20240124 Verslag Gemeenteraad middag

Het college kan de drempel verlagen door in de brief die wordt gestuurd aan achttienjarigen, wanneer zij die leeftijd bereiken, in het kader van het burgerschap wordt die brief al gestuurd. Dus ik wil voorstellen om daar een passage in op te nemen. De DENK-fractie denkt dat door jongeren direct te informeren wij kunnen bijdragen aan meer vrijwilligers voor een sociale basis hopelijk en dat ze op latere leeftijd wellicht nog betrokken blijven bij de organisatie. Ten tweede en tot slot, afgelopen jaar kwam een onderzoek van Movisie naar buiten over de sociale sector waarin werd geconstateerd dat de sprake is van microagressies en discriminatie. Men weet hier vaak niet goed mee om te gaan waardoor vrijwilligersorganisaties en eigenlijk de sociale sector als geheel actief betrokkenen verliest. In de huidige tijd van verhoogde spanningen is het denk ik extra belangrijk om hiervoor aandacht te hebben. In de sociale sector werken de meest warme en vriendelijke mensen, tegelijkertijd weten we allemaal wel hoe ingewikkeld het kan zijn om dit soort dingen aan te kaarten, te bespreken op een constructieve manier. De DENK-fractie vindt dat het college zou kunnen kijken of ondersteuning nodig is bij de organisaties in de sociale basis en hoe wij hen hierin zouden kunnen ondersteunen. (Het lid WEHKAMP: Ja, dank u wel en ook dank voor de motie.

Ik ben benieuwd, u wilt tegengaan van discriminatie, dat daar ondersteuning voor is. Gaat het ook over discriminatie tegen lhbti-personen?) Uiteraard. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Wehkamp. Het lid WEHKAMP: Dank u wel, voorzitter. Ook ik ben blij met dit kader voor de sociale basis. Veel dank aan alle vrijwilligers en organisaties in de stad en ook dank aan de ambtenaren die echt heel veel technische vragen hebben beantwoord, technische sessies hebben gehouden, enorm gewaardeerd alle informatie die jullie hebben gegeven. Ik ga in op drie amendementen die ik samen met raadscollega’s indien en dan in bijzonder het eerste over seksuele gezondheid. Maandag verscheen een rapport, ik weet niet of jullie het gezien hebben, waaruit bleek dat steeds minder jongeren anticonceptie gebruiken. En ik sprak met een kennisorganisatie daarover en die zeiden ja, er gaat heel veel misinformatie rond, foute informatie en we moeten meer investeren in voorlichting. En ik ben heel blij dat er dankzij een motie van de raad meer geïnvesteerd wordt in seksuele voorlichting, maar die kennisorganisatie zei ook ja, ik mis af en toe juist de praktisch opgeleide jongeren te

40

Jaar

2024

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 24 januari 2024 Raadsnotulen

R

bereiken, juist de jongeren die misschien ook wat meer in een sociale basis zitten. En zij mist een beetje de aansluiting met de sociale basis. En daarom dien ik een amendement in om ook te kijken naar de seksuele weerbaarheid van jongeren, en dan met name om het vergroten van kennis over seksuele gezondheid. Dan het tweede amendement, gaat over samenwerking met bedrijven. Er zijn in de stad heel veel bedrijven die investeren in het welzijn van Amsterdammers. Denk bijvoorbeeld aan Oma’s Soep, die werken aan eenzaamheid, het tegengaan van eenzaamheid van oma's in de stad, of bijvoorbeeld aan een sportondernemer die plekken wilde aanbieden voor mensen met een handicap en voor tegengaan van mentale kwetsbaarheid. En mijn collega Erik Schmit heeft heel veel van dit soort sociale firma's in de stad bezocht en die die hoort ook die verhalen en hoe betrokken ze zijn. En ik hoor ook van collega's inderdaad over de bruine kroeg of de kapper. En met dit amendement wil ik ervoor zorgen dat ook ondernemers gezien worden als partners van de sociale basis. Dan tot slot kunst op recept, het derde amendement, daarin pleit ik voor het zien van creativiteit, kunst en cultuur als middelen die ervoor kunnen zorgen dat het welzijn in de stad vergroot wordt. Deze oproep komt ook uit verschillende zienswijzen, bijvoorbeeld stadsdeel Oost, Cliëntenbelang en de GGD hebben daarvoor gepleit.

Dus ik vind het goed dat er ook in dit kader creativiteit, kunst en cultuur als van belang gezien wordt. Dan tot slot steun ik ook nog een amendement van GroenLinks over het beter in positie brengen van de stadsdeelcommissies. Ik ben zelfs stadsdeelcommissielid geweest in Amsterdam Zuidoost en ik weet inderdaad, je ziet maar heel weinig en ik denk dat we met dit kader wij echt al een enorme verbetering hebben in de positie van de stadsdelen. Maar ik zie ook wel dat dit amendement daar nog een stapje extra zet en dat steun ik graag. Dus dank aan de wethouder voor dit goede kader. Ik kijk heel erg uit naar het onderzoek voor het opstellen van de sociale kaart, zodat iedereen ook de sociale basis weet te vinden, de OKT's, de buurtteams, de zorgmedewerkers. Want heel veel vrijwilligers en organisaties doen zoveel moois voor de stad en het is goed als dat goed te vinden is. Dank u wel. (Het lid VAN PIJPEN: Dank u wel, voorzitter. Ja, want ik zat net de amendementen te bekijken en niet degene die mevrouw Wehkamp net noemde. Maar een andere die zei, waaruit blijkt dat uit de eerdergenoemde woorden van de VVD en ook van JA21 en het CDA, dat ook D66 zich heeft bekeerd tot de gehaktballencoalitie omdat zij ook het amendement steunen om keuzes mogelijk te maken en dus wel ongezond voedsel eigenlijk toe te laten. En dat verbaast mij zeer.

En ik wil graag mevrouw Wehkamp vragen dat toe te lichten.) Ik blijf een sociaalliberaal, dus inderdaad ik denk het is goed dat je keuzes hebt. In het amendementen zie je dat het specifiek gaat om kinderen een gezonde omgeving te bieden, daar ben ik heel erg voor. Maar ik denk ook dat je als volwassen mens een eigen keuze daarin kan maken. Dus is goed dat het aangeboden wordt. Maar ik vind ook dat er vanaf kan worden gezien. Bijvoorbeeld net werden twee DB'ers geïnstalleerd, dan geven we een Tony's Chocolonely-reep. Soms kan een chocolaatje ook een nuttig middel zijn. (Het lid VAN PIJPEN: Ja, dat is natuurlijk niet helemaal het goede voorbeeld, want ik denk dat een chocolaatje, en ik denk dat de wethouder dat ook al heeft gezegd, zo strak wordt het ook niet. Het gaat natuurlijk niet om dat chocolaatje, het gaat om dat beeld wat we met elkaar willen uitstralen. En nou ken ik D66, op het moment dat wij het hebben over de nota gezondheidsbeleid, grote woorden over gezonde voedselomgeving, over preventie. En nu staat D66 onder deze motie. Ik kan het niet begrijpen

41

Jaar

2024

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 24 januari 2024 Raadsnotulen

R

en ik zou eigenlijk willen vragen aan mevrouw Wehkamp om zich daar ook onder vandaan te laten halen.) Nee hoor, dat wil ik zeker niet. Ik sta onder deze motie omdat ik denk dat je in sommige gevallen daarvan af kan wijken. En dat staat ook in die amendementstekst. In de amendementstekst staat niet wij willen alleen maar chocola en wat noemde u voor, gehaktballen, dat staat er niet in. Dat is een beetje een karikatuur. Ik vind dat je volwassen mensen daar ook een keuze voor kunt laten geven en dat je daar gemotiveerd van kan afwijken en dat zegt dit amendement. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Runderkamp. Het lid RUNDERKAMP: Dank u wel, voorzitter. Ik had een hele introductie voorbereid maar na de woorden van mijn collega van JA21 wil ik toch vooral zeggen dat het als sociaaldemocraat het toch een zegen is om in linkse stad te leven waarin we dan zo'n kader van de sociale basis met elkaar mogen bespreken en op de manier hoe dat is ingericht en worden ingericht. Want het nieuwe beleidskader sociale basis, we zijn er blij mee. Een groot deel van de subsidies zal niet meer jaarlijks worden verstrekt, er wordt onderscheid gemaakt in de wijze waarop subsidies worden verstrekt voor kleinschalige initiatieven in de buurt en grote stadsbrede initiatieven. De administratieve lasten gaan omlaag met het uitgangspunt zo licht als mogelijk, zo zwaar als nodig.

