheid, toegankelijkheid en tijdstippen, waardoor ze geen gebruik kunnen maken van sportfaciliteiten. Daarbij is het aspect gender ook belangrijk. WETHOUDER MBARKI legt uit dat de brief is verstuurd binnen een specifiek onderdeel in het grotere onderdeel Ongelijk investeren in gelijke kansen met een andere verdeling van de middelen voor sportstimulering. Daarbij is samengewerkt met de verschillende partners in de verenigingen in de stad. Dat beleid is een aantal jaren geleden ingezet. Het gaat het alleen om sportstimulering. De middelen daarvoor worden verdeeld volgens objectieve criteria. Het is geen bezuiniging. Het is slechts een andere manier om de middelen over de stad te verdelen, zodat de sportparticipatie in alle delen van de stad evenveel aandacht krijgt.

De herverdelingssleutel is besproken met de stadsdeelbestuurders. Die leidt tot minnen en plussen. Zo krijgt Noord bijvoorbeeld 37.000 euro minder. Een specifieke doelgroep zijn de sporters met een beperking. Ook zij krijgen aandacht. De wethouder hoopt dat vitale verenigingen mogelijke hindernissen weg kunnen nemen door bijvoorbeeld verschillende doelgroepenbenaderingen. Door stimuleringsmaatregelen moet ook de toegankelijkheid gehandhaafd blijven, zodat iedereen in contact kan komen met sportverenigingen. Het lid BELKASMI vraagt inzicht in hoe de herverdeling tot stand is gekomen. Het lid NIJSSEN vraagt om een toelichting op de grote bezuiniging die stadsdeel West ten deel valt. WETHOUDER MBARKI zegt toe die informatie te verstrekken. Hij merkt daarbij op dat andere stadsdelen in de afgelopen jaren minder bedeeld zijn en daardoor niet konden voldoen aan hun opgave. Met deze verdeling ontstaat een veel eerlijker speelveld. Daarmee kunnen de stadsdelen een aanbod creëren die past bij hun opgave.

15

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Conceptraadscommissieverslag, 22 mei 2024

De VOORZITTER stelt vast dat het onderwerp voldoende is besproken. Het hoeft verder niet in de raad worden besproken. 7 Kennisnemen van de raadsinformatiebrief ter afdoening van de toezegging inzake gesprekken over Erasmus+ (VN2024-005875) De VOORZITTER legt uit dat buitenlandervaring voor mbo-studenten.

het gaat

over de mogelijkheden

voor

Het lid BROERSE is van mening dat de internationale samenwerking bij mboinstellingen een stap in de goede richting is. Zij heeft naar aanleiding van de brief een aantal aanvullende vragen.  Er is gesproken over het opzetten van een netwerk van mbo-instellingen. Wat is de stand van zaken?  De belemmeringen voor internationale uitwisseling tussen studenten is vaak de mismatch tussen de diploma’s van de verschillende landen in Europa. Zo zijn Nederlandse veiligheidsdiploma’s in de evenementenbranche niet geldig in het buitenland. Hierbij is sprake van een groot verschil tussen mbo en andere onderwijslagen. Daar wordt nu op verschillende manieren ingezet. Het internationale netwerk van mbo- instellingen gaat zich focussen op ondersteunen van organisaties die dit mede mogelijk maken. Welke kansen ziet de wethouder hierbij? Het lid BELKASMI stelt vast dat het verschil tussen mbo-studenten en andere studenten groot is, bijvoorbeeld bij studentenhuisvesting, het mislopen van korting voor studenten, geen volwaardige introductieweek en internationale stages. Studenten moeten ervaring kunnen opdoen in het buitenland, maar Amsterdam moet ook de ruimte bieden aan buitenlandse studenten. Deze studenten zijn een grote meerwaarde voor de stad, maar ze leggen ook grote druk op het onderwijs.

Minister Dijkgraaf heeft oog voor een goede balans, maar spreker is sceptisch over de maatregelen in het regeerakkoord. In hoeverre is Amsterdam aangesloten bij de landelijke ontwikkelingen? Hoe staat Amsterdam hierin? Het lid SCHMIT vindt dat internationale ervaring voor studenten van onschatbare waarde is. Daarbij verdient een mbo’er evenveel kansen als andere studenten. Dat is echter nu niet het geval. Hij steunt de plannen van de wethouder om bij het ministerie te pleiten voor meer budget en een eenvoudiger proces voor Europese mbo-stages. Hij ziet uit naar de reactie van de nieuwe Minister van onderwijs. Het is lastig om stages voor mbo’ers in het buitenland te erkennen. Op welke manier kan dat gemakkelijker? Mbo-diploma’s zouden eigenlijk overal in Europa geldig moeten zijn, bijvoorbeeld met een Europees ICTS- puntenstelsel. D66 vraagt de wethouder om dat mee te nemen in de bespreking met de nieuwe Minister van onderwijs. Amsterdam zou om te beginnen een convenant moeten sluiten met een vakschool in een ander land om ervaring op te doen met de uitwisseling van mbo-studenten. WETHOUDER MBARKI geeft er de voorkeur aan om ruimte te geven voor de huidige ontwikkelingen in het veld. De mbo-instellingen zijn elkaar aan het vinden en zetten stappen in de richting van internationale samenwerking.