Het zijn allemaal mooie ontwikkelingen. We hebben het beleidskader vorige week uitvoerig behandeld in de commissie en daarin was ik ook blij met de uitleg en toelichting van de wethouder dat het uitgangspunt niet alleen zozeer is gericht op de sociale basis, niet alleen de focus ligt op de gezondheid, op de bestaanszekerheid, maar dat toch ook extra benadrukt is dat de ontmoetingsfunctie, de sociale cohesie, bij de sociale basis goed thuis is en ontzettend belangrijk is. En in verlengde daarvan wil ik ook aandacht vragen nogmaals voor de brede toegankelijkheid van de sociale basis. En daarmee bedoel ik niet alleen de fysieke toegankelijkheid, de fysieke toegankelijkheid van bijvoorbeeld een buurthuis, maar de toegankelijkheid in brede zin. Dat je nagaat als sociale basis, dat je kijkt, niet iedere activiteit is voor iedereen toegankelijk. Dat je je daarvan bewust bent en dat daar ook op in wordt gespeeld. En ik wil graag ook de wethouder oproepen om de brede toegankelijkheid te borgen in de komende jaren en ik zie ook uit naar de uitwerking in de monitoring en in de sturing. (Het lid KREUGER: Dank u wel, voorzitter. Net werd er een toespeling gemaakt op JA21, hoe wij naar sociale cohesie kijken en dat de Partij van de Arbeid zegt dat zij heel blij zijn met deze sociale basis.

Maar hij is het toch gewoon met mij eens dat dit hele document gewoon het failliet is van de sociale basis, omdat er gewoon eigenlijk helemaal geen sociale cohesie is.) Nee, dat ben ik totaal niet met de heer Kreuger eens. (Het lid KREUGER: Dank u wel, voorzitter. Ja, ik heb het net nog eventjes op mijn computer opgezocht, het CBS doet hier gewoon onderzoek naar en nergens is de sociale cohesie in Nederland minder dan hier in deze stad. En dat is ook de reden dat wij dit soort dingetjes nodig hebben met geld en dat je dingen moet kopen om mensen dingen te laten doen. Dat is dan toch het failliet van je sociale cohesie en het leuk hier gezellig links zijn met allen?) Nee voorzitter, ik ben het totaal niet eens met de heer Kreuger. Die trekt een totaal andere conclusie dan ik dat doe vanuit de cijfers van het Centraal Bureau voor Statistiek. Als je juist in een hele diverse multiculturele stad leeft moet je juist kijken met allerlei

42

Jaar

2024

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 24 januari 2024 Raadsnotulen

R

nationaliteiten die hier samenleven, hoe kun je nou borgen dat de mensen elkaar ontmoeten, dat er enige sociale cohesie bestaat. Dat kan op het voetbalveld, dat kan op de sportvereniging, maar ook in de sociale basis kan je ontzettend veel met elkaar organiseren en juist ervoor zorgen dat die ontmoeting tussen Amsterdammers plaatsvindt. Dus ik denk juist dat de sociale basis een zegen is in plaats van het failliet. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Veldhuyzen. Het lid VELDHUYZEN: Daar ben ik. Dank u, voorzitter. Na de opmerkingen vanuit de conservatief-liberale hoek en de sociaaldemocratische hoek wil ik hier als revolutionairsocialist toch ook even benadrukken dat het prima is dat we dit beleidskader bespreken, maar dat de onderliggende problematiek die de sociale basis adresseert, dat het toch echt wel onlosmakelijk is verbonden met het kapitalisme en dat als we echt duurzame oplossingen willen vinden, zullen we moeten breken met dat destructieve sociaaleconomische systeem. Maar goed, even terug naar de inhoud. Allereerst wil ik natuurlijk alle betrokken ambtenaren bedanken, maar in het bijzonder ook een woord van dank aan alle betrokken vrijwilligers, ervaringsdeskundigen en andere personen en instanties die aan dit beleidskader hebben bijgedragen. Over het beleidskader dat nu voor ons ligt, daar is mijn fractie positief.

Er ligt een duidelijke en compleet verhaal aan de grondslag van de herziening en alle stappen die in dat kader zijn gezet. En er is ook met veel partijen gesproken, want niet alleen maar juist ook in dit beleidskader heel erg belangrijk is. En in bijzonder wil ik even twee specifieke punten uitlichten waar ik vanuit mijn eigen ervaring erg positief over ben. Ten eerste, dat gaat over gezondheid, ik moest er ook gelijk aan denken bij het debatje over de gehaktballencoalitie. Maar toen ik met mijn internist sprak over hoe we vanuit de gemeente nou kunnen bijdragen aan het ontlasten van zorgpersoneel kreeg ik te horen, zet alsjeblieft nou in op preventie als het gaat om gezondheid. Dus over een maand, dan zie ik mijn internist weer en zal ik hem mededelen dat preventieve gezondheid in ieder geval in dit beleidskader een van de focuspunten is, erg belangrijk. En ten tweede ben ik heel erg te spreken over het gegeven dat talentontwikkeling specifiek wordt benoemd in relatie tot het kinderwerk. Vanuit mijn ervaring als tien jaar sociaalwerker met een focus op jeugd- en jongerenwerk kan ik dat natuurlijk alleen maar beamen. Maar wel ook een aantal kanttekeningen, want talentontwikkeling zou natuurlijk niet alleen bij het kinderwerk, maar juist ook bij het jongerenwerk en het straathoekwerk volop aandacht moeten krijgen en dat staat nu niet specifiek zo benoemd in het beleidskader.

Maar aangezien het wel wordt benoemd bij kinderwerk, lijkt het me logisch dat die focus wordt voorgezet in het jongerenwerk en het straathoekwerk. Maar of die veronderstelling klopt of niet, de wethouder duidt ze nu even niet, dat hoor ik graag wel zo nog van hem. En de plannen rondom het jongerenwerk, die bespraken we natuurlijk ook al met de wethouder die daarover gaat. Desalniettemin wil ik hier ook nog wel even benadrukken dat het van groot belang is om te blijven investeren in het vakmanschap van het jongerenwerk. Dus daarom ben ik ook erg blij om dat in dit beleidskader terug te lezen. En afsluitend wel ook nog een waarschuwing, dat we ervoor moeten waken dat dit jongerenwerk, en in bijzonder ook het straathoekwerk, niet al te veel in ieder geval in de repressieve hoek moet worden getrokken. In algemene zin stelt mijn fractie dat het belangrijk is om te investeren in de volgende vier pijlers, als het gaat om de sociale basis en de samenwerking tussen bewoners en professionals, sociaaleconomische zekerheid, sociale inclusie, sociale cohesie en empowerment. En het is daarbij volgens ons van belang dat er minder regeldruk komt, het werd eerder ook al vanuit Volt benoemd, daardoor kan

43

Jaar

2024

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 24 januari 2024 Raadsnotulen

R

men zich makkelijker organiseren. En het zijn natuurlijk ook vooral kleinere partijen die hinder ondervinden van de regeldruk, omdat zij simpelweg gewoon minder capaciteit hebben. En in het algemeen moeten we ervoor waken denk ik dat het voortbestaan en ook de belangen van kleinere partijen niet in het gevaar komen of ondergesneeuwd raken door eigenlijk de dominantie van grotere partijen. En het beleidskader stelt, zonder vrijwillige inzet is er geen sociale basis en het college benadrukt daarmee ook de belangrijke rol van vrijwilligers. Maar dan rijst ook gelijk de vraag, hoe zorgen we ervoor dat de vrijwilligers genoeg waardering dan wel beloning krijgen? En ook dat zij niet te veel onder druk worden gezet. En ik ben benieuwd hoe de wethouder daarover denkt. En dit is ook vooral van belang omdat vrijwilligers bijvoorbeeld de eersten zijn als het gaat om vroegsignalering. En dat benadrukt ook waarom het weer zo belangrijk is dat vrijwilligers altijd goede relaties hebben en goed ondersteund worden door professionals en dat ze ook altijd de mogelijkheid hebben om snel een professional in te kunnen schakelen indien dat nodig is. Dan een kritische kanttekening over partners met een cruciale rol op gebiedsspecifieke opgaven en ook alliantievorming in relatie tot de kernfunctie.

En in feite is de kritiek die ik hier wil uiten gelijk de kritiek die ik eerder al heb geuit bij de subsidies voor inclusie en diversiteit. En ik heb het hier ook al net eerder benoemd in mijn bijdrage. Heel simpel gezegd, het voortbestaan en de belangen van kleinere partijen mogen niet in het gevaar komen of ondergesneeuwd raken door de dominantie van grotere partijen. Maar de vraag aan de wethouder, hoe worden de belangen van die kleinere partijen goed genoeg gewaarborgd als zij in feite gedwongen worden door de gemeente om samen te werken met partners of binnen een alliantie met allerlei grotere partners te werken waarin die grotere partijen natuurlijk veel meer macht en ook voor veel meer capaciteit dan zij hebben? En dan afsluitend nog een vraag over zorgcoöperaties. In hoeverre ziet de wethouder mogelijkheden om hen ook toch op de een of andere manier te betrekken binnen de kaders van dit beleid? De zorgcoöperaties worden natuurlijk benoemd in het coalitieakkoord, maar mijn fractie zou wel graag meer over die zorgcoöperaties terug willen lezen in het beleid. En in het algemeen vrezen wij er toch voor dat er veel meer waarde verloren gaat als grotere partijen zonder of met minder lokale wortels met opdrachten aan de haal gaan ten koste van lokale initiatieven.

En dat is niet in het kader van de sociale basis, maar dat die angst niet geheel onterecht is blijkt wel uit die situatie rondom de FIXbrigade. Dus tot slot de vraag of en hoe de controle plaatsvindt op eventuele negatieve effecten door betrokkenheid van echt fors grotere organisaties bij de sociale basis. Dank u wel, voorzitter. Voorzitter: burgemeester Halsema De VOORZITTER deelt mee dat de volgende moties en amendement zijn ingekomen: Motie van de leden Staartjes, Runderkamp, Havelaar en Kreuger inzake sociale basis: evaluatie, nr. 016.24 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - de wettelijke evaluatieplicht in te vullen door te kiezen voor een diepgaande, uitvoerige en wetenschappelijke evaluatie; - in deze evaluatie ook aandacht te hebben voor de werking van het bestuurlijke stelsel en de rol van de stadsdelen; - de opdracht niet pas na vijf jaar te geven voor deze evaluatie, maar al gedurende de looptijd van de subsidieregeling, zodat het onderzoek tijdig

44

Jaar

2024

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 24 januari 2024 Raadsnotulen

R

beschikbaar is voor wanneer de regeling en het kader opnieuw vastgesteld moeten worden. Motie van de leden Staartjes en Havelaar inzake sociale basis: in positie brengen stadsdelen, nr. 017.24 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - de raad spreekt zijn zorg uit over de complexiteit van het stelsel, in combinatie met de werking van het bestuurlijk stelsel. De raad roept het college op om in 2025 al, de binnen zijn taak liggende, stappen te zetten om de, in het beleidskader omschreven, werkwijze ten uitvoering te brengen. Amendement van de leden Staartjes, Wehkamp, Kreuger en Havelaar inzake aanscherpen gezonde omgeving verplichting, nr. 018.24 Besluit: Het kopje in Hoofdstuk 1: Algemene bepalingen, Artikel 1.10 Aanvullende verplichtingen (pagina 25): b: de activiteit(en) vinden plaats in een gezonde omgeving zodat de gezondheid van de deelnemers wordt beschermd en deelnemers optimaal worden gefaciliteerd om gezond te leven. De gemeente vindt de gezondheid van Amsterdammers belangrijk. We gaan ervan uit dat u die mening met ons deelt, en daar met uw activiteit(en) aan bijdraagt. Dit doet u door ervoor te zorgen dat uw activiteit(en) in een gezonde omgeving plaatsvinden: - er is geen aanbod van ongezond eten en drinken.

Als eten of drinken wordt aangeboden valt het binnen de Schijft van Vijf van het Voedingscentrum en is het voornamelijk plantaardig; - er wordt gratis (kraan)water aangeboden; - er is geen kinder- en jongerenmarketing en sponsoring van ongezonde voeding of ongezonde merken; - er wordt een verstandig aantal eetmomenten aangehouden gedurende de activiteit; - de activiteit wordt aangeboden in een rookvrije omgeving; - er wordt geen alcohol geschonken en gedronken. Te vervangen met: b: de activiteit(en) vinden plaats in een gezonde omgeving zodat de gezondheid van de deelnemers wordt beschermd en deelnemers optimaal worden gefaciliteerd om gezond te leven. De gemeente vindt de gezondheid van Amsterdammers belangrijk. We gaan ervan uit dat u die mening met ons deelt, en daar met uw activiteit(en) aan bijdraagt. Dit doet u door ervoor te zorgen dat uw activiteit(en) in een gezonde omgeving plaatsvinden: - er is geen aanbod van ongezond eten en drinken; - er wordt gratis (kraan)water aangeboden; - er is geen kinder- en jongerenmarketing en sponsoring van ongezonde voeding of ongezonde merken; - er wordt een verstandig aantal eetmomenten aangehouden gedurende de activiteit; - de activiteit wordt aangeboden in een rookvrije omgeving; - er wordt geen alcohol geschonken en gedronken.

45

Jaar

2024

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 24 januari 2024 Raadsnotulen

R

Na de zin in Toelichting bij de subsidieverordening, De sociale basis binnen het sociale stelsel van Amsterdam, Ad 1. Gelijke kansen op een goede gezondheid (pagina 20): We zorgen ervoor dat activiteiten zo veel mogelijk plaatsvinden in een gezonde omgeving door dit als verplichting bij subsidieverlening op te leggen. De volgende zinnen toe te voegen: In overleg met de subsidieverstrekker kan gemotiveerd worden afgeweken van deze verplichting. De verplichting geldt vooral voor activiteiten gericht op de jeugd. Voor activiteiten voor volwassen, voor en door bewoners, gaan we vooral uit van een ieders eigen verantwoordelijkheid op dit gebied. Motie van de leden Kabamba, Khan en Veldhuyzen inzake jongeren wijzen op mogelijk mantelzorgschap, nr. 019.24 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - om te onderzoeken of in de uitnodiging die jongeren na hun start op de middelbare school ontvangen van de GGD, een folder of brief toegevoegd kan worden waarin het mantelzorger zijn wordt uitgelegd en de voorzieningen die voor jongeren beschikbaar zijn. De moties en het amendement maken deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Scholtes. Wethouder SCHOLTES: Dank u wel, voorzitter en dank aan de raad voor deze mooie discussie, ook in de commissie.

Want ik denk inderdaad, we hebben elkaar nodig in deze stad en dat is misschien des te meer straks met de vergrijzing, des te meer als we zien dat de professionals, dat het aantal werkenden daarin ook afneemt. En inderdaad die sociale samenhang in de stad als Amsterdam is misschien niet wat we zouden willen dat hij is en tegelijkertijd zijn er heel veel bewonersinitiatieven en die willen we ondersteunen om die sociale samenhang in deze stad verder te versterken. Het is dus ook het antwoord, die sociale basis, op de stelling dat we ook weigeren om te geloven dat we daar niks aan kunnen doen aan die sociale samenhang. Want natuurlijk is dat niet allemaal maakbaar, natuurlijk hebben we geen tradities, geen verbanden meer zoals tijdens de verzuiling, maar we weigeren te geloven dat we er niks aan kunnen doen. We willen die initiatieven die er zijn in de stad daardoor versterken en zo gezamenlijk te komen tot ook tot een sterkere sociale basis. En ik denk dat we met dit beleidskader dat in een heel zorgvuldig proces tot stand is gekomen, daar een mooi antwoord op hebben.