Hij zegt toe alle opmerkingen mee te nemen, maar benadrukt dat het niet makkelijk zal zijn, zeker omdat internationalisering in het coalitieakkoord niet in balans is. Hij zegt toe door te gaan met zijn inspanningen zodat mbo-studenten internationale ervaring kunnen opdoen. Ook wordt onderzocht of de stad samen met een aantal mbo-instellingen lid kan worden van Europese non-profit organisaties op het gebied van mobiliteit in het middelbaar beroepsonderwijs. De wethouder stelt voor om over een tijdje te kijken naar de vorderingen. Wellicht kan ook een werkbezoek worden georganiseerd bij een mbo-instelling. De commissieleden kunnen zich dan laten bijpraten over de ontwikkelingen.

16

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Conceptraadscommissieverslag, 22 mei 2024

De VOORZITTER stelt vast dat het onderwerp voldoende is besproken. Het hoeft niet verder besproken te worden in de raad. 8 Kennisnemen van de afdoening toezeggingen rondom de bejegening van daklozen in de dienstverlening bij WPI (VN2024-005874) De VOORZITTER deelt mee dat de wethouder bij de bespreking van onder andere de Aanpak dakloosheid toezeggingen heeft gedaan. Het lid Broere heeft gezien zijn beperkte spreektijd aangegeven zich aan te sluiten bij de bijdrage van de Partij voor de Dieren. Het lid KROM is blij dat het vertrouwen in de mens leidend wordt. Dat blijkt uit het reduceren van het aantal bewijsstukken bij bijstandsaanvragen en de informatie over fraude. Zij is ook blij dat de Straatalliantie direct signalen kan doorgeven. Hoe, en zo ja, op welke manier wordt dat gemonitord? Worden er bijvoorbeeld momenten ingepland van reflectie? Hoe zorgt de wethouder ervoor dat dit in de praktijk ook echt zo gaat werken? Zo kwamen signalen uit het veld dat de telefonische bereikbaarheid niet altijd even goed is. Op welke manier wordt de uitvoering gemonitord? En hoe houdt de wethouder zicht op de naleving van de afspraken? Worden de afspraken nog verder gekwantificeerd? De pilot Complexe casuïstiek wordt komende zomer geëvalueerd. Het blijkt al dat de meerwaarde groot en duidelijk is.

Wordt het project na een positieve evaluatie over de gehele stad uitgerold? Zijn daar middelen voor gereserveerd? Hoe worden de fracties op de hoogte gehouden van de ontwikkelingen? Gaat de wethouder in het kader van de kostendelersnorm nog onderzoek doen naar de daling van het aantal jongeren dat zich meldt? De dakloosheid neemt in de breedte niet af. De Partij voor de Dieren vraagt dan ook om een nader onderzoek. Het lid BOUHASSANI is blij dat er nu wordt uitgegaan van vertrouwen in plaats van wantrouwen. Dak- en thuislozen die zich in een uitzichtloze situatie bevinden, verdienen het om met respect en waardigheid behandeld te worden. Daar hoort ook de juiste bejegening bij. In de praktijk blijkt echter dat mensen verschillend worden behandeld. De begeleiding van een professional leidt vaak tot een betere hulp, dan de hulp aan een dak- of thuisloze die alleen gaat. De PvdA is tevreden over het verdwijnen van de tekenvak, over de brede intake, waardoor mensen bij urgente zaken ook veel breder geholpen kunnen worden en over het verminderen van het aantal bewijsstukken. Bij de Jan van Galenstraat staan vaak lange rijen, ook als het regent en als het heel koud is. Is dat bekend bij de wethouder en wat gaat hij eraan doen? (Ex-) dak- en thuislozen moeten om hun postadres aan de Jan van Galenstraat te behouden, moeten iedere een à twee weken fysiek post ophalen.

Vaak hebben deze mensen het geld niet voor de reiskosten. Is dat bekend en wat gaat de wethouder daaraan doen? Op de locatie wordt geen gebruik gemaakt van een gastvrouw of gastheer. Wat is daarvan de reden? Het zou goed zijn om mensen welkom te heten en zich comfortabel te laten voelen. Amsterdam kent nog steeds de mogelijkheid voor het anoniem melden van fraude (met de kliklijn). Van de 859 meldingen blijkt bij slechts één geval sprake te zijn van zwartwerk. Hoe relevant is deze kliklijn dan nog? Het lid BENTOUMYA spreekt mede namens het lid Van der Veen. GroenLinks is blij met de brede intake voor alle bijstandsgerechtigden. Spreekster prijst de eerlijkheid waarmee in de reflectie wordt gewezen op de bejegening en de gesprekken die daarover zijn gevoerd. Zij bedankt de ambtenaren voor het organiseren van een sessie rondom zelfredzaamheid bij WPI. Hoe worden de fracties verder op de hoogte gehouden van het initiatiefvoorstel van het lid Van der Veen, met name waar het gaat om de zelfredzaamheidsmatrix. De wethouder heeft eerder toegezegd onderzoek te doen naar een ander instrument voor het aantonen van dakloosheid. Het bewuste formulier wordt niet meer