En ik wil ook graag toch hier even zeggen, vele raadsleden hebben daar actief op diverse momenten aan bijgedragen, vele leden van de stadsdeelcommissies, het lid Staartjes ook in zijn vorige rol nog, vele dagelijks bestuurders, vele partners en vrijwilligers en de collega's daar op de tribune die heel hard hebben gewerkt aan dit mooie kader. En daar wil ik ze heel erg voor bedanken want het is ontzettend veel werk geweest en ik ben echt trots op het kader dat er nu ligt. Want we gaan inderdaad, en daarna ga ik naar de vragen toe voorzitter, meer focus op die opgave leggen. We geven veel meer rust en tijd, van eenjarige subsidies naar voor het grootste deel zesjarige subsidies, rust en tijd om aan die opgave te werken, om elkaar te vinden, om die buurtteams te vinden en de huisartsen et cetera en veel meer ook de nadruk te leggen op samenwerking en partnerschap. En inderdaad, minder administratieve lasten voor die kleine bewonersinitiatieven die vanuit dat sociale weefsel worden gesubsidieerd.

46

Jaar

2024

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 24 januari 2024 Raadsnotulen

R

Voorzitter, ik ga dan snel naar de beantwoording van de moties en amendementen. Ik probeer dat in de goede volgorde te doen, maar dat lukt me misschien niet helemaal. En daarvoor ga ik nog even een aantal vragen beantwoorden. Het lid Runderkamp heeft gevraagd over die toegankelijkheid, daar hebben we ook het over gehad in de commissie. Toegankelijkheid is zowel fysiek als sociaal een voorwaarde ook voor het verlenen van de subsidies. Het is inderdaad niet zo dat we standaard ook aan de partijen vragen om daarover te rapporteren, ik denk eigenlijk dat het daarin verstandiger is om ook te kijken naar signalen vanuit de Wmo Adviesraad of de LVB-raad of Cliëntenbelang Amsterdam, te kijken waar zijn er signalen dat het niet goed gaat met die fysieke toegankelijkheid. En ook bewoners kunnen die signalen afgeven en veelal is het aan het stadsdeel of de betreffende partner om daarmee aan de slag te gaan. En ik kijk ook zeker uit naar het rekenkameronderzoek dat ons hier ook belangrijke signalen in gaat geven en die zullen we ook met de stadsdeelbestuurders dan bespreken. Het CDA heeft nog gevraagd over het bier en bitterballen, zullen we maar even zo zeggen. Kijk, ik denk er is een, het ging met name deel over het vegetarisch onderdeel. Ik denk, er is nu een amendement ingediend door een aantal partijen, ik heb al gezegd de praktijk is inderdaad de soep wordt niet zo heet gegeten.

Natuurlijk komt er geen politie langs als u een taartje eet of baklava of een biertje drinkt, dit is een voorwaarde die al jarenlang in de subsidievoorwaarden staat. Tegelijkertijd vind ik ook als je naar het amendement kijkt waar nog steeds van alles in staat over alleen gezond eten, dat het beter aansluit bij de praktijk die we nu al hebben. Dus daarom kan ik daar ook positief op preadviseren. (Het lid HAVELAAR: Voorzitter, dank voor het positieve preadvies op het amendement waar mijn naam ook onder had moeten staan, dat komt nog. Ik maak wel bezwaar tegen de verzamelcategorie dat het hier meteen zou gaan om bier en bitterballen. En ik noemde u het voorbeeld van het Respijthuis waar iemand met een kleine beurs Kerst komt vieren en die oprecht teleurgesteld is dat daar geen vlees gegeten mag worden. En dat vind ik echt wat anders dan bier en bitterballen.) Voorzitter, daar heeft het CDA helemaal gelijk in. Dus ik neem dat terug ten aanzien van uw inbreng. Daar heeft u helemaal gelijk in. (Het lid VAN PIJPEN: Dank, heel kort. Ik ben verrast over dit positieve advies, dat zal u niet verbazen. En vooral ook omdat er eigenlijk ook een soort van traject wordt opgetuigd, als er geen bezwaar is en het moet allemaal aangevraagd worden terwijl volgens mij de wethouder juist ook in de commissie heeft gezegd, de praktijk werkt gewoon dus laten we dat gewoon zo houden.

Dus dan is dit toch een volstrekt overbodig amendement?) Ik hoor wat u zegt. Ik constateer dat er nog steeds in blijft staan, geen aanbod van ongezond eten en drinken, er nog steeds in staat rookvrij et cetera, et cetera. En ik vind met deze nuanceringen die zijn aangebracht dat hij beter, de voorwaarden beter aansluiten bij de praktijk. En daar kunnen we uiteraard over van mening verschillen. Richting het lid Kabamba wil ik graag aangeven, ik ben het helemaal eens, die mantelzorgondersteuning ook voor jongere mantelzorgers is cruciaal. En ik heb ook aangekondigd in de commissie dat ik wil kijken hoe het mantelzorgondersteuningsaanbod aansluit bij de vraag van zowel jonge als oudere mantelzorgers, daar ga ik mee aan de slag. En richting het lid Veldhuyzen, voorzitter, wil ik graag aangeven, ja jongerenwerk is natuurlijk collega Mbarki maar talentontwikkeling hoort zeker ook bij dat jongerenwerk. En ten aanzien van de vrijwilligers, die ondersteuning. Kijk, ten eerste niemand gaat organisaties, bewonersorganisaties dwingen om in een alliantie te zitten met de grote

47

Jaar

2024

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 24 januari 2024 Raadsnotulen

R

functies, met de kernfuncties. Vrijwilligers worden op diverse manieren ondersteund. Dat gebeurt dan zowel vanuit de kernfuncties, denk aan het opbouwwerk maar ook vanuit die stadsbrede functies waar ook de expertise van vrijwilligersondersteuning te vinden is. Ik denk, en daaraan wil ik toevoegen, de stadsdelen hebben natuurlijk de regie. En ik heb op ieder moment van de stadsdelen gehoord, juist dat belang van die kleine organisaties, dat die een cruciale rol vervullen en dat ze dat belangrijk vinden. Dus ik heb er ook alle vertrouwen in dat dat belang op die manier goed wordt behartigd. (Het lid VELDHUYZEN: Heel erg bedankt voor de beantwoording. Dat klinkt goed, maar het is natuurlijk wel een beetje flauw om te zeggen dat er niemand wordt gedwongen om mee te doen aan een alliantie. Want ja, dat klopt natuurlijk. Maar als je aanspraak wil maken op die zesjarige subsidie dan moet je onderdeel zijn van een alliantie. Of bij het andere punt, dan moet je samenwerken met partners. Dus in feite, als je wil meedoen voor een meerjarige subsidie dan heb je geen keuze.) Zesjarige subsidies gaan ten eerste naar die kernfuncties, dan moet je inderdaad een alliantie vormen.

Er zijn ook zesjarige subsidies voor die gebiedsgericht functies, dan hoef je geen onderdeel te zijn van een alliantie, dan moet je alleen in je aanvraag laten zien hoe je samenwerkt met andere partners in de stad en dat je je bewust bent dat er ander aanbod is in die buurt. En dat vind ik denk terecht. En het sociaal weefsel, daar heb je jaarlijks een subsidie en daar hoef je inderdaad niet, dat is een hele lichte subsidieaanvraag en daar hoef je dat inderdaad niet te doen. Voorzitter, ga ik naar de moties en amendementen. Ten aanzien van amendement 010 van de leden Van Pijpen, Wehkamp, Runderkamp over de gebiedssociale, wacht even, over het GOS, gebiedsopgave sociaal een positief preadvies. Ik lees, voorzitter, als volgt dat in die gebiedsopgave sociaal worden de focuspunten uit het beleidskader vertaald naar prioritaire opgaven op gebiedsniveau. Die GOS, sorry voor de afkorting, wordt in elk stadsdeel met de stadscommissie besproken en GOS geeft ook richting op de te verlenen subsidies en nadat subsidies zijn verleend wordt er per gebied een uitvoeringsagenda gemaakt met een overzicht van welk aanbod op welke opgave wordt ingezet. En dat overzicht wordt weer door het dagelijks besturen met de stadscommissie gedeeld en dan kunnen ze daar een jaarlijks gesprek ook over voeren.

Ten aanzien van zorgzame buurten, amendement Van Pijpen, Veldhuyzen, Emmerik, laat ik het oordeel aan de raad. Ik vind persoonlijk dat de tekst, huidige tekst, daar al voldoende aan beantwoordt. De huidige tekst gaat ook specifiek in op de rol van het buurtopbouwwerk. Ik laat het oordeel aan de raad welke tekst u het beste vindt. Wat mij betreft voldoet de huidige tekst, maar daar kunt u uiteraard een andere mening over hebben. (Het lid KROM: Dank u wel, voorzitter. Ik wil nog even terugkomen over het amendement waarbij het woord plantaardig uit de stukken wordt gehaald. Omdat dat toch wel in tegenspraak is met het feit dat we de vorige raad de Voedselvisie hebben aangenomen, waarbij we juist de nadruk leggen op een plantaardige levenswijze, het belang daarvan voor de gezondheid van mensen maar ook het belang voor de planeet en de klimaatverandering waar we tegen vechten. Dus ik ben wel heel benieuwd wat de visie van de wethouder daar dan op is.) Voorzitter, in het amendement staat nog steeds geen ongezond eten en drinken. Volgens mij is heel veel wat goed is voor de planeet, is ook goed voor het menselijk lichaam. Dus volgens mij valt een betere verhouding tussen vlees en groente daar ook onder. Maar dat wil niet zeggen dat alles uitsluitend vegetarisch moet.

48

Jaar

2024

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 24 januari 2024 Raadsnotulen

R

(Het lid KROM: Voorzitter, dat komt conflicteert dan toch met het beleid wat we de vorige maand met elkaar hebben afgesproken waarbij we toch streven naar een meer vegetarisch, plantaardig voedselaanbod in de stad waarbij we ook verschillende maatregelen met elkaar hebben afgesproken om dat verder te stimuleren. En het lijkt dan toch alsof de wethouder daar dan van terug wil komen.) Volgens mij, het streven naar een meer plantaardig voedsel, volgens mij is daar alle ruimte voor. Nogmaals, er staat geen ongezond eten en drinken. Volgens mij past dit daar uitstekend in. Voorzitter, ga ik voor de rest verder met de preadviezen. Amendement 012 Wehkamp cum suis over seksuele gezondheid, positief wat mij betreft, past ook in de discussie die we hadden in de commissie. Amendement 011 Wehkamp cum suis over kunst en cultuur, ook positief, idem. Amendement bedrijven betrekken van in ieder geval Wehkamp en Van Pijpen meen ik, over bedrijven betrekken, ook positief. Ga ik naar amendement of motie van het lid Khan, nummer 008 over antidiscriminatie, ook positief. Het is inderdaad belangrijk dat vrijwilligers in organisaties ook in staat worden gesteld om discriminatie te herkennen en cultuursensitief te werk te gaan. In december is het beleidskader Inclusie en Antidiscriminatie vastgesteld waarin het college zich heeft gecommitteerd om dat bewustzijn wat te versterken.

En dat geldt dus ook voor de sociale basis. Dus als het gaat over trainingen voor vrijwilligers verwachten we van partners dat die dit soort trainingen aanbieden. En dat doen ze al, dat ze ook meebewegen met die beweging. Dus we zullen ook in gesprek gaan met de partners die dit, trainingen, aanbieden voor vrijwilligers om ook dit te gaan doen. Dat zal wel binnen de financiële kaders moeten worden gerealiseerd. Dan het voorstel nummer 007, ik heb even hier niet staan of het moties van amendementen zijn, maar zo te zien een motie van de leden Khan en Kabamba over jongeren die verjaren op hun achttiende ook te wijzen op die tijdelijke maatschappelijke periode. Volgens mij is het goed om dat te doen, om dat in ieder geval te onderzoeken. Dat zal ik even moeten bekijken of we dat kunnen gaan doen met de partners die dat doen. Maar laten we dat doen. En dan, dat geldt dus ook voor de motie van lid Kabamba nummer 019, om daarin ook te kijken naar dat mantelzorgondersteuningsaanbod waar ook jonge mantelzorgers op kunnen worden gewezen. Motie Broersen inzake subsidieaanvraag doen door middel van een video, ben ik positief over. Wel met een slag om de arm, dus we onderzoeken dat graag. Het moet wel natuurlijk voldoen aan de wet dus, want daar moet in principe alles op papier zijn tenzij anders in de verordening is bepaald.

Maar we gaan dat bekijken en misschien zit er ook ruimte aan de achterkant, dat je bijvoorbeeld in plaats van een verslag een video maakt als verantwoording. Maar dat gaan we bekijken en daar kom ik dus op terug. Amendement 018 van Staartjes cum suis heb ik het al over gehad. Dan motie 017 van Staartjes, ik moet eerlijk zeggen, voorzitter, dat ik niet helemaal kon zien wat daar nu staat. Er lijkt te staan dat we moeten uitvoeren wat er in het beleidskader staat en ik zag even niet helemaal wat dat precies toevoegt. Misschien kan de VVD daar nog een toelichting op geven. Het is nummer 017. En over motie 016, over de wettelijke evaluatieplicht, u lijkt een beetje ook voort te borduren op een werking of een evaluatie van het bestuurlijk stelsel an sich. Dat lijkt me even iets wat een bredere keuze is dan alleen gericht op de sociale basis. En we hebben het er al over gehad, we gaan verder aan de slag met monitoring en effectmeting binnen die sociale basis, dat krijgt u nog nader uitgewerkt. U weet dat effectmeting in de sociale basis heel complex is. Maar daar gaan we mee aan de slag om dat te verbeteren. Dus ik ontraad deze motie.

49

Jaar

2024

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 24 januari 2024 Raadsnotulen

R

(Het lid STAARTJES: Dank u wel, voorzitter. Ja, nee, de motie 016 is een evaluatiemotie en dat gaat dus niet om de effectmeting, de monitoring. Dat is goed dat dat al gedaan wordt. Het gaat echt om die plicht om zo'n grootschalige subsidieregeling, die lang loopt, die voldoende diepgaand te evalueren. En daarvoor heb ik ook een handreiking meegenomen in de motie om dat mee te nemen. Het is aan het kaderstellend orgaan, dat is in dit geval wij, om dat eigenlijk voor te stellen en te doen en het lijkt ons als fractie zeer gepast om dat te doen. Dus ik begrijp ook niet helemaal waarom die ontraden wordt en niet oordeel raad.) Voorzitter, omdat u er eigenlijk een hele brede discussie aankoppelt over de werking van het bestuurlijk stelsel en in die evaluatieplicht is er inderdaad, maar zo uitvoerig als u hem omschrijft, het lijkt mij nuttiger om de focus te leggen op die monitoring van de effecten binnen de sociale basis en daar zetten we heel veel echt op in. Dus vandaar. (Het lid STAARTJES: Dank, voorzitter. Ja, de motie kan echt gelezen worden dat er natuurlijk wel in de context bekeken moet worden van het bestuurlijk stelsel, dat is nou eenmaal hoe de sociale basis is ingericht, omdat het echt gaat om het beleidskader sociale basis en de manier hoe dat is ingericht.

Dus hij kan wel daarin vernauwd worden, maar het gaat er echt om dat de evaluatie voldoende diepgaand is en ook wetenschappelijk is onderbouwd. Dat past wat ons betreft bij de omvang van deze subsidieregeling.) Voorzitter, als het gaat over de werking van een subsidiekader en dan wetenschappelijk onderbouwd, ik zie dat gewoon niet zo goed voor me. Dus ik denk dat we het gewoon niet met elkaar eens zijn. Wat mij betreft ligt de focus, ook als het gaat over wetenschappelijk onderbouwd, daar waar het kan op de effecten van de activiteiten binnen de sociale basis en niet op een hele diepgaande evaluatie van de werking van een specifiek subsidiekader. En voorzitter, ik blijf erbij dat ik motie 017 niet heel goed kan duiden. (Het lid STAARTJES: Ja, dank u wel. Eigenlijk is dat heel simpel. Het gaat erom dat het een verkiezingsjaar is, 2026. In het beleidskader is opgenomen dat op dat moment er ook een voortgangsrapportagegesprek zal plaatsvinden, waar iedereen bij zit. Ik zou willen voorstellen dat het college al de stappen zet die nodig is in 2025 om de voortgang van de werken van de sociale basis te bespreken. En ik heb ook gehoord van andere fracties dat zij er ook wel op die manier op uitkijken, althans in hun bijdrages.) Ik blijf erbij, ik kan het niet zo goed inschatten eerlijk gezegd wat dit toevoegt aan wat we al doen.

Dus voorzitter, als ik het goed begrijp wil het lid Staartjes dat we vaker met stadsdeelcommissies, dat we eerder met stadsdeelcommissies gaan praten. Of? (Het lid STAARTJES: Voorzitter, in het beleidskader is de werkwijze opgenomen dat gesprekken plaats gaan vinden in 2026. Ik zou willen voorstellen om dat naar al eind 2025 te doen.) In dat geval, volgens mij is het uiteindelijk aan de stadsdeelcommissies zelf om te bepalen wanneer ze willen spreken met hun dagelijkse besturen. Misschien kunnen we heel even kort schorsen, voorzitter, want ik moet dit eventjes overleggen. Ik begrijp niet zo goed wat we kunnen doen hier. De VOORZITTER: Ja, het is een beetje ingewikkeld op basis van één motie. Nee, dat moet kunnen natuurlijk als er, ik stel voor dat we, ik vraag aan de heer Staartjes of hij even wil gaan zitten want u krijgt nu geen beter antwoord. Is er behoefte aan een tweede termijn op dit onderwerp? De heer Veldhuyzen heeft u een opmerking van de orde?

50

Jaar

2024

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 24 januari 2024 Raadsnotulen

R

Het lid VELDHUYZEN: Nou ik heb alleen één korte vraag nog. Dus dat hoeft niet per se een hele tweede ronde te zijn. De VOORZITTER: Nee, dat kan kort. Ik stel het volgende voor, we gaan door met het volgende onderwerp want ik heb u net al gezegd dat wij krap in onze tijd zitten. Dus we gaan naar het volgende onderwerp, ondertussen kan er even overleg zijn. Dan herneem ik eventjes heel kort dit onderwerp om de laatste vragen te kunnen stellen. Dus voor nu schors ik even dit debat, dan kunnen dingen uitgezocht worden. Ruimtelijke Ordening 5. Uiten van wensen en bedenkingen ten aanzien van het 4e concept, versie 24 oktober van het Ontwikkelperspectief Noordzeekanaalgebied VN2023-024421 De VOORZITTER deelt mee dat de volgende motie is ingekomen: Motie van de leden Staartjes, Von Gerhardt en Nijssen inzake strategische reservering Houtrakpolder, nr. 020.24 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - in de bestuurlijke reactie de passage “Als gemeente Amsterdam kunnen we ons vinden in de voorgenomen koers die wordt ingezet om op termijn de reservering voor havenuitbreiding in de Houtrakpolder los te kunnen laten” te schrappen. Dit past niet bij de ‘neutrale’ rol die het college voor Amsterdam ziet en deze ‘voorgenomen koers’ is strijdig met de Amsterdamse ambities op het gebied van de circulaire economie, havenactiviteiten en de (toekomstige) woningbouw.

De motie maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Emmerik. Het lid EMMERIK: Dank, voorzitter. Wij zijn blij met dit Ontwikkelperspectief Noordzeekanaalgebied. Wat de Partij voor de Dieren betreft is dit de eerste stap in de goede richting. Jarenlang wilde men de Amsterdamse haven uitbreiden in het groene natuurgebied de Houtrakpolder en ruimte reserveren voor nieuwe havenbekken om tienduizenden huizen te realiseren. Het klinkt leuk, maar als het water straks nergens naartoe kan, dan staan diezelfde huizen, inclusief Amsterdam, in de toekomst onder water. Je zou haast zeggen een no-brainer om er eerst voor te zorgen dat het water ergens naartoe kan. Door de reservering van ruimte voor nieuwe havenbekken in de Houtrakpolder los te laten komt er niet alleen ruimte voor waterberging, wat pure noodzaak is gezien de snelle zeespiegelstijging en klimaatverandering, maar er kan ook gekeken worden naar een versterking van de ecologie, wat ook broodnodig is. Dit gebied is een paradijs voor de lepelaar, de kluut en vele andere dieren en plantensoorten. Wij zijn daarom blij om te lezen dat het college dit steunt en dat het water ons straks niet aan de lippen staat. Vooralsnog houden we het echter nauwlettend in de gaten.

Als de reservering voor waterberging niet wordt opgegeven moet er binnen het Noordzeekanaal- en het Amsterdam-Rijnkanaalgebied ruimte worden gevonden voor een alternatieve grootschalige waterberging. Dit is bijna een onmogelijke taak en zou bovendien vele malen meer kosten

51

Jaar

2024

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 24 januari 2024 Raadsnotulen

R

dan de Houtrakpolder inrichten voor waterberging, een zeer onwenselijk scenario. Wij blijven ons inzetten voor een perspectief op het Noordzeekanaalgebied dat zich berust op langetermijnvisie in plaats van korte termijn. Dank u. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Staartjes. Het lid STAARTJES: Dank, voorzitter. Dank, wij willen ook het college danken voor zowel de conceptbrief als het antwoord op onze schriftelijke vragen die wij gisteren nog hebben ontvangen. Voorzitter, mijn fractie kan zich niet vinden in enkele aspecten van de conceptbrief. Wij maken ons steeds nog grote zorgen, ook na het commissiedebat. Ja wij zijn verheugd, dat bleek uit de vragen, dat het college open lijkt te staan voor onderzoek naar een combinatie voor functies waaronder de haven in de Houtrakpolder. Onze vraag is echter, gaat het college ook echt inspanningen leveren om te zorgen dat dit onderzoek er komt? We begrijpen dat op grond van dit ontwikkelperspectief de strategische reservering voor de havenbekken niet verdwijnt. Wel willen we benadrukken dat met dit perspectief een grote stap gezet wordt om te zorgen dat in de toekomst dit mogelijk wel gaat gebeuren. De voorwaarden waaronder zijn wat ons betreft nog erg ruim. De wethouder gaf tijdens de commissie aan relatief neutraal te staan in deze discussie, hierbij verwijzend naar de andere bestuursorganen.

Wij willen het college er nogmaals op wijzen dat er echt belangen op het spel staan. Daarnaast hebben we ook gekeken naar de antwoorden die we hebben gekregen op de vragen en daarin zien we ook niet echt die relatief neutrale rol terug, we zien juist een heel erg sterk uitgesproken wethouder in deze discussie. De belangen waar we het over hebben, de circulaire economie heeft veel meer ruimte nodig dan de reguliere economie blijkt uit een recent rapport van PBL. Daarin wordt benadrukt dat er voldoende ruimte gereserveerd moet worden voor de haven. (Het lid VAN RENSSEN: Dank, voorzitter. De VVD stelt eigenlijk dat het belang van de haven moet prevaleren boven het belang van waterberging, als ik het eigenlijk zo kort samenvat en als ik uw motie lees. Maar ik vroeg me eigenlijk af hoe de VVD kijkt naar alle mogelijkheden tot het inbreiden van de haven, omdat er nog heel veel plekken zijn in de haven die eigenlijk niet goed benut worden op dit moment, en zeker als de kolen straks helemaal de haven uitgaan, hebben we nog veel meer ruimte. Dus waarvoor hebben we eigenlijk dat havenbekken nodig?) Dank, voorzitter. Laat ik eerst heeft beginnen met het eerste punt. Wij vinden en wij denken dat het goed mogelijk is om en het belang van waterberging te onderschrijven en het belang van het havenbekken.

Het is niet het een boven het ander prevaleren, maar we willen echt nadrukkelijk vragen voor de ruimte voor de haven. En nee kijk, de gedachte van de kolen er zo meteen uit, dat is echt niet het geval. Er is gewoon nog havenbedrijvigheid in Amsterdam, die zal hier nog vele decennia blijven, die zal echt ruimte nodig hebben ook als we kijken in de circulaire economie, de ambities die we daarop hebben en ook de rol die de haven daarin speelt. Wij hebben die ruimte gewoon nodig. (Het lid VAN RENSSEN: Voorzitter, volgens mij betwist niemand dat de haven ruimte nodig heeft en staat dat ook in het ontwikkelperspectief als zodanig. Maar wat het grote punt is, is dat vanwege de stijgende zeespiegel en de grote hoeveelheden water die ook door Nederland stromen, dat we ruimte hebben voor waterberging. Is de VVD het met GroenLinks eens dat we ruimte moeten maken voor waterberging en dat we daardoor taboeloos moeten kijken naar huidige bestaande functies?)

52

Jaar

2024

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 24 januari 2024 Raadsnotulen

R

Een kort antwoord, de VVD is het zeker eens dat er ruimte moet zijn voor waterberging. Wat ons betreft kan dat gecombineerd worden en hoeft dat niet ten koste te gaan van het havenbekken. Ik had en dat al over het belang van de circulaire economie. Maar het gaat ook natuurlijk over Havenstad en uit de antwoorden op de vragen lijkt het debat over de Havenstad te verzanden in een definitiekwestie. Maar laten we benadrukken dat om Havenstad mogelijk te maken het verplaatsen van havenfuncties waarschijnlijk is. Dat blijkt ook uit antwoorden op onze vragen. Op dit moment is die ruimte er niet. De verplaatsing van ICL lijkt op dit moment te stranden, die nu in de Coenhaven zit, de Houtrakpolder kan een cruciale rol daarmee spelen in de woningbouwambities. Wat ons betreft staan wij er dus niet neutraal in. Daarom hebben we een motie opgesteld om de passage die de ingeslagen koers goedkeurt te schrappen. Er is ook een ander aspect aan de brief die bij ons vragen oproept. Kan de wethouder toelichten wat het college bedoelt met, een van de voorwaarden daarvoor zal de wetgeving en vergunningverlening omtrent het aanscherpen van zoveel als mag en zo weinig als nodig. Is dit de visie van de wethouder op de taakstelling van de omgevingsdienst? Of is er sprake van een juridische reden om over te gaan tot dit standpunt? Dank u wel. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Renssen.

Het lid VAN RENSSEN: Voorzitter, dank u wel. Wat GroenLinks betreft zijn we net als de Partij voor de Dieren positief over dit ontwikkelperspectief voor het Noordzeekanaalgebied. Eigenlijk is het echt heel goed nieuws dat de NOVI ons dit gebracht heeft, dat er verschillende bestuurlijke partijen met elkaar overleggen over de strategie op lange termijn voor een heel gebied, zoals in dit geval het Noordzeekanaalgebied. En dat gaan we natuurlijk ook nog binnenkort voor de MRA doen. Wat betreft de keuzes die we nu maken, GroenLinks is blij met in ieder geval de twee hele duidelijke opmerkingen, de zienswijzen, A. dat er ruimte en aandacht moet zijn voor woningbouw, juist ook aan de oostelijke kant van de haven en in al die gebieden in Nieuw-West en in Zaanstad onder andere. Maar ik teken daar wel ook bij aan dat ik denk dat er intensiever samengewerkt moet worden met het masterplanprogramma Nieuw-West en Aanpak Noord. Dus ik zou willen vragen aan het college om dat ook mee te nemen als een van de wensen en bedenkingen van de raad. En het tweede punt is dat ik ook heel blij ben met die hele duidelijke zienswijze waarin we zeggen, er moet ruimte zijn voor duurzame opwek. Want dat is juist wat we zo nodig hebben in de regio en daarin moeten we ook gezamenlijk ruimte maken voor wind en voor zonne-energie et cetera. En we moeten ook ruimte maken voor de energieinfrastructuur.

En in dit plan is het idee dat Tata Steel daar ruimte voor gaat maken. Maar het probleem is eigenlijk vooral dat het rijk in gesprek is met Tata en eigenlijk alle verschuivingen die vervolgens in dit plan zitten, die zijn daar ook deels van afhankelijk. Dus mijn vraag aan het college is ook voornamelijk om vinger aan de pols te houden over die gesprekken met Tata omdat juist ook inderdaad bijvoorbeeld die energiehaven die we zo nodig hebben op die plek ook deels afhankelijk is van die gesprekken. En dat gezegd hebbende is GroenLinks juist heel blij met het voornemen om de Houtrakpolder te gebruiken voor waterberging. Maar wij vragen ons tegelijkertijd af of het voldoende is. Want er is natuurlijk ook sprake dat andere polders anders eventueel gebruikt moeten worden voor waterberging. En dat kan goed samengaan met biodiversiteit. Dan, in de commissie hadden we nog het gesprek over de milieuruimte die bedrijven in kunnen nemen en dat we dat wat Amsterdam betreft moeten wijzigen naar niet zoveel als juridisch mogelijk is, maar zoveel als nodig. En in de commissie heeft de

53

Jaar

2024

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 24 januari 2024 Raadsnotulen

R

wethouder ook al toegezegd dat het omgevingsveiligheidsbeleid daar ook op zal inzetten. Dus ik wilde dat nogmaals even hier navragen. Klopt het dat het inderdaad in onze nieuw omgevingsveiligheidsbeleid voor Westpoort zal komen te staan? Dank u wel, voorzitter. En ik wens allen en alle bestuurslagen die hierover gaan, het waterschap en de provincie en het rijk, juist heel veel wijsheid toe om deze problemen voor de regio op te lossen. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van Dantzig. Wethouder VAN DANTZIG: Voorzitter, bedankt. Het is denk ik goed dat we dit zo uitgebreid bespreken, ook in de commissie. Zelf een klein wenkbrauwtje optrekken dat we de discussie vernauwen tot de Houtrakpolder. We hebben zo'n beetje het hele havengebied met alle gemeentes, overheden, het ministerie van Mark Harbers, volgens mij ook een VVD'er, geordend. We hebben het in kaart gebracht. We hebben allemaal verschillende, nou zo goed was de grap ook niet. We hebben in kaart gebracht wat voor stappen er nodig zijn om uiteindelijk te komen tot een goede ruimtelijke ordening daar. Ik wil een compliment maken aan het rijk. Laten we eerlijk zijn, het was Hugo de Jonge die dacht laten we de Ruimtelijke Ordening waar we zo groot mee zijn geworden in Nederland weer eens afstoffen. En vervolgens weet ik af en toe ook niet precies in welke gesprek ik in een NOVEX-gebied ben beland bent.

Maar hier was het heel concreet. En uiteindelijk gaan we het dan hebben over een mogelijke reservering voor een polder voor een haven die op dit moment nog niet knelt, terwijl we weten dat het water stijgt en de netcongestie enorm knellend is. Misschien dat dat een voorschotje is op het preadvies. Eerst maar even de Partij voor de Dieren, ik denk dat u een belangrijk punt maakt. Waar zit u? Kijk, even geen misverstand, de zeespiegel stijgt en elke keer dat we die sluizen openzetten komt er ongelooflijk veel zeewater binnen. Als wij niet zorgen dat onze waterberging op orde is, dan verzilt dat hele gebied. U zei precies welke lepelaar daar lekker lepelaart, maar dat wordt dan echt een stuk minder. Dus dit is essentieel. Maar kijk laten we heel eerlijk zijn, het is niet alleen essentieel voor de biodiversiteit waar u zich misschien meer op zal richten, het is essentieel voor havenactiviteiten. Anders kan de sluis niet meer open en ligt straks alles buitengaats. En misschien dat u wel meegekregen heeft dat er zelfs in Rotterdam nu nagedacht wordt over een mogelijke sluis omdat de verzilting in de haven van Rotterdam zorgt dat het hele binnengebied verzilt. Dat moet u zich even voorstellen wat dat met de economie doet als je daar nog een groot sluis neer moet leggen. Oftewel waterberging, essentieel.

Willen we de energietransitie kunnen doen, dan is het wel handig als je een stekker in stopcontact kan stoppen. Dus we hebben gewoon ruimte nodig om de netcongestie op te lossen. En dat bleek nu net te kunnen in de Houtrakpolder. En daar hebben we, één seconde, ja sorry voorzitter. Dit luistert nauw en dan gaan we daar ook nog eens heel zorgvuldig mee om. Dus we zeggen, de reservering van de havenbekken in de Houtrakpolder kan worden opgeheven pas na een succesvolle realisatie van het pakket van onderstaande onderdelen, er is voldoende nautisch ruimte in de haven en voldoende fysieke ruimte in de haven en industriegebieden, essentieel, er voldoende milieuruimte is vrijgemaakt voor de energie- en circulaire transitie, essentieel, er voldoende ruimte is voor de inpassing van de energietransitie en noodzakelijk transformatoren ingepast worden in het landschap, waarbij versterking van het landschap wordt gerealiseerd, essentieel, en de energiehaven is gerealiseerd en de plusambitie en realistische ontwikkeling is verlaten. En alleen dan geven we die reservering weg. Ik kan u vertellen, dat vindt het college een bijzonder goede en zorgvuldige werkwijze. Havenstad is een soort, misschien hadden we het niet Havenstad moeten noemen want 550 hectare van Havenstad ligt niet in de haven en bedrijventerreinen, maar dan was bedrijventerreinenstad misschien een iets minder

54

Jaar

2024

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 24 januari 2024 Raadsnotulen

R

pakkende naam. Maar daarna is het ook een beetje een eigen leven gaan leiden. We hebben het over 100 hectare havengebied terwijl er nog 137 hectare kadegebonden ruimte vrij is. Ik kan niet supergoed puzzelen, maar volgens mij past dat. En natuurlijk willen we intensiveren. Daarom gaan we de energiehaven verder opzetten. Maar in principe past dit. Maar we zullen dit wel in elkaar moet puzzelen. Kijk, de visie van het college van Amsterdam valt grofweg in twee dingen uit elkaar. Alles binnen de ring, dat zal ooit richting 2050, want zo’n vaart gaat het ook allemaal niet lopen, voor 2040 beginnen we sowieso niet aan de Coen- en Vlothaven, dat zal ooit stad worden, Havenstad zo u wil. De rest blijft haven, maar het gaat wel een stuk naar die energiehaven toe, die gaat ook enorme kans voor de waterstofbackbone voor het al dan niet vergroenen van Tata, ik geloof dat dat wel de inzet is. Ben ik een tikje sceptisch over, maar anders dan kunnen we daar fantastische andere bedrijvigheid gaan doen. Dan houden we via het NOVEXgebied een vinger aan de pols. Want ik wil hier ook echt wel de bal heel stevig bij het rijk leggen. Ik bedoel, ik denk dat Staal, dat het een goede fabriek is, er werken veel mensen, uiteindelijk moet het rijk hier met een oplossing komen. Dat gaat echt verder dan wat Amsterdam mee kan financieren.

Vanuit mijn rol vanuit de MRA heb ik altijd wel een speciale voorliefde voor het gebied rondom IJmond en dat moet echt beter. Dat betekent dat Tata moet vergroenen want het leed van de regio IJmond is eigenlijk veel en veel te groot. Dus ik zou zeggen, Tata kom op. Maar tegelijkertijd hoorde ik ook wat mensen uit India hierover praten en toen dacht ik nou goed. Maar laten we hopen dat het lukt, is denk ik. De vragen dan vervolgens, voorzitter. Ja, u vroeg de Aanpak Noord erin mee te nemen. Dat is natuurlijk allemaal nog, en het masterplan Nieuw-West, ik denk eigenlijk dat dat niet zo verstandig is. Volgens mij moeten wij, als wij uiteindelijk in die ontwikkeling dat gaan doen, moeten wij ons beleid erop zetten. Wat denk ik essentieel is voor het NOVEXgebied is dat gedeelte willen we graag verstedelijken en dat daarbuiten laten we haven. En het is duidelijk dat als we gaan verstedelijken al onze beleidskaders gelden. Maar we proberen een klein beetje weg te blijven, zeg ik heel eerlijk, in die NOVEX-gebieden bij allemaal beleidsstukken van gemeentes zelf. Dus ik wil het niet overnemen maar u krijgt van mij de toezegging dat wij het natuurlijk altijd zo integraal behandelen want dat is gewoon ons beleid, dus daar doet dat geen afbreuk aan. Dan voorzitter, was er een motie van drie VVD'ers die oproept niet voor deze verstandige dingen over de Houtrakpolder te zijn.

Wat ik dan zelf wel fascinerend vind, een soort schisma binnen de VVD, dat juist die toevoeging door Mark Harbers gedaan is. Wel een beetje ter elfder ure terwijl I&W ook aan tafel zat, maar goed weet je, iedereen kan een briljant idee aan het eind krijgen. Dat gebeurt mij ook weleens. Dus we hebben het overgenomen en daarom ben ik er negatief over. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Staartjes voor een tweede termijn. Het lid STAARTJES: Dank, voorzitter. Ja toch even kort want we gaan het natuurlijk niet eens worden op dit punt, dat blijkt maar weer. De wethouder probeert het en eigenlijk zegt hij ja, die Houtrakpolder is maar een klein onderdeel van een groter verhaal en er zijn allerlei voorwaarden et cetera, et cetera. Maar het gaat ons ook echt om het grote verhaal, namelijk om de toekomst van de haven en het belang daarvan voor Amsterdam. En dan heb ik het over bedrijventerreinstad noem ik het, ik vind het allemaal prima, maar ook die bedrijventerreinen worden steeds minder hier in Amsterdam. We moeten hier gewoon goed in de toekomst gaan kijken, hoe behouden we dat en dan zijn die havenbekken nodig. Als we nu al de deur openzetten dat ze gaan verdwijnen, daar zetten we de eerste stappen in, zijn we ze kwijt. Dat willen we niet.

55

Jaar

2024

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 24 januari 2024 Raadsnotulen

R

Ons grote punt blijft nog steeds, de wethouder zei tijdens de commissie, ik sta hier relatief neutraal in. Toch horen we hier een wethouder die helemaal niet relatief neutraal erin staat, die zelfs zegt goede dingen te lezen in de brief et cetera, et cetera. En dat past wat ons betreft niet. Daarom denken wij dat het past bij de houding van de wethouder die echt neutraal zou zijn om deze opmerking die in de motie staat te schappen uit de brief. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van Dantzig. Wethouder VAN DANTZIG: Voorzitter, dat wij als gemeente Amsterdam relatief neutraal staan in ontwikkelingen op het gebied van andere gemeenten betekent niet dat we er geen mening over hebben. En die mening geef ik u want u daagt mij uit tot een andere mening. En ik denk dat dat onverstandig is. Wat ik in de commissie heb gezegd, uiteindelijk moeten we ons wel rekenschap geven van het feit dat dit in het grondgebied van Haarlemmermeer valt. En ik weet dat, VVD en GroenLinks zitten daar volgens mij samen in een college die best wel een dichtgetimmerd coalitieakkoord heeft geschreven waar de Houtrakpolder volgens mij het grootste pijnpunt is. Ik vind het dan ongemakkelijk om daar heel activistisch in te gaan zitten. Dan zou je juist applaus verwachten van de VVDfractievoorzitter. Maar natuurlijk hebben wij er wel mening over.

Maar als je woningen wil bouwen, als je wil zorgen dat je daar ook nog eens een iPhone-lader in het stopcontact kan doen en het fijn is dat je niet een kelder graaft die vervolgens een binnenzwembad wordt, ja dan heb je al die waterberging nodig. Het past niet allemaal. En er is nu, gelukkig een groot voordeel, er is genoeg nautische ruimte. Dat betekent niet dat we de haven geen warm hart toedragen, maar iedereen moet wat inleveren. Dat is misschien een mooi bruggetje, voorzitter, naar een vraag van mevrouw Van Renssen die ik nog vergeten was over zoveel als mag en zo weinig als nodig. Ja dat, iedereen moet een beetje inschikken. Niemand kan meer claimen dan dat hij feitelijk nodig heeft. Zo geldt voor havens, zo geldt het voor milieucontouren. Wij gaan dit zo snel mogelijk in beleid invoeren, maar we moeten even zoeken hoe we dat doen aangezien die wettelijke basis nog wat ontbreekt. Dat zal misschien eerst gewoon met goede gesprekken zijn. Uiteindelijk gaat dit er ook komen, het is ook toegezegd door het rijk. Meestal worden deze vergunningen vrij lang gegeven en is het ook goed aan bedrijven om alvast te weten dat dit aanstaande is. Maar hoe we dat exact in elkaar puzzelen, daar beloof ik u dat ik daar nog even als het een stap verder is op terugkom. Maar het heeft mijn volledige aandacht. De discussie wordt gesloten. Zorg en Maatschappelijke Ontwikkeling 3.